open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Claudy Jongstra

**Claudy Jongstra** (Roermond, 6 febrewaris 1963) is in Nederlânske keunstneresse-tekstylûntwerper, harderinne, boerinne en aktiviste.

## Wurkpaad
Claudy Jongstra hat moadefoarmjouwing studearre oan de Hegeskoalle foar de Keunsten yn Utert (1982-1989). In skaaimerk fan har wurk is it brûken fan wol dy't op ambachtlike wize ferfilte wurdt. Hja hat it hiele produksjeproses al sûnt de jierren '90 yn eigen hân en hat it sa ticht mooglik by hûs hâlde wold. De kymkrêft fan de boaiem foarmet de ynspiraasje en kearn fan har wurk. Har duorsume lytsskalige produksjeproses stiet foarop, se wol sa min mooglik ekologyske fuotprinten efterlitte, mei respekt foar de natoer en op basis fan lokale produkten en tradisjonele ambachten. Jongstra hat ynteresse yn ambachtlike produksjemetoades, yn griene materialen en duorsume wurkwizen en omtinken foar leefberheid, bioferskaat en lytse mienskippen. Troch werom te gean nei de oarsprong fan wol, weevjen en kleur, lit Jongstra har publyk neitinke oer de wikselwurking tusken minsk en natoer. Sa komt de wol fan in eigen keppel fan 200 Drintske heideskiep yn het Fryske Spannum, en foar de plantaardige kleurstoffen is in hiemtún opsetten. Troch it ferkeapjen fan har eigenbakte bôle krijt se in bân mei de Spannumers. Foar projekten as de produksje fan eigen parfum of fan spikerbroeken freget se de boeren om de rânen fan de ikkers yn te siedzjen mei sinneblommen.

In grutte opdracht oan it begjin fan har karriêre wiene de stoffen foar de Jedi yn de Star Wars Episoade I. Jongstra hat dêrneist stoffen makke foar Alexander van Slobbe, Maarten Baas, Hella Jongerius, John Galliano, moadeûntwerper Christian Lacroix en Donna Karan. Letter hat Jongstra har talein op wandfoljende autonome keunstwurken foar de oanklaaiïng fan gebouwen, lykas it Frysk Museum, it Provinsjehûs yn Ljouwert, de Iepenbiere Bibleteek Amsterdam en yn de neiste takomst it Museum of Modern Arts yn San Francisco.

It wurk fan Claudy Jongstra is opnomd yn ferskate kolleksjes, ûnder oare it Steedlik Museum Amsterdam, it Ryksmuseum Amsterdam, it Victoria & Albert Museum yn Londen en it Museum of Modern Art yn New York.

Claudy Jongstra waard keazen ta Keunstner fan it Jier 2019. 

## Autonome wurken (kar-út)
* 2013: Skulptuer *Frysk Lânskip*, yntreehal Frysk Museum
* 2012: *Mother of Pearl*, haadgebou en restaurant Barnes Museum Philadelphia
* 2010: Keunstynstallaasje North Wall Atrium, Lincoln Center New York
* 2007: Wandbespanning, yntree Iepenbiere Bibleteek Amsterdam
* 2005: Wandbespanning, restaurant Keunsthal Rotterdam
* 2004: Wandtapyt, Nederlânske ambassade yn Berlyn
* 2003: *Mother of Pearl* en *Blue silver*, damessalon en ytkeamer fan it Catshûs yn De Haach

## Tentoanstellings
* 2011: Tentoanstelling haadkertier Feriene Naasjes New York
* 2007: Dielnimming Arsjitektuer Biënnale Sao Paulo
* 2006: Jubileumeksposysje, Tekstylmuseum Tilburg

## Prizen
* 2018: Keunstner fan it Jier 2019
* 2008: Prins Bernhard Kultuerfûns, Priis foar Byldzjende Keunst
* 2005: Vredeman de Vries-priis
* 2005: Amsterdampriis foar de Keunst
Menorah (Drachten)

De **Menorah** wie in tsjerkegebou yn de Drachtster wenwyk De Wiken.

## Skiednis
Yn de jierren 60 wreide Drachten him eastlik fan de Noarder- en Suderdwersfeart bot út. Yn 1963 waarden de earste wenten yn De Wiken en De Venen boud en yn 1967 wennen dêr al sa'n achthûndert grifformearden dy't oanwiisd wiene op de Sudertsjerke, de Noard-Easttsjerke (in houten needtsjerke oan de Klokhuislaan) en de Noardertsjerke.

De earste plannen foar in nije wyktsjerke stamme út 1965. Ynearsten wie it de bedoeling dat der in tsjerkegebou foar Noard-East-Drachten komme soe oan de eastkant fan de Noarderdwersfeart, mar nei it wizigjen fan de wykyndieling en de plannen waard letter in gaadlik terrein op de hoeke Langewyk-Dwarswyk fûn.

De yn desimber 1966 oprjochte wyktsjerkeried 'East' fan de Grifformearde Tsjerke yn Drachten besleat faasje te setten efter de winsk om de tsjerketsjinsten yndie yn Drachten-East te hâlden. Ynearsten waard de aula fan de Kristelike LTS oan de Splitting hierd, de earste tsjinst dêr wie op 2 april 1967.

Underwilens waard de bou fan in tsjerke oan de Dwarswyk taret. Arsjitekt J. van der Tas fan Drachten makke de bouplannen, dy't útfierd waarden troch it Drachtster Boubedriuw R. Paulusma. Op 4 maart 1970 waard de Menorah offisjeel oerdroegen en yn gebrûk nommen. Der wiene  op dat stuit al 1.600 leden yn de wiken De Venen en De Wiken. 
Yn't earstoan wie de Menorah yn Drachten in skoft de iennichste tskerke yn Nederlân mei dy namme; letter kamen der ek yn oare plakken tsjerken Menorah te hjitten. De tsjerkerie hie in priisfraach útskreaun en ien fan de útstellen foar de namme kaam fan in pear dat ferskate reizen nei Israël makke hie en sadwaande it idee krige om de Joadske kandler, de menorah, as namme foar de tsjerke op te jaan.

It kompleks op de hoeke Langewyk-Dwarswyk krige de foarm fan in stilearre kop-hals-romppleats. It tsjerkoargel waard yn 1970 boud troch Pels & Van Leeuwen en hat 14 stimmen en 900 pipen, lykas ek dat yn de Fonteintsjerke. It is ek it ienige oargel yn Drachten dat in boarstwurk hat.

De toanielseal dy't by de tsjerkeseal lutsen wurde koe meirekkene, wie it flieroerflak 574 m². Yn de tsjerkseal wie plak foar 490 persoanen en koe noch mei fyftich plakken útwreide wurde. It doopfont wie in geskink fan de arsjitekt, de oannimmers en ûnderoannimmers. Het jûnsmielsstel waard troch de wykgemeente skonken. De tsjerketoer stiet los fan de tsjerke en is 19½ meter heech. De toanhichte fan de liedklok is de C.

Yn 2019 besleat de Protestantske Gemeente Drachten (PGD) te sykjen nei keapers foar harren tsjerken De Arke en de Menorah. De Oase en de Sudertsjerke soene fan de PGD bliuwe, dat gou ek foar de Grutte Tsjerke en De Schakel. Yn de tsjerketsjinst fan 8 maart 2020 waard yn de Menorah omtinken jûn by it fyftichjierrich bestean fan it tsjerkegebou en op 27 juny 2021 wie dêr de lêste tsjinst.  Yn maart 2023 waard de tsjerke sloopt. Op it stee sil in appartemintegebou komme.
De Babbersmûne

De **Babbersmûne**  is in poldermûne yn Skiedam yn 'e provinsje Súd-Hollân. Jierrenlang stie de stiennen poldermûne der by as in suterige romp, mar yn 'e jierren 2012-2013 is de mûne restaurearre en foar in part rekonstruearre.

## Skiednis

De Babbersmûne waard yn 1710 boud en folge doe in midsiuwske mûne op syn fûneminten op. It oanlizzen fan it spoar fan Skiedam nei Hoek fan Hollân yn 1888 beheinde de mûne yn 'e wynfang. De oplossing waard yn it ferheegjen fan 'e romp mei trije meter fûn. Foar it bestsjinjen fan 'e mûne wie ek it bouwen fan in stelling nedich. Sûnt 1924 waard de mûne oandreaun troch in Deutz-motor. De stelling, kape, wjukken en sturt waarden dêrmei oerstallich en ôfbrutsen. Oant dy tiid wenne de mûnder noch yn 'e mûne, mar foar him en syn hûshâlding waard doe in nij hûs njonken de mûne boud en hy moast om oar wurk sjen. 

Healwei de jierren 1950 wie it hielendal dien mei de Babbersmûne. In elektrysk gemaal op in oar plan naam de wetterhûshâlding oer en de romp fertutearzgje jimmeroan mear. Sûnt 1979 makke de fûgelopfang gebrûk fan 'e romp. Eigner wie doe de gemeente Skiedam, dy't der yn slagge de romp yn 2003 as ryksmonumint yn te skriuwen. Yn dat jier kocht de stifting 'De Schiedamse Molens' de mûne fan 'e gemeente oer. De stifting wie fan doel om fan 'e mûne wer in folslein wurkjen mûne te meitsjen, sa't dy der foar 1924 útseach. 

Ein 2011 wûn de stifting in priis fan € 10.000,00 fan 'e provinsje Súd-Hollân foar it bêste Mûnebiotoopferbetterplan. Om de mûne better ta syn rjocht te bringen waard de omjouwing fan de mûne oanpast. Yn febrewaris folge de bou fan in stelling en in diel fan it geande wurk waard wer opboud. Sûnt novimber fan dat jier waard de mûne ek wer draaifeardich. Tsjin 'e ein fan 2013 koe de restauraasje ôfsletten wurde.

## Oare mûnen yn Skiedam
* De Drie Koornbloemen
* De Kameel
* De Nolet
* De Noord
* De Palmboom
* De Vrijheid
* De Walvisch

## Keppeling om utens
* Mûnedatabase
* Allemolens.nl
Hûsfredebrek

**Hûsfredebrek** (ek **húsfredebrek**) is in misdriuw dat bestiet út it ûnútnûge binnenkringen fan in wente of hiem, of it wegerjen om in wente of hiem te ferlitten as de eigner of brûker jin fuorthawwe wol. Yn it Ingelsk hat dit fergryp de mear omskriuwende namme *home invasion* ("hûsynvaazje"). Yn Nederlân is hûsfredebrek strafber steld yn it Wetboek fan Strafrjocht (Sr) ûnder kêst 138. It falt ûnder in spesifike kategory fan misdriuwen, yn 'e mande mei lokaalfredebrek, wêrby't it net om in wente giet, mar om bgl. in winkel, kafee of restaurant (kêst 139) en, sûnt 1993, ek kompjûterfredebrek (kêst 138ab).

By it kreakjen fan in wente is faak sprake fan hûsfredebrek, mar net altyd. Op basis fan kêst 429 út it Wetboek fan Strafrjocht kin it gjin hûsfredebrek wêze as in hûs al mear as in jier leechstiet. Kreakers kinne soms ek oanspraak meitsje op beskerming lykas fêstlein yn kêst 12 fan 'e Nederlânske Grûnwet en kêst 2 fan 'e Algemiene Wet op it Yngien (AWBi), salang't harren ferbliuw oanmurken wurde kin as in foarm fan bewenning op himsels. Allinne de wil fan immen om earne te wenjen is lykwols ûntarikkend om sa'nent yn 'e wetlike sin as 'bewenner' oan te tsjutten.

Yn guon dielen fan 'e wrâld kin hûsfredebrek, oars as yn Nederlân, oanlieding wêze om 'e bewenner fan rjochtsferfolging te ûntslaan by mishanneling fan en/of moard op dejinge dy't syn wente binnenkrongen is of besiket binnen te kringen. Beskate Amerikaanske steaten, lykas Floarida, Georgia en Louisiana, steane dêr bgl. om bekend. Men sprekt yn sa'n gefal fan 'e 'kastieldoktrine' (*castle doctrine*, fan 'e âlde Ingelske wetstekst "*a man's home is his castle*"). Yn gebieten dêr't soks jildt, is it foar de bewenner net nedich is om geweld sa mooglik út 'e wei te gean. De bewenner mei dêr tsjin in hûsfredebrekker dêrom safolle geweld brûke as er nedich achtet, sûnder dat dêrfoar sprake hoecht te wêzen fan needwar.
Ienrjochtingsferkear

**Ienrjochtingsferkear** betsjut dat ferkear mar ien rjochting út gean of bewege kin of mei. In **ienrjochtingsstrjitte** is in strjitte dy't ûntwurpen is foar ferkear dy't ien rjochting út mei. Ienrjochtingsstrjitten hawwe yn it algemien in bettere ferkearsstreaming om't bestjoerders gjin tsjinlizzers temjitte komme. It neidiel is dat der gauris in rûnte makke wurde moat om ta in bestimming komme te kinne. Guon ûndersiken hawwe sjen litten dat soks sels ta hegere faasjes late kin.

## Bebuording
### Nederlân

Nederlands verkeersbord C2.svg|thumb|Ferbean yn te riden
Nederlands verkeersbord C3.svg|thumb|Ienrjochtingsstrjitte rjochttroch
Nederlands verkeersbord C4 (rechts).svg|thumb|Ienrjochtingsstrjitte rjochts


### Dútslân

Zeichen_220-20_-_Einbahnstraße_(rechtsweisend),_StVO_1992.svg|Ienrjochtingsstrjitte
Zeichen_267_-_Verbot_der_Einfahrt,_StVO_1970.svg|*Verbot der Einfahrt* (ferbean yn te riden)


### Feriene Steaten

MUTCD_R6-1R.svg|*One Way* (Ien rjochting)
MUTCD_R6-2R.svg|Itselde


## Tapassing

Ienrjochtingsstrjitten kinne part fan in systeem fan ienrjochtingsferkear wêze om in bettere ferkearsstreaming te krijen. Yn in soad binnenstêden yn de Feriene Steaten, dy't yn in foarm fan in roaster boud waarden en de strjitten rjocht binne, binne de measte strjitten ienrjochtingsstrjitten. Dêr is in systeem geande dêr't allinnich mar rjochts ôfslein wurde kin. 

Guon redens wêrom't ienrjochtsferkear tapast wurdt:

* De strjitte is te smel foar ferkear yn beide rjochtingen.
* Om tefoaren te kommen of te mismoedigjen dat bestjoerders troch wenwiken ride om ferkearsljochten te mijen.
* Part fan in dûbele rydbaan is, dêr't de iene rydbaan (gauris mei meardere rydstripen) ornearre is foar ferkear foar ien rjochting, en de oare rydbaan foar ferkear dy't de oare kant op moat. 
* As part fan in parkearring.
* Om ferkear del te bêdzjen, benammen yn âlde binnenstêden.
* Om lofts ôfslaan, dêr't rjochttrochgeande tsjinlizzers krúst wurde moat, te mijen.
* De ferkearsstreaming flugger rinne te litten en opstoppings tefoaren te kommen op plakken dêr't it wider meitsjen fan de dyk net mooglik is.
* It makliker meitsjen fan fuotgongers, dat wannear't hja de dyk oerstekke moatte, mar nei ien rjochting hoege op te letten.

## Foar fuotgongers

Der is ek ienrjochtingsferkear dat op fuotgongers fan tapassing is, lykas:

* In rôltrep
* In doar dy't mar oan ien kant te ûntskoatteljen is.
* Draaihikken
* Op fleanfjilden troch de dûane hinne.
Yvan Le Bolloc'h

: In noat oer útspraak: de Bretonske *c'h* is de Fryske ch fan "berch"; IPA: [x].
**Yvan Le Bolloc'h** (Brest, 20 desimber 1961) is in Frânsk presintator en akteur fan Bretonsk etnysk komôf. 

## Libben en karriêre
### Karriêre
Le Bolloc'h waard yn 1961 berne yn 'e stêd Brest, op 'e westlike útein fan it skiereilân Bretanje. Hy begûn syn karriêre as learaar en stie fjouwer jier foar de klasse op skoallen yn Bretanje. 

Letter wurke Le Bolloc'h geregeldwei gear mei Bruno Solo. Sa diene se yn 'e earste helte fan 'e 1990-er jierren tegearre de presintaasje fan ferskate muzykprogramma's op 'e tillefyzjestjoerder Canal+, wêrûnder *Le Top&nbsp;50* en *Le plein de super*. 

Yn 1999 makke Le Bolloc'h syn debút as akteur yn 'e film *Cuisine chinoise* fan Frédérique Feder. Datselde jiers wied er ek foar it earst op it toaniel te sjen yn it stik *Un barrage contre le Pacifique* fan Marguerite Dumas. Fan 2001 oant 2004 spile Le Bolloc'h yn 'e tillefyzjesearje *Caméra Café*, op 'e tillefyzjestjoerder M6, dêr't yn 2004 ek in film op basearre waard, ûnder de titel *Espace détente*. Dêrnjonken wied er ek koart te sjen yn 'e tillefyzjesearje *Kaamelott*, fan Alexandre Astier.

Fierders die Le Bolloc'h oan 'e ein fan 'e 2000-er jierren mei oan 'e realitytillefyzjeprogramma's *On va pas s'gêner*, presintearre troch Laurent Ruquier op Europe&nbsp;1, en *On a tout essayé*, op France&nbsp;2.

### Priveelibben
Le Bolloc'h is in oanhinger fan 'e Frânske Sosjalistyske Partij. Op 1&nbsp;maaie 2007 fersoarge er de presintaasje by in gearkomste yn it Stadion fan Charlety om partijliedster Ségolène Royal te stypjen. 

Hy is ek aktyf as muzikant en spilet al sûnt syn jonkheid gitaar. Hy is lid fan 'e sigeunermuzykgroep Ma Guitare s'Appelle Revient, dy't syn ynspiraasje ûntlient oan 'e Gipsy Kings.

## Filmografy
### Films
*1999 – *Cuisine chinoise*
*2000 – *On fait comme on a dit*
*2001 – *Moulin à paroles*
*2001 – *Le Mal dy pays*
*2001 – *J'ai faim!!!*
*2003 – *Les Clefs de bagnole*
*2004 – *Espace détente*
*2007 – *Le Bénévole*
*2009 – *Le Séminaire*
*2017 – *Caméra Café: Origins*

### Tillefyzje
*1991-1993 – *Le Top 50*
*1993 – *Le plein de super*
*2001-2004 – *Caméra Café*
*2005 – *Kaamelott*

## Teäter
*1999-2000 – *Un barrage contre le Pacifique*
*2008 – *Les deux canards*

## Keppelings om utens
*  Offisjele webside fan Yvan Le Bolloc'h
*  Folsleine filmografy fan Yvan Le Bolloc'h yn 'e Internet Movie Database (IMDb)
Wuxia

***Wuxia*** (Tradisjoneel Sineesk: 武俠; Ferienfâldige Sineesk: 武侠; pinyin-transliteraasje: *wǔxiá*; útspr.: [ù.ɕjǎ] of [wù.ɕjǎ], likernôch: "ûsja" of "wûsja" mei de w fan "skowe") is in Sineesk sjenre fan fiksje. It wurd betsjut letterlik "fjochthelden", fan 武, *wǔ*, mei de betsjutting "fjochtsjend", "militêr" of "wapene", en 俠 of 侠, *xiá*, mei de betsjutting "hoask", "figilante" of "held". It sjenre behannelet yn 'e foarm fan histoaryske fiksje de aventoeren fan beoefeners fan tradisjonele Easterske fjochtsporten (yn 'e Sineeske kontekst almeast kung fu), mar it omfettet al fan âlds ek eleminten fan it fantasysjenre, lykas magy en tsjoenders. 

*Wuxia* is tige populêr yn Sina en yn oare dielen fan 'e sinosfear, de krite fan East-Aazje dy't ûnder kulturele ynfloed fan Sina stiet (Hongkong, Makau, Taiwan, Súd-Koreä, Fjetnam, Singapoer en Maleizje). It hat himsels ferspraat nei sokke útinoar rinnende media as literatuer, de Sineeske opera, films, tillefyzjesearjes en fideospultsjes, en makket ûnderdiel út fan 'e popkultuer fan etnysk Sineeske mienskippen yn 'e hiele wrâld.

De antagonist yn in wurk fan *wuxia* tsjinnet yn 'e regel gjin hear, hat gjin militêre macht, en heart ek net ta de aristokrasy. Faak komt hy of sy sels út 'e legere maatskiplike klassen fan 'e Sineeske maatskippij fan 'e Aldheid of de Midsiuwen. In koade fan hoaskens of oprjochtens twingt de held ornaris om goed te dwaan en kwea te bestriden, foar rjochtfeardigens te fjochtsjen, him tsjin ûnderdrukkers oan te kantsjen en wraak te nimmen foar misdieden út it ferline. Yn dat ferbân kinne de Sineeske *wuxia*-films goed ferlike wurde mei bygelyks de Japanske samoeraifilms. 

*Wuxia*-fiksje kin syn woartels weromfolgje nei guon iere ferhalen dy't datearje út 'e trêde iuw f.Kr. Yn 2000 waard *wuxia* yn 'e filmyndustry fan Hollywood yntrodusearre troch *[[Crouching Tiger, Hidden Dragon]]* fan regisseur Ang Lee. In bekende en oprjochte (sij it komyske) Westerske neibearing fan it *wuxia*-sjenre wurdt foarme troch de ''Kung Fu Panda''-films fan 'e Amerikaanske filmstudio DreamWorks Animation.
Cyberpunk

**Cyberpunk** (út it Ingelsk; útspr.: [ˈsai̭bəɹpʌŋk], likernôch: "sai-bur-pank") is in subsjenre fan science fiction yn in dystopyske, futuristyske setting, dy't ornaris oerhinget ta in kombinaasje fan moreel ferfal en technologyske foarútgong. Sa komme der faak keunstmjittige yntelliginsje of sybernetika yn foar, keppele oan maatskiplike ynstoarting of in faksistyske maatskippij. Cyberpunk is foar in grut diel woartele yn 'e Nije Weach fan Science Fiction út 'e 1960-er en 1970-er jierren, doe't skriuwers as Philip K. Dick, Roger Zelazny, John Brunner, J.G. Ballard, Philip José Farmer en Harlan Ellison yn harren wurken de ynfloed fan drugs, technology en de Seksuele Revolúsje ûndersochten, wylst se it utopyske takomstbyld fan eardere science fiction-wurken mijden.

Strips dy't ta cyberpunk rekkene wurde kinne, ferskynden fan 'e twadde helte fan 'e 1970-er jierren ôf, mei as ien fan 'e earsten de ''Judge Dredd''-rige, dy't begûn yn 1977. De ynfloedrike debútroman *[[Neuromancer]]*, fan William Gibson, droech sterk by oan 'e konsolidaasje fan cyberpunk as selsstannich subsjenre. Dat boek beloek dêrby eleminten út 'e subkultuer fan 'e punkers en de iere hackerkultuer. Oare ynfloedrike cyberpunkskriuwers wiene Bruce Sterling en Randy Rucker. Yn Japan sette cyberpunk yn 1982 útein mei de earste ôflevering út 'e mangasearje *[[Akira (manga)|Akira]]*, fan Katsuhiro Otomo. It subsjenre waard dêr fierder popularisearre troch de ferfilming *[[Akira (film út 1988)|Akira]]* út 1988.  

In iere film út 'e filmyndustry fan Hollywood dy't ta cyberpunk rekkene wurde kin, is *[[Blade Runner]]*, fan regisseur Ridley Scott, út 1982. Ferskate lettere cyberpunkfilms, lykas *[[Johnny Mnemonic (film)|Johnny Mnemonic]]* (1995) en *[[New Rose Hotel (film)|New Rose Hotel]]* (1998) flopten sawol kommersjeel as wat de ûntfangst troch de filmkritisy oanbelange. Yn 1999 hie *[[The Matrix (film)|The Matrix]]* wol grut súkses, krekt as de oare beide dielen fan 'e ''Matrix''-trilogy, dy't yn 2003 útkamen. Resintere cyberpunkwurken binne de films *[[Blade Runner 2049]]* (2017, in ferfolch op *Blade Runner*), *[[Upgrade (film)|Upgrade]]* (2018) en ** (2019), en de Netflix-tillefyzjesearje *[[Altered Carbon (tillefyzjesearje)|Altered Carbon]]* (2018). Ferskate oare bekende wurken befetsje cyberpunkeleminten, lykas Steven Spielberg syn fim *[[Ready Player One (film)|Ready Player One]]* (2018).

## Sjoch ek
*steampunk
The Bourne Ultimatum

*''The Bourne Ultimatum'' (roman), in roman fan Robert Ludlum út 1990
*''The Bourne Ultimatum'' (film), in Amerikaansk-Dútske film út 2007 op basis fan dy roman
Ynternasjonaal Filmfestival fan São Paulo

It **Ynternasjonaal Filmfestival fan São Paulo** (Portegeesk: *Mostra Internacional de Cinema de São Paulo*) is in filmfestival dat elts jier yn oktober holden wurdt yn 'e Brazyljaanske stêd São Paulo. It waard oprjochte yn 1977, doe't filmkritikus Leon Cakoff besleat om it tritichjierrich bestean fan it Keunstmuseum fan São Paulo (MASP) te fieren mei in eigen manifestaasje op it mêd fan 'e filmkeunst. 

Op 'e earste edysje fan it festival waarden yn totaal 16 lange en 7 koarte films fertoand, dy't ôfkomstich wiene út 17 ferskillende lannen. Tsjintwurdich wurde elts jier op it Ynternasjonaal Filmfestival fan São Paulo 330 of mear films fertoand. Mei't Brazylje yn 'e 1970-er jierren en iere 1980-er jierren suchte ûnder in militêre diktatuer, soarge de sensuer de earste sân jier fan it bestean fan it Ynternasjonaal Filmfestival fan São Paulo foar in protte swierrichheden. 

It Ynternasjonaal Filmfestival fan São Paulo is no ien fan 'e mear foaroansteande filmfestivals fan Latynsk-Amearika. Yn it ferline hat it festival as spesjale gasten û.o. ferwolkomje mocht: Dennis Hopper, Pedro Almodóvar, Jane Birkin, Claudia Cardinale, Quentin Tarantino, Wim Wenders, Atom Egoyan en Geraldine Chaplin. 

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan it Ynternasjonaal Filmfestival fan São Paulo
Filmfestival fan Marylân

It **Filmfestival fan Marylân** (Ingelsk: *Maryland Film Festival*), ôfkoarte ta **MFF**, is in filmfestival dat elts jier yn maaie holden wurdt yn 'e Amerikaanske stêd Baltimore, yn 'e steat Marylân. It evenemint waard yn 1999 foar it earst organisearre. 

It leit him ta op it presintearjen fan Amerikaanske en sûnt 2009 ek ynternasjonale films fan alle sjenres oan it publyk, wêrby't it elts jier giet om sa'n fjirtich lange films en fyftich koarte films. Ek dokumintêres (sawol lang as koart) komme op it festival oan bod. Op it mêd fan 'e seleksje fan lange films skaait it Filmfestival fan Marylân frijwat út nei ûnôfhinklike films ynstee fan grutte Hollywood-produksjes.

It Filmfestival fan Marylân stiet fierders bekend om syn bân mei filmmakker en skriuwer John Waters, dy't yn it bestjoer fan it evenemint sit en elts jier sels in favorite film op it festival presintearret.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan Filmfestival fan Marylân
Middenberm

In **middenberm** of **middenbarm** is in berm tusken twa rydbanen yn. In middenberm is in stripe dy't de ferkearsstreamen skiedt en bestiet almeast út in stripe gers mei in fangrail. Bytiden is in middenderm gewoan in betonnen muorke. Yn Nederlân hawwe autosneldiken en autowegen, dy't útfierd binne mei dûbele rydbanen, in middenberm. As in middenberm wiid genôch is hoecht der gjin fangrail yn en steane soms sels beammen en strewielen yn. Op de A6 tusken Emmeloard en De Lemmer is dat it gefal. Yn de Feriene Steaten binne middenbermen faak ek reedlik breed. 

Yn guon gefallen hat in middenberm in funksje derby krigen, sa as bygelyks dat der in spoarwei tusken de twa rydbanen fan in autodyk oanlein waard. By Skiphol is soks it gefal en *[[BNSF Railway]]* hat in spoar yn de middenberm fan *[[Interstate 5]]* tusken Seattle en Portland yn it westen fan de Feriene Steaten.

## Sjoch ek
* Berm
* Fangrail
* Dykmarkearring
* Flechtstripe
* Flechthichte
* Dûbele rydbaan
Flechthichte

In **flechthichte** of **flechtheuvel** is in ferheging yn it midden fan in dyk, dêr't fuotgongers feilich hinne kinne te wachtsjen "flechtsjen" wylst se de dyk oerstekke. Hy wurdt ornaris brûkt wannear't de dyk te breed foar fuotgongers is om yn ien gong de dyk oer te stekken. Hja komme ek foar by diken mei hegere maksimumfaasjes. Op in flechthichte steane almeast ferkearspylders, dy't de bestjoerders oanjouwe dat der in flechthichte is. In soad flechthichten befetsje in leger part, dêr't de fuotgongers op oankomme, sa't it makliker is foar rôlstoelen en berneweinen op de flechthichte te kommen. In flechthichte is likernôch in pear meter lang, foar in middenberm yn in dyk mei in dûbele rydbaan oer, dy't in skieding tusken de rydbanen foarmet.

## Sjoch ek
* Middenberm
* Flechtstripe
* Dykmarkearring
Scherpenheuvel-Zichem

**Scherpenheuvel-Zichem** (Frânsk: *Montaigu-Zichem*) is in gemeente yn de Belgyske provinsje Flaamsk-Brabân. De gemeente ûntstie yn 1977 troch in fúzje fan de gemeenten Averbode, Kaggevinne, Messelbroek, Scherpenheuvel, Testelt en Zichem.

## Gemeenteyndieling
Sûnt de fúzje fan 1977 bestiet de gemeente Scherpenheuvel-Zichem út de dielgemeenten Averbode, Kaggevinne, Messelbroek, Scherpenheuvel, Testelt en Zichem. By de dielgemeente Scherpenheuvel heart ek it doarp Schoonderbuken en by Zichem de doarpen Keiberg en Okselaar.

### Dielgemeenten

## It besjen wurdich
De gemeente is fral bekend fanwegen de  roomske beafearttsjerke Us-Leaffrouwebasilyk fan Scherpenheuvel. Oarspronklik wie Scherpenheuvel in útbuorren fan it oanbuorjende Zichem (foarhinne Sichem), mar nei't yn de 17e iuw de beafeart foar in grutte stream pylgers soarge, soe Scherpenheuvel Zichem oermânsk wurde. Scherpenheuvel waard om de yn de 17e iuw stifte en wijde barokke Us-Leaffrouwebasilyk boud. Yn 1922 ferliende de paus de tsjerke de earetitel basilica minor. De basilyk is it sintrum fan ien fan de drokst besochte beafeartsplakken yn it lân.  

Oan de noardlike râne fan Averbode, in dielgemeente fan Scherpenheuvel-Zichem en sân kilometer noardlik fan Scherpenheuvel, leit de ferneamde premonstratinzerske abdij fan Averbode. 

De Flaamske skriuwer Ernest Claes sette it plak Zichem mei in tige libbene omskriuwing op 'e kaart yn syn skelmeroman "De Witte". Yn Zichem stiet syn byld foar de Sint-Eustachiustsjerke mei op syn skouders de haadpersoan út syn roman.

De brede delte fan de Demer foarmet tusken Testelt, Zichem, Averbode en Diest it natoergebiet Demerbroeken.

## Ofbylden

Ofbyld:Scherpenheuvel, de Onze-Lieve-Vrouwebasiliek oeg42731 foto4 2015-06-08 15.33.jpg|*Basilyk fan Scherpenheuvel*
Ofbyld:Averbode Abdijkerk R02.jpg|*Abdijtsjerke fan Averbode*
Ofbyld:Maagdentoren in Zichem 02.jpg|*Jongfammetoer fan Zichem*
Ofbyld:Watermolen, Testelt.jpg|*Wettermûne fan Testelt*
Ofbyld:Demerbroeken Zichem 1.JPG|*Natoergebiet Demerbroeken*
Fangrail

In **fangrail** of in **heining** is in befeiliging om reauwen op de rydbaan te hâlden en tefoaren te kommen dat bestjoerders tsjin gefaarlike obstakels, sa as beammen, rotsen, ensafuorthinne botse of dêr't de dyk ferhege is, fan de dyk ôf rûgelje. Hja steane ek wol yn de middenberm fan diken mei in dûbele rydbaan, en dy wurde ek wol "midheining" neamd. Sokke heinings moatte tefoaren komme dat reauwen, dy't lofts fan de dyk ôf reitsje, in frontale botsing meitsje mei tsjinlizzers. In heining kin ek brûkt wurde ta beskerming fan fytsers of fuotgangers, of oan de kant fan in seedyk. De earste fangrails waarden oanlein yn 'e 1950-er jierren.

## Beskriuwing
Wylst in fangrail ornaris ûntwurpen waard om ferwûnings oan persoanen yn in reau, dy't yn in botsing mei in fangrail komme soene, sa min mooglik te meitsjen, reitsje der lykwols persoanen ferwûne yn in botsing mei in fangrail. Hja wurde dus allinnich boud op plakken dêr't it gefaar grutter is benefter in fangrail. Der wurdt de foarkar oan jûn om in gefaarte fuort te heljen of te ferhûzjen, as om in heining te pleatsen.

In fangrail wurdt lykwols earst test dat se feilich genôch binne, ear't se goedkard wurde foar gebrûk.

Ynearsten hiene fangrails in rûch útein. Wannear't reauwen dêr tsjin oan botse soene, soene se in ûnbidich soad skea oprinne kinne. Dêrom wurde fangrails hjoed-de-dei gauris skean nei ûnderen yn de grûn boud.

## Konstruksje

It is wenstich dat in fangrail makke wurdt yn termysk fersinke stiel om rustkjen tefoaren te kommen. In fangrail kin fannijs brûkt wurde nei't er opholpen wurdt. It ophelpen fan in fangrail wurdt ek wol oantsjutten as "arrossearjen". Dat betsjut dat fangrails dy't ferfongen wurde moatte net as âld izer fuorthelle wurde, mar foar it fannijs brûken gaadlik makke wurde. Dat hâldt yn dat alle ûnderdielen fan in fangrail test en skifte wurde op mjittefuorring, gattepatroan en de tsjokkens en kwaliteit fan de stiel, neffens NEN 5190. De goedkarde parten wurde dêrnei skjinmakke en fannijs fersinke, neffens EN ISO 1461. De opholpen parten wurde dan wer ynset by it pleatsen fan in nij fangrail.

It arrossearjen liedt ta it besparjen fan stiel as grûnstof, en ûnderstipet de sirkulêre ekonomy, en helpt mei it ferminderjen fan it útstjitten fan koalstofdiokside (CO2).

Ek binne der fangrails dy't bestean út in kombinaasje fan hout en stiel en aluminium.

Yn Nederlân is in fangrail ornaris 75 sm heech. De fangrailplanke mei it tekenjend bobbeljend profyl is fan it type A.

## Tydlike heinings
Der wurde bytiden ek wol tydlike heinings opset sa as by dykkonstruksje. Sokke tydlike heinings kinne út stiel of beton bestean, dy't hinne en wer ferhûze wurde kinne. Betonnen heinings wurde wol *New Jersey barriers* neamd.

## Sjoch ek
* Middenberm
* Dûbele rydbaan
* Dykmarkearring
Hope Springs

*''Hope Springs'' (film út 2003), in Britsk-Amerikaanske film út 2003 mei Colin Firth en Minnie Driver
*''Hope Springs'' (tillefyzjesearje), in Britske tillefyzjesearje út 2009
*''Hope Springs'' (film út 2012), in Amerikaanske film út 2012 mei Meryl Streep en Tommy Lee Jones
Filmfestival fan Philadelphia

It **Filmfestival fan Philadelphia** (Ingelsk: *Philadelphia Film Festival*) is in filmfestival dat hjerstmis yn 'e Amerikaanske stêd Philadelphia holden wurdt. It bestiet sûnt 1991 en duorret elts jier twa wiken. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Philadelphia Film Society. It evenemint fynt plak yn ferskate bioskopen yn Philadelphia sels en yn in stikmannich foarstêden. De tweintichste edysje fan it Filmfestival fan Philadelphia yn 2010 loek 35.000 besikers.

## Skiednis
It Filmfestival fan Philadelphia waard oprjochte yn 1991 en is dêrmei ien fan 'e langst besteande filmfestivals fan Pennsylvania. Hast tweintich jier lang waard it holden yn 'e earste beide wiken fan april, mar yn 2009 waard it ferskood nei it neijier.

## Seksjes
De films dy't op it Filmfestival fan Philadelphia fertoand wurde, binne benammen guons dy't oars net gau yn Philadelphia en omkriten yn 'e bioskoop te sjen wêze soene. Yn 2010 bestie it oanbod út mear as 250 ûnderskate films. Dy binne ferdield oer de folgjende seksjes:
*koarte films
*spotlights
*dokumintêrepresintaasje
*Amerikaanske ûnôfhinklike films
*masters fan 'e sinema

## Oare eveneminten
It Filmfestival fan Philadelphia omfiemet njonken fertoanings fan films ek moetings mei regisseurs, wêrby't it publyk fragen stelle mei, en fierders paneldiskusjes dêr't lju út 'e filmyndustry oan dielnimme, workshops oangeande it skriuwen fan senario's, en lêzings oer filmmeitsjen yn it algemien.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan it Filmfestival fan Philadelphia
Filmfestival fan Nantucket

It **Filmfestival fan Nantucket** (Ingelsk: *Nantucket Film Festival*), ek wol ôfkoarte ta **NFF**, is in filmfestival dat elts jier oan 'e ein fan juny holden wurdt op it Amerikaanske eilân Nantucket, foar de kust fan 'e steat Massachusetts. 

It evenemint waard yn 1996 oprjochte troch broer en suster Jonathan en Jill Burkhart, dy't op it eilân opgroeid wiene. De organisaasje fan it Filmfestival fan Nantucket is tsjintwurdich yn 'e hannen fan 'e Nantucket Film Foundation. Yn it bestjoer fan dy stifting sitte û.o. Donick Cary, Nancy Dubac, Christ Matthews, Kathleen Matthews, Tom Scott en Ben Stiller.

Oars as de measte oare filmfestivals leit it Filmfestival fan Nantucket him benammen ta op it skinken fan omtinken oan senario's en senarioskriuwers. Sa wurde op it evenemint de NFF Official Awards útrikt yn 'e kategoryen bêste senario foar in spylfilm, bêste senario foar in koarte film en bêste senario foar in tillefyzjefilm of pilotôflevering. 

De Screenwriters Colony ("Senarioskriuwerskoloanje") is in fergees, gehiel fersoarge ferbliuw fan in moanne op Nantucket dêr't guon senarioskriuwers foar útnûge wurde om oan harren projekten te wurkjen.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan it Filmfestival fan Nantucket
The Bourne Legacy

*''The Bourne Legacy'' (roman), in roman fan Eric van Lustbader út 2004
*''The Bourne Legacy'' (film), in Amerikaanske film út 2012 dy't inkeld de titel gemien hat mei de boppeneamde roman
The Lord of the Rings (betsjuttingsside)

"**The Lord of the Rings**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

**[[The Lord of the Rings]]*, in fantasytrilogy fan J.R.R. Tolkien út 1954-1955

## Films
*''The Lord of the Rings'' (film út 1978), in Amerikaanske tekenfilm op basis fan 'e romantrilogy
*''The Lord of the Rings'' (filmtrilogy), in Nijseelânsk-Amerikaanske filmsearje op basis fan 'e romantrilogy
***[[The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring]]*, in Nijseelânsk-Amerikaanske film út 2001
***[[The Lord of the Rings: The Two Towers]]*, in Nijseelânsk-Amerikaanske film út 2002
***[[The Lord of the Rings: The Return of the King]]*, in Nijseelânsk-Amerikaanske film út 2003

## Muzyk
### Muzykstikken
*Symfony Nû. 1 ''The Lord of the Rings'', in fiifdielich muzykstik foar orkest troch Johan de Meij

### Albums
*''The Lord of the Rings'' (soundtrack), it soundtrack album fan 'e film út 1978
*''The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring'' (soundtrack), it soundtrack album fan 'e film út 2001
*''The Lord of the Rings: The Tow Towers'' (soundtrack), it soundtrack album fan 'e film út 2002
*''The Lord of the Rings: The Return of the King'' (soundtrack), it soundtrack album fan 'e film út 2003

### Lieten
*''The Lord of the Rings'' (liet), in liet fan Blind Guardian út 1990

## Radio
*''The Lord of the Rings'' (harkspulsearje út 1955), in rige harkspullen foar de Britske BBC-radio út 1955
*''The Lord of the Rings'' (harkspulsearje út 1979), in rige harkspullen foar de Amerikaanske National Public Radio (NPR) út 1979
*''The Lord of the Rings'' (harkspulsearje út 1981), in rige harkspullen foar de Britske BBC-radio út 1981

## Spultsjes
### Fideospultsjes
**[[The Lord of the Rings: The Battle for Middle Earth]]*, in fideospultsje út 2004, produsearre troch Electronic Arts
**[[The Lord of the Rings: The Battle for Middle Earth II]]*, in fideospultsje út 2006, produsearre troch Electronic Arts
**[[The Lord of the Rings: Conquest]]*, in fideospultsje út 2009, produsearre troch Pandemic Studios
**[[The Lord of the Rings Online]]*, in online-fideospultsje út 2007, produsearre troch Turbine
**[[The Lord of the Rings: War in the North]]*, in rollefideospultsje út 2011, produsearre troch Snowblind Studios

### Oare spultsjes
*''The Lord of the Rings'' (boerdspul), in boerdspul op basis fan 'e romantrilogy, produsearre troch Reiner Knizia
**[[The Lord of the Rings: The Card Game]]*, in kaartspul op basis fan 'e romantrilogy, produsearre troch Fantasy Flight Games
**[[The Lord of the Rings Roleplaying Game]]*, in rollespul op basis fan 'e romantrilogy, produsearre troch Decipher
**[[The Lord of the Rings Strategy Battle Game]]*, in miniatueroarlochsboerdspul op basis fan 'e romantrilogy, produsearre troch Games Workshop
**[[The Lord of the Rings Trading Card Game]]*, in sammelkaartspul op basis fan 'e romantrilogy, produsearre troch Decipher

## Tillefyzje
*''The Lord of the Rings'' (tillefyzjesearje), in oankommende Amerikaanske tillefyzjesearje

## Toaniel
*''The Lord of the Rings'' (musical), in live-musical op basis fan 'e romantrilogy

## Sjoch ek
*Yuri van Gelder, in Nederlânsk turner dy't bekend stiet as de "Lord of the Rings"
Kiryat Onoplein

It **Kiryat Onoplein** is in plein yn de wyk De Singels yn Drachten.

## Skiednis
Mei it kommen fan De Lawei waard efter de skouboarch in plein oanlein dat oant 1967 *Van Harinxmaplein* hjitte. Yn dat jier waard it plein ferneamd nei Kiryat Ono, de Israëlyske susterstêd fan Smellingerlân. It beslút om it plein in oare namme te jaan waard naam nei't de Israëlyske stêd in plein de namme *Plein van Drachten* jûn hie. Dat barde by in besite fan in Drachtster delegaasje yn april 1964. 

Yn 1967 waard oan it Kiryat Onoplein in nij boud plysjeburo oplevere en yn septimber fan dat jier ferhuze de plysje fan de Van Haersmasingel nei it nije gebou. It plysjeburo waard yn 1975 útwreide en is yn 1995 sloopt, nei de ferhuzing nei it Mûnein. Op it eardere plak fan it buro kaam in appartemintegebou mei ûnder op 'e grûn in supermerk. It *Roelé Hûs* is in oar appartemintekompleks oan it Kiryat Onoplein súdlik fan De Lawei.

Yn april 2025 binne de oarlochsmonuminten út it Van Haersmapark ferpleatst nei it Kiryat Onoplein.
Bertrie Wierenga

**Bertrie Wierenga** (Ljouwert, 26 oktober 1989) is in Fryske aktrise en model.

## Libbensrin
Wierenga waard berne yn Ljouwert en ferfear op lettere leeftyd nei Hurdegaryp. Al jong woe se aktrise wurde. Sa wie hja op 10-jierrige leeftijd al te sjen yn de musical *Oliver Twist* fan Joop van den Ende. Ek sleat se in jeugddûnsoplieding yn Fryslân súksesfol ôf. Sûnttiids wie Wierenga yn meardere lytsskalige teäterproduksjes te sjen en wie se fjouwer jier lang lid fan de showmusical-dûnsgroep *Dance Explosion*.

Wierenga wurke yn dizze perioade ek as model. Hja rûn ûnder oare foar Addy van den Krommenacker en *Oso Couture* en wûn in 2008 de modellewedstryd *Next [[Mata Hari]]*.

Yn de jierren dêrnei folge se ferskate aktearopliedings. Yn 2013 spile Wierenga de haadrol Fredau Buwalda yn de koarte film *Paradise now* foar it '48 Hour Film Project'.

Neist aktearjen hat Wierenga besocht om in sjongkarriêre op te bouwen; sa hat se online meardere nûmers covere en die se yn 2016 audysje by *[[The Voice of Holland]]*. 

Yn 2017 wie Wierenga yn lytse rollen te sjen, wêrûnder yn *[[Moordvrouw]]*, *B.A.B.S.* en *Meisje van plezier*. Hja hie in gruttere rol yn de rige *Celblok H*. Boppedat wie se dat jier as haadrol te sjen yn de koarte film *Paf* foar it 48 Hour Film Project, dy rol levere har in nominaasje op foar 'bêste aktrise'.

Yn 2018 spile Wierenga gastrollen yn *[[De Spa]]* en ''De Kameleon''.

Wierenga krige yn 2019 by it grutte publyk bekendheid doe ’t se de rol fan *Shanti Vening* fertolke yn de RTL 4-soap *Goede tijden, slechte tijden*. Yn 2017 wie se al yn de soap as in oar personaazje yn in gastrol te sjen. 

Yn 2021 docht se mei yn de Fryske aksjekomeedzjefilm *[[Stjer (film)|Stjer]]* yn de rol fan resersjeur *Goaitske fan Goaitsen*. Yn 2023 wûn Bertrie in Televizier-Ring foar bêste akteur.

## Filmografy
Janko Krist

**Janko Krist** (1985) is in Fryske film- en telefyzjemakker. 

Krist studearre fan 2000 oant 2004 oan de NHL Hegeskoalle yn Ljouwert. Troch in staazje kaam hy by Omrop Fryslân telâne. Efter de skermen fan it programma *Spegels* seach hy dat minsken mei passy en hert foar de saak programma’s makken. Syn earste opdracht wie om in fraachpetear mei in Fryske band te hâlden. Neidat er noch in skoft as ‘runner’ foar Dankert & Dankert wurke hie en hy akteurs, catering en apparatuer ophelje en fuortbringe moast, waard hy frege om it telefyzjeprogramma *[[Hea!]]* te meitsjen. Fan 2005 oant 2015 soe hy by Omrop Fryslân dat programma meitsje.  

Yn 2013 wie hy winner fan de Nederlânske en de Europeeske priis foar de bêste regionale reportaazje. By In2Content makke Krist as korrespondint fideo-items yn opdracht fan de oerheid. Hy die alles sels, fan filmjen en ynterviewen oant de montaazje. In opfallende reportaazje fan him wie 'de lêste fytser' fan de hûnderste Fytsalvestêdetocht. Krist folge fytser Wiebe Idsinga yn syn lêste oerkes fan de tocht troch it tsjustere Fryslân.  Yn oktober 2015 makke Krist foar de KRO-NCRV it programma *Jan rijdt rond* en yn 2016 wie hy ferslachjouwer en regisseur by it telefyzjeprogramma *Man bijt hond*. Dêrnei wie hy noch ynterviewer, presintator en regisseur foar programma’s as *[[Buorkje foar begjinners]]*, *Marktplaats* en *Heel Holland Handelt*. In tal fan syn dokumintêres waarden ek útstjoerd op Nederland 1.

Fan it teäterspektakel *Bauck!* fan Sybe Joostema yn it Hemmemapark yn Berltsum makke hy as spin-off yn 2018 in dokufilm oer Bauck van Hemmema, de earste Fryske frijheidsstrydster.  Yn 2021 makke Krist mei Emiel Stoffers de earste Fryske aksjekomeedzje *[[Stjer (film)|Stjer]]*. Yn 2026 ferskynde syn twadde film, it misdiedrama ''Lulk.

## Prizen
* Prix Circom Regional Award (2013)
* Gouden NL-Award, Stichting ROOS (2013)
Uithuizen

**Uithuizen** (Grinslânsk: *Oethoezen*) is it haadplak fan de gemeente It Hegelân yn de Nederlânske provinsje Grinslân. It plak leit op it Hegelân, oan de ein fan it Boterdiep. Oant 1979 wie Uthûzen in selsstannige gemeente.

De namme Uithuizen betsjut *hûzen út de wierde*, dat wol sizze de earste hûzen dy ‘t net op, mar neist de wier Brunwerd boud binne. Brunwerd krige hjirtroch de namme Oldorp (it âlde doarp). De kearn fan Uithuizen bestiet út in langhalige wier dy’t fanâlds Opryp neamd waard. By Uithuizen hawwe de stienhûzen en boargen Almersma, Aylbada, Engersum, Ringeweer en Takuma stien. De wichtichste boarch wie lykwols de noch altyd besteande Menkemaboarch.

Uithuizen is oer de wei ûnder mear berikber oer de provinsjale diken 363 en 999. Boppedat hat it doarp in treinstasjon oan it spoar fan Grins nei Iemshaven.


Ofbyld:Jacobus de Meerderekerk Uithuizen.jpg|Jacobus de Mearderetsjerke
Ofbyld:Jacobikerk Uithuizen.jpg|Jacobitsjerke
Ofbyld:Molen de Liefde Uithuizen.jpg|Mole de Leafde
Ofbyld:Uithuizen Hoofdstraat-West 1 - gemeentehuis.jpg|It eardere gemeentehûs fan Uithuizen
Spic en Span

**Spic en Span** wie in muzikaal duo fan De Jouwer. It duo bestie Geert (Ouster-Nijegea, 1934) en Jurjen ten Boom (Ouster-Nijegea, 1952). Geert spile akkordeon en Jurjen slachwurk. Ten Boom spile ek by De Specials, it Nederlânsktalige Duo Knoei en it amusemintsorkest De Beljons. Spic en Span brocht Fryske lietsjes as *De maitiid* en *It lytse doarpke*.
It duo gie letter fierder ûnder de namme *Hawar* en brocht it liet *Ienris sil de tiid wer komme*.

## Diskografy (mei oaren)
; muzykkassettes
* *Fryske toppers 3* (Frigram FGMC 742, 1983)
* *Fryske toppers 1* (Frigram FGMC 741, 198?)
* *Fryslân boppe* (Philips 7162 910, 1978)

; LP’s 
* *Fryske toppers om 'e toer* (FriBorg RCS 483, 1981)
* *Fryslân boppe* (Philips 6410 967, 1978)

;CD’s 
* *Toppers ut Fryslân 2* (Frigram FGCD 533, 1994)
* *Toppers út Fryslân 1* (Frigram FGCD 522, 1993)
Filmfestival fan Hollywood

It **Filmfestival fan Hollywood** (Ingelsk: *Hollywood Film Festival*) is in filmfestival dat elts jier yn oktober holden wurdt yn 'e wyk Hollywood fan 'e Amerikaanske stêd Los Angeles, yn it suden fan 'e steat Kalifornje. 
__TOC__
## Skiednis
It Filmfestival fan Hollywood waard yn 1997 oprjochte troch skriuwer en filmprodusint Carlos de Abreu en dy syn frou, it model Janice Pennington. It is bedoeld as in platfoarm foar makkers fan ûnôfhinklike films om oansluting te finen by de filmyndustry fan Hollywood.

## Struktuer
It Filmfestival fan Hollywood bestiet út in stikmannich seksjes, dy't foarmjûn binne as parallel rinnende filmfestivaltsjes. Dêrby giet it om:
*it Bernefilmfestival fan Hollywood (foar bernefilms)
*it Digitaal Filmfestival fan Hollywood (foar ynternetfilms)
*it Dokumintêrefilmfestival fan Hollywood (foar dokumintêres)
*it Horrorfilmfestival fan Hollywood (foar horrorfilms)
*it Ynternasjonaal Filmfestival fan Hollywood (foar films út it bûtenlân)
*it Koarte Filmfestival fan Hollywood (foar koarte films)
*it Komeedzjefilmfestival fan Hollywood (foar komeedzjefilms)
*it Tekenfilmfestival fan Hollywood (foar tekenfilms)
*it Unôfhinklik Filmfestival fan Hollywood (foar ûnôfhinklike films)
*it Wrâldfilmfestival fan Hollywood (foar ûnôfhinklike films út it bûtenlân)

## Keppelings om utens
* Offisjele webside fan it Filmfestival fan Hollywood
De Keallepoaten

**De Keallepoaten** wie in muzikaal trio fan De Jouwer. De groep bestie út Sies de Jong, Geert de Jong en Bonne de Hoop. 'De Keallepoaten brocht Fryske lietsjes lykas *Tsjonge jonge* en *Fryslâns beste*. Yn 1981 makken de Keallepoaten mei it Jouster muzykorkest The Evergreens, akkordeonist Gerard Wiersma, Spic en Span, De Stampers en de Vermaningsband in folslein Jouster langspylplaat *Fryske toppers om ‘e Jouster toer*.

## Diskografy
; muzykkassettes mei oaren:
* *Fryske toppers 1* (Frigram FGMC 741, 198?)
* *Fryske toppers 2* (Frigram FGMC 902, 198?)
* *Fryske toppers 3* (Frigram FGMC 742, 198?)
;Single
* *Fryslân's bêste, diel 1 / Fryslân's bêste, diel 2* (Frigram 1008, 1983)
;LP mei de Vermaningsband
* *Brûzje troch Fryslân* (Frigram FG 504, 1984)
; LP’s mei oaren
* *Fryske toppers om 'e Jouster toer* (FriBorg RCS 483, 1981)
* *Fryske toppers 2, Tusken Isselmar en Jouster Toer* (Friborg RCS 502, 1982)
* *Alle 13 Frysk* (Frigram FG 505, 1985)
;CD’s mei oaren
**Toppers út Fryslân 1* (Frigram FGCD 522, 1993)
**Toppers ut Fryslân 2* (Frigram FGCD 533, 1994)
**Ald & nij, diel 1* (Frigram FGCD 6854, 2001)
**Frysk hit festival, deel 3* (Frigram FGCD 975, 2005)
The Evergreens

**The Evergreens** wie in muzikaal duo fan De Jouwer. 

It duo sjongde Fryske lietsjes lykas *De Joustermerk* en *Do alde moaije moune*. The Evergreens bestie út toetsenist Alex Brandsma (De Lemmer, 1934) en drummer Luc(kie) de Jong (De Jouwer, 1950).
Pieter Oegema wie ynfaller as sjonger-gitarist.
Nije drummers wiene Tjipke Westra fan Drachten en letter Auke van de Wal fan Minnertsgea.
Vermaningsband

De **Vermaningsband** wie in Fryske band fan De Jouwer. De band sjongde Fryske lietsjes as *’n Strjitmuzikant* en *Emigraesje*.

## Diskografy (mei oaren)
;Kassette
* *Fryske toppers 3* (Frigram FGMC 742, 198?)
;LP mei De Keallepoaten
* *Brûzje troch Fryslân*, mei De Keallepoaten (Frigram FG 504, 1984)
* *Fryske toppers 2, Tusken Isselmar en Jouster Toer*, mei oaren (Friborg RCS 502, 1982)
* *Fryske toppers om 'e toer*, mei oaren (FriBorg RCS 483, 1981)
Herder (band)

**Herder** wie in Fryske supergroep út De Westereen dy’t  him talei op sludgemetal, stonerrock en doommetal. De band wie foarme om JB van der Wal dy’t ek spile yn Aborted, Leaves' Eyes en Atrocity.

## Skiednis
Herder waard yn 2010 oprjochte om gitarist JB van der Wal. De namme fan de band is ûntliend oan it lyksa neame bûsmes, dat neffens de ferhalen in soad brûkt wurdt troch de stekgrage ynwenners fan De Westereen en omkriten. De band brocht fjouwer albums út op Reflections Records.

Yn maaie 2019 hie de band op Pitfest it lêste  optreden.

## Diskografy
* *Fergean* (2016)
* *Gods* (2014)
* *Doomed* (2013)
* *Horror Vacui* (2012)
* *Same Title* LP*2011)
* *Demo 2010'' (2010)

## Besetting
* Ché Snelting (Born from Pain), sang, sûnt 2012
* JB van der Wal (Aborted, Leaves' Eyes, Atrocity), gitaar
* Jeroen Vrielink (Entrapment), gitaar, sûnt 2011
* Marc, gitaar (Fest, Ommission)
* Tom, drums
Luie Hond

**Luie Hond** wie fan 1997 oant 2007 in Fryske band dy’t reggae kombinearre mei ska en rockmuzyk. Harren lanlike bekendheid begûn doe’t se ûntdutsen waarden troch Ilse DeLange en yn har foarprogramma stiene.

De band hat bekende festivals as Lowlands en Noorderslag oandien en brocht troch de jierren hinne inkele singles út, wêrnei’t yn 2004 it debútalbum *[[Hier Is...]]* útkaam, mei twa dêrby hearrende fideoklips. Troch de parse waard al tiden skreaun dat der foar dizze band in lanlik súkses weilein wie, mar dochs is it *mainstreamsúkses* der net fan komd. Dochs like der in begjin fan súkses te kommen, want in twadde album - *Met Liefde* - kaam al yn de simmer fan 2006. Dit album krige in wat eksplisiter lûd as it debútalbum, wêrby de neidruk benammen op reggae kaam te lizzen.

De band sleat yn 2006 kontrakten mei platemaatskippij PIAS en boekingskantoar Agents After All. Yn de mande woene dizze trije partijen soargje dat Luie Hond in 2006 definityf trochbrekke soe, en der wiene serieuze plannen: fan de CD waarden bygelyks trije singles nomd, mei trije fideoklips. Der waard ek wat kritysker sjoen nei de ynhâld fan it album: de band hie sels bepaalde nûmers bewust net op it album setten omdat se der efterôf net tefreden oer wiene.

Op *Met Liefde* stiet it nûmer *Poes In De Playboy* dêr ‘t De Jeugd van Tegenwoordig as gastmuzikant op te beharkjen wie. De fideoklip hjirfan waard útroppen ta TMF Superclip. It hie der alle skyn fan dat Luie Hond yn 2006 definityf trochbrekke soe by in grutter publyk, en dêrom mochten se trije konserten jaan op Lowlands. It gie ek aardich goed, mar dochs net lykas ferwachte wie. Yn oktober 2007 kundige Luie Hond har ein oan troch gebrek oan jild en motivaasje.

## Bandleden
* Joris Mous, sjonger en gitarist
* Wyno Bruinsma, gitarist
* Johan Viswat, basgitarist
* Andries van Wieren, drums
* Arjan Kiel, keyboard
* Bart Dalenoord, perkusje

## Diskografy
***Albums:**
***Liever Live Dan Moe*, 1999; livealbum, eigen behear
***[[Hier Is...]]*, 2004; AG-Music
***[[Met Liefde]]*, 21 augustus 2006; PIAS
***Singles:**
***Voedoe*, 2000; eigen behear
***Alles Wat Ik Wil*, 2000; eigen behear
***Jaloezie*, 2001; eigen behear
***Jaloezie*, 2001; BMG
***Voedoe*, 2002; BMG
***Zwart Meisje*, 2003; AG-Music
***Nummertje*, 2004; AG-Music
***Bons Gekregen*, 2004; AG-Music
***Poes In De Playboy*, 21 july 2006; PIAS, mei De Jeugd van Tegenwoordig
***Beter Af*, 13 novimber 2006; PIAS
***Danshal Koningin*, 2007; PIAS
***Recht Je Rug*, 2007; PIAS