open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
We're Going to Ibiza

***We're Going to Ibiza*** is in liet fan 'e Nederlânske dance-groep Vengaboys. It waard útbrocht yn 1999 en berikte it earste plak op 'e hitlisten yn fjouwer lannen. Yn 'e mande mei *[[We Like to Party!]]* en *[[Boom, Boom, Boom, Boom!!]]* wie it ien fan 'e grutste hits fan 'e groep.

## Skiednis
*We're Going to Ibiza* wie basearre op 'e nûmer 1-hit *Barbados*, fan 'e groep Typically Tropical, út 1975. De oanpaste tekst wie skreaun troch Jeff Calvert en Max West. *We're Going to Ibiza* makke diel út fan 'e cd *The Party Album*, fan 'e Nederlânske dance-groep Vengaboys, besteande út Kim Sasabone, Denise van Rijswijk, Robin Pors en Roy den Burger. It liet waard op 30 augustus 1999 útbrocht as in single, dy't produsearre wie troch de Nederlânske discjockeys en muzykprodusinten Wessel van Diepen en Dennis van den Driesschen.

*We're Going to Ibiza* waard in grutte hit, en berikte it earste plak op 'e hitlisten yn Nederlân, Poalen, Skotlân en Ingelân. Yn Flaanderen en Sweden bleau it stykjen op it twadde plak, en yn Noarwegen op it trêde plak. Bûten Jeropa helle de single yn Nij-Seelân in 6e plak yn 'e hitlisten, mar yn Austraalje kaam er net fierder as in 26e plak en yn 'e Feriene Steaten sloech er noch gjin dûk yn in pakje bûter. Likegoed wie *We're Going to Ibiza* foar de Vengaboys ien fan 'e grutste súksessen, wêrmei't se yn Nederlân in platina plaat hellen en yn Grut-Brittanje en Austraalje in goudenien.

## Ynhâld
*We're Going to Ibiza* is in simpel ferske dat in fakânsje op it Spaanske eilân Ibytsa oanpriizget. Yn Ingelsktalige lannen is it nûmer berucht om 'e "ferkearde" útspraak fan "Ibiza", dat yn it Nederlânsk dan wol útsprutsen wurdt as "Ibytsa", mar yn it Ingelsk as "Ibiiza", mei in z.

## Fideoklip
De fideoklip fan *We're Going to Ibiza* lit de leden fan 'e Vengaboys sjen yn 'e foarm fan tekenfilmfigueren dy't nei Ibytsa ta reizge en ûnderweis plakken as Rome en Moskou foarbygeane. De iepeningssêne lit it stedhûs fan Toronto sjen. Berucht oan 'e klip is dat op 1:40 minút Washington, D.C. foarby komt, dêr't 4 tellen lang foar in rút yn it Wite Hûs de silhûetten fan presidint Bill Clinton en syn mêtresse Monica Lewinsky te sjen binne wylst se mei-inoar yn 't spier binne.

## Keppelings om utens
*''We're Going to Ibiza'' op YouTube
Boppenatuerlike

It **boppenatuerlike** (in lienfertaling fan it Midsiuwsk Latynske *supernaturalis*, in term dy't foar it earst brûkt waard yn 'e 1520-er jierren) is de oantsjutting foar alles dat net troch de wittenskip of de natoerwetten ferklearre wurde kin. Dêrby moat men tinke oan wêzens dy't net echt besteane of wêrfan't it bestean net wittenskiplik oantoand wurde kin, lykas goaden, ierdgeasten, wearwolven, fampieren, spûken, ensfh., en teffens oan foarfallen of ûntwikkelings dy't har oan 'e natuerlike prosessen ûntlûke of lykje te ûntlûken, lykas wûnders, profesijen, heldersjendheid, seânses, in libben nei de dea, tillekineze, tilleportaasje, autolevitaasje, ensfh. It boppenatuerlike is fierhinne synonym mei it paranormale. Hoewol't men by it hearren fan 'e term 'it boppenatuerlike' al gau de assosjaasje mei okkultisme leit, kin in grut part fan it ferskynsel godstsjinst as boppenatuerlik omskreaun wurde, en itselde is it gefal mei byleauwe, lykas de oanname dat it ûngelok bringt as in swarte kat jins paad krúst of om ûnder in ljedder troch te rinnen.
Maryhill (Washington)

**Maryhill** is in doarp (*[[census-designated place]]*) yn 'e Amerikaanske steat Washington. It leit yn it suden fan 'e steat, oan 'e noardigge fan 'e rivier de Kolumbia, dy't dêr de grins foarmet mei de buorsteat Oregon. Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2000 hie Maryhill doe 98 ynwenners.

## Skiednis
Maryhill (Mary Hill) is ferneamd nei twa minsken, te witten de frou en de dochter fan 'e Amerikaanske ûndernimmer en spoarmagnaat Sam Hill, dy't koart nei it begjin fan 'e tweintichste iuw oan 'e igge fan 'e rivier de Kolumbia, yn súdlik Washington, lân kocht en in delsetting begûn. Foartiid stie de krite bekend as Columbia of Columbus.

Hill lei by Maryhill de earste ferhurde wegen yn it Amerikaanske Noardwesten oan, en boude der teffens it Maryhill Museum of Art (oarspronklik bedoeld as residinsje foar de famylje Hill). Fierders liet er der ek it Maryhill Stonehenge sette, in replika op wiere grutte (mar dan fan beton) fan it ferneamde monumint Stonehenge yn Súd-Ingelân. Nei ôfrin fan 'e Earste Wrâldoarloch finansierde er boppedat út eigen bûse de oanlis fan in monumint foar de oarlochsdeaden fan Klickitat County.

## Demografy
Neffens de folkstelling fan 2000, holden troch it Amerikaanske Folkstellingsburo, hie Maryhill doe in befolking fan 98 minsken. De befolkingstichtens bedroech 13,5 minsken de km². Neffens dyselde gegevens wie yn 2000 fan 'e befolking fan Maryhill 16,3% âlder as 65 jier en 22,4% jonger as 18 jier. Fierders bestie 35,0% fan 'e húshâldings út ien persoan, wylst nimmen ûnder de earmoedegrins libbe.

Wat de etnyske opbou fan 'e befolking oangiet, dy wie yn 2000 sa: 68,4% blanken; 9,2% Latino's; 9,2% swarten; 2,0% Yndianen; 1,0% Polyneziërs, Melaneziërs en Mikroneziërs; 10,2% oaren of fan mingd etnysk komôf.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan it Maryhill Museum
Coyote (mytology)

**Coyote** (fan it Ingelske wurd foar "prêrjewolf") is yn 'e mytology fan in grut tal Yndiaanske natoerreligyen fan Noard-Amearika in godheid en religieus-kultureel archetype, hoewol't de ferhalen oer him fan kultuer ta kultuer sterk ferskille. As personaazje is er ûntliend oan 'e prêrjewolf of coyote, in hûneftige dy't lânseigen is yn Noard-Amearika. Coyote is in trickster en kin as sa sadanich ferlike wurde mei soartgelikense personaazjes út myten fan oer de hiele wrâld. Yn ferhalen oer him ferrjochtet er dieden dy't soms heldhaftich binne en soms smjunteftich, en faak dêr wat de midden tusken hâlde. Hy bringt gaos yn in oardere wrâld, mar dêrmei ek feroaring, dêr't de wrâld net sûnder kin. Faak lit Coyote dêrby it libben, mar dat is nea de ein fan it ferhaal, want mei de moarnsdage wurdt er werberne. 

## Eigenskippen
It personaazje fan Coyote is foar in grut part basearre op dat fan 'e prêrjewolf (of coyote; *Canis latrans*), en nimt de foarm fan 'e trickster oan. Nettsjinsteande it feit dat Coyote faak beskreaun wurdt as in prêrjewolf, hâldt en draacht er him yn 'e myten ornaris antropomorf. Hy kin himsels ek yn in minske feroarje, hoewol't er dêrby faak prêrjewolvige skaaimerken behâldt, lykas in pels, puntige earen, giele eagen, in sturt en klauwen. De Frânske antropolooch Claude Lévi-Strauss hat foarsteld dat Coyote in mytyske status wûn hat trochdat de prêrjewolf troch de iere Yndiaanske befolking fan Noard-Amearika as in bemiddeler tusken libben en dea sjoen waard.

Coyote dielt in protte fan syn karaktertrekken mei in oare Yndiaanske godheid, Raven. As trickster kin Coyote ferlike wurde mei de god Loki, út 'e Germaanske mytology, mei wa't er syn ympulsyf en ûnbetrouber aard dielt, mei de titaan Prometeus, út 'e Grykske mytology, dy't krekt as him it fjoer fan 'e goaden stiel en oan 'e minsken joech, en mei de kultuerheld Anansi, dy't foarkomt yn 'e mytology fan West-Afrika. Yn Jeraazje wurdt net lykas yn Noard-Amearika de prêrjewolf, mar de foks (*Vulpes vulpes*) as skarlún sjoen, en datoangeande liket Coyote sterk op it literêre personaazje fan Rein de Foks, wylst er ek oerienkomsten fertoand mei de *[[kitsune]]*-ferhalen oer de foksen fan Japan.

## Fersprieding
Myten oer Coyote komme foar by û.m. de folgjende folken:
*yn Kalifornje:
** de Karûk
** de Maidû
** de Miwok
** de Ohlone
** de Pomo
** de Tongva

*op 'e Grutte Flakten:
** de Krieën
** de Sû
*yn it gebiet fan 'e Grutte Marren:
** de Menominy
** de Winnebago
*op it Plato:
** de Jakama
** de Lillûet
** de Nez Persé
** de Nikola
** de Okanagan
** de Plathollen
** de Sjinnûk
** de Sjuswap
** de Tsjikotin
** de Wasko
** de Wisjram
*yn it Súdwesten:
** de Papago
** de Westlike Apachen
*yn Meksiko:
** de Popolûken
** de Sapoteken
Cassidy Banks

**Cassidy Banks**, echte namme: **Shea Mary Sergio** (Denver (Kolorado), 17 augustus 1993), is in Amerikaansk neakenmodel, stripper en pornografysk aktrise fan etnysk Portorikaansk komôf, dy't yn it ferline ek wol wurke hat ûnder de skûlnamme Cassidy Ellis. Hja sette yn 2014 útein mei in wurkpaad yn 'e Amerikaanske pornoyndustry en spile sûnt yn frijwat films.

## Libben en karriêre
Banks waard yn 1993 berne yn Denver, yn 'e Amerikaanske steat Kolorado. Yn 2014, doe't se 21 jier wie, makke se har debút as aktrise yn in pornografyske film. Neffens de Internet Adult Film Database (IAFD) hie se begjin 2016 yn krapoan sechstich pornofilms spile, û.m. foar sokke foaroansteande labels as Wicked Pictures, Elegant Angel, New Sensations, Digital Playground, Hustler Video, Evil Angel, Digital Sin en Jules Jordan Video.

Fierders hat se ek wol yn 't spier west fan minder bekende fideo's lykas Girlfriends Films, Mile High Media, Third Degree Films en Pure Play Media. Noch mear hat Banks lykwols wurke foar pornowebsiden op it ynternet, wêrûnder BangBros, Reality Kings, Brazzers en Naughty America. Njonken har aktearwurk is Banks ek aktyf as neakenmodel, wêrby't se posearre hat foar ferskate Amerikaanske neakenblêden, wylst se fierders ek as stripper wurke hat.

## Lichemsskaaimerken
Cassidy Banks is blank, mei griene eagen en brún hier. Neffens har offisjele opjefte is se 1.70&nbsp;m lang, mei in gewicht fan 55&nbsp;kg, en in natuerlike grutte kupmaat 38DD. Hja hat gjin piercings behalven troch har earlellen, mar wol ferskate tatoeaazjes: in hertsje tusken de tomme en de wiisfinger op har lofterhân; in *[[floral]]* oan 'e lofterkant fan har ûnderbúk; in tekst oer har lofterside; en in blom op 'e binnenkant fan har lofterûnderearm.

## Keppelings om utens
* Biografy en filmografy fan Cassidy Banks yn 'e ''Internet Movie Database'' (IMDb)
* Biografyske gegevens en filmografy fan Cassidy Banks yn 'e ''Internet Adult Film Database'' (IAFD)
* Biografyske gegevens fan Cassidy Banks op ''FreeOnes''
Tongerfûgel

* Tongerfûgel (mytology) (Ingelsk: *Thunderbird*), in mytysk wêzen yn in protte Yndiaanske kultueren fan Noard-Amearika
* tongerfûgel (kryptosoölogy) (Ingelsk: *thunderbird*), in term dy't yn 'e kryptosoölogy brûkt wurdt om ûnbekende grutte fûgels te beskriuwen
* tongerfûgels (*Dromornithidae*), in útstoarne Australyske famylje fan fûgels

## Sjoch ek
*Thunderbird
Uny fan Ontariaanske Yndianen

De **Uny fan Ontariaanske Yndianen** (Ingelsk: *Union of Ontario Indians*), gauris ôfkoarte ta **UOI**, en ek wol de **Anisjinabek Naasje** (*Anishinabek Nation*) neamd, is in Yndiaanske politike organisaasje dy't 39 ûnderskate stammen yn it súdlike part fan 'e Kanadeeske provinsje Ontario fertsjintwurdiget. De UOI is de âldste Yndiaanske organisaasje fan politike synjatuer yn Ontario. It haadkertier fan 'e UOI is fêstige yn North Bay.

## Skiednis
De woartels fan 'e UOI geane werom op 'e Ried fan Trije Fjurren, en datearje sadwaande fan foàr it begjin fan 'e kolonisaasje fan it gebiet fan 'e Grutte Marren troch de blanken yn 'e sechstjinde iuw. De organisaasje waard lykwols yn 1949 formeel oprjochte om as politike fertsjintwurdiger en pleitbesoarger te tsjinjen foar de nau oaninoar besibbe Algonkwynske folken fan súdlik Ontario. De stammen dy't lid binne fan 'e UOI omfiemje in efterban fan etnyske Odjibwe, Ottawa, Algonkin en Delawêr.

## Leden
Der binne 39 'earste naasjes' by de UOI oansletten. 'Earste naasje' (*first nation*) is in Kanadeeske oantsjutting foar in, ornaris bestjoerlik autonome, Yndianestamme. It lidmaatskip fan 'e UOI strekt him út fan 'e Gouden Mar yn it easten oant Sarnia yn it westen en fan 'e Amerikaanske grins yn it suden oant Thunder Bay en de Nipigon-mar yn it noarden. Mei-inoar hawwe de 39 lidstammen in befolking fan likernôch 60.000 minsken, wat delkomt op likernôch in trêdepart fan 'e totale Yndiaanske befolking fan Ontario. 

## Bestjoer
Oan it haad fan 'e UOI stiet in liederskipsried, dy't opmakke is út in grutopperhaad, in pleatsferfangend grutopperhaad en riedsleden en âldsten dy't de fjouwer geografyske regio's fan 'e UOI fertsjintwurdigje: Súdeast, Súdwest, de Hueronmar en de Noardlike Boppemar. It haadkertier fan 'e organisaasje stiet yn it reservaat fan 'e Nipissing Earste Naasje, deunby North Bay, oan 'e igge fan 'e Nipissing-mar. Satellytkantoaren binne fêstige yn Thunder Bay en de reservaten fan 'e Curve Lake Earste Naasje, yn Curve Lake, en de Munsy-Delawêr Naasje, yn Muncey. De organisaasje hat sa'n 70 wurknimmers yn fêste tsjinst.

## Foarsjennings en programma's
Njonken syn funksje as politike fertsjintwurdiging fan 'e oansletten stammen leveret de UOI in ferskaat oan mienskiplike foarsjennings en programma's foar syn lidstammen, wêrûnder tsjinsten op it mêd fan 'e sûnenssoarch, ûnderwiis, húsfêsting en yntertribale koördinaasje. Fierders is der in eigen plysje, de Anisjinabek Plysjetsjinst, in eigen ûnderwiisynstelling, it Anisjinabek Underwiis Ynstitút, en in eigen *[[online]]*-krante, de *Anishinabek News*.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan 'e Uny fan Ontariaanske Yndianen
561 f.Kr.

## Foarfallen
### Lyts-Azië
*Kroesus wurdt kening fan Lydië.

### Grikelân
*Komeas wurdt beneamd ta archont fan Atene.

## Berne

## Ferstoarn
Blau plak

In **blau plak** is de meast foarkommende fariant fan in bloedútstoarting of hematoom, in sichtber plak op 'e hûd fan minsken en bisten dêr't, ornaris troch útwindich geweld, in kniezing fan ierkes plakfûn hat, mei as gefolch dat der bloed yn it hûdweefsel lekt is. Blauwe plakken komme fral fuort út kniezings en binne yn 'e regel pynlik as men der op drukt, mar meastal hat men der fierder net al tefolle lêst fan. Oars wurdt it fansels as blauwe plakken symptomen binne fan swierdere ferwûnings, lykas brutsen bonken of ynwindige bliedings.

It útlekte bloed wurdt nei ferrin fan tiid wer troch it lichem ôfbrutsen en opnommen. Geandewei dat proses feroaret it yn 't earstoan reade of út 'en blauwens skinende plak fan kleur. It ôfbrutsen izerhâldende hemoglobine yn it bloed wurdt nammentlik omset yn giele pigminten, dy't it 'blauwe plak' yn 'e mande mei it blau in grienich oansjen jouwe. Neigeraden dat de tiid foarderet en almar mear blau yn giel omset wurdt, ferdwynt it grienige en kriget it plak in gielige kleur, dy't stadichwei oplost yn in normale hûdskleur.

De genêzing fan in blau plak kin, ôfhinklik fan 'e swierte fan 'e oarspronklike bloedútstoarting, útinoar rinne fan in stikmannich dagen oant in pear wiken. Dêrby moat wol oantekene wurde dat blauwe plakken by âldere minsken in stik minder gau genêze as by de jongerein. Boppedat rinne âlderen yn it foarste plak al folle makliker blauwe plakken op, om't harren hûd en oare weefsels minder fleksibel binne en harren hûd teffens tinner is.
Kniezing

In **kniezing** of **kontúzje** is in skansearring fan ûnderhûdsk weefsel troch útwindich geweld mei in stomp oerflak. Soks wurdt bygelyks in protte feroarsake te fallen of jin te stompen. It hûdoerflak bliuwt hjirby ornaris yntakt.

In kniezing giet mank mei in ûntstekkingsreäksje mei opsetten, pine en in bloedútstoarting, meastal yn 'e foarm fan in blau plak, trochdat de ierkes skansearre rekke binne. It tapassen fan kâlde kompressen kin by slimme kniezings it opsetten en de pine beheine.

By in lichte kniezing duorret it yn trochsneed trije wiken ear't de ferwûning folslein genêzen is. By in swiere kniezing kin dat oprinne oant wol seis wiken.
Swarte Freed

## Weromkearende dagen
* Swarte Freed (winkeljen), de dei nei *Thanksgiving* yn 'e Feriene Steaten, as eltsenien tagelyk kado's keapje wol foar de kryst
* Swarte Freed of Goedfreed, in kristlike hjeldei dêr't de krusiging fan Jezus Kristus op betocht wurdt
* Swarte freed of freed de trettjinde, in ûngeloksdei

## Inkele dagen
* Swarte Freed (1869), in finansjele krisis yn 'e Feriene Steaten
* Swarte Freed (1881), de dei fan 'e Eyemouth-ramp, yn Skotlân, wêrby't 189 fiskers de dea fûnen
* Swarte Freed (1910), in gewelddiedich delsleine demonstraasje foar frouljuskiesrjocht yn Ingelân
* Swarte Freed (1919), in gewelddiedich delsleine fakbûnsdemonstraasje yn Glasgow
* Swarte Freed (1921), de oankundiging dat de Britske fakbûnen net oproppe soene ta stakings om te protestearjen tsjin 'e leanferlegings dy't mynwurkers oplein wiene
* Swarte Freed (1939), in dei fan ferwuostgjende boskbrannen yn Fiktoaria (Austraalje)
* Swarte Freed (1944), in jammerdearlik mislearre oanfal fan it Kanadeeske Black Watch-rezjimint by Woensdrecht as ûnderdiel fan 'e Slach oan 'e Skelde, ûnder de Twadde Wrâldoarloch
* Swarte Freed (1945), in Alliëarde militêre operaasje yn Noarwegen ûnder de Twadde Wrâldoarloch
* Swarte Freed (1960), gewelddiedige protesten yn San Fransisko tsjin anty-kommunistyske heksejacht yn 'e Feriene Steaten
* Swarte Freed (1978), in bloedbad oanrjochte ûnder demonstranten yn Iraan
* Swarte Freed (1987), in ferwuostgjende tornado yn it Kanadeeske Edmonton
* Swarte Freed (1993), in searje bomoanslaggen yn it Yndiaaske Bombay
* Swarte Freed (2004), in gewelddiedich delsleine demonstraasje yn Malé, de haadstêd fan 'e Malediven
* Swarte Freed (2005), in bloedbad oanrjochte ûnder learlingen fan lânseigen komôf yn 'e Yndiaaske regio Meghalaya
* Swarte Freed (2011), in barren wêrby't nei oanlieding fan in gerjochtsútspraak ferskate pokerwebsiden ûnteigene waarden troch it Amerikaanske regear
* Swarte Freed (2015), in rige terroristyske oanfallen op 26 juny yn Frankryk, Koeweit, Somaalje, Syrje en Tuneezje

## Sjoch ek
*Black Friday
Black Friday

## Film en tillefyzje
* ''Black Friday'' (film út 1940), in Amerikaanske film út 1940
* ''Black Friday'' (film út 2004), in Yndiaaske film út 2004
* ''Black Friday'' (film út 2009), in Kanadeeske koarte film út 2009

## Literatuer
* ''Black Friday'' (Patterson), in roman út 1986 fan James Patterson
* ''Black Friday'' (Muchamore), in roman út 2013 fan Robert Muchamore

## Muzyk
* ''Black Friday'' (album fan Faderhead), in album fan 'e band Faderhead
* ''Black Friday'' (album fan Indian Ocean), in album fan 'e band Indian Ocean
* ''Black Friday'' (mixtape fan Jay Rock), in mixtape fan Jay Rock
* ''Black Friday'' (mixtape fan Lil' Kim), in mixtape fan Lil' Kim
* ''Black Friday'' (liet), in liet út 1975 fan 'e band Steely Dan
* *[[Good Mourning/Black Friday]]*, in liet út 1986 fan 'e band Megadeth

## Sjoch ek
*Swarte Freed
Total loss (betsjuttingsside)

"**Total loss**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

* total loss (skea), in ynformele term by skea, wêrmei't oanjûn wurdt dat reparaasje ekonomysk net sinfol mear is
* ''Total Loss'' (film), in Nederlânske film út 2000
* ''Total Loss'' (Kayak), in single fan Kayak
* *[[Total Los, Vol.1]]*, in album fan The Partysquad
Total loss

**Total loss** is in ynformele term dy't brûkt wurdt om oan te jaan wanear't oprûne skea sa grut is dat reparaasje ekonomysk sjoen net sinfol mear is, om't it lak dan djoerder wurdt as it brief. Oer it algemien wurdt hjirmei ferwiisd nei auto's dy't skansearre rekke binne by in oanriding of in oar ûngelok. De oantsjutting 'total loss' komt út it Ingelsk en betsjut letterlik "totaal ferlies". Mar hoewol't it dus eins in haadwurd is, wurdt it yn it Frysk en it Nederlânsk brûkt as in bywurd: "Myn auto is total loss." Yn 'e polisbetingsten fan 'e autofersekering sil lykwols ynstee fan 'total loss' sprutsen wurde fan "in totaal ferlies". 

Fersekeringsmaatskippijen meie sels de kritearia bepale oangeande wannear't in auto total loss is. Ornaris wurdt dêrby de regel oanholden dat in auto as totaal ferlern beskôge wurde moat, as de deiwearde fan 'e auto nei de skea opteld by de reparaasjekosten heger útkomt as de deiwearde fan 'e auto foarôfgeande oan 'e skea. Dat hâldt ferbân mei it feit dat in skansearre auto (fansels) minder wurdich is as in ûnskansearre auto. As der dan mear yn ynvestearre wurde moat om 'e skea te reparearjen as dat it kostet om in ferlykbere auto oan te skaffen, wurdt de skansearre auto ôfskreaun.
Ferkearing

**Ferkearing** is de omgong tusken twa persoanen dy't net troud binne, mar wol fereale opinoar binne. Etymologysk sjoen is dizze term ôflaat fan it wurd 'ferkeare', yn 'e sin fan 'mei-inoar ferkeare', oftewol mei-inoar omgean. Hoewol't der semantysk gjin reden is dat men de term 'ferkearing' net brûke kinne soe foar folwoeksenen, wurdt der ornaris mei ferwiisd nei jongerein, om persiis te wêzen tiners. Fan folwoeksenen wurdt earder sein dat se 'in relaasje' hawwe. By it hawwen fan ferkearing is de ymplikaasje dat it, as it 'oan' is, nea net alhiel serieus nommen hoecht te wurden, en dat it ek samar wer 'út' wêze kin. As in ferkearing in moai skoft 'oan' bliuwt, sprekt men dêrom fan 'fêste ferkearing'. As men it oer de persoan hat mei wa't men ferkearing hat, sprekt almeast fan jins 'feint' (as it om in jonge of in man giet), of fan jins 'faam' (as it om in famke of in frou giet).
Bethany Benz

**Bethany Benz**, echte namme: **Elizabeth Ahmed** (yn 'e Oekraïne, 19 maaie 1986), is in Oekraynsk-Amerikaansk neakenmodel, en pornografysk aktrise fan mingd Nigeriaansk-Russysk etnysk komôf. Hja sette har karriêre útein as glamourmodel ûnder de artystenamme Caviar. Yn 2010 makke Benz hat debút yn 'e Amerikaanske pornoyndustry en sûnt spile se yn frijwat films. Se hat ûnderwilens in grut skare fans witten te winnen.

## Libben en karriêre
Benz waard yn 1986 yn 'e Oekraïne berne as de dochter fan in Nigeriaanske heit, en in mem fan etnysk Russysk komôf. Hja groeide op yn 'e Sovjet-Uny en fan 1991 ôf yn 'e Oekraïne (dat doe in ûnôfhinklik lân wurden wie), en emigrearre op har tolfde mei har âlden nei de Feriene Steaten. Dêr gie se nei de middelbere skoalle yn Chicago, yn 'e Amerikaanske steat Illinois. 

Benz sette har karriêre útein as in glamourmodel, wêrby't se de artystenamme Caviar ("kaviaar") brûkte (om't se út 'e Oekraïne kaam en swart wie). Yn dy tiid posearre Benz foar tydskriften as *[[Jet Magazine]]*, *Motorsports Magazine* en *Rolling Out*. Teffens wurke se mei oan ferskate fideoklips fan Amerikaanske rappers en R&B-artysten, lykas Twista, Snoop Dogg en R. Kelly. Yn 2009 die se as Caviar mei oan it Amerikaanske realitytillefyzjeprogramma *For the Love of Ray J*, dêr't se yn 'e fjirde ôflevering fuortstimd waard.

Yn july 2010 makke Benz har debút as pornoaktrise yn in sêne foar de foaroansteande Amerikaanske pornografyske webside BangBros. Neffens de Internet Adult Film Database (IAFD) hat se sûnt yn krapoan 60 pornofilms spile, û.m. foar sokke foaroansteande labels as Elegant Angel, Hustler Video, Vivid Entertainment, West Coast Productions, Evil Angel, Jules Jordan Video en Pure Play Media. Ek hat se in protte wurke foar pornosites as BangBros, Reality Kings, Naughty America en BlacksOnBlondes.

Ein 2010 wie Benz belutsen by in 'bedriuwsûngemak', wêrby't de manlike pornoakteur Prince Yahshua ûnder in sekssêne mei har in útskuorde urinebuis en in blessuere oan syn bekkenwand oprûn. Yn 2012 waard Benz nominearre foar in AVN Award (de Oscar fan 'e pornowrâld) yn 'e kategory bêste nije stjer. Njonken har aktearwurk posearret Benz ek geregeldwei foar neakenblêden.

## Lichemsskaaimerken
Benz is fan mingd blank en swart ras, mei in ljochtbrune hûdskleur dy't sa ljocht is dat se suver wol foar blank trochgean kin. Se hat brune eagen en swart hier. Neffens har offisjele opjefte is Benz 1.75&nbsp;m lang, mei in gewicht fan 61&nbsp;kg, en in natuerlike kupmaat 34DD. Se hat piercings troch har nâle en har klitoris, en twa tatoeaazjes: in stienboksymboal op har ûnderrêch en in slange dy't om har rjochterankel hinne wuolle sit. 

## Prizen en nominaasjes

## Keppelings om utens
* Offisjele webside fan Bethany Benz
* Biografy en filmografy fan Bethany Benz yn 'e ''Internet Movie Database'' (IMDb)
* Biografyske gegevens en filmografy fan Bethany Benz yn 'e ''Internet Adult Film Database'' (IAFD)
* Biografyske gegevens fan Bethany Benz op ''FreeOnes''
Swurd

In **swurd** is in blank wapen dat bedoeld is om mei te slaan of te stekken. Hoewol't de presize foarm in swurd ôfhinklik is fan it histoaryske tiidrek en/of de geografyske regio wêryn't it makke is, kin oer it algemien steld wurde dat sa'n wapen bestiet út in lang lims (ek: limmet, blêd, lems of klinge) mei oan 'e iene útein in skerpe punt of oerd en oan 'e oare útein in hânsel, dat by in swurd in hêft neamd wurdt (ek: heft, hecht, hânfetsel of hantfet). It lims kin ien- of twasnedich wêze (dus ien of twa snijkanten hawwe) en rjocht of krom wêze. Kromme swurden wurde faak kromswurd of sabel neamd en binne yn 'e regel mar iensnedich. In swurd hat ornaris in skie dêr't it yn bewarre wurdt. Fjochtsjen mei swurden wurdt skermjen neamd.

## Skiednis
Histoarysk ûntjoegen de earste swurden har yn 'e Brûnstiid út 'e koartere dagge. De ierste, brûnzene eksimplaren wiene frij koart, hiene gjin stjitplaat om 'e hân te beskermjen, en datearje fan omtrint 1600 f.Kr. Yn 'e Izertiid begûn men swurden fan izer te meitsjen, mar ek doe noch wiene se koart en ûntbriek de stjitplaat. De Romeinske spata, út 'e Lette Aldheid, wie it wapen dêr't him alle lettere Jeropeeske foarmen fan it swurd út ûntwikkelen, te begjinnen mei de tiid fan it Grutte Folkeferfarren, doe't it wapen mank û.m. de Kelten en de Germanen ferspraat rekke. Pas yn 'e Hege Midsiuwen waard foar it earst de stjitplaat tafoege, wêrmei't it klassike ridderswurd ûntstie.

Nei de útfining fan fjoerwapens, yn 'e Lette Midsiuwen, rekke it swurd as primêr legerwapen út 'e graasje, al bleau it noch iuwenlang yn gebrûk yn in ûnderstypjende funksje. Yn 'e Renêssânse krige it swurd in lichter en ranker foarkommen en ûntjoech it him ta de rapier, dat yn it foarste plak in stekwapen wie. In fierdere ûntwikkeling smiet tsjin 'e achttjinde iuw de degen op, dy't noch lichter wie en benammen as duëlearwapen brûkt waard. Uteinlik ûntstie dêr wer út it galaswurd, dat poer foar de show troch militêre ofsieren droegen waard (en noch wol wurdt), mar dat te licht en broazel is om funksjoneel te wêzen. In paralelle ûntwikkeling late sûnt de Renêssânse ta de sabel, in kromjend, iensnedich swurd dat bedoeld wie foar kavaleristen.

Noch oant fier yn 'e tweintichste iuw waarden troepen tarist mei sabels of (by de marine) mei hartsfangers, dat koarteftige sabeleftige swurden binne. Yn 'e striid tsjin 'e Japanners yn it gebiet fan 'e Stille Oseaan waarden ûnder de Twadde Wrâldoarloch bygelyks noch tûzenen hartsfangers troch Amerikaanske mariniers brûkt as matsjetes, om har in paad troch it reinwâld te klearjen. Oare tradysjes smieten swurden op dy't der hiel oars útsjogge as Jeropeeske swurden. Dêrby kin men tinke oan 'e kromswurden fan it Heine Easten, de Sineeske dao en de Japanske katana.

## Underdielen fan in swurd
I. hêft, hecht, hantfetsel of hantfet 
II. lims, limmet, blêd, lems of klinge
III. skie
A. it 'sterk' fan it swurd
B. it 'swak' fan it swurd
1. hêftsknop of apel
2. hângryp of greep
3. stjitplaat of parearstange
4. sjappe
5. bloedgoate
6. snijkant
7. middenrâne
8. swurdpunt of oerd
9. medaljon
10. sjappe

## Soarten swurden
Dagge

In **dagge**, **hogge** of **dolk** is in blank wapen besteande út in limmet en in hânsel of hêft, dat lytser is as in swurd, mar ornaris grutter as in mês (hoewol't it faak as in soarte fan mês beskôge wurdt). Sokke wapens hawwe skerpe punten, dy't ûntwurpen binne om mei te stekken, en se kinne inkel- of dûbelsnedich wêze of sels hielendal gjin snede hawwe (en dan inkeld as stekwapen bedoeld wêze). It basale ûntwerp fan 'e dagge giet tebek oant yn fier yn 'e prehistoarje. Lyksoartige wapens binne de hiele minsklike skiednis troch brûkt yn oarlochssitewaasjes en by oare gefjochten, en wurde as sadanich ek hjoed oan 'e dei noch ynset. Yn in protte âlde kultueren wiene ryklik fersierde daggen yn gebrûk foar rituële en seremoniële doelen. 

It presize ûntwerp fan 'e dagge rint per kultuer, doel en histoarysk tiidrek frijwat útinoar. Sa binne de Jeropeeske rûndieldagge út 'e Midsiuwen en de Perzyske pesh-kabz inkelsnedich (en hawwe dus mar ien snijkant), wylst de hartsfanger, dy't oarspronklik foar de jacht bedoeld wie, en de Yndyske chilanum dûbelsnedich binne (en twa snijkanten hawwe). De stiletto, út 'e Renêssânse, wie inkeld in stjitwapen en gjin snijwapen, en hie dêrom hielendal gjin snijkanten. 

De measte daggen hawwe in stjitplaat, foar it meastepart besteande út twa koarte parearstangen oan 'e snijkanten fan 'e dagge dêr't it limmet en it hêft gearkomme. Sa'n stjitplaat tsjinnet yn it foarste plak om 'e hân fan 'e brûker te beskermjen, sadat dy by it tabringen fan in stek net nei foarren skowe kin oer it skerpe limmet hinne. Dêrnjonken kinne der by in gefjocht mei immen dy't ek gebrûk makket fan in dagge, stjitten fan 'e tsjinstanner mei opfongen wurde. In oar skaaimerk fan in dagge is dat dy almeast sa ûntwurpen is dat it limmet yn 'e horizontale stân stiet as dejinge dy't it wapen hantearret in konvinsjonele palmgreep brûkt om it beet te hâlden. Dêrtroch kin dan behalven stjitbewegings ek snijend nei lofts en rjochts úthelle wurde. 

## Soarten daggen
* chilanum
* hartsfanger
* katar
* khanjar
* koartjan
* kris
* madû
* pesh-kabz
* rûndieldagge of rûndieldolk
* skean-dhu
* stiletto
Blank wapen

In **blank wapen** is in hânwapen mei in limmet of klinge, wêrfan't de punt skerp is en bedoeld om by de tsjinstanner yn it lichem te kringen. Sokke wapens binne yn it foarste plak messen, daggen, swurden en bajonetten, wylst ek spearen eventueel ûnder dizze definysje falle kinne soene. Slachwapens dy't (mear) bedoeld binne om 'e tsjinstanner te ferpletterjen (lykas bilen), kinne hjir net ta rekkene wurde. Hjoed de dei binne blanke wapens foar it measte part út de tiid rekke, hoewol't de measte kriichsmachten noch wol gebrûk meitsje fan beskate spesjalisearre soarten daggen en/of fan bajonetten.

## Keppelings om utens
*Artikel oer blanke wapens op Militair.net
Loads (gebou)

In **loads** is in grutte oerdutsen wurkromte, dy't almeast brûkt wurdt foar de opslach fan hannels- of yndustrieel guod en/of foar swier materieel. Dit type gebou is tige grut en heech yn ferliking mei in gewoan wenhûs, en yn 'e regel hat it grutte ynryddoarren, sadat der sûnder swierrichheden in frachtwein nei binnen ta ride kin as dat nedich is.

Loadsen kinne sadwaande benammen fûn wurde op yndustrygebieten en by havens, hoewol't ek in protte boerebedriuwen ien of mear loadsen by de pleats stean hawwe. Fral havenloadsen, dy't brûkt wurde foar hiel tydlike opslach fan guod, binne wolris foarsjoen fan in ynboude takelynstallaasje.

Nei oanlieding fan feroarjende ekonomyske aktiviteiten yn 'e omkriten krije guon loadsen wolris nije, alternative bestimmings. Se wurde dan bgl. ynrjochte mei wurkplakken foar keunstsinnige aktiviteiten of as [
studio's of teäters foar alderhanne sosjale en kulturele barrens. Soms komt it ek wol foar dat in loads omboud wurdt ta in wente.

## Soarten loadsen
*drûchloads
*hangaar
*nissenhutte
*romneyloads
Loads

* loads (skipfeart), in gids dy't skippen helpt by de navigaasje, benammen by it ynfarren fan havens
* loads (gebou), in grutte oerdutsen wurkromte foar opslach
* loads (amtner), in amtner dy't fungearret as oansprekpunt foar boargers en bedriuwen (yn beskate Nederlânske gemeenten)
Swurd (betsjuttingsside)

"**Swurd**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

* swurd, in metalen wapen mei in lang lims
* swurd (boat), in beweechber ovaal boerd fan hout oan 'e sydkant fan platboaiem boaten
* swurd (blêd), in kroanblêd fan blommen út 'e klaverfamylje
Iismummy

In **iismummy** is in mummy dy't ûntstiet at in minsklik of biste lichem nei it ferstjerren yn iis bewarre bliuwt.

## Foarbylden
Yn augustus 2004 waarden yn de Italjaanske Alpen trije liken fan Eastenrykske soldaten út de Earste Wrâldoarloch fûn. It lichem fan ien fan harren waard oan it museum fan Bolzano oerlange foar stúdzje. De trije lichems wiene tige goed bewarre. Se waarden fûn troch Maurizio Vincenzi, direkteur fan in museum foar kriichsskiednis yn Peio en teffens lid fan in berchrêdingsteam, dy't it útein fan de gletsjer bestudearre. De oare stoflike omskotten binne op in militêr begraafplak yn Peio beïerdige. 

In foarbyld fan in minsklike iismummy is ek "Ötzi". Oare iismummys binne fûn op Grienlân en heech yn de Andes, mar dy wiene sa âld net as Ötzi.

## Sjoch e k
* Feanlyk
Carrick

**Carrick** (Ingelsk: *Carrick*, útspr.: ['kæɹɪk], likernôch: "kerrik"; Skotsk-Gaelysk: *A' Charraig*, útspr.: [ə 'xarˠɛkʲ], likernôch "uh charrekj") is in earder greefskip yn it súdwesten fan Skotlân, dat tsjintwurdich ûnderdiel útmakket fan Súd-Ayrshire. De namme 'Carrick' is in ferbastering fan it Skotsk-Gaelyske wurd *carraig*, dat "rots" of "rotsich plak" betsjut. It doarp Maybole wie fan âlds it haadplak fan Carrick.

De krite Carrick hearde oarspronklik ta it keninkryk Galloway en wie oant 1186 in hearlikheid. Dat jiers waard it yn lien jûn oan Duncan, de soan fan Gilbert fan Galloway, dy't de earste greve fan Carrick waard. Duncan syn soan Neil liet it greefskip nei oan syn erfdochter Marjorie. Fia har kaam de grevetitel yn 1292 yn 'e hannen fan har soan Robert fan Bruce, dy't yn 1306 as Robert&nbsp;I op 'e Skotske troan kaam.

Neitiid waard de titel 'greve fan Carrick' sadwaande droegen troch de keningen fan Skotlân en fan 1707 ôf troch de keningen fan Grut-Brittanje. Hjoed de dei is it ien fan de mindere titels fan 'e prins fan Wales (de Britske kroanprins), waans wichtichste Skotske titel 'hartoch fan Rothesay' is. As thúsbasis fan Robert fan Bruce en syn famylje hie Carrick yn 'e Earste Skotske Unôfhinklikheidsoarloch (1296-1328) gâns te lijen fan Ingelske ynfallen en plonderings.

Letter wie Carrick yn 'e sechstjinde en santjinde iuw it toaniel fan in oanhâldende yntra-familiale fete tusken de ûnderskate tûken fan it machtige Kennedy-laach. Yn 'e santjinde iuw wie Carrick, mei syn rûge terrein, boppedat in gaadlik taflechsoard foar de ferfolge presbyteriaanske Kovenanters. Dêrnjonken makke de fan grotten optillende kust it oant yn 'e njoggentjinde iuw in frijhaven foar smokkelders. De ferneamde Skotsktalige dichter Robert Burns fertsjinne yn Carrick yn it lêst fan 'e achttjinde iuw syn brea as kommys.

Uteinlik gie Carrick yn 1889 bestjoerlik op yn it greefskip Ayrshire. Fan 1975 oant 1996 bestie binnen de Skotske regio Strathclyde in leger bestjoersdistrikt dat de namme Kyle en Carrick droech. Yn 1996 waard dat omfoarme ta in unitêre autoriteit, en krige it de namme Súd-Ayrshire. Fan dat gebiet makket tsjintwurdich likernôch it súdlike twatrêde part it histoaryske Carrick út.
Carrick (betsjuttingsside)

"**Carrick**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

* Carrick, in earder greefskip yn Skotlân

## Oare betsjuttings
### Austraalje
* Carrick (Tasmaanje), in plak yn 'e Australyske steat Tasmaanje
* Carrick Hill, in plak yn 'e Australyske steat Nij-Súd-Wales

### Feriene Steaten
* Carrick (Kalifornje), in plak yn 'e Amerikaanske steat Kalifornje
* Carrick (Pittsburgh), in wyk fan 'e stêd Pittsburgh, yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania

### Ierlân
* Carrick (Donegal), in plak yn Ierlân
* Carrick (Kildare), in plak yn Ierlân
* Carrick (Westmeath), in plak yn Ierlân
* Carrick (Fartullagh), in plak yn Ierlân
* Carrick (Lackan), in plak yn Ierlân
* Carrick (Noughaval), in plak yn Ierlân
* Carrick (St. Mary's), in plak yn Ierlân
* Carrick-on-Suir, in plak yn Ierlân
* Carrick-on-Shannon, in plak yn Ierlân
* Carrickmacross, in plak yn Ierlân

### Ingelân
* Carrick (Ingelân), in eardere gemeente yn Cornwall
* Carrick Heaths, in argeologysk fynplak yn Cornwall
* Carrick Roads, in kanaal yn Cornwall

### Noard-Ierlân
* Carrick (Armagh), in plak yn it Noard-Ierlân
* Carrick (Fermanagh), in plak yn Noard-Ierlân
* Carrick (Londonderry), in plak yn Noard-Ierlân
* Carrick (Tyrone), in plak yn Noard-Ierlân
* Carrickfergus, in plak yn Noard-Ierlân

* Carrick (kiesdistrikt), in kiesdistrikt yn Noard-Ierlân
Daan Hoeksema

**Daniël (Daan) Hoeksema**  (Oldekerk, 11 april 1879 – Amsterdam, 4 jannewaris 1935) wie in Nederlânsk tekener. 

Koart nei't er berne waard ferfear de húshâlding nei Roan dêr't heit bakker waard. Daan Hoeksema holp yn de winkel, mar folge ek lessen yn tekenjen op de jûnsskoalle fan Minerva, de akademy foar byldzjende keunsten yn Grins. Nei noch twa jier deiûnderwiis op dy akademy gie er yn 1901 nei de keunstniverheidsskoalle yn Amsterdam. Nei trije jier folge er ek in jûnsklasse oan de Akademy foar Byldzjende Keunsten dêre. 

Daan Hoeksema makke in protte wurk foar ornearre foar bern. Njonken yllustrator foar berneboeken wie er ien fan de earste striptekeners en reklametekeners fan Nederlân. Hy makke in protte advertinsjes en affysjes en hy wie boekbânûntwerper (sa ûntwurp er in soad boekbannen en omslaggen foar de Utjouwerij Bruorren E.& M. Cohen) en makke ferskaat oan  reklame-útjeften wêr't de earste Flipje-útjeften by wiene.  

## Foarbylden fan syn wurk

* *De leukste versjes uit de ouwe doos met krabbels van Vriend Daan* (1925)    
* *De aloude Baker- en Kinderrijmen in Hokus Pokus Pas, 32 tooverplaatjes van Daan Hoeksema* (1921)
* *Teekenen zonder stift* (mapke mei 100 figueren om te lizzen, 1932)    
* *Wat Daan Hoeksema als kleuter knutselde: Naar gegevens uit zijn oude plakschriften* (1927)    
* *Kiekeboe*  
* *Voor onze jeugd*    
* *De avonturen van Flip en Flap* (reklame fan Douwe Egberts, diel 4 o/m 6, 1924)    
* In tal searjes fan de reklameboekjes foar Mij. De Betuwe: 
* *Flip en zijn vriendje Kangoe en Klaas*             
* *Trijntje uit Volendam* 
* *De avonturen van Knar en Knorrie Biggie*         
* *De neef van Prikkebeen* 
* *Getekende bordspellen: Het aloude Ganzenbord, De Aloude Zevenzak, Het spel van Klein Duimpje*
* Foarplaten foar Lord Lister boekjes

### Galery

File:De Gruyter's Cacao.jpg|*De Gruyter's Cacao*
File:Daan Hoeksema - Simplex.png|Poster foar Simplex
File:H. Burgers.jpg|Affysje: Burgers. *Eerste Nederlandsche Rijwiel- en Machinefabriek v/h H. Burgers* (Dimter)
File:Auping3.jpg|Reklame Auping
Maybole

**Maybole** (Skotsk-Gaelysk: *Am Magh Baoghail*) is in plak yn de Skotske *[[Council Area]]* Súd Ayrshire. It doarp leit sa'n 15 km besuden Ayr, 20&nbsp;kilometer benoarden Girvan en 80 km súdwestlik fan Glasgow yn it sintrum fan de histoaryske regio Carrick dêr't it ek it haadplak fan wie.

Maybole leit net fier fan it berteplak fan Robbie Burns, Skotlân's nasjonale dichter. William Burns, syn heit, boaske in ynwenner fan Maybole, Agnes Broun (webstee Maybole). John Loudon McAdam (1756–1836), skotsk yngenieur en betinker fan de makadamwei hie in bûtenpleats ûnder Maybole.

Yn de 19e iuw waard Maybole in sintrum fan de skuon- learzeyndustry.

## Partnerstêden
*  Belœil, Belgje
*  Crosne, Frankryk
*  Schotten, Dútslân
*  Arco (Trentino), Itaalje

## Keppelings om utens
* Oer Maybole 
* Its page in the Gazetteer for Scotland
* South Ayrshire Council
Stifting Fryske Tolkien

De **Stifting Fryske Tolkien** is in Fryske organisaasje dy't yn 2016 oprjochte is om 'e oersetting fan it wurk fan 'e ferneamde Ingelske fantasyskriuwer John Ronald Reuel Tolkien nei it Frysk te ûnderstypjen. In kaaifiguer binnen de stifting is dû. Liuwe H. Westra, predikant en universitêr meiwurker te Lollum, dy't ferantwurdlik is foar sawol *[[It Selskip fan de Ring]]* (2011) as *[[De Twa Tuorren]]* (2016), it earste en twadde diel fan 'e Fryske oersetting fan Tolkien syn trilogy *[[The Lord of the Rings]]*.

De oare beide leden fan it trijemanskip fan 'e oprjochters fan 'e Stifting Fryske Tolkien binne auteur Ate Grypstra fan Bûtenpost (bekend fan û.m. *It Beest fan de Westereen* en *Grutte Pier: Krús fan de Hollanner*), en ûndernimmer Marten Walinga fan Waaksens, dy't ek bestjoerder fan 'e stifting Wrâldkampioenskip Frysk Damjen (WFD) is. De Stifting Fryske Tolkien is fêstige yn Bûtenpost en stiet ynskreaun by de Keamer fan Keaphannel yn 'e gemeente Achtkarspelen.

Neffens de webside fan 'e Stifting Fryske Tolkien binne de doelen fan 'e organisaasje trijeliddich:
# it útjaan fan 'e wurken fan J.R.R. Tolkien yn 'e Fryske taal;
# it bestudearjen fan 'e teksten skreaun troch J.R.R. Tolkien;
# it befoarderjen fan 'e bekendheid fan 'e wurken fan J.R.R. Tolkien.
Trol

In **trol** (Noarsk en Sweedsk: *troll*; Deensk: *trold*) is in mytyske wêzen út 'e Noardgermaanske mytology en de dêrútfuortkommende Skandinavyske folkloare. Oarspronklik wie de oantsjutting 'trol' mooglik in synonym mei in negative lading foar in *[[jötunn]]* (meartal: *jötnar*), de reuzen dy't oates en toates neamd wurde yn 'e Aldnoarske helde- en goadedichten, faak as fijannen fan 'e tongergod Thor. Yn sokke boarnen wurde trollen yn 'e regel beskreaun as wêzens dy't yn lytse famyljegroepen yn isolearre rotsen, bergen of grotten wenje, en mar komselden freonlik of behelpsum binne foar minsken of goaden.

Letter ûntjoegen trollen har yn 'e Skandinavyske folkloare ta wêzens dy't dúdlik fan reuzen ûnderskaat waarden. Yn folksferhalen wurde se ornaris omskreaun as yn tin befolke of ûnbewenne oarden tahâldend, ûnwillich om har ta it kristendom te bekearen en (dêrom) gefaarlik foar minsken. Ofhinklik fan 'e krite dêr't sa'n folksferhaal út stammet, rint de beskriuwing fan har uterlik wiid útinoar. Sa komt it foar dat trollen der krekt sa útsjogge as minsken sûnder dat der wat opfallends of ôfwikends oan har is, mar meastal wurde se omskreaun as fuoililk op it groteske ôf, en fierders ekstreem âld en ûnbidige sterk, mar tige traach fan ferstân.

Yn guon ferhalen kinne trollen net oer sinneljocht en ferstienje se as se troch de sinne beskynd wurde. Soms wurde se assosjearre mei beskate lânskipseleminten, dêr't dan faak fan sein wurdt dat it ferstienne trollen binne. In oare karaktertrek fan trollen is dat se har, nettsjinsteande har ôfkear fan 'e minsklik kultuer yn it algemien, dochs oanlutsen fiele troch brêgen, dêr't se faak by of ûnder tahâlde. It leauwe dat trollen ferjage wurde kinne troch wjerljochtslaggen, dat as elemint yn in grut tal folksferhalen foarkomt, giet wierskynlik werom op 'e mytologyske deilisskip tusken trollen en de tongergod Thor. Fierders soe it ûntbrekken fan trollen yn beskate regio's fan Skandinaavje te tankjen wêze oan it feit dat dêr geregeldwei it kloklet fan 'e kristlike tsjerken te hearren is, eat dêr't trollen nei't it skynt in grouwéligen hekel oan hawwe. 

Yn Noarwegen en Sweden wurde trollen almeast omskreaun as like grut fan stal as minsken of noch oansjenlik grutter. Lytsere trollen, likernôch heal sa grut minsken, komme foar yn 'e folkloare fan Denemark, dêr't hja tahâlde soene yn grêfheuvels. Sokke wêzens wurde yn it Deensk *troldfolk* (it "trollefolk") neamd. Yn Noarwegen bestiet ek it *[[huldrefolk]]* ("ferhoalen folk"), dat in protte wei hat fan trollen, mar dochs wurdt der yn 'e folkloare in dúdlik ûnderskie tusken de beide soarten wêzens makke. De *[[trow]]* fan 'e Orkney-eilannen en de *[[drow]]* fan 'e Sjetlâneilannen binne termen dy't ferwize nei wêzens dy't oerien lykje te kommen mei it Noarske *huldrefolk*, mar dy't etymologysk fan it Noarske *troll* ôflaat lykje te wêzen.
Marr

**Marr** (Ingelsk en Skotsk: *Marr*, útspr.: [mar]; Skotsk-Gaelysk: *Màrr*, útspr.: [mar]) is (sûnt 1996) ien fan 'e seis distrikten (*[[committee area]]s*) yn it Skotske greefskip Aberdeenshire. Neffens gegevens fan 'e Britske folkstelling fan 2001 hie dit distrikt doe 34.000 ynwenners.

## Ekonomy
De ekonomy fan Marr linet sterk op boskbou en feehâlderij, benammen yn 'e ôfhandiger dielen fan it plattelân, dêr't guon fan yn oanmerking komme foar subsydzjeregelings fan 'e Jeropeeske Uny. Yn it westlike part fan it distrikt ûnderstipet it berchgebiet fan 'e Cairngorms, dat de status fan nasjonaal park hat, in goedûntwikkele toeristyske yndustry dy't basearre is op it besichtigjen fan histoaryske plakken en op bûtendoaraktiviteiten. It eastlike part fan Marr hat sûnt likernôch 1990 in beskate befolkingsgroei ûnderfûn troch bettere ferbinings mei de stêd Aberdeen, dy't ta gefolch hân hawwe dat forinzen har der nei wenjen set hawwe.

## Bestjoer
Marr bestiet út trije *[[ward (bestjoer)|wards]]* fan 'e bestjoersrie fan Aberdeenshire:
● Aboyne, Upper Deeside en Donside
● Banchory en Mid-Deeside
● Huntly, Strathbogie en Howe fan Alford
Mei-inoar hawwe dy trije *wards* tsien sitten yn 'e 68 leden tellende bestjoersrie fan Aberdeenshire.

## Histoarysk greefskip
Marr is ferneamd nei **Mar**, ien fan 'e histoaryske greefskippen fan Skotlân, dat it lân tusken de rivier de Don yn it noarden en de Mounth yn suden besloech. Yn 'e Midsiuwen waard Mar regearre troch hearskers dy't de titel *[[mormaer]]* droegen. Yn 'e tolfde iuw namen se lykwols de titel fan greve (*earl*) oan. De konneksje tusken de iere *mormaers* en de lettere greven is lykwols noch altyd dizenich.

Yn 'e alfde iuw waard troch kening Malcolm&nbsp;III it amt fan sheriff yn Skotlân yntrodusearre. Hy en syn opfolgers Edgar, Aleksander&nbsp;I en yn 't bysûnder David&nbsp;I ferdielden it lân dêrnei yn sheriffskippen of *shires*. Mar kaam sa it grutste part fan 'e *shire* fan Aberdeen te foarmjen, dêr't meitiid it moderne greefskip Aberdeenshire út fuortkaam.
589 f.Kr.

## Foarfallen
### Egypte
* Kening Apries (589-570 f.Kr.) wurdt de fyfde farao fan de 26e Dynasty fan Egypte.
* Apries begjint mei in agressive bûtenlânske polityk tsjin Babyloanje.

### Palestina
* Kening Sedekia fan Juda (no yn Israel) slút in alliânsje mei farao Apries.

## Berne

## Ferstoarn
Bedwelming

**Bedwelming** of **yntoksikaasje** is in tastân wêryn't in minske of bist syn ferstanlik ynsjoch of sels folslein it bewustwêzen ferliest troch tadwaan fan in útwindich middel. Dêrby kin it gean om eat dat dronken, iten, snúfd, azeme, yn 'e bloedbaan ynjektearre of op in oare wize tatsjinne wurdt, itsij troch de persoan yn kwestje sels, itsij troch in oar. Ien fan 'e meast foarkommende foarmen fan bedwelming is dronkenskip, oftewol bedwelming mei alkohol. In oar foarbyld is *[[high (tastân)|high]]* of *stoned* te wêzen troch ynname fan drugs. Ek narkoaze, dat tapast wurdt tsjin 'e pine by yngripende medyske behannelings, is in foarm fan bedwelming. 

Bedwelming wurdt, alteast yn it gefal fan minsken, faak sels tapast, troch oermjittige ynname fan alkohol of it gebrûk fan drugs. Narkoaze wurdt mei goedkarring fan 'e persoan sels op him of har tapast troch de medyske stân. Bedwelming wurdt lykwols ek wol sûnder tastimming fan 'e persoan yn kwestje op him of har tapast troch in oar, bygelyks foar in troch bedwelming mooglik makke ferkrêfting, wêrby't it slachtoffer bewusteleas is of alteast syn of har frije wil en/of ferstanlik ynsjoch folslein ûntnommen wurdt. Soks wurdt bygelyks dien troch temûke tatsjinning fan it beruchte *[[date rape]]*-middel Rohypnol.
Ferdôvingsgewear

In **ferdôvingsgewear** is in gewear wêrmei't inkeld ferdôvingsprojektilen ôfsketten wurde kinne troch in systeem op basis fan lucht-, gas- of feardruk. Sokke projektilen, dy't almeast **ferdôvingspylkjes** neamd wurde, binne yn prinsipe ynjeksjenullen mei oan 'e efterútein in pluzich sturtsje dat derfoar soarget dat de luchtdruk yn it gewear net om it pylkje hinne fuortlekke kin. Ferdôvingsgewearen wurde troch in ferdôvingsmiddel yn 'e ynjeksjenulle fan it pylkje brûkt by it ferdôvjen fan wylde bisten, sadat dy sûnder gefaar foar minskelibbens fongen, ferpleatst of medysk behannele wurde kinne. Behalven út in ferdôvingsgewear kinne ferdôvingspylkjes ek ôfsketten wurde út in krúsbôge of in blaaspiip.

It gebrûk fan ferdôvingspylkjes giet werom op it al tûzenen jierren besteande ferskynsel dat lânseigen folken foar de jacht pylken (ôfsketten mei in bôge) of pylkjes (ôfsketten mei in blaaspiip) brûke, wêrfan't se de punten ynsmard hawwe mei natuerlik foarkommende soarten gif. Soks komt benammen fan pas as it bejage wyld heech yn 'e beammen libbet, of sa fluch is dat in minske it te foet net byhâlde kin. Hoewol't de praktyk fan it ferdôvjen fan wylde bisten troch it gebrûk fan 'e blaaspiip en pylkjes mei in net-deadlik gif al yn 'e njoggentjinde iuw troch guon Westerske natoerûndersikers oernommen waard, ûntstie it moderne ferdôvingsgewear pas yn 'e 1950-er jierren, doe't it útfûn waard troch de Nijseelânske bistedokter en farmakolooch Colin Murdoch.
Tibicena

In ***tibicena***, ***guacancha*** of ***irnene*** is in mytysk wêzen út 'e mytology fan 'e Gûantsje, de oarspronklike bewenners fan 'e Kanaryske Eilannen. It is in soarte fan demon yn 'e foarm fan grutte fjurrige hûn fan lava, mei reade eagen en oerdutsen mei lang swart hier. Sokke bisten libben djip yn 'e grotten fan it berchlân 'e eilannen Teneryf, dêr't se *guacancha's* neamd waarden, Gran Canaria, dêr't se *tibicena's* hieten, en La Palma, dêr't fan *irnenes* sprutsen waard. De oantins oan dizze wêzens wurdt libben holden trochdat guon fan dy spelonken sels hjoed de dei noch oantsjut wurde as *tibicena*-hoalen, lykas de Cueva del Tibicena. Neffens de myten foelen *tibicena's* minsken en fee oan, benammen by nacht. Hja soene de neiteam wêze fan Guayota, de boasaardige god fan 'e fulkaan de Teide, op Teneryf.