open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Go, Dog. Go! (tekenfilmsearje)

***Go, Dog. Go!*** is in Amerikaanske-Kanadeeske kompjûteranimearre tekenfilmsearje foar bern, dy't ien seizoenen rûn, fan 2021 oant no, ûntwikkele troch de Amerikaan Adam Peltzman foar Netflix. De rige is basearre op it boek mei deselde namme út 1961 fan P. D. Eastman.

## Produksje
*Go, Dog. Go!* waard yn 26 jannewaris 2021 oankundige as ûnderdiel fan in oerienkomst dy't tekenfilmstudio DreamWorks Animation en WildBrain sletten hie mei streamingtsjinst Netflix. De searje is ûntwikkele troch Adam Peltzman. Utfierende produsinten binne Adam Peltzman, Lynn Kestin Sessler, Chris Angelilli, Josh Scherba, Stephanie Betts en Amir Nasrabadi. De searje hat ek de Kanadeeske keunstner Ken Turner, dy't de personaazjes, beammen en auto's ûntwurp.

## Ferhaal
De searje draait om de libbensstyl fan twa jonge hûnen, Tag Barker en Scooch Pooch, yn har hûnestêd Pawston.

## Rolferdieling

## Seizoenen

## Untfangst
Ashley Moulton fan *[[Common Sense Media]]* joech de searje 4 fan 5 stjerren.

## Keppelings om utens

*  Offisjele webside fan ''Go, Dog. Go!''
* Streaming fan ''Go, Dog. Go!'' yn 'e Netflix
*  
*  Ynformaasje oer ''Go, Dog. Go!'' yn 'e MovieMeter
Soltborg

**Soltborg** is in doarp (*Ortsteil*), dat ûnder it doarpsgebiet fan Holtgaste falt, yn de gemeente Jemgum yn de lânkring Lier yn East-Fryslân. Soltborg bestiet sels wer út Groß- en Klein-Soltborg. Klein-Soltborg leit op in terp op de rivierklaai fan de Iems, wylst Groß-Soltborg oan in *Muhde* (mûning) tusken Klein-Soltborg en Bingum oan de Iems leit. Tichteby it doarp leit in 8 meter djippe rekreaasjemar dêr't in beachvolleyballplak en in sânstrân fan 100 meter lang binne. De Dútske A31 dy't by it doarp lâns rint, is geunstich foar it yndustryterrein, dêr't in grut oantal bedriuwen fêstige binne.

## Skiednis
It plak waard yn 1432 foar it earst as *Zoltburch* neamd. Yn 1437 waard it plak *Soltburgh* neamd. De hjoeddeistige skriuwwize waard om 1900 hinne fêststeld. Fan de santjinde iuw ôf wiene der trije stienfabriken yn it doarp, dy't, benammen yn de achttjinde iuw, fan ekonomysk belang wiene. Op it hichtepunt fan harren ekonomyske ûntjouwing wiene der yn de beide doarpsdielen sân stienfabriken. Yn Groß-Soltborg stiene der yn de earste helte fan de njoggentjinde iuw twa grutte buorkerijen dêr't tolve minsken wennen. Yn Klein-Soltborg wennen der yn 1823 83 minsken, wylst der 25 jier letter 104 minsken wennen.

## Keppeling om utens
* Freerk van Lessen (doarpsbeskriuwers fan it Ostfriesische Landschaft): ''Holtgaste, Gemeinde Jemgum, Landkreis Leer ''. oproppen op 9 maart 2016
* Touristik Leer: Badesee Soltborg. oproppen op 9 maart 2016.
Bentumersiel

**Bentumersiel** is in doarp (*Ortsteil*) yn de gemeente Jemgum yn de Nedersaksyske lânkring Lier yn East-Fryslân. It doarp falt ûnder de himrik fan Holtgaste en leit yn it rivierklaaigebiet oan de westouwer fan de Iems tusken Soltborg en Jemgum yn. 

## Skiednis
It doarp waard foar it earst neamd yn de tsiende iuw. Yn de oarkonden fan de Abdij fan Werden wurdt it plak, *Beddinghem* neamd, mar dat kin lykwols ek nei it tichteby lizzende Böhmerwold ferwize. Lettere oantsjuttings binne *Bentmer Syhl* (1823) of *Bemer Syhl*. De âldste syl yn it doarp wie fan hout, dy't it wetter fan de Bentumertief, en dêrmei in oerflak fan 1255 hektare, ûntwettere. Yn 1753 waard dy, op it hjitten fan Freark II fan Prusen, ferfongen troch in stiennen slûs. Fan 1798 oant 1981 stie der yn Bentumersiel in stienfabryk. 

Yn it begjin fan de njoggentjinde iuw telde Bentumersiel trije hûzen en 13 ynwenners. Yn 1964 waard de slûs sletten.

## Argeologysk fynplak
Deunby it doarp is der in argeologysk fynplak (*Fundplatz Bentumersiel*), dy't ien fan mar in bytsje fynplakken fan Romeinsk militêr guod yn Noard-Dútslân is. By de ferskate opgravings njonken Bentumersiel waard der foarsteld dat dêr mooglik in trochfierhaven fan Romeinsk militêr ark wie. Der binne fierders lykwols gjin boarnen foarhannen dat der in Romeinsk legerkamp yn Bentumersiel bestie. Op it fynplak fan Bentumersiel hat in Germaanske delsetting west. Op it grûnwurk fan fynsten fan keramyk en guon brûnzen foarwerpen tinkt it Nedersaksysk Ynstitút foar histoarysk kuste-ûndersyk dat dy delsetting al yn de tredde of twadde iuw f.Kr., alteast op syn minst yn de earste iuw f.Kr., al ûntstie. Yn 2006 waard de *Dame fan Bentumersiel* ûntdutsen. Dêrby gie it om in grêf fan om 300 n.K. hinne. Dy hie neat mei de fynsten fan de ierromeinske tiid te krijen. It grêf kin sjoen wurde as bewiis fan it sosjaal ferskil fan de Germanen oan de ûnderrin fan de Iems.
Dyksterhusen

**Dyksterhusen** is in streekdoarp yn East-Fryslân en leit yn de gemeente Jemgum yn de lânkring Lier. It doarp heart by de himrik fan Pogum en leit oan de Doalertdyk súdwestlik fan Pogum.

## Namme
Mei "Dykster" wurdt yn East-Fryslân ornaris bewenners en arbeiders dy't oan de dyk wenje en wurkje bedoeld. De doarpsnamme betsjut dus "Hûzen fan de Dyksters"

## Skiednis
It doarp waard foar it earst yn 1735 as *Dicksterhausen* neamd. Oarspronklik wie it doarp in delsetting fan benammen dykarbeiders en waadfiskers. Guon hûzen binne dúdlik âlder, sa as twa pleatsen en wenten dy't yn it suden en midden fan Dyksterhusen op terpen steane.

De stoarmfloed fan 1962 feroarsake grutte skea oan de Doalertdyk westlik fan Pogum. Dêrnei waard de dyk fersterke. Dêrtroch moast it noardlik part fan Dyksterhusen wike. Foar de bewenners waard fierder nei it suden ta in nije delsetting oanlein.

Yn de Doalert foar Dyksterhusen stiet in earder boareilân dêr't boarre waard foar ierdgas. Hjoed-de-dei tsjinnet it boareilân as badplak.
Lotje van der Bie

**Lotje van der Bie** (24 febrewaris 1986) is in Nederlânske fotografe, filmmakster en earder aktrise.

## Filmografy
* Oppassen!!! - Willemijn de Hert - (2000 - 2003)
* Bergen Binnen - Willemijn de Hert - (1 ôflevering 2003)
* Onderweg naar morgen - Renate - (2005)

## Boek
* 2022: *Flits en het hanenhotel* (útjouwerij Volt), berneboek. 

## Keppeling om utens
*Webside Lotje van der Bie
Knipklaai

**Knipklaai** is swiere seeklaai, mei in minne boaiemstruktuer en in leech kalkgehalte, dy't tige dreech te bewurkjen is.

De sterk natriumhâldende klaai is gefoelich foar tinen, krimpen en slimpen. Yn wiete tastannen tynt de klaai hurd ticht en nimt dan gjin wetter mear op. By drûchte wurdt  de klaai tige hurd en dêrnei ûntsteane der skuorren. Troch it útdrûgjen reitsje oan de boppekant boaiemdieltsjes los en dy folje de djippe skuorren op. It folume nimt ta en de boaiem fertichtet dêrtroch. Troch it slimpen folje lutum en silt de gatsjes oan de boppekant op en der ûntstiet in tichte slimpkoarste. It waaksen fan lânbougewaaksen is op knipklaaigrûn net goed mooglik. Knipklaaigeaen wurde dêrom gauris brûkt as greidlân foar de molkfeehâlderij. Dy klaai is lykwols tige gaadlik foar de stienbakkerij, lykas bakstiennen, stiennen buizen en dakpannen. Nei't de laach knipklaai fuorthelle wurdt, en yn de stienfabryk ferwurke wurdt, kin de boaiem gaadlik makke wurde foar de lânbou.

## Sjoch ek
* Seeklaai
Cab Calloway

**Cab Calloway** (Rochester New York, 25 desimber 1907 – Hockessin Delaware, 18 novimber 1994) wie in Amerikaanske jazzsjonger en bigbandlieder. Hy stie bekend om syn eksintrike manier fan scat sang (dy't hy learde fan Louis Armstrong) en stie ek bekend as *Hi-De-Ho man*. Hy hie syn grutste súkses yn de tritiger en fjirtiger jierren fan de tweintichste iuw. Bekende hits binne 'Minnie the Moocher' en 'Lady with the fan'.

## Keppelingen om utens
*  IMDb-profyl
*  Allmusic-profyl
*  Last.fm-profyl
Grutte Priis Formule 1 fan Austraalje 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Austraalje]]** 2004 yn Melbourne op 7 maart 2004.
It wie de earste fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Albert Park Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 58 omgongen, op it 5,3 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 307,5 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Giorgio Pantano, Gianmaria Bruni, Christian Klien makken harren debút yn de Formule 1.

## Utslach Grutte Priis

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Eigen Haard (tydskrift)

**Eigen Haard** wie in Nederlânsk tydskrift dat fan 1875 oant 1941 bestie.

It blêd waard oprjochte troch de Haarlemske útjouwer Arie Cornelis Kruseman. It blêd behannele ynearsten foaral ûnderwerpen út wittenskip en keunst. As ûndertitel fierde it dan ek: *Geïllustreerd Volkstijdschrift*. Ein 19e iuw waard it útjûn troch H.D. Tjeenk Willink. Fan 1918 ôf kaam der mear romte foar literatuer en ferdivedaasje. Om 1940 hinne wie *Eigen Haard* in blêd foar de hiele famylje wurden. Yn 1941 kaam der as gefolch fan de oarlochsomstannichheden in ein oan it bestean fan it blêd.

Bekende meidoggers wiene Jeronimo de Vries, Hugo de Vries, George Hendrik Breitner, Louis Couperus, Felix Timmermans en Jan Hoynck van Papendrecht.
Tsjerke fan Pogum

De **Tsjerke fan Pogum** (Dútsk: *Pogumer Kirche*) is in luthersk tsjerkegebou yn Pogum, in doarpke yn it noardwêst fan it Reiderlân, dêr't de Iems yn 'e Dollard mûnet. 

## Skiednis
Yn 'e midsiuwen hearde Pogum by de proasdij fan Hatzum yn it bisdom Münster. It doarpke hie in lytse tsjerke en de proast fan Hatzum wie yn 'e 16e iuw tagelyk pastoar fan Ditzum en Pogum. Om't de patronaatsfamylje Fan Ripperda út Petkum oergyng op 'e lutherske lear, waard ek de tsjerklike gemeente luthersk, ek al hongen de measte leden fan 'e gemeente de grifformearde lear oan. De grifformearden wisten lykwols yn 1667 wol it rjocht om sels de predikant te kiezen ôf te twingen.

Ut de letgoatyske tiid datearret de sealtektoer mei spitsbôgeportalen. Oarspronklik wie de toer de iennige poarte ta de tsjerke en it tsjerkhôf, dat eartiids mei in fersterke muorre omklamme waard.

Yn it jier 1776 waard op 'e fûneminten fan 'e midsiuwske tsjerke in nije tsjerke boud. De muorreflakken fan 'e súdlike muorre wurde troch pilasters en grutte rûnbôgefinsters ferdield. Ek de eastlike muorre hat rûnbôgefinsters, wylst de oare muorren fierder gjin finsters hawwe.  

## Ynrjochting

De tsjerke hat in houten balkeplafond. It eastlike diel fan 'e tsjerke wurdt troch in doksaaleftige houten oargelkreake ôfsletten. Underdiel fan 'e kreake foarmet it oargel, dat op twa houten pylders rêst. Sydlik fan it oargel binne twa lôzje-eftige hearebanken.

Oars as wenst yn in lutherkse tsjerke stiet op it plak fan in stiennen alter yn it eastlike diel in houten nachtmielstafel. De preekstoel fan Hindrick Eben stamt út 1681 en hat noch yn 'e midsiuwske tsjerke stien. Tusken de draaide pylderkes binne yn 'e fjilden dêrtusken de reliëfs fan 'e fjouwer evangelisten oanbrocht. Ek de mei andréaskrusen en in rútpatroan fersierde sark fan Bremer sânstien út de 12e iuw stamt út de midsiuwse tsjerke.
 
De tsjerke besit noch in nachtmielsbeker út it jier 1634. De messing kroanluchter waard yn 1769 makke.

## Oargel
It lytse ienmanualige oargel waard yn 'e jierren 1758-1759 troch Johann Adam Berner út Jever boud en letter nei de nijbou ferhûze. Westfaalsk binne it fykwurk oan it oargel en it rike tal piipfjilden, dy't om de grutte middeltoer groepearre binne. It oargel telt seis registers en gjin pedaal. Trije registers en de oargelkas binne orizjineel; de oare trije registers gyngen yn 'e rin fan 'e 20e iuw ferlern. Yn 1917 waarden yn it plak fan 'e pipen fan 'e oargelkas de trompetbekers ôfstien as grûnstof foar de wapenyndustry, sadat yn alle gefallen it oansjen fan it oargel oarspronklik bleau. 

Yn 1999 waard de oarspronklike steat fan it oargel troch Martin ter Haseborg wer opmakke. De registers dy't earder ferlern gien wiene waarden mei de traktuer rekonstruearre en it oargel krige nij balgewurk. De disposysje fan it oargel is sûnt wer deselde as dy fan 1759.

## Keppeling om utens
* Orgelsite: ynformaasje en disposysje oargel
Nendorp

**Nendorp** is in doarp (*Ortschaft*) yn de Eastfryske gemeente Jemgum yn de Nedersaksyske lânkring Lier. Yn 2015 hie it doarp 126 ynwenners op in oerflak fan 4,22 km². Nendorp hat in agrarysk karakter.

Nendorp leit oan de westouwer fan de Iems tusken Jemgum en Ditzum oan de Landstraße. It *Nendorper Deichvorland* (de utwerwaarde fan Nendorp) is in natoerbeskermingsgebiet fan 117 hektare. 

## Skiednis

De namme Nendorp betsjut "nij doarp" foar it tichteby lizzende Oldendorp oer dat "âld doarp" betsjut. Nendorp waard foar it earst om 1500 hinne neamd. 

De tsjerke fan Nendorp waard yn 1820 boud.

Nendorp wie in selsstannige gemeente oant 1 jannewaris 1973 doe't er yn it ramt fan de gemeentlike weryndieling yn Nedersaksen gearfoege waard ta de ienheidsgemeente Jemgum.

It doarp is bekend wurden troch de Iemskearing (*Emsperrwerk*), in keardaam yn de Iems. 

## Sjoch ek
* Tsjerke fan Nendorp

## Literatuer
* Klaas-Dieter Voß (Hrsg.): *Die Familien der Kirchengemeinde Nendorp (1698–1911)*. Upstalsboom-Gesellschaft, Auwerk 2011, ISBN 978-3-934508-61-3 (Ostfrieslands Ortssippenbücher, Bd. 88; Deutsche Ortssippenbücher, Bd. 590).

## Keppeling om utens
* Beskriuwing fan Nendorp yn de histoaryske doarpsdatabank fan it Ostfriesische Landschaft
Grutte Priis Formule 1 fan Maleizje 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Maleizje]]** 2004 yn Kuala Lumpur op 21 maart 2004.
It wie de twadde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op Sepang hâlden. De race waard hâlden oer 56 omgongen, op it 5,5 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 310,4 kilometer. 

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis
* Giorgio Pantano starte fanút de pitstrjitte.
* Jenson Button stie foar it earst op it poadium yn de Formule 1.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Bachrein 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Bachrein]]** 2004 yn Sakhir op 4 april 2004.
It wie de tredde race fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Bahrain International Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 57 omgongen, op it 5,4 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308,2 kilometer. It wie de earste GP fan Bachrein.

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis
* Gianmaria Bruni starte fanút de pitstrjitte.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan San Marino 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan San Marino]]** 2004 yn Imola op 25 april 2004.
It wie de fjirde race fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op Imola hâlden. De race waard hâlden oer 62 omgongen, op it 4,9 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305,6 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Earste pole posysje fan Jenson Button.

## Utslach Grutte Priis
* Cristiano da Matta krige in drive-through straf fanwegen it negearjen fan blauwe flaggen.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Spanje 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Spanje]]** 2004 yn Montmeló op 9 maaie 2004.
It wie de fiifde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Sirkwy fan Kataloanje hâlden. De race waard hâlden oer 66 omgongen, op it 4,6 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305,2 kilometer. It sirkwy wie nei de Grutte Priis fan Spanje 2003 oanpast.

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis
* Michael Schumacher pakte syn 5de oerwinning út 5 grutte prizen, wêrmei 't er it rekôr fan Nigel Mansell benei kaam, set yn de Grutte Priis fan San Marino 1992.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Monako 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Monako]]** 2004 yn Monte Carlo op 23 maaie 2004.
It wie de sechsde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Circuit de Monaco hâlden. De race waard hâlden oer 77 omgongen, op it 3,3 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 257,1 kilometer. De wedstriid soe eins 77 omgongen telle.

## Kwalifikaasje
* Ralf Schumacher waard tsien startplakken tebekset foar it wikseljen fan in motor.
* Earste pole posysje fan Jarno Trulli.

## Utslach Grutte Priis
* Iennichste oerwinning fan Jarno Trulli.
* Olivier Panis starte fanút de pitstrjitte.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Tsjerke fan Oldendorp

De **Tsjerke fan Oldendorp** is in evangelysk-grifformeard tsjerkegebou yn it Eastfryske Reiderlân. De romanogotyske tsjerke waard yn 'e 13e of 14e iuw boud. De tsjerke foarmet ien gemeente mei dy fan Nendorp en dielt de dûmny mei Ditzum.   

## Skiednis

Oldendorp falt ûnder de âldste doarpen fan it Reiderlân en hearde foar de reformaasje ta de proasdij Hatzum yn it bisdom Múnster. Yn 'e tiid fan 'e reformaasje gyng de gemeente oer op 'e grifformearde lear. Oer de boutiid fan 'e sealtsjerke bestiet gjin ienriedigens: de tsjerke waard yn 'e 13e of 14e iuw boud. De muorren binne oant 1,2 meter dik en út de 13e iuw stamt de klokketoer, dy't oan 'e noardlike kant fan 'e tsjerke stiet. De âldere klok is út it begjin fan 'e 14e iuw, wylst de jongere klok yn 1609 getten waard. 

De tsjerke waard yn 'e rin fan 'e iuwen ferskillende kearen ferboud. It oarspronklike noardlike portaal waard tichtmitsele en in westlik portaal waard nei alle gedachten yn 'e 17e iuw iepene. Yn 'e eastlike muorre binne fjouwer goatyske bline nissen, werfan't de middelste oarspronklik iepen wiene. Fan 'e fiif goatyske finsters fan 'e súdlike muorre binne mooglik trije letter ris fergrutte. Wylst de finsters oan 'e bûtenkant fan 'e dikke muorre spitse bôgen hawwe, binne se yn 'e tsjerke rûnbôgich.

De súdlike muorre waard nei kriichsskea yn 1955 fernijd. Oan 'e westlike muorre binne noch gatten fan it sjitten yn 'e Twadde Wrâldkriich te sjen. De noardlike muorre waard yn 1964 fernijd. De tsjerke krige ek in nij skylddak.

## Ynterieur
Yn 'e mei in houten tonferwulft oerkape tsjerke stiet yn it koer in achthoekich doopfont fan ljochte sânstien. It doopfont stiet op in fjouwerhoekige foet en waard yn 'e earste helte fan 'e 16e iuw makke. Oarspronklik stie it doopfont ûnder de wite preekstoel, dy't njonken it jiertal 1645 it opskrift *Himmel und Erde werden vergehen, aber Gottes Wort bleibt ewig* draacht.  

Yn it koer lizze de grêfsarken fan twa Oldendorper dumny's. De âldste is fan 1663 en betinkt Arnoldi Johannis (dy't fan 1638 oant syn dea yn 'e gemeente wurke) en syn frou Margarete Arnoldi Johannis. De grêfsark foar dûmny Rosendal hat in Nederlânsktalich opskrift: *HIER ONDER RÜST HET STOFVELYK DEEL VAN DEN WEL EERWAARDEN HEER HARMANNUS POPPEN ROSENDAL. IN LEVEN VEL GEAGT EVANGELIE DIENAAR IN DESE GEMEYNTE. GEBOREN 27. DECEMBER 1727, OVERLEDEN 26. APRIL 1768 IN HET 13DE JAHR SYNER BEDIENING.*

Op 'e noardlike muorre is yn brune letters de tekst *Selig sind, die Gottes Wort hören und bewahren* skildere.

Fan it nachtmielsreau is in beker út 1675 it neamen wurdich. 

## Oargel

It oargel stiet op 'e eastlike galery waard 1870 troch de Eastfryske oargelbouwer Arnold Rohlfs boud. It ynstrumint hat sân registers op ien manuaal en oanhongen pedaal. De frontpipen moasten yn 1917 útboud wurde as grûnstof foar de wapenyndustry. Fan 1993 oant 1994 waard it oargel troch oargelbouwer Regina Stegemann restaurearre.

## Keppeling om utens
* Ynformaasje en disposysje oargel op NOMINE-net
Grutte Priis Formule 1 fan Jeropa 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Jeropa]]** 2004 yn Nürburg op 30 maaie 2004.
It wie de sânde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op de Nürburgring hâlden. De race waard hâlden oer 60 omgongen, op it 5,1 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308 kilometer. 

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Kanada 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Kanada]]** 2004 yn Montreal op 13 juny 2004.
It wie de achtste fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Circuit Gilles Villeneuve hâlden. De race waard hâlden oer 	70 omgongen, op it 4,4 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Timo Glock makke syn debút yn de Formule 1.

## Utslach Grutte Priis
* Takuma Sato en Gianmaria Bruni starten út de pitstrjitte wei.
* Timo Glock behelle syn earste punten yn de Formule 1.
* De koereurs fan Williams en Toyota waarden alle fjouwer diskwalifisearre om't de remmen fan harren auto's net oan de regleminten foldiene. 

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Frankryk 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Frankryk]]** 2004 yn Magny-Cours op 4 july 2004.
It wie de tsiende fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Circuit de Nevers Magny-Cours hâlden. De race waard hâlden oer 70 omgongen, op it 4,4 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308,7 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Marc Gené ferfong de yn de de Feriene Steaten ferwûne rekke Ralf Schumacher.

## Utslach Grutte Priis

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Virginie Demont-Breton

**Virginie Élodie Marie Thérèse Demont-Breton** (berne op 26 july 1859 yn Courrières; ferstoarn op 10 jannewaris 1935 yn Parys) wie in Frânske keunstskilder.

## Biografy
Har heit Jules Breton en har omke Émile Breton wiene beide ek bekende keunstskilders. Troch har heit kaam hja yn 'e kunde mei oare skilders, wêrûnder ek Rosa Bonheur, dy't har mentor wie. Hja boaske yn 1880 mei de skilder Adrien Demont.

Troch de famyljebannen mei oare skilders sette har artistike wurkpaad al rillegau útein. Al op har fjirtjinde makke hja har earste skilderij. Doe't hja twintich wie hie hja al in eksposysje mei goede kritiken en fjouwer jier letter yn 1883 krige hja foar har wurk op de Wrâldútstalling fan Amsterdam in gouden medaille. It wurk fan Demont-Breton fûn letter syn wei nei útstallings yn it Palace of Fine Arts en de World's Columbian Exposition yn Chicago 

Yn 1890 ferhûze hja mei har man yn 1890 nei Wissant, in lyts doarpke oan de Côte d'Opale, dêr't hja in villa sette lieten troch de Belgyske arsjitekt Edmond De Vigne. It yn neo-Egyptsyke styl boude hûs krige de namme "Typhonium" en is sûnt 1985 in histoarysk monumint. 

Demont-Breton wie fan 1895 oant 1901 ek foarstiter fan de "Union des femmes peintres et sculpteurs", in fakbûn foar skilders en byldhouwers. Tegearre mei Hélène Bertaux krige hja it foarinoar dat de École des Beaux-Arts ek iepensteld waard foar froulju. Har krewearjen soarge mei dat artistike middels dy't earder foar froulju útsletten waarden, lykas neakene modellen, ek oar froulju beskikber waarden. 

Demon-Breton wie nei Rosa Bonheur de twadde frou dy't yn 1894 mei de Légion d'honneur ûnderskieden waard. Yn 1913 waard hja keazen ta de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Antwerpen. Oarspronklik skildere hja portretten en histoaryske foarstellings. Nei de ferhûzing nei Wissant skildere hja fral fiskers mei harren famylje yn realistyske styl. Yn 1889 skildere Vincent van Gogh syn eigen ferzje fan har skilderij "L'Homme Est en Mer". In oar motyf dat Demont-Breton graach skildere wie memmen mei bern yn de natoer.

In soad wurk fan Demon-Breton is yn partikulier besit en yn regionale musea fan Noard-Frankryk te sjen.
## Galery

File:Jeune Pêcheur regardant la mer.png|*Jonge fisker* 
File:Demont-Breton-Alma-mater.jpg|*Alma mater*
File:Demont-Breton-femme-de-pêcheur.jpg|*Frou fan fisker*
File:Into the water, by Virginie Demont-Breton.jpg|*Yn it wetter*
File:L'homme est en mer.jpg|*Har man is op see* (Demont-Breton)
File:Van Gogh - Der Mann ist auf See (nach Demont-Breton).jpeg|*Har man is op see,* troch Vincent van Gogh, 1889
Grutte Priis Formule 1 fan Dútslân 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Dútslân]]** 2004 yn Hockenheim op 25 july 2004.
It wie de tolfde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op de Hockenheimring hâlden. De race waard hâlden oer 	66  omgongen, op it 4,6 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 301,9 kilometer. De wedstriid soe eins 67 omgongen telle. 

## Kwalifikaasje
* Antônio Pizzonia ferfong fan ôf dizze grutte priis de ferwûne rekke Ralf Schumacher

## Utslach Grutte Priis
* Oliver Panis starte út de pitstrjitte.
* It wie de lêste wedstriid yn de Formule 1 fan Cristiano da Matta
* Antônio Pizzonia behelle syn earste punten yn de Formule 1

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Terrorisme

**Terrorisme** is it opsetlik brûken fan geweld, sûnder ûnderskie te meitsjen wa't dêr it slachtoffer fan wurdt, om sa eangst ûnder de bredere befolking te feroarsaakjen en dêrtroch in polityk, religieus of ideologysk doel te berikken. Immen dy't soks docht, is in **terrorist**. De term 'terrorisme' is ôflaat fan it Latynske wurd *terror*, dat "skrik" of "eangst" betsjut. 'Terrorisme' en 'terrorist' waarden foar it earst brûkt yn 1793 yn Frankryk foar de Jakobinen, de oanhingers fan Maximilien Robespierre, dy't oan it haad stie fan in rezjym dat bekend stie as it Skrikbewâld. Yn 'e tweintichste iuw krigen de termen har hjoeddeistige betsjutting en ferspraten se har út it Frânsk nei de measte oare Westerske talen. 

Tsjintwurdich wurdt terrorisme as oantsjutting benammen tapast as it giet om geweld yn fredestiid of om geweld tsjin non-kombatanten (lykas boargers of medysk personiel) yn oarlochssitewaasjes. Der bestiet lykwols gjin universele konsensus oft terrorisme op himsels al in oarlochsmisdie of in misdie tsjin 'e minsklikheid is. 'Terrorisme' is in tige beladen term, dêr't yn besletten leit dat de dieders har net hâlde oan 'e gongbere noarmen en wearden en dat se dêrom ferachtlik binne. De term wurdt tsjintwurdich lykwols gauris brûkt, benammen troch diktatoriale rezjyms, mar soms ek troch demokratysk keazen regearings, om opposysjegroepen of sels minskerjochte-organisaasjes mei te besmodzgjen en sa bûtenspul te setten.

Inkele bekende terroristyske organisaasjes (en de doelen dy't se mei har terrorisme besykje of besochten te berikken) binne: de ETA (ûnôfhinklikheid fan Baskelân), Hamas (ûnôfhinklikheid fan Palestina en weromjefte fan alteast dielen fan Israel), de IRA (ienwurding fan Ierlân en Noard-Ierlân), Al-Qaida (fêstiging fan in islamistyske wrâldsteat), I.S (fêstiging fan in islamistyske wrâldsteat), de Ku Klux Klan (oerhearsking troch de protestantske blanken fan alle oare etnyske en religieuze groepen yn 'e Feriene Steaten), it Ljochtsjend Paad (fêstiging fan in maoïstysk rezjym yn Perû), de Reade Brigades (fêstiging fan in kommunistysk rezjym yn Itaalje) en de Rote Armee Fraktion (fêstiging fan in kommunistysk rezjym yn West-Dútslân).

Terroristen hoege lykwols net ta organisaasjes te hearren. It komt ek gauris foar dat sokken lykme-allinne op eigen manneboet operearje. Njonken terrorisme fan organisaasjes en yndividuën bestiet der ek steatsterrorisme, dat útgiet fan 'e oerheid fan in steat. Soks komt almeast foar yn diktatueren en gebieten dy't ûnder militêre besetting steane. Steatsponsore terrorisme is it finansieren fan in terroristyske organisaasje yn it iene lân troch troch de oerheid fan in oar lân. Kwasy-terrorisme is it brûken fan terroristyske taktiken (ornaris troch kriminelen) om in doel te berikken dat net polityk, religieus of ideologysk fan aard is. Men kin dan tinke oan it mei grou geweld útfieren fan in bankberôving of in oerfal op in juwelierssaak. Djihadisme is terrorisme út it eachpunt fan islamisme. Ekoterrorisme is in foarm fan terrorisme wêrby't òf it miljeu bedrige wurdt, òf gebrûk makke wurdt fan terrorisme om miljeubeskerming te ûnderstypjen.
Takuma Sato

**Takuma Sato** (Tokio, 28 jannewaris 1977) is in Japansk autokoereur. Sato makke yn 2002 syn Formule 1-debút foar it team fan Jordan by de Grutte Priis fan Austraalje. Sato stie yn 2004 by de Grutte Priis fan de Feriene Steaten foar it earst op it poadium.

### Oersjoch Formule 1-karriêre
Grutte Priis Formule 1 fan de Feriene Steaten 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan de Feriene Steaten]]** 2004 yn Indianapolis op 20 juny 2004.
It wie de fyftjinde fan 16 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op de Indianapolis Motor Speedway hâlden. De race waard hâlden oer 73 omgongen, op it 4,1 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 306 kilometer. 

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis
* Juan Pablo Montoya starte út de pitstrjitte wei en waard nei de wedstriid diskwalifisearre fanwegen it wikseljen fan auto wilens de opwaarmomgong.
* Ralf Schumacher wie belutsen by in slim ûngemak en soe de folgjende 6 Grutte Prizen lâns de kant sitte.
* Takuma Sato stie foar it earst op it poadium yn de Formule 1
* Zsolt Baumgartner behelle syn earste punten yn de Formule 1

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
A View to a Kill

**[[From a View to a Kill]]*, in koart ferhaal oer James Bond fan Ian Fleming út 'e ferhalebondel *For Your Eyes Only*, út 1960
*''A View to a Kill'' (film), in Britsk-Amerikaanske film út 1985 dy't syn titel mar net syn plot oan dat koarte ferhaal ûntlient
*''A View to a Kill'' (soundtrack), it soundtrackalbum fan 'e film út 1985
*''A View to a Kill'' (liet), de titelsong fan 'e film út 1985, songen troch Duran Duran
*''A View to a Kill'' (fideospultsje), de namme fan twa fideospultsjes út 1985 op basis fan 'e film
Grutte Priis Formule 1 fan Belgje 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Belgje]]** 2004 yn Stavelot op 29 augustus 2004.
It wie de fjirtjinde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Sirkwy fan Spa-Francorchamps hâlden. De race waard hâlden oer 44 omgongen, op it 7 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 306,9 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* 700ste Grutte Priis fan Ferrari.

## Utslach Grutte Priis
* 7de wrâldkampioenskip fan Michael Schumacher yn de Formule 1 wie wis nei dizze Grutte Priis.
* Christian Klien behelle syn earste punten yn de Formule 1

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Itaalje 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Itaalje]]** 2004 yn Monza op 12 septimber 2004.
It wie de fyftjinde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Sirkwy fan Monza hâlden. De race waard hâlden oer 53 omgongen, op it 5,7 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 306,7 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Nick Heidfeld waard tsien plakken tebekset by de start fanwegen in motorwiksel.

## Utslach Grutte Priis
* It wie de lêste wedstriid yn de Formule 1 fan Giorgio Pantano.
* David Coulthard en Nick Heidfeld starten út de pitstrjitte wei.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Albert Aukema

**Albert Jacob Aukema** (Koudum, 22 febrewaris 1957) is in Nederlânsk byldhouwer fan Frysk komôf.

## Libben en wurk
Albert Aukema studearre fan 1976 oant 1978 oan de Akademy Vredeman de Vries yn Ljouwert en fan 2010 oant 2016 oan de Klassieke Academie voor Beeldende Kunst yn Grins. Syn wurk bestiet foar in part út moarmeren en brûnzen bylden en is wat styl oanbelanget stilearre figuratyf oant abstrakt, mar ek yn dat lêste gefal binne der licht anatomyske foarmen werkenber. Lokaal is benammen it neaken bekend dat pear moannen neist de Martinitsjerke stie en letter yn 2016 ferhuze is nei de entree fan it UMCG-sikehûs.

Aukema wennet en wurket yn Grins.

## Utstallingen <small>(in kar)</small>
*2017 - Groepseksposysje *Quality matters*, galery Waarkunst, 't Waar, Grins
*2016 - Groepseksposysje *Beelden in Gees*, Gees

## Fotogalery

Bodyorganic .jpg|miniatuur|*Body organic* (2018), Grins
Femme Voilée II.jpg|miniatuur|*Femme voilée* II (2017), Grins
Femme voilée I.jpg|miniatuur|*Femme voilée I* (2016), Grins
Hoofd in bad .jpg|miniatuur|*Hoofd in bad* (2016), Grins


## Webstee
* Webside fan Aukema
Grutte Priis Formule 1 fan Sina 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Sina]]** 2004 yn Shanghai op 26 septimber 2004.
It wie de sechstjinde race fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it Sirkwy fan Shanghai hâlden. De race waard hâlden oer 56 omgongen, op it 5,5 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305 kilometer. It wie de earste GP fan Sina. 

## Kwalifikaasje
* Jacques Villeneuve ferfong by Renault, Jarno Trulli dy't oerstapte nei Toyota
* Timo Glock ferfong Giorgio Pantano dy't nei de Grutte Priis fan Itaalje ûntslach krigen hie by Jordan

## Utslach Grutte Priis
* Michael Schumacher starte út de pitstrjitte wei.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Japan 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Japan]]** 2004 yn Suzuka op 10 oktober 2004.
It wie de santjinde fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op it sirkwy fan Suzuka hâlden. De race waard hâlden oer 53 omgongen, op it 5,8 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 307,7 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* De kwalifikaasje wie op sneintemoarn fanwegen de waarsomstannichheden op sneontemiddei.

## Utslach Grutte Priis
* Zsolt Baumgartner starte út de pitstrjitte wei.
* It wie de lêste wedstriid yn de Formule 1 fan Olivier Panis.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Brazylje 2004

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Brazylje]]** 2004 yn São Paulo op 24 oktober 2004.
It wie de achttjinde race fan 18 races fan de Formule 1 yn 2004. Hy waard op Interlagos hâlden. De race waard hâlden oer 54 omgongen, op it 4,3 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 306 kilometer. 

## Kwalifikaasje
*Michael Schumacher waard tsien startplakken tebekset foar it wikseljen fan in motor.

## Utslach Grutte Priis
* Zsolt Baumgartner en Gianmaria Bruni starten út de pitstrjitte wei.
* It wie de lêste wedstriid yn de Formule 1 fan Zsolt Baumgartner en Gianmaria Bruni.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Casablanca

"**Casablanca**" of "**Casa Blanca**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

(*casa blanca* is Spaansk foar "wyt hûs")

## Films
*''Casablanca'' (film), in ferneamde Amerikaanske film út 1942 mei Humphrey Bogart
*''Casablanca'' (film út 1951), in Frânske film út 1951
*''Kasablanka'' (film), in Egyptyske film út 2019
**[[A Night in Casablanca]]*, in Amerikaanske film út 1946 mei de Marx Brothers

## Geografy
### Plakken
#### Marokko
*Casablanca of Kasablanka (eins: *Ad-Dār al-Bayḍā’*), in grutte stêd yn Marokko

#### Feriene Steaten
*Casa Blanca (Arizona), in plak yn 'e Amerikaanske steat Arizona
*Casa Blanca (Kalifornje), in plak yn 'e Amerikaanske steat Kalifornje
*Casa Blanca (Nij-Meksiko), in plak yn 'e Amerikaanske steat Nij-Meksiko
*Casa Blanca (Teksas), in plak yn 'e Amerikaanske steat Teksas

#### Oare lannen
*Casablanca (Sily), in gemeente yn Sily
*Casablanca (Havana), in bûtenwyk fan Havana, yn Kuba

### Kriten
*Casablancadelling, in wynregio yn Sily
*Grut-Casablanca of Grut-Kasablanka, in krite yn Marokko

### Oare geografy
*Casablanca (fulkaan), in fulkaan yn súdlik Sily
*Kamp Casablanca, in legerbasis yn Kosovo

## Muzyk
### Bands
*Casablanca (band), in Sweedske band

### Albums
*''Casablanca'' (album), in album fan The Saints út 1982
**[[Bümpliz – Casablanca]]*, in album fan Züri West út 1989

### Lieten
*''Casablanca'' (liet fan Bertie Higgins), in liet fan Bertie Higgins út 1982
*''Casablanca'' (liet fan Emarosa), in liet fan Emarosa út 2010
*''Casablanca'' (liet fan Markus Feehily), in liet fan Markus Feehily út 2015

## Tillefyzje
*''Casablanca'' (tillefyzjesearje út 1955), in Amerikaanske tillefyzjesearje út 1955
*''Casablanca'' (tillefyzjesearje út 1983), in Amerikaanske tillefyzjesearje út 1983

## Oar
*''Casablanca'' (novelle), in novelle fan Edgar Brau út 2003 basearre op 'e film út 1942
*Casablanca Records, in Amerikaanske platemaatskippij
*Casa Blanca (San Juan), in museum yn San Juan (Porto Riko)
Rampage

**rampage*, it Ingelske wurd foar "mâlens" (almeast yn 'e sin fan *to be/go on a rampage*, "jin hâlde en drage as in mâlenien")

## Fideospultsjes
*''Rampage'' (franchise), in fideospultsjesfranchise
**''Rampage'' (fideospultsje út 1986), in fideospultsje út 1986
**''Rampage'' (fideospultsje út 2018), in fideospultsje út 2018

## Films
*''Rampage'' (film út 1963), in Amerikaanske aventoerefilm út 1963
**Rampage*, de ynternasjonale namme fan 'e Turkske aksjefilm *[[Korkusuz]]* út 1986 (ynformeel ek bekend as "de Turkske *Rambo*") 
*''Rampage'' (film út 1987), in Amerikaanske misdiefilm út 1987
*''Rampage'' (film út 2006), in Australyske dokumintêre út 2006
***, in Amerikaanske film út 2006 oer de Hillside Strangler (in searjemoardner)
*''Rampage'' (film út 2009), in Kanadeesk-Dútske film út 2009
*''Rampage'' (film út 2018), in Amerikaanske science fiction-aksjekomeedzjefilm út 2018, ek bekend as *Rampage: Big Meets Bigger*

## Geografy
*Rampage Mountain, in berch yn 'e Amerikaanske steat Montana

## Muzyk
*The Rampage, in Japanske band
*''Rampage'' (liet), in liet fan EPMD en LL Cool J út 1991

## Persoanen
### Echte minsken
*Randy Rampage (1960-2018), in Kanadeesk muzikant
*Rampage (rapper) (b. 1974), in Amerikaansk rapper
*Rampage, de bynamme fan Quinton Jackson (b. 1978), in Amerikaansk fjochtsporter en akteur

### Fiktive personaazjes
*Rampage (DC Comics), in superheldinne út 'e strips fan DC Comics
*Rampage (Marvel), in supersmjunt út 'e strips fan Marvel Comics
*Rampage (G.I. Joe), in personaazje út 'e *G.I. Joe*-franchise

## Oar
*Rampage (e-sport), de eardere namme fan 'e Japanske e-sportorganisaasje Pentagram
*Rampage (maskotte), de maskotte fan it Amerikaansk fuotbalteam de Los Angeles Rams
*''Rampage'' (moanneblêd), in Britsk moanneblêd útbrocht troch Marvel UK
*''Rampage'' (wykblêd), in Britsk wykblêd útbrocht troch Marvel UK
*Rampage (winkelkeatling), in eardere Amerikaanske winkelkeatling dy't yn 'e 1990-er jierren oankocht is troch en opgien is yn Charlotte Russe (winkelkeatling)
*Dodge Rampage, in Amerikaansk model pick-uptruck fan it merk Dodge
*Grand Rapids Rampage, in Amerikaanske sealfuotbalklub út Grand Rapids (Michigan)
*Red Bull Rampage, in mountainbikingkompetysje by it Nasjonaal Park Zion yn Virgin (Utah), dêr't men inkeld op útnûging oan dielnimme kin
*San Antonio Rampage, in Amerikaanske iishockeyklub út San Antonio (Teksas)
**[[Ram Page]]*, de studintekrante fan 'e Steatsuniversiteit fan Angelo
Dominant

**Dominant** yn it Ingelsk ek **Domineering**, **Stop-Gate** of **Crosscram** neamd, is in wiskundich papier-en-potleadspultsje foar twa spilers. 

It spultsje kin spile wurde op rútsjespapier, as boerdspul of op in ûndergrûn fan fjouwerkanten lykas op in skaakboerd. It spylfjild kin bygelyks in fjouwerkant fan 6 × 6 wêze, mar likegoed in rjochthoeke of in ûnregelmjittige foarm. 

Dominant waard yntrodusearre troch Goran Andersson yn 1974 ûnder de namme *Crosscram*, mar waard letter bekend ûnder de namme *Dominant* troch it brûken fan dominystiennen. 

## Spulrigels

Doel fan it spul is om alle fekjes fan in reaster mei dominystiennen te bedekken. 

In dominystien hat de grutte fan twa fjouwerkante fekjes/hokjes. De twa spilers lizze om bar in stien oant ien fan beide gjin stiennen mear dellizze kin. Spiler A begjint en leit syn dominystiennen ‘fertikaal’op it fjild, wylst spiler B syn dominystiennen yn 'horizontale' rjochting leit. De earste spiler dy’t gjin dominystien op it boerd lizze kin hat ferlern – der kin gjin lykspul wêze. It fekjesfjild kin sa grut wurde as de spilers sels kieze, in spultje op in 6x6 fjild duorret ûngefear tsien minuten. It spultsje kin ek mei dominystienen op in skeakboerd spile wurde mar der besteane ek digitale ferzjes. 

## Krúsdominant
In fariant fan Dominant is Krúsdominant. 

It ienige ferskil yn de spulrigels mei Dominant is dat spilers harren dominystiennen yn beide rjochtings dellizze meie. It spul feroaret dêrtroch tige. Krúsdominant wurdt yn it Ingelsk *cram* (prop), *plugg* en *dots-and-pairs* neamd. Krúsdominant (Cram) waard popularisearre troch Martin Gardner (1914-2010) yn *Scientific American*.  

Twa spilers lizze ek by Krúsdominant om bar ien dominystien op it fjild fan fjouwerkanten. Der kinne twa manieren ôfpraten wurde wa’t de winner is: yn it normale spul ferliest de earste spiler dy’t net sette kin, mar yn de misêre-ferzje wint krekt de spiler dy’t net mear in stien dellizze kin.
Formule 1 yn 2005

It Formule 1-seizoen 2005 wie it 59ste Formule 1-seizoen. De "Formule 1", offisjieel it "FIA Formula One World Championship", is de heechste klasse yn de autosport, sa is bepaald troch de *[[Fédération Internationale de l'Automobile]]* (FIA).

Michael Schumacher wie by de start fan it seizoen de ferdigenjend wrâldkampioen by de koereurs, syn team Ferrari is de regearjend wrâldkampioen by de konstrukteurs.

Nei de Grutte Priis fan Brazylje waard Fernando Alonso wrâldkampioen.
Mar pas nei de lêste Grutte Priis fan it seizoen, de Grutte Priis Formule 1 fan Sina, hie it team Renault genôch punten foar de oerwinning yn it konstrukteurskampioenskip.

## Kalinder

## Utslaggen

## Klasseminten
### Klassemint by de koereurs

De top 8 klassearre auto's krije punten:

**Opmerkingen**:

* † — Koereur hat de finish net helle yn de GP, maar hat wol 90% fan de race-ôfstân ôflein, wêrtroch't er as klassearre notearre stiet.
* ‡ — Teams dy 't seizoen riden mei Michelin-bannen keazen derfoar om har werom te lûken út de Grutte Priis fan de Feriene Steaten foardat de wedstriid begûn fanwegen feilichheidsredenen.

### Klassemint by de konstrukteurs

De top 8 klassearre auto's krije punten:

**Opmerkingen**:

* † — Koereur hat de finish net helle yn de GP, maar hat wol 90% fan de race-ôfstân ôflein, wêrtroch't er as klassearre notearre stiet.
* ‡ — Teams dy 't seizoen riden mei Michelin-bannen keazen derfoar om har werom te lûken út de Grutte Priis fan de Feriene Steaten foardat de wedstriid begûn fanwegen feilichheidsredenen.
Histoaryske tún Tammen

De **histoaryske tún Tammen** yn Bunderhee is in park yn de Eastfryske gemeente Bunde yn it Reiderlân. It park leit deun tsjin it mêd fan de Stins Bunderhee oan. 

## Skiednis
It Eastfryske Reiderlân brocht yn de njoggentjinde iuw troch syn fruchtbere grûn de boeren hege gewaaksprizen en dus on soad woltierigens. Dêroan tsjûgje de steatlike Eastfryske pleatsen mei harren parkeftige tunen fan dy grutboeren of "polderfoarsten". Nijsgjirrich wiene de slingertunen dy't yn Ingelske lânskipsstyl oanlein waarden.

De tún fan Tammen waard om 1900 hinne troch de Grinslânske arsjitekt Jan Vroom sr. om de pleats fan de famylje Hesse ûntwurpen. De bûgjende paden  nûgje út ta in kuiertocht. In keunstmjittige fiver wjerspegelt de foargevel fan de pleats. Fierdere stylskaaimerken fande Grinslânske arsjitekt binne: healrûne blombêden, in wite brêge, bysûndere beammen, grien gersfjildsje en in heuveltsje mei in sitbank as útsjochpunt. In part fan de tún tsjinne eartiids as in grientetún.

Yn 1934 boaske de hôfeignerske Wilhelmina Hesse boer Ihno Ihnen Tammen. Dêrtroch feroare de namme fan it hôf ta Tammen. Nei de Twadde Wrâldkriich ferwyldere it hôf. Yn 2019 waard it park fannijs opmakke neffens hoe't it eartiids wie en waard op 2 july 2020 offisjeel iepene.

## Galery

Gutsh.Tamm.JPG
Tamm.Bunder.JPG
B.Tamm.JPG


## Keppelings om utens

* Ostfriesische Landschaft: Histoaryske tún Tammen
* VGH-Stiftung; Monumintesoarch
* Bingo-Umweltstiftung
Slingertún

In **slingertún** is in tún of park dy't yn de njoggentjinde iuw gauris oanlein waard by Grinslânske en Eastfryske boargen en steatlike pleatsen yn Ingelske lânskipsstyl. 

Tekenjend foar de slingertunen is it ferskil yn hichte en it kringelich ferrin fan wetter, paden en skiedings. Grutboeren lieten slingertunen oanlizze om harren steatlike pleatsboargen mear oansjen te jaan.

In foarbyld fan in slingertún is de Histoaryske tún Tammen yn Bunderhee yn it Eastfryske Reiderlân.

Oer it doarp Beerta yn Grinslân waard songen troch Bert Schierbeek yn it gedicht *De slingertuinen van Beerta*.
Jan Vroom sr.

**Jan Vroom sr.** (Sappemeer, 31 desimber 1855 - Haren, 27 jannewaris 1923 wie in Grinslânsk tún- en lânskipsarsjitekt.
Jan Vroom kaam út in famylje fan túnarsjitekten, syn heit Melle Vroom (1829-1913) en pake Geert Kornelis Vroom (1801-1876) wiene ek tige warber op dat mêd. De famylje waard benammen ferneamd troch it oanlizzen fan slingertunen yn Grinslân.

Vroom hat in soad tunen ûntwurpen foar (rintenierjende) grutboeren yn ûnder oaren Blijham, Loppersum, Nieuwolda, Piterbuorren en yn it Eastfryske Bunderhee. Dêrnjonken fersoarge er bygelyks it oanlizzen fan de Suderbegraafplak yn Assen (1892) en it Van Heutzpark yn Coevorden (1900). Om't er syn gesichtsfermogen stadichoan kwytrekke, moast er syn saak lang om let yn 1911 oan syn soan Jan Vroom jr. oerdrage. 

## Nijsgjirrich
Vroom syn pakesizzer en nammegenoat Jan Vroom wie yn de Twadde Wrâldkriich warber by it ferset en waard terjochtsteld by Woeste Hoeve.
Aldert van Bruggen

**Aldert Pieter Jan van Bruggen** (Ternaard, 21 july 1925 – De Helder, 4 maaie 1980) wie in Nederlânske politikus út namme fan de VVD.

## Libben en wurk
Hy waard berne as soan fan H.R. van Bruggen (1897-1964) dy't doe as earste amtner by de gemeente Westdongeradiel en letter gemeentesekretaris fan Emmen en boargemaster fan Dalfsen wurde soe. Sels wie A.P.J. van Bruggen ôfstudearre yn de rjochten oan de Ryksuniversiteit Grins en wie er letter wurksum as repetitor steats- en bestjoersrjocht. Yn 1952 gie er yn De Haach oan it wurk by it ministearje fan Bûtenlânske Saken dêr't er it yn 1958 brocht ta sjef fan de ôfdieling frjemdlingesaken. Yn 1962 waard er direkteur fan it kabinet fan de gûverneur fan de Nederlânske Antillen. Yn augustus fan dat jier ferstoar waarnimmend gûverneur Christiaan Winkel dêr 't Van Bruggen tydlik syn funksje op waarnaam. Yn 1963 ferliet er Kurasau alwer en kaam er werom nei Nederlân dêr't er yn juny 1964 beneamd waard ta boargemaster fan Delfsyl. Yn maart 1973 folge syn beneaming ta boargemaster fan Den Helder. 

Yn 1980 ferstoar Van Bruggen ûnder dat boargemasterskip yn de âldens fan 54 jier oan in harsenblieding.
Grutte Priis Formule 1 fan Maleizje 2005

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Maleizje]]** 2005 yn Kuala Lumpur op 20 maart 2005.
It wie de twadde fan 19 races fan de Formule 1 yn 2005. Hy waard op Sepang hâlden. De race waard hâlden oer 56 omgongen, op it 5,5 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 310,4 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Anthony Davidson ferfong by B·A·R-Honda, Takuma Sato dy't siik wie.

## Utslach Grutte Priis

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Austraalje 2005

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Austraalje]]** 2005 yn Melbourne op 6 maart 2005.
It wie de earste fan 19 races fan de Formule 1 yn 2005. Hy waard op it Albert Park Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 57 omgongen, op it 5,3 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 302,2 kilometer. De wedstriid soe eins 58 omgongen telle.

## Kwalifikaasje
* Narain Karthikeyan, Tiago Monteiro, Patrick Friesacher en Christijan Albers makken harren debút yn de Formule 1.

## Utslach Grutte Priis
* Kimi Räikkönen starte út de pitstrjitte wei.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Bachrein 2005

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Bachrein]]** 2005 yn Sakhir op 3 april 2005.
It wie de tredde race fan 19 races fan de Formule 1 yn 2005. Hy waard op it Bahrain International Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 57 omgongen, op it 5,4 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308,2 kilometer. It wie de waarmste Grutte Priis út de skiednis fan de Formule 1.

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis
* 100ste overwinning yn de Formule 1 foar it team fan Renault

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan San Marino 2005

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan San Marino]]** 2005 yn Imola op 24 april 2005.
It wie de fjirde race fan 19 races fan de Formule 1 yn 2005. Hy waard op Imola hâlden. De race waard hâlden oer 62 omgongen, op it 4,9 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305,6 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Felipe Massa waard tsien startplakken tebekset foar it wikseljen fan in motor.
* Alexander Wurz ferfong de blessearre Juan Pablo Montoya.
* Vitantonio Liuzzi makke makke syn debút yn de Formule 1.

## Utslach Grutte Priis
* Ralf Schumacher krige in straf fan 25 sekonden om't hy ûnfeilich fuortstjoerd waard nei syn pitstop.
* B·A·R-Honda waard tsien dagen nei de race diskwalifisearre om 't de auto's fan it team te licht befûn wiene. Foar de folgjende twa races waard it team útsletten.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Spanje 2005

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Spanje]]** 2005 yn Montmeló op 8 maaie 2005.
It wie de fiifde fan 19 races fan de Formule 1 yn 2005. Hy waard op it Sirkwy fan Kataloanje hâlden. De race waard hâlden oer 66 omgongen, op it 4,6 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305,2 kilometer. 

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid