María Elena Marqués

**María Elena Marqués** (folút: **María Elena Marqués Rangel**; Meksiko-Stêd, 14 desimber 1926 – dêre, 11 novimber 2008) wie in Meksikaansk aktrise en sjongster dy't in stjerrestatus berikte yn it Gouden Tiidrek fan 'e Meksikaanske Sinema, yn 'e 1940-er en 1950-er jierren.

## Libben en karriêre
### Jonkheid en oplieding
Marqués waard yn 1926 berne yn 'e Meksikaanske haadstêd Meksiko-Stêd. Doe't se in jier as fyftjin wie, waard se 'ûntdutsen' troch de filmregisseur Fernando de Fuentes, dy't har buorman wie.

### Aktearkarriêre
De earste film dêr't Marqués yn spile, wie *Dos Corazones y un Tango* , út 1942, wêryn't de Argentynske tangosjonger Andrés Falgás har tsjinspiler wie. Yn 1943 wurke se yn 'e film *Doña Bárbara* gear mei de Meksikaanske filmstjer María Félix. Datselde jiers spile se de froulike haadrol yn *Romeo y Julieta* ("Romeo en Julia"), mei Cantinflas as har tsjinspiler, en teffens wie se mei Jorge Negrete te sjen yn *Así Se Quiere en Jalisco*. Marqués soe fannijs mei Negrete gearwurkje yn *Me He de Comer Esa Tuna* út 1945 en yn *Tal para Cual* út 1951.

Yn 1944 wie Marqués foar it earst te sjen yn in Amerikaanske film, doe't se in rol hie yn *The Two Orphans*. Har bekenste rol spile se yn 1947 yn 'e film *La Perla*, as de frou fan in fisker dy't in needlottige pearel fynt. Dat wie de earste ferfilming fan 'e novelle *[[The Pearl (novelle)|The Pearl]]*, fan 'e Amerikaanske skriuwer John Steinbeck. *La Perla* waard regisearre troch Emilio Fernández, en Marqués har tsjinspiler wie Pedro Armendáriz, dy't de rol fan 'e fisker op him naam. 

Neitiid spile Marqués noch trijeris yn in films dy't troch Fernández regissearre waarden: yn *Cuando Levanta la Niebla* út 1952, *Reportaje* út 1953, en *Pueblito* út 1961. Yn 'e 1950-er jierren wie se fierders te sjen yn Meksikaanske films as *La Negra Angustias* út 1950; *Así Era Pancho Villa* út 1956, en *A Media Luz los Tres* út 1958. Underwilens wie Marqués ek aktyf yn 'e filmyndustry fan Hollywood, dêr't se de tsjinspylster fan Clark Gable wie yn 'e westernfilm *[[Across the Wide Missouri (film)|Across the Wide Missouri]]* (1951). Ek spile se op 'e nij mei Jorge Negrete yn *Made for Each Other* (1953) en mei John Hodiak yn *Ambush at Tomahawk Gap* (1953).

Lettere films dêr't Marqués oan meiwurke, wiene *¿Que Haremos con Papá?* út 1968, *El Jardín de los Cerezos* út 1978, en *El Testamento* ("It Testamint") út 1981. Dêrnjonken brocht se singles út fan lieten as *Cartas Marcada*, *Échame a Mí la Culpa*, *El Aguacero*, *Grítenme Piedras del Campo*, *La Cigarra*, *La Noche de Mi Mal*, *La Panchita*, *Tres Consejos* en *Tú, Sólo Tú*. Dêrby wurke se faak gear mei de Mariachi Santana en it Trío Tamaulipeco. Fierders spile Marqués yn fyftjin soapsearjes dy't as harkspul op 'e Meksikaanske radio útstjoerd waarden en yn tritich oare radioprogramma's fan XEW-AM. Ek aktearre se yn tweintich teäterproduksjes en op 'e tillefyzje yn tsien *[[telenovela]]s* (Latynsk-Amerikaanske soapsearjes). Se breide yn 1981 in ein oan har aktearkarriêre, doe't se 55 jier wie.

### Priveelibben
Marqués wie troud mei de Meksikaanske akteur Miguel Torruco, mei wa't se twa bern krige: in dochter, Marisela, en in soan, Miguel Torruco Marqués, dy't in bekend ûndernimmer en politikus yn it federaal distrikt Meksiko-Stêd waard.

### Ferstjerren
María Elena Marqués kaam op 11 novimber 2008 yn har wenplak Meksiko-Stêd te ferstjerren oan hertfalen. Hja waard 81 jier.

## Keppelings om utens
*  Folsleine filmografy fan María Elena Marqués yn 'e ''Internet Movie Database'' (IMDb)