Maasslûs

**Maasslûs** of **Maasslús** (Nederlânsk en offisjeel *Maassluis*) is in Nederlânske stêd en gemeente yn de provinsje Súd-Hollân. De gemeente hat in oerflak fan 10,12&nbsp;km² (dêrfan is 1,64&nbsp;km² wetter) en hat  ynwenners (, boarne: CBS) dy’t Maasslûzers neamd wurde. Binnen de gemeentegrinzen lizze gjin oare kearnen. De gemeente is ûnderdiel fan it gearwurkingsferbân Metropoalregio Rotterdam-De Haach.

## Skiednis

Maasslûs is om 1340 ûntstien, as delsetting by in slûs yn in seekearing dy’t tusken de Noardsee en Rotterdam oanlein waard om oerstreamings te foarkommen. De delsetting waard *Maeslandsluys* neamd en foel bestjoerlik ûnder Maesland. Yn 1489 waard de delsetting plondere. Yn de sechtjinde iuw liet Filips fan Marnix fan Sint-Aldegonde in nije skâns oanlizze. Noch foar de foltôging waard de skâns yn 1573 ferovere troch de  Spanjerts. Fan Aldegonde waard finzennomd. In jier letter waard Maeslandsluys troch oproerige Spaanske troepen plondere.

Op 16 maaie 1614 krige Maeslandsluys selsstannichheid fan de Steaten fan Hollân en gie fierder as *Maassluis*. De ôfskieding hie te krijen mei de ûnfrede yn Maaslûs oer de hâlding fan it bestjoer dat yn Maasland fêstige wie. Dy ûnfrede ûntstie omreden de hege kosten dy't betelle wurde moast en dêr mar in bytsje foaroer fan weromkaam. De skâns waard ôfbrutsen yn 1624 om plak te meitsjen foar de Grutte Tsjerke. Mei de bou dêrfan waard begûn yn 1629. De bou lei fiif jier stil trochdat kapers út Dúntsjerk in soad Maasslûzer fiskersskippen oermasteren en de bemanning oerboard smieten. Yn 1639 waard de Grutte Tsjerke foltôge.

It fersykjen fan Maaslûs om himsels in stêd te neamen komt fan desimber 1813. It Keninklik Beslút fan it ferlienen waard tekene op 18 febrewaris 1814.

Op ekonomysk mêd wie de fiskerij ynearsten fan grut belang. Yn de 19e iuw waard te stêd wrâldferneamd troch skipfeartbedriuw L. Smit & Co. en it skipsbergingsbedriuw W.A. van den Tak, dy't nei in fúzje bekend waarden as Smit-Tak. Yn Maasslûs is it Nasjonaal Sleepfeart Museum fêstige. 

### Twadde Wrâldkriich
Nei de kapitulaasje op 15 maaie 1940 klassifisearre de Dútske Kriegsmarine it gânse gebiet oan de Nije Wetterwei - Scheur - Nije Maas, mei beide ouwers fan Hoek fan Hollân oant Rotterdam as *Hauptstützpunkt*. Alle havens yn 'e omkriten waarden foar de ferskate parten fan de Kriegsmarine yn gebrûk nommen. De bûtenhaven fan Maasslûs wie benammen de thúsbasis fan it 32e en 34e Minensuchflottille, dy't foar it grutste part bestie út foardere fiskersskippen, lykas kotters en lôgers. Dy skippen, bewapene mei loftdoelgeskut, foarmen in driging foar aliiearde fleantugen dy't rjochting Dútslân fleagen.

De middeis op 18 maart 1943 waard Maaslûs troffen troch in oanfal me tritich brisant- en sechtich brânbommen fan tolve alliearde bommesmiters. Dy oanfal miste it ornearre doel, de oaljeraffinaderij Witol. Yn in koart skoftke tiid rekke in grut part fan de âlde binnenstêd troch swiere brannen en yninoar stoartsjende gebouwen swier skansearre. Achttjin ynwenners kamen dêrby om it libben. 

Op 21 jannewaris 1944 waard Hoek fan Hollân, mank mei alve oare Jeropeeske havenstêden, troch it Oberkommando der Wehrmacht ta fêsting ferklearre. Dêr foel Maasslûs ek ûnder.

### Joadske mienskip
Maaslûs hie in liberaal fêstigingsbelied en it wie ien fan de bytsje plakken yn 'e omkriten dêr't Joaden as ynwenner wolkom wiene. Op 27 april 1688 fêstige tabaksferkeaper Levi jacobs him as earste. Fan 1750 ôf woeks de Joadske mienskip. Yn 1769 krigen se tastimming en bou in synagoge. Nei 1890 ferfearen de measten en yn 1930 wennen dêr noch mar acht Joaden yn 'e stêd. Yn 'e Twadde Wrâldkriich waarden se allegear fuortfierd en fermoarde. De synagoge waard yn 1960 sloopt. It Joadske begraafplak waard yn 1950 kleare. De stoflike resten waarden fannijs begroeven op it algemiene begraafplak, dêr't ek de 23 grêfstiennen hinne brocht waarden.

## It besjen wurdich
In part fan Maaslûs is in beskerme stedsgesicht.
* De Hoop (nôtmûne)
* De Wippersmûne
* *Monstersche Sluis*
* *Gemeenlandshuis*
* Tsjerke-eilân mei Grutte Tsjerke
* Alde stedhûs 
* Museum Maasslûs
* Petrus en Paulustsjerke, in futuristysk tsjerkegebou
* Sleepboathaven Maasslûs
* Nasjonaal Sleepfeart Museum, fêstige yn it âlde stedhûs

## Galery

Ofbyld:Maassluis Grote Kerk bij avond.jpg|Grutte Tsjerke
File:Maassluis, de Furie met de Groote Kerk RM26609 IMG 0511 2016-06-06 11.37.jpg|Sleepboat *De Furie* mei de Grutte Tsjerke op eftergrûn
File:Nationale Intocht Sinterklaas in Maassluis, sleepboot de Furie met Zwarte Pieten IMG 4625 2016-11-12 11.45.jpg|Sleepboat *De Furie* by de lanlike oankomst fan Sinteklaas yn Maasslûs
Image:Maassluis, de molen 2009-08-23 14.48.JPG|De Hoop
File:Maassluis, de Wippersmolen RM26626 foto14 2016-06-06 15.39.jpg|De Wippersmûne
Ofbyld:Maassluis gebouw uit 1649.jpg|Histoarysk gebou út 1649
File:Maassluis, straatzicht de Doctor Kuyperkade foto6 2016-06-06 15.11.jpg|de Doctor Kuyperkade
Ofbyld:Maassluis_061.JPG|The "Marnixkade"
File:Maassluis, straatzicht de Wip met de Sluis GM055627-34, het voormalig stadhuis RM26604 en beeld van Fredie Kloen met boei foto6 2016-06-06 11.44.jpg|de Wip
File:Maassluis, vloedpaal met beeld van Friedie Kloen bij de Koepaardbrug foto7 2016-06-06 11.19.jpg|Floedpeal mei stânbyld
File:Maassluis, de Calypso van Dorothé Jehoel op rotonde Westlandseweg-Wagenstraat-Rozenlaan foto4 2016-06-06 12.21.jpg|Keunstwurk *De Calypso*
File:Maassluis, kunstwerk drijvend op vlot bij Oleanderpark-Ververij foto10 2016-06-06 14.34.jpg|Keunstwurk driuwend op in flot 
File:Maassluis oorlogsmonument2.jpg|Kriichsmonumint fan Ek van Zanten


## Berne yn Maaslûs
* Abraham Kuyper (1837-1920), sjoernalist, teolooch en minister-presidint 1901-1905
* Louis Fles (1872-1940), sakeman, aktivist en skriuwer
* Maarten 't Hart (berne 1944), biolooch en skriuwer
* Agnes van Ardenne (berne 1950), âld-politika en diplomaat
* Niko Koffeman (berne 1958), politikus en dierebeskermer
* Khalid Boulahrouz (berne 1981), eardere fuotballer
* Tonny Trindade de Vilhena (berne 1995), fuotballer