De Fuortgong

***De Fuortgong***, yn it oarspronklike Ingelsk: *Birds of Passage*, is in gedicht fan 'e hân fan 'e Amerikaanske dichter, skriuwer, oersetter en heechlearaar Henry Wadsworth Longfellow (1807-1982). It bestiet út tsien fjouwerregelige kûpletten en beskriuwt in flecht trekfûgels, mar giet eins oer de sielen fan 'e ferstoarnen en hoe't dichters en de wurden dy't hja brûke de gefoelens fan 'e wrâld ferwurdzje. *Birds of Passage* waard foar it earst publisearre yn 'e dichtbondel *Birds of Passage*, dy't dernei neamd wie, út 1845. It is yn it Frysk oerset troch Klaas Bruinsma.

## Ynhâld
Yn *De Fuortgong* beskriuwt de dichter in stille, heldere nacht, as der boppe him yn 'e fan 'e stjerren ferljochte himel in flecht trekfûgels (Ingelsk: *birds of passage*) foarby komt. Hoewol't er se net sjen kin, heart er se nammenste better. Mar hy wit lykwols dat it gjin fûgels binne dy't dêr boppe him fleane, mar sielen dy't nei in better plak ferfarre, wylst de lûden dy't er heart it núnderjen binne fan nocht, pine en ûnrjocht, allyk de wjukte wurden fan swietlûdige dichters.

De opbou fan it gedicht is ienfâldich, mei in rymskema *a-a-a-b c-c-c-b*, dat maklik fan 'e tonge ôf rôlet. Kontemporêne kritisy ferwieten Longfellow gauris dat er wat de foarm fan syn wurk oanbelange, de foarkar fan syn lêzers swierder weagje liet as it ideaal fan 'e dichtkeunst. Yn *Birds of Passage* is goed te sjen wat se dêrmei bedoelden, oft men it no mei harren iens is of net. It rym is simpel, de sinnen koart, en de wurdskat befettet gjin inkeld wurd dêr't in njoggentjinde-iuwske Amerikaanske lêzer in wurdboek foar brek wie.

## It gedicht

:Birds of Passage

:*Black shadows fall*
:*From the lindens tall,*
:*That lift aloft their massive wall*
:*Against the southern sky;*

:*And from the realms*
:*Of the shadowy elms*
:*A tide-like darkness overwhelm*
:*The fields that round us lie.*

:*But the night is fair,*
:*And everywhere*
:*A warm, soft vapor fills the air,*
:*And distant sounds seem near;*

:*And above, in the light*
:*Of the star-lit night,*
:*Swift birds of passage wing their flight*
:*Through the dewy atmosphere.*

:*I hear the beat*
:*Of their pinions fleet,*
:*As from the land of snow and sleet*
:*They seek a southern lea.*

:*I hear the cry*
:*Of their voices high*
:*Falling dreamily through the sky,*
:*But their forms I cannot see.*

:*Oh, say not so!*
:*Those sounds that flow*
:*In murmurs of delight and woe*
:*Come not from wings of birds.*

:*They are the throngs*
:*Of the poet's songs,*
:*Murmurs of pleasures, and pains, and wrongs,*
:*The sound of winged words.*

:*This is the cry*
:*Of souls, that high*
:*On toiling, beating pinions, fly,*
:*Seeking a warmer clime.*

:*From their distant flight*
:*Through realms of light*
:*It falls into our world of night,*
:*With the murmuring sound of rhyme.*

## Fryske oersetting
*Birds of Passage* waard ûnder titel *De Fuortgong* yn it Frysk oerset troch Klaas Bruinsma, dy't benammen bekend is troch syn ferfrysking fan Homêros syn *[[Ilias]]* en *[[Odyssee]]* en in hiele rige Aldgrykske toanielstikken fan skriuwers as Sofokles, Aiskylos, Euripides en Aristofanes. Bruinsma syn oersetting fan *Birds of Passage* is op 'e noed fan Tresoar. Ut it lemma yn it digitale argyf fan Tresoar, dêr't *De Fuortgong* op ien bulte smiten wurdt mei guon oare fertalings fan Bruinsma, kin net opmakke wurde oft it ek publisearre is. Likemin wurdt der in datum neamd, behalven dan dat it fan nei 2000 is ("20XX").