open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ytsje Hettinga

**Ytsje Hettinga-Van der Heide** (Sibrandahûs, 31 maaie 1946) is yn 1996 meioprjochter fan teatergroep SULT. Skriuwt ferhalen en treedt ek mei har ferhalen op. Publisearre yn ferskate literêre tydskriften en gelegenheidsbondels mei proaza en ek poëzij. Skriuwt ek teksten foar toaniel, bygelyks foar de Tryaterfoarstelling *Hertejacht* (1997). Yn 2009 hat Ytsje Hettinga it boek *De nacht fan de stroffelstiennen* fan Henk de Haan bewurke ta in iepenloftspul yn Donkerbroek.

Mei "Oessy" wûn hja yn 2002 ien fan de Rely Jorritsmaprizen.

## Wurk
### Proaza
* 2007 : *Lange fingers en tichte skuon : ferhalen*

### Toaniel
* 1995 : *Lamme wjukken : ienakter* (St.U.F.T.= Stifting Utjouwerij Frysk Toaniel)
* 1997 : *Hertejacht* (foar Tryater, mei oaren)
* 1999 : *Wachtsjend wetter* (St.U.F.T.)
* 2003 : *Wer* (teatergroep Sult)
* 2005 : *It iten is klear : ienakter*
* 2009 :  "De nacht fan de stroffelstiennen"( iepeloftspul Donkerbroek)
* 2012 :  "Wat in feest" (teatergroep SULT)
* 2013 :  "Neat"/ "Niets" ienakter
### Oersettings (toaniel)
* 1995 : *Wis : (in wier bard ferhaal)* (fan: Jeroen van den Berg)
* 1995 : *Barkhorst : (in turbo realistysk kampingdrama yn tolve sênes)* (fan: Jeroen van den Berg)
* 1996 : *Serenade* (fan: Slawomir Mrozek)
* 1997 : *Ajaks* (fan Sofokles)
* 1998 :* Klaas&Klaske* (fan: Odon von Horvath)
* 1999 : *Om Eleonor* : sênes út ‘Om Elenonor’: in bewurking fan de roman fan Virginia Woolf *The Years*, fan Mouna Borgesius
* 1999 : *De stille besoarger* (fan: Harold Pinter)
* 2000 : *Net alle dieven komme ûngelegen* (fan: Dario Fo)
* 2001 : *Kyp Kwaiut* (fan: Slawomir Mrozek)
* 2002 : *Keunst* (fan: Yasmina Reza)
* 2005 : *Memmetrilogie* (fan: Rob de Graaf)
* 2007 : *Rinoseros* (fan: Eugèni Ionesco)
* 2010 : *Omke Wanja: sênes út it libben op it lân yn fjouwer bedriuwen* (fan: Anton Tsjechov)
* 2015 : *Krang* (frij nei Ivannov fan Anton Tsjechov) Teatergroep SULT.
* 2017:  *Hauken en Hazzen* (fan Robert van Dijk) Teatergroep SULT
* 2018:  *Een brug slaan* (fan Robert van Dijk) Projekt Zout-West/ Sult.

## Prizen
* Rely Jorritsmapriis: 2002 (ferhaal)
* 2013 Earste priis ferhalenwedstriid Boerederij Stifting
* 2013 Tredde priis ferhalenwedstriid KFFB
* 2016 Tredde priis ferhalenwedsriid Omrop Fryslân e.o.

## Keppeling om utens
* Webstee SULT
Jaap Hellinga

**Jaap Hellinga** (De Gordyk, 6 jannewaris 1966) is in Frysk sjoernalist. Hy wie fan 2004 oant maaie 2011 regioferslachjouwer/redakteur by de Ljouwerter Krante. Fan 2011 ôf oan is er redakteur Ekonomy by dy krante.

Hy skreau de histoaryske rubryk "Dossier Leeuwarden", dêrút ferskynden twa bondels.

## Bibliografy
* *Dossier Leeuwarden* ( 1999 )
* *De man die in zeven uren bedierf* ( 2006 )
List fan Hearrenfeansters

De **list fan Hearrenfeansters** bestiet út minsken dy't op It Hearrenfean berne binne.

## Skiednis
* Willem fan Haren (6 jannewaris 1655), grytman († 1728)
* Watse Watses, klokmakker (17e iuw)
* Marcus van Heloma ( 26 juny 1847 - 7 maaie 1922 ), kantonrjochter en mei-oprjochter fan de KNSB
* Andries Gaastra, (28 septimber 1879 - 18 juny 1945 ), grûnlizzer fan it Batavusfabryk.
* Jan Keestra, (9 juny 1825 -10 april 1885), gemeentesekretaris fan Skoatterlân
* Albert Gillis von Baumhauer (10 oktober 1891), loftfeartpionier, († 1939)

## Keunst, kultuer, ûnderwiis en wittenskip
* Teake Hoekema (1923 - Súdhorn ), Frisist en wittenskiplik haadmeiwurker fan de Ryksuniversiteit Grins.
* Lida Dykstra (16 july 1961), Fryske berneboekeskriuwster.
* Boele Bregman, (1918 -1980), byldzjend keunstner.
* Sikke Doele (1 febrewaris 1942), auteur († 2002)
* Jacob de Haan (28 maart 1959), komponist
* Eric Hoekstra (6 april 1960), taalkundige, auteur

## Polityk
* Hendrik Pasma (21 july 1813 - 5 desimber 1890), boer, skriuwer en politikus.
* Cornelis Speelman (17 desimber 1817 - Ljouwert, 7 maart 1891), rjochtbankpresidint en steatelid.
* Mr. Halbe Binnerts (It Hearrenfean, 26 oktober 1842 - 5 jannewaris 1922 ), lid Provinsjale Steaten fan Fryslân, lid fan de Earste Keamer fan de Steaten-Generaal
* Eelco Nicolaas van Kleffens (17 novimber 1894), politikus († 1983)
* Max Prinsen (10 jannewaris 1899), politikus († 1971)
* Wim Duisenberg (9 july 1935), ekonoom, politikus en bankier († 2005)
* Gretta Duisenberg (1942), polityk aktiviste
* Henk ten Hoeve (15 septimber 1946), politikus
* Jacques Tichelaar (2 jannewaris 1953), politikus

## Religy
* Lútzen Wagenaar (15 maart 1855 - Middelburg, 19 oktober 1910), predikant
* Geerhardus Vos (14 maart 1862 – 13 augustus 1949), Frysk Amearikaansk Kalvinistysk teolooch. 
* Bernard Smilde (23 jannewaris 1922 - Ljouwert), Frisiast, teolooch en predikant yn de grifformearde tsjerken, muzikolooch/komponist en tekstdichter

## Sport
* Abe Lenstra (27 novimber 1920), fuotbalinternational († 1985)
* Margriet Zegers (29 april 1954), hockeyynternational
* Franke Sloothaak (2 febrewaris 1958), springruter
* Peter de Vries (6 oktober 1967), reedrider
* Nico-Jan Hoogma (26 oktober 1968), fuotballer en bestjoerder
* Falko Zandstra (27 desimber 1971), reedrider, selsstannich ûndernimmer
* Carien Kleibeuker (12 maart 1978), reedrider
* Sven Kramer (23 april 1986), reedrider
* Geert Arend Roorda (2 maart 1988), fuotballer
* Thijsje Oenema (6 juny 1988), reedrider
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1924

De **[[Olympyske Simmerspullen 1924]]**, ek wol de **VIIIe Olympiade** neamd waarden yn 1924 yn Parys, Frankryk hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn it *Stade de Colombes*.

## Medaljespegel

## Stade de Colombes
It Stade de Colombes waard boud yn 1883 as drafbaan. Yn 1907 waard it omboud ta Atletyk stadion mei plak foar 45.000 taskôgers. Yn 1924 wie it it haadstadion fan de Olympyske Simmerspullen en waard ek de iepenings en slútingseremoanje hjir hâlden. Hjoed de dei stiet it stadion bekind als it Stade Olympique Yves-du-Manoir. It hat plak foar 14.000 taskôgers.

## Utslaggen
### Turnjen
##### Brêge
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Foltiizjehynder

##### Rekstôk

##### Ringen

##### Sprong

##### Sprong Sydwerts

##### Touklimme

##### Mearkamp Yndividueel

#### Mearkamp lannen
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1984

De **[[Olympyske Simmerspullen 1984]]** ek wol de **XXIIIe Olympiade** neamd waarden yn 1984 yn Los Angeles, de Feriene Steaten hâlden.
De gymnastyk waard hâlden yn it *Pauley Pavilion*. It wie de earste kear dat de rytmyske gymnastyk op it programma stie.

## Utslaggen
### Turnjen
#### Manlju
##### Brêge

##### foltiizjehynder

##### Rekstok

##### Ringen

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

#### Froulju
##### Balke

##### Brêge ûngelyk

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

### Ritmyske Gymnastyk
#### Froulju
##### Yndividueel

## Medaljespegel
Sevenoaks

**Sevenoaks** is in stêd (*town*) en *[[civil parish]]* yn it bestjoerlike gebiet Sevenoaks, yn it Ingelske greefskip Kent.

It is it haadplak fan it distrikt Sevenoaks en leit súdeast fan Londen en wat grutte oanbelanget folge troch Swanley en Edenbridge. 

De oanwêzigen fan de grutte bûtenpleats Knole House, hat laat ta it ûntstean fan in doarp út in al earder besteande delsetting en yn de 13e iuw waard it in merkplak.  Sevenoaks waard mei it moderne ferkearsnetwurk ferbûn doe't in tolwei iepene waard yn begjin 18e iuw, mar it spoar berikte it plak relatyf let. Sevenoaks is in typyske sliepstêd fan op-en-del reizgjende wurknimmers, hoewol't definsje dêr ek in grutte wurkjouwer is.   

Yn de stêd is de Sevenoaksskoalle festige, dy't al yn 1432 stifte is. It is de âldste sekuliere skoalle fan it Feriene Keninkryk.

De namme *Sevenoaks* komt fan it Angelsaksyske wurd *Seouenaca*; de namme fan in lytse kapel tichteby sân iken (Ingelsk: *oak*) yn wat no Knolepark is. De oarspronklike iken binne al ferskate kearen ferfongen, foar it lêst nei de grutte stoarm fan 1987.

## Besjen wurdich
* Sevenoaks Wildlife Reserve, noard fan de stêd, oanlei om in earde stiengroeve hinne.
* De bûtenpleats Knole House ûnder Sevenoaks.


Ofbyld:Sevenoaks - London Road.jpg|*London Road*, Sevenoaks
File:Stag theatre.jpg|It Stag-teater
Ofbyld:Sevenoaks railway station 1.jpg|Stasjon Sevenoaks
Ofbyld:Knole House 01.jpg|*Knole House*


## Susterstêden
* Pontoise, Frankryk
* Rheinbach, Dútslân

## Berne yn Sevenoaks
* Bill Bruford, drummer, ûnder oaren by Yes en King Crimson (1948)
* Vita Sackville-West, skriuwster en lid fan de Bloomsburygroep
--
* H. G. Wells, skriuwer (1866), wenne dêre.
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1980

De **[[Olympyske Simmerspullen 1980]]** ek wol de XXIIe Olympiade neamd waarden yn 1980 yn Moskou, de Sowjetuny hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn it *Palace of Sports of the Central Lenin Stadium* Letter omdoopt ta it Luzhniki Palace of Sports.

## Utslaggen
### Turnjen
#### Manlju
##### Brêge

##### foltiizjehynder

##### Rekstok

##### Ringen

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

#### Froulju
##### Balke

##### Brêge ûngelyk

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

## Medaljespegel
Harry Muskee

| 
|-
| 
|}

**Harry "Cuby" Muskee** (Assen, 10 juny 1941 - Rolde, 26 septimber 2011) wie in Nederlânsk sjonger en meiopjochter fan de bluesband Cuby + Blizzards.

## Biografie
Muskee waard berne yn de Twadde Wrâldoarloch yn it Wilhelmina Sikehûs yn Assen. Yn 't earstoan wenne er mei syn mem by syn beppe, meidat syn heit finzennaam wie en nei Dútslân brocht wie.

Doe't er fjouwer wie seach er syn heit foar it earst. De húshâlding ferfear nei Rotterdam, mar gie twa jier letter werom nei Assen. Mem krige multiple sklearoaze en koe net goed mear foar him soargje. Meidat syn heit as brânwarkommandant de hiele dei fan hûs wie, naam beppe de soarch foar Muskee foar it grutste part oer. 

Muskee waard op syn tsiende lid fan de fuotbalfereniging Achilles 1894 en op syn fyftjinde gie er foar it earst nei gitaarles. Op de mulo hearde er foar it earst jazz en dixieland. Mei de bruorren  Jaap en Henk Hilbrandie rjochte er de band The Mixtures op. Ut dy band ûntstie The Old Fashioned Jazz Group. De band spile fral op skoalfeesten yn Assen.

Under oaren troch de radiostjoeder American Forces Network, foar Amerikaanske militêren dy't yn Dútslân legere wiene, kaam Muskee yn 'e kunde mei bluesmuzyk. Doe't er by in platesaak de elpee *Concert at Newport* fan John Lee Hooker fûn, besleat er dat hy dy muzyk ek meitsje woe.

Doe't Muskee 20 jier wie (1961), stoar syn mem en in jier letter ek syn beppe.

Nei The Blizzards-periode spile er yn de formaasjes Red White 'n' Blue, de Harry Muskee Band, de Muskee Gang en Muskee. Uteinlik die bliken dat de oarspronlike namme *Cuby + Blizzards* it meast oansloech en ûnder dy namme, mei de Grinzer gitarist Erwin Java, toerde Muskee in protte jierren toch binnen- en bûtenlân.
Njonken dat presintearre er muzykprogramma's foar RTV Drinte en makke er foar dy stjoerder in stúdzjereis troch de súdlike steaten fan Amearika, op 'e siik nei de woartels fan de blues.

Op inisjatyf fan de Fryske deputearre en Muskeefan Gerard van Klaveren waard yn 1997 yn Grolloo in boarstbyld foar Harry Muskee oprjochte, makke troch Gerda van den Bosch.

Muskee stoar yn de âldens fan 70 jier oan kanker. Hy waard beïerdige efter de tsjerke yn Rolde.

## Underskiedings
* Edison (mei it debútalbum *Desolation* fan Cuby + Blizzards)
* Earepeinje fan de stêd Assen
* Kulturele Priis fan de provinsje Drinte
* 2003 Ridder yn de Oarder fan Oranje-Nassau
* 2007 Gouden Harp foar syn hiele oeuvre
* 2007 Ambassadeur fan de provinsje Drinte
* 2011 Earepeinje gemeente Aa en Hunze

## Keppelingen om utens
* Muzykensyklopedy: oersjoch, biografy en diskografy
* C+B museum te Grolloo
Dick Brouwer (fersetsstrider)

**Dick J. Brouwer** (Wassenaar, 11 febrewaris 1917 – Snits, 14 juny 1996) wie in fersetsstrider yn de tiid fan de Twadde Wrâldoarloch.

Brouwer, dy't yn de oarloch de skûlnamme *Bontje* brûkte, wie ien fan de leden fan de Groep Lever. Hy wurke by de plysje yn Snits op it plysjeburo oan it Martiniplein. Yn dizze funksje spile er in soad gegevens troch oan de ferskillende fersetsgroepen. Brouwer wie ek lid fan de Snitser Knokploech en wie behelle yn it ûnderbringen fan ûnderdûkers, de útjefte fan fersetskrante *BBC-nieuws*.

## Plysjeburo
Op it plysjeburo fan Brouwer hawwe twa oerfallen west troch it ferset. Brouwer spile hjirby in kaairol. It buro waard yn de oarloch troch de besetter brûkt foar it opsluten fan ûnderdûkers en ûndergrûnske wurkers. By de oerfallen (yn febrewaris en maart 1945) waarden yn totaal 28 minsken befrijd. Nei de lêste oerfal krigen de Dútsers der erch yn en moast Brouwer ûnderdûke.

Yn Snits is in strjitte yn de wyk Swetteplan nei him ferneamd; de Dick Brouwerstrjitte.
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1928

De **[[Gymnastyk]] op de [[Olympyske Simmerspullen 1928]]** waard hâlden yn it Olympysk Stadion. It wie de earste kear dat de froulju meidwaan mochten oan de gymnastyk.

## Medaljespegel

## Olympisch Stadion
It Olympisch Stadion waard boud yn 1928 en hie doe plak foar 31,600 taskôgers yn 1987 wie de gemeente Amsterdam fan plan it stadion te ôf te brekken, mar dat waard krekt op 'e tiid opkeard troch monumintensoarch.  Tusken 1996 en 2000 waard it yn tuskentiid slim fertuteaze stadion yngreven opknapt, doe is wol it velodroom ferdwûn. Hjoed de dei wurd it Stadion wer brûkt foar lytse en gruttere eveneminten faaks mei in Olympysk Sportkarakter.

## Utslaggen
### Turnjen
##### Brêge
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Foltiizjehynder

##### Rekstôk

##### Ringen

##### Sprong
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Mearkamp Yndividueel
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

#### Mearkamp lannen
Abdena

**Abdena** is de famyljenamme fan in machtich East-Frysk haadlingelaach. Yn de jierren koart nei 1400 hiene sy mei tastimming fan de Biskop fan Münster, dy 't dêr âlde rjochten útoefene, de stêd Emden en omkriten yn besit krigen. Se ûntwikkelen de stêd ta harren machtssintrum.  

## Skiednis
De âldst bekende fertsjintwurdiger is *Wiard Droste tho Emetha*, dy 't om 1300 hinne yn Emden in boarch bouwe liet. Him waard troch de biskop fan Münster it tafersjoch jûn oer it munt- en dûanewêzen. Syn pakesizzer Hisko Abdena slagge deryn om de ynfloed fan Münster fierder tebek te driuwen en troch him waarden de hannelsbetrekkingen  fan Emden mei Münster en Westfalen gâns útwreide. Boppedat sette er útein mei de foar de stêd tige lukrative heffing fan steapelrjocht op alle foarby farrende skippen. 

De Abdena's diene gemiene saken mei de Fiktaaljebruorren en mei in oare Eastfryske haadlingefamylje Tom Brok krigen sy spul om de macht oer Eastfryslân. Dy machtsstriid soe lang om let troch harren ferlern wurde. 

De lêste haadling fan it laach Abdena yn Emden wie Hisko syn soan Immel, dy't de Abdena's twaris mei de Fiktaaljebruorren ferbûn. Immel waard letter by in strafekspedysje troch de Hânze finzen naam en ferstoar 1455 yn finzenskip yn Hamboarch.
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1932

De **[[Olympyske Simmerspullen 1932]]**, ek wol de **Xe Olympiade** neamd waarden yn 1932 yn Los Angeles, Feriene Steaten hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn it *Los Angeles Memorial Coliseum*.

## Medaljespegel

## Los Angeles Memorial Coliseum
It stadion waard yn 1921 boud as monumint ta oantinken fan de slachtoffers fan de Earste Wrâldkriich it waard iepene yn 1923. It hie plak foar 75,144 taskôgers foar de Olympyske Simmerspullen fan 1932 waard it tal plakken foar taskôgers opskroeft ta 101,574. Ek krige it foar dizze spullen syn Olympyske fakkel.

## Utslaggen
### Turnjen
##### Brêge
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Foltiizjehynder

##### Rekstôk

###### Medaljeferdieling
De Finnen Heikki Savolainen en Einari Teräsvirta einigen op it ûnderdiel rekstôk, mei in lyk tal punten op de twadde plak. In beslissingskamp waard lykwols net hâlden, om't de beide Finnen de medaljes nei ûnderling oerlis ferdielden.''

##### Ringen

##### Sprong
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Flier
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Tûmelje
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Yndiaanske knotsen
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Touklimme
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Mearkamp Yndividueel
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

#### Mearkamp lannen
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1936

De **[[Olympyske Simmerspullen 1936]]**, ek wol de **XIe Olympiade** neamd waarden yn 1936 yn Berlyn, Dútslân hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn de *Dietrich Eckart-Bühne* Nei ôfwêzichheid op de Spullen fan 1932 stie it gymnastyk foar froulju yn 1936 foar de twadde kear op it programma fan de Simmerspullen.

## Medaljespegel

## Dietrich Eckart-Bühne
De Dietrich Eckart-Bühne waard boud yn 1935 en hie plak foar 20.000 taskôgers.  De Dietrich Eckart-Bühne leit oan de west kânt fan it Olympysk Stadion en is nei de Twadde Wrâldkriich omdoopt ta de Berliner Waldbühne. De Waldbühne wurd hjoed de dei foaral brûkt foar concerten fan klassyk oant pop.

## Utslaggen
### Turnjen
##### Brêge
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Foltiizjehynder

##### Rekstôk

##### Ringen

##### Sprong
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

##### Flier
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

#### Mearkamp yndividueel
{| width=100%
| width=40% align=left valign=top |

#### Mearkamp lannen
Chepstow

**Chepstow** (Welsk **Cas-Gwent**) is in plak yn it fierste súdwesten fan Wales, oan de grins mei Ingelân, yn it bestjoerlik greefskip Monmouthshire en yn it seremoanjele behâlden-graafschap Gwent. 

Chepstow leit oan de rivier de Wye, tichtby de westein fan de grutte brêge oer Severn en de M48 motorway. Teffens is der in spoarferbining mei Cardiff (de haadstêd fan Wales), nei it noarden en nei Ingelân.

It is it súdlik begjinpunt fan it Offa's Dyke Paad. Chepstow is fierder ferneamd fanwege it Kastiel Chepstow, de âldst oerbleaune stiennen boarch yn Brittanje, en fanwege de draafbaan dêr't de Welsh Grand National ferriden wurdt. Toeristen komme ek ôf op it tichtby lizzende *Royal Forest of Dean* en de ruïne fan de Abdij fan Tintern (Tintern) dy't fiif kilometer benoarden it plak leit.

It súdlik part fan Wales is ien grutte plysje-regio en it kearnkorps dêrfan is dat fan Chepstow.


Ofbyld:Politie-Chepstow.JPG|*It plysjeburo yn Chepstow*
Ofbyld:Welcome to Chepstow.jpg|*Chepstow*
Ofbyld:Chepstow_Castle_(Wales).JPG|*Chepstow Castle*
Ofbyld:Chepstow Railway Station - geograph.org.uk - 237303.jpg|*Stasjon fan Chepstow*


## Keppelings om utens
* www.geograph.co.uk : foto's fan Chepstow en omkriten
* Oer Chepstow Castle
* Oer Chepstow Castle 
* Hynstedraafbaan Chepstow
* Oer de Severn
Roelof Wijtsma

**Roelof Wijtsma** (Bombay, 1967) is yllustrator en striptekener út Grins. 

Hy gie nei de Akademy Minerva yn Grins en studearre ôf mei in tekenrigeprojekt. Hy makket tekenteltsjes foar berneblêden en edukative útjeftes en yllustrearret jeugd- en berneboeken (û.o. printeboekrige *De wereld van Oek*, tekst Hein Klompmaker). 
Ek is er de makker fan de tekenrige *Arin* dy't him ôfspilet yn de tiid fan de hunebêden (senario Frans Le Roux).

## Wurken
* *In wrâldreis yn 80 dagen*,  nei Jules Verne, tekst fan Bert-Rene Luimstra, Anne Tjerk Popkema, Trijntje van der Steege, Hielke Visser (2016)
* *De wereld van Oek 3: Oek gaat op reis* (2007)
* *De ontvoering van Philips Willem*, histoaryske rige (2006)
* *De wereld van Oek 2: Oek en het vuur* (2005)
* *Getekend*, (ferhaal fan Christo Bijlsma), (2004)
* *De wereld van Oek 1: Kind van hunebedbouwers* (2003)

## Keppeling om utens
* Hiemside fan Roelof Wijtsma
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1948

De **[[Olympyske Simmerspullen 1948]]**, ek wol de **XIVe Olympiade** neamd waarden yn 1948 yn Londen, Grut-Brittanje hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn it *Earl's Court*. 

## Earl's Court
It Earl's Court waard boud yn 1937 as conferensje en evenemintenhal mei plak foar 19.000 taskôgers. Earl's Court wêr't boksen, gymnastyk, wrakselje en gewichtheffen hâlden waard is hjoed de dei ek wol bekind as it Earl's Court 1, om't it Earl's Court yn 1991 útwreiden waard mei it Earl's Court 2.

## Utslaggen
### Turnjen
#### Manlju
##### Brêge

##### Foltiizjehynder

##### Rekstok

##### Ringen

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

#### Froulju
##### Mearkamp Lannen

## Medaljespegel
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1968

De **[[Olympyske Simmerspullen 1968]]**, ek wol de XIXe Olympiade neamd, waarden yn 1968 yn Meksiko-Stêd, Meksiko hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn it *Auditorio Nacional*.

## Auditorio Nacional
It Auditorio Nacional is yn 1990 boud foar follybal en basketbal wedstriden en hie plak foar 12.450 taskôgers it leit op in 12 kilometer noardlik fan it Estadio Olímpico Universitario. It Auditorio Nacional is yn 1990 yngreven ferboud it wurd hjoed de dei allinne nog brûkt foar muzyk.

## Utslaggen
### Turnjen
#### Manlju
##### Brêge

##### Foltiizjehynder

##### Rekstok

##### Ringen

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

#### Froulju
##### Balke

##### Brêge ûngelyk

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

## Medaljespegel
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1952

De **[[Olympyske Simmerspullen 1952]]**, ek wol de **XVe Olympiade** neamd waarden yn 1952 yn Helsinky, Finlân hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn it *Messuhalli*.

## Messuhalli
De Messuhalli waard yn 1935 boud as beurs gebouw, en waard brûkt foar konserten, beurzen en sport eveneminten. foar de Olympyske Simmerspullen fan 1952 waard de hal útwreide. Yn 1966 wie der in grutte brân yn de Hal mar hy waard wer opboud. Hjoed de dei is de Messuhalli bekind as Töölön kisahalli en wurd allinne nog brûkt as sporthal.

## Utslaggen
### Turnjen
#### Manlju
##### Brêge

##### Foltiizjehynder

##### Rekstok

##### Ringen

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

#### Froulju
##### Balke

##### Brêge ûngelyk

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

##### Draachber ark Lannen

## Medaljespegel
Joseph Addison

**Joseph Addison** (Milston (Wiltshire), 1 maaie 1672 – Kensington, (Londen) 17 juny 1719) wie in Britsk politikus en skriuwer, dy't meast te binnen brocht wurdt tegearre mei syn freon foar it libben, Richard Steele, mei wa't er it tydskrift *[[The Spectator (1711)|The Spectator]]* oprjochte.

The Spectator wie in blêd mei in soad ynfloed, dat neifolging fûn yn oare lannen (yn Nederlân waard Justus fan Effen der tige troch beynfloede). De skriuwers behannelen estetyk, literêre stilen en it stedslibben. Populêr waarden ek syn mei Steele skreaune *Sir Roger de Coverley papers*, dat op in skerpe en fermaaklike wize it libben fan in lânedelman en syn besites oan Londen beskriuwt.

Yn 1717 waard Addison, dy't ûnder mear sûnt 1708 lid fan it Legerhûs wie en tal fan bestjoersfunksjes hie, as *Secretary of State* beneamd.

Syn toanielstik *Cato* is troch Pieter Langendijk yn 'e mande mei Hermanus Angelkot yn it Nederlânsk oerset.

Addison waard begroeven yn Westminster Abbey.

## Publikaasjes
* *The christian poet* (1728)
* *Cato* (1713)
* *The drummer or the haunted-house* (1716)
* *The resurrection* (1718)

## Literatuer
* : *Joseph Addison*. - Boston, Mass. : Twayne, 1982. - ISBN 0-8057-6824-6

## Keppeling om utens
* Addison syn wurk by wikisource.org
Milston

**Milston** is in *[[civil parish]]* yn Wiltshire. It leit op sa'n 20 kilometer benoarden Salisbury en wurdt fan it oanswettende Durrington skieden troch de rivier de Avon. De namme is fan Angelsaksysk komôf en bestjut "pleats/delsetting yn de midden". De karspel bestiet út twa útbuorrens: Milston en Brigmerston, plus in stikmannich pleatsen op de Salisbury Plain. It buorskip Milston hat in lytse Saksyske kapel wijd oan Marije.
Kensington (Londen)

**Kensington** is in wyk yn it Londenske bestjoerlike gebiet Kensington en Chelsea, yn de regio Grut-Londen.

## Ferneamde persoanen
; Berne yn Kensington
* Virginia Woolf (* 25 jannewaris 1882 yn 22 Hyde Park Gate as Adeline Virginia Stephen), skriuwster
* John Gielgud (* 14 april 1904), akteur en regisseur

; Stoarn yn Kensington
* Isaac Newton, natuerkundige, wiskundige en filosoof
* Freddie Mercury († 24 novimber 1991), sjonger fan de band Queen
* Richard Wright († 15 septimber 2008), lid fan de band Pink Floyd
Hedel (Gelderlân)

**Hedel** (*Hèl* yn de folksmûle) is in doarp yn de Nederlânske provinsje Gelderlân, dat oan de rivier de Maas leit. It doarp hat 4737 ynwenners (op 1 jannewaris 2011). Sûnt 1 jannewaris 1999 beheart it oan de gemeente Maasdriel. De buorskip Kalifornje heart ek by it doarp.

## Foto's

Ofbyld:9372wi.jpg|Hynstemerk Hedel
Ofbyld:Oorlogsmonumenthedel.jpg|Oarlochsmonumint
Ofbyld:Zichtopbrughedel.jpg|Utsjoch op de Hedelske brêge


## Keppelings om utens
* www.historischmuseumhedel.nl: Histoarysk museum Hedel
* Streekargyf: Slach by Hedel
* Fuseliers.nl: de aksje by Hedel
Jan Ernst Matzeliger

**Jan Ernst Matzeliger** (Paramaribo, Nederlânsk-Guyana, 15 septimber 1852 - Lynn, Massachusetts, 24 augustus 1889) wie in Surinaamske útfiner.

## Libben en wurk
Matzeliger waard yn 1852 oan de Kottikarivier berne. Syn heit wie in Nederlânsk yngenieur en syn mem wie in swarte Surinaamske slavinne. Doe't er 19 jier wie sette er him nei wenjen yn Philadelphia, Pennsylvania neidat er in skoft seeman west hie. Tsjin 1877 koe er him aardich rêde mei it Ingelsk, wilens wie er nei Massachusetts ferfarre. In skoft letter krige er wurk yn in skuonfabryk.
 
Matzeliger hat de útfining fan de skoechstikmasine op syn namme brocht. Dy masine makket sûnt 1883 yn de hiele wrâld dat de bobbeskoech en skoechsoal op in folle goedkeapere manier as dêrfoar oan elkoar set wurde kinne. De masine koe tusken de 150 oant 700 pear skuon deis produsearje. Dêrtroch waarden skuon de helte goedkeaper yn de FS en  foar in gruttere groep minsken better te beteljen. 

Nei fiif jier krige Matzeliger it patint op syn útfining (1883). Jan Ernst Matzeliger stoar op 24 augustus 1889 yn Lynn (Massachusetts) yn de Feriene Steaten oan tuberkuloaze. Yn 1985 ferneamde de stêd Lynn in brêge nei de útfiner. Tan syn oantins waard yn de Feriene Steaten ek in postsegel útjûn.
Karin Amatmoekrim

**Karin Amatmoekrim** (Paramaribo, 25 desimber 1976) is in Surinaamsk-Nederlânske skriuwster.

## Libben en wurk

Karin Amatmoekrim is de dochter fan in Javaanske mem en in Sineeske-Kreoolske-Yndiaanske heit. Amatmoekrim emigrearre yn 1981 út Suriname nei Nederlân en waard grutbrocht yn IJmuiden. Sy hiet doe noch Karin Boersma nei de twadde man fan har mem. Sy gie nei it Gymnasium Felisenum yn Felsen Súd en die dêrnei de stúdzje Moderne Letterkunde oan de UvA en studearre ôf op de skripsje *de Etniciteit in de Surinaamse Literatuur*.

Yn 2004 kaam har debútroman *Het knipperleven* út, dy't goed ûntfongen waard troch de kritisy. Yn 2006 folge *Wanneer wij samen zijn*, in  generaasjeroman grûnfêste op Amatmoekrim har famyljeskiednis. It boek beskriuwt trije generaasjes yn in Javaansk-Surinaamske famylje. 
De roman *Titus* ferskynde yn 2009. Amatmoekrim publisearre itselde jier ek koarte ferhalen yn de opinyblêden *[[De Groene Amsterdammer]]* en *[[Vrij Nederland]]* en ferfong kollumniste Aaf Brandt Corstius trije wike lang mei in deistige kollumn yn de krante *nrc.next*.

Op 15 novimber 2009 krige sy as earste de Black Magic Woman Literatuerpriis oanrikt foar har roman *Titus*.

Amatmoekrim publisearre yn 2016 *Tenzij de vader*, in memoir oer har heit Eric Lie. Dat boek wie yn 2017 de basis foar de dokumintêre *De jacht op mijn vader*. Lie ferstoar yn juny 2022. 

Amatmoekrim sit teffens yn de redaksjerie fan de Stichting Literêre Aktiviteiten Amsterdam (SLAA), de advysried Kultuer fan de gemeente De Haach en is lid fan de Ried fan Tafersjoch fan Forum, it kennisynstitút foar multikulturele fraachstikken.

## Wittenskip
Amatmoekrim skreau in dissertaasje, in biografy fan de essayist Anil Ramdas. It boek mei de titel *In wat voor land leef ik eigenlijk? Anil Ramdas, onmogelijk kosmopoliet* waard yn 2023 sil útbrocht by útjouwerij Prometheus.
 
Teffens tekene hja yn augustus 2018 it kontrakt foar in allesbefiemjende skiednis fan Suriname. Yn 2023 moat *Suriname. Een geschiedenis* ferskine by de De Bezige Bij.

## Bibliografy
* *Het knipperleven* (2004)
* *Wanneer wij samen zijn* (2006)
* *Titus* (2009)
* *Het Gym* (2011)
* *De man van veel* (2013) - Basearre op it libben fan Anton de Kom
* *Tenzij de vader* (2016)
### Stripferhaal <small>(senario)</small>
* *Suske en Wiske en de Tollende Toverkol* tegearre mei Hanco Kolk (2016)

### Proefskrift
* *In wat voor land leef ik eigenlijk? Anil Ramdas, onmogelijk kosmopoliet* (2023).

## Keppelings om utens
* http://www.amatmoekrim.com/
* [Besprekking fan ''Titus'' op Karaibysk útsjoch, troch [Michiel van Kempen]]
* Oer de Black Magic Woman Literatuerpriis
* DBNL-profyl
Californië (Maasdriel)

**Californië** is in buorskip oan de N831 yn de gemeente Maasdriel yn de provinsje Gelderlân. De buorskip leit direkt foar Ammerzoden, mar heart ta Hedel. Yn Californië wie earder in herberch mei de namme Californië.

Wêrom't de buorskip sa hjit is net bekend, omdat it argyf fan Ammerzoden de Twadde Wrâldoarloch net oerlibbe hat.
Greenwich (distrikt)

**Greenwich**, formeel de **Royal Borough of Greenwich**, is in yn 1965 oprjochte Ingelsk distrikt fan de Britske regio Grut-Londen, yn it súdeasten fan dy metropoal, oan de súdigge fan de Teems. It haadplak fan it distrikt is de stêd Greenwich.

## Nulmeridiaan
Greenwich is it nulpunt fan it systeem om de lingteposysje op it graadnet fan de ierde oan te tsjutten. In dat systeem bevindt Greenwich zich op een nulmeridiaan, út soarte de meridiaan fan Greenwich. Dy rint troch it Keninklik Greenwich Observatoarium, de stjerrewacht dy't dêr yn it ferline húsmanne.

Greenwich is ek it plak dêr't de tiidstandert Greenwich Mean Time (GMT) ôfsprutsen is. At de sinne dêr op it heechste punt yn it suden stiet, dan is it 12 uur lokale tiid. GMT hat gjin simmer- en wintertiid. De wintertiid op de Britske Eilannen is lyk oan GMT, mar ûnder de simmertiid skilt it in oere.

Foar 1884 binne der oare nulmeridianen brûkt.

## Wiken yn it distrikt Greenwich
* Blackheath
* Charlton
* Kidbrooke
* Mottingham
* New Eltham
* Plumstead
* Shooter's Hill
* Westcombe Park
* Woolwich

## Keppelings om utens

* Wrâlderfskip Greenwich
* Gids Greenwich
* Toeristyske ynformaasje
Aleppo

**Aleppo** (Arabysk: ﺣﻠﺐ, Halab) is in stêd en ek in provinsje yn it noardwesten fan Syrje, deun by de Turkske grins. Mei it tal fan 2.738.000 ynwenners is it de grutste stêd fan Syrje. Mei Damaskus stride it om de ear hoeke stêd it de langst oan ien stik bewenne west hat op de wrâld. 

## Ynwenners
Aleppo is ien fan âldste stêden op de wrâld en leit op in strategysk plak tusken de Midlânske See en de Eufraat. Meastepart fan de ynwenners binne Arabieren, mar der wenje ek Koerden en Armeenjers en lytse tallen Griken en Turken. Likernôch 20% binne kristenen.

## Namme
De akkadyske namme fan de stêd wie *Halab*, ek *Halap*, *Hallaba*, *Halba*, *Halbi* of *Halpa* skreaun. Yn Egyptyske boarnen hite de stêd *'hlp*; yn it Arameesk en in Oegarit waard *hlb* skreaun. Yn de Aldheid wie de Aleppo bekend as *Halpa*, yn de Seleusidyske tiid as *Beröa*.

De Arabieren hawwe de namme *Halab* hâlden dy't yn harren taal de ferline tiid fan molke is. Neffens oerlevering rêste Abraham dêr út op de tocht fan syn berteplak Ur nei it Beloofde Lân. Hy soe syn ko *asch-Schahba* molke hawwe boppe op de heuvel dêr't no de sitadel stiet en de molke ferdield hawwe ûnder de bevolking. Yn it Syrysk-Arabysk hjit de sêad *Halaba asch-Schahba*.

## Skiednis
De stêd, dy't troch de Hettiten stiften is, waard boud op in kloft heuvels yn in wiid fruchtbere delling oan beide siden fan de Kwuwaik. Yn 636 waard it troch de Arabyske islamityske legers ferovere. De folgjende tûzen jier hawwe ferskillende machten om de stêd fochten. De sitadel wie boud op in heuvel yn it sintrum fan de stêd. It wie ien fan de sterkste boarchten op de wrâld.

July 2012 kaam Aleppo swier ûnder fjoer te lizzen fan it Syryske leger ûnder de Syryske boargeroarloch. Tûzenen ynwenners flechten de stêd út. De histoaryske binnenstêd is benei folslein ferwoastge.

Yn febrewaris 2023 waard ek Aleppo troffen by de swiere ierdskodding yn Syrië en Turkije. Der foelen op syn minst 400 deaden yn de stêd. 

## Wichtige bouwurken
* Sitadel fan Aleppo
* Grutte moskee fan Aleppo

## Berne yn Aleppo
* Emile Benveniste (1902-1976), Frânsk taalwittenskipper
Ridderhofstêd Bolenstein

**Ridderhofstêd Bolenstein** is in kastiel yn Maarssen yn de provinsje Utert.

It waard om 1340 stifte troch Derk de Bole en bestie doe noch mar út in wentoer. It is meardere kearen útwreide en ferboud. It hûs waard yn 1538 ferheft ta ridderhofstêd. Dat wie in fersterke hûs dêr't de famylje fan de bewenner al iuwenlang ta de adel hearde. Foardiel dêrfan wie frijstelling fan belesting op ûnreplik guod. Letter krigen eigeners ek it lidmaatskip fan de Steaten fan Utert.
Yn 1917 krige it hûs syn hjoeddeiske rjochthoekige plattegrûn. In oerwulfde kelder en muorren fan in meter dik bringe yn it ûnthâld de 14e-iuwske wentoer. Yn 1404 draacht de destiids eigener (Dirck fan Bole) it yn lien op oan de Biskop fan Utert. 

Yn 1438 is it ferkocht oan ridder Otto Snaef en letter wurde de Van Nijenrode's eigener. Dan wurde de folgjende famyljes eigener: Snellenburg, Van Zuylen van Nijvelt, Godin, de Malapert en Van Heeckeren. 
It hûs hie yn de 17e iuw in dûbelde bekapping oan beide siden mei dûbelde trepgevels. It hie fjouwer skoarstiens mei piramidefoarmige bekroaningen mei wynfaantsjes. Yn 1825 is dit ferfongen troch in fjouwerkante kape mei in tuorke en klok. Der waard in brêge-bordes oanlein. De muorren sels waarden beplastere mei blokte bannen oan de hoeken. Yn 1917 is in erker oanboud. Yn it koetshús siet ein 19e iuw de earste elektrisiteitssintrale fan Maarssen. Yn 1900 ferdwûn de grientetún en waard de skippersgrêft ferlinge. Dêrnei waard de Wilhelminawei oanlein, wêrby't de teekoepel fersetten waard nei Loenen. Sûnt 1960 is it hûs restaurearre en ûntplastere. De lêste restauraasje wie tusken 1999 en 2002. Krekt bûten it terrein fan Bolenstein stiet sûnt 1968 in teekoepel. Dy stie earder op it grûngebiet fan Doornburgh, oan de oare kant fan de Vecht.

## Eigeners
Yn de 19e iuw binne de eigeners Johannes Fåhraeus, Walland, Abels Visser, Wolff, Strick van Linschoten, Van der Vijsel en begjin 1900 J.M. de Muinck Keizer. 

De gemeente kocht Bolenstein yn 1942. Der waard in distribúsjekantoar fêstige en in plysjeburo. Yn 1960 ferkeapet de gemeente it oan de arsjitekt B.O. van den Berg. Fan 1981 - 1999 wenne de filmprodusint Matthijs van Heijningen yn it hûs. 

Uteinlik wurdt dan de 2006 yn opspraak rekke fêstguodmagnaat Jan-Dirk Paarlberg de eigener. Hy hie hjir wat kantoarromten oan de lettere Kommissaris fan de Europeeske Kommisje Neelie Kroes fergees beskikber steld.
Miente

De **miente** wie yn midsiuwsk Fryslân in groep ynwenners dy't in eigen hiem hienen.  It waard ek wol as **mienskar** of **mandeskar** oantsjut. De grytman waard by de rjochtspraak faak bystien troch de "miente" of "miene miente", dat wiene besitters fan stimrjocht. Yn de stêden wie er in riedjouwend bestjoerslichem dy't út gâns de boargerij yn stêden bestie en letter fertsjintwurdige troch de foarnaamsten, ryksten en meast ûntwikkelden. 

Yn it easten fan Nederlân hiet sa'n bestjoersfoarm in "marke".

It wurd "gemeente", "gemiente" yn ferâldere foarm, is fan it wurd "miente" ôflaat. 

## Sjoch ek
* Rottige Meente
Krzeszowice

**Krzeszowice** is in stêd en gemeente yn regio Małopolska yn it suden fan Poalen.

Yn 2008 waard it plak, mei 19 oare doarpen yn Europa, útsocht om mei te dwaan foar de Spaanske dokumintêrefilm 'Doarpen fan Europa' (*Pueblos de Europa*), dy't produsearre waard troch Juan Frutos (Colours Communication Group*) en Orange Productions S.L.

Fan [[1795]] oant [[1809]] hearde Krzeszowice by [[Eastenryk]] en fan [[1846]] oant [[1918]] by [[Eastenryk-Hongarije]].

== Geografy ==
Krzeszowice leit yn it suden fan Poalen, oan de Krzeszówka rivier.

== It besjen wurdich ==
=== Arsjitektuer ===
* Tsjerke St. Maarten yn [[Neogotyk|neogoatyske]] styl
* Bûtenpleats Potocki
* Bûtenpleats Vauxhall

=== Park ===
* De Potocki-tún 

=== Museums ===
* Museum fan Krzeszowice, mei in lytse galery: keunst, foarwurpen, meubels.

<gallery>
File:Krzeszowice-kosciol.jpg|*Sint Maarten, RK-tsjerke*
Ofbyld:Pałac Stary Potoccy 14.JPG|Bûtenpleats Potocki*
Ofbyld:Vauxhall Pałac 81.JPG|*Vauxhall*
Ofbyld:24 I 07-W oczekiwaniu na pociąg.JPG|*Stasjon Krzeszowice*
Ofbyld:POL Krzeszowice COA.svg|*Stedswapen*
Doornburgh

**Doornburgh** is in oan de rivier de Fecht lizzende 17e-iuwske bûtenpleats yn it doarp Maarssen. It hûs mei ûnder mear it omlizzende park, de tagongsstekken, in timmermanswenning en in iiskelder is erkend as ryksmonumint.

## Skiednis
De Amsterdamske keapman Jan Claes Vlooswijck kocht yn 1623 it stik grûn dêr't no Doornburgh op stiet, wêrnei't Hendrick de Beijer de nije eigener waard en it yn 1653 trochferkocht oan Pieter Brugman ynklysyf de derop steande hofstee. Johan fan Eegeren naam it twa jier letter oer wêrby't wyls sprake wie fan in bûtenpleats. 

De Utertske domhear Willem van Zon krige it yn 1684 yn syn besit en hy liet it grif yngreven ferbouwe. Nei it ferrstjerren fan Van Zon naam Abraham van Romswinckel it yn 1718 oer wêrnei't it yn twa Portegeesk-Joadske famylje kaam. It tige kostbere smeiizeren stek oan de Fechtzijde komt út dizze perioade en waard fermoedlik yn 1725 troch de eigener Jacobus de Chaves sette litten. Jan Elias Huydecoper kocht it yn 1772 en oant 1912 soe Doornburgh binnen dizze famylje bliuwe. De oangrinzjende bûtenpleats Goudestein wie yn dizze perioade ek yn harren besit. De grûnen fan Doornburgh waarden dêrby útwreide en begjin 19e iuw lei de lânskipsarsjitekt J.D. Zocher jr. der in bosk en park by oan. De folgjende eigener, Jan Pieter van Voorst tot Beesel, besleat ta in grutte restauraasje, dêrby waard ûnder oarre de yntree feroare en krige it in begjin 18e-iuwske Grinslanner yngongspartij. De souderskildering op doek, earst oanbrocht nei 1920, is fan de hân fan Jan Abel Wassenbergh. Dêrneist joech Van Voorst it in bestimming as museum. 

Sûnt 1957 is Doornburgh yn besit fan de Kanunnikessen fan it Hillige Grêf dy't in troch J. de Jong en D. van der Laan ûntwurpen nij kleasterkompleks, Priorij Emmaus, sette lieten op it lângoed.


Ofbyld:Govert Flinck 003.jpg|Albert Burgh, Jan Claesz. Vlooswijck, Pieter Reael en Jacob Willekens op it skilderij troch Govert Flinck yn 1642
Ofbyld:Maarssen 26348 Diependaalsedijk 15.JPG|*Earder koetshús*
Ofbyld:Maarssen-doornburghdetail.jpg|*Detail yngongspartij*
Ofbyld:Maarssen, doornburghdetail.jpg|*Detail yngongspartij*
Ofbyld:Maarssen-LandhuisDoornburgh.jpg|
List fan ferneamde lânskips- en túnarsjitekten

Understeaande **list fan tún- en lânskipsarsjitekten** jout nammen fan túnarsjitekten en lânskipsarsjitekten, dy't lanlik en/of ynternasjonaal klank hawwe. 
__NOTOC__

## A
*Édouard André (1840-1911)

## B
*John Bergmans (1892-1980)
*Jan Bijhouwer (1898-1974)
*Ank Bleeker (1945-...)
*Gerard Bleeker (1882-1956)
*Renske Boon (1900-1985)
*Charles Bridgeman (?-1738)
*Capability Brown (1716-1783)
*Jules Buyssens (1872-1958)

## C
*Liesbeth Canneman-Philipse
*Tine Cool
*Hendrik Copijn (1842-1923)
*Hendrik Hogarth Copijn (1909-1977)
*Jan Copijn (1812-1885)
*Jørn Copijn (1941)
*Lia Copijn-Schukking (1944)
*Lodewijk Wilhelmus Copijn (1878-1945)
*Loek Copijn (1938)
*Pieter Gerard Copijn (1854-1927)

## D
*Paul Deroose (1945)
*Denis Dujardin (1958)
*Erik Dhont
*Aleks Droog (1960)

## E
*Marcel Eekhout (1961)

## F

## G
*Michael van Gessel
*Adriaan Geuze
*Jean Gindra

## H
*Door Haan
*H.F. Hartogh Heys van Zouteveen (1870-1943)
*Alle Hosper (1943-1997)
*Arend Jan van der Horst (*1943)

## I

## J
*Gertrude Jekyll (1843-1932)
*Gerard Jol

## K
*William Kent (1685-1748)
* Édouard Keilig (1827-1895)

## L
*Hendrik van Lunteren

## M
*Frans Maas (landschapsarchitect)
*J.M. Maréchal (1858-1936)
*Jacob Marot

## N
*André le Nôtre (1613-1700)

## O
* Frederick Law Olmsted
* Hein Otto
* Piet Oudolf (*1944) 

## P
*Joseph Paxton (1803-1865)
*René Pechère (1908- ?)
*Eduard Petzold (1815-1891)
*Catharina Polak Daniëls (1904-1989)
*Hugo Poortman (1858-1953)
*J.P.Posth (1763-1831)
*Hermann von Pückler-Muskau (1785-1871)
*Leo van der Putten (1895-1969)

## Q

## R
*Humphrey Repton (1752-1818)
*Lucas Pieters Roodbaard (1782-1851)
*Mien Ruys (1904-1999)

## S
*Bernardo Secchi
*Dirk Sijmons
*Lou Smeets (1916-1987)
*Mathias Soiron (1748-1834)
*Jesús Soto (1928-2003)
*Leonard Anthony Springer (1855-1940)
*Stephen Switzer (1682-1745)

## T
*Dirk F. Tersteeg (1876-1942)

## U

## V
*Louis Van der Swaelmen (1883-1929)
*Jan Vroom jr. (1893-1958)
*Jan Vroom sr. (1855-1923)
*Harry de Vroome (1920-2001)

## W
* Hans Warnau (1922-1995)
* Jacques Wirtz (1924-2018)

## X

## Y

## Z
*Carl George Zocher {1796-1863)
*Jan David Zocher jr. (1791-1870)
*Johan David Zocher Sr. (1763-1817)
*Louis Paul Zocher (1820-1915)
* Gabrielle Van Zuylen (1933-2010)

## Sjoch ek
* Gerrit Vlaskamp
Fort Maarsseveen

It **Wurk by Maarseveen** is in ferdigeningswurk fan de Nije Hollânske Wetterliny. It waard oanlein yn 1880/1881. It wurk moast de Maarsseveenskedyk en de maarsefeanskefeart njonken dy dyk beskermje. It fort koe 82 man en 6 stikken geskut hawwe.

It keale terrein is omjûn troch in grêft en hat in bûtenfort. Op in mei wetter omjûn perseel yn it noardwesten stiet de wente fan de fortwachter. It fort is tagonklik oer in brêge oan de súdkant.

De kazerne hat oan trije kanten in ierdewurk. Oan de súdkant is in foargevel dy't oplutsen waard út grauwe bakstien, mei op foar de konstruksje wichtige punten blokken natuerstien. De gevel wurdt ôfsluten troch in rollaach. In tal finsters is útfierd mei in stjelpraam. Alle finsters hawwe grienskildere lûken. Op de gevel stiet yn semintstien it opskrift `1881' en `Maarsseveen'.

;Teaterwurkplak 
Teaterwurkplak "De Rest" beheart Fort Maarsseveen yn opdracht fan de Provinsje, en organisearret dêr ferskate workshops en oare aktiviteiten. It fort is eigendom fan de provinsje Utert en bûtenom is it frij tagonklik. Boppe-op de bomfrije kazerne is in picknickplak oanlein. Fan dat plak ôf is de omjouwing fan it fort goed te sjen. Nei de Twadde Wrâldoarloch binne in loads en in remize út resp. 1881 en 1886 sloopt. De omwâlen binne doe ek ferdwûn.
## Keppeling om utens
* Oer Fort Maarsseveen
Gymnastyk op de Olympyske Simmerspullen 1964

De **[[Olympyske Simmerspullen 1964]]**, ek wol de **XIXe Olympiade** neamd, waarden yn 1964 yn Tokyo, Japan hâlden. De gymnastyk waard hâlden yn it *Tokyo Metropolitan Gymnasium*.

## Tokyo Metropolitan Gymnasium
It Tokyo Metropolitan Gymnasium waard yn 1954 boud foar de wrâldkampioenskippen wrakseljen en hie plak foar 6.500 taskôgers. Yn 1990 is it stadion yngreven ferboud en hat no plak foar 10.000 taskôgers. It Tokyo Metropolitan Gymnasium leit oan de noardwestkânt fan it National Stadium.

## Utslaggen
### Turnjen
#### Manlju
##### Brêge

##### Foltiizjehynder

##### Rekstok

##### Ringen

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

#### Froulju
##### Balke

##### Brêge ûngelyk

##### Sprong

##### Flier

##### Mearkamp Yndividueel

##### Mearkamp Lannen

## Medaljespegel
Befrijingsbeam (Snits)

De **Befrijingsbeam** is in monumint ta herinnering oan de befrijiing troch en de fal fan alliearde Kanadeeske soldaten yns de befrijing fan de stêd Snits.

## Monumint
De beam stiet in de Beammebuert oan de Iperenleane en is krekt ien jier, te witten op 15 april 1946, nei de befrijing fan de stêd plante. It monumint bestiet út in eskdoarn, mids in sierlik smeiïzeren stek mei eskdoarnblêden en in tinkplaatsje. 

De eskdoarn is spesjaal keazen, ommers de Maple Leaf (eskdoarnblêd) is it nasjonale symboal fan Kanada.

It stek is pas in jier letter, yn 1947, om it monumint setten en is makke troch learlingen fan de Ambachtsskoalle. It ûntwerp fan it monumint komt fan de hân fan G.N. Manak.
Kristlike Skoallemienskip Bogerman

De **Kristlike Skoallemienskip Bogerman**, noch altyd faak it **Bogerman Kolleezje** (Nederlânsk: *Bogerman College*) neamd, is in kristlike skoallemienskip foar fuortset ûnderwiis yn it súdwesten fan Fryslân mei de haadfêstiging yn Snits. Dizze skoalle ûntstie yn 1991 troch in fúzje fan it doetiidske Bogeman Kolleezje (earder it Bogermanlyseum) mei de Kristlike LTS Snits, de Kristlike Skoallemienskip foar LEAO/LMO "W.G. Baarda Kolleezje" en de Kristlike LHNO "De Opslach".

De skoalle hat fêstigings yn Snits, Koudum en (oant 2018) Wommels. Binnen de skoalle wurde VMBO-, LWOO-, HAVO-, Technasium-, Atheneum, VWO- en Gymnasiumopliedingen oanbean. De skoalle is ferneamd nei predikant Johannes Bogerman.

## Haadfêstiging Snits
De Snitser fêstiging stiet yn de wyk Himdyk. It hjoeddeiske haaadgebou is boud yn 1954 nei ûntwerp fan arsjitekt Reinalda út Ljouwert. Dy kaam by de bou te ferstjerren, wêrtroch't de bou troch arsjitekt J.C. Teeuw ôfrûne waard.

## Muzykûnderwiis
It Bogerman College stiet bekend om har muzykoanbod. Yn de ûnderbou krije alle learlingen muzyklessen. Yn de boppebou wurdt muzyk oanbean as eksamenfak. De skoalle hat meardere eigen orkesten:
*Bogerman Bigband
*Bogerman Keamerorkest
*Bogerman Popkoar
*The Bogy's Orchestra

## Ferneamde âld-learlingen en jier fan eineksamen
* Hans de Boer, ekonometrist en foarsitter VNO/NCW, 1973
* Sisca Folkertsma, fuotbalster
* Nynke de Jong, sjoernalist en skriuwster
* Olaf Koens, sjoernalist
* Ids Postma, hurdrider
* Sherida Spitse, fuotbalster


Ofbyld:BogermanCollegeSneek6.JPG
Ofbyld:BogermanCollegeSneek7.JPG
Ofbyld:BogermanCollegeSneek5.JPG
Ofbyld:BogermanCollegeSneek4.JPG|Rjochts: nijbou; lofts: gebou 1955
Ofbyld:BogermanCollegeSneek2.JPG|Rjochts: Bogerman Muzykstudio
Ofbyld:BogermanCollegeSneek3.JPG


## Keppeling om utens
*Offisjele website