Beernem

**Beernem** is in gemeente yn de griene râne om Brugge hinne yn de Belgyske provinsje West-Flaanderen. De gemeente hat mear as 15.000 ynwenners, dy't 'Beernemnaars' neamd wurde. Yn Beernem stiet it psychiatrysk sintrum Sint-Amandus en de sletten jongereinynstelling De Zande Beernem, dêr't kriminele famkes tusken de 12 en 18 jier troch de jongereinrjochter hinne ferwiisd wurde. Beernem is tige goed oansletten op de ynfrastruktuer en dêrom ideaal foar forinzen.

## Skiednis
Beernem waard al yn in akte fan 847 neamd as *Berneham*.  De namme stamt fan it Germaanske 'birnu' (bear of modderich plak yn de foarm fan in bear) en 'hamma' (in oerd dy't yn in sompich gebied útstekt). Tûzenen jierren wie it in leech gebiet fan bosk, heide en sompen. Feodaal wie Beernem ôfhinklik fan it Frije fan Brugge en it bestie út in biddeltekken fan hearlikheden. De bewenning lei doe foar it measte noardlik fan it hjoeddeiske kanaal dat troch de gemeente rint. 

Súdlik dêrfan lei it ûnfruchtbere en wylde heidegebiet fan it Bulskampfjild, dat doe fan Torhout oant Bellem lei. Dat gebiet waard oan 'e ein fan 'e 18e iuw oanmakke en de rêst en natuer yn it oanmakke gebiet krige omtinken fan rike eallju, dy't dêr yn de 19e iuw harren kastielen bouden.

Tusken 1915 en 1944 soargen in tal moarden en ferdwinings yn de krite foar in soad opskuor en ûnrêst ûnder de ynwenners. De moarden waarden bekend ûnder de Beernem-moarden.  

Yn de Twadde Wrâldkriich folge de Dútske besetting op 23 maaie 1940. Op 6 septimber 1944 waarden trije fersetsstriders troch de SS deasketten. Neffens it oarlochsmonumint oan it gemeentehûs kamen 20 minsken om it libben as gefolch fan oarlochsaksjes. Op 12 septimber 1944 folge de befrijing.

## It besjen wurdich
* De neogoatyske Sint-Amandustsjerke datearret út 1900.
* It Psychiatrysk Sintrum Sint-Amandus.

### Kastielen
* Kastiel *Bulskampveld* waard ein 19e iuw boud. It kastiel en it park leit hjoeddedei yn it provinsjedomein Lippensgoed-Bulskampveld.
* De Kearslús fan Beernem is in ûntwerp fan Hans Vandeweghe en sûnt 2009 in monumint.
* Kastiel *Reigerlo* waard yn 'e jierren 1846-1847 troch de Bruchske bankier Felix Du Jardin boud.
* Kastiel *Drie Koningen* grinzget oan it provinsjedomein Lippensgoed-Bulskampveld en datearret fan 1802. 
* Kastiel *Hontzocht* is in tradisjoneel kastiel dat yn de jierren 1930 boud waard.
* Kastiel *Hulstlo* is in lângoed dat om 1761 hinne boud waard.
* Kastiel *Bloemendale* is in kastiel yn de styl fan de Flaamske neogotyk. 

#### Oedelem
* Wetterkastiel *Ten Torre* mei fjouwer hoektuorren is ien fan de moaiste kastielen yn de gemeente.
* It neogoatyske kastiel De Wapenaer datearret fan 1888

#### Sint-Joris
* Kastiel *de Lanier* waard yn de 18e iuw op de fûneminten fan in midsiuwske kastiel boud. Nei in brân yn 1998 waard it kastiel yn oarspronklike steat werboud.
* Kastiel *De Vijvers* is 17e-iuwsk en leit yn in park mei fivers, dat yn de 19e iuw oanlein waard.

## Gea
Beernem leit yn in gebiet op in hichte fan likernôch 11 meter dat *Zandig Vlaanderen* neamd wurdt. Troch de gemeente rint it Kanaal Gent-Brugge. Besuden dat kanaal leit ek it psychiatrysk sikehûs en it boskrike Bulskampfjild mei it provinsjale domein en in pear kastielparken. 

Westlik fan Beernem, oan de noardkant fan it kanaal, leit it natuergebiet Gevaerts-Noard. Oare natuergebieten binne De Vaanders, Miseriebocht en Heideveld-Bornebeek. Yn De Vaanders leit it lânskipspark Bulskampfjild.
## Yndieling gemeente
Yn 1977 waard besletten om de gemeenten Beernem, Oedelem en Sint-Joris-ten-Distel gear te foegjen. Njonken Beernem sels bestiet de gemeente ek út de dielgemeenten Oedelem en Sint-Joris (ek wol Sint-Joris-ten-Distel neamd). Beernem is wat ynwennertal oanbelanget de grutste dielgemeente. Oedelem hat goed 1000 ynwenners minder, wylst Sint-Joris folle lytser is. Yn de dielgemeente Oedelem leit ek noch de buorskip en parochy Oostveld. It sintrum fan Beernem bestiet út it âlde doarpssintrum benoarden it kanaal Gent-Brugge, in nijer diel leit besuden dat kanaal by de autodyk A10/E40 en de wenwyk  *Vliegende Paard*.

## Befolkingsferrin
Alle histoaryske ynformaasje giet oer de hjoeddeiske gemeente, lykas dy ûntstie nei de weryndieling fan 1 jannewaris 1977.


Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:rgb(0.7,0.8,0.9)
 id:e value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:800 height:373
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:16000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:2000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:c

BarData=

 bar:1831 text:1831
 bar:1846 text:1846
 bar:1856 text:1856
 bar:1866 text:1866
 bar:1880 text:1880
 bar:1890 text:1890
 bar:1900 text:1900
 bar:1910 text:1910
 bar:1920 text:1920
 bar:1930 text:1930
 bar:1947 text:1947
 bar:1961 text:1961
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1990 text:1990
 bar:2000 text:2000
 bar:2010 text:2010
 bar:2020 text:2020
 bar:2022 text:2022

PlotData=
 color:d width:20 align:left

 bar:1831 from:0 till: 8389
 bar:1846 from:0 till: 9591
 bar:1856 from:0 till: 9601
 bar:1866 from:0 till: 9693
 bar:1880 from:0 till: 10385
 bar:1890 from:0 till: 10974
 bar:1900 from:0 till: 11163
 bar:1910 from:0 till: 11715
 bar:1920 from:0 till: 11969
 bar:1930 from:0 till: 11812
 bar:1947 from:0 till: 12066
 bar:1961 from:0 till: 12586
 bar:1970 from:0 till: 12873
 bar:1981 from:0 till: 13526
 bar:1990 from:0 till: 13870
 bar:2000 from:0 till: 14525
 bar:2010 from:0 till: 15064
 bar:2020 from:0 till: 15817
 bar:2022 from:0 till: 15966

PlotData=
 
 bar:1831 at: 8389 fontsize:S text: 8.389 shift:(-10,5) 
 bar:1846 at: 9591 fontsize:S text: 9.591 shift:(-10,5)
 bar:1856 at: 9601 fontsize:S text: 9.601 shift:(-10,5)
 bar:1866 at: 9693 fontsize:S text: 9.693 shift:(-10,5) 
 bar:1880 at: 10385 fontsize:S text: 10.385 shift:(-10,5)
 bar:1890 at: 10974 fontsize:S text: 10.974 shift:(-10,5)
 bar:1900 at: 11163 fontsize:S text: 11.163 shift:(-10,5)
 bar:1910 at: 11715 fontsize:S text: 11.715 shift:(-10,5)
 bar:1920 at: 11969 fontsize:S text: 11.969 shift:(-10,5)
 bar:1930 at: 11812 fontsize:S text: 11.812 shift:(-10,5)
 bar:1947 at: 12066 fontsize:S text: 12.066 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 12586 fontsize:S text: 12.586 shift:(-10,5)
 bar:1970 at: 12873 fontsize:S text: 12.873 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 13526 fontsize:S text: 13.526 shift:(-10,5)
 bar:1990 at: 13870 fontsize:S text: 13.870 shift:(-10,5)
 bar:2000 at: 14525 fontsize:S text: 14.525 shift:(-10,5)
 bar:2010 at: 15064 fontsize:S text: 15.064 shift:(-10,5)
 bar:2020 at: 15817 fontsize:S text: 15.817 shift:(-10,5)
 bar:2022 at: 15966 fontsize:S text: 15.966 shift:(-10,5)



*Boarne:NIS, 1831 oant en mei 1981 binne folkstellingen; 1990 en letter binne de ynwennertallen op 1 jannewaris