open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1992

De **[[Olympyske Simmerspullen 1992]]**, ek wol de **XXVe Olympiade** neamd, waarden yn 1992 hâlden yn Spanje yn de Katalaanske haadstêd Barselona.
It gewichtheffen waard hâlden yn it *Pavelló de l'Espanya Industrial*. 

## Manlju

## Wegering
De út de Eardere Sowjetuny ôfkomstige gewichtheffer Ibragim Samadov hie de brûnzen medalje wûn yn de klasse oant 82.5 kg mar by de medaljeseremoanje smyt hy de medalje op de grûn dy't hy krekt dêrfoar krigen hie en ferliet it poadium, út protest tsjin de tie-break regel, hokker bepaald dat de lichtste dielnimmer by in lykense prestaasje de winnner is. It YOK hat dêrop besletten him út de útslach te skrassen om't sy it in skeining fan de olympyske gedachte, en respektleas foar alle oare wrakslers oer fûnen. Syn medalje wurdt net oan in oare gewichtheffer takind.

## Medaljespegel
De top-10 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1996.

## Sjoch ek
* Gewichtheffen op de Paralympyske Simmerspullen 1992
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1988

De **[[Olympyske Simmerspullen 1988]]** ek wol de **XXIVe Olympiade** neamd, waarden yn 1988 yn Seoul, Súd-Korea hâlden, It gewichtheffen waard hâlden yn it *Olympic Weightlifting Gymnasium*. Hjoed de dei ek wol bekind as de Woori Financial Art Hall.

## Manlju

## Doping
Der waarden tidens dizze spullen fjouwer gewichtheffers betraape op it brûken fan doping. Dat wiene twa Bulgaren, Mitko Grablev út de klasse oant 56 kg en Angel Gentsjev út de klasse oant 67,5 kg, En twa Hongaren, Kálmán Csengeri út de klasse oant 75 kg en Andor Szanyi út de klasse oant 100 kg. Sy waarden allegear út de útslach skrast.

## Medaljespegel
De top-10 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1996.

## Sjoch ek
* Gewichtheffen op de Paralympyske Simmerspullen 1988
Ieburch

De state **Ieburch** of **Eeburg** stie yn Lekkum, gemeente Ljouwert. Fan de state is neat werom te finen. Op 11 april 1898 wurdt de terp fan Ieburch ôfgroeven. Yn Lekkum ferwiist noch in strjitte nei de state. 

De state waard boud yn 1768 en yn 1898 ôfbrutsen. Yn 1767 giet de Wâldseiner skipsbouwer Tiete Hylkes Tromp (1704-1785) rintenierjen te gean. Yn Lekkum keapet er lân mei iopstal, njonken de pastorije foar de tsjerke oer. Yn 1768 liet it de opstal yngreven ferouwe en joech de state de namme Ieburch. De namme ferwiisde nei de Ie dêr't de helling fan Tromp yn Wâldsein oan stie en tafallich, ei it wetter dat lâns synnije hûs rûn, de Ie tusken Ljouwert en Dokkum. 
Tromp ferstoar ek yn Lekkum; syn grêfsrtien leit yn de tsjerke. Der stiet lykwols net de namme Tiete Hylkes Tromp op mar it sjikere Tiete van Hettinga Tromp - yn 1778 hie hy him ferneamd nei syn famylje fan memmeklant. Ieburch fererve op syn ienige dochter Wytske, troud mei Hein Blok. Dit houlik bleau sûnder bern en it besit ferfoel dêrnei oan in efterneef, in soan fan neef Solke Walles en nicht Tjitske Ages Tromp. Dy erfde it op betingst dat hy Tiete hjitten gie en op de state wenjen gie. Dizze Tiete, letter presidint fan it Provinsjaal Gerjochtshof, kaam syn ferplichtingen nei en kaam yn it hûs mei syn alve bern. Yn 1832 stiet Tiete Solkes Tromp yn it kadaster fermeld as eigener mei as funksje “Vicepresident bij de Rechtbank”.

## Bewenners
* 1768 - 1785 Tiete Hylkes van Hettinga Tromp
* 1785-1788 Uilkje Hoites, wed. Van Hettinga Tromp
* 1788 Wytske van Hettinga Tromp
* Tiete Solkes
* 1897 Pieter en Joute van der Werff
Emingastate (Goutum)

De **Emingastate** of **Drinkútsma State** wie in state noard fan Goutum op sawat it plak dêr't no it rêsthûs Aldlânstate yn Ljouwert stiet, gemeente Ljouwert. Fan de state is neat werom te finen. 

De state soe om 1400 boud wêze troch Ids Wiarda, in broer fan Sjoerd Wiarda dy't op Wiardastate flakby de tsjerke wenne. Ids naam de famyljenamme fan syn mem oan omdat dy famyljenamme hast útstoarn wie en neamde him Eminga.
Neffens de oerlevering spuiden dizze bruorren der net yn, want de states Burmania, Wiarda en Eminga waarden yn dizze folchoarder ek wol Putsma, Skinkynsma en Drinkútsma State neamd. Sa komme se sels foar op lânkaarten. Sels Wopke Eekhoff fermeldt op syn kaart út 1847 noch de nammen Putsma en Drinkútsma ynstee fan Burmania en Eminga.

De state hat iuwenlang eigendom west fan de famylje Van Eminga. Al yn 1698 it eigendom fan Ruerd Juckema fan Burmania, troud mei Elisabeth Wiglina fan Eminga. Ruerd wie ûndermear ek eigener fan de oanbuorjende Burmaniastate. Neffens dr. Abma hat Ruerd yn 1720 Putsmastate ôfbrekke litten en in pleats sette litten. Dat moat lykwols Emingastate west hawwe, want it floreenkohier fan it jier 1700 skriuwt “Drinckuitsma en ’t hornleger van Putsma-state”. Burmania/Putsma wie de dus al ôfbrutsen. De yn 1720 boude pleats waard op syn beurt yn 1850 ferfongen troch in nije pleats “Het Bos”. Yn 1947 moast dy op 't lêst romte meitsje foar it Van Harinxmakanaal.

## Bewenners
* ± 1400 Ids Wiarda / Eminga
* 1720 Elisabeth Wiglina fan Eminga en Ruerd Juckema fan Burmania
Emingastate (Hijum)

De **Emingastate** wie in state by Hijum, gemeente Ljouwerteradiel (Noard). Fan de state is neat werom te finen. De bewenners binne ûnbekend en der binne gjin ôfbylden fan de state bewarre bleaun.

De state is foar 1786 ôfbrutsen, want de "Tegenwoordige Staat van Friesland" seit: "Ook liggen hier de overblyfzels van het sterke Slot van Eminga, niet ver van Aebinga State. Weleer werden deeze Staten door twee haatdraagende zusters bewoond, welke een geweldigen kryg in deezen hoek veroorzaakten".
Mooglik wie dat de oarsaak fan it ferdwinen fan Emingastate.
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1928

De **[[Olympyske Simmerspullen 1928]]**, offisjeel de Spullen fan de **IXe Olympiade**, wie de achtste Spullen yn de rige fan de moderne Olympyske Spullen. De Spullen waarden organisearre yn Amsterdam, Nederlân. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Krachtsportgebouw*. 

## Medaljespegel
De top-8 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1928.

## Krachtsportgebouw
It krachtsportgebou waard boud yn 1928 en hie doe plak foar 4,634 taskôgers. It krachtsportgebou is nei de Spullen ôfbrútsen. Op it plak derfan stiet no in bedriuwssammelgebou yn de styl fan it eardere krêftsportgebou, dêr't jierrenlang it haadkantoor fan Citroën nederlân yn húsmanne hat. 

## Utslaggen
Dyksterastate

De **Dyksterastate** of **Dyxterastate** stie noardlik fan Ljussens, gemeente Dongeradiel, oan de âlde seedyk. Op it terrein stiet in pleats fan it kop-hals-romp type út 1890 dy't oan de foarside restaurearre is. De stinswier is ôfgroeven.

It ûntstean fan de stins/state is ûnbekend. Oan de âlde seedyk, dêr't dy op de kaart fan Eekhoff in útstulpinkje makket en dêr't de grins tusken de himriken fan  Ljussens en Eanjum rint, lei de state Dykstera.
Yn 1418 wurdt Lyowa Dicstera neamd as grytman fan Dongeradiel. Yn 1422 wurdt ûnder de Fetkeaperske eallju dy't de soen fan de Westlauwerske Friezen mei Okko II tom Brok en de Eastfriezen bekrêftigen, ek Lywe Dijcksaeter neamd. Der moat dus in stins stien hawwe. Yn 1511 brûkt Abe Dickstra, dy't direkt nei de pastoar neamd wurdt, 77 pûnsmiet eigen lân. Yn 1543 komt Zuyerdt Dextre foar en krije de pastorije en de fikary út Dextra-steede elk achttjin stuorren. De eigenierde state is dêrnei grif in pachtpleats woarn.

## Bewenners
*  1418 Lyowa Dicstera/Lywe Dijcksaeter
* 1511 Abe Dickstra
* 1543 komt Zuyerdt Dextre
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1936

De **[[Olympyske Simmerspullen 1936]]**, ek wol de **XIe Olympiade** neamd waarden yn 1936 yn Berlyn, Dútslân hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn de *Deutschlandhalle*.

## Medaljespegel
De top-7 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1936.

## Deutschlandhalle
De Deutschlandhalle waard yn 1935 boud foar de Olympyske Simmerspullen foar it boksen, Gewichtheffen en Wrakseljen, der wie plak foar 8,630 taskôgers. De Deutschlandhalle stie njonken de AVUS. Yn de Twadde Wrâldkriich rekke de hal slim skansearre mar waard nei de kriich oplape, en wer brûkt op de manier wêrfoar it ea bedoeld wie. De Deutschlandhalle waard yn 2011 ôfbrutsen.

## Utslaggen
Eysingastate (Berltsum)

**Eysingastate** (ek **Aesterfal** en **Oosterwal**) stie west-noardwestlik fan Berltsum by de Wierstersyl.

It boujier is ûnbekend, mar al ier wie der sprake fan de state Aesterfal by de Wierstersyl. Dy stie oan de eastkant fan de feart, it Moddergat, dy't mei in syl útkaam yn de Middelsee.

Yn 1640 wie de state eigendom fan de grytman fan Menameradiel, jhr. Tjalling fan Eysinga. Dy wenne dêr sa út en troch ek en dêrtroch sil Aesterfal de namme Eysingastate krigen hawwe. Grytman Fan Eysinga wie ek eigener van Heringastate yn Marsum, dat letter it Poptaslot neamd wurde soe. Yn it stimkohier fan 1640 wurdt it hûs mei stim 1 fan Berltsum noch "Oosterwal" neamd. Yn 1700 is stim 1 eigendom fan "wed. van de hr. Bruinsveld, in leven schout bij nagt ter zee" en is dan 47 pûnsmiet grut, wêrfoar't it rûne bedrach fan 20 floreen oan belesting betelle wurde moat.

Nei de ôfbraak fan de state is de pleats dy't it hûs ferfong oan de oare kant fan de feart boud, dus oan de westlike kant. Dêrby hold de pleats de name Oosterwal. De hjoeddeiske (wen)pleats stiet tsjintwurdich yn it doarp Wier.

## Bewenners
* 1640 Tjalling fan Eysinga
* 1700 widdo Bruinsveld
Novimberrevolúsje

De **Novimberrevolúsje** is in rige foarfallen yn Dútslân yn 1918 en 1919 mei as hichtepunt it ôfsetten fan de Dútske keizer Wilhelm II en de foarming fan in demokratyske republyk, de Weimarrepublyk yn augustus 1919. 

Lykas de Russyske Revolúsje barde de Novimberrevolúsje yn de kontekst fan de jammerdearlike gefolgen fan de Earste Wrâldoarloch. De kapitulaasje troch it opperbefel ûnder Erich Ludendorff feroarsake in politike krisis dy't late ta de machtsoername troch de liberale prins Maximiliaan van Baden. Hoewol't de wichtichste massa-arbeiderspartij, de SPD, yn it regear siet, blykte dit net genôch om de opstân foar te kommen.
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1980

De **[[Olympyske Simmerspullen 1980]]** ek wol de **XXIIe Olympiade** neamd waarden yn 1980 yn Moskou, de Sowjetuny hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Izmailovo Sports Palace*.

## Manlju

## Medaljespegel
De top-8 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1984.

## Sjoch ek
* Gewichtheffen op de Paralympyske Simmerspullen 1980
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1948

De **[[Olympyske Simmerspullen 1948]]**, ek wol de **XIVe Olympiade** neamd waarden yn 1948 yn Londen, Grut-Brittanje hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Earl's Court*. 

## Earl's Court
It Earl's Court waard boud yn 1937 as conferensje en evenemintenhal mei plak foar 19.000 taskôgers. Earl's Court wêr't boksen, gymnastyk, wrakselje en gewichtheffen hâlden waard is hjoed de dei ek wol bekind as it Earl's Court 1, om't it Earl's Court yn 1991 útwreiden waard mei it Earl's Court 2.

## Manlju

## Medaljespegel
De top-5 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1948.
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1984

De **[[Olympyske Simmerspullen 1984]]** ek wol de **XXIIIe Olympiade** neamd waarden yn 1984 yn Los Angeles, de Feriene Steaten hâlden.
It gewichtheffen waard hâlden yn it *Albert Gersten Pavilion*.

## Manlju

## Doping
Der waarden tidens dizze spullen fjouwer gewichtheffers trapearre op it brûken fan doping. Dat wiene de Libaneeske, Mahmoud Tarha út de klasse oant 52 kg, De Sweed, Göran Pettersson út de klasse oant 110 kg, De Eastenriker, Stefan Laggner en de Gryk, Serafim Grammatikopoulos. Sy waarden alle fjouwer út de útslach skrast.

## Medaljespegel
De top-10 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1984.

## Sjoch ek
* Gewichtheffen op de Paralympyske Simmerspullen 1984
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1932

De **[[Olympyske Simmerspullen 1932]]**, ek wol de **Xe Olympiade** neamd waarden yn 1932 yn Los Angeles, Feriene Steaten hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Olympic Auditorium*. 

## Medaljespegel
De top-7 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1932.

## Olympic Auditorium
It stadion waard yn 1924 boud en hie plak foar 15.300 taskôgers.  Letter binne dielen út de film Rocky út 1976 filme yn dizze hal. Hjoed de dei is it stadion ek wol bekind as it Grand Olympic Auditorium.

## Utslaggen
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1952

De **[[Olympyske Simmerspullen 1952]]**, ek wol de **XVe Olympiade** neamd waarden yn 1952 yn Helsinki, Finlân hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Messuhalli*.

## Messuhalli
De Messuhalli waard yn 1935 boud as beurs gebouw, en waard brûkt foar konserten, beurzen en sport eveneminten. foar de Olympyske Simmerspullen fan 1952 waard de hal útwreide. Yn 1966 wie der in grutte brân yn de Hal mar hy waard wer opboud. Hjoed de dei is de Messuhalli bekind as Töölön kisahalli en wurd allinne nog brûkt as sporthal.

## Manlju

## Medaljespegel
De top-6 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha op de Olympyske Simmerspullen fan 1948.
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1972

De **[[Olympyske Simmerspullen 1972|Olympyske Simmerspullen]]** fan de **XXe Olympiade** waarden yn **1972** hâlden yn it West-Dútske München. It gewichtheffen waard hâlden yn de *Messegelände, Gewichtheberhalle*. 

## Manlju

## Medaljespegel
De top-10 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha op de Olympyske Simmerspullen fan 1972.

## Sjoch ek
* Gewichtheffen op de Paralympyske Simmerspullen 1972
Gene Kelly

**Gene Kelly**, wiere namme *Eugene Curran Kelly* (Pittsburgh, 23 augustus 1912 - Beverly Hills, 2 febrewaris 1996) wie in Amerikaansk akteur, dûnser, sjonger, filmregisseur en filmprodusint.

Gene wie de tredde soan fan James Kelly en Harriet Curran. Hy gie nei de universiteit fan Pittsburgh en dêrnei nei Broadway. It earste stik dêr't er yn meidie wie *Leave It to Me* yn 1938. Fan 1942 ôf spile er yn films. Syn meast ferneamde film is *[[Singin' in the Rain (film)|Singin' in the Rain]]* (1952). Gene stoar 2 febrewaris 1996 yn Beverly Hills nei in oerhaal.

Yn 1952 krige er in eare-Oscar foar syn folsleine wurk.

## Filmografy <small>(kar-út)</small>
### Akteur
* 1942: *For Me and My Gal*
* 1943: *Pilot #5*
* 1943: *Du Barry Was a Lady*
* 1943: *Thousands Cheer*
* 1943: *The Cross of Lorraine*
* 1944: *Cover Girl*
* 1944: *Christmas Holiday*
* 1945: *Anchors Aweigh*
* 1945: Broadway-Melodie 1950 *Ziegfeld Follies*
* 1947: *Living in a Big Way*
* 1948: *The Pirate*
* 1948: *The Three Musketeers*
* 1948: *Words and Music*
* 1949: *Take Me Out to the Ball Game*
* 1949: *On the Town*
* 1950: *Black Hand*
* 1950: *Summer Stock*
* 1951: *An American in Paris*
* 1951: *It’s a Big Country*
* 1952: *Council of Europe*
* 1952: *Love is Better Than Ever* – gastoptreden
* 1952: *[[Singin' in the Rain (film)|Singin' in the Rain]]*
* 1952: *The Devil Makes Three*
* 1954: *Seagulls Over Sorrento*
* 1954: *Brigadoon*
* 1955: *It’s Always Fair Weather*
* 1956: *Invitation to the Dance*
* 1957: *The Happy Road*
* 1957: *Les Girls*
* 1958: *Marjorie Morningstar*
* 1958: *The Tunnel of Love*
* 1960: *Inherit the Wind*
* 1960: *Let's Make Love*
* 1963: *Going My Way* - tv-rige
* 1964: *What a Way to Go!*
* 1967: *Les Demoiselles de Rochefort*
* 1973: *40 Carats*
* 1976: *The Dorothy Hamill Special*
* 1977: *Viva Knievel!*
* 1980: *Xanadu*
* 1984: *The Love Boat* (tv-rige)
* 1985: *North and South* (tv-rige)

### Regisseur
* 1949: *On the Town* (mei Stanley Donen)
* 1952: *[[Singin’ in the Rain]]* (mei Stanley Donen)
* 1955: *It’s Always Fair Weather* (mei Stanley Donen)
* 1956: *Invitation to the Dance*
* 1957: *The Happy Road*
* 1958: *The Tunnel of Love*
* 1962: *Gigot*
* 1967: *A Guide for the Married Man*
* 1969: *Hello, Dolly!*
* 1970: *The Cheyenne Social Club*

## Keppeling om utens
* Gene Kelly, biografy by „WHO’S WHO“
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1956

De **[[Olympyske Simmerspullen 1956]]**, ek wol de **XIXe Olympiade** neamd, waarden yn 1956 yn Melbourne, Austraalje hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Royal Exhibition Building*.

## Royal Exhibition Building
It Royal Exhibition Building waard yn 1880 boud foar de wrâldtentoanstelling en is hjoed dei in monumint dat op de wrâlderfgoedlist stiet. De Royal Exhibition Building waard ûntwurpen troch Joseph Reed. In oantal parten fan it gebou binne yn de rin fan de jierren wol ferdwûn sa baarnde yn 1953 akwarium ôf en waard yn 1979 de balseal ôfbrútsen. Yn 1956 waard it gebou brûkt foar de Olympyske Simmerspullen der wie plak foar 3.500 taskôgers. 

## Manlju

## Medaljespegel
De top-5 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha op de Olympyske Simmerspullen fan 1956.
Eysingastate (Boerum)

**Eysingastate**, ek wol** 't Hoog** is in eardere state, hy stie krekt noardeast fan Boerum, gemeente Kollumerlân. Fan de state is neat werom te finen.

It boujier is ûnbekend. It hûs wurdt meast ‘t Hoog neamd, in namme dy't ornaris jûn waard oan huzen fan bewenners mei rjochterlike macht. De state soe eigendom west hawwe fan it Gerkeskleaster.
Oan de tsjintwurdige fan Eysingawei, de wei nei Warfstermûne, foarby de nôtmûne lei Eijsingastate, dat troch 'De Skoalmaster' yn 1857 noch neamd wurdt. 
In 1639 waarden state en lannen as earder kleastergoed troch de provinsje Fryslân ferkocht oan Sjouck Fogelsangh, frou fan Jacob Pibes Doma, dy't ek Eysmastate yn besit hân hawwe soe.

Yn it "Recesboek Weeskinderen" komt yn 1664 foar Jan Reiners Eisinge, mar oft hy mei Eijsingastate te krijen hie, is net dúdlik. Mooglik as pachter, want neffens mr. Andreae kaam it goed nei Sjouck fan Fogelsangh by fererving yn besit fan de famylje Fruitier (sjoch ek Abbemastate en Oostenburg yn Kollum). Pas yn 1853 waarden de state en lannen de Roode Schuur en de Fogelsanghsbank yn de tsjerke fan Boerum as hearrende by de state Het Hoog publyk ferkocht.
By dizze state hearde yn de 18e iuw gjin lân as direkt om it hoarnleger.

## Bewenners
* 1639 fermoedlik Sjouck Fogelsangh en Jacob Pibes Doma
* fam. Fruitier
Freark fan Baden-Durlach

**Freark, erfprins fan Baden-Durlach** (7 oktober 1703 - 26 maart 1732) wie in soan fan markgreve Karel III Willem fan Baden-Durlach en Magdalena fan Württemberg. Yn 1727 troude hy mei Amalie fan Nassau-Dietz, en waard heit fan:

* Karel Freark fan Baden (1728-1811)
* Willem Loadewyk fan Baden (1732-1788).
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1968

De **[[Olympyske Simmerspullen 1968]]**, ek wol de **XIXe Olympiade** neamd, waarden yn 1968 yn Meksiko-Stêd, Meksiko hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Teatro de los Insurgentes*.

## Teatro de los Insurgentes
It Teatro de los Insurgentes waard boud yn 1953 as teater en hie plak foar 1.100 taskôgers. It teater leit op in 5 kilometer noardlik fan it Estadio Olímpico Universitario.

## Manlju

## Medaljespegel
De top-8 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha op de Olympyske Simmerspullen fan 1984.

## Sjoch ek
* Gewichtheffen op de Paralympyske Simmerspullen 1968
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1960

De **[[Olympyske Simmerspullen 1960]]**, ek wol de **XVIIe Olympiade** neamd waarden yn 1960 hâlden yn Rome, de haadstêd fan Itaalje. It gewichtheffen waard hâlden by de *Palazzetto dello sport*.

## Palazzetto dello sport
It Palazzetto dello sport waard boud yn 1959 foar de Olympyske Simmerspullen.

## Manlju

## Medaljespegel
De top-5 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha op de Olympyske Simmerspullen fan 1956.
Gewichtheffen op de Olympyske Simmerspullen 1964

De **[[Olympyske Simmerspullen 1964]]**, ek wol de **XIXe Olympiade** neamd, waarden yn 1964 yn Tokyo, Japan hâlden. It gewichtheffen waard hâlden yn it *Shibuya Public Hall*.

## Shibuya Public Hall
De Shibuya Public Hall waard boud yn 1964 en hat plak foar 2.200 taskôgers. Hjoed dei is de Shibuya Public Hall yn gebrûk as in teater. De Shibuya Public Hall leit op in lytse 2 killometer súdwestlik fan it National Stadium.

## Manlju

## Medaljespegel
De top-7 fan lannen dy't by it gewichtheffen medaljes wûn ha op de Olympyske Simmerspullen fan 1964.

## Sjoch ek
* Gewichtheffen op de Paralympyske Simmerspullen 1964
Zelda Rubinstein

**Zelda Rubinstein** (Pittsburgh, 28 maaie 1933 - Los Angeles, 27 jannewaris 2010) wie in Amerikaansk aktrise en minskerjochte-aktiviste.

Rubinstein waard ferneamd troch har rollen yn de *Poltergeist*-films (sy spile it medium Tangina) en dy yn de telefyzjerige *[[Picket Fences]]*. Rubinstein wie mar 1,30 m grut fanwege in steuring fan de adenohypofyse (groeihormoan-tekoart).

## Filmografy <small>(kar-út)</small>
* 1982: *[[Poltergeist (film)|Poltergeist]]*
* 1986: *Poltergeist II – The Other Side*
* 1988: *Poltergeist III*
* 1989: *Teen Witch*
* 2006: *Behind the Mask: The Rise of Leslie Vernon*

## Keppeling om utens
* Rubinstein yn de IMDb
Fleringastate

**Fleringastate** of **Galemastate** is in eardere state súdwestlik fan Menaam, gemeente Menameradiel, oan de Ljochtmisdyk 45. Op it steed fan de state stiet no in pleats.

It boujier is net bekend. De namme Flaringa of Fleringa waard neamd yn 1501. Yn 1618 wurdt Gale fan Galema neamd en yn 1640 is it eigendom fan Joris Camp en yn gebrûk by Jan Yges Tiesma. Yn 1700 is it besit fan jonker Hector fan Glinstra, “oud Grietman over Tzietzerksteradeel” en is dan 80 pûnsmiet grut.

De pleats leit op in fanâlds tige grutte terp dêr't it meastepart fan oan it begjin fan de 20e iuw ôfgroeven is. Soks is yn it lânskip noch goed te sjen. 

## Bewenners
* 1618 Gale fan Galema
* 1640 Joris Camp, brûker Jan Yges Tiesma
* 1700 Hector fan Glinstra, brûker Simke Hebbes Tjesma
* 2007 J. van der Wal
Fetzastate

**Fetzastate** wie in state dy't benoarden Dronryp stie, gemeente Menameradiel, in eintsje westlik fan it noch besteande hûs Schatzenburg. Op it steed stiet no in pleats.

De Fetzastate moat al yn de 15e iuw of earder boud wêze. Yn 1529 wie Aelcke fan Hermana, widdo fan Lolle Heres fan Ockinga eigenaresse fan Dotingastate, dat se grif fan har heit Hobbe Taeckes fan Hermana erfd hie. Hja hie oant har twadde houlik op Fetzastate wenne.
Lolle fan Ockinga wie al yn 1520 stoarn en leit begroeven yn de tsjerke fan Dronryp. Op syn opfallende grêfstien is in ridder yn fol ornaat ôfbylde. Hy wie in haadling, in hearskip fan stân út de 15e iuw, mar ien fan de lêste fan syn soarte.

Syn soan Watze libbe yn in hiel oare iuw. De feodale fetes wienen ôfrûn en om jins sin te krijen moast it mei praten ôfdien wurde. Watze studearre dêrom rjochten, wie in skoftlang grytman fan Menameradiel (1540-1542), mar it grutste diel fan syn libben Riedshear oan it Hof fan Fryslân (1549-1575). Hy waard ek wol “De Alde” neamd.
Yn de midden fan de 17e iuw, yn elk gefal yn 1656 en 1665 wie de state eigendom fan Douwe fan Ockinga.

Om 1670 komt de state yn hannen fan de oerste Watze fan Burmania en letter fan syn widdo Fed fan Cammingha. Om 1700 is besitter de âld-kapitein Taecke Sybrand fan Burmania. Hy wie ferslingere oan de “bullescheyt” (sterke drank) en rekke yn jildneed. Misskyn ek wol oamkeard, troch jildneed oan de drank. Hy ferkocht op in stuit “de magnifique alé of opreed na Fetza, bestaande uit 6 rijen vleurige yperen boomen om nooddruft voor half geld”. En dat wie spitich, sa skriuwt master Roucoma fierder yn syn kronykje, want “ ’t was een cieraad van de Rijp en soo mooy en regulier als er een in de provincie waare”. As soks foar heal jild ferkocht wurde moat stiet it der yndie net goed foar mei de finânsjes en it liket derop dat de state stichoan ôftakele. Om 1750 is it moaie hûs mei trepgevels, grêft, poarte en al “gansch vervallen”.

## Bewenners
*> 1520 Lolle fan Ockinga
* 1520-1529 Aelcke fan Hermana
* 1529-1575 Watze fan Ockinga
* ± 1660 Douwe fan Ockinga
* ±1670 Watze fan Burmania
* Fed van Cammingha
* ± 1700 Taecke Sybrand fan Burmania
Kiki Dee

**Kiki Dee**, skûlnamme fan **Pauline Matthews**, (Bradford, 6 maart 1947) is in Ingelske sjongster en lieteskriuwster.

Lette jierren '60 waard sy ferneamd as blanke soulsjongster. Sy wie de earste Britske sjongster dy't in kontrakt krige by it soullabel Motown (yn 1970). Kommersjeel súkses kaam lykwols earst doe't sy oergie nei Elton John syn platelabel Rocket Records. Mei de ballade "Amoureuse" helle sy yn 1973 nûmer 13 yn Ingelân. Yn dy tiid hie sy ek har grutste hits: "I've got the music in me" (1974), it duet "Don't go breaking my heart" (1976) mei Elton John (dat in hit waard yn Jeropa én Amearika) en "Star" (1981).

Fan 1984 ôf die sy ek mei yn (West End-)musikals.

Sûnt mids jierren '90 foarmet sy in duo mei gitarist, komponist en produsint Carmelo Luggeri, mei wa't sy trije CD's útbrocht en fierders fral yn it Britske schnabbelsirkwy optredet.

## Diskografy
### Albums
* 1968: *Kiki Dee*
* 1970: *Great Expectations*
* 1973: *Loving & Free*
* 1974: *I've Got the Music in Me*
* 1974: *Patterns*
* 1977: *Kiki Dee*
* 1979: *Stay With Me*
* 1980: *Kiki Dee's Greatest Hits*
* 1981: *Perfect Timing*
* 1987: *Angel Eyes*
* 1991: *Spotlight on Kiki Dee Greatest Hits*
* 1994: *The Very Best of Kiki Dee*
* 1995: *Almost Naked*
* 1998: *Where Rivers Meet*
* 2005: *The Walk of Faith*
* 2005: *Love Makes the World Go Round - The Motown Years*
* 2008: *Cage the Songbird* 
* 2009: *The Best of Kiki Dee*
* 2011: *I’m Kiki Dee – The Fontana Years 1963–1968*
* 2015: *Loving & Free + I’ve Got the Music in Me* (2 CDs)

### Singles

## Keppeling om utens
* Offisjele webside Kiki en Carmelo
* Fanside
Fockemastate

De **Fockemastate** wie in state yn Jorwert yn de gemeente Littenseradiel. It is net bekend wêr't de state krekt stien hat.
 
Dizze state komt net foar op de kaarten fan Christianus Schotanus út 1664, net op dy fan François Halma út 1718 en likemin op de fan Wopke Eekhoff út 1844.  Dochs wurdt skreaun dat yn 1500 Liwa à Fondens, dy't troud wie mei Catharina fan Aylva, eigener wie. Hy sneuvele yn 1500 yn de striid om Frjentsjer. Dit span wenne op Fockemastate.

Yn 1533 wie Hotze Fûns, of sa't doe skreaun waard Hotthio à Fondens, pastoar yn Jorwert. Hy erfde Fockemastate yn dat jier, mar wat der barde mei de state nei syn dea op 26 novimber 1556 is ûnbekend.

## Bewenners
* 1500 Liwa à Fondens (Lieuwe Fûns)
* 1533 Hotthio à Fondens (Lieuwe Fûns)
Bradford

**Bradford** is in stêd (*city*) yn it bestjoerlik gebiet City of Bradford, yn it Ingelske greefskip West-Yorkshire.

Bradford hat tegearre mei it 14 km fierderop lizzende Leeds in lofthaven.

Histoarysk is Bradford part fan de West Riding of Yorkshire. Bradford waard yn de 19e iuw in sintrum fan ynternasjonaal belang foar de tekstylyndustry, benammen wat it ferwurkjen fan wol oanbelange. Yn de tiid fan de Yndustriële Revolúsje groeide it plak rap (*boomtown*), hearde it by de earste  yndustrialisearre stêden yn de wrâld en waard it rillegau de "wool capital of the world". Yn de omkriten wie genôch stienkoal, izer en wetter foar hannen ta foldwaan fan Bradford syn fabriken. Meidat de tekstylyndustry bot groeide, naam ek de befolking eksplosyf ta. Stipe troch dy ûnjouwings waard der in soad ynvestearre yn stedsûntwikkeling. De Fiktoriaanske arsjitektuer, mei as goed foarbyld it stedhûs, tsjûget der noch fan.

Mids 20e iuw rekke de tekstylsektor yn ferfal. Sûnt moat de ekonomy fan Bradford it meast hawwe fan it toerisme. It Nasjonaal Mediamuseum en de Cartwright Hall lûke in soad minsken. Dochs hat Bradford te krijen mei deselde útdagings as oare Noard-Ingelske stêden yn it post-yndustriële tiidrek, ûntyndustrialisearring, húsfestingsproblemen, sosjale ûnrêst en tanimmende earmoed. Bradford wurdt ek wol sjoen as in skoalfoarbyld fan 'neist elkoar libjende mienskippen' (*parallel communities*), dêr't de befolkingsgroepen troch etnyske-, kulturele- en religieuze grinzen út elkoar hâlden wurde.

Nei de Twadde Wrâldkriich krige de stêd in soad ymmigranten út Poalen en Oekraïne en yn de jierren '50 ek út Banglades, Yndia en benammen út Pakistan.
Leeds

**Leeds** is in stêd yn it noarden fan Ingelân yn it Feriene Keninkryk. De stêd (*city*) leit oan de rivier de Aire yn Yorkshire. 

Leeds waard yn 14e iuw fan belang troch de komst fan Flaamske wolwevers. De stêd wie bekend om syn wolyndustry; dy hat lykwols net folle mear te betsjutten. Leeds is hjoed de dei fral in wichtich sintrum fan hannel en heger ûnderwiis en hat de ynternasjonaal ferneamde Universiteit fan Leeds.

Leeds dielt in lofthaven mei it justjes westliker Bradford: Leeds Bradford International Airport.

Elts jier yn novimber wurdt yn Leeds it Ynternasjonaal Filmfestival fan Leeds holden.

## Untjouwing befolking
Friesmastate

**Friesmastate** wie in state yn Idaard , gemeente Idaarderadiel. It terrein is efter de lintbebouwing noardlik fan de buorren amper te werkennen.

De Friesematate is grif koart nei 1625 ûntstien; it lângoed wie yn de rin fan de iuwen tige fersnippere rekke. Om 1625 wennet yn de Grut Roorda State by Grou Carel fan Roorda, dy't grytman fan Idaarderadiel is. Carel ferienet de fersnippere persielen fan de Friesemasate ta ien gehiel en lit grif de sate (pleats) ferbouwe ta state en set him dêryn ta wensjen.

Yn 1728 is Cornelis fan Scheltinga eigener. Hy is blykber tige grutsk op syn foarnamme, want yn dat jier makke hy fan syn besittings yn Idaard in fideïcommis. Dat is in erfstelling, wêrby't de fererving yn mear as ien generaasje fêstlein wurdt. Dy erfstelling hâlde yn dat de besittings hieltiten oerervje moasten op de âldste neisiet mei de namme Cornelis of Cornelia.
Yn in Leeuwarder Courant út 1844 wurdt fernijd: *Friesema-State te Idaard: Gehuwd op 16 oktober 1844 J.B. Dompeling, Med. Doct. te Utrecht en J.M. van Campen, Wed. F.P.G. van Enschut*.

Sa't yn it listke mei bewenners te sjen is, barde dat oant 1881. At dat jier Cornelis Bergsma stjert, litte de erven Bergsma de state ôfbrekke.

Fan it 18e iuwsk ynterieur binne in gedielte fan de famyljeportretten, inkele meubels, sulver, porslein en sa sparre bleaun en yn museums bedarre. It goudlearbehang is yn it Frysk kabinet op Paleis It Loo.

Fan de state is in ôfbyld bewarre bleaun út 1721 fan Jacob Stellingwerf. Fierders binne der noch in tal foto's fan krekt nei de sloop. By fergeliking fan de foto's falt op, dat de state yn de rin fan de iuwen amper feroare is.
It gebou bestie út mar ien boulaach mei in skyldkape en op de hoeken achtsidige skoarstiens. It gebou wie 5 ramen breed en hie toskaanske pilasters. Yn de midden wie de haadyngong, mei der boppe in kuifstik mei alliânsjewapens. Dit kuifstik is letter ferdwûn, om hegere doarren sette te kinnen. Boppe de tagongspartij wie in grutte kajút útboud mei pilasters en in trochbrutsen tympanon as bekroaning. Dizze bekroaning is grif yn de midden fan de achttjinde iuw ferfongen troch in sânstiennen geveltop yn Loadewyk XV-styl, dêr't de alliânsjewapens yn ferwurke wiene.

Fierder is op it ôfbyld út 1721 te sjen dat rjochts fan de yngong in útboude keamer wie, dêr't in boereskuorre op oansluet. Heaksk hjirop wie noch in legere fleugel, dy't mooglik it koetshús mei stalling wie.
Tusken 1721 en 1881 feroare allinnich de geveltop, en waarden de krúsfinsters ferfongen troch skofinsters mei lytse rútsjes. De boereskuorre datearret fan om 1625 hinne of dêrfoar, wylst it koetshús fan nije datum west hat. Opfallend op de foto is ek noch dat de state ûnderkeldere wie.

## Bewenners
* ± 1625 - 1670 Carel fan Roorda
* 1670 Sophia fan Roorda, troud mei Joannes fan Velsen
* famylje Fan Velsen
* famylje Fan Scheltinga
* 1728 - 1732 Cornelis fan Scheltinga
* 1732 - 1761 Arent Cornelis fan Scheltinga
* 1761 - 1812 Cornelis van Scheltinga
* - ± 1840 F.P.G. van Enschut
* - 1881 Cornelis Bergsma
Oarkonderûnte

De **Oarkonderûnte** is in selskip mediëvisten fan de Fryske Akademy, besteande út profesjonele wittenskippers en amateurs, dy't fjouwer kear yn it jier byïnoar komme om midsiuwske teksten oangeande de Fryske lannen filologysk en histoarysk te bestudearjen. It selskip is oprjochte yn 1963 om 'e stúdzje fan Aldfryske oarkonden te befoarderjen. Aldfryske teksten steane noch altiten sintraal, mar geregeldwei wurdt der ek omtinken jûn oan Middelnederlânske en Latynske boarnen.
Coulonhûs

It **Coulonhûs** is in steatlik pân en ryksmonumint op de hoeke fan de Doelestrjitte/Grienewei yn Ljouwert. It is mei de keppele gebouwen oan de Doelestrjitte it ûnderkommen fan de Fryske Akademy. It hoekpân is yn 1713 set. Ferskate keamers binne ynrjochte yn 'Hollânske' Loadewyk XIV-styl, mei bysûndere skilderijen en houtfykwurk. 

## Anthonius Coulon
It hûs is neamd nei de earste bewenner Anthonius Coulon, dy't it hûs yn de 18e iuw sette liet. Anthony waard yn 1682 berne yn Frankryk. Hy flechte as hugenoat mei syn famylje ein 17e iuw nei Amsterdam. Oan it begjin fan de 18e iuw fêstige hy him yn Ljouwert as boumaster fan de Fryske steedhâlders. Coulon wurke as boumaster foar steedhâlder Johan Willem Friso, syn widdo 'Marijke-Meu' en harren soan, dy't letter, as Willem IV, de earste algemien steedhâlder fan de Republyk fan de Sân Feriene Nederlannen waard.

Anthonius Coulon ferstoar yn 1749. De grêfstien fan Coulon stiet yn de tún fan de Akademy. Syn wurk waard fuortset troch ien fan syn soannen, dy't as boumaster foar steedhâlder Willem V wurke. In oare soan wurke as útjouwer by de Frjentsjerter Universiteit.

## Fryske Akademy
Yn it oprjochtingsjier 1938 beluts de Fryske Akademy twa keamers yn it Coulonhûs. Wyls brûkt de Fryske Akademy ek de neistlizzende pânen. Op de hoeke fan it gebou sit in rige wapenstiennen fan Fryske gemeenten, fan de provinsje Fryslân, de Dútske Fryslannen en de Ottema-Kingma Stichting. Dy hawwe allegear in soad bydroegen oan de ferbouwing fan it hoekpân yn de jierren fyftich fan de foarige iuw. It grutte brûnzen wapen fan de Fryske Akademy wurdt beskerme troch in swan dy't de provinsje Fryslân foarstelt. Dit gehiel is in geskink fan 'Den Haag'. Yn 1959 waard it ferboude Coulonhûs iepene en krigen alle keamers yn it pân nammen, wêrûnder dy fan de Nederlânske, East-Fryske en Noard-Fryske Waadeilannen.
Tomas Tranströmer

**Tomas Tranströmer** (Stockholm, 15 april 1931 - dêre, 26 maart 2015) wie in Sweedsk dichter en oersetter. Tranströmer hie syn debút yn 1954 mei syn dichtsamling *17 dikter*. In stikmannich fan Tranströmer syn dichtwurken binne troch Eeltsje Hettinga oerset nei it Frysk. Yn 1956 studearre er ôf as psycholooch oan de universiteit fan Stokholm.

## Prizen
Tranströmer krige ferskate prizen foar syn wurk lykas de Sweedske *Aftonbladets litteraturpris* yn 1958. Yn 1966 wûn er de Bellman-priis en yn 1981 de Petrarca-priis. Yn 1990 wûn er sawol de literatuerpriis fan de Noardske Ried as de *Neustadt International Prize for Literature*. Yn 1992 krige er de Dútske *Horst-Bienek-Preis für Lyrik* en de *[[Svenska Akademiens nordiska pris]]*. Yn 1996 wûn Tranströmer de August-priis. Yn 2011 krige Tranströmer de Nobelpriis foar de Literatuer "om syn dichtsjende, trochskinende bylden dy't it paad wize nei de wurklikheid".

## Wurk
In oersjoch fan syn wurk oant en mei 2011:
* *17 dikter.* Bonnier, Stockholm 1954
* *Hemligheter på vägen.* Bonnier, Stockholm 1958
* *Den halvfärdiga himlen.* Bonnier, Stockholm 1962
* *Klanger och spår.* Bonnier, Stockholm 1966
* *De fyra första samlingarna i volymen Kvartett.* Bonnier, Stockholm (1967)
* *Mörkerseende.* Författarforlaget, Göteborg 1970
* *Stigar.* Författarforlaget, Göteborg 1973, ISBN 91-7054-110-8
* *Östersjöar.* Bonnier, Stockholm 1974, ISBN 91-0-039367-3
* *Sanningsbarriären.* Bonnier, Stockholm 1978, ISBN 91-0-043684-4
* *Dikter.* 1954-1978 (1979)
* *PS.* (1980)
* *Det vilda torget.* Bonnier, Stockholm 1983, ISBN 91-0-046048-6
* *För levande och döda.* Bonnier, Stockholm 1989, ISBN 91-0-047672-2
* *Minnena ser mig.* Bonnier, Stockholm 1993, ISBN 91-0-055716-1
* *Sorgegondolen.* Bonnier, Stockholm 1996, ISBN 91-0-056232-7
* *Samlade dikter.* (1954-1996)
* *Tolkningar.* (1999)
* *Fängelse. Nio haikudikter från Hällby ungdomsfängelse (1959).* Edition Edda, Uppsala 2001, ISBN 91-89352-10-6
* *Air mail - brev 1964-1990* (2001)
* *Den stora gåtan.* Bonnier, Stockholm 2004, ISBN 91-0-010310-1
* *Klangen säger att friheten finns.* (2002)
* *Dikter och prosa 1954-2004* (2011)
Fridshuisterastate

**Fridshuisterastate** of **Fritshuys** soe in stins as state op de terp Fridshuistra benoarden Mitselwier, mar op de himrik fan Moarre, yn de gemeente Dongeradiel west hawwe. 
  
De wichtichste state yn Mitselwier wie Roptastate. Dêrneist wienen ek Wibalda en Jaersma âlde haadlingehuzen. Trijeresom waarden dizze machtsposysjes yn 1422 al neamd. Fierder wienen der noch twa states dy't om harren namme, omgrêfting of (16e-iuwske) bewenning opfalle: Oldhuistera en Fridshuistera. Beide goeden waarden ek yn it Register van de Aanbreng fan 1511 al neamd. De beskerme terp Fridhuistra is omskreaun as terrein mei mooglik resten fan in stins.

Yn 1511 brûkte Aeltie to Frijtze Hustma lân, dêr't it kleaster Weerd lânhear fan wie. Ek yn 1578 wurdt it goed troch in pachter bewenne. Hy wurdt ûnder de namme Reijmer to Fridshuijs neamd en blykt Entshuijs te hjitten en troud te wêzen mei Barbara fan Scheltema. . Yn de boelguodbeskriuwing fan haren neilittenskip blykt in *grote eecken kast* te wêzen, dy't *Barbara zecht van de convente Weert van de Priorinne geschoncken is*. It op de terp sugerearre stinsstee soe dan oan et kleaster Weerd skonken wêze kinne. It troch in grêft omjûne terrein  wie noch dúdlik te werkennen op de lêste topografyske kaart.

It terrein is sûnt ein 19e iuw ûnbehuze; yn 2010 wurdt it trochsnien troch in sleat. Yn de noardlike helte fan it stateterrein binne in diel fan de grêft en singel noch krekt werkenber en wurdt brûkt as greide. De súdlike singel is yn it oanswettende stik bou opnomd.

## Bewenners
* 1598 Reyner Entshuys en Barbara Scheltesd Scheltema
Foppingastate

De **Foppingastate** wie in state súdlik fan Dronryp yn de gemeente Menameradiel.

Foppingastate is ien fan de âldere stinzen/states yn Menameradiel, mooglik al út de 14e iuw. Al yn 1426 is der sprake fan in Hessel Foppinga dy't yn dat jier yn Dronryp stjert. Yn 1529 die Salvius fan Foppinga oanjefte fan it swannerjocht fan Foppingastate en tagelyk fan dat rjocht op Dotingastate, dat eigendom is fan syn frou Aelcke fan Hermana.

Yn 1606 trout de roomske eigener Seino Lewe mei Tytcke fan Vervou, widdo Coenders.
Damas fan Loo, in telch út in bekende Ljouwerter magistratelaach, kocht de state yn 1654, mar Arend fan Loo, kapitein-majoar fan in rezjimint ynfantery, die it 4 jier letter (1658) alwer fan de hân. Hy koe it jild grif better brûke as it hûs. It wie dan ek in djoere tiid om de stân op te hâlden as offisier.

Yn 1665 is it goed eigendom fan Margaretha fan Cammingha, widdo fan Sicco fan Grovestins, riedshear oan it Hof fan Fryslân, dy't yn syn libben eigener wie fan Dotingastate.
Wumkes skriuwt yn syn kronyk by 1723 *Foppinga-state aldaar van Mevr. Haersolte, geb. Grovestins, bewoond door den hr. Heemstra*.
Op de kaart fan Halma út 1718 is de state noch grut oanjûn en liket noch yn folle bloei. Neffens Fan Burmania is de state lykwols al yn 1742 ôfbrutsen. Letter waard op it stee fan de state bûterfabryk ‘De Takomst’ boud.

## Bewenners
* oant 1426 Hessel Foppinga
* 1529 Salvius van Foppinga
* 1606 Seino Lewe
* 1654 Damas fan Loo
* 1658 Arend fan Loo
* 1665 Sicco fan Grovestins
* 1723 mefrou Van Haersolte-Grovestins, bewenner jonkhear Van Heemstra
Fûnsstins

De **Fûnsstins** of **Fondens** wie in stins in eintsje noardlik fan Jorwert by de buorskip Fûns yn de gemeente Littenseradiel. Fan de stins is neat werom te finen.

It laach Fons of Fûns krige syn namme fan de buorskip Fûns. Fan it laach is net folle bekend. Mooglik hat Liwa à Fondens eigener west dy't troud wie mei Catharina fan Aylva en sneuvele yn 1500 by Frjentsjer. Dat pear wenne lykwols op Fockemastate dat ek ûnder Jorwert stie.
Yn 1533 wie Hotze Fûns, of sa't doe skreaun waard Hotthio à Fondens, pastoar yn Jorwert. Hy erfde Fockemastate, mar oft er ek eigener fan Fûns west hat, wurdt der net by skreaun.

Mei de dea fan Wytze Fûns yn 1797 is it laach útstoarn. De stins/state stie der doe al hiel lang net mear. Sels op de kaart fan Schotanus út 1664 binne mar in pear húskes yntekene. Gjin tekentsje fan "vernietigde edele state" of "eigenerfde state", net iens it lytse sirkeltsje dat op syn kaarten in hofstee oanjout.

## Bewenners
* ± 1450 Doecke Fons
* 1500 grif Lieuwe Fûns
* 1533 grif Hotze Fûns
Ringriderij

**Ringstekken** of **ringriden** is in folkloristyske tradysje wêrby't dielnimmers, op in Frysk hynder, sjeas of ferdekte wein dy't efter it hynder spand is, in lâns troch in ring besiket te stekken. Dizze tradysje, dy't yn bepaalde streken as sport dien wurdt, komt foar yn Nederlân, Dútslân en Denemark. 

It ringstekken kin op ferskate wizen dien wurde. Mei it hynder ûnder de man mar ek wol út in sjeas wei. Yn de Siuwske fariant sitte de ringstekkers op in hynder en wurdt ringstekken benammen as serieuze sport beoefene. Yn West-Fryslân sitte de dielnimmers op in karke dat efter it hynder spand is. Njonken de bestjoerders fan de karre sit dejinge dy't de ringsteklâns fêsthâldt en de ringen stekt. Dizze foarm fan ringstekken is mear rjochte op it folkloristysk aspekt. It ringstekken is in pear iuwen ferlyn ûntstien as spul op jiermerken, dêr't alle boeren gearkamen. Tsjintwurdich wurde der faak spesjale eveneminten foar organisearre of wurdt it ringstekken op Keninginnedei hâlden. Faak is it anneks mei in soad folkloristyske trivia, lykas ferdekte weinen en drachten. Inkele ringstekwedstriden (bygelyks op De Jouwer lûke in soad taskôgers.

## Siuwske fariant
De dielnimmers binne tradisjoneel boeren út de streek dêr't it evenemint hâlden wurdt. It is in spul dêr't de dielnimmer, sittend op in hynder (leafst in boerewurkhynder) yn galop troch de ringbaan rydt en besiket in lâns dy't hy yn de hân hat troch in ring te stekken dy't healwei de ringbaan hinget oan in izerene bus. De wedstriidring hat in trochsneed fan 38 mm. As op 'e ein fan de dei meardere meidoggers in like grut oantal ringen stutsen hat begjint in folgjende faze fan de wedstriid; it saneamde kampen. Hjirby wurdt de wedstriidring hieltiten in stap ferlytse en wa't de ring mist falt ôf. 

## Oare farianten
* Yn Ouderkerk aan de Amstel bestiet sûnt inkele jierren de tradysje fan it ringstekken út auto's wei.
* In fariant fan ringstekken is tûntsje stekke.
Keunstriden op de Olympyske Simmerspullen

**[[Keunstriden]]** is ien fan de wintersporten dy't ea op it programma fan de simmerspullen stien hat.

## Skiednis
It is twa kear bard dat it keunstriden op it programma stie fan de Simmerspullen.
Der wiene tidens dy Spullen twa kear fiif sjueryleden, elk sjuerylid sette de dielnimmers fan plak 1 oant en mei it lêste plak. Dy rangskikking barde op basis fan it takende tal punten dat by de kür troch elts sjuerylid oan in dielnimmer jûn wie. (Dy punteferdieling wie basearre op 60% fan de ferplichte kür, 40% fan de frije kür bij de solo dissiplines). De úteinlike rangskikking barde by in mearderheidspleatsing. Wannear't in dielnimmer by in mearderheid as earste rangskikt wie, krige dizze rider it earste plak tabedield. As der gjin mearderheidspleatsing bepaald wurde koe, dan waarden de beslissende faktoaren: 
# leechste som van pleatsingsifers fan alle sjueryleden
# totaal behelle punten
# punten behelle yn de ferplichte kür.

## Medaljespegel
De top-7 fan lannen dy't by it keunstriden medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen.

## Sjoch ek
* Keunstriden op de Olympyske Winterspullen
Dirk Yde Sjaarda

**Dirk-Yde Sjaarda** (Easterein, 17 july 1983) is in earder keatser út Easterein. 

Yn 2004 tredde op it NK foar junioaren foar Easterein. Wûn de bûnspartij foar skoaljonges yn 1997 en waard yn 2005 twadde op de Jong Nederland. Debutearre yn 2006 as 22-jierrige opslagger yn de earste klasse mei as maten Erik Haitsma (Wommels) en Simke Altenburg (Reahûs). Die dat jier ek mei oan de 153e PC. 

## Prizen
* 2002 - Jong Nederlân 3e priis
* 2005 - Jong Nederlân 2e priis
* 2009 - PC 2e priis
* 2016 - de Bond 5e priis
Jan Riedstra

**Jan Siep Riedstra** (Ljouwert, 3 septimber 1943 - Jelsum, 21 maaie 2009) wie in slûchslim hanneler yn ûnreplik guod.

Hy waard grutbrocht oan de Nieuweburen yn Ljouwert, boppe it destiidske iisfabryk Frisia fan de famylje Knoops. Hy wie in soan fan in autosloper, kocht mei 21 jier it pân en bedriuw fan de Drietax oan de Westerplantaazje dy't er yn 1965 ferkocht oan buorman Auke Rauwerda. Eigener fan Rimag Behear en ien fan de rykste manlju fan Fryslân. Yn it blêd Quote waard syn fermogen rûsd op €150 miljoen.
De eardere autoferkeaper hie ferskate Ferrari's en snelle Mercedessen en wie in trou dielnimmer oan de (Quote) Challenge. As leafhawwer fan fuotbal holp er yn de njoggentiger jierren Sportclub Cambuur út de finansjele problemen.
Genealogysk Wurkferbân

It **Genealogysk Wurkferbân** is in wurkferbân op it mêd fan genealogy dat yn 1946 oprjochte is troch de Fryske Akademy.

It ferbân wol de krêften op it mêd fan genealogy bondelje en telt yn 2010 mear as 500 leden. It graaft yn 't papierene ferline fan Fryslân. Genealogen hâlde harren dwaande mei it ûndersyk fan geslachten. Hja jouwe omtinken oan 'e gearhing fan dy geslachten en oan de omstannichheden dêr't dy ûnder libbe hawwe. Hja dogge soks om dêr it eigen ynsjoch mei te ferdjipjen, mar ek om oaren, bygelyks skiedkundigen, mei de útkomsten fan harren ûndersyk te skewielen.

## Heraldyk
Ut de leden fan it Genealogysk Wurkferbân is yn 1956 in beheind tal leden ynstallearre as de Fryske Rie foar Heraldyk. Dy Rie hâldt him dwaande mei alle saken dy't wapens en flaggen oanbelangje. Fan de Fryske Rie foar Heraldyk is in aparte folder beskikber.

## Publikaasjes
It wurkferbân riedt de útjefte ta fan:

* in Genealogysk Jierboek;
* in boekje 'Ferbân yn ús Wurk', mei ynformaasje dêr't de leden by harren ûndersyk perfyt fan hawwe kinne;
* de rige 'Grêfskriften yn Fryslân'.
De Fryske Wylp

**De Fryske Wylp** is in bewenne diel fan it doarp Sigerswâld. It bestiet út de Van Akenwei, de Van Houtenwei en it ferbinende Taeijewyk. Dit diel fan Sigerswâld leit oan De Wylp, dêrom de namme.
Keunstriden op de Olympyske Simmerspullen 1908

De **[[Olympyske Simmerspullen 1908]]**, ek wol de **IVe Olympiade** neamd waarden yn 1908 yn Londen, Grut-Brittanje hâlden. It keunstriden waard hâlden yn it *Prince's Skating Club*. It wie de earste kear dat it keunstriden op it programma stie fan de Simmerspullen.

## Prince's Skating Club
Waard boud yn 1896 troch de Princes sporting club en wie allinne bedoelt foar de elite fan londen. It hie ôfmjittingen fan 64 by 15 Meter. En waard brûkt foar it keunstriden en iishokky. Yn 1908 waard de Prince's Skating Club brûkt foar it keunstriden op de Olympyske Simmerspullen it ienigste Olympyske wintersport evenemint ea hâlden yn Grut Brittanje. De iisbaan waard yn 1917 sletten en brûkt as garaazje nei ferin fan tiid is de iisbaan ôfbrútsen.

## Utslaggen
### Soloride

### Soloride Spesjaale figueren

### Pearride

## Medaljespegel
Sietse Westra

**Sietse Westra** (folút: **Sietse Jacob Westra**; Terwispel, 13 febrewaris 1927 – Assen, 17 febrewaris 1997) wie de oprjochter fan Sportclub Cambuur.

Doe't Fuotbalferiening Ljouwert weromgie nei de amateurs yn 1964, rjochte Sietse Westra sportclub Cambuur op om proffuotbal foar de stêd Ljouwert te behâlden. Westra wie manager fan Cambuur yn de jierren 1964 oant en mei 1969. Op 19 juny 1964 wie de Stichting SC Cambuur in feit mei doe noch in jierlikse gemeentlike subsydzje fan 110.000,-- gûne, dat yn 1992 stoppe. Omdat it Cambuurstadion hast op it plak stie fan it kastiel fan de aadlike famylje Van Cammingha, en it feit dat it kastiel eartiids 'Cambuur' hjitte, de wyk ek sa hjitte, waard in fernijd famyljewapen fan de Van Cammingha's it wapen fan Cambuur. De club soe yn har begjinjier útkomme yn de lanlike twadde difyzje, krektas it al besteande Fuotbalferiening It Hearrenfean
Gerrit Flisijn

**Gerrit Flisijn** (Tersoal, 29 novimber 1979) is in keatser út Easterein. 

Stoppe nei de PC fan 2011 op woansdei 3 augustus mei keatsen op it heechste nivo. Mei Pieter van Althuis en Jacob Klaas Haitsma wie de foarynse yn 2010 noch ferliezend finalist op de PC.

## Prizen
* 1996 - Freule 5e priis
* 2003 - de Bond 4e priis
* 2005 - de Bond 3e priis
* 2010 - de Bond 4e priis
* 2010 - PC 2e priis
* 2008 - de Bond 5e priis