open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tijepoel

De **Tijepoel** is in poel of marke yn de gemeente Achtkarspelen. De poel leit súdwest fan Droegeham. It puoltsje hat net in protte wetter mear; der is in proses fan ferlânjen yn set mei it opinoar folgjen fan de reidsigaar (*Typha L.*), wylgen en elzen. Foarby it puoltsje is in wyldernis ûntstien. 

It is in smûk plakje wurden mei in soad einen, de komme ek harten om te drinke. Fisken ûntbrekke, wierskynlik troch de laach drabze dy op de boaiem leit. Der bliuwt sa winters mar in lyts bytsje soerstof oer ûnder it iis, yn it dochs al net sa djippe wetter. De djipte wurdt skat op sa'n meter en dan noch in (pear) meter modder op de boaiem.  

De grûn rûnom is net mear gaadlik om te bewurkje om't dy fuort sakket rjochting it wetter. Tusken de beammen binne der sa neamde *driuwtillen of -pôlen*, wêr't jo ferriedelik troch hinne sakje kinne.

De namme *Tijepoel* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.

Yn dit gebiet, om De Harkema hinne, lizze wol mear fan soksoarte puoltsjes. Guon yn bettere kondysje as oare.
Timertsmar

De **Timertsmar** is in marke yn de gemeente Ljouwert. De mar leit tusken Idaerd en it Prinses Margrietkanaal. Oan de westkant stiet de poel middels de Bouwesleat yn ferbining mei it Pomprak. Oan de westkant rint is ferbining troch de Meartynje mei it Prinses Margrietkanaal. Oan dizze ferbining stiet ek de boerepleats Timertsma. 

De namme *Timertsmar* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
De Tocht

**De Tocht** is in feart yn de gemeente It Hearrenfean. De feart rint besuden Aldeboarn en rint fan it Binnenkanaal yn de rjochting fan it eastliker lizzende Easterboarn.

De namme *De Tocht* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
Portaal:Skiednis/Nije siden

Hillige Roomske Ryk - Juw Dekema - Edzard II - Kanaal fan Korbulo - Johannes Galenus fan Sytzama - Hûndertjierrige oarloch - Ynkwisysje - Maarten Luther - Faramond
De Traan

**De Traan** is in feart yn de gemeente Ferwerderadiel. De feart ferbynt de Kontribúsjefeart fan de Aldpiip mei de eastliker rinnende Ferwerter Feart. Oan de noardkant fan De Traan lei it eardere kleaster Foswert.

De namme *De Traan* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
Tsiende Wyk

De **Tsiende Wyk** is in wyk yn de gemeente It Hearrenfean. De feart rint noardeast fan Jobbegea fan de Skoatterlânske Kompanjonsfeart nei de súdeastliker rinnende Ds. Ten Catewei. Besuden de Ten Catewei rint de feart fierder troch nei de súdliker rinnende Skoatterlânske Wei en dan noch troch nei De Tsjonger. De Tsiende Wyk is ien fan de 23 wiken dy't bylâns dizze wyk rinne. De wyk is groeven yn de tiid fan de feanterij.

De namme *Tsiende Wyk* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *10e wijk*.
Tsienesleat

De **Tsienesleat** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart ferbynt de Modderige Geau en de Easterbrêgesleat west fan Toppenhuzen mei de eastliker lizzende De Liens en noch efkes fierder de De Dolte.

De namme *Tsienesleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Tienesloot*.
Tsjaarder Feart

De **Tsjaarder Feart** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart rint fan Tsjaard nei de east lizzende A32 en fierder njonken dy wei nei it noarden ta. Nei in bocht nei it easten rint de feart neist de Tsjaarderdyk troch nei Wurdum.

De namme *Tsjaarder Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Tjaardervaart*.
Tsjaardfeart

De **Tsjaardfeart** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart rint fan it Moarswieltsje (op it krúspunt fan de Boalserter Feart en de Blauhúster Opfeart) nei it súdwesten. By de Tsjaarddyk splitst it wetter him yn in stikje rjochting Hottinga State (by de ôfrit fan de A7 by Nijlân) en in diel dat njonken de Tsjaarddyk trochrint nei it súdeastlik lizzende Folsgeare.

De namme *Tsjaardfeat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Tjaardvaart*.
Tsjerkehop

It **Tsjerkehop** is in mar yn de gemeente Wymbritseradiel. It Hop is in útham fan de Idzegeaster Poel by Idzegea.

De namme *Tsjerkehop* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Kerkehop*.
Trijehúster Sleat

De **Trijehúster Sleat** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart rint fan Trijehûs oan it Prinses Margrietkanaal benoarden de Biggemar nei it easten. De sleat komt út yn De Greft by de Rengerspôle.

De namme *Trijehúster Sleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Trijehústersleat*.
Tsjerkewyk (Opsterlân)

De **Tsjerkewyk** is in wyk yn de gemeente Opsterlân. De feart rint besuden De Himrik west fan de iisbaan fan de Opsterlânske Kompanjonsfeart nei it suden.

In wyk is in fan de haadfeart ôfgeande lytsere feart om turf ôf te fieren.
Greefskip Eastfryslân

It **Greefskip Eastfryslân** wie in greefskip (sûnt 1662 lykwols regearre troch in foarst) yn Eastfryslân, yn it noardwesten fan de Dútske dielsteat Nedersaksen. 

## Skiednis
Yn 1464 waarden de Sirksena's mei it Ryksgreefskip Eastfryslân beleanne. Nei de ein fan de Fryske frijheid yn de provinsje Fryslân en de Ommelannen yn 1498, besiket Edzard de Grutte fan Eastfryslân yn it begjin fan de 16e iuw syn macht nei it westen ta út te wreidzjen, om de eardere gebieten fan it Upstalbeambûn te werienigjen yn ien moderne Fryske steat. It konflikt einiget mei it Saksyske Skeel (1514-1517). It Saksyske Skeel rint min ôf foar Sirksena. Yn 1517 waard in oerienkomst sletten tusken Edzard en Karel V fan it Hillige Roomske Ryk. Eastfryslân soe tenei in greefskip bliuwe binnen it Hillige Roomske Ryk. 

Yn 1744 ferlear Eastfryslân syn selsstannigens en hearde tenei by Prusen as de Provinsje Eastfryslân. Nei it Kongres fan Wenen hearde it by it Keninkryk Hannover. Yn 1866 kaam Eastfryslân wer by Prusen en sûnt 1946 is Eastfryslân in ûnderdiel fan de dielsteat Nedersaksen. Troch it opheffen fan de Provinsje Auwerk yn 1978 komt der in ein oan de lange skiednis fan Eastfryslân as bestjoerlike ienheid. It gebiet fan it eardere greefskip hat nei 1978 noch wol syn Ostfriesische Landschaft, in kultuerparlemint foar Eastfryslân.
Tsjerkewyk (Terherne)

De **Tsjerkewyk** is in feart yn de gemeente De Fryske Marren. De feart rint fan de Terhernster Puollen besuden Terherne nei de tsjerke fan it doarp.
Tsjerkweisfeart

De **Tsjerkweisfeart** is in feart yn de gemeente Tytsjerksteradiel. De feart rint benoarden it Earnewâldster Wiid njonken de Feantersdyk. De feart ferbynt de Koaisleat/Earnsleat mei de noard lizzende plasse besuden Sigerswâld.

De namme *Tsjerkweisfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Kerkwegvaart*.
Tsjommer Feart (Lollum)

De **Tsjommer feart** is in feart yn de gemeente De Waadhoeke. De feart rint fan Lollum nei it easten en giet nei Ikkerhorst mei in bocht nei it noarden en komt troch de Barrumer Polder yn Tsjom.

De namme *Tsjommer Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Tzummervaart*.
Tsjummearumer Feart

De **Tsjummearumer Feart** is in feart yn de gemeente De Waadhoeke. De feart rint fan Tsjummearum yn súdlike rjochting. West fan it doarp Boer giet de feart mei De Rie op yn de Doanjumer Feart nei Frjentsjer.

De namme *Tsjummearumer Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Tzummarumervaart*.
Turkeleech

It **Turkeleech** is in pingoruïne yn de gemeente Opsterlân. De pingoruïne leit east fan de N381 en súdwest fan Oerterp.

De namme *Turkeleech* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Turkeleeg*.
Twadde Deel

It **Twadde Deel** (ek wol: *Nije Deel*) is in feart yn de gemeenten It Hearrenfean en Opsterlân. De feart rint oan de noardkant fan De Deelen op de eardere grins fan Boarnsterhim mei It Hearrenfean yn noard-noardeastlike rjochting, útsein in lyts stikje by de Wide Wjittering dêr't de grins wat noardliker rint. Krekt súdwest fan de Warrewei (N392) krúst it Twadde Deel de grins fan Opsterlân en rint dan in pear hûndert meter troch Opsterlân. Dan rint it wer as de grins, tusken Boarnsterhim en Opsterlân, noch likernôch in kilometer nei it noarden.

De namme *Twadde Deel* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Nieuwe- of Tweede Deel*.

## Sjoch ek
* Fryske wetters
Ultsjemear

De **Ultsjemear** is in feart yn de gemeente Tytsjerksteradiel. De feart rint fan de Dokkumer Ie yn de Wynzer polder by it doarp Wyns, nei it easten rjochting De Moark. Noardliker gie eartiids de De Jousen tusken Koarnjum en Britsum oer yn de Ultsjemear en waard fuortset yn de Stienzer Feart.

De namme *Ultsjemear* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Uilemeer*.
Twizeler Feart

De **Twizeler Feart** is in feart yn de gemeente Achtkarspelen. De feart rint fan Twizel nei de suveringsynstallaasje by it Knillesdjip (in ûnderdiel fan it Prinses Margrietkanaal). 

De Sânsleat en de Miedsleat komme út noardlike rjochting op de Twizeler Feart út.

De namme *Twizeler Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Twizelerfeart*.
Tsjettelfeart

De **Tsjettelfeart** is in feart yn de gemeente Dongeradiel. De feart rint fan it krúspunt Lania-Fetsewei-Holle Wei yn noardwestlike rjochting nei de buorskip Trijeboerehuzen tusken Holwert en Ternaard.

De namme *Tsjettelfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
Tsjommer Feart (Miedum)

De **Tsjommer Feart** is in feart yn de gemeente De Waadhoeke. De feart rint fan de Latumer Feart súdlik fan Lollum  troch de Slachtedyk by Tolsumer syl en giet by Tsjom del troch de Suderpolder. Dernei giet hy troch Miedum nei it noardlik lizzende Van Harinxmakanaal.

De namme *Tsjommer Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Tzummervaart*.
De Tynje (Ljouwert)

**De Tynje** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart leit by de jachthaven yn de stêd Ljouwert. De feart stiet op de noardein yn ferbining mei it Nije Kanaal by de âlde finzenis en troch de Wide Greons is nei it suden in ferbining mei it Van Harinxmakanaal. Fan de súdein fan De Tyne rint De Potmarge nei it westen.

De namme *De Tynje* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Tijnje*.

## Sjoch ek
* Fryske wetters
Nije Kanaal (Ljouwert)

It **Nije kanaal** is in kanaal yn de gemeente Ljouwert. It kanaal rint east-west yn de stêd Ljouwert en ferbynt it Van Harinxmakanaal mei De Tynje. Oan it kanaal stiet de eardere finzenis De Blokhúspoarte.

De namme *Nije Kanaal* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Nieuwe Kanaal*.
De Tynje (wetter)

**De Tynje** is in wetteringte yn de gemeente Ljouwert. It wetter is de ferbining fan de Pikmar mei de Peanster Ie. De Tynje wurdt hast alle jierren opnomd yn de wedstriidrûte fan it SKS-skûtsjesilen omdat der mei hurde wyn in soad spektakel is yn dizze naute.

De namme *De Tynje* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.

## Sjoch ek
* De Tynje, feart yn Ljouwert
* Tynje (ryshout)
Twadde Wyk

De **Twadde Wyk** is in feart yn de gemeente It Hearrenfean. De feart rint fan de Skoatterlânske Kompanjonsfeart yn Jobbegea nei it suden en komt út by de iisbaan oan de wei Lúksemburch. Der binne wol 23 wiken eastlik fan Jobbegea, dy't oanlein binne yn de tiid fan de feanterij.

De namme *Twadde Wyk* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *2e Wijk*.
166

## Foarfallen
* De Romeinske keizer Markus Aurelius beslút ta in grutskalige offinsyf tsjin de folken dy't de Donaugrins bedrige; dy oanfal is benammen rjochte tsjin de Markomannen.
* De 5-jierrige Kommodus wurdt troch syn heit Markus Aurelius ta caesar beneamd.
* Rome slút in fredesferdrach mei de Partyske kening Flogeses IV.
* Rome wurdt teistere troch in pestgoarre.

## Berne

## Ferstoarn
Kamp

* In Kamp as legerplak foar soldaten.
* In Kamp as in tydlik ferbliuw fan tinten bg.
* In Kamp as in striid tusken twa minsken.
* In Kamp as in ûnbesliste striid tusken bygelyks twa reedriders.
* In Kamp as groep oanhingers fan in partij. 
* In Kamp as ôfmjitting fan in stik lân, as flaktemjitte.
* In konsintraasjekamp.
Kamp (lân)

In **kamp** is in stik lân dat troch in sleat, beamwâl of oars ôffrede is. It kin gean om in fjildnamme yn it algemien, mar ek om in stik healân by in pleats. In finne is faak wat grutter.

Op de Klaai wie in kamp yn de 19e iuw faak wat lytser as yn de Wâlden, mar wie faak wol mear wurdich. Yn Dantumadiel is in kamp yn trochsnee twa kear sa grut as in klaaikamp en ek grutter as it omlizzende lân, mar is tagelyk minder wurdich as it lân deromhinne. In kamp op de klaai is dus in hiel oars ôffrede lân as in kamp op it sân. De Drintske kampen dy’t yn de 18e iuw oanmakke binne, binne like grut as de lettere kampen yn Dantumadiel.

## Boarne
*  yn: * Freed*, side 2 yn de LC fan 21 desimber 2007.

## Keppeling om utens
*
It Wiid

;fearten
* It Wiid (Molkwar), in feart by it doarp Molkwar
* It Wiid (Toppenhuzen), in feart by it doarp Toppenhuzen
;marren
* It Wiid (Aldetrine), in mar by it doarp Aldetrine
* It Wiid (Earnewâld), in mar by it doarp Earnewâld
* It Wiid (De Langelille), in mar by it doarp De Langelille
Van Panhuyskanaal

It **Van Panhuyskanaal** is in kanaal yn de gemeente Súdwest-Fryslân, dat op 9 april 1878 iepene waard. It rint fan de Warkumer Trekfeart besuden Tsjerkwert nei it noardwestlik lizzende Makkum. Earst benoarden Rytseterp en Fjouwerhuzen lâns de Polder Ritsebuorren en noard fan Allingawier. Yn de wei tusken Allingawier en Eksmoarre leit in brêge. Op it kanaal komme de Makkumer Feart (by Kakeshoek) en de Lytse Sylroede út. It kanaal rint dan troch Makkum en komt út yn de Iselmar.

It kanaal is neamd nei Johan Æmilius Abraham van Panhuys. It leit ek yn de polder Makkumermar. De namme *Van Panhuyskanaal* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.

Yn 2008 is it kanaal yn it ramt fan it Fryske Marreprojekt fan de provinsje Fryslân ferdjippe en útbaggere. It kanaal koe dêrnei befearn wurde troch skippen mei in djipgong fan 1.90 m. Yn maart 2007 waard mei it wurk út ein set. Der wie opûnthald troch de fynst fan munysje út de oarloch wat earst ferwidere wurde moast.
Johan Æmilius Abraham van Panhuys

Jonkhear Mr. **Johan Æmilius Abraham van Panhuys** (De Like (Grinslân) 17 oktober 1837 &ndash; Hoogkerk (Grins) 6 novimber 1907) wie yn syn tiid de rykste man fan Grinslân.

Hy wie boargemaster fan de gemeente Tytsjerksteradiel (1864-1880) en fan Grins (1880-1883) lid fan Provinsjale Steaten fan Fryslân (1866-1883). Van Panhuys wie Kommissaris fan de Keninginne fan Grinslân (1883-1893) en dêrnei, yn 1893, in lyts skoftke Kommissaris fan de Keninginne fan Oerisel. As fisepresidint fan de Ried fan Steat (1893-1897) wie hy gjin sukses. Hy naam ûntslach fanwege syn sûnens en gie rintenierjen. Van Panhuys wie Minister fan Steat fan 1898 oant syn dea yn 1907.

De famylje Van Panhuys wie eigener fan de boarch Nienoard yn De Like.

Hy is ferdronken doe't syn reau dêr't er yn reizge mei syn twadde frou, syn soan en dy syn frou troch tichte mist yn it Hoendjip rekke.

It fjouwertal waard neist de tsjerke fan Midwolde begroeven. Omdat de van Panhuysen mar twa minderjierrige bern efterlieten dy't fierders troch famylje grutbrocht waarden kaam op 6 novimber 1907 ek in ein oan de bewenning fan it hûs Nienoard.

De dramatyske dea fan de fjouwer aristokraten, hja hiene har yn it reau opslute litten omdat hja dy dei by in bank yn Grins in grutte slompe jild opnommen hiene, en de panyk fan it ferdrinkende fjouwertal hat sa grut west dat neffens tsjûgen "de nagels yn de learen kape fan it reau stutsen", hat yn Grinslân grutte yndruk makke. 

Yn 2007 waard op it plak fan it ûngelok in monimintsje delsetten. In staasje reauwen hat as neitins oan harren op 6 novimber 2007 de fatale tocht lâns it Hoendjip nochris makke.

Johan Æmilius Abraham van Panhuys wie kommandeur yn de Oarder fan de Gouden Liuw fan Nassau, Kommandeur yn de Oarder fan Oranje-Nassau en Ridder yn de Oarder fan de Nederlânske Liuw.
Van Swinderenfeart

De **Van Swinderenfeart** is in feart yn de gemeente De Fryske Marren. De feart rint yn Gaasterlân fan de mar besuden De Wyldemerk by it buorskip Skou nei it noardeasten rjochting Kippenburch.

De feart is neamd nei jonkhear Gerard van Swinderen út Grinslân. Hy hat De Luts útdjipje en kanalisearje litten tusken 1820 en 1830.
Van Swinderen  joech yn 1840 opdracht om de Luts troch te lûken. It lânhûs Kippenburch stiet op it plak dêr't de boarne fan De Luts oergiet yn dy ferlinging. Trochdat de ûntwettering hjirtroch ferbettere koe it lân ek better brûkt wurde.
De Van Swinderenfeart stie yn ferbining mei de Riisterfearten: Mardersleat (Wytikkersfeart) en oanslutend de Sminkefeart (Ek wol  Stiendollensfeart of Sternhatsterfeart neamd). 

De namme *Van Swinderenfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Van Swinderenvaart*.

## Keppeling om utens
*Oer de Van Swinderenfeart en De Luts
Fyfde Opwyk

De **Fyfde Opwyk** (Stellingwerfsk en offisjeel: *Viefde Opwiek*) is in feart yn de gemeente Eaststellingwerf. De wyk rint tusken de Earste Krúswyk súdeast fan Ravenswâld en de Opsterlânske Kompanjonsfeart yn Appelskea njonken de wei Boksleat. In opwyk is in dearinnende wyk.

De namme *Viefde Opwiek* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Vijfde Wijk*.
Fjirde Opwyk

De **Fjirde Opwyk** (Stellingwerfsk en offisjeel: *Vierde Opwiek*) is in feart yn de gemeente Eaststellingwerf. De feart rint fan de Nije Feart east fan Appelskea nei it noardeasten yn de rjochting fan Ravenswâld. Der lizzen noch mear nûmere wiken bylâns dizze wyk. In *opwyk* is in dearinnende wyk.

De namme *Vierde Opwiek* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Vierde Wijk*.
Wâldfeart (Súdwest-Fryslân)

De **Wâldfeart** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart slút yn Snits op de  Stedsgrêft oan by de Wâldfeartbrêge yn de wyk wyk  Sperkhim. Fan dêr rint de feart nei it súden, en giet ûnder de brêge yn de A7 troch. Dêr foarby lizze de wenwiken Dúnterpen en De Brekken. Besúden de stêd rint de feart dan fierder nei it súden en komt ít op de Wite Brekken.

## Skiednis
De Wâldfeart wie eartiids de belangrykste wetterferbining fan Westergoa mei de Súdwesthoeke: De Stienwikerfeart. Besuden Snits hawwe wâlden west: Net tichte bosken, mar gebieten mei strewellen en boskjes.

## Namme
De namme *Wâldfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Woudvaart*.
Wâldfeart (Dokkum)

De **Wâldfeart** is in feart yn de gemeenten Dantumadiel en Noardeast-Fryslân. De feart rint fan Rinsumageast nei it noardeasten en troch de Geastmer Mar; foarby it eardere sikehûs De Sionsberch en de iisbaan bûcht de feart nei it noarden ôf en komt út op de stêdsgreft fan Dokkum. Fanút it súdwesten komt de Ikkerwâldster Feart út op de Wâldfeart. 

De namme *Wâldfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Woudvaart*.
Wâldmansdjip

It **Wâldmansdjip** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart ferbynt de Wide Greons benoarden de Froskepôle mei de Tytsjerkster Feart. Oan de feart leit oan de kant fan de stêd Ljouwert in jachthaven.

De namme *Wâldmansdjip* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Woudmansdiep*.
Wâldseinster Rakken

De **Wâldseinster Rakken** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De bochtige feart ferbynt Wâldsein mei de Hegemer Mar. By Wâldsein stiet de feart op it krúspunt fan wetters yn ferbining mei De Welle nei it easten, De Ie nei it suden en de Noarderie nei it noarden.

Oan de feart leit bungalowpark De Rakken by Yndyk.

De namme *Wâldseinster Rakken* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Woudsender Rakken*.
Wâldsleat

De **Wâldsleat** is in feart yn de gemeente De Fryske Marren. De feart foarme foar de gemeentlike weryndieling de grins fan de gemeentes Skarsterlân en Gaasterlân-Sleat. De feart ferbynt De Ie besuden de stêd Sleat mei de east lizzende Brandemar.

De namme *Wâldsleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Woudsloot*.
Wâlster Feart

De **Wâlster Feart** is in feart yn de gemeente Dantumadiel. De feart rint fan Feanwâldsterwâl nei it noarden en krijt east fan de Sippenfennen de namme Loddehel. Besuden de Sippenfennen komt de Wâlster Mûzeryd út op de Wâlster Feart.

De namme *Wâlster Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Veenwoudsterwalvaart*.
Warkumer Trekfeart

De **Warkumer Trekfeart** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De trekfeart rint fan Warkum nei de stêd Boalsert yn it noarden. De feart rint bylâns de N359 en giet troch Parregea en Tsjerkwert. Sydfearten binne de Nijhuzumer Feart, de Yndyk en it Van Panhuyskanaal en de Bluodderige Feart.

De namme *Warkumer Trekfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Workumer Trekvaart*.
Warniahúster Sleat

De **Warniahúster Sleat** is in sleat op de grins fan de gemeenten It Hearrenfean en Opsterlân. De sleat ferbynt de Sjoukesleat yn Warniahuzen mei it súdwest rinnende Alddjip neist de Beetsterdyk.

De namme *Warniahúster Sleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Warniasloot*.
Warnzer Feart

De **Warnzer Feart** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart rint fan Warns nei Starum en rint by de Kruitmole út yn de Iselmar. East fan Warns hjit dit wetter it Johan Frisokanaal dat ferbûn is mei De Moarre en De Fluezen.

De namme *Warnzer Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Warnservaart*.
Wartenster Wiid

It **Wartenster Wiid** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart rint fan Warten nei it easten en bûgt ter hichte fan Wergea by Tsjallehiem nei it noarden en giet dêr oer yn it Langdeel.

De namme *Wartenster Wiid* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wartenasterwijd*.
Plektrudis

De hillige **Plektrudis** of **Plektruda** († 10 augustus 725, Keulen) wie troud mei Pippyn fan Herstal. Yn dit houlik waarden twa soannen berne, Drogo en Grimoald, wêrfan Grimoald boaske mei de dochter fan kening Redbad. Tegearre mei har man stifte sy in protte tsjerken en kleasters. Oant de dea fan Pippyn wienen hja tegearre belutsen by de lânspolityk, en nei syn dea bleau hja dêryn aktyf. De ein fan it konflikt mei har styfsoan betsjutte yn 717 lykwols dat hja har macht ôfstean moast, wêrnei hja har werom luts yn it kleaster fan Keulen. 

Har hjeldei is op 10 augustus.

## Keppeling om utens
* Portret yn Digitaal Vrouwenlexicon
Waskemar (mar)

De **Waskemar** is in marke yn de gemeente Opsterlân. De mar leit yn de Duerswâldster Heide tusken Waskemar en Wynjewâld oan de Leidyk (N917).

De namme *Waskemar* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Waskemeer*.
Grimoald II

**Grimoald**, ek wol bekend as *Grimoald II* (? - 714) wie hofmeier fan Neustrje fan 695 ôf. Hy wie troud mei de dochter fan kening Redbad. 

## Skiednis
Grimoald wurdt rekkene ta de Pippyniden en wie de twadde soan fan Pippyn fan Herstal en Plektrudis. Syn heit makke him al op jonge leeftyd, yn 695 ta hofmeier fan it keninkryk Neusterje. 

Hy wie troud mei Thiadsvind, de dochter fan de Fryske kening Redbad. Hy hie gjin bern by har, wol hied er twa bastertsoannen út in eardere relaasje, nammentlik Teudobald en Arnold. Doe't hy op beafeart wie nei it grêf fan de Hillige Lambert fan Maastricht by Luik, waard hy april 714 fermoarde troch in slûpmoardner. 

Syn soannen fierden letter, nei de dea fan Pippyn fan Herstal, mei Grimoald syn styfbroer Karel Martel in striid om 'e macht dy't bekend stiet as de Frankyske boargerkriich.

## Boarne
* *Liber Histoariae Francorum*,
* *Continuationes Chronicarum Fredegarii*,
* *Annales Mettenses*,
* *Annales S. Amandi*.

## Literatuer
* , *Frieslands Oudheid, Het rijk van de Friese koningen, opkomst en ondergang*, ISBN 90-5345-167-6.
* , *Les Carolingiens, une famille qui fit l'Europe*, ISBN 2-01-278851-3
* , *Bien Connaître les généalogies des rois de France* ISBN 2-87747-208-6
* , *Le petit Mourre. Dictionnaire de l'Histoire* ISBN 2-03-519265-X
Fazalsteat

In **fazalsteat** is in steat dy't ôfhinklik is fan in oare steat, faak as gefolch fan in oarloch. Eartiids foarmen grutte riken oan harren grinzen meastal buffersteaten om harsels tsjin ûnferwachte ynvaazjes te beskermjen. Ek ekonomyske motiven spilen dêrby in rol.

It regear fan in fazalsteat kin in marjonetteregear wêze fan it regear fan it machtigere lân.

Bygelyks de Bataafske Republyk wie in fazalsteat fan Frankryk.
Noardkaap (Noarwegen)

De **Noardkaap** (Noarsk: *Nordkapp*) oan de Barentssee wurdt tradisjoneel beskôge as it noardlikste puntsje fan it Jeropeesk kontinint. De Noardkaap leit op in eilân, dat mei in tunnel fan de fêstewâl ôf te berikken is. It leit op 71° 10' 21" NB, yn de gemeente Nordkapp tichteby Hammerfest, yn Noarwegen. De kaap leit op 2080 km fan de Noardpoal.

De Noardkaap is lykwols net it noardlikste punt fan Jeropa. De eilannekloft Franz Joseflân dy't op sa'n 600 km benoarden de Noardkaap leit, heart ek ta Jeropa. De Noardkaap is likemin it noardlikste punt fan it Jeropeeske kontinint, mar Knivskjellodden dat om-ende-by oardel kilometer noardliker leit. 

It wie in Ingelske seefarder Richard Chancellor dy't de kaap syn namme joech. Hy wie yn 1553 op 'e siik nei de *Noardeastlike trochgong* nei Yndia. In drokke handel tusken Ingelân en Moermansk wie dêrfan it gefolch.

Op 25 desimber 1943 fûn tichteby de Noardkaap in seeslach plak dêr't it Dútske slachskip de Scharnhorst ta sinken brocht waard. Fan de 1934 opfarrenden oerlibbe mar 36 man de katastrofe.

Yn it winter tiidrek is de Noardkaap mar beheind iepen.
Weidumer Feart

De **Weidumer Feart** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart rint fan Weidum nei de west rinnende Jorwerter Feart dy't ûnder it spoar Starum-Ljouwert trochrint nei Jorwert.

De Amerikaanske wynmotor Weidumermûne stiet oan de feart. De feart heardt efterinoar by wetterskip De Oosterwierumer Oudvaart (1918-1979), De Middelsékrite (1979-1997), Marne-Middelsee (1997-2004) en Wetterskip Fryslân (sûnt 2004).

De namme *Weidumer Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Weidumervaart*.
Skiereilân

In **Skiereilân** is in stik lân yn it wetter dat oan ien kant oan de fêste wâl of oan in grutter eilân fêst sit. In skiereilân moat ek by heechwetter oer lân te berikken wêze. Eilannen dy’t by heechwetter net oer it lân te berikken binne, mar by leechwetter wol, binne in ‘tij-eilân’. 

It wurdt skiereilân betsjut einliks ‘hast (in) eilân’. Yn it Dútsk wurdt in skiereilân ek wol *halbinsel* neamd, wat ‘heal eilân’ betsjut.

## Definysje
* In skiereilân is in stik lân dat sa grut wêze kin as in lân, mar kin ek sa lyts wêze as bygelyks in fuotbalfjild. 
* Oer it algemien wurdt oannomd dat in skiereilân yn de lingte langer is as yn de breedte. Sa wurdt fan bygelyks Wales net sein dat it in skiereilân is.
* De ferbining fan it stik lân nei de fêste wâl ta moat in natuerlike oarsprong ha. 
* Ek eilannen sels kinne in skiereilân ha. Bygelyks it noardlike part fan Grut-Brittanje, Skotlân.
* Ek in kontinint kin in skiereilân wêze. Sa wurdt wol sein dat Jeropa in skiereilân fan Aazje is.

## Inkelde skiereilannen
### Jeropa
* Ibearysk Skiereilân (Portegal en Spanje)
* Bretagne (Frankryk) 
* Italjaansk Skiereilân (Itaalje)
* Cornwall (Ingelân)
* Istrje (Kroaasje)
* Jutlân (Dútslân en Denemark)
* Skandinavysk Skiereilân

### Afrika
* De Hoarn fan Afrika (Etioopje, Somaalje, Eritrea en Dzjibûty )

### Aazje
* Koreaansk Skiereilân (Noard-Korea en Súd-Korea)
* De Sinay-woastyn (Egypte)

### Amearika
* Alaska (Feriene Steaten)
* Floarida (Feriene Steaten)
* Nova Skoosja (Kanada)

### Oseaanje
* Arnhimlân (Austraalje)
Weinsleat

De **Weinsleat** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart rint fan de Wide Wimerts súdwest fan Drylts nei it easten en makket dan in bocht nei it noarden. Dit wetter dat trochrint nei Drylts is It Sou.

De namme *Weinsleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijnsloot*.
Weisleat

De **Weisleat** is in mar yn de gemeente Wymbritseradiel. De mar ferbynt Heech mei de west lizzende Idzegeaster Poel. Oan de noardkant fan de mar is der in ferbining mei de Rintsjepoel

De namme *Weisleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wegsloot*.
De Welle

**De Welle** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart ferbynt De Kûfurd mei Wâldsein. De Welle rint by Wâldsein troch as Wâldseinster Rakken nei de Hegemer Mar en krúst by Wâldsein De Ie en de Noarderie. 

Oer de Welle giet de N354 fan Eastersee nei Snits

De namme *De Welle* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wellesloot*.
Wergeaster Feart

De **Wergeaster Feart** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart is it ferlingde fan it Eagumer Djip nei it buorskip Domwier en rint dan yn noardlike rjochting troch Wergea oant it wetter by de N31 ferbining krijt mei de Nauwe Greuns en it east rinnende Langdeel. 

De namme *Wergeaster Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wargaastervaart*.
Knivskjellodden

**Knivskjelodden** is in skiereilân op it eilân Magerøya, ticht foar de noardkust fan Noarwegen, op 71° 11' 08" NB. It is it noardlikste plakje fan Noarwegen en dêrmei ek fan Jeropa.

It leit om-ende-by oardel kilometer noardliker as it folle bekendere *[[Noardkaap (Noarwegen)|Noardkaap]]* (op itselde eilân) en 1,5 km noardliker as Nordkinn wat net op in eilân leit. 
Oars as de Noardkaap rint Knivskjelodden hiel stadich nei de Barentssee ôf. Knivskejelloden is allinnich rinnend te berikken fia in 8 km lange kuiertocht.
Waskmar

De **Waskmar** is in marke yn de gemeente Opsterlân. De plasse leit benoarden Sigerswâld en súd fan De Wylp yn Grinslân op it krúspunt fan it Foarwurk en de Waskmarwei.

De namme *Waskmar* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wasmeer*.
## Keppeling om utens
* De Waskmar út in loftballon wei besjoen
Eilân

In **eilân** (*ei* betsjut *wetter*) is in lânoerflakte dy't oan alle siden troch wetter omklamd is, mar lytser is as in kontinint en grutter as in rots of in plaat. It grutste eilân fan de wrâld is Grienlân.

Foar de Waadsee jildt dat in oanwaaksende plaat earst eilân neamd wurde mei at dy minimaal 160 hektare grut is by trochstrings heech wetter, en troch de see dan net mear oerspield wurdt.
 
Guon eilannen binne in selsstannige steat, bygelyks Kuba, Yslân, en Madagaskar. Oaren hawwe mear as ien steat, lykas Borneo en Hispaniola. Austraalje wurdt net as eilân, mar as kontinint beskôge.

## Sjoch ek
* Arsjipel
* Atol
* Waadeilân.
Westerbrêgesleat

De **Westerbrêgesleat** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart is ûnderdiel fan it Prinses Margrietkanaal en ferbynt it Aldhôf mei de Modderige Geau oan de eastkant fan it akwadukt by Twellingea.

De namme *Westerbrêgesleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Westerbrugsloot*.
Westerdobbe

De **Westerdobbe** is in dobbe of lyts marke yn de gemeente Ferwerderadiel. De dobbe leit yn it bûtendykse Noarderleech benoarden Nijebiltsyl.

De namme *Westerdobbe* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wester Dobbe*.
Westerfeart (Hylpen)

De **Westerfeart** (Hylpersk en offisjeel: *Westerfaart*; Nederlânsk: *Westervaart*) is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart rint by Hylpen. De namme *Westerfaart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Westervaart*.
Westerskarsleat

De **Westerkarsleat** is in feart op de grins fan de gemeenten It Hearrenfean en De Fryske Marren. De feart rint fan Nijbrêge neist de H.B. Jonkerwei in stikje eastwerts en rint dan benoarden it Lytse Skar njonken de A32 noardwerts en komt út yn de Ringfeart besuden De Deelen.

De namme *Westerskarsleat* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Westersche Scharsloot*.
De Wjittering (Boyl)

**De Wjittering** (Stellingwerfsk en offisjeel: *De Wetering*) is in feart yn de gemeente Weststellingwerf. De feart rint benoarden Boyl de Boylerwei bylâns, súdeast fan 'e buorskip Rysberkampen yn de rjochting fan 'e buorskip Súd. 

De namme *De Wetering* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
Westhimster Opfeart

De **Westhimster Opfeart** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart rint fan Westhim, troch de buorskip Feytebuorren en komt út yn de noard rinnende Boalserter Feart.
 
In **opfeart** is de beneaming foar in kanaal dat min ofte mear heaks *op* in oar kanaal stiet. De namme wurdt benammen yn Fryslân en Grinslân brûkt. In opfeart wurdt ek wol *skipsleat, skipfeart* of *brânsleat* neamd.

Opfearten binne foaral oanlein om de fruchtbere terpgrûn of turf ferfiere te kinnen.

De namme *Westhimster Opfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Westhemmeropvaart*.
Wide Burd

De **Wide Burd** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart rint op De Burd noardeast fan Grou. Hy is mei de nei it westen rinnende Neare Burd ferbûn mei de Pikmar. Oan de eastkant komt de feart út yn de Wide Ie besuden Sytebuorren.

De namme *Wide Burd* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Burd*.
De Wjittering (Sânhuzen)

**De Wjittering** (Stellingwerfsk en offisjeel: *De Wetering*) is in feart yn de gemeente Weststellingwerf. De feart rint benoarden Sânhuzen yn noardlike rjochting bylâns de Aldeberkeaperwei en komt út op de Linde.

De namme *De Wetering* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Zandhuizerwetering*.
Wide Hop

It **Wide Hop** is in feart yn de gemeente Tytsjerksteradiel. It is in ûnderdiel fan it Prinses Margrietkanaal en leit besuden Suwâld. Oan de westkant komt it Van Harinxmakanaal út op it Wide Hop en oan de eastkant rint it Margrietkanaal troch de Wide Ie fierders yn de rjochting fan Burgum. Nei it suden rint it Prinses Margrietkanaal fierder troch it Foanejacht. It Ald Foanejacht leit yn it ferlingde fan het Wide Hop, nei it súdwesten, mar is der net mear mei ferbûn.

In *hop* of *hoppe* is in âlde namme foar in ynham.

De namme *Wide Hop* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Hop*.

## Sjoch ek
* Fryske wetters
Wide Ie (Burgum)

De **Wide Ie** is in mar yn de gemeente Tytsjerksteradiel. De mar is ûnderdiel fan it Prinses Margrietkanaal en leit east fan Burgum. It ferbynt it Wide Hop mei de Kromme Ie besuden Burgum.

De namme *Wide Ie* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Ee*.
Wide Ie (Pean)

De **Wide Ie** is in mar yn de gemeente It Hearrenfean. It westlike stik hjit de Peanster Ie, oan de eastkant leit de Sitebuorster Ie. op de súdwâl leit de yngong nei de Modderige Bol by Goaiïngahuzen. 

De namme *Wide Ie* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Ee*.
Wide Moark

De **Wide Moark** is in mar yn de gemeente Dantumadiel. De mar is in wiid stik fan De Moark tusken Aldtsjerk en Rinsumageast, mar yn 'e himrik fan Rinsumageast.

De namme *Wide Moark* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wide Murk*.
Wide Mûntsegroppe

De **Wide Mûntsegroppe** of **Mûntse-Ie** is in mar yn de gemeente Smellingerlân. De mar ferbynt de Wide Ie mei de eastliker lizzende Nije Mûntsegroppe. Troch dit brede stik fan de feanrivier rint in mei tûnen oanjûne fargeul.

De namme *Wide Mûntsegroppe* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Monnike Ee*.
Wide Rien

De **Wide Rien** is in mar yn de gemeente De Fryske Marren. De mar is in ûnderdiel fan De Rien yn de polder Harich-Ealahuzen noardwest fan Balk.

De namme *Wide Rien* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Rien*.
Wide Geau

De **Wide Geau** is in feart yn de gemeente De Fryske Marren. De feart rint yn de Blaugerzen en ferbynt de yn de Doltesleat útkommende Alde Geau mei de west lizzende Terkaplester Puollen. 

De Lange Sleat en de Boksleat komme út op de Wide Geau.

De namme *Wide Geau* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Geeuw*.
Wide Greons

De **Wide Greons** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart ferbynt De Tynje yn de stêd Ljouwert mei it rivierke de Nauwe Greons, besuden de stêd. Oan de Wide Greons leit de jachthaven en stiet ek de eardere finzenis De Blokhûspoarte.

De namme *Wide Greons* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Greuns*.
Wide Saiter

De **Wide Saiter** is in mar yn de gemeente Ljouwert. De Wide Saiter is ûnderdiel fan Nasjonaal park De Alde Feanen. Oan de súkant hjit it wetter de Saiter Petten, oan de noarwestkant stiet de mar yn ferbining mei De Grêft besuden Warten.

De namme *Wide Saiter* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
Wide Wjittering

De **Wide Wjittering** is in feart yn de gemeente It Hearrenfean. De feart rint yn De Deelen fan de Fjoerlânswei besuden Aldeboarn nei it súdeasten en komt út op de Heafeart.

De namme *Wide Wjittering* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde- of Oudewegsterwetering*.
Wide Sleat (Aldlemmer)

De **Wide Sleat** (Stellingwerfsk en offisjeel: *Wiede Sloot*) is in feart yn de gemeente Weststellingwerf. De feart rint yn De Untginning besuden Rotstergaast bylâns de Tsjongerwei yn de rjochting fan Aldlemmer.

De namme *Wiede Sloot* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijde Sloot*.
Wide Sleat (Wergea)

De **Wide Sleat** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart leit besuden Wergea en Warten en rint lâns polder De Protter yn noardeastlike rjochting en komt út op de Meanewei dy't Wergea mei it Prinses Margrietkanaal ferbynt.

De namme *Wide Sleat* jildt al fan foar 15 maart 2007 as de offisjele namme.
Wyk fan de Fjirdeparten

De **Wyk fan de Fjirdeparten** (Stellingwerfsk en offisjeel: *Wiek van de Vierdepatten*) is in feart op de grins fan de gemeenten Eaststellingwerf en Weststellingwerf. De wyk is de grins mei de bosk Boschoord east fan Boyl en west fan Elslo.

De namme *Wiek van de Vierdepatten* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Kolonievaart*.
De Wyk (De Haule)

**De Wyk** (Stellingwerfsk en offisjeel: *De Wiek*) is in feart yn de gemeente Eaststellingwerf. De wyk ferbynt de Haulerwykster Feart mei de iisbaan fan De Haule en rint troch it Haulerfjild.

De namme *De Wiek* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Haulervaart*.
De Wiel (Dunegea)

**De Wiel** is in mar yn de gemeente De Fryske Marren. De mar is in útham oan de westkant fan de Tsjûkemar súdeast fan Dunegea. De mar leit oan de westkant fan de A6 fan De Lemmer nei De Jouwer. De súdlike ouwer wurdt foarme troch polder De Fûgelkop.

De namme *De Wiel* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
De Wiel (Feanwâlden)

**De Wiel** is in marke yn de gemeente Dantumadiel. De feart stiet oan de westkant yn ferbining mei de Lange Suwei, rint dan oan de noardkant fan de Sippenfennen lâns nei de Loddehel.

De namme *De Wiel* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
Lange Suwei

De **Lange Suwei** is in feart yn de gemeenten Dantumadiel. De feart ferbynt de Koarte Suwei mei de Sippenfennen oant De Wiel.
Wielsfeart

De **Wielsfeart** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De Wielsfeart foarme oant de gemeentlike weryndieling de grins fan de gemeenten Nijefurd en Gaasterlân-Sleat. De feart rint fan Laaksum nei it noarden  en komt noarwest fan Bakhuzen út yn de Bakhúster Feart.

De namme *Wielsfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wielvaart*.
Wielshals

De **Wielshals** is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart ferbynt it Alddeel mei de east lizzende Grutte Wielen oan de noardeastkant fan Ljouwert.

De namme *Wielshals* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme.
It Wiid (Toppenhuzen)

**It Wiid** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. It wetter foarme foar de gemeentlike weryndieling de grins fan de gemeenten Wymbritseradiel en Snits. De feart rint fan de Modderige Geau nei it westen en rint nei in knikje as Douwesleat troch nei de stêd Snits.

De namme *It Wiid* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Het Wijd*.
It Wiid (De Langelille)

**It Wiid** is in mar op de grins fan de gemeenten Weststellingwerf en De Fryske Marren. It is in breed stik wetter yn de rivier De Tsjonger noard fan De Langelille.

De namme *It Wiid* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Het Wijd*.
Ulrik Sirksena

**Ulrik Sirksena** of **Ulrik I Sirksena** (Norden, om 1408 - Emden, 25 of 26 septimber 1466) wie in soan fan de Eastfrysk haadling Enno Sirksena fan Norden en Greetsyl en dy syn frou Gela fan Manslagt.

Mei it betûfte belied fan syn heit Enno, dat mei de oerurving fan Norder Attena begûn wie en dêrmei de haadling fan Norden wurden wie, krige Ulrik in wichtich part fan it erfskip. Oer syn mem Gela, dochter fan Affo Beninga, haadling te Pilsum en Manslagt, en Tiadeka Siartza fan Berum, krige er ek noch it erfskip fan de ferneamde famylje Sirksena: Nei't de soan fan Gela fan it earste houlik, de haadling Liudward Sirksena ("Syrtza") yn Berum healwei de tritiger jierren fan de 15e iuw sûnder neiteam stoarn wie, wie Gela en har nicht Frauwa Sirksena ("Sydzena") de iennigen erfnammen fan de Sirksena's fan Berum.

Enno makke brûkme fan de gelegenheid en lit de soan út it earste houlik boaskje mei Fauwa. En hy gie fierder: Hy en Edzard namen de famyljenamme en dat wapen fan de frou oer, om it erfskip sichtber te meitsjen. Doe't Edzard en Frau yn 1441 sûnder neiteam tagelyk oan de pest stoaren, urf Ulrik ek it erfskip fan de Sirksena fan Berum. Hy krige ek de meast ferneamde famyljenamme foar himsels en syn neiteam. 

Mei syn heit en âldere styfbroer Edzard is Ulrik yn 1430 foar it earst warber yn 'e polityk. Hja brochten de sân frije East-Fryslannen foar it earst op it aljemint.

Op it politike mêd waard Ulrik op 23 desimber 1464 beneamd as greve fan East-Fryslân. Ulrik hie der al in slompe jild foar betelje moatten oan de Keizer. 

Ulrik wie mei it kiezen fan in frou yn it sâlt bebiten. Syn earste frou wie Folcka, de erfnamme fan de haadling Wibet fan Esens. Yn 1440 krige er de macht oer Esens. Syn earste frou stoar yn it jier 1452. Hy boaske mei Theda Ukena yn 1453, dat wie de dochter fan Uko fan Oldersum en in sibbe fan de machtige haadling fan Leer, Fokko Ukena.
Ek dy frou soarge foar de waaks fan syn macht.

Ulrik stoar op 25 of 26 septimber 1466 yn syn boarch yn Emden. Op 27 septimber fan dat jier waard er yn Kleaster Marienthal yn Norden byset. Nei't it kleaster yn 1531 ferwoastige waard, waarden de bonken yn 1548 nei it monumintale grêf fan de grutte tsjerke yn Emden brocht. De grutte tsjerke wêr mear Eastfryske greven te hôf brocht waarden, waard troch in bombardemint yn de Twadde Wrâldkriich ferwoastige. Yn 1948 waarden dy bonken nei it Mausoleum fan Eastfryske foarsten yn Auwerk brocht.

## Bern
Ulrik en Theda hienen seis bern:
* Heba (* 18 novimber 1457; † 1476), wie troud mei greve Erich I fan Schaumboarch-Pinneberch
* Gela (* 1458); † 1497,
* Enno I fan East-Fryslân (* 1460; † 22 febrewaris 1491), 
* Edzard I (* 15 febrewaris 1462, wie troud op 8 july 1498 mei Elisabeth Greve fan Rietberch)
* Uko (* 1463; † 1507),
* Almuth (* 1465; † 1522/23).
Wielster Feart

De **Wielster Feart** is in feart yn de gemeente Ljouwert, ferneamd nei de buorskip Wielstersyl. De feart rint fan De Swette nei it westen en giet by Bears oer yn de  Jorwerter Feart.

De namme *Wielster Feart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wielervaart*.
Wiersylster Rak

It **Wiersylster [[Rak]]** is in feart fan sa'n 1 kilometer lingte yn de gemeente De Waadhoeke. De feart rint fan Wier nei it noarden oant it mei de Lytse Blikfeart opgiet yn de Blikfaart. 

De namme *Wiersylsterrak* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wierzijlsterrak*.
Wierumer Opfeart

De **Wierumer Opfeart** is in feart yn de gemeente Dongeradiel. De feart ferbynt Wierum mei de súd rinnende De Peazens west fan Bollingwier.

In **[[opfeart]]** is de beneaming foar in kanaal dat min ofte mear heaks *op* in oar kanaal stiet. De namme wurdt benammen yn Fryslân en Grinslân brûkt. In opfeart wurdt ek wol *skipsleat, skipfeart* of *brânsleat* neamd.

De namme *Wierumer Opfeart* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wierumeropvaart*.
Wiiddeel

It **Wiiddeel** is in feart yn de gemeente It Hearrenfean. De feart rint fan de Peanster Ie nei it westen en stiet middels it Neardeel yn ferbining mei it Prinses Margrietkanaal by it akwadukt. 

De namme * Wiiddeel* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wide Deel*.
Wiiddraai (feart)

It **Wiiddraai** is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart ferbynt de Boalserter Feart by Nijesyl mei it east lizzende Drylts en leit oan de noardkant fan de De Ruiterpolder.

De namme *Wiiddraai* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijddraai*.
Wikeler Hop

De **Wikeler Hop** is in mar yn de gemeente De Fryske Marren. Dy hop is in útham fan de Sleattemer Mar noard fan Wikel. De Rintsjegrêft komt út yn de hop. 

In *hop* of *hoppe* is in âlde namme foar in ynham. Hy komt ek werom yn de plaknamme Hoptille, mei de betsjutting fan brêge oer de ynham.

De namme *Wikeler Hop* jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme *Wijckelerhop*.
Moodswinger

De **moodswinger** is in snaarynstrumint dat ûntwurpen is troch Yuri Landman, in elektro-akoestyske siter. It ynstrumint hat 12 snaren dy't mei de fingers of mei in plektrum bespile wurde.

Der binne troch Landman mar twa moodswingers boud: Ien foar himsels en ien foar de Amerikaanske noiseband Liars. Dy groep brûkt it ynstrumint yn it nûmer 'Leather Prowler'. Troch de alikwote snaarkonstruksje fan de moodswinger hat dy yn de 1/3-posysje fan de tredde brêge in besibbe opset en lûd mei ien oktaaf út it register fan de Blüthnerpiano. Yn in tal resinsjes waard it ynstrumint dêrtroch betize mei in piano.

## Keppeling om utens
*Bedriuwwebstee fan Yuri Landman.
*3rd Bridge Helix
Peazemerlannen

De **Peazemerlannen** is in bûtendyks natuergebiet noardeast fan Peazens. It 485 hektare grutte natuergebiet bestiet út in simmerpolder, kwelders en kwelderwurken en is yn behear by It Fryske Gea.

De dyk fan de bûtenste polder is mei in grutte stoarm yn april 1973 trochbrûtsen en is net wêr tichtmakke om't dat te djoer wurde soe. 

Ofbyld:Peazumerlannen 92.jpg|
Ofbyld:Peazumerlannen 79.jpg|
Monument voor zeemijnslachtoffers.jpg|Monumint foar de slachtoffers dy't yn 1945 foelen by it oprûmen fan in seemyn in de Peazemerlannen


## Keppeling om utens
* de Peazumerlannen by it Fryske Gea