Nederlânske Reade List fan fûgels

Op de Nederlânske **Reade List** **Fûgels** stean allinnich soarten dy't harren yn Nederlân fuortplantsje, dus gjin oerwinterjende of trochtsjende fûgels. Dêrnjonken is der ek in aparte reade, oranje en blauwe list foar trochtsjende en oerwinterjende fûgels in Nederlân (Sovon-rapport 2016/01).

De reade listen wurden geregeldwei bywurke, bygelyks om de tsjien ta tolve jier. De aktualiseare Reade list fan fûgels fan 2016 waard op 30 novimber 2017 troch it Ministearje fan Ekonomyske Saken en Klimaat publiseare (Beslút nr. 17174206 fan 18 novimber 2017). 

Op de reade listen steane, neist de bedrige soarten, beskermingsmaatregelen om dizze soarten wer yn oantal tanimme te litten. Trochdat oerheden en terreinbehearende organisaasjes as It Fryske Gea by harren belied en behear rekken hâlde mei de reade listen wurdt hope dat fan de no bedrige organismen der oer tsien jier in oantal net mear bedrige wêze sille en dus fan de list ôf helle wurde kinne.

De list foar fûgels is bot wizige. Mei acht fûgelsoarten giet it better: deislieper, reade reager, grutte wyte reager, goudûle, griene spjocht, Noardske falk, wâldbeamkrûper en readsturtsje. Dizze soarten binne net mear bedrige, en dus yn 2016 fan de list ferdwûn. Yn 2004 wiene ek al alve soarten fan de list ferwidere, wêrûnder iisfûgel, earrebarre en ierdswel.  

Dêrtsjinoer steane 14 soarten dy't nij binne op de list. Dêrûnder binne Noardske stirns en wylde kanarje (bedrige), wylp, reade wikel en dûbele lyster (kwetsber), wâldmies en pongmieske (gefoelich). Dy soarten binne fierder efterútgongen. 

Dat soarten nij op de list komme is net altyd min nijs, want der binne ek soarten by dy't noch tige seldsum binne omdat se har noch mar koartlyn yn Nederlân fêstige hawwe. Dat jildt foar kloekswan, smjunt, see-earn, kraan, oehoe, winterkob en gerssjonger. Yn 2004 wiene rinkelein, Grutte wite reager en Lytse wite reager en Noardske Falk sa tafoege. 

## Kategoryen
Der wurde acht kategoryen ûnderskieden:
*útstoarn op wrâldskaal
*yn it wyld útstoarn op wrâldskaal
*as briedfûgel ferdwûn út Nederlân
*yn it wyld ferdwûn út Nederlân
*slim bedrige
*bedrige
*kwetsber
*gefoelich
De soarten op de Reade List fan 2016 (2004, as ferskillend fan 2016)

**FRYSKE NAMME**  - **WITTENSKIPLIKE NAMME** - **STATUS**
	
Beamfalk - *Falco subbuteo* ssp. *subbuteo* - kwetsber

Blaustirns - *Chlidonias niger* ssp. *niger* - bedrige

Blauwe hoanskrobber - *Circus cyaneus* ssp. *cyaneus* - gefoelich

Boereswel - *Hirundo rustica* ssp. *rustica* - gefoelich

Bûnt reidhintsje - *Porzana porzana* - kwetsber

Bûnte seachbek - *Mergus serrator* - gefoelich

Bûnte wilster - *Charadrius hiaticula* ssp. *hiaticula* - kwetsber

Draainekke - *Jynx torquilla* ssp. *torquilla* - slim bedrige

Dûbele lyster - *Turdus viscivorus*k kwtsber - (net yn 2004)

Dûkelmantsje - *Charadrius alexandrinus* ssp. *alexandrinus* - bedrige

Dwerchkob, Lytse miuw - *Hydrocoloeus minutus* - slim bedrige

Dwerchreidhintsje - *Zapornia pusilla* ssp. *intermedia* - gefoelich (ferdwûn)

Feale miggesnapper - *Muscicapa striata* ssp. *striata* - gefoelich

Fjildlyster - *Turdus pilaris* - gefoelich

Fjildmosk - *Passer montanus* ssp. *montanus* - gefoelich

Fjildûle - *Asio flammeus* ssp. *flammeus* - slim bedrige

Geal - *Luscinia megarhynchos* ssp. *megarhynchos* - kwetsber

Gerssjonger - *Cisticola juncidis* ssp. *cisticola* - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)

Giel boumantsje - *Motacilla flava* ssp. *flava* - gefoelich

Gielegou - *Oriolus oriolus* - kwetsber

Giele hôfsjonger - *Hippolais icterina* - gefoelich

Goudûle - *Tyto alba* ssp. *guttata* - kwetsber

Grutte sjouwerman - *Larus marinus - *gefoelich

Heidehipper - *Oenanthe oenanthe* ssp. *oenanthe* - bedrige

Hoarnûle - *Asio otus* ssp. *otus* - kwetsber

Hûpe - *Upupa epops* ssp. *epops* - ferdwûn

Hússwel, Wytgatswel - *Delichon urbicum* ssp. *urbicum* - gefoelich

Hoants - *Calidris pugnax* - slim bedrige

Ingelsk boumantsje - *Motacilla* (*flava* ssp.) *flavissima* - gefoelich

Klikstirns - *Thalasseus sandvicensis* ssp. *sandvicensis* - kwetsber (2004: bedrige)

Kloekswan - *Cygnus cygnus* - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)

Koarnmosk - *Emberiza calandra* ssp. *calandra* - slim bedrige

Kobbestirns, Swartsnaffelstirns - *Gelochelidon nilotica* ssp. *nilotica* - ferdwûn

Koekoek - *Cuculus canorus* ssp. *canorus* - kwetsber

Kraan - *Grus grus* ssp. *grus* - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)

Kuorhin -*Tetrao tetrix* ssp. *tetrix* - slim bedrige

Kwêkfink - *Fringilla montifringilla* - gefoelich

Lytse stirns - *Sternula albifrons* ssp. *albifrons* - kwetsber

Lytse wyte reager - *Egretta garzetta* ssp. *garzetta* - gefoelich 

Ljurk - *Alauda arvensis* ssp. *arvensis* - gefoelich

Mosk - *Passer domesticus* ssp. *domesticus* - gefoelich

Nachtreager - *Nycticorax nycticorax* ssp. *nycticorax* - slim bedrige (2004: net mear wyld)

Noardske stirns - *Sterna paradisaea* - **bedrige** (net yn 2004)

Nôtfink - *Emberiza hortulana* - **ferdwûn** (2004: slim bedrige)

Oehoe - *Bubo bubo* ssp. *bubo* - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)

Paapke - *Saxicola rubetra* - bedrige

Patriis - *Perdix perdix* ssp. *perdix* - kwetsber

Piipljurk - *Anthus pratensis* ssp. *pratensis* - gefoelich

Piiptjilling, Piiptsjilling - *Anas crecca* ssp. *crecca* - kwetsber

Pylksturt - *Anas acuta* ssp. *acuta* - bedrige

Pongmies - *Remiz pendulinus* - gefoelich (net yn 2004)

Raven - *Corvus corax* ssp. *corax* - gefoelich

Reade mosk - *Carpodacus erythrinus* ssp. *erythrinus* - gefoelich

Reade wikel - *Falco tinnunclus* ssp. *tinnunculus* - **kwetsber** (net yn 2004)

Readhalsdûker - *Podiceps grisegena* ssp. *grisegena* - gefoelich

Readkopskatekster - *Lanius senator* ssp. *senator* - ferdwûn

Reiddomp - *Botaurus stellaris* ssp. *stellaris* - kwetsber (2004: bedrige)

Reidlyster, Grutte karrekyt - *Acrocephalus arundinaceus* ssp. *arundinaceus* - bedrige

Reidmies, Svartkrúnmies - *Parus montanus* ssp. *rhenanus* - gefoelich

Rinkelein - *Bucephala clangula* ssp. *clangula* - gefoelich

Robyntsje - *Linaria cannabina* ssp. *cannabina* - gefoelich

Sânpiper - *Anthus campestris* ssp. *campestris* - **ferdwûn** (2004: slim bedrige)

See-earn - *Hailaeetus albicilla* - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)

Skatekster - *Lanius collurio* ssp. *collurio* - bedrige

Skiere hoanskrobber - *Circus pygargus* - slim bedrige

Skiertsjilling - *Spatula querquedula* - **bedrige** (2004: kwetsber)

Skries - *Limosa limosa* ssp. *limosa* - gefoelich

Slob - *Spatula clypeata* - kwetsber

Smjunt - *Mareca penelope* - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)

Snilekrûper - *Locustella luscinioides* ssp. *luscinioides* - kwetsber

Stienûle - *Athene noctua* ssp. *vidalii* - kwetsber

Steltklút - *Himantopus himantopus* - gefoelich

Súdlike bûnte gril - *Calidris alpina* ssp. *schinzii* - ferdwûn

Teapert - *Crex crex* - **bedrige** (2004: kwetsber)

Toarnekster - *Lanius excubitor* ssp. *excubitor* - slim bedrige

Toarteldo - *Streptopelia turtur* ssp. *turtur* - kwetsber

Tsjirk - *Tringa totanus* ssp. *britannica* - gefoelich

Tsjokpoat - *Burhinus oedicnemus* ssp. *oedicnemus* - ferdwûn

Túfljurk - *Galerida cristata* ssp. *cristata* - slim bedrige

Waarlamke - *Gallinago gallinago* ssp. *gallinago* - bedrige

Wâldmies - *Periparus ater* - gefoelich (net yn 2004)

Wilster - *Pluvialis apricaria* ssp. *apricaria* - ferdwûn

Wipsturtgril - *Actitis hypoleucos* - gefoelich

Winterkob - *Rissa tridactyla* - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)

Woffer, Lytse reiddomp - *Ixobrychus minutus* ssp. *minutus* - slim bedrige

Wylde kanarje - *Serinus serinus* - bedrige (net yn 2004)

Wylp -  *Numerius arquata* ssp. *arquata* - kwetsber (net yn 2004)

Wytstirns - *Sterna hirundo* ssp. *hirundo* - gefoelich (2004: kwetsber)