open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
County (Feriene Steaten)

In **county** is yn 'e Feriene Steaten in steatkundige en geografyske ûnderferdieling fan in steat, dy't ornaris in beskate mjitte fan oerheidsfoech tawiisd krigen hat. As Frysktalige oersetting wurdt soms it wurd "distrikt" brûkt. Countys binne ferlykber mei de *Kreisen* of *Landkreisen* yn Dútslân of mei departeminten yn Frankryk. As men yn 'e Nederlânske kontekst de Amerikaanske steaten lykslacht mei provinsjes, bestiet de bestjoerslaach fan 'e countys yn Nederlân net, mei't Amerikaanske countys krekt as provinsjes wer ûnderferdield wurde yn gemeenten.

De term county is yn gebrûk yn 48 fan 'e 50 Amerikaanske steaten; deselde bestjoersdistrikten wurde yn Alaska *[[borough (Feriene Steaten)|boroughs]]* neamd en yn Louisiana *parishes* (inkeltal: *parish*; letterlik: "parochys"). Teffens besteane der yn 'e Feriene Steaten in protte saneamde *[[city-county]]s*, wêrby't in (grutstedske) gemeente bestjoerlik gearraand is mei de county dêr't dy gemeente oarspronklik ûnderdiel fan útmakke. Sokke bestjoerlike ienheden oefenje dan it foech fan sawol in gemeente as in county út. It proses fan ferraning tusken in grutte gemeente en in county wurdt yn it Amerikaanske bestjoerlike jargon "konsolidaasje" neamd (dêrfandinne dat men faak sprekt oer "konsolidearre *city-countys*").

De Amerikaanske federale oerheid brûkt fierders de term "county-ekwifalint" om bestjoerlike of statistyske ienheden oan te tsjutten dy't gjin countys binne, mar wol ferlykber binne mei countys. Dêrta wurde rekkene de *boroughs* fan Alaska, de *parishes* fan Lousiana, it Distrikt Kolumbia en ûnôfhinklike stêden (dy't dus bûten lykfol hokker county falle) yn 'e steaten Firginia, Maryland, Missoury en Nevada. Fierders is de Unorganisearre Borough fan Alaska ferdield yn alve folkstellingsgebieten dy't statistysk ekwifalint binne oan countys.

Yn 2013 bestiene der yn 'e Feriene Steaten 3.007 countys, 64 Louisiaanske *parishes*, 30 Alaskaanske *boroughs* en it Distrikt Kolumbia (Washington, D.C.) dat yn beskate opsichten ek in soarte fan county is. De steat mei it grutste tal countys is Teksas, dat der 254 hat, wylst Delaware, mei 3 countys, it lytste tal hat. Countys hawwe oeral yn 'e Feriene Steaten noch in wichtige mjitte fan oerheidsfoech, behalven yn Rhode Island en Konnetikut, dêr't de 5, resp. 8 countys as oerheidsynstânsjes opheft binne (mar as statistyske gebieten fuortbesteane). Itselde jildt foar 8 fan 'e 14 countys yn Massachusetts.

De grutste county kwa oerflak is San Bernardino County, yn Kalifornje, mei 52.070&nbsp;km², en de lytste is Kalawao County, op Hawaï, mei 31&nbsp;km². Oangeande befolkingsgrutte is Los Angeles County, yn Kalifornje, it grutste, mei in befolking fan 10.117.000 minsken yn 2014, wylst Loving County, yn Teksas, it lytst is, mei 82 ynwenners yn 2010.
Jargon

In **jargon** (út it Frânsk, oarspronklik fan it Latynske *gaggire*, "wartaal útslaan") is in samling technyske termen en útdrukkings dy't brûkt wurdt troch in groep spesjalisten, mar dy't net bekend is of net (folslein) begrepen wurdt troch de taalmienskip as gehiel. Elts ûnderwerp hat syn eigen jargon, mar men komt soks it measte tsjin by beropsgroepen, en dêrom wurdt gauris fan **faktaal** sprutsen. It begryp 'jargon' is lykwols breder as 'faktaal'. It brûken fan in jargon kin bydrage ta fluggens fan kommunikaasje, en sekuerens fan it oerdragen fan gedachten mank dejingen dy't ta in groep spesjalisten op in beskaat mêd hearre. It kin lykwols swierrichheden feroarsaakje as de leden fan sa'n groep harren jargon of termen út harren jargon sûnder der by nei te tinken of oermjittich brûke yn sitewaasjes dêr't se mei bûtensteanders te krijen hawwe. Fral op it mêd fan genêskunde, it rjocht en de amtnerij kin soks by bûtensteanders ta frustraasje en argewaasje liede.
Carlisle

## Geografy
### Austraalje
* Carlisle (West-Austraalje), in plak yn 'e Australyske steat West-Austraalje
### Feriene Steaten

* Carlisle (Arkansas), in plak yn 'e Amerikaanske steat Arkansas
* Carlisle (Indiana), in plak yn 'e Amerikaanske steat Indiana
* Carlisle (Iowa), in plak yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Carlisle (Kentucky), in plak yn 'e Amerikaanske steat Kentucky
* Carlisle (Louisiana), in plak yn 'e Amerikaanske steat Louisiana
* Carlisle (Massachusetts), in plak yn 'e Amerikaanske steat Massachusetts
* Carlisle (Minnesota), in plak yn 'e Amerikaanske steat Minnesota
* Carlisle (Nebraska), in plak yn 'e Amerikaanske steat Nebraska
* Carlisle (New York), in plak yn 'e Amerikaanske steat New York
* Carlisle (Ohio), in plak yn Warren en súdlik Montgomery County yn 'e Amerikaanske steat Ohio
* Carlisle (Noble County, Ohio), in plak yn Noble County yn 'e Amerikaanske steat Ohio
* Carlisle (Pennsylvania), in plak yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania
** Yndiaanske Niverheidsskoall fan Carlisle, in earder ynternaat foar Yndiaanske bern yn Carlisle (Pennsylvania)
* Carlisle (Súd-Karolina), in plak yn 'e Amerikaanske steat Súd-Karolina
* Carlisle (Teksas), in plak yn 'e Amerikaanske steat Teksas
* Carlisle County (Kentucky), in county yn 'e Amerikaanske steat Kentucky
* Mount Carlisle, in berch yn 'e Amerikaanske steat Alaska
* New Carlisle (Indiana), in plak yn 'e Amerikaanske steat Indiana
* New Carlisle (Ohio), in plak yn 'e Amerikaanske steat Ohio
### Grut-Brittanje

* Carlisle (Ingelân), in stêd yn it noarden fan Ingelân
* Carlisle (distrikt) (Ingelsk: *City of Carlisle*), in bestjoersdistrikt yn noardlik Ingelân dat de stêd mei deselde namme en omkriten beslacht, ynkl. ferskate lytsere plakken

### Kanada
* Carlisle (Emonton), in wyk fan 'e Kanadeeske stêd Edmonton
* Carlisle (Hamilton, Ontario), in wyk fan 'e Kanadeeske stêd Hamilton (Ontario)
* Carlisle (Middlesex County, Ontario), in plak en gemeente yn 'e Kanadeeske provinsje Ontario
* New Carlisle (Kebek), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Kebek

## Bedriuwen
* Carlisle Collection, in Amerikaanske kleanprodusint
* Carlisle Companies, in Amerikaansk bou- en transportbedriuw
Glengarry

## Geografy
### Skotlân
*Glengarry of Invergarry, in delling yn 'e Skotske Heechlannen

### Austraalje
*Glengarry (Fiktoaria), in plak yn 'e Australyske steat Fiktoaria
*Glengarry (Nij-Súd-Wales), in opaalmyn yn 'e Australyske steat Nij-Súd-Wales
*Glengarry (Tasmaanje), in plak yn 'e Australyske steat Tasmaanje

### Kanada
;Alberta
*Glengarry (Edmonton), in wyk fan 'e Kanadeeske stêd Edmonton
;Nij-Skotlân
* Glengarry (Inverness County, Nij-Skotlân), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Nij-Skotlân
* Glengarry (Lunenburg, Nij-Skotlân), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Nij-Skotlân
* Glengarry (Pictou, Nij-Skotlân), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Nij-Skotlân
;Ontario
*Glengarry County (Ontario), in histoaryske county fan 'e Kanadeeske provinsje Ontario
*North Glengarry (Ontario), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Ontario
*South Glengarry (Ontario), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Ontario

### Nij-Seelân
*Glengarry (Nij-Seelân), in plak yn Nij-Seelân (foarstêd fan Invercargill)

## Oar
* glengarry (holdeksel), in holdeksel dat ta de Skotske nasjonale dracht heart
*Clan MacDonnell fan Glengarry, in Skotske clan
*''Glengarry Glen Ross'' (toanielstik), in bekroand toanielstik út 1984, fan 'e Amerikaanske toanielskriuwer David Mamet
**''Glengarry Glen Ross'' (film), in Amerikaanske ferfilming fan dat toanielstik út 1992
Glengarry (holdeksel)

De **glengarry** (Ingelsk: *glengarry bonnet*), ek wol **glengarry-baret** neamd (hoewol't it eins gjin echte baret is), is in tradisjoneel Skotsk holdeksel dat ûnderdiel útmakket fan 'e Skotske dracht. It is ien fan trije holdeksels dy't troch manlju yn Skotske klaaiïng droegen wurde kinne (de oaren binne de tam o' shanter en de Balmoral-baret). De glengarry is in opsteand huodsje sûnder râne, dat fan boppen smeller is as oan 'e basis. It hat datoangeande wol wat wei fan 'e kertiermûtse, in holdeksel fan soldaten yn kazernetenu, dat yn guon legers droegen wurdt (û.m. it Amerikaanske). De glengarry is makke fan in grouwollen materiaal, dat yn 'e regel swart of dûnkerblau fan kleur is. Boppe-op sit in reade pompon (*toorie*), wylst oan 'e rjochtersydkant faak in kokarde (of fan âlds in plomke) befêstige is. By de râne lâns is de glengarry fersierd mei in bân fan tartanstof. It skaaimerk fan in echte glengarry is dat er (op 'e nij krekt as in kertiersmûtse) plat teard wurde kin.

Neffens de oerlevering soe de glengarry foar it earst droegen wêze troch de *Glengarry Fencibles*, in legerrezjimint dat yn 1794 foarme waard troch Alexander Ranaldson MacDonnell fan Glengarry, haadman fan 'e Clan MacDonnell fan Glengarry. Sa soe dit holdeksel oan syn namme kommen wêze. Yn 'e 1850-er jierren ûntjoech de glengarry him ta it karakteristike holdeksel fan hast alle Skotske rezjiminten yn it Britske leger. Meitiid feroare de tartanbân yn in bân fan reade en wite rútsjes. Yn 1932 naam Percy Sillitoe de plysjekommissaris fan Glasgow, dy rútsjese bân (mar dan yn 'e kleuren swart en wyt) oer foar plysjepetten. Ut Glasgow fersprate dizze rútsjebân, dy't bekend kaam te stean as de Sillitoe-tartan, him oer de rest fan Grut-Brittanje en ek nei de plysje fan lannen as Austraalje en Nij-Seelân en guon oare parten fan 'e wrâld (bgl. Chicago).

Tsjintwurdich wurdt de glengarry noch altyd droegen troch beskate (Skotske) rezjiminten fan it Britske Leger, mar ek troch ûnderdielen fan 'e Ierske en Australyske striidkrêften. Dêrnjonken makket de glengarry ek diel út fan it unifoarm fan 'e manlike leden fan 'e stêf fan it Paleis Holyroodhouse, de offisjele residinsje fan 'e Britske monarch yn Skotlân. Fierders is de glengarry ek by boargers yn gebrûk, benammen by leden fan doedelsekkorpsen. Yn dy kontekst wurdt de glengarry ek wol troch froulju droegen. Los dêrfan kin it ek noch altyd as foechsum holdeksel beskôge wurde foar Skotske priveepersoanen yn tradisjonele dracht.
Swingsteat

In **swingsteat**, of yn it Ingelsk in *swing state* of in *battleground state* ("gefjochtsterreinsteat"), is yn it Amerikaanske politike jargon in steat dêr't gjin inkele kandidaat of politike partij in oerweldigjende mearderheid fan 'e kiezers efter him wit. Yn it Amerikaanske politike twa-partijestelsel (mei de Republikeinske Partij en de Demokratyske Partij) kinne sokke steaten dus beide kanten útgean, oftewol krekt as in doar op 'e hingen hinne en wer swinge. Swingsteaten binne tige wichtich by ferkiezings, mei't dêr foar beide partijen de winst (en dêrmei de oerwinning) te heljen is. Steaten dy't gjin swingsteaten binne, wurde soms oantsjut as 'feilige steaten', mei't in kandidaat of partij wit dat er dêr genôch oanhing hat om feilich oannimme te kinnen dat er dy steat efter him kriget. Op 't heden (2024) kinne foar swingsteaten oanmurken wurde: Arizona, Georgia, Michigan, Nevada, Pennsylvania en Wiskonsin, en yn mindere mjitte: Floarida, Maine, Minnesota, Nij-Hampshire en Noard-Karolina.
List fan postale ôfkoartings foar Amerikaanske steaten

Yn 'e Feriene Steaten is foar de ûnderskate steaten en territoaria in offisjeel systeem fan **[[post (posterij)|post]]ale ôfkoartings** yn gebrûk, wêrby't alle 50 steaten, it federale distrikt, en de 5 territoaria in eigen twaletterige koade tawiisd krigen hawwe. 

## Steaten

## Federaal distikt, territoaria en oare ôfkoartings

## Sjoch ek
* List fan postale ôfkoartings foar Australyske steaten en territoaria
* List fan postale ôfkoartings foar Kanadeeske provinsjes en territoaria
Jan Fontijn

**Johannes Henricus Antonius (Jan) Fontijn** (Amsterdam, 9 febrewaris 1936) is in Nederlânsk nearlandikus en literatuerwittenskipper. 

## Wurkpaad
Fontijn wurke lang as universitêr dosint by de fakgroep nearlandistyk fan de Universiteit fan Amsterdam. Teffens wie er  literatuerkritikus fan Het Parool en Vrij Nederland. 

Fontijn hat benammentlik dwaande west mei de biografy as literêr sjenre; dêr hat er ferskate stúdzjes oer skreaun. Fontijn syn haadwurk is de biografy fan Frederik van Eeden yn twa dielen, ferskynd yn 1990 en 1996. It earste diel *Tweespalt* wie ek syn dissertaasje byn syn wittenskiplike promoasje oan de Radboud Universiteit Nimwegen. Dêrnjonken wijde er stúdzjes oan Herman Heijermans, Frans Coenen, Carry van Bruggen en Jacob Israël de Haan. Fontijn skreau tal fan opstellen oer 'populêre literatuer', it skoalboek *Ik heb al een boek*, oer romanûndersyk en essays oer mystyk, muzyk, dekadinsje en literatuer. Njonken dat publisearre er oer literêre streamingen as futurisme, dadaïsme, konstruktivisme en surrealisme. Teffens skreau ek in frijwat autobiografyske roman *Biefstuk en benzine*, ferskynd yn 2003, dy't him in nominaasje foar de Gerard Walschappriis opsmiet.

## Persooanlik
Jan Fontijn is de oarehelte fan de mei de P.C. Hooftpriis bekroande skilderesse en skriuwster Charlotte Mutsaers.

## Publikaasjes
* *Zuster en super-ego* (1971) 
* *Populaire literatuur* (1974)
* *Ik heb al een boek* (1974), mei Ton Anbeek
* *Carry van Bruggen* (1978), mei Diny Schouten
* *Frans Coenen* (1981), mei Gideon Lodders 
* *Leven in extase : opstellen over mystiek en muziek, literatuur en decadentie rond 1900* (1983) 
* *Tweespalt : het leven van Frederik van Eeden tot 1901* (1990) 
* *Op bezoek bij [[J.J. Voskuil]]* (1991) 
* *De Nederlandse schrijversbiografie* (1992) 
* *Aanslag op de letteren* (1993) 
* *Trots verbrijzeld : het leven van Frederik van Eeden vanaf 1901* (1996) 
* *Broeders in bedrog : de biograaf en zijn held* (1997)
* *Biefstuk en benzine* (2003), roman 
* *Kijk naar de vis : autobiografie van een lezer* (2003)
* *[[Louis Couperus]] en [[Jean Genet]] over de Islam en de Palestijnen* (2009)
* *Opgebouwd uit hetzelfde : broers en zusters in de literatuur* (2011)
* *Tederheid en storm. De persoonlijkheid van Jacob Israël de Haan* (2012)
* *Onrust. Het leven van Jacob Israël de Haan*, 1881 - 1924 (2015)

## Keppeling om utens
* Jan Fontijn yn de DBNL
Iowa (betsjuttingsside)

"**Iowa**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

* Iowa, ien fan 'e 50 steaten fan 'e Feriene Steaten fan Amearika

## Oare betsjuttings
### Geografy
* Iowa (rivier), in rivier yn Iowa

*Iowa (Louisiana), in plak yn 'e Amerikaanske steat Louisiana
*Iowa City (Iowa), in plak yn 'e Amerikaanske steat Iowa
*Iowa Colony (Teksas), in plak yn 'e Amerikaanske steat Teksas
*Iowa Township, in plattelânsdistrikt yn ferskate Amerikaanske steaten

*Iowa County (Iowa), in county yn 'e Amerikaanske steat Iowa
*Iowa County (Wisconsin), in county yn 'e Amerikaanske steat Wiskonsin

### Yndianen
* Iowa (folk), in Yndiaansk folk (ek stavere as Ioway of Ajowa)
** Iowa (taal), de taal fan 'e Iowa, feitliks in dialekt it Tsjiweare
** Iowa Stamme fan Kansas en Nebraska, in federaal erkende Yndianestamme yn 'e Feriene Steaten
*** Iowa Yndianereservaat, in Yndianereservaat yn 'e Amerikaanske steaten Kansas en Nebraska
** Iowa Stamme fan Oklahoma, in federaal erkende Yndianestamme yn 'e Feriene Steaten

### Oar
*Episkopaalsk Bisdom Iowa, in bisdom fan 'e Episkopaalske Tsjerke yn de Feriene Steaten fan Amearika
*Universiteit fan Iowa, in Amerikaanske ynstelling foar heger ûnderwiis

## Sjoch ek
*Iowa Township
Iowa Township

## Iowa
* Iowa Township (Allamakee County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Benton County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Cedar County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Crawford County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Dubuque County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Iowa County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Jackson County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Marshall County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Washington County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Iowa Township (Wright County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa

## Kansas
* Iowa Township (Doniphan County, Kansas), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Kansas
* Iowa Township (Sherman County, Kansas), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Kansas

## Nebraska
* Iowa Township (Nebraska), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Nebraska

## Noard-Dakota
* Iowa Township (Noard-Dakota), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Noard-Dakota

## Oklahoma
* Iowa Township (Lincoln County, Oklahoma), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Oklahoma
* Iowa Township (Logan County, Oklahoma), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Oklahoma

## Súd-Dakota
* Iowa Township (Beadle County, Súd-Dakota), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Súd-Dakota
* Iowa Township (Douglas County, Súd-Dakota), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Súd-Dakota
Kastiel fan Turnberry

It **Kastiel fan Turnberry** (Ingelsk: *Turnberry Castle*) is in fragmintaryske ruïne op 'e útein fan in lyts skiereilantsje oan 'e súdwestkust fan Skotlân, yn 'e neite fan 'e doarpen Kirkoswald en Maybole, yn it greefskip Ayrshire. It wie foarhinne de residinsje fan 'e greven fan Carrick.
__TOC__
## Skiednis
It is ûnbekend wannear't of troch wa't it kastiel boud is, mar it wie oarspronklik in fêsting fan 'e hearen fan Galloway, foar't it oan it begjin fan 'e trettjinde iuw yn it besit fan 'e greven fan Carrick kaam. Mids trettjinde iuw wie it de sit fan Marjorie, grevinne fan Carrick, de mem fan 'e ferneamde Skotske kening Robert&nbsp;I. It is net ûntsjinstriidber befêstige, mar it hat der alle skyn fan dat Robert&nbsp;I op it Kastiel fan Turnberry berne waard. Yn elts gefal brocht er der in grut part fan syn jonkheid troch.

Under de Earste Skotske Unôfhinklikheidsoarloch waard it kastiel troch de Ingelsen beset, wat der yn 1307 ta late dat Robert&nbsp;I syn eigen kastiel oanfoel. It slagge him net en feroverje de fêsting, mar syn wraam twong it Ingelske garnizoen neitiid om har út 'e krite werom te lûken. Yn 1310 oardere Robert&nbsp;I dat it kastiel ferrinnewearre wurde moast, sadat it nea wer yn 'e hannen fan 'e fijân falle koe. Nei de steat fan 'e hjoeddeiske ruïnes te oardieljen, is it dêrnei nea wer opboud.

## Hjoeddeistige sitewaasje
Tsjintwurdich is der mar in bytsje mear oer fan it Kastiel fan Turnberry. De ruïnes wurde oan trije kanten omsletten troch de Skotske See, wylst oan 'e lânkant in golfbaan leit. Iuwenlang hawwe de ruïnes bleatstien oan 'e ynfloeden fan waar en wyn, wat se gjin goed dien hat. Sadwaande binne inkeld de kelders en de tsjerkers no noch yntakt. Fierders bestiet it kastiel út guon mei moas begroeide stienheapen en wat restanten fan wat oarspronklik wierskynlik in ophelbrêge en in falstek wiene, dêr't oarspronklik de poarte mei fersterke wie. Der binne grotten dy't nei see liede, en dy't mooglik ienris brûkt binne om skippen by it kastiel oanlizze te litten. Yn 1873 waard op in diel fan it terrien in fjoertoer set, dy't der no noch altyd stiet.
Suo jure

***Suo jure*** (útspr.: ['suo: 'ʒu:re], likernôch: "sûo zjoere") is in Latynske útdrukking dy't letterlik "yn syn/har eigen rjocht" betsjut. Dizze útdrukking wurdt ornaris brûkt yn 'e kontekst fan aadlike titels, wêrby't froulju yn it ferline yn 'e regel de titel fan harren man dielden. Dus as de greve fan Hollân troude mei de dochter fan 'e greve fan Flaanderen, om mar in foarbyld te jaan, dan krige de breid by it houlik as gemalinne fan 'e greve fan Hollân de titel 'grevinne fan Hollân'. Dat woe lykwols net sizze dat se dan ek lykfol hokker regearingsfoech hie, want dat wie net sa. Mar soms, as der gjin manlike erfgenamten wiene, folge in dochter har heit op en hie dan wol regearingsfoech. Om dat ferskil oan te jaan, wurdt dan *suo jure* tafoege, of ek wol it eigenskipswurd 'regearjend'. Dus om in foarbyld te jaan: Jakoba fan Beieren wie regearjend grevinne fan Hollân of grevinne fan Hollân *suo jure*.
Kirkoswald

*Kirkoswald (Ingelân), in doarp yn it Ingelske greefskip Kumbria
*Kirkoswald (Skotlân), in doarp yn it Skotske greefskip Súd-Ayrshire
Kirkoswald (Skotlân)

**Kirkoswald** (Skotsk: *Kirkossald*) is in doarp yn it distrikt Carrick fan it Skotske histoaryske greefskip Ayrshire. It leit yn súdwestlik Skotlân, oan 'e kust fan 'e Skotske See, 4½&nbsp;km súdwestlik fan it doarp Maybole. 

## Skiednis
Kirkoswald is ferneamd nei de tsjerke (*kirk*) dy't wijd is oan 'e hillige Oswald fan Noardumberje, dy't neffens it ferhaal op dit plak yn 'e sânde iuw de oerwinning yn in fjildslach behelle. De âlde tsjerke, út 1244, wêrfan't de doopfont noch brûkt wie by de doop fan de Skotske frijheidsstrider en kening Robert de Bruce, yn 1274, is no in ruïne op it tsjerkhôf fan de nije tsjerke. Dy waard boud yn 1777, nei in ûntwerp fan Robert Adam. Kirkoswald is ek bekend fanwegen de konneksje mei de grutte Skotsktalige dichter Robert Burns. De Brouns, de famylje fan syn mem, kamen út Kirkoswald, en sels gied er der in hoart nei skoalle, en neitiid basearre er guon fan syn gedichten op doarpelingen út Kirkoswald.

## Demografy en geografy
Yn 1991 hie Kirkoswald in befolking fan 194 minsken. De lyknammige *parish* ("parochy") hat in oerflak fan 60,3 km², en omfiemet ek it kustdoarp Maidens, dat yn 1991 567 ynwenners hie. Ta de besjensweardichheden yn 'e himrik fan Kirkoswald hearre de kastielen fan Culzean en Thomaston en de ruïnes fan 'e Abdij fan Crossraguel en it Kastiel fan Turnberry.

## Galery

File:Towards Kirkoswald - geograph.org.uk - 1705972.jpg|Utsjoch op Kirkoswald fanôf de heide
File:Kirkoswald Old Church - geograph.org.uk - 826979.jpg|De âlde tsjerke
File:Kirkoswald war memorial - geograph.org.uk - 827151.jpg|It oarlochsmonumint
File:The gravestone of 'Kirkton Jean' - geograph.org.uk - 827145.jpg|It grêf fan 'Kirkton Jean' (Jean Aird), ien fan 'e ferneamde personaazjes út it wurk fan Robert Burns
File:Souter Johnnies Cottage, Kirkoswald - geograph.org.uk - 435444.jpg|It arbeidershúske fan 'Souter Johnnie' (John Davidson), noch ien fan Burns syn personaazjes, dat no in monumint is
File:Turnberry Castle.jpg|De ruïnes fan it Kastiel fan Turnberry
File:Maidens Harbour View - geograph.org.uk - 1705898.jpg|Utsjoch op it doarp Maidens
File:View towards Mochrum Hill - geograph.org.uk - 231335.jpg|Utsjoch op Mochrum Hill
Skoalle (betsjuttingsside)

*skoalle (ynstelling), in ynstelling dy't ûnderwiis fersoarget
*skoalle (gebou), in gebou dêr't in ûnderwiisynstelling yn húsfêste is
*skoalle (streaming), in groep lju mei deselde ideeën yn 'e keunst of de wittenskip
Jan van Nijlen

**Joannes Joannes-Baptista Maria Ignatius van Nijlen** (Antwerpen, 10 novimber 1884 – Vorst, 14 augustus 1965) wie in Flaamsk dichter. 

Hy is rûnom bekend wurden fan de sin "*Bestijg den trein nooit zonder Uw valies met droomen, dan vindt g'in elke stad behoorlijk onderkomen...*" út it gedicht "Bericht aan de reizigers" dat foar it earst ferskynde yn de bondel *Geheimschrift* (1934).

Dit gedicht waard op 18 maart 2011 oanbrocht yn it treinstasjon Antwerpen Sintraal. It giet sa:
: *Bericht aan de reizigers
: *Bestijg de trein nooit zonder uw valies met dromen,
: *dan vindt ge in elke stad behoorlijk onderkomen.
: *Zit rustig en geduldig naast het open raam:
: *gij zijt een reiziger en niemand kent uw naam.
: *Zoek in 't verleden weer uw frisse kinderogen, 
: *kijk nonchalant en scherp, droomrig en opgetogen.
: *Al wat ge groeien ziet op 't zwarte voorjaarsland, 
: *wees overtuigd: het werd alleen voor u geplant.
: *Laat handelsreizigers over de filmcensuur 
: *hun woordje zeggen: God glimlacht en kiest zijn uur.
: *Groet minzaam de stationschefs achter hun groen hekken, 
: *want zonder hun signaal zou nooit één trein vertrekken.
: *En als de trein niet voort wil, zeer ten detrimente 
: *van uwe lust en hoop en zuurbetaalde centen,
: *Blijf kalm en open uw valies; put uit zijn voorraad 
: *en ge ondervindt dat nooit een enkel uur te loor gaat.
: *En arriveert de trein in een vreemdsoortig oord, 
: *waarvan ge in uw bestaan de naam nooit hebt gehoord,
: *Dan is het doel bereikt, dan leert gij eerst wat reizen 
: *betekent voor de dolaards en de ware wijzen...
: *Wees vooral niet verbaasd dat, langs gewone bomen, 
: ''een doodgewone trein u voert naar 't hart van Rome.
__NOTOC__
## Bibliografy

## Literêre prizen

## Keppeling om utens
* [Jan van Nijlen yn de [dbnl]]
Utset

In **útset** of **útsetsel** is in folsleine tarissing fan klean, bêdrêding, húshâldlinnenguod (lykas handoeken, waskhantsjes, skûteldoeken, ensfh.) diggelguod, itensark en oare húshâldlike saken, dy't gearsparre of op in oare wize gearbrocht is troch in jonge frou foar har trouwen. Foarhinne, doe't famkes al op jonge jierren oan sa'n útset begûnen te wurkjen, makke it ornaris diel út fan in breidsskat, mar tsjintwurdich stiet dit ferskynsel op himsels. Soms wurdt de term útset ek mei in beskaat doel spesifisearre, lykas by 'kokenútset' of 'babyútset'.
Kastiel fan Kildrummy

It **Kastiel fan Kildrummy** (Ingelsk: *Kildrummy Castle*) is âlde fêsting yn it greefskip Aberdeenshire, yn it noardeasten fan Skotlân. Yn dy kontrei is it ien fan 'e bêst bewarre bleaune trettjinde-iuwske kastielen, nettsjinsteande dat it in ruïne is. Foarhinne wie it de sit fan 'e greven fan Mar. Tsjintwurdich is it eigendom fan Historic Environment Scotland, de Skotske rykstsjinst foar it behear fan monuminten, en kin it besichtige wurde troch it publyk.
__TOC__
## Skiednis
It Kastiel fan Kildrummy waard mids trettjinde iuw boud yn opdracht fan Gilbert fan Moray, de letter hillich ferklearre biskop fan Caithness. It tinken is dat it fêstingwurk op dit plak set is, om in rûte troch it Grampian-berchtme te behearskjen.

Om it Kastiel fan Kildrummy is yn 'e skiednis ferskate kearen fochten. Sa waard it yn 1306, ûnder de Earste Skotske Unôfhinklikheidsoarloch, belegere troch de Ingelsen, doe't de famylje fan 'e Skotske kening Robert&nbsp;I der beskûl socht hie. By dy gelegenheid waard it Skotske garnizoen oanfierd troch Robert syn jongere broer Neil fan Bruce, dy't him úteinlik oerjaan moast, wêrnei't er yn opdracht fan 'e Ingelske kening Edwert&nbsp;I terjochtsteld waard yn Berwick-upon-Tweed. Yn 1335, ûnder de Twadde Skotske Unôfhinklikheidsoarloch, waard it Kastiel fan Kildrummy fannijs belegere, diskear troch de troepen fan David&nbsp;III fan Strathbogie, in Skotske ealman dy't it mei de Ingelsen hold. It kastiel waard doe ferdigene troch Kristina fan Bruce, in suster fan Robert&nbsp;I, dy't it úthold oant har man Andréas fan Murray har ûntsette.

Yn 1374 waard de erfgenamte fan it Kastiel fan Kildrummy, Isabella Douglas, grevinne fan Mar, ûntfierd en ta trouwen twongen troch de ealman Aleksander Stewart, dy't him  neitiid it kastiel en de titel 'greve fan Mar' ta-eigene. Yn 1435 kaam it kastiel yn 'e hannen fan kening Jakobus&nbsp;I fan Skotlân, wêrnei't it in keninklike residinsje waard oant it yn 1507 oan Alexander Elphinstone jûn waard. Neitiid wie it Kastiel fan Kildrummy yn it besit fan 'e Clan Elphinstone en letter fan 'e Clan Erskine, foar't it yn 1716  leech kaam te stean nei de Jakobityske Opstân fan 1715. Yn 1951 waard it kastiel oerdroegen oant Britske Ministearje fan Publike Wurken, wêrfan't it Skotske diel yn 1991 omfoarme waard ta Historic Environment Scotland.

## Galery

File:Kildrummy castle 2.jpg|De ruïnes.
File:Kildrummy wardens tower.jpg|De *Wardens Tower*.
Kristina fan Bruce

"**Kristina**" of "**Christina**" "**fan Bruce**", "**Bruce**", "**de Bruce**", "**fan Brus**" of "**de Brus**" hat yn 'e Wikipedy ferskate betsjuttings:

* Kristina fan Bruce (suster fan Robert I) (±1273-1356/'57), in suster fan 'e Skotske kening Robert I
* Kristina fan Bruce (dochter fan Robert I) (13??-nei 1329), in dochter fan 'e Skotske kening Robert I
Slach by Dunbar

*Slach by Dunbar (1296), in fjildslach út 'e Skotske Unôfhinklikheidsoarloggen
*Slach by Dunbar (1489), in Skotske oerwinning op see
*Slach by Dunbar (1650), in fjildslach út 'e Ingelske Boargeroarloch
Breidsskat

In **breidsskat** of **breidsjefte** is it oerdragen fan besittings fan 'e âldelju fan 'e breid oan 'e brêgeman ta gelegenheid fan it sluten fan it houlik. Foarhinne bestie soks yn 'e regel út in útset en in bedrach oan jild. Yn aadlike fermiddens koe it ek om titels en/of lânerijen gean. De hichte fan in breidsskat waard fêststeld troch de beide belutsen famyljes.

Tsjintwurdich bestiet it gebrûk fan it meijaan fan in breidsskat yn 'e Westerske wrâld eins net mear. Yn oare dielen fan 'e wrâld is it lykwols noch altyd aktueel. Hjirby kin in man dy't in hegere oplieding folge hat, ek in navenant hegere breidsskat easkje fan syn skoanfamylje. Om't guon famyljes, dy't in protte dochters hawwe, har op dy manear djip yn 'e skulden stekke moatte om alle fammen trouwe te litten, is dizze tradysje yn beskate lannen (wêrûnder Yndia en Pakistan) by wet ferbean. It hat lykwols bliken dien dat dizze praktyk dreech út te rûgjen is.
Neil fan Bruce (broer fan Robert I)

**Neil fan Bruce** (Ingelsk: *Neil Bruce* of *Nigel Bruce*, Normandysk-Frânsk: *Nigel de Brus*, Skotsk-Gaelysk *Niall a Briuis* of *Niall Bruis*, Skotsk: *Neil Brus*; Kastiel fan Turnberry (Skotlân), ±1276 – Berwick-upon-Tweed (Skotlân), septimber 1306) wie in Skotsk ealman dy't oan heitekant ek fan Normandysk en Iersk etnysk komôf wie. Hy wie in jongere broer fan kening Robert&nbsp;I fan Skotlân, en waard yn 1306 troch de Ingelsen terjochtsteld.

## Libben
Neil wie in soan fan Robert fan Bruce, 6e hear fan Annandale en dy syn frou Marjorie, grevinne fan Carrick. Hy kaam omtrint 1276 te wrâld (oare boarnen sizze: omtrint 1278), wierskynlik op it Kastiel fan Turnberry, dat de residinsje fan 'e greven fan Carrick wie. Hy wie in jongere broer fan kening Robert&nbsp;I fan Skotlân, dy't yn 1306, ûnder de Skotske Unôfhinklikheidsoarloggen tsjin Ingelân op 'e troan kaam. 

Koart nei't er him ta kening kroanje litten hie, litte Neil syn broer Robert mids juny 1306 in nederlaach yn 'e Slach by Methven, en yn augustus fan dat jier kamen de Ingelsen him suver oer it mad te Strathfillan, dêr't er beskûl socht hie. Hy moast sadwaande halje-trawalje de wyk nimme, wêrnei't er mei syn meast fertroude folgelingen ûndergrûnsk gie. De froulju en bern dy't diel útmakken fan syn selskip stjoerde Robert doe ûnder beskerming fan syn broer Neil en Jan fan Strathbogie, greve fan Atholl, nei it Kastiel fan Kildrummy. Dêrûnder wiene Robert syn frou Elizabeth fan Burgh, syn jonge dochter Marjorie, syn susters Kristina en Marije, en Isabella MacDuff, grevinne fan Buchan. 

Doe't it Kastiel fan Kildrummy ûnder belis fan 'e Ingelsen kaam, fierde Neil fan Bruce it befel oer it Skotske garnizoen, dat de Ingelsen langernôch besocht tsjin te hâlden dat de froulju flechtsje koene. (Hoewol't dat slagge, foelen de froulju koarte tiid letter troch it ferrie fan Willem II, greve fan Ross, dochs yn Ingelske hannen, wêrnei't se jierrenlang yn Ingelske finzenskip trochbrochten.) Uteinlik wiene Neil en de oare ferdigeners fan it Kastiel fan Kildrummy twongen en jou har oer. Neil waard dêrnei oerbrocht nei de Skotske grinsstêd Berwick-upon-Tweed, dêr't er syn septimber 1306 foar ferrie (oan 'e Ingelske kening Edwert&nbsp;I, dy't himsels ek kening fan Skotlân achte) ta de dea brocht waard troch yn it iepenbier ûnthalze te wurden.
Neil fan Bruce

"**Neil**" (of "**Nigel**" of "**Niall**") "**fan Bruce**" (of "**Bruce**", "**de Bruce**", "**fan Brus**" of "**de Brus**") hat yn 'e Wikipedy ferskate betsjuttings:

* Neil fan Bruce (broer fan Robert I) (±1276-1306), in broer fan 'e Skotske kening Robert I
* Neil fan Bruce (bastert) (13??-1346), in oerwûne soan fan 'e Skotske kening Robert I
* Nigel Bruce (akteur) (1895-1953), in Ingelsk akteur
Berwick

## Geografy
### Antarktika
*Berwickgletsjer, in gletsjer op Antarktika

### Austraalje
*Berwick (Fiktoaria), in plak yn 'e Australyske steat Fiktoaria
*Berwick (stedsdistrikt), in earder betsjoersdistrikt yn 'e Australyske steat Fiktoaria

### Ingelân
*Berwick (East-Susseks), in plak yn it Ingelske greefskip East-Susseks
*Berwick (Gloucestershire), in plak yn it Ingelske greefskip Gloucestershire
*Berwick-upon-Tweed, in plak yn it Ingelske greefskip Noardumberlân dat oarspronklik ûnderdiel útmakke fan Skotlân
**Kastiel fan Berwick, in Midsiuwsk fêstingwurk yn Berwick-upon-Tweed
*Berwick St. John, in plak yn it Ingelske greefskip Wiltshire
*Berwick Tunnel, in tunnel yn it Ingelske greefskip Shropshire

### Kanada
*Berwick (Nij-Breunswyk), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Nij-Breunswyk
*Berwick (Nij-Skotlân), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Nij-Skotlân
*Berwick (Ontario), in plak yn 'e Kanadeeske provinsje Ontario

### Nij-Seelân
*Berwick (Nij-Seelân), in plak yn Nij-Seelân

### Skotlân
*North Berwick, in plak yn it Skotske greefskip East-Lothian
**Berwick Law, in heuvel besuden North Berwick
*Berwick (greefskip), in histoarysk greefskip yn súdeastlik Skotlân, ferneamd nei de stêd Berwick-upon-Tweed, dy't no ta Ingelân heart

### Feriene Steaten
*Berwick (Illinois), in plak yn 'e Amerikaanske steat Illinois
*Berwick (Iowa), plak yn 'e Amerikaanske steat Iowa
*Berwick (Kansas), in plak yn 'e Amerikaanske steat Kansas
*Berwick (Louisiana), in plak yn 'e Amerikaanske steat Louisiana
*Berwick (Maine), in plak yn 'e Amerikaanske steat Maine
**Berwick (CDP), in *census-designated place* binnen de beboude kom fan Berwick (Maine)
*Berwick (Noard-Dakota), in plak yn 'e Amerikaanske steat Noard-Dakota
*Berwick (Ohio), in plak yn 'e Amerikaanske steat Ohio
*Berwick (Pennsylvania), in plak yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania

*Berwick Township (Illinois), in  plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Illinois
*Berwick Township (Missoury), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Missoury
*Berwick Township (Pennsylvania), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania

*Berwick (Kolumbus), in wyk yn 'e Amerikaanske stêd Kolumbus (Ohio)
*Berwickbaai, in wetter yn 'e Amerikaanske steat Louisiana

## Oar
*Berwick-priis, in priis op it mêd fan 'e wiskunde, ferneamd nei William Edward Hodgson Berwick
*Berwick RFC, in rugbytiim út Berwick-upon-Tweed
*Berwick Rangers F.C., in fuotbaltiim út Berwick-upon-Tweed

## Sjoch ek
*Ferdrach fan Berwick
Ferdrach fan Berwick

*Ferdrach fan Berwick (1357) (of de Frede fan Berwick), in ferdrach tusken Ingelân en Skotlân dat in ein makke oan 'e Twadde Skotske Unôfhinklikheidsoarloch
*Ferdrach fan Berwick (1526) (of de Frede fan Berwick), in fredesferdrach tusken Ingelân en Skotlân
*Ferdrach fan Berwick (1560), in ferdrach tusken keninginne Elizabeth&nbsp;I fan Ingelân en beskate Skotske amtdragers om 'e Frânsen út Skotlân te ferdriuwen
*Ferdrach fan Berwick (1586), in definsjepakt tusken keninginne Elizabeth&nbsp;I fan Ingelân en kening Jakobus&nbsp;VI fan Skotlân
*Ferdrach fan Berwick (1639) (of de Frede fan Berwick), in ferdrach tusken Ingelân en Skotlân dat in ein makke oan 'e Earste Biskoppe-oarloch
Delaware Township

* Delaware Township (Delaware County, Indiana), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Indiana
* Delaware Township (Hamilton County, Indiana), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Indiana
* Delaware Township (Ripley County, Indiana), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Indiana
* Delaware Township (Sac County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Delaware Township (Delaware County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Delaware Township (Polk County, Iowa), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Iowa
* Delaware Township (Michigan), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Michigan
* Delaware Township (Minnesota), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Minnesota
* Delaware Township (Camden County, Nij-Jersey), de eardere namme fan it plattelânsdistrikt Cherry Hill Township, yn 'e Amerikaanske steat Nij-Jersey
* Delaware Township (Hunterdon County, Nij-Jersey), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Nij-Jersey
* Delaware Township (Defiance County, Ohio), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Ohio
* Delaware Township (Delaware County, Ohio), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Ohio
* Delaware Township (Hancock County, Ohio), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Ohio
* Delaware Township (Juniata County, Pennsylvania), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania
* Delaware Township (Mercer County, Pennsylvania), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania
* Delaware Township (Northumberland County, Pennsylvania), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania
* Delaware Township (Philadelphia County, Pennsylvania), in histoarysk plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania
* Delaware Township (Pike County, Pennsylvania), in plattelânsdistrikt yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania
Delaware County

* Delaware County (Indiana), in county yn 'e Amerikaanske steat Indiana
* Delaware County (Iowa), in county yn 'e Amerikaanske steat Iowa 
* Delaware County (New York), in county yn 'e Amerikaanske steat New York
* Delaware County (Ohio), in county yn 'e Amerikaanske steat Ohio
* Delaware County (Oklahom)a, in county yn 'e Amerikaanske steat Oklahoma
* Delaware County (Pennsylvania), in county yn 'e Amerikaanske steat Pennsylvania
Single White Female (liet)

***Single White Female*** is in liet fan 'e Amerikaanske countrysjongster Chely Wright, dy't it op 1 maart 1999 útbrocht as single. It liet waard skreaun troch Carolyn Dawn Johnson en Shaye Smith. It giet oer in frou dy't fereale is op in man dy't it foar de moade hat om eltse moarn foar de grap de kontaktadvertinsjes yn 'e krante te lêzen, en hoe't sy úteinlik al har moed byinoar siket om sels in kontaktadvertinsje te pleatsen om syn oandacht te lûken. De titel *Single White Female*, kin oerset wurde as "Allinnichsteande Blanke Frou", in standertiepeningssin fan Amerikaanske kontaktadvertinsjes.
__NOTOC__
## Produksje
Behalven in single wie *Single White Female* ek de titelsong fan Wright har album mei deselde namme, ek út 1999. By it opnimmen fan it nûmer waard Wright bystien troch kollega-countrysjongster Trisha Yearwood, dy't as back-upsjongster fungearre. *Single White Female* waard produsearre troch Tony Brown, Buddy Cannon en Norro Wilson foar de platemaatskippij MCA Nashville Records. De byhearrende fideoklip waard regissearre troch Deaton Flanigen. It nûmer hat in spyldoer fan 3.20 minuten.

## Resultaten
*Single White Female* kaam op 13 maart 1999 op it 66e plak binnen yn 'e Amerikaanske *Billboard*-countryhitlisten, mar berikte al gau it earste plak. Ek yn de Kanadeeske countryhitlist stie it nûmer op it earste plak. Yn 'e algemiene Amerikaanske hitlisten berikte it it 36e plak. It liet is noch altyd Wright har bêst-skoarende single. Hja waard derfoar nominearre foar in *[[Academy of Country Music Award]]* en in *[[TNN/Music City News Country Award]]*, beide yn 'e kategory bêste fideoklip. It album *Single White Female* smiet Wright har earste gouden plaat op.

## Keppelings om utens
*''Single White Female'' op ''YouTube''
Single White Female

* ''Single White Female'' (film), in Amerikaansk skriller út 1992
* *[[Single White Female 2: The Psycho]]*, in Amerikaanske skriller út 2005
* ''Single White Female'' (album), in album fan 'e Amerikaanske countrysjongster Chely Wright, út 1999
* ''Single White Female'' (liet), in single fan 'e Amerikaanske countrysjongster Chely Wright, út 1999, en de titelsong fan it album mei deselde namme
Maxi Mikita

**Maxi Mikita**, echte namme: **Margaret Self** (22 april 1974), is in rêstend Filipynsk-Amerikaansk neakenmodel, fetysjmodel en pornografysk aktrise, dy't ek wol gebrûk makke hat fan 'e artystenammen Max Mikita, Max Richards, Maxine Star, Maxine, Maxi en Max. Hja sette yn 2005 útein mei har karriêre yn 'e Amerikaanske pornoyndustry, en loek har der yn 2010 út werom. Neffens har offisjele opjefte is Mikita 1,70 m lang, mei in gewicht fan 59&nbsp;kg en in natuerlike kupmaat 36B.

## Libben en karriêre
Maxi Mikita waard yn 1974 berne op 'e Filipinen, mar emigrearre as jong bern mei har âlden nei de Feriene Steaten, dêr't se opgroeide yn it suden fan 'e steat Kalifornje. Nei't se har oplieding ôfrûne hie, hie se ferskate jierren in baan op it mêd fan ûnderwetterkonstruksjewurk. As leafhawwerijen hat Mikita ûnderwetterfotografy, har húsdieren en de fjochtsporten jiu jitsu en taekwondo.

Mikita makke har debút yn 'e Amerikaanske pornoyndustry yn novimber 2005, doe't se 31 jier wie. Har earste pornografyske film wie *New Flavors 1*, ûnder rezjy fan Damien Rossi. Neffens de Internet Adult Film Database (IAFD) spile se neityd yn krapoan 130 films, û.m. foar sokke foaroansteande labels as *[[Penthouse (fideolabel)|Penthouse]]*, *[[Wicked Pictures]]*, *[[Vivid Entertainment]]*, *[[New Sensations (filmstudio)|New Sensations]]*, *[[Evil Angel (filmstudio)|Evil Angel]]*, *[[West Coast Productions]]*, *[[Elegant Angel]]*, *[[Zero Tolerance (filmstudio)|Zero Tolerance]]*, *[[Digital Sin]]*, *[[Diabolic Video]]*, *[[Anabolic Video]]*, *[[Pure Play Media]]*, *[[Hustler Video]]*, *[[Adam & Eve (bedriuw)|Adam & Eve]]*, *[[VCA Pictures]]*, *[[Third Degree Films]]*, *[[Red Light District]]*, *[[Sin City (filmstudio)|Sin City]]* en *[[Devil's Film]]*. Ek wie se in protte yn 't spier foar pornosites op it ynternet. lykas *[[Naughty America]]* en *[[Muffia]]*.

Behalven as aktrise wie Mikita ek aktyf as neakenmodel en as fetysjmodel. Yn in fraachpetear bestried se de gauris hearde opfetting dat froulju dy't yn 'e pornoyndustry wurkje, dat dogge om't se ferslave binne oan drugs of om't se earder yn harren libben in trauma oprûn hawwe troch seksueel misbrûk. Neffens Mikita kin der grou jild fertsjinne wurde yn 'e pornoyndustry, en is der dus as karriêrekar neat op oan te merken as in frou wat ekshibysjonistysk oanlein is en fertrouwen hat yn it nivo fan har seksuële feardichheden. Mei 38 jier loek Mikita har nei in frij hommelse beslissing om in diploma yn ynformaasjetechnology te heljen, yn 2010 werom út 'e pornoyndustry (guon films mei har dy't yn 2011 útbrocht waarden, wiene al earder opnommen).

## Keppelings om utens
* Biografy en filmografy fan Maxi Mikita yn 'e ''Internet Movie Database'' (IMDb)
* Biografyske gegevens en filmografy fan Maxi Mikita yn 'e ''Internet Adult Film Database'' (IAFD)
* Biografyske gegevens fan Maxi Mikita op ''FreeOnes''
Margareta fan Bruce

"**Margareta**" of "**Margaret**" "**fan Bruce**", "**Bruce**", "**de Bruce**", "**fan Brus**" of "**de Brus**" hat yn 'e Wikipedy ferskate betsjuttings:

* Margareta fan Bruce (suster fan Robert I) (±1283-1316), in suster fan 'e Skotske kening Robert I
* Margareta fan Bruce (bastertdochter fan Robert I) (1308-13??), in oerwûne dochter fan 'e Skotske kening Robert I
* Margareta fan Bruce (dochter fan Robert I) (±1315-1346/'47), in dochter fan 'e Skotske kening Robert I
Margareta fan Bruce (suster fan Robert I)

**Margareta fan Bruce** (Ingelsk: *Margaret Bruce*, Normandysk-Frânsk: *Marguerite de Brus*; Kastiel fan Turnberry (Skotlân), ±1283 – yn Skotlân, 2 maart 1316) wie in Skotsk ealfrouwe dy't oan heitekant ek fan Normandysk en Iersk etnysk komôf wie.

Hja wie in dochter fan Robert fan Bruce, 6e hear fan Annandale, en wierskynlik dy syn frou Marjorie, grevinne fan Carrick, hoewol't guon histoarisy fan betinken binne dat se gjin dochter fan Marjorie fan Carrick wie, mar mooglik in oerwûn bern fan Annandale en in mêtresse. Yn elts gefal wie Margareta in suster (itsij in folle, itsij in healsuster) fan kening Robert&nbsp;I fan Skotlân, dy't yn 1306, ûnder de Skotske Unôfhinklikheidsoarloggen tsjin Ingelân, op 'e troan kaam.

Oer Margareta fan Bruce is fierders net safolle oerlevere. Se kaam omtrint 1283 te Carrick te wrâld, wierskynlik op it Kastiel fan Turnberry, de residinsje fan 'e greven fan Carrick, en troude letter twa kear. Har earste houlik wie mei de ridder Willem III fan Carlyle, en har twadde mei de ealman Jan, hear fan Shelton. Margareta hie teminsten fiif bern:
* Jan fan Carlyle, ridder
* Willem IV fan Carlyle, ridder
* Tomas fan Carlyle, ridder en hear fan Torthowald
* Adam fan Carlyle
* Jan fan Bruce-Shelton
Margareta fan Bruce stoar op 2 maart 1316 op in ûnbekend plak earne yn Skotlân.
Edward Bruce

"**Edward**" of "**Edwert**" "**Bruce**", "**fan Bruce**", "**de Bruce**", "**fan Brus**" of "**de Brus**" hat yn 'e Wikipedy ferskate betsjuttings:

* Edward Bruce (hege kening fan Ierlân) (of Edwert fan Bruce) (±1280-1318), de jongere broer fan kening Robert I fan Skotlân, dy't sels hege kening fan Ierlân wie (1316-1318)
* Edward Bruce, 1e Lord Kinloss (1548-1611), Skotsk ealman, abbekaat en rjochter
* Edward Bruce, 2e Lord Kinloss (1594-1613), Skotsk ealman
* Edward Bruce (cricketer) (1849-1918), Ingelsk cricketer (berne as Edward Brice)
* Edward Bruce (bestjoerder) (1879-1943), Amerikaansk heech amtner en bestjoerder ûnder de New Deal fan Franklin D. Roosevelt
* Edward Bruce, 10e greve fan Elgin (1881-1968), Skotsk ealman en militêr

## Sjoch ek
* Ed Bruce (b. 1939), Amerikaansk skriuwer fan countrylieten
Marije fan Bruce

**Marije fan Bruce** (Ingelsk: *Mary Bruce*, Normandysk-Frânsk: *Marie de Brus*; Kastiel fan Turnberry (Skotlân), ±1282 – yn Skotlân, 1323) wie in Skotsk ealfrouwe dy't oan heitekant ek fan Normandysk en Iersk etnysk komôf wie. Hja wie in suster fan kening Robert&nbsp;I fan Skotlân, en waard fan 1306 oant 1314 troch de Ingelsen finzen holden, wêrfan fjouwer jier efterinoar yn in koai yn 'e iepen loft.

## Libben
Marije wie in dochter fan Robert fan Bruce, 6e hear fan Annandale, en dy syn frou Marjorie, grevinne fan Carrick. Hja kaam omtrint 1282 te wrâld, wierskynlik op it Kastiel fan Turnberry, dat de residinsje fan 'e greven fan Carrick wie. Marije wie in jongere suster fan kening Robert&nbsp;I fan Skotlân, dy't yn 1306, ûnder de Skotske Unôfhinklikheidsoarloggen tsjin Ingelân, op 'e troan kaam. 

Koart nei't er him ta kening kroanje litten hie, litte Marije har broer Robert mids juny 1306 in nederlaach yn 'e Slach by Methven, en yn augustus fan dat jier kamen de Ingelsen him suver oer it mad te Strathfillan, dêr't er beskûl socht hie. Dat hy moast er halje-trawalje de wyk nimme, wêrnei't er mei syn meast fertroude folgelingen ûndergrûnsk gie. De froulju en bern dy't diel útmakken fan syn selskip stjoerde Robert doe ûnder beskerming fan syn broer Neil en Jan fan Strathbogie, greve fan Atholl, nei it Kastiel fan Kildrummy. Dêrûnder wiene Robert syn frou Elizabeth fan Burgh, syn jonge dochter Marjorie, syn susters Marije en Kristina en Isabella MacDuff, grevinne fan Buchan. 

Doe't it Kastiel fan Kildrummy troch de Ingelsen belegere waard, wiene de froulju twongen om te flechtsjen. Nei ferrie troch Willem II, greve fan Ross, waard harren selskip lykwols yn Tain finzen nommen troch de Ingelsen. Neil fan Bruce, dy't it kastiel langernôch ferdigene hie dat de froulju fuortkomme koene, waard terjochtsteld, wylst de froulju sels útsûnderlike ûnmeilydsum behannele waarden. Marije fan Bruce en Isabella MacDuff waarden op befel fan 'e Ingelske kening Edwert&nbsp;I op it binnenplak fan 'e kastielen fan Roxburgh, resp. Berwick-upon-Tweed yn 'e iepen loft yn koaien ophongen, sadat se foar eltsenien te sjen wiene. Yn dy steat brochten de folgjende fjouwer jier troch. 

Yn 1310 waarden Marije en Isabella út harren koaien helle en ûnder bettere omstannichheden finzen set. Dat hie neat mei humanitêre omtinkens te krijen; om't Robert&nbsp;I tsjin dy tiid almar mear oerwinnings begûn te boeken, waarden de froulju sa njonkelytsen weardefolle gizelders foar de Ingelsen, en soe it sûnde west hawwe om harren stjerre te litten fan kjeld en ûntbearings. Uteinlik waard Marije fan Bruce nei de Ingelske nederlaach yn 'e Slach by Bannockburn, yn 1314, útwiksele tsjin Ingelske eallju dy't troch de Skotten kriichsfinzen makke wiene.

Marije troude twa kear. Har earste houlik wie mei de ridder Neil Campbell, in fertrouling fan har broer Robert, dy't yn 1316 stoar. Mei him krige se teminsten ien soan, Jan Campbell, greve fan Atholl (†1333). Letter wertroude se mei de ealman Aleksander Fraser fan Touchfraser en Cowie. Marije fan Bruce ferstoar yn 1323, yn 'e âlderdom fan 41 jier.
Mary Bruce

*Mary Bruce (suster fan Robert I) (±1282-1323), Skotsk ealfrouwe, suster fan kening Robert&nbsp;I
*Mary Bruce, grevinne fan Elgin (1778-1855), ynfloedryk Skotsk ealfrouwe en ambassadeursfrou
*Mary Grant Bruce (1878-1958), Australysk berneboekskriuwster en sjoernaliste