Avelgem

**Avelgem** is in plak en gemeente yn de Belgyske provinsje West-Flaanderen. De gemeente hat mear as 10.000 ynwenners, dy't 'Avelgemnaars' neamd wurde. It plak leit súdeastlik fan Kortrijk oan de Skelde yn it sudeasten fan de provinsje.

## Skiednis
Healwei de 19e iuw hie Avelgem likernôch 4.000 oant 5.000 ynwenners. Hja fertsjinnen jild mei lânbou en yn de linnenyndustry. De krisis yn 'e flaaksyndustry (1846-1848) betsjutte in ramp foar de bewenners. Yn it noarden fan Frankryk waard eartiids stienkoal ûntdutsen en dat soarge foar in grutte migraasje nei Frankryk, sadat it ynwennertal tebek rûn. Pas nei't it ferkear ferbettere kaam der in ein oan it ferlies fan ynwenners en ferbettere de sitewaasje. 

Oan 'e ein fan 'e 19e iuw kaam de yndustry yn Kortrijk op gong en ûntstie der flaaksyndustry oan de Leie. Dêrtroch makke Avelgem wer wat befolkingsgroei mei.  

De Earste Wrâldkriich makke wurk oer de grins ûnmooglik en de flaaksyndustry ferhûze dêrtroch yn 'e rjochting fan Kuurne en Waregem. Doe't de kriich einige werstelde de sitewaasje yn it grinsgebiet wer, mar Avelgem bleau efter. Nei dy oarloch kaam de grinsarbeid lykwols wer op en sette de yndustrialisaasje fierder troch. Der wiene wol guon bedriuwen, mar dy wiene lytsskalich yn fergelikening mei dy om de Leie hinne. Dochs hie Avelgem neffens oare gemeenten om dit part fan de Skelde hinne aardich wat yndustry. Yn it ynterbellum groeide de yndustry yn Kortrijk foars, wylst dy yn Avelgem efter bleau. De gemeente waard yn de Twadde Wrâldkriich op 23 maaie 1940 beset troch it Dútske leger en op 5 septimber 1944 wer befrijd. 

Nei de oarloch ferlear de yndustry dochs in diel fan syn betsjutting, fral nei't de leanen yn de jierren 1960 yn Noard-Frankryk sakken en de yndustry dêr wer groeide. In soad bewenners fûnen yn 'e jierren 1980 wurk yn de tsjinstferliening. Avelgem bleau lykwols in lytse kearn foarmje yn in tinbefolke gebiet.

## It besjen wurdich
* De Sint-Martinustsjerke is in neogoatyske tsjerke fan nei de Earste Wrâldkriich. De oarspronklike tsjerke út healwei de 19e iuw waard yn de Earste Wrâldkriich folslein fernield. 

* De Tombeelmûne (Molenstraat 41A, Outrijve) is in nôtmûne út 1923. De mûne is mealree en is de jongste mûne fan Flaanderen.

* Kastiel 'De Scheldeburcht' (Kasteelstraat 5) giet werom op de 13e iuw, mar de gebouwen binne fan folle lettere datum.

## Gea
Avelgem leit yn de delling fan de Skelde. It lânskip is flak en de hichte fan de gemeente leit tusken de 12 en 20 meter. In wichtich natuergebiet foarmet de *Avelgemse Scheldemeersen*.

## Yndieling gemeente
Avelgem is it grutste plak en de grutste dielgemeente. De gemeente hat fjouwer oare lytsere dielgemeenten, dy't oan deselde igge fan de Skelde lizze as it plak Avelgem. Bossuit en Outrijve lizze mear de stream op, Waarmaarde, Kerkhove en it buorskip Rugge de stream del.

## Befolkingsferrin
Alle histoaryske ynformaasje giet oer de hjoeddeiske gemeente, lykas dy ûntstie nei de weryndieling fan 1 jannewaris 1977.


Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:rgb(0.7,0.8,0.9)
 id:e value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:800 height:373
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:11000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:1000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:500 start:0
BackgroundColors = canvas:c

BarData=
 bar:1831 text:1831
 bar:1846 text:1846
 bar:1856 text:1856
 bar:1866 text:1866
 bar:1880 text:1880
 bar:1890 text:1890
 bar:1900 text:1900
 bar:1910 text:1910
 bar:1920 text:1920
 bar:1930 text:1930
 bar:1947 text:1947
 bar:1961 text:1961
 bar:1970 text:1970
 bar:1981 text:1981
 bar:1990 text:1990
 bar:2000 text:2000
 bar:2010 text:2010
 bar:2020 text:2020
 bar:2022 text:2022

PlotData=
 color:d width:20 align:left

 bar:1831 from:0 till: 9219
 bar:1846 from:0 till: 8872
 bar:1856 from:0 till: 7563
 bar:1866 from:0 till: 7396
 bar:1880 from:0 till: 7273
 bar:1890 from:0 till: 7347
 bar:1900 from:0 till: 7372
 bar:1910 from:0 till: 7743
 bar:1920 from:0 till: 7113
 bar:1930 from:0 till: 7625
 bar:1947 from:0 till: 8044
 bar:1961 from:0 till: 8309
 bar:1970 from:0 till: 8561
 bar:1981 from:0 till: 8488
 bar:1990 from:0 till: 8938
 bar:2000 from:0 till: 9148
 bar:2010 from:0 till: 9603
 bar:2020 from:0 till: 10206
 bar:2022 from:0 till: 10291

PlotData=

 bar:1831 at: 9219 fontsize:S text: 9.219 shift:(-10,5)
 bar:1846 at: 8872 fontsize:S text: 8.872 shift:(-10,5)
 bar:1856 at: 7563 fontsize:S text: 7.563 shift:(-10,5)
 bar:1866 at: 7396 fontsize:S text: 7.396 shift:(-10,5)
 bar:1880 at: 7273 fontsize:S text: 7.273 shift:(-10,5)
 bar:1890 at: 7347 fontsize:S text: 7.347 shift:(-10,5)
 bar:1900 at: 7372 fontsize:S text: 7.372 shift:(-10,5)
 bar:1910 at: 7743 fontsize:S text: 7.743 shift:(-10,5)
 bar:1920 at: 7113 fontsize:S text: 7.113 shift:(-10,5)
 bar:1930 at: 7625 fontsize:S text: 7.625 shift:(-10,5)
 bar:1947 at: 8044 fontsize:S text: 8.044 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 8309 fontsize:S text: 8.309 shift:(-10,5)
 bar:1970 at: 8561 fontsize:S text: 8.561 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 8488 fontsize:S text: 8.488 shift:(-10,5)
 bar:1990 at: 8938 fontsize:S text: 8.938 shift:(-10,5)
 bar:2000 at: 9148 fontsize:S text: 9.148 shift:(-10,5)
 bar:2010 at: 9603 fontsize:S text: 9.603 shift:(-10,5)
 bar:2020 at: 10206 fontsize:S text: 10.206 shift:(-10,5)
 bar:2022 at: 10291 fontsize:S text: 10.291 shift:(-10,5)



*Boarne:NIS, 1831 oant en mei 1981 binne folkstellingen; 1990 en letter binne de ynwennertallen op 1 jannewaris