open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
LC Award

De **LC Award** is in priis foar de  moaiste projekten fan mbo-, hbo- en masteropliedings út Fryslân. De LC Award is in inisjatyf fan de Ljouwerter Krante (LC). 

Studinten mei in orizjineel idee dat wearde tafoegje kin oan de mienskip kinne harren idee yntsjinje. De prizen binne in erkenning foar kreativiteit, ynnovaasje en maatskiplike ympakt binnen it ûnderwiis. Elk jier wurde bysûndere projekten beleanne en krije studinten de kâns om harren wurk te presintearjen en te dielen mei in breder publyk. It is in manier om de prestaasjes fan studinten te fieren en harren ynset te wurdearjen. De studinten komme fan opliedings as Campus Fryslân, NHL Stenden Hogeschool, Van Hall Larenstein, Aeres, Friesland College en Friese Poort. 
Foar de publykspriis kin stimd wurde op de webside fan de LC.

Eardere LC-ferslachjouwer Jan Dijksma organisearre yn 2013 de earste edysje yn it atrium fan it LC-gebou, wêrnei’t de wedstryd útgroeide ta in jierlikse tradysje. Allinnich yn 2020 waarden der fanwegen de koroanapandemy gjin LC Awards útrikt.

## Projekten dy’t yn oanmerking komme
De LC Awards nominearje in breed ferskaat oan prestaasjes en kreativiteit binnen it ûnderwiis, en se moedigje studinten oan om harren passy en talint te toanen. 
Foarbylden fan projekten dy’t yn oanmerking komme:
*Ynnovative technologyen: Projekten dy’t nije technologyen, apps, software of hardware ûntwikkelje om problemen op te lossen of om it deistige libben te ferbetterjen.
*Duorsumheid en miljeu: Projekten rjochte op miljeubewustwêzen, recycling, enezjybesparring, klimaatferoaring of bioferskaat.
*Keunst en kultuer: Kreative projekten lykas keunstynstallaasjes, muzykkomposysjes, teäterstikken, dûnsfoarstellings of literêre wurken.
*Sosjale ympakt: Projekten dy’t mienskippen stypje, sosjale rjochtfeardichheid befoarderje, earmoede bestride, of ynklusiviteit en ferskaat befoarderje.
*Ûndersyk en wittenskip: Wittenskiplike ûndersyksprojekten, eksperiminten, stúdzjes of ynnovaasjes op ferskillende fakgebieten.
*Ûndernimerskip: Projekten rjochte op it opsetten fan in eigen bedriuw, it ûntwikkeljen fan in produkt of it ferbetterjen fan bedriuwsprosessen.
De winners wurde bekendmakke op in spesjale seremoanje dy’t meastal holden wurdt oan de ein fan in akademysk jier. 

## Prizen
De haadpriis wurdt takend oan it meast opmerklike projekt. Dit kin fariëarje fan in jildbedrach oant in stúdzjebeurs of oare weardefolle beleannings. Yn oanmerking komme projekten út kategoryën lykas technology, duorsumheid, keunst, sosjale ympakt en ûndernimmerskip. De winners yn elke kategory krije spesifike prizen dy ‘t relevant binne foar har fakgebiet.

Neist de sjuerybeoardieling kinne studinten stimme op harren favorite projekt. It projekt mei de measte publyksstimmen wint de publykspriis. Soms wurde der earfolle fermeldings takend oan projekten dy ’t net de haadpriis winne, mar wol opfalle troch harren kreativiteit, orizjinaliteit of ympakt.
De eksakte prizen fariëarje elk jier en binne ôfhinklik fan de sponsors en partners fan de LC Awards.
Sjoerd den Daas

**Sjoerd den Daas** (It Hearrenfean, 1986) is in Fryske sjoernalist.

Den Daas is hikke en tein op It Hearrenfean. 

Hy studearre foar fysioterapeut, mar omdat er dêr gjin takomst yn seach die hy in stúdzje bedriuwsekonomy International Financial Management. yn Grins en Uppsala. Troch syn fassinaasje foar Sina die er in minor Sineesk.

Yn 2012 begûn Den Daas op de redaksje fan RTL Nieuws. Dêr wurke er him nei in staazje op de ekonomyredaksje op ta redakteur en ferslachjouwer foar de útstjoerings fan RTL Z. Neidat er wurke hie foar RTL Z koe hy foar it Financieel Dagblad begjinne oan syn dreambaan: korrespondint yn Sina. . Sûnt de maitiid fan 2019 wurke er as korrespondent foar de multimediale platfoarms fan de NOS.

By in opfallende reportaazje yn Sina waard hy yn byld weilutsen troch in Sineeske befeiliger.

Yn 2024 waard Den Daas NOS-korrespondint yn Washington DC.
Cornelis Simon Adriaan Albarda

**Cornelis Simon Adriaan Albarda** (Ljouwert, 26 maaie 1916 – Mollens, 11 febrewaris 1996) wie in Nederlânske politikus fan Frysk komôf.

Hy wie in soan fan apteker Simon Cornelis Albarda (1875-1926) en Adriana Maria Petronella Baert (1885-1975). Hy wie as kommys wurksum by de gemeente Lienden yn Gelderlân en waard dêr yn july 1946 oanwiisd as waarnimmend gemeentesekretaris. Yn 1954 waard Albarda beneamd ta boargemaster fan it Gelderske Maurik. Dat amt beklaaide er oant 1978. 

Hy ferstoar yn 1996 yn de âldens fan 79 jier yn Switserlân.
Readsturtsje

It **readsturtsje** (*Phoenicurus phoenicurus*) is in sjongfûgel út de famylje *Muscicapidae* (miggesnappers). It fûgeltsje briedt yn Europa en it west fan Aazje en oerwinteret yn Afrika. 

## Beskriuwing

It readsturtsje is in fûgeltsje fan 13 oant 14,5 sm lang. It mantsje hat in readbrune sturt en stút en in readbrún boarst, dat by de búk oergiet op wyteftich. De kiel en de wangen binne oant krekt boppe it each swart. Dêrboppe rint by it swart oer de foarholle in wyteftige streek, wylst de krún en it boppebealchje fierder griisblau binne. It wyfke dêrfoaroer is ienfâldiger fan kleur. Sy hat ek in readeftige sturt, mar is op it boppebealchje en de kop  earder ljochtbrún fan kleur. Ek ûntbrekt by it wyfke it swart en it wyt op it kopke fan it mantsje. It readbrún fan it boarst fan it wyfke is fealer en wurdt mei wat bêzje ôfwiksele. Wyfkes fan it readsturtsje kinne maklik mei de wyfkes fan it swarte readsturtsje betiizge wurde, wêrfan't lytse oantallen yn ús lân oerwinterje. Opfallend is de triljende sturt fan 'e readsturt.  

## Iten
It readsturtsje yn ynsekten, larven en beien. De fûgels mei graach yn beamholtes briede, dy't makke binne troch spjochen. Ek nestkasten wurde faak brûkt.

## Nêst

Readsturtsjes lizze fiif oan sân ljochtblauwe aaikes mei readbrune stippen.

## Fersprieding
It biotoop fan readsturtsje bestiet út in healiepen lânskip mei âlde beammen en strewellen, parken en grutte tunen.  

Der wurde twa ûndersoarten erkend:

* *P. a. phoenicurus* (Briedt yn grutte dielen fan Europa, yn it suden fan Europa en Noard-Afrika lokaal oant yn Midden-Aazje, oerwinteret yn Midden- en East-Afrika).
* *P. a. samamisicus* (Briedt yn it súdeast fan Europa oant yn Oezbekistan, Turkmenistan en Iran, oerwinteret yn it noardeasten fan Afrika).

Yn Nederlân komt de fûgel yn it hiele lân as briedfûgel foar. Mar de gruttere konsinstraasjes fan 'e fûgel binne yn it easten fan it lân te finen. Yn 'e jierren 1970 binne de oantallen readsturtsjes ôfnommen troch it ferdwinen fan heechstamhôven. Mei sa'n 14.000-22.000 Nederlânske pearkes is de stân hjoed-de-dei aardich stabyl. 

Yn Fryslân binne de measte readsturtsjes yn 'e Noardlike Fryske Wâlden (tusken Drachten en Dokkum) te finen, dêr't de âlde beamwâlen en singels in ideaal briedgebiet foar de fûgels biede.
Diadeemreadsturtsje

It **diadeemreadsturtsje** (*Phoenicurus moussieri*) is in sjongfûgel út de famylje *Muscicapidae* (miggesnappers).

## Beskriuwing
It 12 oant 13 sm lange mantsje ûnderskiedt him troch de brede, wite eachbraustreek, dy't oant en mei de sydkanten fan 'e hals trochrint. De fûgel hat wite flekken op 'e fierder donkere wjukken, in swart masker om 'e eagen en in readbrune kiel, boarst en búk. It fealbrune wyfke is minder kleurryk as it mantsje en hat in soad fan it wyfke fan it gewoane readsturtsje. Wol is it wyfke fan it diadeemreadsturtsje oer it generaal wat lytser en hat it ek in wat read-efticher ûnderbealchje.

## Fersprieding
Diadeemreadsturtsjes komme yn it noardwest fan Afrika foar, benammen yn it Atlasberchtme fan súdik Marokko, noardlik Algerije en noardlik Tuneezje. Yn Europa komt de fûgel lokaal yn Spanje en op Malta foar. It fûgeltsje libbet op in hichte oant 3000 meter yn rûge rotsgebieten mei strewellen en hjir en dêr wat beammen.

## Nêst

It diadeemreadsturtsje boud it nêst yn strewellen of op 'e grûn en leit yn 'e regel trije oant seis aaien.  

## Status
It is net bekend hoe grut de populaasje is, mar oannommen wurdt dat de oantallen stabyl binne. Dêrfandinne stiet de fûgel op 'e Reade list fan 'e IUCN as net bedrige klassifisearre.
Wytkrúnreadsturtsje

It **wytkrúnreadsturtsje** (*Phoenicurus erythrogastrus*) is in sjongfûgel út de famylje *Muscicapidae* (miggesnappers). It is de grutste fûgel út it skaai *Phoenicurus* (readsturtsjes).

## Beskriuwing

Mei 15 oant 16 sm is it wytkrúnreadsturtsjes grutter as de lânseigen soarten fan 'e readsturtsjes. It mansje is yn prachtkleed goed te werkennen. De krún en nekke binne ljochtgriis oant wyt. De rest fan 'e kop, rêch en it boppeboarst binne swart. Ek de wjukken binne swart, útsein de dekfearren dy't wyt binne. De rest fan it ûnderbealchje, stút en sturt binne readbrûn fan kleur. It wyfke hat in soad fan 'e wyfkes fan it swarte readsturtsje. Se binne griisbrún en de sturt is fealoranje. De hân- en earmpinnen binne laaigriis mei ljochte, griisbrune seamen.

## Fersprieding
De soarte komt yn it heechberchtme fan Sintraal-Aazje foar op in hichte fan 2200 oant 5000 m. As briedfûgel libbet er yn 'e Kaukasus, Noard-Iran, yn Súd-Ruslân, Kazachstan, Mongoalje, West-Sina, Afganistan, Turkmenistan, Oezbekistan, Kirgyzje, Noard-Pakistan, Noard-Yndia, Nepal en Bûtan. Winterdeis siket er de dellings op oant in hichte fan likernôch 1500 m.         

Der binne twa ûndersoarten:  

* *Phoenicurus erythrogastrus erythrogastrus*: de Kaukasus.
* *Phoenicurus erythrogastrus grandis*: fan eastlik Afghanistan oant it súdlike diel fan Sintraal-Sibearje, westlik Mongoalje en noardwestlik en sintraal Sina.

## Iten en fuortplanting
De fûgel yt ynsekten, spinnen, larven, wjirms en oare wringeleaze dierkes. Yn 'e hjerst yt er ek beien. It nêst wurdt yn bygelyks spjalten fan rotseftige grûn fan gers, takjes en oare plantedielen boud en ôfset mei fearkes en mosk. De briedtiid leit tusken maaie en july en it lechsel bestiet út fjouwer of fiif ljochte aaikes mei readbrune stipkes. 

## Status
It is net bekend hoe grut de populaasje fan 't wytkrúnreadsturtsjes is, mar de fûgel hat in grut ferspriedingsgebiet en oannommen wurd dat de populaasje stabyl is. De fûgel wurdt dêrom troch de IUCN op de Reade list as net bedrige klassifisearre.
Readsturtsjes

**Readsturtsjes** (*Phoenicurus*) foarmje in skaai út de famylje fan 'e miggesnappers (*Muscicapidae*). De wittenskiplike namme fan it skaai is foar it earst yn 1817 troch Forster publisearre. 

## Soarten
Fan it skaai binne de folgjende soarten bekend:
**Phoenicurus alaschanicus* – Alashanreadsturtsje
**Phoenicurus auroreus* – spegelreadsturtsje
**Phoenicurus bicolor* – Luzonreadsturtsje
**Phoenicurus coeruleocephala* –blaukrúnreadsturtsje
**Phoenicurus erythrogastrus* – wytkrúnreadsturtsje
**Phoenicurus erythronotus* – readrêchreadsturtsje
**Phoenicurus frontalis* – Himalayareadsturtsje
**Phoenicurus fuliginosus* – wetterreadsturtsje
**Phoenicurus hodgsoni* – Tibetaansk readsturtsje
**Phoenicurus leucocephalus* – rivierreadsturtsje
**Phoenicurus moussieri* – diadeemreadsturtsje
**Phoenicurus ochruros* – swart readsturtsje
**Phoenicurus phoenicurus* – readsturtsje
**Phoenicurus schisticeps* – wytkielreadsturtsje
Mariska Kramer-Postma

**Mariska Kramer-Postma** (Twizelerheide, 26 april 1974) is in Nederlânske triatlete, duatlete en atlete. Se waard twa kear Nederlânsk kampioene op de duatlon en ien kear Nederlânsk kampioene triatlon op de lange ôfstân. Se die ferskate kearen mei oan in Ironman, dy't hja twa kear wûn.

## Karriêre
Kramer-Postma waard ynspirearre troch de AVRO-telefyzjebylden fan de triatlon fan Almere. Yn 1995 die se foar it earst mei oan dy wedstriid, wylst dit pas har tredde triatlon wie dy 't se ea die. Har earste sukses helle se yn 1996 mei in sulveren medalje op it NK triatlon op de middenôfstân yn Limboarch.

Yn 2001 wûn se de triatlon fan Stein en yn 2003 en 2004 waard se twadde by dy wedstriid.

Yn 2005 waard se 42e frou by de Ironman Hawaï. Sûnt 2005 sit Kramer-Postma yn de Nederlandse Triatlon Bond-seleksje. Yn dat jier wûn se ek de Ironman France en waard se eare mei de Thea Sybesma Award. In jier letter waard se twadde yn Nice.

Sûnt 2006 is se berops triatlete, wennet yn Drachten en is troud mei triatleet Sjaco Kramer.

Nei blessueres yn 2006 en 2007 hat Mariska Postma-Kramer yn 2008 wer oansprekkende resultaten boekt, lykas de winst yn de maraton fan Jacksonville, Floarida (FSA) yn in nij persoanlik rekôr fan 2:45.23, it Nederlânsk kampioenskip op de (triatlon) lange ôfstân yn Stein en in twadde plak op it wrâldkampioenskip lange ôfstân (duathlon) yn it Belgyske Geel.

Fan 2010 ôf rjochtet Mariska Kramer-Postma har yn 't foarste plak op de weiatletyk en hat sy har triatlon en duathlon wedstriidkarriêre ôfsletten. Binnen de weiwedstriidatletyk rjochtet sy har benammen op de maratonôfstân.

## Persoanlike rekôrs

## Prestaasjes
Sjoch :nl:Mariska Kramer-Postma#prestaties

## Underskiedingen
* Sportfrou fan it jier Smellingerlân - 2002, 2003, 2004, 2005, 2007, 2008, 2009, 2010
* Thea Sybesma Award - 2005
Thea Sybesma Award

De **Thea Sybesma Award** is in Nederlânske sportpriis dy 't útrikt wurdt oan de opmerklikste froulike triatleet fan it jier. De priis is ferneamd nei triatleet Thea Sybesma en bestiet út in lito en in sjek foar in trainingsstaazje.

De ferzje foar manlju is de Rob Barel Award.

## Winners
*2000 - Thea Sybesma
*2001 - Irma Heeren
*2002 - Wieke Hoogzaad
*2003 - Marianne Vlasveld
*2004 - net bekend
*2005 - Mariska Kramer
*2006 - Yvonne van Vlerken
*2007 - Yvonne van Vlerken
*2008 - Yvonne van Vlerken
*2009 - Ruth van der Meijden
*2010 - Rachel Klamer
*2011 - Danne Boterenbrood
*2012 - Maaike Caelers
*2013 - Yvonne van Vlerken
*2014 - Maaike Caelers
*2015 - Rachel Klamer
*2016 - Rachel Klamer
*2017 - Yvonne van Vlerken 
*2018 - Rachel Klamer
Jillis Bruggeman

**Jillis Bruggeman** (± 1750 - Skiedam, 9 maart 1803) wie de lêste persoan dy't om syn homoseksuele oriïntaasje yn Nederlân ta de dea feroardiele en ta de dea brocht waard.  De offisjele oanklacht wie *vuyle ontugt*. Hy waard terjochtsteld troch ophinging oan de stedsgalge op de Grutte Merk foar it stedhûs fan Schiedam. Acht jier letter, yn 1811, wie homoseksualiteit net langer strafber yn Nederlân.

Foar syn arrestaasje en feroardieling waard Bruggeman al langer ôfparse troch ien fan syn partners.  

Schiedam hat sûnt 2015 in saneamde Jillis Bruggeman Penning, dy 't alle jierren útrikt wurdt op 9 maart. It is in ûnderskieding dy 't troch de Gemeente Schiedam tegearre mei de Stichting Jillis Bruggeman útrikt wurdt oan in organisaasje of persoan dy 't striidt tsjin diskriminaasje en ferfolging op basis fan seksuele identiteit, yn Nederlân of dêrbûten. 

Yn 2017 is der njonken de penning ek in Jillis-Opsteker kaam, in priis foar regionale helden yn Súd-Holland-Súd dy 't in wichtige bydrage leverje oan it tsjingean fan lhbti-diskriminaasje.
Tibetaansk readsturtsje

It **Tibetaansk readsturtsje** of it **fjildreadsturtsje** (*Phoenicurus hodgsoni*) is in sjongfûgel út de famylje *[[Muscicapidae]]*.

## Fersprieidng
De soarte komt fan 'e Himalaya oant sintraal Sina foar. It fûgeltje is thús yn ferskillende berchlânskippen lykas heuvellân en heechflaktes mei wat bosk, gerslân en strewellen. De fûgel briedt ek yn heechlizzende dellings, faak by rivieren en beken. Fjildreadsturtsjes libje meast op hichten tusken 2400 en 3600 m en út en troch oant 4300 m. 

## Status
It Tibetaanske readsturtsje hat in grut ferspriedingsgebiet en der wurdt oannommen dat de oantallen stabyl binne. Dêrfandinne wurdt de fûgel troch IUCN op 'e Reade list as net bedrige klassifisearre.
Readrêchreadsturtsje

It **readrêchreadsturtsje** (*Phoenicurus erythronotus*) is in sjongfûgel út de famylje Muscicapidae.

## Beskriuwing

It readrêchreadsturtsje is ien fan 'e gruttere fûgels út it skaai readsturtsjes en is 15 oant 16 sm lang mei in spanwiidte fan 25,5 oant 27 sm. De snaffel en poatsjes binne swart. Yn 'e briedtiid hat it mantsje in swart masker en in grize krún en nekke. De rêch en romp binne readbrún en de sturt is ek readbrún, wylst de middelste fearren dêr donker binne. De wjukken binne donker mei wite flekken op 'e skouderfearren en primêre dekfearren. It ûnderbealchje is foar it measte readbrún mei wyt en de ûndersturtfearren binne ek wyt. Bûten de briedtiid binne de mantsjes saaier en bruner fan kleur. Ek jonge mantsjes ha dy kleuren yn it earste jier. 

Wyfkes binne foar it measte griisbrún en dy ha in readbrune sturt mei donkere sintrale fearren en bleekgiele streken op 'e wjukken en bleekgiele rânen oan 'e tertials. 

## Fersprieding
Readrêchreadsturtsjes briede yn 'e bergen fan Sintraal-Aazje en Súd-Sibearje, fan 'e Tiensjanbergen oant it Tarbagataj- en it Altai-berchtme en de Baikalmar. Guon fûgels trekke yn 'e winter nei legere kriten, wylst oare fûgels, fral yn it noardeasten fan it ferspriedingsgebiet, oer langere ôfstannen migrearje. It oerwinteringsgebiet leit fan Súd-Irak oer Iran en Pakistan oant de westlike Himalaya fan Kasjmir. Guon fûgels migrearje sels nei it easten fan Araabje. Yn Israel en Turkije is de fûgel as dwaalgast waarnommen.       

Yn 'e briedtiid libbet de fûgel yn it bosk oant 5.400 m boppe seenivo. Winterdeis is de fûgel faker op iepen en drûch terrein te sjen. 

## Iten
Ynsekten foarmje it grutste diel fan it iten yn 'e briedtiid. Winterdeis binne fruchten en sied belangryk. 

## Status
It is net bekend hoe grut de populaasje likernôch is, mar de fûgel hat in grut ferspriedingsgebiet en oannommen wurdt dat de populaasje stabyl is. De fûgel stiet dêrom as net bedrige op 'e Reade list fan 'e IUCN.
Kearslûs

In **kearslûs** of **kearing** is in slûs dy't wetter keart, ofwol tsjinhâldt.

Om't alle slûzen wetter tsjinhâlde, liket de namme in bytsje dûbeldop. Slûzen kinne lykwols ferskate funksjes ha en dêr wurdt sprutsen fan in kearslûs as it foarnaamste doel fan de slûs it kearen fan heechwetter is. In kearslûs hat faak ien of mear spuislûzen, om it wetter efter de kearslûs losse (spuien) te kinnen op de see of de mar.

Somtiids binne de kearslûzen oan twa kanten kearend en hawwe dêrom in dûbeld pear puntdoarren, as it kearingsmiddel in pear puntdoarren is. By heech wetter wurde de doarren, dy 't mei de punt nei it heech wetter rjochte binne, sletten en by leech wetter, de oare puntdoarren dy't nei it lege wetter wize. As de doarren tichtsteane, is gjin trochgeand skipfeartferkear mooglik. By guon kearings is dêrom in skutslûs njonken de kearslûs boud (bygelyks by de Stoarmfloedkearing Hollânske Isel). Moderne kearslûzen yn Nederlân binne hast altyd mei in hefdoar útfierd.

Kearslûzen wurde ek brûkt om in kanaalpân te befeiligjen tsjin leechrin. Yn dy funksje wurde se fûn by wichtige wetterboukundige keunstwurken. Op lange kanalen mei in bytsje ferfal binne se bytiden oan om it kanaal ûnder te ferdielen yn pânen. Dat kin fan belang wêze: by it ûnderhâld fan it kanaal, om de totale leechrin fan in kanaal te mijen yn gefal fan in dykbrek, of om de skea oan de omjouwing te beheinen.

## Kearslûzen yn Nederlân
* Stoarmfloedkearing Hollânske Isel
* Maeslantkearing
* Hartelkearing
* Hjerringflietdaam
* Kromme Nolkering
* Balchstuw by Ramspol
* Kearslûs Kadoelen by de buorskip Kadoelen yn Flevolân
* Under de Achterhavenbrêge tusken de Achterhaven en de Coolhaven yn Rotterdam
* Prinses Marijkeslûzen
* Kearslûs Heumen
* Kearslûs Haven fan Cuijk
* Kearslûs Sieriksee
* Kearslûs Flissingen
* Kearslûs Limmel
* Kearslûs Nieuwe Diep en Kearslûs De Diemen oan it Amsterdam-Rynkanaal
* Kearslûs Scheepsdiep (âlde Maasje by Raamsdonk)
* Kearslûzen yn de Ofslútdyk
** Bu de Stevinslûzen yn Den Oever 
** By de Lorentzslûzen yn Koarnwertersân
Luzonreadsturtsje

It **Luzonreadsturtsje** (*Phoenicurus bicolor*) is in fûgelsoarte út de famylje fan 'e *Muscicapidae* (miggesnappers). It is in endemyske fûgel fan it Filipynske eilân Luzon.

## Beskriuwing

De 15 sm lange fûgel is fral blaueftich fan kleur. It mantsje hat in kastanjebrúne búk en stút en is read op 'e boppekant fan 'e sturt. De wjukken binne brúneftich. It blau fan it wyfke is oer it generaal fealer en it kastanjebrún fan it mantsje is by it wyfke brún. 

## Fersprieding
Luzonreadsturtsjes komme yn 'e berchtmes Cordillera Central en Sierra Madrefan op it eilân Luzon foar. Oan it begjin fan 'e jierren 1960 binne de fûgels in pear kear sjoen op Mindoro, mar nei 1965 ha dêr gjin waarnimmings mear west. De biotoop fan 'e fûgel foarmje de iggen fan heldere, hurdstreamende beken en rivierkes yn berchlân mei tropyske berchbosken boppe de 300 m boppe seenivo.

## Status
De fûgel hat in beheind ferspriedingsgebiet en de populaasje wurdt op 2.500 oant 10.000 folwoeksen fûgels rûsd. De oantallen fan 'e Luzonreadsturtsjes rinne troch biotoopferlies tebek. It biotoop wurdt fral oantaast troch mybou en de dêrmei mank geande wetterfersmoarging en de kap fan bosk. Dêrfandinne stiet de soarte op 'e Reade list fan 'e IUCN as hast bedrige klassifisearre.
Deltakommisje (1953)

De **Deltakommisje** wie in steatskommisje dy 't op 18 febrewaris 1953 ynsteld waard troch minister fan Ferkear en Wettersteat Jacob Algera nei de wettersneedramp fan 1953, dy 't grutte stikken fan benammen Seelân en Súd-Hollân ûnder wetter sette en benei twatûzen slachtoffers makke.

Dy kommisje fan deskundigen moast de minister advisearje hokker maatregels needsaaklik wiene om in folgjende wettersneedramp foar te kommen. Trije dagen letter waard de kommisje ynstallearre en gie oan it wurk.

De kommisje bestie út 14 deskundigen: 12 yngenieurs, in lânboukundich yngenieur en de ekonoom Jan Tinbergen. Foarsitter waard de direkteur-generaal fan Rykswettersteat yr. August Godfried Maris. Sekretaris wie Johan van Veen, oant syn ferstjerren op 9-12-1959, yngenieur by Rykswettersteat dy 't al earder stúdzjes fan it deltagebiet makke hie. Neist harren hiene sitting:
* yr. G.P. (Johan) Nijhoff (sivyl yngenieur, riedsadviseur  fan it Ministearje fan Ferkear en Wettersteat; oant syn ferstjerren op 4-2-1956)
* dr.yr. Victor Jean Pierre de Blocq van Kuffeler (sivyl yngenieur, âld direkteur-generaal fan de Tsjinst fan de Suderseewurken)
* prof.yr. Johannes Theodoor Thijsse (sivyl yngenieur, Heechlearaar oan de Technyske Hegeskoalle Delft)
* dr.yr. W.J.H. Harmsen (âld direkteur-generaal fan de Rykswettersteat; oant syn ferstjerren op 11-1-1954)
* prof.yr. P.Ph. Jansen (Heechlearaar oan de Technyske Hegeskoalle Delft)
* yr. R. VerLoren van Themaat (direkteur fan yngenieursburo Van Hasselt & De Koning)
* yr. J.W. de Vries (haadyngenieur-direkteur yn de direksje Benedenrivieren fan de Rykswettersteat)
* yr. L.T. van der Wal (âld direkteur-haadyngenieur fan de Provinsjale Wettersteat yn Súd-Hollân)
Dêrnei waard de gearstalling in pear kear feroare. Beneamd binne noch:
* ir.Johannes Aleidis Ringers (sivyl yngenieur, âld direkteur-generaal fan de Rykswettersteat en âld minister fan Iepenbiere wurken; sûnt 21-2-1953)
* Constantijn Leopold Carel van Kretschmar van Veen (sivyl yngenieur, direkteur fan de Hollandse Aannemingsmaatschappij; sûnt 1-5-1953)
* dr. yr. Ferdinand Pieter Mesu (lânboudeskundige, âld direkteur fan de Kultuertechnyske tsjinst; sûnt 2-3-1954)
* prof.dr. J. Tinbergen (ekonoom, heechlearaar oan de Nederlânske Ekonomyske Hegeskoalle Rotterdam; sûnt 2-3-1954)
Yn maaie 1953 kaam de kommisje mei syn earste advys: ôfsluten fan de Hollandse IJssel mei in stoarmfloedkearing, mooglik troch it jierrenlange foarwurk fan Johan van Veen. Dêrnei advisearre de kommisje ta ôfsluting fan de Oosterschelde, de Grevelingen en it Haringvliet. It fjirde advys omfieme de útfiering fan it 'Trije Eilannenplan': it ferbinen fan Walcheren, Noard- en Súd-Bevelân troch it ôfdamjen fan it Veerse Gat en de Zandkreek. Ek stelde de kommisje foar om de besteande seewarrings te ferheegjen oant in bepaalde hichte, deltahichte neamd. It einrapport fan de Deltakommisje waard ein 1960 publisearre.

## Sjoch ek
* Deltawurken
Blaukrúnreadsturtsje

It **blaukrúnreadsturtsje** (*Phoenicurus coeruleocephala*) is in fûgelsoarte út de famylje fan 'e *Muscicapidae* (miggesnappers).

## Beskriuwing

It blaukrúnreadsturtsje is in lytse fûgel fan 13 oant 14 sm. De krún is yn 'e briedtiid opfallend blau en falt op tsjin it fierder donkere fearrekleed fan 'e fûgel. It bealchje fan 'e fûgel is op it boarst en de rêch blauswart, wylst de fûgel by de stút readbrún en de búk wyteftich is. De wjukken binne swart mei in opfallend wite bân fan 'e skouder oant de tertials. De snaffel, de poatsjes en de sturtfearren binne swart.

It wyfke is fan boppe griisbrún en nei ûnder ta wat bleker. Nei de anaalstreek ta wurde de fearkes wyteftich.

## Fersprieding
De fûgel komt fan it noardeasten fan Afganistan nei it noarden yn Tadzjikistan, Kirgyzje, it easten fan Oezbekistan en it súdeasten fan Kazachstan foar. Nei it easten rint it ferspriedingsgebiet by de Himalaya lâns yn it uterste noarden fan Pakistan en de Yndiaaske dielsteaten Himachal Pradesh en Uttarakhand en Nepal oant Bûtan. 

It biotoop fan blaukopreadsturtsjes is gematigd bosk faak by snelstreamend wetter en wetterfallen op in hichte fan 2.000 oant 4.000 m. Blaukrúnreadsturtsjes ferlitten foar de wintermoannen de briedgebieten en migrearje dan nei legere of waarmere streken. 

## Iten en nêst
Blaukrúnreadsturtsjes ite fral ynsekten, spinnen en oare wringeleaze dierkes. Yn 'e briedtiid ite se ek beien en fruchten. De nêsten wurde yn rotsspjalten, beamholtes of tusken strewellen by wetter boud. It wyfke dat ek it nêst boud, leit 3 oant 5 ljochtblauwe aaikes mei readbrune spikkels, dy't yn twa wiken útbret wurde. Beide âlders fersoargje en fuorje de jongen. Nei likernôch 15 oant 20 dagen fleane de jonge fûgels út. Se binne dan noch net selsstannich en wurde noch troch harren âlders fuorre. 

## Status
It blaukrúnreadsturtsje hat in grut ferspriedingsgebiet en alhoewol't net bekend is hoe grut de populaasje is, wurdt der oannommen dat de oantallen stabyl binne. Dêrfandinne wurdt de fûgel op 'e Reade list fan IUCN as net bedrige klassifisearre.
Himalayareadsturtsje

It **Himalayareadsturtsje** (*Phoenicurus frontalis*) is in sjongfûgel út de famylje *Muscicapidae* (miggesnappers).

## Beskriuwing

It 15 oant 16 sm grutte mantsje hat in blauwe kop en rêch, in oranjebrune boarst en búk en brúngrize wjukken. De fûgel hat in oranjebrune sturt mei swarte sintrale sturtfearren. It swart waaiert oan 'e ein fan 'e sturt ek út nei de oare sturtfearren. Bûten de briedtiid is it mantsje ienfâldiger en fealer fan kleur.   

It wyfke is brúngriis mei oranjebrún op 'e stút en fan ûnder wat bleker. 

## Fersprieding
De fûgel briedt fan it uterste noardeasten fan Afganistan oer de Himalaya nei it easten oant Sintraal- en Súd-Sina. De populaasjes oerwinterje yn it gebiet dat súd oan it Himalayaberchtme en it Sineeske briedgebiet grinzget, yn Bangladesj, dielen fan Birma oant it uterste noarden fan Laos, Fjetnam en Tailân.   

De soarte wurdt as monotypysk behannele, dat wol sizze dat der gjin ûndersoarten binne, mar genetyske stúdzjes wize grutte ferskillen tusken de populaasjes fan Nepal en Sina út.  
Himalayareadsturtsjes briede yn hege, subalpine gebieten mei strewellen. Winterdeis siket er iepen bosk, strûken en lânbougrûn op. 

## Iten en nêst
Simmerdeis yt de fûgel fral ynsekten, mar nei augustus ek sied en beien. Yn 'e Himalaya briedt de fûgel fan healwei maaie oant augustus en yn Sina fan maaie oant july. It nêst is komfoarmich en wurdt tusken stiennen boud, in gat yn 'e grûn, ûnder tichte begroeiing of somtiden ek yn in beamgat oant sân meter boppe de grûn. It lechsel bestiet út trije oant fjouwer ljochgriisrôze oant ljochtbêzje aaikes.  

## Status
De fûgel hat in tige grut ferspriedingsgebiet en alhoewol't de oantallen net bekend binne, wurdt der fan út gien dat de soarte stabyl is. De IUCN klassifisearret dêrom de fûgel op 'e Reade list as net bedrige.
Spegelreadsturtsje

It **spegelreadsturtsje** (*Phoenicurus auroreus*) is in East-Aziatyske fûgelsoarte út de famylje fan 'e *Muscicapidae* (miggesnappers).

## Beskriuwing

It spegelreadsturtsje is tusken de 14 oant 15 sm lange fûgel en lykas by oare soarten fan it skaai *[[Readsturtsjes|Phoenicurus]]* binne de ferskillen tusken de geslachten grut. Mantsjes hawwe yn 'e briedtiid in grize krún en nekke mei in ljochtere foarholle en in ljocht streek by de krún lâns, in swart gesicht en kin, in brune mantel en brune wjukken mei in grutte wite flek (spegel). It boarst, de búk en de stút binne oranje, lykas ek de sydkanten fan de fierder swarte sturt. Jonge mantsjes binne itselde tekene, mar saaier en minder sprekkend.         

Wyfkes binne fan boppe brún en bleker fan ûnder en hawwe in ljochte eachring. De stút en de bûtenste sturtfearren binne oranje. Lykas de mantsjes ha wyfkes ek in wite wjukflek. 

Snaffel, poatsjes en eachjes binne fan beide geslachten swart.    

## Fersprieding
De spegelreadsturt libbet yn iepen bosk, oan boskrânen en fjildrânen. De fûgel wurdt faak yn parken en stedstunen sjoen.   

Fan 'e fûgel binne twa ûndersoarten bekend:

* *Phoenicurus auroreus auroreus* - briedt fan Súd-Sibearje oant Mongoalje en migrearret nei Japan en de Rjûkjû-eilannen.
* *Phoenicurus auroreus leucopterus* – briedt yn it west fan Sina, it súdeasten fan Tibet, it noardwesten fan Tailân en migrearret nei it noarden fan Birma.

## Status
It spegelreadsturtsje hat in tige grut ferspriedingsgebiet en alhoewol't net bekend is hoe grut de populaasje is, wurdt der oannommen dat de oantallen stabyl binne. Dêrfandinne wurdt de fûgel op 'e Reade list fan IUCN as net bedrige klassifisearre.
Femke Bol

**Femke Bol** (Amersfoart, 23 febrewaris 2000) is in Nederlânsk atlete dy't har spesjalisearre hat yn it horderinnen en hurddraven op de 400 m. Yn 2023 waard se wrâldkampioen 400 m horden en 4 x 400 m estafette foar froulju.
Wetterreadsturtsje

It **wetterreadsturtsje** (*Phoenicurus fuliginosus*) is in lytse Aziatyske fûgel fan 'e famylje miggesnappers (*Muscicapidae*).  

## Beskriuwing

It mantsje fan it wetterreadsturtsje is in 12 oant 13 sm lang fûgeltsje mei in karakteristike reade stút en sturt. Fierder is de fûgel blau. De snaffel is swart en de poatsjes binne hûdkleurich.   

Wyfkes binne fan boppe laaigriis mei oan 'e sydkanten fan it kopke wat brún. Se ha in wite stút en de sturt wurdt fan 'e stút fan nei bûten ta hieltiten witer; de bûtenste sturtfearren binne hielendal wyt. De ûnderkant fan it bealchje is griis mei lytse wite flekjes.  

De soarte hat in sterk territoariumgedrach en giet in fûle striid oan mei alle ynkringers. 

## Fersprieding en ûndersoarten
It fûgeltsje waard earder yn it skaai *Rhyacornis* set, mar waard op basis fan 'e resultaten fan in yn 2010 publisearre molkulêr fylogenetysk ûndersyk by de *Phoenicurus* yndield. Lykas de namme oanjout libbet de soarte oan streamend wetter en yn 'e Himalaya tusken 2000 en 4.100 m boppe seenivo. Winterdeis siket er legere gebieten op.

De wetterreadsturt is ferdield yn twa ûndersoarten:

* *Phoenicurus fuliginosus fuliginosus* (Vigors, 1831)– komt yn 'e Himalaya fan Pakistan oant Birma, súdwest Tibet en westlik Sina en Noard-Fjetnam foar.  
* *Phoenicurus fuliginosus affinis* (Ogilvie-Grant, 1906) – komt yn Taiwan foar. 

Wyfkes en jonge mantsjes binne yn Sina fan boppe wat bruner en moatte mooglik ûnderbrocht wurde by de aparte ûndersoarte *tenuirostris*. 

## Iten
Wetterreadsturtsjes ite fral ynsekten en út en troch ek sied en beien. Om ynsekten te fangen fleant de fûgel oant 7 meter heech boppe it wetter en glidet dan yn in spiraal nei ûnder werom nei it plak dêr't er weikaam. 

## Status
Wetterreadsturtsjes ha in tige grut ferspriedingsgebiet. De populaasje is stabyl en der binne gjin ûntwikkelingen dy't in bedriging foarmje. Alhoewol't de oantallen ûnbekend binne, wurdt de soarte troch de IUCN as net bedrige op 'e Reade list klassifisarre. De fûgel is algemien yn Noard-Pakistan en Noard-Yndia, mar yn Súd-east-Aazje minder en allinne lokaal algemien oanwêzich.
Alashanreadsturtsje

It **Alashanreadsturtsje**, ek it **Przewalskireadsturtsje** (*Phoenicurus alaschanicus*), is in fûgelsoarte út de famylje fan 'e *Muscicapidae* (miggesnappers). It is in endemyske fûgel fan Sina. 

De namme Alashanreadsturtsje is ûntliend oan 'e Helan-bergen, dy't eartiids faak de Alashan-bergen neamd waarden.

## Beskriuwing
De fûgel is 14 oant 16 sm grut en hat oranje, grize en swarte kleuren. 

It mantsje hat in grize nekke en in grize bopperêch. De efterrêch en de sturt binne kastanjeread oant oranje en de wjukken swart mei wite aksinten. De ûnderkant is ljochtoranje en nei de búk ta witer. 

It wyfkes is effen brún mei fan ûnder wat mear bêzje. De wjukken binne brúnswart mei bleke rânen oan 'e grutte dekfearren, sekundêre slachpinnen en tertials. De stút en de sydkanten fan 'e sturt binne oranje, it midden fan 'e sturt is brúnswart.

## Fersprieding
De soarte komt yn Sintraal-Sina foar en briedt allinne yn 'e provinsjes Qinghai, Gansu en Ningxia. Winterdeis is de soarte ek yn it suden fan Shaanxi, Shanxi, Hebei en Beijing waarnommen.

It biotoop fan 'e fûgel is mei strewellen begroeide hellingen mei stieneftige grûn. Se binne ek yn bercheftige nullebosken fan 3.300 oant de beamgrins te sjen. Nei it brieden siket er legere dielen op oant likernôch 2.000 meter boppe seenivo. Yn 'e hjerst libbet de fûgel hast allinne noch beien. 

## Status
Oannommen wurdt dat de populaasje relatyf lyts is en rûsd wurdt dat de populaasje út 6.000 oant 15.000 folwoeksen fûgels bestiet. Troch it ferdwinen fan bosk rinne de oantallen fan 'e de soarte nei alle gedachten al in skoft tebek. De soarte wurdt dêrom troch IUCN op 'e Reade list as hast bedrige klassifisearre.
Rivierreadsturtsje

De **rivierreadsturt** (*Phoenicurus leucocephalus*) is in Aziatyske sjongfûgel út de famylje Muscicapidae.

## Beskriuwing

Rivierreadsturten binne grutte fûgels fan it skaai. Se binne 18 oant 19 sm lang en wege 24 oant 42 gram. De fûgel hat in opfallende wite krún, dy't bot tsjin de rest fan 'e swarte kop ôfstekt. De rêch, it boarst en de wjukken binne swart, wylst de ûnderkant fan it boarst, de búk, de stút en de boppekant fan 'e sturt kastanjeread oant oranje binne. Oan 'e ein fan 'e oranje sturtfearren rint in swarte bân. Poatsjes en de snaffel binne ek swart. Oars as wenst by oare soarten fan it skaai readsturtsjes binne der gjin opfallende ferskillen tusken mantsjes en wyfkes. Jonge fûgels binne minder sprekkend fan kleur.

## Fersprieding en biotoop
De fûgel komt yn Oezbekistan, Tadzjikistan, Afganistan en Kirgyzje oant oer de Himalaya nei West-Bingalen, Bangladesj Birma, Sina, Laos en it noarden fan Tailân en Fjetnam foar.  

It biotoop bestiet út de iggen fan berchrivieren en beken. Op in hichte tusken 1800 en 5100 m boppe seenivo siket de fûgel op rotsen en sompich heuvellân ynsekten. Winterdeis migrearret de fûgel nei de legere gebieten en is somtiden sels yn stêden te sjen.

## Iten en nêst
De fûgel yt ynsekten en spinnen en oare wringeleaze dierkes en út en troch ek beien. Rivierreadsturten briede yn maaie-augustus en bouwe harren djippe, komfoarmige nêsten yn 'e grûn of rotsen, somtiden ek tusken beamwoartels. Faak briedt de fûgel twa kear. It lechsel bestiet út fiif blauwe oant blaugriene aaikes mei kastanjebrune flekjes.   

## Status
It is net bekend hoe grut de populaasje likernôch is, mar der wurdt oannommen dat dy stabyl is, boppedat hat de fûgel in tige grut ferspriedingsgebiet. Dêrfandinne wurdt de fûgel op 'e Reade list fan 'e IUCN as net bedrige klassifisearre.
Wytkielreadsturtsje

It **wytkielreadsturtsje** (*Phoenicurus schisticeps*) is in lytse Aziatyske fûgel út de famylje miggesnappers (*Muscicapidae*).  

## Beskriuwing
De wytkielreadsturt is in 15 sm lange fûgel, dy't syn namme ear oandocht mei in trijehoekige wite kielflek by sawol de mantsjes as de wyfkes. Mantsjes ha in blauwe krun, in swart kin en swarte eardekfearren en in swarte boppe-rêch. It boarst is kastanjeread en giet nei de ûnderbúk op in ljochtere kleur oer. De stút is kastanjeread, mar de sturt is donker. De wjukken ha in opfallende wite streek. 

It wyfke is brún mei in bleke ûnderkant.

It wytkielreadsturtsje is in monotypyske fûgel, itjinge bestjut dat de soarte net yn ûndersoarten ûnderferdield wurdt. 

## Fersprieding
De fûgel briedt yn 'e sintrale en eastlike Himalaya oant yn Sintraal-Sina (yn dielen fan 'e provinsjes Qinghai, Gansu, Shaanxi, Xizang en Yunnan). De fûgel wurdt ek waarnommen yn it noarden fan Birma, mar de status dêr is ûndúdlik.

De fûgel libbet yn iepen bosk mei lege fegetaasje op 2285-3250 meter hichte, yn 'e Himalaya simmerdeis boppe 2700 meter hichte. 

## Iten en nêst
De fûgel yt ynsekten, mar ek sied en beien; winterdeis fral fan 'e dúndoarn en de jeneverstrûk. Yn Tibet briedt de fûgel tusken maaie en augustus. It nêst is komfoarmich en wurdt yn in rotsspjalt, beamgat of yn in ierden wâl oant twa meter boppe de grûn boud. It lechsel bestiet út trije aaien.  

## Status
It wytkielreadsturtsje hat in tige grut ferspriedingsgebiet en alhoewol't net bekend is, hoe grut de populaasje is, wurdt der oannommen dat de oantallen stabyl binne. Dêrfandinne wurdt de fûgel op 'e Reade list fan IUCN as net bedrige klassifisearre.
Karim Findi

**Karim Findi** (Duhok, Iraaksk-Koerdistan, 1946) is in Koerdysk skriuwer en sjoernalist. Yn 1974 studearre er ôf oan de Universiteit fan Mosûl - Kolleezje fan Keunst, ôfdieling Ingelsk.

Hy hat boeken publisearre oer tal fan ûnderwerpen, lykas polityk, geografy, taal, literatuer en skiednis yn ferskillende talen lykas Ingelsk, Koerdysk, Arabysk. 

Hy wie ien fan de oprjochters fan it Koerdistaansk Sjoernalisten Syndikaat. 

Hy wie sekretaris fan Karwan Academic magazine, útjûn troch it Ministearje fan Kultuer, regio Koerdistan. Hy wie haadredakteur fan it tydskrift Dijla fan it begjin ôf oant it lêste nûmer (nr. 42 ), it earste tydskrift yn it romeinsk alfabet, útjûn troch it Ministearje fan Kultuer fan Koerdistan.

## Publisearre boeken
*In kolleksje fan Bakir bag Al-Arizee gedichten, sammele en analysearre, 1982, (Kurdish Edition).
*Mairo, transliterearre fan Latynske letters yn Arabyske letters, 1985, (Koerdyske edysje).
*Gulchin, transliterearre fan Akleerky yn Arabyske letters, 1988, (Kurdish Edition).
*Haadstikken fan Eylul Revolution yn Koerdistan - Irak skreaun, 1995 (Arabyske edysje).
*Gids fan Duhok Governorate, 1997. (Arabyske en Ingelske edysje)
*Koerdyske stammen yn it noardlike diel fan Mossel steat, 1996. oerset út it Ingelsk yn it Koerdysk. (Koerdyske edysje)
*Khani Festival, taret, 1996, (Kurdish Edition).
*Amedi yn ferskate tiidrekken, kritisy en analyzes, 1997, (Arabyske edysje)
*(PDK) Under de ôfwêzigens fan Barzani (1946-1958), 1998, (Arabyske edysje).
*It Gouden Jubileum fan Peshmarge. 1999. Transliterearre fan súdlik nei noardlik (Kirmanji) dialekt en fan Arabyske letters nei latini letters. (Koerdyske edysje).
*Barzani jout noait op, 2001. transliterearre fan Arabyske letters fan Súdlik Kirmanji nei Latynske letters Noard-Kirmanji.
*Badinan Castle en guon fan syn histoaryske plakken, 2012, (Arabyske edysje).
*Badinan Castle, 2012, Arabyske taal.
*Koerdyske taal yn 'e regio Badinan, 2012, (Arabyske en Koerdyske edysje).
Brederwiede

**Brederwiede** is in eardere gemeente yn de Kop fan Oerisel yn de Nederlânske provinsje Oerisel. It haadplak wie de stêd Follenhove. De gemeente ûntstie op 1 jannewaris 1973 nei it gearfoegjen fan de gemeenten Bloksyl, Follenhove, Giteren en Wanneperfean. Op 1 jannewaris 2001 waard de gemeente mei de gemeenten Iselham en Stienwyk gearfoege ta de fúzjegemeente Stienwikerlân dy't yn de earste twa jier fan "Stienwyk" hiet.

## Kearnen
De gemeente bestie út de folgjende kearnen:

## Boargemasters
Boargemasters fan Brederwiede wiene:
*1973-1980: Willem Blanken (1923-2009) (ARP / CDA)
*1980-1981: mr. Willem Jacob Elias Crommelin (CDA) (waarnimmend)
*1981-1993: Willem Tuik (CDA)
*1993-1999: Netty A. van den Nieuwboer-Langenkamp (CDA)
*1999-2000: Pieter Loos (VVD) (waarnimmend)

## Stêdebannen
De gemeente hie stêdebannen mei:

* Yanagawa
* Herzebrock-Clarholz
Baarlo (Stienwikerlân)

**Baarlo** is in buorskip yn de gemeente Stienwikerlân, yn de Kop fan Oerisel yn de Nederlânske provinsje Oerisel. De buorskip leit justjes noardwestlik fan Bloksyl tichteby de N333 fan Marknesse nei Stienwyk. Oare plakken tichteby Baarlo binne Muggenbeet, Scheerwolde en Wetering.

Baarlo hat  ynwenners ().

## Skiednis
Baarlo hat eartiids in doarp west. Yn âlde dokuminten wurdt fan *Baerle* of *Bairle* sprutsen. De namme betsjut sokssawat as "keal/bleat plak yn 'e bosk". Sûnt 1476 stie dêr in kapel, dy't as tsjerke tsinne foar de ynwenners fan Baarlo, Kúnderdyk en Bloksyl. Nei't Bloksyl yn 1609 syn eigen tsjerke fan dy fan Baarlo ôfspjalte, die it gebouke noch tsjins as kapel foar de begraafplak fan Baarlo. It begraafplak en kapel waarden yn 1774 oan de herfoarme tsjerke fan Bloksyl oerdroegen.

By de wettersneed fan 1825 rekke de kapel swier skeind. Yn 1836 hawwe se him foar ôfbraak ferkocht oan it wetterskip Follenhove. It begraafplak wie it iennige dat oerbleau, dy't hjoed-de-dei noch yn besit fan de tsjerkfâdij fan de protestantske gemeente fan Bloksyl is.

Foar it drûchlizzen fan it Suderleech yn 1942 lei Bloksyl oan de Suderseedyk. Fan 1818 oant 1942 hearde Baarlo by de gemeente Amt Follenhove, en dêrnei by de gemeente Bloksyl. Yn 173 gie er oer nei de gemeente Iselham, dy't yn 2001 ta de nije fúzjegemeente Stienwikerlân gearfoege waard.
Sistany

De **Sistany** (histoarysk ek wol *Sekzai* neamd) binne ien fan 'e etnyske groepen fan Iraansk komôf       dy't benammen wenje yn in regio Sistan yn it súdeasten fan Iran en histoarysk sjoen libben se yn súdwestlik Afganistan.  Harren taal is Farsy en it Sistany-dialekt . 

Wat ras oanbelanget, beskôget de Britske argeolooch en taalkundige Henry Rawlinson de Sistani as in suver foarbyld fan it Aryske ras.

Yn it ferline sprieken de minsken fan Sistan Midiraanske dialekten lykas Partysk Pahlavy, Midperzysk (Sasanysk Pahlavy) en hjoed-de-dei prate se in dialekt fan it Perzysk dy't bekend stiet as Sistany . De Sistany binne de ôfstammelings fan 'e Skytyske stammen . 
De Skyten wiene de lêste groep Ariërs dy't om 128 n.Kr. hinne útstoaren. Se kamen Iran yn.    
Hja wenje yn 'e sintrale en noardlike dielen fan 'e provinsje Sistan en Baluchistan. Sûnt de lêste desennia binne in protte migrearre nei oare dielen fan Iran, lykas de provinsjes Teheran en Golestan yn it noarden fan Iran omreden ferskate politike en klimatyske redenen.

## Etymology
De Sistany krigen har namme fan Sakastan ("Lân fan Saka"). De Saka's wiene in stamme fan Skyten dy't nei it Iraanske plato migrearren. De âldere Aldperzyske namme fan 'e regio - foar de Saka-oerhearsking - wie Saranka of Drangiana ("lân fan wetter").

## Sosjale en demografyske skaaimerken
De measte Sistany hâlde har oan it sjiïsme. Neffens net befêstige rapporten is it oandiel fan Sistany yn 'e provinsje Sistan en Baluchistan 40% en sels 50%. Yn 'e lêste desennia binne Sistany migrearre nei Teheran en Golestan.

Genetyske stúdzjes litte sjen dat de Sistany in mienskiplike genpool hawwe mei de Perzen fan de provinsjes Yazd en Fars.
Follenhove (gemeente)

**Follenhove** is in eardere gemeente yn de Kop fan Oerisel yn de Nederlânske provinsje Oerisel. Haadplak wie de stêd Follenhove.

## Skiednis
De earste gemeente Follenhove hat lykwols mar foar in koart skoftke bestien, fan 1811 oant 1 july 1818 doe't er spjalte waard yn Stêd Follenhove en Amt Follenhove. De twadde gemeente Follenhove ûntstie op 1 febrewaris 1942 troch it gearfoegjen fan de Stêd en Amt Follenhove mei guon grinskorreksjes. 

Op 1 jannewaris 1973 waard de gemeente, mank mei de gemeenten Bloksyl, Giteren en Wanneperfean gearfoege ta de gemeente Brederwiede. Op 1 jannewaris 2001 gie Brederwiede mei Iselham en Stienwyk op yn de nije fúzjegemeente Stienwikerlân.

## Wapen
Op 10 augustus 1942 krige Stêd Follenhove in nij wapen, nei oanlieding fan de fúzje mei Amt Follenhove. Om't Stêd op dat stuit net mear bestie, waard dat wapen it wapen fan de nije gemeente Follenhove.

## Kearnen
Njonken de stêd Follenhove, dêr't de eardere gemeente Stêd Follenhove allinne út bestie, bestie de gemeente Follenhove út de folgjende kearnen dy't part fan de eardere gemeente Amt Follenhove wiene: Sint-Janskleaster en de buorskippen Baarlo, Barsbeek, De Dune, Heetveld, Kadoelen, Kúnderdyk, Leeuwte, Poepershoek en Zuurbeek. 

## Boargemasters
Stêd Follenhove

**Stêd Follenhove** is in eardere gemeente yn de Kop fan Oerisel yn de Nederlânske provinsje Oerisel. De gemeente ûntstie yn 1818 doe't de gemeente Follenhove ôfspjalte waard yn Stêd en Amt Follenhove. De gemeente Follenhove waard yn 1811 foarme mei it gearfoegjen fan de stêd Follenhove en it Lân fan Follenhove. De gemeente Stêd Follenhove bestie allinnich út de stêd Follenhove, kreksa as by de sitewaasje fan foar 1811.

Yn 1942 waarden Stêd en Amt Follenhove fannijs gearfoege ta de nije gemeente Follenhove. Yn 1973 waard dy gemeente mei de gemeenten Bloksyl, Giteren en Wanneperfean gearfoege ta de gemeente Brederwiede, dy't yn 2001 mei de gemeenten Iselham en Stienwyk ta de nije fúzjegemeente Stienwikerlân gearfoege waard.

## Boargemasters
Kealkopibissen

**Kealkopibissen** (*Geronticus*) foarmje in fûgelskaai út de famylje fan 'e ibissen en leppelbekken (*Threskiornithidae*).

## Soarten
Der binne twa soarten kealkopibissen bekend:
Toefibis

De **toefibis** (*Lophotibis cristata*) is in fûgel út de famylje fan 'e ibissen en leppelbekken (*Threskiornithidae*). De toefibis is in endemyske fûgel op Madagaskar.

## Beskriuwing
De foar in grut part brún oant swartbrune toefibis is likernôch 50 sm grut. De foarste helte fan 'e wjukken binne wyt. De kop is swart mei in irisearjende griene of blauwe glâns en in keal read gesicht efter de snaffel en om 'e eagen hinne. Op 'e efterkant fan 'e kop sitte swart mei wite toeffearren. De kromme snaffel is gieleftich.

## Iten en briedtiid
It iten fan 'e toefibis bestiet út ynsekten en larven, wjirms, slakken, hippers, spinnen, somtiden ek sûchdieren, reptilen en kikkerts. Toefibissen foerazjearje faak yn pearkes of groepkes.   

De fûgels briede tusken septimber en jannewaris. De grutte nêsten wurde fan tûken, gers en blêdmateriaal makke yn beammen. In lechsel bestiet út twa of trije aaien. 

## Fersprieding en ûndersoarten
Toefibissen libje yn alle soarten ynhiemsk bosk, sawol de fochtige bosken yn it noarden en easten as drûge bosken yn it suden en westen.  

De soarte bestiet út twa ûndersoarten:
* *Lophotibis cristata cristata*: noardlik en eastlik Madagaskar.
* *Lophotibis cristata urschi*: súdlik en westlik Madagaskar.

## Status
Op de soarte wurdt in soad jage en der is sprake fan biotoopferneatiging yn it easten fan it lân. De populaasje wurdt op likernôch 10.000 fûgels (rûchwei 6.700 fulwoeksen fûgels) rûsd. De fûgel stiet op 'e Reade List fan de IUCN as gefoelich klassifisearre.
Toefibissen

**Toefibissen** (*Lophotibis*) foarmje in fûgelskaai út de famylje fan 'e ibissen en leppelbekken (Threskiornithidae).

## Soarten
It skaai bestiet mar út ien soarte:
Hof (Saale)

Hof is in kreisfreie Stadt yn 'e Dútske dielsteat Beieren. De stêd hat in oerflak fan 58,02 km².

Hof leit yn 'e dellng fan 'e Saale, dy't fan súd nei noard troch de stêd streamt. De stêd leit tusken it Fichtelgebirge en it Frankenwald oan 'e râne fan it Vogtland. It leechste punt fan Hof leit op 450 meter oan 'e Saale, wylst it heechste punt op 614 meter leit.

## Yndieling
It plak Hof bestiet út de folgjende stedsdielen:

## Ofbylden

HOF08499 RAW-Export.png|Laurentiustsjerke (âldste tsjerke fan Hof). 
Rathaus Hof (Saale) 20221009 HOF05503cens.png|Riedshûs.


Haus Theresienstein 20221012 HOF05900.png|Theresienstein.
Michaeliskirche Hof 20200214.jpg|Protestantske Michaeltsjerke.