open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Claudia Karvan

**Claudia Karvan** (Sydney, 19 maaie 1972) is in Australyske aktrise dy't yn ûnder oaren de telefyzjerigen *The Secret Life of Us* en *Love My Way* te sjen wie. Teffens spile hja yn in ferskaat oan spylfilms, lykas *[[Star Wars: Episode III – Revenge of the Sith]]* (in hiel lyts roltsje, suver in figurant) en *[[Long Weekend]]*. Karvan waard ferskate kearen ûnderskieden troch it Australysk Film Ynstitút.

## Filmografy <small>(kar-út)</small>
* 1983: *Molly*
* 1987: *Echoes of Paradise*
* 1987: *High Tide*
* 1990: *The Big Steal*
* 1992: *Redheads*
* 1993: *The Heartbreak Kid*
* 1996: *Lust and Revenge*
* 1996: *Dating the Enemy*
* 1997: *Flynn*
* 1998: *Two Girls and a Baby*
* 1998: *Never Tell Me Never*
* 1999: *Paperback Hero*
* 1999: *Strange Planet*
* 1999: *Passion*
* 2000: *Risk*
* 2001–2003: *The Secret Life of Us* (tv)
* 2004: *Small Claims*
* 2004–2007: *Love My Way*
* 2005: *[[Star Wars: Episode III – Revenge of the Sith]]*
* 2005: *Small Claims: White Wedding*
* 2006: 'Aquamarin*
* 2006: *Small Claims: The Reunion*
* 2006: *Footy Legends*
* 2008: *Long Weekend*
* 2009: *Daybreakers''

## Keppeling om utens
*  Karvan yn de IMDb
Slieperdyk

In **slieperdyk** is in reservedyk yn it lân by in seedyk, op in plak dêr't it risiko fan dyktrochbrek grut is. Faak binne slieperdiken âlde diken dêr't de primêre wetterkearende funksje fan ferfallen is troch de oanlis fan in nije dyk dêrfoar. De slieperdyk is in potinsjele seewarring, mar sliept om it sa te sizzen. Slieperdiken binne fral te finen yn it Skelde-estuarium, efter de Hondsbossche zeewering en de Waadseekust bylâns. Yn de omkriten fan de Biesbosch en it Hollandsch Diep lizze ek diken dy't as slieperdiken oantsjut wurde meie (bygelyks de Uppelsedyk en de Kildyk yn it Lân fan Heusden en Altena).

Slieperdiken hawwe teoretysk gjin seewarrende fuksje mear no't de seediken op Deltahichte brocht binne.
Lykwols wurde se faak oanhâlden om it lân yn kompartiminten te ferdielen, om it ûnderstrûpen fan it hiele efterlân foar te kommen as te fertraagjen. Sokke slieperdiken wurde dan klassifisearre as regionale of sekundêre wetterkearingen. Dêrnjonken wurde slieperdiken fanwege harren kultuerhistoaryske-, natuer- en lânskiplike wearde beskerme.
Ebro

De **Ebro** (yn it Spaansk) of **Ebre** (yn it Katalaansk) is de langste rivier fan Spanje. De Ebro is om-ende-by 925 km lang en ûntspringt yn it Kantabrysk Berchtme yn it noarden fan Spanje. Dêrnei streamt de rivier nei it súdeasten ta en wrot him in wei tusken de Pyreneeën en it Ibearysk Râneberchtme. De Ebro streamt ûnder oaren Saragossa by lâns en mûnet út yn de Middellânske See by Tortosa.

De delta fan de Ebro ûnderskiedt him benammen troch ryskultuer, der wurdt in protte rys ferboud. In soad fan it oerflak dat net ynnommen wurdt foar de lânbou is op it heden beskerme natoergebiet. In protte wetterfûgels meitsje der gebrûk fan om te rêsten by de fûgeltrek (lykas de rôze flamingo).

De rivier wurdt amper brûkt foar binnenfeart, omdat it wetterpeil wakker ûngelyk is. Op sommige plakken is it wetter kanalisearre foar yrrigaasje. Grutte wetterkrêftsintrales yn de Ebro leverje goed de helte fan alle hydro-elektrisiteit fan Spanje.

## Ut de skiednis
De Ebro wie oant de Twadde Punyske Oarloch yn de 3e iuw f.Kr. de grins tusken Romeinske en Kartaagske ynfloedssfearen.
De Slach oan de Ebro om Falensia te ûntsetten wie yn 1938 it lêste besykjen fan it republikeinsk regear, de nederlaach yn 'e boargeroarloch tsjin Franco noch te kearen.
De Jiske fan de Wide Stege

**De Jiske fan de Wide Stege** is in wikselpriis fan Muorrekeatsferiening De Wide Stege yn Jirnsum. De clubkampioen by de hearen (inkelspul) wurdt hieltyd foar in jier hâlder fan de priis. De priis is ynsteld yn jannewaris 2009 op it earste toernoai fan de club.

De priis is in yn goudkleur opspuite kistke mei dêryn in ballekoker. Yn dy ballekoker, dy't de foarsitter fan de club op 3 jannewaris 2007 krigen hat fan wrâldkampioen muorrekeatsen William Polanco, sit de eigenlike jiske fan de club. Op it earste clubkampioenskip hat eltse dielnimmer "eat fan him/harsels" offere oan de priis. Dy yngrediïnten binne tegearre mei de statuten fan de club mei sterke drank ferbaarnd. De oerbliuwsels foarmje De Jiske fan de Wide Stege. It kistke befettet fierder twa rubberen muorrekeatsballen yn de clubkleuren fan de feriening, blauwe en oranje.

De priis is ynspirearre op de ferneamde "Ashes". In prestisjeuze krikketpriis dy't om de twa jier ynset is fan in sportyf treffen tusken de nasjonale teams fan Ingelân en Austraalje.
Súd-Georgje

**Súd-Georgje** of **Súd-Georgia** is it grutste eilân fan Súd-Georgia en de Súdlike Sandwicheilannen, in oerseesk gebiet fan Grut Brittanje. Súd-Georgje leit yn it suden fan de Atlantyske Oseaan, 1400 km eastlik fan Argentynje. It eilân is 160 km lang en 30 km breed en hat in oerflakte 3.756 km². De eilannekloft wurdt fanút de Falklâneilannen bestjoerd. It eilân hat trochstrings in befolking fan 30 minsken dêr't mar twa fan der permanint wenje. Haadplak op it eilân is Grytviken.

## Skiednis

It eilân waard neffens sizzen foar it earst fan ôfstân sjoen yn 1675 troch Anthony de la Roché, in Londenske hannelsreizger, en waard dêrom op iere lânkaarten oantsjutten as *Roche Eilân*. Om-ende-by 28 of 29 juny 1756 waard it eilân wer sjoen fan ôfstân troch it Spaanske hannelskip 'León', ôfkomstich út Sint-Malo.

Yn 1775 fear kaptein James Cook om it eilân hinne, kaam as earste oan lân, en kleemde it eilân foar de Britske Kroan. Hy neamde it eilân *Eilân Georgja* ("Isle of Georgia") ta eare fan kening George III. Yn 1843 waard it eilân offisjeel ûnder Britsk bestjoer steld. 

Yn de 18e iuw wie it eilân in basis foar seehûnnejagers en fan de 19e iuw ôf foar walfiskjagers, oant yn 1960 mei de jacht stoppe waard. De earste walfiskjachtbasis en dêrmei de earste delsetting fan it eilân mei permaninte bewenning waard yn 1904 oprjochte troch de Noar Carl Anton Larsen ûnder de namme Grytviken. De basis is net langer mear yn gebrûk en op it heden is der in wittenskiplik ûndersyksintrum fêstige. Der is in museum, dat troch de iennige twa fêste bewenners fan it eilân beheard wurdt.
Sopwith Camel

De **Sopwith Camel Scout** wie in Britsk ienpersoans jachtfleantúch út de Earste Wrâldkriich. It wie ferneamd om syn manûvrearberens. De masine waard makke troch de Sopwith Aviation Company.

## Farianten
### Motors
Der is in ferskaat oan rotaasjemotoren brûkt foar de Camel.
* 97 kW Clerget 9B Rotary
*104 kW Clerget 9Bf Rotary
* 82 kW Le Rhône 9J Rotary
*112 kW Bentley BR1 Rotary
* 75 kW Gnome Monosoupape 9B-2 Rotary
*112 kW Gnome Monosoupape 9N Rotary

### Sopwith Camel F.1
*Iensitter gefjochts- en ferkenningstastel
*De wichtichste produksjeferzje

### Sopwith Camel 2F.1
*Fleandekfariant, gefjochts- en ferkenningstastel

### Sopwith Camel 'Comic' Nachtjager
*Piloatestoel nei efteren set, fral ornearre as ferdigening tsjin Seppelin-bombardeminten.

### F.1/1
*Lytsere fleugels.

### (Rinfuorgejager) T.F.1
*Eksperiminteel. Tsjin rinfuorgen.
*Mitrailleurs wienen nei ûnderen rjochte.
*Ferswiere bepantsering.

## Technyske feiten en prestaasjes

*Lingte: 5,72 m
*Hichte: 2,59 m
*Spanwiidte: 8,53 m
*Draachoerflak fleugels: 21,45 m²
*Leechgewicht: 421 kg
*Maks. startgewicht: 659 kg
*Topfaasje: 185 km/o
*Maks. fleanberik: 230 km
*Tsjinstplafond: 5.791 m
*Motor: rotaasjemotor Clerget 9 B fan 130 hk (95,6 kW)
*Bemanning: 1 
*Bewapening:
** Twa syngroanisearre 7,7-mm-Vickers-masinegewear (F.1)-, of
** Twa 7,7-mm-LewisMGs op de boppeste wjuk
** oant fjouwer bommen fan 11,3 kg

## Besibbe ûntwerpen
* Fokker Dr.I
* Sopwith Trijedekker

## Literatuer
* : *Fokker, Sopwith & Co.* HEEL Verlag, Königswinter 1995, ISBN 3-89365-426-7.
* *Scale Aircraft Drawings.* diel 1: *World War I.* Air Age Inc., Wilton, CT 1986, ISBN 0-911295-02-X.

## Keppelings om utens
* ''vroege vogels'' samling
* Warbirds, ynformaasje oer de Camel
Peter Tetteroo

**Peter Tetteroo** kin ferwize nei:
* de muzikant Peter Tetteroo (1947-2002)
* de sjoernalist Peter Tetteroo (berne 1963)
Peter Tetteroo (muzikant)

**Petrus Ganesh Ridwin Tetteroo** (Delft, 8 july 1947 - dêre, 9 septimber 2002) wie in Nederlânsks komponist en popmuzikant. 

Hy wie 1965 de oprjochter fan de band Tee Set, yn 'e mande mei Gerard Romeyn, Polle Eduard, Carry Janssen en Robbie Plazier. Tetteroo wie gitarist en sjonger yn dy band. Yn 1968 hie er in top 10 hit mei in soloplaat, syn ferzje fan *Red Red Wine*.

Om 1980 hinne waard de populariteit fan de Tee Set minder en trede de band in skoft net mear op. Fan 1983 ôf spile de band wer, ek mei Peter Tetteroo, hoewol't dat meast op nostalgyske "sixties"-jûnen wie. Nettsjinsteande in slimme leversykte hat Tetteroo oan it lêst ta optreden. Hy stoar mei 55 jier yn Delft. Peter Tetteroo syn urn is byset yn in lyts mausoleum op begraafplak Jaffa yn Delft.

Neist muzikant hold Tetteroo in rollerskate-disco yn it wurk en wie er gemeenteriedslid foar Leefbaar Delft.

Ta oantins fan Peter Tetteroo kaam der de Peter Tetteroo Bokaal, in priis dy't alle jierren útrikt wurdt oan in poptalint út Delft en omkriten dêr't in soad fan ferwachte wurdt.
Peter Tetteroo (sjoernalist)

**Peter Tetteroo** (1963) is in Nederlânsk tv-sjoernalist en filmmakker dy't syn oplieding krige oan 'e Akademy foar de Sjoernalistyk yn Tilburch. Hy wurket al goed tweintich jier foar *[[Brandpunt (telefyzje)|Brandpunt]]*, en letter *[[Netwerk (telefyzje)|Netwerk]]*, *[[Profiel (tv-programma)|Profiel]]* en *[[EénVandaag]]*. 

Tetteroo gie nei de middelbere skoalle (*Sint Stanislas College*) yn Delft. As filmmakker krige er in Emmy foar de dokumintêre *[[Welcome to North Korea]]*, dy't er tegearre mei kameraman Pieter Groeneveld en de (wilens ferstoarne) Aazjesaakkundige Raymond Feddema makke.

## Filmografy
;Dokumintêres en koarte films
* *The Fall of the Berlin Wall* (KRO, 1989)
* *Frontline Hospital* (KRO, 1993)
* *Saddams Sons in Law* (KRO, 1996)
* *Missing – Bosnia and Herzegrovina* (KRO, 1997)
* *Spartak Moscow, the story behind it* (AVRO, 1998)
* *Welcome to North Korea* (KRO, 2001)
* *Letters from Jilava* (AVRO, 2003)
* *Baghdad Shrine* (AVRO, 2003)
* *Israeli Fighter Pilots* (KRO, 2004)
* *The Single Leg Amputee Sports Club* (KRO, 2005)
* *Journey into the Unknown* (Tetteroo Media, 2006)
* *The Death of Obbe Terpstra* (Tetteroo Media, 2007)
* *The Comfort Zone* (Tetteroo Media, 2007)
* *Micro Insurance in Practice* (Tetteroo Media, 2008)
* *Growing up in Juarez* (Tetteroo Media, 2010)
* *Campaign Doctors Without Borders* (Lemz, 2010)
* *How to become a president* (Lokaal Mondiaal, 2010)

## Prizen
* *[[Banff World Media Festival|Banff World Television Festival]], Best Documentary* (1995)
* *[[Monte-Carlo Television Festival]], Silver Dove* (1998)
* *[[National Academy of Television Arts and Sciences]], Best International Documentary* (2001)
* *Dutch Academy Awards, Best Documentary* (2001)
* *Dutch Academy Awards, Best Documentary* (2003)

## Keppelings om utens
*''Tetteroo Media''
*''Photomovie''
Royal Air Force

De **Royal Air Force**, yn it koart **RAF**, is de Britske loftmacht, te fergelykjen mei de Keninklike Loftmacht yn Nederlân en de Luftwaffe yn Dútslân.

## Koarte skiednis
* 1 april 1911: op Larkhill yn Wiltshire wurdt it *Air Battalion* oprjochte as part fan de *Royal Engineers*. It ûnderdiel hie 2 ienheden: in ienheid mei fleantugen en in oare mei fleanders en loftskippen.
* Desimber 1911: de *Royal Naval Flying School* yn Eastchurch (Kent), wurdt oprjochte.
* 13 april 1912: it *Royal Flying Corps* (RFC) wurdt oprjochte. It *Air Batallion* en de *Royal Naval Flying School* gienen dêr rillegau yn op.
* 1 july 1914: it marine-ûnderdiel fan de RFC splitst him ôf en wurdt it *Royal Naval Air Service (RNAS)*. Alle loftskippen falle ûnder de RNAS.
* 1 april 1918: de RFC en de RNAS wurde tegearre de *Royal Air Force*.
* 1 april 1924: oprjochting fan it *Fleet Air Arm* (marineloftfearttsjinst) as part fan de RAF
* 14 maaie 1937: Fleet Air Arm giet oer nei de Royal Navy

## Ferneamde fleanmasines brûkt by de RAF
* Avro Lancaster
* Avro Shackleton
* Avro Vulcan
* De Havilland Mosquito
* English Electric Lightning
* Fairey Battle
* Gloster Meteor
* Handley Page Halifax
* Hawker Hunter
* Hawker Hurricane
* North American F-86 Sabre
* Panavia Tornado
* Sopwith Camel
* Supermarine Spitfire

## Keppeling om utens
* Histoaryske loftfoto's fan de RAF
Game of Thrones

**Game of Thrones** is in Amerikaanske fantasy-tillefyzje-rige dy't sûnt 17 april 2011 útstjoerd wurdt op de tillefyzjestjoerder HBO. De rige is basearre op de boeken út de rige *A Song of Ice and Fire* fan de Amerikaanske skriuwer George R.R. Martin. De rige hat meardere ferhaallinen. It grutste part fan de rige spilet him ôf op it mytyske kontinint Westeros, dêr't inkele aadlike famyljes om de macht stride. Dêrneist komt ek de striid tusken de "Nachtwacht" (*Night's Watch*) en de gefaren oer de muorre oan bod. In lytser part fan de rige spilet him ôf op it eastlike kontinint Essos. 

## Ferhaal
It ferhaal fan *Game of Thrones* spilet him ôf yn in mytyske wrâld, mei twa kontininten dy't troch in oseaan skieden binne. Op it westlike kontinint *Westeros* lizze de sân keninkriken. Tsjinoer de oseaan leit it oare kontinint *Essos*.   

De Sân Keninkriken foarmen ea sân aparte steaten dy't troch it geslacht Targaryen mei elkoar ferienige waarden. De Targaryens regearen 200 jierren oer de Sân Keninkriken oant Aerys II Targaryen "de gekke kening" troch in ferbûn fan de Baratheons, Starks, Arryns, Tullings en Lannisters ôfsetten waard en deade. Robert Baratheon (Mark Addy) waard de nije kening. De Sân Keninkriken wurde fan it hege noarden ôfskieden troch in grutte muorre fan iis. De muorre wurdt bemanne troch de Nachtwacht ("Night's Watch"), in krigersoarde dy't it ryk beskerme tsjin de gefaren oer de muorre. Nei de dea fan Aerys II Targaryen flechten syn erfgenamten nei Essos, it eastlike kontinint, dêr boasket Daenarys (Emila Clarke), de jongere suster fan Viserys Harry Lloyd) mei Khal Drogo om mei syn stipe de troan fan harren heit werom te feroverjen. 

#### Earste seizoen
It earste seizoen jout de ferhalen út it boek *A Song of Ice and Fire*. Yn Nederlân wurdt de rige sûnt febrewaris 2012 HBO NL útsjoerd. 

#### Twadde seizoen
Fuort nei de útstjoering fan de earste ôflevering fan it earste seizoen waard besletten dat der in twadde rige komme soe, basearre op it twadde boek *A Clash of Kings*. De senario's binne lykas de earste rige dien troch D.B. Weiss en David Benioff. Sûnt it twadde seizoen spilet de Nederlânske aktrise Carice van Houten de rol fan *Melisandre*. It twadde seizoen dat op 1 april yn Amearika útein sette, sil ek wer yn Nederlân útstjoerd wurde. 

#### Tredde seizoen
Op 10 april 2012, nei amper twa útstjoerings, kundige HBO oan dat der in tredde seizoen komme sil. Dat sil basearre wurde op de earste helte fan it tredde boek út de rige: *A Storm of Swords*. 

### Fjirde seizoen
Op 2 april 2013, twa dagen nei de earste ôflevering fan it tredde seizoen, makke HBO bekend dat de rige in fjirde seizoen krije soe mei de ferfilming fan de twadde helte fan it tredde boek.

## Keppeling om utens
* Officiële website
* Game of Thrones HBO Nederland
Jan Simon van der Aa

**Jan Simon (Simon) van der Aa** (Hornhuzen, 25 july 1865 - Lausanne, 24 febrewaris 1944) wie in ferneamd Nederlâns jurist, heechlearaar en haadamtner by it Ministearje fan Justysje. Hy hat sines dien by it ta stân kommen fan ûnder oaren de bernewetten fan 1901. Fan 1906 oant 1926 wie er heechlearaar yn it strafrjocht oan de Ryksuniversiteit Grins.

De stúdzjeferiening fan strafrjocht en kriminology oan de Ryksuniversiteit Grins is ferneamd nei Simon van der Aa.

## Keppeling om utens
* Biografy
Marlboro

* Marlboro (sigarettemerk) 
* Marlboro (New Jersey)
* Marlboro (New York)
* Marlboro (Fermont)
* Marlboro (Firginia)
* Marlboro County, in county yn Súd Karolina
Tjalle Hidma

**Tjalle Roelof Hidma** (Grins, 1951) is in Nederlânsk rjochter en earder heechlearaar oan de Ryksuniversiteit Grins.

## Biografy
Hidma studearre Nederlânsk rjocht en notarieel rjocht oan de Ryksuniversiteit Grins en 1986 promovearre er oan de Radboud Universiteit Nymwegen op it proefskrift *Huwelijksvoorwaarden staande huwelijk*. Yn 1991 waard hy beneamd ta heechlearaar notarieel rjocht oan de Ryksuniversiteit Grins. Hy wie ek efterinoar sektorfoarsitter Sivyl fan de rjochtbank Grins, riedshear yn it Hof fan Ljouwert en seniorrjochter by de rjochtbank Swol-Lelystêd. As kwaliteitsmanager hat er oan it wurk west foar de Ried foar de rjochtspraak.

## Bibliografy
* *Wet en recht buiten echt: tweerelaties met en zonder kinderen: juridische aspecten van niet-huwelijkse relaties: preadvies* (1982) ISBN 9026813570
* *Het systeem van het Nederlandse privaatrecht* (1995) ISBN 9038701454
* *Op het kruispunt van notariële en rechterlijke functie* (1992) ISBN  9038700555
* *Huwelijkse voorwaarden in harmonie en conflict: preadvies* (1994) ISBN 9054581567
* *Bewijs* [=Pitlo, *Het Nederlands burgerlijk recht* 7] (2004) ISBN 9026841736
Gaele van der Kooij

**Gaele van der Kooij** (Wommels, 11 july 1906 - Skearnegoutum, 13 july 1944) wie in Nederlânsk hannelsreizger en kollaborateur yn de Twadde Wrâldkriich.  

## Biografy
Van der Kooij waard yn Wommels berne as soan fan fabryksarbeider Jan van der Kooij en fan Nieskje Sipkema. Hy wie troud mei Zwaantje Muizelaar. Van der Kooij wie yn de oarloch lid fan it Nationalsozialistisches Kraftfahrkorps. Hy wie goed op de hichte fan in soad dingen út it ferset yn de omkriten fan Snits. Hy waard ris betrape by it ôflústerjen fan in gearkomst fan it ferset yn in wente oan de Parallelweg. Teffens waard er betitele as polityk ûnbetrouber en sjauffeurde er foar de Dútske besetter. Dêrom waard er al lange tiid yn de gaten holden troch it ferset. Uteinlik waard besletten dat Van der Kooij tefolle wist en dat de kâns dat er minsken feriede soe te grut waard. Dêrnei gie it ferset yn Snits ta aksje oer.

Van der Kooij waard op 12 july 1944 ûntfierd troch in knokploech. Hy kaam út 'e trein en waard op 'e Kerkhoflaan oansketten en yn 'e auto fan 'e KP'ers smiten. Dêrnei waard er nei in pleats yn Skearnegoutum brocht, dêr't in soad ûnderdûkers en delsketten  geallieerde piloaten ûnderdak fûnen. De ferwûne Van der Kooij wie net praatsk en woe net meiwurkje en it ferset siet dêr mei him opskipe. De oare deis waard er doe deasketten.

Hy stoar 13 july om likernôch middeis trije oere yn Skearnegoutum yn de âldens fan 38 jier. 

De Dútske besetter naam wraak foar de moard troch ferskate Snitsers te likwidearjen yn de nacht fan 13 op 14 july 1944. Dy nacht is de skiednis yngien as de Snitser Bloednacht.

It ferslach fan de likwidaasje fan Van der Kooij en de dêrnei folgjende ferjildingsaksje ferskynde in pear dagen letter yn de yllegale parse.
Levi Strauss

**Oskar Levi Strauss** (berne as *Oskar Löb Strauß*) (Buttenheim, Beieren, 26 febrewaris 1829 - San Francisco, 26 septimber 1902) wie in Amerikaansk kleanfabrikant fan Dútsk-joadsk komôf. Strauss is ferneamd wurden as betinker fan de spikerbroeken dy't syn foarnamme krigen hawwe, *Levi*.

Strauss emigrearre 1847 mei syn mem en twa susters nei de Feriene Steaten. Mei twa oare lju sette er yn New York útein mei yn fabryk. Yn 1853 waard Strauss Amerikaansk steatsboarger. Yn 1853 festige er yn San Fransisko in hannelsfirma foar stoffen, klean en oare dingen, dy't goudsikers en pioniers yn it Westen fan Amearika fan noaden wienen. De skroar Jacob Davis út Reno makke de broeken dy't Strauss fan denim makke sterker mei klinksels. In útfining dy't er tegearre mei Strauss - de finansier fan it patint - registrearje liet. De spikerbroek wie in feit. 

Op it heden bestiet *[[Levi Strauss & Co.]]*, de yndertiid fan Strauss oprjochte spikerbroekefabryk noch altyd.

## Keppelings om utens
* Levi Strauss Museum yn Buttenheim
* Levi Strauss & Co. oer har stifter 
* US-patint nr. 139.121 foar Jacob W. Davis en Levi Strauss & Company
Han G. Hoekstra

**Han Gerard Hoekstra** (De Haach, 4 septimber 1906 - Amsterdam, 15 april 1988) wie in Nederlânsk dichter dy't ek in protte gedichten foar bern skreau.

Han G. Hoekstra gie yn De Haach nei de Kweekskoalle, mar gie dêrnei oan it wurk as sjoernalist. Fan 1945 oant 1971 wurke er by it deiblêd Het Parool. Hy siet doe ek, mei ûnder oaren de Parool-kollega's Annie M.G. Schmidt en Simon Carmiggelt, by it sjoernalistekabaret *[[De Inktvis]]*.

Hy waard, ek mei Schmidt, troch útjouwerij De Bezige Bij frege om de Amerikaanske bernerige *[[Gouden Boekjes|de Gouden Boekjes]]* oer te setten. Hy skreau ek sels in tal ôfleverings foar de rige, doe't dy langer net út oersettings bestienen, mar ek Nederlânske skriuwers mei eigen wurk meidwaan koenen.

Hoekstra bleau it meast ferneamd as dichter en skriuwer fan bernepoëzy. Yn it earstoan skreau er de berneferskes alinne foar syn eigen bern. Yn 1972 krige Hoekstra de Constantijn Huygenspriis foar syn folsleine oeuvre.

## Prizen
* 1956 - Priis fan de Stichting Keunstnersferset 1942-1945 foar syn jeugdliteratuer
* 1972 - Constantijn Huygenspriis foar it hiele oeuvre
* 1985 - Jacobson-priis

## Bibliografy
* 1933 - *Dubbelspoor* (poëzij)
* 1939 - *De dorstige dichter* (karlêzing)
* 1940 - *Het ongerijmde leven* (poëzij)
* 1944 - *Vrij Nederlands liedboek* (karlêzing)
* 1946 - *Amorosa* (poëzij)
* 1946 - *Panopticum* (poëzij)
* 1947 - *Het verloren schaap* (bernepoëzij)
* 1947 - *Over Jan Campert* (essay)
* 1948 - *Appeltjes van oranje* (bernepoëzij)
* 1948 - *De ijsmuts van prins Karel* (bernepoëzij)
* 1952 - *Rijmpjes en versjes uit de nieuwe doos* (karlêzing)
* 1953 - *Pierement* (kinderpoëzij)
* 1953 - *Versjes uit de grabbelton*
* 1955 - *Het schoentje van Roosmarijn* (bernepoëzij)
* 1955 - *Het toverpoeder* (bernepoëzij)
* 1955 - *Meneertje weetgraag* (bernepoëzie)
* 1956 - *De zandloper* (poëzij)
* 1970 - *De dolle, dwaze zomer van '45* (poëzij)
* 1972 - *Verzamelde gedichten* (poëzij)
* 1975 - *De jarige stad* (poëzij)
* 1986 - *Iki en het wolkenschaapje* (bernepoëzij)
* 1999 - *De kikvors en de eend* (bernepoëzij)
Leopoldstsjerke

**Leopoldstsjerke**, as **Leopoldstsjerkje**, is de beneaming foar in protestantske tsjerke dy't yn de jierren 1836-1838 mei jild fan de Belgyske oerheid boud waarden yn de Nederlânske provinsje Limburch fan no.

Der waarden totaal fjouwer Leopoldstsjerken boud, yn Meerssen (1836), Beek (1837), Gulpen (1837, yn 1965 sloopt) en Heerlen (1838, 1949 sloopt). De protestanten hienen yn dy plakken middels in simultaneum sûnt de 17e iuw gebrûk meitsje kinnen fan de parochytsjerken. Dat simultaneum waard ûnder it Belgysk bewâld ôfskaft, sadat de tsjerken wer yn katolike hannen kamen. Yn 1835 waard by in beslút fan de Belgyske kening Leopold I, self in protestant, bepaald dat de bou fan protestantske tsjerken yn dy plakken subsidiearre wurde soenen. De bou hie it Belgyske Ministearje fan Wettersteait it tafersjoch op. 

De fjouwer tsjerken lykje in soad op elkoar. It binne allegearre bakstiennen sealtsjerken yn neoklassisistyske styl, elk trje traveeën lang en mei in trijesidige sluting oan de efterkant en boppeop de foarkant in dakruter. De foargevel fan de tsjerken yn Gulpen, Beek en Heerlen wie benei deselde, dy fan Meerssen waard riker útfierd. Fan de kerken yn Gulpen en Beek is witten dat sy ûntwurpen waarden troch H. Konings, skrynwurker te Roermond.


Image:Beek (Limburg)-Hervormde Kerk (2).JPG|Leopoldtsjerke Beek, Limburch
Image:Meerssen-Gansbaan 7 (1).JPG|Leopoldstsjerke Meerssen


## Keppeling om utens
* Leopoldskerkje Meerssen
Eden (rivier, Cumbria)

De **Eden** is in 145 km lange rivier yn it noardwesten fan Ingelân. Hy ûntspringt besuden fan de High Seat (op in hichte fan 670 m.) yn de Yorkshire Dales yn it fierste easten fan Cumbria oan de grins mei Noard Yorkshire. De Eden rint yn noardlike rjochting troch Cumbria en mûnet út yn de Solway Firth yn de Ierske See, neidat er benoarden Carlisle de Muorre fan Hadrianus krúst hat.

## Etymology
De rivier hjitte by de Romeinen *Itouna*, neffens de Grykske geograaf Klaudius Ptolemaeus yn de 2e iuw. Dy namme komt fan it Keltyske wurd *ituna*, dat betsjut 'wetter'  of 'stowe/jeije'.

## Sjoch ek
* Marrekrite (Ingelân)

## Keppeling om utens
* Eden Rivers Trust
Euroborg

De **Euroborg** is it stadion fan FC Groningen (*FC Grins*) mei in kapasiteit fan 22.550 sitplakken. It stadion waard yn 2004-2005 boud en iepene yn 2006. De stuollen op de tribune binne yn de klupkleuren grien en wyt.

It stadion leit yn it súdeasten fan Grins, net fier fan de A7 nei Hoogezand ta. De tribunes binne ferdield oer twa ringen om it hiele fjild hinne. Yn it kompleks Euroborg is ek romte foar in bioskoop, in skoalle, in kasino, in supermerk, in sportskoalle, ferskate hoareka- en buroromten.

## E.K. fuotbal ûnder 21
Yn 2007 wie de Euroborg ien fan de fjouwer Nederlânske stadions dêr't it UEFA Europeeskkampioenskip fuotbal ûnder 21 holden waard. De finale fan dat toernoai tusken Nederlân en Servje waard ek yn de Euroborg spile.

## Keppeling om utens

* Offisjele hiemside
Kristenferfolging

**Kristenferfolging** is it systematysk en op wiidfiemjende wize diskriminearjen fan minsken op grûn fan harren kristlike leauwe, wêrtroch dizze groep slim beheind wurdt yn har libbensmooglikheden. Yn it generaal wurde mei kristenferfolgings de behanneling fan de kristenen yn it Romeinske Ryk bedoeld. Ek yn de 21e iuw wurde kristenen noch slim ferfolge, benammen yn Islamityske lannen, mar ek yn bygelyks Sina.

## Keppelings om utens
* Jierboek religy Amnesty International, 2007
*  Ranglist kristenferfolging Open Doors
*  ''Stichting Hulp Vervolgde Christenen''
Filostorgios

**Filostorgios** (sa. 368 - 439) wie in tsjerkehistoarikus út de lette klassike âldheid.

## Libben en wurk
Oer syn libben is net folle bekend. Hy waard berne yn Borissos yn Kappadoasje en gie as tweintichjierrige nei Konstantinopel dêr't er in yngeande oplieding krige as wittenskipper. Letter teach er nei Palestina. 

Filostorgios is benammen bekend wurden troch de tsjerkeskiednis dy't er skreau. Hy hie dêrmei in wichtich motyf foar eagen: hy woe oantsjutte dat mei de ûndergong fan it Romeinske Ryk ek de teology te sink gean soe. 

Filostorgios wie in oanhinger fan de lear fan Eunomius fan Sysikus, foaroanman fan in sekte  binnen it Arianisme. Dy lear waard yn dy tiid as ketters beskôge en is lang om let ek troch it katolisisme ferdreaun. Dêrtroch is in protte fan Filostorgios syn wurk ferlern gien. De wichtichste boarnen foar it wurk fan Filostorgios' wurken binne de 9e iuwske Fotius I fan Konstantinopel en oare Byzantynske hagiografen en histoarisy.

Opmerklik is dat Filostorgios yn syn tsjerkeskiednis net allinnich skreau oer foar de hân lizzende saken as it wurk fan de allyksa Ariaanske Goatyske biskop Wulfila, mar ek oer geometryske, astronomyske en muzikale ûnderwerpen. 

## Keppeling om utens
* Epitome of the Ecclesiastical History of Philostorgius fan The Tertullian Project.
List fan rivieren yn Ierlân

Dit is in oersjoch fan de wichtichste **rivieren in [[Ierlân (eilân)|Ierlân]]**. De list jout sawol de rivieren yn Noard-Ierlân as yn de Ierske Republyk.

## Yn Noard-Ierlân
*Foyle — foar in part de grins tusken Noard-Ierlân en de Ierske republyk
**Deele
**Finn — ûntspringt en streamt foar it grutste part troch County Donegal yn de Ierske Republyk
***Reelan
**Mourne
***Dergie
*Bann
**Main
**Blackwater — ûntspringt yn County Monaghan yn de Ierske Republyk
*Dun (Ierlân)
*Bush (Ierlân)
*Lagan
**Farset
*Quoile
*Clanrye

## Yn de Ierske Republyk, streamend nei de [[Ierske See]]
*Fane 
*Boyne
**Blackwater, Meath
*Tolka
*Liffey
**Dodder
**Camac
*River Dargle
*Avoca
**Avonmore  
**Avonbeg                      
*Slaney
**Bann, Wicklow
*Vartry

## Yn de Ierske Republyk, streamend nei de [[Keltyske See]]
*Barrow
**Nore
***King's River
**Suir
***Drish
****Black River (Ierlân)
***John's River
**Tar
*Munster Blackwater
**Awbeg
**Dalua
**Bride
*Lee
*Bandon

## Yn de Ierske Republyk, streamend nei de [[Atlantyske Oseaan]]
*Roughty River (mûnet út yn Kenmare Bay by Kenmare)
*Laune
*Carrowbeg
*Shannon
**Deel
**Maigue
**Brosna
**Inny
**Suck
*Fergus
*Clare
*Corrib
**Robe (oer Loughs Mask en Corrib)
*Doonbeg
*Moy
*Garavogue
*Erne — foar it grutste part foarme troch Upper Lough Erne en Lower Lough Erne yn County Fermanagh, Noard-Ierlân
**Annalee
*Eske
*Feale
*Gweebarra
*Swilly
List fan rivieren yn Yslân

Dit is in **list fan rivieren yn [[Yslân]]**. 

Op in eilân sa as Yslân binne gjin lange rivieren. Gjin fan rivieren binne fan belang foar de skipfeart. De meast wichtige rivieren binne:

## Súd-Yslân

* Hvítá
* Krossá (Markarfljót)
* Kúðafljót
* Markarfljót
* Múlakvísl
* Ölfusá
* Öxará
* Rangá
* Skeiðará
* Sog
* Þjórsá

## Reykjavík

* Elliðaá

## West-Yslân
* Hvítá (Borgarfjörður)
* Norðurá (Borgarfjörður)

## Westfjorden
* Dynjandi

## Noard-Yslân

* Blanda
* Eyjafjarðará
* Fnjóská
* Glerá
* Héraðsvötn
* Hörgá
* Jökulsá á Fjöllum
* Krossá (Skjálfandafljót)
* Laxá
* Skjálfandafljót

## East-Yslân

* Lagarfljót
* Jökulsá á Dal
Kerguëlenplato

It **Kerguëlenplato** is in paleokontinint dat suver hielendal ûnderseesk leit; it bestiet út fulkanysk stientme. De krite dy't likernôch trijeris de grutte fan Japan hat, leit yn de Yndyske Oseaan benoarden Antarktika en 3000 kilometer súdwestlik fan Austraalje. De lingte fan it plato fan noardwest nei súdeast is mear as 2200 km en it leit tusken de 1000 en 2000 meter ûnder seenivo.

It plato is ûntstien doe't de Kerguëlen-hotspot aktyf wie, by it brekken fan it kontinint Gondwana, sa'n 130 miljoen jier lyn. Lytse parten fan it plato stekke boppe seenivo út: de Kerguëlen-arsjipel, Heard en de McDonaldeilannen. Op de lêste eilannen is noch hieltyd fulkanisme.

## Paleokontinint
Yn it Kryt waard in hotspot aktyf dy't in grutte hoemannichte útfloeingsstientme produsearre. De fynst fan boaiemlagen mei stienkoal en konglomeraten suggerearet dat it basaltyske fulkanisme boppe wetter barde. Yn it iere Eoseen soe it plato oerdutsen west hawwe mei in tropyske floara en fauna. It mikrokontinint sonk sa'n 20 miljoen jier lyn. 

## Keppelings om utens
* Stúdzje nei it mikrokontinint
* Leg 183 Beskriuwing fan it fulkanisme
* De Kerguëlen-hotspot
Paleokontinint

In **paleokontinint** is in kontinint dat yn de geologyske skiednis bestie en opgien is yn kontininten fan no, mooglik troch earst yn oare paleokontininten oergien te wêzen. Troch it proses fan platetektonyk ferskowe de kontininten en troch orogenese en subduksje ûntsteane nije kontininten.

## Paleokontininten
*Lauraazje (ôfspjalte fan Pangea; Noard-Amearika, Europa, Aazje)
*Gondwana (ôfspjalte fan Pangea; Súd-Amearika, Afrika, Austraalje, Antarktika)
*Pangea (oaniensletten superkontinint)
*Laurensja
*Baltika
*Avaloanja
*Siberysk Kraton
*West-Gondwanalân
*East-Gondwanalân
*Nigerblok
*Baikalblok
*Pannosja
*Rodynje
*Protolauraazje
*Arktika
*Kenorlân
*Vaalbara

## Sjoch ek
* Superkontinint
Siep van den Berg

**Sybren Ridsert (Siep) van den Berg**
(Turns, 14 jannewaris 1913 - Amsterdam, 28 oktober 1998) wie in Nederlânse keunstskilder en byldhouwer.

## Jeugd en oplieding
Van den Berg, soan fan in smid, gie nei de ambachtsskoalle. Hy waard hûsskilder, mar makke ek skilderijen. Fan 1930 oant 1933 folge er de jûnsoplieding Tekenjen en Skilderjen oan Akademy Minerva yn Grins. Hy krige dêr les fan ûnder oaren Jan Altink. Nei dy skoalle sette er mei Oskar Gubitz in reklameburo op. Yn 1937 ûntdekte Hendrik Werkman syn skilderwurk en dy trune him oan om dêrmei fierder te gean.

## Keunstner
Fan 1939 ôf hierde Van den Berg de teekoepel yn de Stjerrebosk yn Grins as atelier en lei him folslein ta op it keunstnerwêzen. 1943 boaske er oan Fie, de dochter fan Hendrik Werkman. Nei de Twadde Wrâldkriich gie er in pear kear nei Parys en folge dêr lessen oan de Académie de la Grande Chaumière. Van den Berg gie by syn frou wei en ferhuze yn 1954 nei Amsterdam, dêr't er in atelier hie oan de Brouwersgracht. De teekoepel yn Grins hâlde er ek oan. Yn it earstoan makke Van den Berg frije skilderijen, mar syn styl ûntjoech him fan it naturalisme, it ympresjonisme en it kubisme nei it konstruktivisme. 

Van den Berg hie te lijen fan it syndroom fan Guillain-Barré, sadat er fan 1966 ôf sa'n tsien jier út it wurk wie. Letter wie syn wurk noch abstrakter as dêrfoar.

Van den Berg makke ek ferskate skulptueren; as byldhouwer wie er autodidakt. Yn 1983 joech er Tirns it byld *Libbensline*, dat op 13 oktober dat jier ûntbleate waard troch Kommissaris fan de Keninginne Hans Wiegel. De Humanistyske Omrop makke 1986 in dokumintêre oer libben en wurk fan Van den Berg.

## Ferskaat
* Earst yn maaie en july 2018 wie in earste oersjochtentoanstelling fan syn wurk yn Fryslân, *Kind van Mondriaan* yn Museum Dr8888.
* Museum Dr8888 waard yn desimber 2020 de kolleksje fan Simon Deinum oer Siep van den Berg, en dy syn biograaf, skonken. Dy samling bestiet út in mânsk digitaal argyf, skilderijen, sketsboeken, seefdrukken en oare dingen dy't Van den Berg oanbelangje. 

## Wurk yn de iepenbiere romte <small>(kar-út)</small>

Amsterdam
* 1994 monumint 'beeld van de bevrijde vogel' oan it Sierplein
Grins
* 1956 mozayk sûnder titel (hoanne) by de eardere Feeartsenijkundige Tsjinst oan de Zaagmuldersweg
* 1965 skulptuer *Bloedsomloop*, by it Martinysikehûs oan de Van Swietenlaan
* 1972 wandskulptuer foar Lijnco
* 1972 frijsteand skulptuer Orionlaan

Toppenhuzen
* 1982 *Top en Twel*

Stedskanaal
* 1963/1964 *Lijnenspel*

Turns
* 1983 skulptuer *Libbensline*

## Biografy
* , *Dichter bij Siep*. Ljouwert: Utjouwerij Wijdemeer, 2014. 384 p.
Rafael

"**Rafael**" (of yn misstavere foarm "**Rafaël**") hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

* Rafael (namme), in foarnamme fan Hebriuwsk komôf
* Rafael (aartsingel), in aartsingel yn it kristendom, it joadendom en de islaam
* Rafael (keunstner) (1483-1520), in Italjaansk keunstskilder út 'e Renêssânse
* Rafael I fan Konstantinopel, de oekumenysk patriarch fan Konstantinopel fan 1475 oant 1476
* Rafael II fan Konstantinopel, de oekumenysk patriarch fan Konstantinopel fan 1603 oant 1607
* Rafael fan Brooklyn (1860-1915), in kristlike hillige út 'e eastersk-otterdokse tradysje
* Rafael I Bidawid (1922-2003), patriarch fan 'e Galdeesk-Katolike Tsjerke fan 1989 oant 2003
De Heide

* De Heide (wenwyk): In wenwyk op It Hearrenfean
* De Heide (rekreaasjegebiet): In rekreaasjegebiet op It Hearrenfean
* De Heide (buorskip): in buorskip yn de gemeente De Fryske Marren
Taylor Lautner

**Taylor Lautner** (Grand Rapids, 11 febrewaris 1992) is in Amerikaansk akteur. Hy is it bekendst fan syn rol Jacob Black yn de Twilight-filmrige. Earder wie er te sjen yn famyljefilms lykas The Adventures of Sharkboy and Lavagirl en Cheaper by the Dozen 2.
## Filmografy
### Films

## Keppelings om utens
* Taylor Lautner yn de IMDb
Rusinga

**Rusinga** is in eilân yn it noardeastpart fan de Fiktoariamar en beheart oan Kenia. Yn 2006 hie it eilân tusken de 20.000 en 30.000 bewenners.

## Sjoch ek
* Louis Leakey
* Fiktoariamar
Ringlieding

Mei in **ringlieding** yn in keamer, in seal of in folslein gebou kin de minhearrende mei in hjoeddeistich hearapparaat it lûd fan 'e tillefyzje, de radio of in lûdynstallaasje better beharkje.

It lûd wurdt oansletten op in saneamde ringliedingfersterker. Dy fersterker stjoert it lûdsinjaal troch in tried (de ring) dy't yn in luds lâns de plinten of tsjin de keamerssouder fêstsetten is. Minhearrenden kinne har hearapparaat op de *T*-stân sette. Lâns de wei fan ynduksje ûntfangt it hearapparaat it sinjaal fan de ringlieding. De letter T fan T-stân ferwiist nei it Ingelske begryp Telecoil, dat hjir eat as spuoltsje op ôfstân betsjut. Dat spuoltsje fan it hearapparaat fangt de fluktuaasjes yn it machnetyske fjild om de ringlieding hinne op en it hearapparaat set dy wikselings om yn lûd.
Faak hawwe hearapparaten ek noch in kombinaasjestân. Dêryn kinne se en it sinjaal fan de ringlieding en it lûd fan de omjouwing tagelyk ûntfange. Eltse yndividuele harker mei in hearapparaat of in kochleêr ymplantaat kin sa'n ringlieding triedleas brûke. 

Ynstee fan in ringlieding yn 'e romte kin der ek wurke wurde mei in ***halsringlieding***. Dy bestiet út in ludske om 'e nekke mei in ûntfanger deroan. Dy ûntfanger kin of in sinjaal fan ynfraread of in sinjaal yn in FM-radiofrekwinsje fange. Dat ludske om 'e nekke wurket krekt gelyk as dy grutte luds yn 'e seal. By it sinjaal yn ynfraread moat der "sichtkontakt" tusken ûntfanger en stjoerder wêze. Om't ynfraread net troch muorren hinne giet, wurdt dy technyk brûkt foar "besletten" gearkomsten.

Ringliedings jouwe allinne mar mono-lûd. Oer in FM-ferbining (radiofrekwinsje) kin der wol stereo ûntfongen wurde. Dêrfoar wurdt de luds om de nekke splist yn twa saneamde earheakken. 

De ringlieding wurdt ek wol op plakken mei in soad leven brûkt, om bygelyks in rûnlieder better ferstean te kinnen. Sa binne der yn it bûtenlân al stasjons dêr't jo op parten fan de perrons meidielings oer sa'n ringlieding hearre kinne. 

## Sjoch ek
* List fan gebouwen mei ringlieding
## Keppeling om utens
*Hoor Friesland spant him yn Fryslân yn foar dôven en minhearrenden
Kermadeceilannen

De **Kermadeceilanden** (Ingelsk: *Kermadec Islands*) binne in fulkanyske eilannekloft yn de Grutte Oseaan, yn Polyneezje, dy't sûnt 1887 by Nij-Seelân hearre. De Kermadeceilannen lizze sa'n 900 km noardeastlik fan it Noardereilân fan Nij-Seelân en op likernôch deselde ôfstân súdwestlik fan Tonga. 

## Geografy en klimaat
It totale oerflak fan de eilannen is 33.08 km². Sy wurde net bewenne, útsein it sûnt 1937 foarfêst bemanne **Raouleilân Stasjon**, it meast noardlike meteorolgysk- en radiostasjon fan Nij-Seelân. 
De Kermadeceilannen hawwe in subtropysk klimaat: dêr falt sa'n 1500 mm rein it jier en de trochsneed moannetemperatuer fan febrewaris is 22.4&nbsp;°C en yn augustus 16.0&nbsp;°C.

## Geology
De Kermadeceilannen binne fulkanyske eilannen, dy't op de Kermadecrêch lizze. Dy ûntstie, tegearre mei de Kermadectrôch, dy't by de *Galatheadjipte* wol 9994 meter djip is, troch de subduksje fan de Pasifyske plaat ûnder de Yndysk- Australyske plaat. De subduksje rint fan Tonga oant Nij-Seelân.
Op Raouleilân en Curtiseilân binne aktive fulkanen, op de oare eilannen allinne sliepende erodearre oerbliuwsels fan fulkanenan.

## Skiednis
De Kermadeceilannen waarden tusken de 10e iuw en de 14e iuw kolonisearre troch de Austronezyske Lapitapottebakkers, dy't út Súdeast-Aazje wei oer Nij-Guineä en Melaneezje nei Polyneezje kaam wienen. Doe't de Europeanen laat fan Jean-Michel Huon de Kermadec yn 1791 (nei wa't de eilannen ferneamd binne) dêr oankamen, wienen sy ûnbewenne. Europeanen bewennen de Kermadeceilannen oant 1937, dêrnei bleau allinnich it *Raouleilân Stasjon* oer.
Op 16 maaie 2006 waarden de Kermadeceilannen rekke troch in ierdskodding mei in krêft fan 7.6 op de skaal fan Richter; op 7 july 2011 wie der in skodding fan 7.8 op de skaal fan Richter.

## Floara
De Kermadeceilannen hawwe in grut ferskaak oan plantesoarten, ûnder oaren 113 lânseigen fetplantsoarten, sa'n 52 mossensoarten en fingisoarten. 
Raouleilân en Macauleyeilân binne foar it grutste part oerdutsen troch subtropyske bosken.
Lester Cockney

**Lester Cockney** is in striprige fan de Frânske striptekener en skriuwer Franz Drappier.
De strip giet oer in jonge Ier, Lester Mahoney dy't "Lester Cockney" neamd wurdt fanwege syn Ingelske heit. Hy giet by it Ingelske leger en belibbet ferskillende aventoeren de hiele wrâld oer, fan Afganistan en de Punjab oant yn Hongarije en Amearika. In jonge eigensinnige frou beselskippet him dêrby. Twa albums, Irish Melody and Shamrock Song, gean oer de jeugd fan Lester yn Ierlân.

Yn oktober 1982 waard it earste diel fan de rige yn it Nederlânske taalgebiet útbrocht. Totaal binne der 9 dielen yn de rige ferskynd.

## Albums
De striprige is útbrocht troch útjouwerij Le Lombard.

## Keppeling om utens
ôfbyldingen fan Lester Cockney
Pitcairneilannen

De **Pitcairneilannen**, offisjeel **Pitcairn, Henderson, Ducie en Oeno**, binne fjouwer eilannen healwei Peaskeilân en Tahity yn de Stille Oseaan. Allinnich it haadeilân Pitcairn wurdt bewenne. De eilannen binne in oerseeske krite fan it Feriene Keninkryk. Pitcairn waard yn 1790 kolonisearre troch de Britske muiters fan 'e it ferneamde skip de *Bounty* en in stikmannich Tahitiaanske froulju. Yn 1838 waarden de eilannen in Britske koloanje. Yn 1981 krigen se de status fan 'ôfhinklik gebiet fan 'e Britske Kroan'. Yn 2010 waard op Pitcain in polityk systeem fan represintative fertsjintwurdiging ynfierd.

## Bylden

Ofbyld:Pitcairnlanding.jpg|*Bounty Bay*
Ofbyld:Pitcairn - Church of Adamstown.jpg|*Tsjerke yn Adamstown* 
Ofbyld:Pitcairn Island.jpg|*'Sicht fan Pitcairn ôf op see*
Ofbyld:Henderson.JPG|In *[[Pandanus]]*-beam op it strân fan it eilân Henderson
Ofbyld:Stpaulspoint.jpg|*Saint Pauls Point* op de westkust fan Pitcairn


## Keppelings om utens
* side fan de oerheid
* Adventisten: ''Turning Point for Historic Adventist Community on Pitcairn Island'' (2001)
Misdieden tsjin de minsklikheid

**Misdieden tsjin de minsklikheid** of **misdieden tsjin it minskdom** binne, neffens it Utlizzend Memorandum fan it Statút fan Rome fan it Ynternasjonaal Strafhof, bysûnder oanstjitjaande misdriuwen dy't in slimme skeining fan 'e minsklike weardichheid of in djippe fernedering fan minsken ynhâlde. It binne net isolearre of sporadysk foarkommende ynsidinten; ynstee foarmje se ûnderdiel fan in oerheidsbelied of fan in rûnom besteande praktyk fan wreedheden en grouweldieden dy't talitten en mooglik behimmele wurde troch in regear of in feitlik gesach. De term "misdieden tsjin de minsklikheid" is dus in sammelnamme foar in breed skala oan grutskalige ynbrekken op 'e minskerjochten. Moard, útrûging, marteling, ferkrêfting of ferfolging fan minsken op grûn fan politike, etnyske, rasiale, religieuze, nasjonale of seksuële skaaimerken kinne allegear misdieden tsjin de minsklikheid wêze, mar dan moatte ien of mear partijen har der wol algemien en stelselmjittich oan skuldich makke hawwe. Isolearre dieden fan sok soarte kinne ek minskerjochteskeinings of, ôfhinklik fan 'e omstannichheden, oarlochsmisdieden wêze, mar kinne strafrjochtlik sjoen net beskôge wurde as misdieden tsjin 'e minsklikheid.

## Skiednis
De beneaming "misdieden tsjin de minsklikheid" wurdt yn it ynternasjonaal rjocht as earste en wichtichste oanklacht brûkt foar de moarddiedige ferfolging fan in groep minsken. It begryp waard foar it earst brûkt yn de ynlieding fan de Fredeskonvinsje fan De Haach yn 1907, en waard nei de Twadde Wrâldoarloch ek brûkt by de Prosessen fan Neurenberch, omdat fergripen lykas de Holocaust útsoarte net in ferdrach skeinden, mar wol swier bestraft wurde moasten. Der is krityk op it begryp om't it in tige dizenige omskriuwing jout fan eigentlike misdieden jout, en gauris foar politike doelen brûkt wurdt. It útrûgingsbesykjen en de etnyske suverings fan 'e nazys wurde oer it generaal beskôge as misdieden tsjin de minsklikheid, mar de ferfolging fan beskate groepen troch de Sovjet-Uny en de Feriene Steaten net. De systematyske ferfolging fan 'e Afrikaanske befolking troch it Súdafrikaanske apartheidsrezjym waard yn 1966 troch de Feriene Naasjes wol wer oanmurken foar in misdie tsjin de minsklikheid.

## Tekst fan it Statút fan Rome
Artikel 7 fan it Statút fan Rome, it ferdrach dêr't yn 2002 it Ynternasjonaal Strafhof mei oprjochte is, seit:

:"Foar it doel fan dit Statút wurdt ûnder "misdieden tsjin de minsklikheid" ferstien elts fan 'e folgjende dieden, ynsafier't dy begien binne as ûnderdiel fan in rûnom foarkommende of stelselmjittige oanfal, dy't rjochte is tsjin lykfol hokker boargerbefolking, mei foarkennis fan 'e oanfal:
:
Julio Ribera

**Julio Ribera** (Barselona, 20 maart 1927 - Cognin, 27 maaie 2018) wie in Spaanske striptekener.

Ribera hat yn syn jeugd de Spaanske Boargeroarloch meimakke. Syn heit stie oan de kant fan de liberalen en fertsjinne syn jild as autohanneler. Ribera wurke ynearsten as drummer yn in jazzband. Ek fertsjinne er oan it meitsjen fan yllustraasjes. Hy wie in leafhawwer fan Amerikaanske strips fan û.o. Disney, Raymond, Foster en Eisner.

Omdat it Spanje fan Franco destiids in strange sinsuer hie en Ribera nei mear frijheid lange, ferfear hy nei Frankryk. Dêr feroare syn wurk net sa folle, mar yn 1972 krige hy de kâns om dingen te dwaan dy't er sels leuk fûn. Foar útjouwerij Dargaud tekene hy de soft-erotyske horrorsatire *Draculella*.

Yn 1974 krijt hy kunde oan Christian Godard. Tegearre sette sy útein mei de krekt oprjochte útjouwerij *Libraire Hachette* de rige *[[Axel Moonshine]], vagabond des Limbes*, dy't útwoeks ta in mânske striprige.

## Wurk
* *[[Axel Moonshine]]*, tekeningen,
* *Les Cahiers de la Bande Dessinée (Schtroumpf)*, tekeningen, 
* *Dracurella*, senario, tekeningen
* *La grande Manque*, tekeningen
* *Het Grote Schandaal*, tekeningen
* *Histoire de France en bandes dessinées*, tekeningen
* *Je suis un monstre*, tekeningen
* *La Jeunesse d'un inconnu célèbre*, tekeningen
* *Chroniques du Temps de la vallée des Glomes*, tekeningen, 1991-1996
* *Mon crayon et moi*, senario, tekeningen
* *Montserrat*, senario, tekeningen, kleuren

## Keppeling om utens
* Julio Ribera by lambiek.net
Grifformearde Gemeenten

De **Grifformearde Gemeenten** (**GG**), faak oantsjut as *de Gergem* is in Nederlânsk grifformeard tsjerkegenoatskip. It ûntstie yn 1907 doe't twa groepen ôfskiedenen fan de Nederlânske Herfoarme Tsjerke by elkoar gienen. 

De Grifformearde Gemeenten telden in 1929 sa'n 30.000 leden. Dat ledetal soe om 2014 útgroeie ta 107.000 leden. Gerrit Hendrik Kersten waard fierút de wichtichste lieder fan de Grifformearde Gemeenten.
Grytviken

**Grytviken** is in havenplak op it eilân Súd-Georgje. It is mei it oanswettende King Edward Point it bestjoerlik sintrum fan Súd-Georgje en de Súdlike Sandwicheilannen. Op it heden hawwe dy eilannen gjin fêste bewenning, mar wol hâlde dêr (meast) wittenskippers ta. De namme *Grytviken* komt út it Noarsk en betsjut Potbaai, ferneamd nei de potten dy't brûkt waarden om levertraan te meitsjen.

## Skiednis
De Noarske kapitein Carl Anton Larsen is sa'n bytsje de stifter fan Grytviken. Op 16 novimber 1904 sette dy him nei wenjen op de rânen fan Súd-Georgje dy't earder al fan walfiskjagers besocht wiene.

April 1982 (Falklânkriich) waard Grytviken Argentynsk nei ôfrin fan in koarte slach tsjin de Britten. Trije wiken letter namen de Britten Grytviken al wer yn. It is it ienichste plak op Súd-Georgje en foar 1990 waard it allinne bewenne troch wittenskippers.

## Ekonomy
It plak moast it fral hawwe fan it fiskjen en de fiskferwurkjende yndustry; yn it ferline meast fan de walfiskfeart. De haven fan Grytviken gie 1966 offisjeel ticht, fral fanwege de walfiskreservaten yn dy kriten dy't grutskalige walfiskfeart ûnmooglik makke.

## Bewenners
Eartiids wennen der wol in tal walfiskfarder op it eilân en yn Grytviken, mar distiid binne it allinne wittenskippers en der is in (lytse) militêre ienheid. De iennige fêste bewenners binne Tim en Pauline Carr, dy't begjin jierren '90 nei it eilân kamen.


Ofbyld:Grytviken-1914.jpg|*Grytviken, 1914*
Ofbyld:Grytviken museum.jpg|*Museum fan Grytviken*
File:Grytviken church.jpg|*Noarske tsjerke fan Grytviken*
File:South Georgia Ernest Shackleton grave in Grytviken.jpg|*Grêf fan [[ûntdekkingsreizger]] [[Ernest Shackleton]]*


## Keppelings om utens
*  Offisjele webside Súd-Georgje
*   Grytviken
*  Spoar op Súd-Georgje
*  Museum Súd-Georgje
Heafoarke

In **heafoarke** is in stik lânbouark om dingen as hea en strie op ienfâldige wize fan it iene nei it oare plak te bringen. It ark hat de foarm fan in foarke.
In heafoarke hat in lange stâle mei twa (in *twatyn*) as trije tinen (in *trijetyn*). De lange stâle is nedich om de mannichte hea as strie heech op de heawein te smiten.

De heafoarke hat in soad fan de dongfoarke, mar de lêste hat meast fjouwer tinen en in koartere stâle, faak mei in hângreep.