open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Muzyk- en Sangfestival Skiermûntseach

It **Muzyk- en Sangfestival Skiermûntseach** is in twadeisk muzykfestival foar harmony-orkesten, fanfares, brassbands en koaren, dat elts jier oan it begjin fan juny holden wurdt op it Fryske Waadeilân Skiermûntseach. Dit evenemint bestiet sûnt 1958, en waard oant de twadde helte fan 'e 1990-er jierren ta organisearre troch de Gemeente Skiermûntseach. Tsjintwurdich is de organisaasje yn 'e hannen fan 'e Organisaasje fan Muzykferienings yn Fryslân (OMF).

Under it festival binne der muzykútfierings te beharkjen op ferskate plakken op it eilân: yn Muzykkoepel 't Beukennootje, oan 'e Reewei; yn 'e Got Tjark oan it Dû. Hundlungiuspaad, en it Kultureel Moetingssintrum Skiermûntseach, oan 'e Langestreek, en op it iepenloftpoadium foar it gemeentehûs. Tanksij finansjele stipe fan 'e Gemeente Skiermûnteach is de tagong oeral fergees. 

Oan 'e 61e edysje fan it Muzyk- en Sangfestival, op freed 1 en sneon 2&nbsp;juny 2018, diene 35 muzykferienings en 31 koaren út hiel Nederlân mei. Mei-inoar gie it dêrby om 1.800 muzikanten en sjongers. Der wie sadwaande op it eilân gjin bêd mear frij. Dêrby kamen nochris 1.500 oant 2.000 taharkers. 

Foarhinne naam elts muzykkorps al syn eigen ynstruminten mei nei Skiermûntseach, ek al it grutte slachwurk, lykas de pauken en drumstellen. Tsjintwurdich is it sa regele dat allinnich Brassband Looft den Heer, fan Bitgummole, syn slachwurk meinimt en dat beskikber stelt oan alle oare korpsen.

## Keppelings om utens
*Webside oer it Muzyk- en Sangfestival Skiermûntseach op VVVSchiermonnikoog.nl
Got Tjark

De **Got Tjark** (Skiermûntseagersk foar "Grutte Tsjerke") is de eardere Nederlânsk-herfoarme tsjerke op it Fryske Waadeilân Skiermûntseach. Sûnt maaie 2005 is dit tsjerkegebou yn it besit fan 'e Skiermûntseager gemeente fan 'e Protestantske Tsjerke yn Nederlân.

## Skiednis
De Got Tjark waard boud yn 1866, en ferfong doe in âlder tsjerkegebou op itselde stee, dat út 1762 datearre. De âlde tsjerke wie sa boufallich wurde dat er ôfbrutsen wurde moast. Foàr 1762 wiene der ek al tsjerken op Skiermûntseach, mar dy stiene op oare plakken op it eilân. De âlde parochytsjerke, út 'e fyftjinde iuw, waard yn 1715 ôfbrutsen doe't it hiele doarp ferpleatst wurde moast fanwegen ferstowing fan 'e dunen. De tsjerke dy't dêrfoar yn 'e plak boud waard, ferdwûn yn 1760 ûnder de weagen.

De (tsjintwurdige) Got Tjark is in sealtsjerke, dy't oarspronklik in houten klokketoer hie. Dy waard yn 1909 ferfongen troch in stiennen toer oan 'e westkant fan 'e tsjerke. De nije toer is, yn tsjinstelling ta de tsjerke sels, eigendom fan 'e Gemeente Skiermûntseach. De tsjerkklok (dy't net mear liedt) datearret út 1649 en is getten troch Jacob Noteman. It oargel waard omtrint 1895 boud en yn 1991 folslein restaurearre. De tsjerke sels is yn 1967 fan binnen restaurearre, en de toer waard yn 2006 opknapt.

## Trivia
* Op it tsjerkhôf fan 'e Got Tjark befynt him in grêfstien mei it selsportret fan 'e byldzjend keunstner Martin van Waning. Dy is deselde byldhouwer dy't ek it stânbyld *de Skiere Mûnts* makke oan it Willemshôf yn Skiermûntseach.
* Behalven foar tsjerketsjinsten wurdt de Got Tjark ek brûkt foar oare gearkomsten, lykas muzykútfierings yn it ramt fan it jierlikse Muzyk- en Sangfestival Skiermûntseach.

## Galery

File:Interieur, aanzicht orgel, orgelnummer 1341 - Schiermonnikoog - 20417366 - RCE.jpg|Ynterieur mei oargel.
File:Martin van Waning Schiermonnikoog.jpg|Grêfstien fan Martin van Waning.
File:Overzicht - Schiermonnikoog - 20197251 - RCE.jpg|Skier mei de Got Tjark, mids 20e iuw.
File:Overzicht - Schiermonnikoog - 20197252 - RCE.jpg|Skier mei de Got Tjark, mids 20e iuw.
Kultureel Moetingssintrum Skiermûntseach

It **Kultureel Moetingssintrum Skiermûntseach** (Nederlânsk en offisjeel: *Cultureel Ontmoetingscentrum Schiermonnikoog*), faak ôfkoarte ta **COC**, is de eardere grifformearde tsjerke op it Fryske Waadeilân Skiermûntseach. Sûnt maaie 2005 is dit tsjerkegebou yn it besit fan 'e Skiermûntseager gemeente fan 'e Protestantske Tsjerke yn Nederlân.

## Skiednis
It Kultureel Moetingssintrum Skiermûntseach waard yn 1962 boud as tsjerkegebou fan 'e Grifformearde Tsjerken yn Nederlân op Skiermûntseach. It moast in âlder gebou út 1906 ferfange, dat te lyts wurden wie foar de groeiende grifformearde gemeente op it eilân en de tarin fan simmergasten. Nei't de Grifformearde Tsjerken yn Nederlân mei û.m. de Nederlânsk-Herfoarme Tsjerke opgien wiene yn 'e nije Protestantske Tsjerke yn Nederlân, siet de nije protestanstske gemeente op Skiermûntseach oantangele mei twa tsjerkegebouwen, wêrfan't de Got Tjark, de eardere herfoarme tsjerke, sawol âlder as grutter wie. Sadwaande waard dy yn gebrûk nommen foar de wyklikse earetsjinst, wylst fan 'e eardere grifformearde tsjerke in kultureel sintrum makke waard. 

It gebou is noch altyd eigendom fan 'e protestantske gemeente, mar om't men de kosten fan it ûnderhâld fan it gebou net mear opgringe kin, is de eksploitaasje oerdroegen oan 'e selsstannige Stifting Kultureel Moetingssintrum Skiermûntseach. Tsjintwurdich docht de eardere tsjerke tsjinst as sealesintrum, foar gearkomsten en foarstellings. Sa wurdt it bygelyks brûkt as lokaasje foar muzykútfierings yn it ramt fan it jierlikse Muzyk- en Sangfestival Skiermûntseach.
Sint-Egbertuskapel (Skiermûntseach)

De **Sint-Egbertuskapel** is de roomske tsjerke op it Fryske Waadeilân Skiermûntseach. De kapel oan 'e Badwei datearret út 1915, en hat sûnt 1999 de status fan ryksmonumint. It gebou is wijd oan 'e hillige Egbertus fan Rathmelsigi, in Angelsaksyske abt út it Keninkryk Noardumbrje. Sûnt de ein fan 'e jierren 2000 is de Sint-Egbertuskapel op 'e noed fan 'e jezuïten. 
__TOC__
## Skiednis

De Sint-Egbertuskapel is boud yn 1915, nei in ûntwerp fan 'e Grinzer arsjitekt Antonius Theodorus van Elmpt. It is in gebou yn 'e rasjonalistyske styl, mei in krúsfoarm wêrby't de beide sealdakken inoar kruse. Op 'e krusing fan 'e dakdielen is in dakruter oanbrocht dêr't in liedklok yn hinget. Oan 'e efterkant fan 'e kapel befynt him in apsis en oan 'e foarkant is in foarportaal tafoege. It gebou is yn mear as in iuw tiid frijwol yntakt bleaun. Yn 'e glês-yn-leadruten binne kristlike symboalen ferwurke, lykas in do en in wyntsjelk. 

Fuort njonken de kapel waard om 1921 in fakânsjehûs boud, dat tsjinstdie as roomske fakânsjekoloanje en diel útmakke fan it kompleks fan 'e Sint-Egbertus. Nei 1940 kaam dat fakânsjehûs yn oare hannen, mar it behold syn funksje oant yn 1967. Doe waard it omboud ta in hotel, dat de namme Hotel Egbertsduin krige. Mear as 35 jier lang wie dat eigendom fan 'e Dútske wolwêzensynstelling Caritas, mar yn 2003 waard it ferkocht. Yn 2004 kaam it yn 'e hannen fan 'e Nederlânske Stichting Philadelphia Zorg, dy't it lykwols yn 2009, fanwegen finansjele swierrichheden, wer te keap set hat.

## Keppelings om utens
*Ynformaasje oer de Sint-Egbertuskapel op 'e webside fan CultureelErfgoed.nl
Rock 'n Roll Festival Frjentsjer

It **Rock 'n Roll Festival Frjentsjer** (Nederlânsk en offisjeel: *Rock 'n Roll Festival Franeker*) wie in twadeisk muzykfestival yn 'e Fryske stêd Frjentsjer, dat ienris yn 't jier holden waard, yn begjin juny. Dit evenemint bestie sûnt 2009 en lei him ta op it oanbieden fan, sa't de namme al seit, rock 'n roll-muzyk. It begûn op freedtejûn en gie de hiele sneon troch. It wie fergees tagonklik, wat mooglik makke waard troch finansjele stipe fan in grut tal sponsors.

It festival fûn plak yn 'e iepen loft yn 'e Frjentsjerter binnenstêd, mei as festivalterrein It Sjûkelân, dêr't yn augustus de PC ferkeatst wurdt. It haadpoadium stie lykwols op it Riedhûsplein, lyk foar it Stedhûs fan Frjentsjer, en ek yn 'e Dykstrjitte wiene optredens.

Behalven muzyk bea it Rock 'n Roll Festival Frjentsjer ek Amerikaanske oldtimers en hotrods, en in bernemiddei mei û.m. in hoelahoopwedstryd. Fierders binne der rock 'n roll-dûnslessen te folgjen, en wie der in merke mei in rock 'n roll-hierknipper. Dêr koene froulju harren hier yn jierrensechstichstyl opföhne litte, wylst manlju har in Elvistûf oanmjitte litte koene. Yn 'e earste jierren makke ek in drive-inbioskoop ûnderdiel út fan it festival, mar dêr wie de organisaasje fan ôfstapt, om't men seach dat films it publyk op in stuit begûnen te ferfelen. Men besleat dêrop om it mar fral by muzykoptredens te hâlden.

Yn maart 1919 waard bekendmakke dat de tsiende edysje fan it Rock 'n Roll Festival Frjentsjer mei-iens ek de lêste wêze soe. "Om ferskate redens" hie it bestjoer besletten om op it hichtepunt op te hâlden.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan it Rock 'n Roll Festival Frjentsjer
Slachtepop

**Slachtepop** is in mingd sportbarren en muzykfestival dat ienris yn it jier oan it begjin fan juny holden wurdt op 'e terp yn 'e buorskip Littenserbuorren, ûnder it Fryske doarp Wommels, deunby de Slachtedyk en de bekende Slachtebrêge oer de N359. Dit twadeiske evenemint wurdt organisearre op in freedtejûn en in sneontejûn.

De freeds wurdt der keatst by in barren dat de **Wylde Nachtkeatspartij** hjit. Dat begjint de jûns om 19.00&nbsp;oere, en der dogge maksimaal 44&nbsp;partoeren oan mei. De organisaasje meldt fierders dat alles mongen wurdt: "manlju, froulju en genderneutraal." Under it keatsen wurdt der ek muzyk makke; dy waard bgl. yn 2018 fersoarge troch de Vocal Roses, "de Fryske O'G3NE".

De sneons wurdt it eigentlike muzykfestival holden, dat de jûns om 21.30&nbsp;oere begjint. De organisaasje neamt dat "it Iepen Frysk Kampioenskip Drankjes Nuttigjen". Dit evenemint hat faak in beskaat tema. Yn 2018 wie it bygelyks hielendal yn après-ski-sfear oanklaaid. De muzyk wie dêr dan ek nei, en soe, neffens de organisaasje "de feestgongers meinimme nei Tiroal [...]. Op 'e ein fan jûn komt men fansels wer werom yn 'e tinte."

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan Slachtepop
Triatlon Wytmarsum

De **Triatlon Wytmarsum** (Nederlânsk en offisjeel: *Triatlon Witmarsum*) is in sportevenemint dat elts jier yn 'e earste helte fan septimber of yn 'e lêste dagen fan augustus yn en om it Fryske doarp Wytmarsum holden wurdt. Eins is it gjin folsleine, mar in achtste triatlon, besteande út de ûnderdielen 500&nbsp;m swimmen, 20&nbsp;km hurdfytsen en 5&nbsp;km hurddraven. Behalven yndividuële dielnimmers kinne dêr ek trijekoppige tiims oan meidwaan besteande út in swimmer, in hurdfytser en in hurddraver. Dêrnjonken wurdt tagelyk foar bern ek in saneamde *kidsrun* fan 1,2&nbsp;km organisearre.

## Skiednis
Yn it ramt fan it fjirtichjierrich bestean fan Wetterpark Mounewetter yn Wytmarsum, waard op snein 8&nbsp;septimber 2013 foar de earste kear de Triatlon Wytmarsum holden. De organisaasje fan dat evenemint kaam ta stân troch gearwurking tusken Sportdoarp Wytmarsum e.o., Fysio Wytmarsum, Doarpsbelang Wytmarsum en Wetterpark Mounewetter. It waard finansjeel mooglik makke troch bydragen fan ferskate sponsors. Foarôf rekkene men op sa'n 90 dielnimmers, mar úteinlik giene mear as 200 atleten fan start.

Mei troch de positive reäksjes fan sawol dielnimmers as frijwilligers waard neitiid besletten om fan 'e triatlon in jierliks evenemint te meitsjen. Oan 'e twadde edysje, op 31&nbsp;augustus 2014, diene mear as 250 sporters mei, dy't út hiel Nederlân ôfkomstich wiene.

Fan 2015 ôf kaam de startlokaasje fan 'e triatlon yn 'e Wytmarsumer Feart te lizzen, dêr't it swimmen plakfynt. De wikselsône waard doe ferpleatst nei it terrein fan it bedriuw Demmink Mechanisatie, dat fuort njonken de feart leit. Logistyk sjoen wie dat in hiele ferbettering, mei't it publyk doe by it hiele swimparkoers lâns, oan 'e finishline ta, de dielnimmers folgje koe. Datselde jiers waard ek foar de earste kear in *kidsrun* holden foar bern fan 6 oant 12&nbsp;jier. Dy giet dwers troch Soarchsintrum Aylva State, dêr't de jonge atleten troch âlden en pakes en beppes oanmoedige wurde kinne.

Yn 2017 waard it fiifjierrich bestean fan 'e triatlon fierd. Dat jier wie der ek foar de earste kear gearwurking mei de Triatlon Warkum en de Triatlon Wommels. Fan gefolgen waard der ek in mienskiplike kompetysje opset fan lju dy't oan alle trije eveneminten meidogge. Dy krige yn 2018 de namme Súdwest-Fryslân Triatlon Cup.

## Rekôrs
*manlju: 0:55:21, Rutger Duursma (Grins), edysje 2018
*froulju: 1:01:46, Marjan Andringa (Marrum), edysje 2019
*tiims: 1:00:57, Team NNZI (Arum), edysje 2019

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan 'e Triatlon Wytmarsum
Antonius Theodorus van Elmpt

**Antonius Theodorus van Elmpt** (yn de literatuer meast **A.Th. van Elmpt** neamd) (Grins, 12 july 1866 - Grins, 25 desimber 1953) wie in Nederlânsk arsjitekt. Hy ûntwurp foaral yn stêd Grins en omkriten.

## Biografy
Van Elmpt wie in soan fan in katolike kastlein oan it Hoendjip yn Grins. Yn 1897 boasket er oan Grinzerske Alida Catharina Fenseling. It jier dêrnei ûntwerpt er in filla foar syn sweager, notaris Tacxs yn Vlijmen. Yn dat ûntwerp oerhearsket de Neorenêssânse-styl. Om 1900 hawwe syn ûntwerpen foaral skaaimerken fan de Art-nouveau. In foarbyld fan sa'n ûntwerp, dêr't Art-nouveau ynfloeden yn sichtber binne, is *Villa Vredenrust*, better bekend as *Huize Tavenier*. Om 1920 krije syn ûntwerpen hieltyd mear skaaimerken fan de Amsterdamske skoalle. Ek hat er in skoftke dosint boukunde west oan Akademy Minerva. Yn 1929 hat er dêr bepleite dat learlingen fan de ôfdieling Tekenjen en Ambachtskeunst ek les krije soene yn it meitsjen fan brânskildere glês yn lead, dat yn Grins doe sawat net makke wurde koe.

Yn 1932 rekke syn frou Alida wei. It houlik bleau sûnder bern. Van Elmpt en de frou wennen hast harren hiele houlik oan de Pelsterstraat 19 yn Grins.

## Galery
In kar:

Groningen-HuizeTavenier-02.jpg|Filla Vredenrust (Hûs Tavenier), Ubbo Emmiussingel 110
File:Zuidhorn - De Gast 34.jpg|Hûs De Gast, Súdhorn
Art nouveau in de Oosterstraat.jpg|Eardere meubelfabryk, Easterstrjitte 19, Grins
Badweg 69 Sint-Egbertuskerk Schiermonnikoog.jpg|Sint-Egbertuskapel, Skiermûntseach


## Sjoch ek
*List fan Nederlânske arsjitekten
D' Ald Skoalle (Wier)

**D' Ald Skoalle** is it doarpshûs fan it Fryske doarp Wier, yn 'e gemeente De&nbsp;Waadhoeke (foarhinne Menameradiel). It gebou begûn syn bestean as legere skoalle, mar nei't de doarpsskoalle fan Wier sletten waard en de bern nei de buordoarpen Berltsum of Minnertsgea nei skoalle giene, krige it in nije funksje as doarpshûs.

Yn maaie 2017 waard d' Ald Skoalle sletten foar in yngeande ferbouwing om it gebou te modernisearjen. Oannimmers fan bûten wiene dêr net foar nedich, mei't it hiele projekt útfierd waard troch trije zzp'ers út Wier sels. Der kaam in nije yntree, in útbou mei in luif en in nije koken en fernijde húskes. Fierders waard it âlde gebou isolearre en dêrmei enerzjysunich makke.

Bysûnder wie dat fan 'e 206 ynwenners fan Wier 50 minsken as frijwilliger by de ferbouwing fan it doarpshûs belutsen wiene. Dêrtroch waarden de kosten relatyf leech holden en wie de úteinlike priis €395.000, persiis wat yn 't foar rûsd wie. Hoewol't de ferbouwing yn desimber 2017 al klear wie, fûn de feestlike weriepening fan d' Ald Skoalle pas op 1&nbsp;juny 2018 plak. De iepeningsseremoanje, besteande út in seremoniële ûntbleating fan it nije nammeboerd fan it doarpshûs, waard ferrjochte troch Tom van Mourik, de âld-boargemaster fan Menameradiel, yn 'e mande mei de âldste en de alderjongste ynwenners fan Wier.
Berne-iepenloftspul Easterwierrum

It **Berne-iepenloftspul Easterwierrum** of koartwei **Berne-iepenloftspul** (ek wol ôfkoarte ta **BIS**) is in iepenloftspul opfierd troch bern dat elts jier yn juny yn it Fryske doarp Easterwierrum holden wurdt. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Stifting Berne Iepenloftspul. De spilers komme út 'e heechste groepen fan 'e basisskoallen yn Easterwierrum en omlizzende doarpen. Oant en mei 2015 fûnen de opfierings plak yn 'e pastorijtún fan Easterwierrum, mar fan 2016 ôf binne se ferpleatst nei it sportfjild njonken MFC De Tysker, oan 'e Skuorrehôfwei. De foarstellings duorje ornaris omtrint twa oeren, ynkl. in skoft. Yn 2018 waard it iepenloftspul seis kear opfierd op seis ferskillende dagen: twa kear op 'e middei en fjouwer kear op 'e jûn.

## Opfierde toanielstikken
De toanielstikken dy't opfierd wurde yn it ramt fan it Berne-iepenloftspul Easterwierrum binne faak basearre op literêre wurken en/of films.
*1997 – *Heksen* (nei *[[The Witches (roman)|The Witches]]* fan Roald Dahl)
*1998 – *De Skippers fan "De Kameleon"* (nei de berneboekerige *[[De Kameleon]]* fan H. de Roos)
*1999 – *Ferjiteilân*
*2000 – *Robin Hood* (basearre op 'e leginden oer Robin Hood)
*2001 – *Sake & it Suertsjefabryk* (nei *[[Charlie and the Chocolate Factory (roman)|Charlie and the Chocolate Factory]]* fan Roald Dahl)
*2002 – *Lucky Luke* (nei de strip *[[Lucky Luke]]* fan Morris)
*2003 – *Oz* (nei *[[The Wonderful Wizard of Oz (roman)|The Wonderful Wizard of Oz]]* fan L. Frank Baum)
*2004 – *De Fiifde Dei*
*2005 – *Odyssee* (nei de *[[Odyssee]]* fan Homêros)
*2006 – *Jungleboek* (nei *[[Junglebook]]* fan Rudyard Kipling)
*2007 – *Net Normaal*
*2008 – *It Swurd út de Stien* (basearre op 'e leginden oer Kening Arthur)
*2009 – *Spegelspreuk*
*2010 – *Peter Pan* (nei *[[Peter Pan; or, The Boy Who Wouldn't Grow Up|Peter Pan]]* fan J.M. Barrie)
*2011 – *Swart/Wyt* (nei de Nederlânske film *[[Lang Leve de Koningin]]*)
*2012 – *De Stim fan Lûdsjewierrum*
*2013 – *Asteriks & Obeliks* (nei de strip *[[Asterix en Obelix]]* fan René Goscinny)
*2014 – Bern de Baas*
*2015 – *Friezz!* (nei *De Sniekeninginne* fan [[Hans Christian Andersen]] en [[Walt Disney Company|Disney's]] *Frozen*)
*2016 – *De Geast fan Spultsjelittens*
*2017 – *Pietje Bell en de Binde fan de Swarte Hân* (nei de [[Pietje Bell|*Pietje Bell*-rige]] fan [[Chris van Abkoude]])
*2018 – *Alice yn Wûnderlân* (nei *Alice's Adventures in Wonderland'' fan Lewis Carroll)

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan it Berne-iepenloftspul Easterwierrum
Multyfunksjoneel Sintrum De Tysker

**Multyfunksjoneel Sintrum De Tysker** (almeast ôfkoarte ta **MFC De Tysker** of gewoan **De Tysker**) is it doarpshûs fan it Fryske doarp Easterwierrum. It stiet oan 'e Skuorrehôfwei, oan 'e westkant fan it doarp, fuort njonken it sportfjild. It gebou is mei de help fan in protte frijwilligers boud yn 'e jierren 2003 en 2004.

De namme ferwiist nei de tradisjonele skelnamme foar Easterwierrumers: 'hynstetyskers' ("tysker" is in âld wurd foar keapman). Easterwierrum stie nammentlik iuwenlang wiid en siid bekend om syn hynstemerk.

MFC De Tysker bestiet út in grutte seal dy't opdielber is yn twa parten, mei dêropta in kafeediel en in romte foar it hâlden fan gearkomsten (benammen fan 'e bestjoeren fan ferienings út it doarp). Yn 2010 is De Tysker by in ferbouwing grutter makke, mei in berchhok oan 'e koken fêst en in materiaalberging foar de grutte seal. Sadwaande hoege sûnt dy tiid de tafels en stuollen net mear ûnder it poadium opburgen te wurden, mar kin men se ienfâldichwei de berging ynride.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan MFC De Tysker
Stedsleanetsjerke

De **Stedsleanetsjerke** of de **Grifformearde tsjerke** waard yn 1911 boud foar de grifformearde gemeente fan Drylts. Op 21 septimber 2008 waard der foar it lêst in wyklikse tsjinst holden.. Yn dat jier is de tsjerke troch de PKN oerdroegen oan de Stifting Behâld Stedsleanetsjerke en hat njonken in kulturele ek noch wolris in religieuze funksje. De tsjerke is in ryksmonumint.

## Skiednis
De earste tsjerke foar de doe noch Nederdútsk-grifformearde gemeente waard yn 1888-1889 oan de Popmawâl boud. Dat gebou waard yn de jierren 1910-1911 ferfongen troch nijbou neffens in ûntwerp fan Ane Nauta. De op 365 houten peallen fundearre tsjerke waard boud yn de styl fan it rasjonalisme. en op 1 febrewaris 1911 yn gebrûk nommen.  

Ut tankberens dat Nederlân foar de Earste Wrâldkriich sparre bleau, joech Jarich Jans Nooitgedagt yn 1923 in liedklok oan de tsjerke. Dy klok waard yn de Twadde Wrâldkriich omraand. Syn omkesizzer Jan A. Nooitgedagt liet yn 1949 de klok ferfange, no út tankberens foar it behâlden thúskommen fan de Dryltster militêren út Ynje. De klok waard getten troch Van Bergen út Heiligerlee.   

De tsjerke is yn 1977 útwreide en yn 1992 modernisearre. De namme Stedsleanetsjerke datearret út de tiid dat de grifformearden mei de herfoarmen it Samen-op-Weg-proses oangyngen. 

Yn it ramt fan de fúzje fan de grifformearde mei de herfoarme gemeente fan Drylts foel yn maaie 2005 it beslút om de grifformearde tsjerke op te jaan en de (eardere herfoarme) Mauritiustsjerke tenei as tsjerke fan de protestanske gemeente oan te hâlden. De grifformearde tsjerke waard yn 2008 foar it lêst troch de grifformearde gemeente brûkt foar de wyklikse tsjinsten en dêrnei oerdroegen oan de yn 2007 oprjochte Stifting Behâld Stedsleanetsjerke. Dy stifting hat as doel it gebou foar Drylts te behâlden. De tsjerke wurdt eksploitearre foar kulturele eveneminten en biedt romte oan ferienings. Ek wurde der út en troch noch wol tsjerke-, rou en troutsjinsten holden.

## Oargel
Fanwegen it oargel mei haadwurk en ûnderposityf is de tsjerke in ryksmonumint. Willem fan Gruisen hat it ynstrumint yn 1836 boud foar de herfoarme tsjerke fan Jutryp. Doe't Bakker & Timmenga yn 1911 in nij oargel foar de herfoarme tsjerke fan Jutryp boude, naam de grifformearde tsjerke it Fan Gruisen-oargel oer. Yn 1984 waard it ynstrumint troch Bakker & Timmenga restaurearre. It oargel bleau nei it wikseljen fan eigner yn de tsjerke.

## Keppeling om utens
* Disposysje oargel
De Graafschap

**De Graafschap** is in Nederlânske fuotbalklup út it Gelderske Doetinchem. De klup waard yn it jier 1954 oprjochte. It tradisjonele tenu fan De Graafschap bestiet út in horizontaal strepe blau-wyt shirt, basearre op de kleuren fan de stêd.

De Achterhoekers spylje harren thúswedstriden op De Vijverberg. De oanhang fan de klup neamt harsels 'boeren' en stiet dêrom bekend om harren Achterhoekske mentaliteit en gemoedlike sfear. De Graafschap tanket dêroan de bynamme *de Superboeren*. De klup is yn de Earedifyzje ien kear achtste wurden, de heechste einklassearring yn de klupskiednis.

## Algemiene ynformaasje
De Graafschap waard noch nea lânskampioen en wûn noch nea de KNVB-beker. De heechste einklassearring yn de Earedifyzje wie it achtste plak yn 1997. De Graafschap hat in rike histoarje yn de Eare- en Earste difyzje. By de yndieling fan difyzjes kaam De Graafschap yn de Earste difyzje terjochte. It degradearre dêrnei ien kear nei de Twadde difyzje, om letter werom te kommen. Nei it debút yn de Earedifyzje yn 1974 promovearre en degradearre de klup sân kear. Yn 1991, 2007 en 2010 waard de klup kampioen fan de Earste difyzje. Om alle promoasjes en degradaasjes stiet De Graafschap, krekt as FC De Bosk en FC Volendam bekend as in 'hinne en wer'.

De thúswedstriden fan De Graafschap wurde yn stadion De Vijverberg spile. It stadion biedt plak oan 12.600 taskôgers en waard boud yn 1954. Yn de rin fan jierren is meardere kearen diskussearre oer in nij ûnderkommen. Dit plan waard yn 2012 definityf ôfsketten, wêrnei't de klup him rjochtet op útwreiding en modernisearring fan De Vijverberg.

## Earelist

* **[[Earste Difyzje (fuotbal)|Earste Difyzje]]** (3x)

: 1991, 2007, 2010

* **Twadde Difyzje** (1x)

: 1969

## Keppeling om utens

* Offisjele webstee
MDMA

De gemyske stofnamme **MDMA** stiet foar **3,4-methyleendioxymethamfetamine**, in organyske ferbining mei as brutoformule C11H15NO2. MDMA en de besibbe stoffen MDA, MMDA en MDEA binne, krekt as lsd, semysyntetyske ferbiningen dy't klassifisearre wurde as psychostimulantia en hallusinogenen. MDMA is ien fan de meastbrûkte syntetyske drugs, benammen yn de subkultuer fan elektronyskemuzyk (benammen techno, trance, house en hardcore), mar ek by psychoterapy. Brûkers fan MDMA ûnderfine gjin lichaamlike ferslaving en de psychysk ferslaavjende wurking is minder as kokaïne of metamfitamine.

**Ecstasy** of **xtc** is de strjitnamme foar pillen of poeiers dy't ûnder oare de stof MDMA befetsje. Dizze tabletten befetsje somtiden ek oare stoffen as MDMA, bygelyks mCPP en PMMA. De stof MDMA stiet sûnt 1988 op List 1 (harddrugs) fan de Nederlânske Opiumwet. MDMA wurdt yn de skiedkundich meast klear mooglike foarm ferkocht yn de foarm fan sânkleurige kristallen.

## Keppelingen om utens
* (ned)  XTC (MDMA), Unity drugsfoarljochting
* (ned)  Yo Jax International - Wiidweidige ynformaasje oer ecstasy en oare soarten drugs
* (in)  Multidisciplinarian Association for Psychedelic Studies - Wiidweidige ynformaasje oer rinnende en plande ûndersiken nei de psychoterapeutyske tapassingen fan MDMA en psychedelika
* (in)  www.mdma.net - Wiidweidich oersjoch fan alle beskikbere ynformaasje oer MDMA
* (in)  Wat bart er ûnder it brûken fan XTC yn dyn brein? - Slideshow mei foto's en animaasjetekeningen
* (ned)  "House, pillen en extase", útstjoering Andere Tijden fan 26 maaie 2013
Quim Torra

**Joaquim Torra i Pla** (Blanes, 28 desimber 1962), bekend as **Quim Torra**, is in Spaansk politikus, abbekaat en redakteur út Kataloanje. Torra is in lid fan it Katalaanske parlemint en de hjoeddeistige presidint fan Kataloanje.

Torra waard berne yn 1962 yn Blanes en studearre ôf op de Autonome Universiteit fan Barselona. Dêrnei gie er de wrâld fan it rjocht yn. Hy wurke tweintich jier as abbekaat en manager foar in multynasjonaal fersekeringsbedriuw. Dêrnei begûn er syn eigen útjouwingsbedriuw. Letter krige er wichtige funksjes yn it bestjoer fan Barselona en de Generaliteit fan Kataloanje.

Hy is in foarstanner fan Katalaanske ûnôfhinklikens. Torra hat wichtige funksjes beklaaid yn ferskate pro-ûnôfhinklikensorganisaasjes, lykas it Òmnium Cultural en Assemblea Nacional Catalana. Hy waard keazen ta it Katalaanske Parlemint by de regionale ferkiezingen fan as kandidaat foar Junts per Catalunya. Yn maaie 2018 waard Torra ferkeazen as 131e Presidint fan Kataloanje, nei't Spaanske hôven trije oare kandidaten blokkearre hienen. Dêrmei waard er de opfolger fan Carles Puigdemont.

## Persoanlike libben
Torra is troud mei learares Carola Miró. Sy ha trije bern, twa dochters en in soan.

## Keppelingen om útens
* Catalan Parliament profile It profyl fan Torra op de webstee fan it Katalaanske Parlemint
National Football League

De **National Football League** (**NFL**) is de grutste profesjonele American footballkompetysje fan de Feriene Steaten. De kompetysje bestiet út 32 teams, ferspraat oer Amerikaanske stêden en regio's.

De NFL bestiet út twa kompetysjes, nammentlik de *American Football Conference* (AFC) en de *National Football Conference* (NFC). Eltse kompetysje is fierder ûnderferdield yn fjouwer difyzjes (East, Noard, West en Súd), dy't elk fertsjinwurdige wurde troch fjouwer teams. Yn it reguliere seizoen, meastentiids fan septimber oant desimber, spylje alle teams 17 wedstriden. Oan de ein fan it seizoen spylje de sân bêste teams (de fjouwer difyzjewinners en trije *wildcard*-teams) fan de twa kompetysjes yn de play-offs. Earst is it wildcardwykein. Dan spylje de wildcardwinners tsjin de nûmers twa, trije en fjouwer fan de kompetysje. De winners fan dy wedstriden spylje tsjin de nûmers ien fan de kompetysje.

De winner fan de AFC spilet dêrnei tsjin de winner fan de NFC yn de NFL-kampioenswedstriid, de Super Bowl. Dizze wedstriid wurdt spile op in yn it foar bepaalde lokaasje, normaalwei in stêd mei in NFL-team. De wike dêrfoar docht in tal selektearre spilers mei oan de Pro Bowl, dy't sûnt 1979 yn Honolulu (Hawaï) spile wurdt.

Ek yn Jeropa wie der in NFL-kompetysje: NFL Jeropa. Yn dizze kompetysje spilen de Jeropeeske American footballklups, lykas de Amsterdam Admirals. Op 29 juny 2007 waard de NFL Jeropa opheft.

## Teams
Der binne 32 NFL-teams. Eltse klup mei yn it reguliere seizoen in seleksje ha fan op syn meast 53 spilers. Yn tsjinstelling ta de Major League Baseball, Major League Soccer, National Basketball Association en de National Hockey League, hat de NFL gjin Kanadeeske teams, om't dy mei de Canadian Football League harren eigen kompetysje hawwe.

De folgjende teams spylje yn de NFL:

### Measte titels
Rekôrkampioen is Green Bay Packers mei trettjin NFL-titels, folge troch Chicago Bears en New York Giants, mei respektyflik njoggen en acht titels.
Koepelorganisaasje

In **koepelorganisaasje**, soms ek koartwei in **koepel** neamd, is in feriening of stifting dêr't in stikmannich belange-organisaasjes by oansletten binne. Koepelorganisaasjes tsjutte harrensels gauris oan mei de term "federaasje". Wichtige skaaimerken fan koepelorganisaasjes binne dat se de belangen fan harren lidorganisaasjes fertsjintwurdigje en dat se faak in ûnderhannelings- of oerlispartner fan 'e oerheid binne.

It kin foarkomme dat in lanlike koepelorganisaasje opboud is út ferskate provinsjale of oare regionale koepelorganisaasjes, dy't dan sels wer besteane út pleatslike ferienings. Sa is it bgl. mei de muzykkorpsen regele: de pleatslike muzykferienings yn Fryslân binne oansletten by de Organisaasje fan Muzykferienings yn Fryslân, dy't sels mei oare provinsjale koepels wer lid is fan 'e nasjonale Keninklike Nederlânske Muzyk Organisaasje. 

Guon oare foarbylden fan koepelorganisaasjes binne:
* de Stichting Bildts Aigene: in koepelorganisaasje fan ferienings en stiftings fan 'e Biltske Beweging.
* de FIFA (Ynternasjonale Federaasje fan Ferieningsfuotbal): in koepelorganisaasje fan lanlike sportbûnen op it mêd fan fuotbal (dy't sels ek wer koepelorganisaasjes binne fan lokale fuotbalklubs). 
* de FNV (Federaasje Nederlânske Fakbeweging): in koepelorganisaasje fan sekuliere (fan oarsprong sosjalistyske) Nederlânske fakbûnen.
* De Fryske Beweging: in koepelorganisaasje foar it Frysk foar minsken dy't wiis binne mei Fryslân en har ynsette wolle foar mear romte foar it Frysk en de Fryske kultuer.
* it IOC (Ynternasjonaal Olympysk Komitee): in koepelorganisaasje fan nasjonale Olympyske komitees.
* de Jeropeeske Frije Alliânsje: in koepelorganisaasje fan politike partijen dy't etnyske minderheden yn 'e Jeropeeske Uny fertsjintwurdigje.
* de Stifting foar Kristlik Fuortset Underwiis yn Súdwest-Fryslân: in koepelorganisaasje foar kristlike middelbere skoallen yn 'e Súdwesthoeke.
* de OIC (Organisaasje fan Islamityske Gearwurking): in koepelorganisaasje foar islamityske lannen.
Muzykkorps

In **muzykkorps** is in pleatslike feriening dy't him taleit op it meitsjen fan hafabra-muzyk (ek wol delbûgend "hoempapa-muzyk" neamd). Sokke organisaasjes kinne ûnderferdield wurde yn harmony-orkesten, fanfares en brassbands. It ferskil leit oan 'e blaasynstruminten dy't troch de leden brûkt wurde: harmony-orkesten meitsje gebrûk fan sawol houtblaasynstruminten as koperblaasynstruminten; fanfares brûke koperblaasynstruminten, oanfolle troch ien inkeld houtblaasynstrumint (de saksofoan); en brassbands hawwe inkeld koperblaasynstruminten. Dêrnjonken omfiemje alle trije farianten ek slachwurk.

Muzykkorpsen ûnderskiede har fierders fan 'gewoane' orkesten trochdat de leden in unifoarm drage, dat foarhinne (en no noch wol) faak yn militêre styl staljûn wie. Dêrmei wurdt it komôf fan muzykkorpsen ferret, dy't nammentlik oarspronklik tebekgeane op militêre kapellen.

In oar skaaimerk fan muzykkorpsen dat weromgiet op it leger is it marsjearjen dat de leden dogge wylst se harren ynstruminten bespylje. Oarspronklik bespilen de leden fan militêre kapellen nammentlik harren ynstruminten wylst se foaroan giene yn 'e marsoarder fan 'e troepen. Harren muzyk wie dan bedoeld as in soarte fan 'arbeidsfitaminen' foar de gewoane soldaten, mar ek as tynge oan it gewoane folk en de fijân dat it leger op kommendeweis wie. De muzyk dy't dêrby spile waard, wie saneamde marsmuzyk.

Tsjintwurdich marsjearje muzykkorpsen faak noch foaroan by optochten, bgl. as ûnderdiel fan doarpsfeesten. Guon muzykkorpsen, dy't har sterk talizze op marsjearjen, dogge wol mei on saneamde taptoes, wedstriden wêrby't de korpsen ûnder it spyljen fan muzyk yn yngewikkelde formaasjes en figueren rinne op in fjild mei tribunes foar taskôgers oan alle kanten.

Muzykkorpsen yn Nederlân binne oansletten by in provinsjale koepelorganisaasje. Yn Fryslân is dat de Organisaasje fan Muzykferienings yn Fryslân (OFM). De provinsjale organisaasjes binne sels wer by in lanlike koepel oansletten, de Keninklike Nederlânske Muzyk Organisaasje (KNMO).
Triatlon Wommels

De **Triatlon Wommels** (Nederlânsk en offisjeel: *Triathlon Wommels*) is in sportevenemint dat sûnt 2012 elts jier op in sneon yn 'e earste helte fan septimber yn en om it Fryske doarp Wommels holden wurdt. It wurdt organisearre troch de stifting Organisaasje Triatlon Wommels yn gearwurking mei Swimbad De Klomp. 

Eins is it gjin folsleine, mar in 1/4 triatlon, besteande út de ûnderdielen 1&nbsp;km swimmen, 40&nbsp;km hurdfytsen en 10&nbsp;km hurddraven. It swimmen fan 'e 1/4 triatlon fynt plak yn bûtenwetter. It is ek mooglik om mar 1/8 triatlon te dwaan; dêrfoar kin by it swimmen keazen wurde út bûtenwetter of it bûtenbad fan Swimbad De Klomp. (It swimbad hat datoangeande in dielnimmerslimyt fan 30&nbsp;persoanen.)

Fierders wurdt op 'e freedtejûns foarôfgeande oan 'e triatlondei de **Triatlon Wommels foar de Jeugd** holden. Dat is in 1/32  triatlon foar bern fan 8 oant 12 jier holden, besteande út 125&nbsp;m swimmen, 5&nbsp;km fytsen en 1,25&nbsp;km draven.

Yn 2017 wurke de Triatlon Wommels foar it earst gear mei de Triatlon Warkum en de Triatlon Wytmarsum. Fan gefolgen waard der ek in mienskiplike kompetysje opset fan lju dy't oan alle trije eveneminten meidogge. Dy krige yn 2018 de namme Súdwest-Fryslân Triatlon Cup.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan 'e Triatlon Wommels
Triatlon Warkum

De **Triatlon Warkum** (Nederlânsk en offisjeel: *Triathlon Workum*) is in sportevenemint dat sûnt 2014 elts jier yn 'e earste helte fan septimber yn en om 'e Fryske stêd Warkum holden wurdt. Eins is it gjin folsleine, mar in 1/8 triatlon, besteande út de ûnderdielen 500&nbsp;m swimmen, 21&nbsp;km hurdfytsen en 5&nbsp;km hurddraven. It swimmen fynt plak yn bûtenwetter yn it sintrum fan Warkum, it hurdfytsen giet by de Iselmardyk lâns en it hurddraven giet troch de greiden, û.m. oer de Tillefonne.

Yn 2017 wurke de Triatlon Warkum foar it earst gear mei de Triatlon Wommels en de Triatlon Wytmarsum. Fan gefolgen waard der ek in mienskiplike kompetysje opset fan lju dy't oan alle trije eveneminten meidogge. Dy krige yn 2018 de namme Súdwest-Fryslân Triatlon Cup.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan 'e Triatlon Warkum
Súdwest-Fryslân Triatlon Cup

De **Súdwest-Fryslân Triatlon Cup** (Nederlânsk en offisjeel: *Súdwest-Fryslân Triathlon Cup*) is in mienskiplike kompetysje fan:
* de Triatlon Warkum (1/8 triatlon);
* de Triatlon Wytmarsum (1/8 triatlon);
* de Triatlon Wommels (1/4 triatlon).
Dy trije eveneminten wurde yn 'e earste helte fan 'e moanne septimber holden yn 'e Fryske doarpen Wytmarsum en Wommels en de stêd Warkum, dy't sûnt 1&nbsp;jannewaris 2018 allegear yn 'e gemeente Súdwest-Fryslân lizze. Yn 2017 ûntstie der foar it earst gearwurking tusken de trije triatlons, wêrby't ek in mienskiplike kompetysje opset waard foar dielnimmers dy't oan alle trije eveneminten dielnamen. Yn 2018 krige dy mienskiplike kompetysje de namme 'Súdwest-Fryslân Triatlon Cup'.
Op Hatsum

***Op Hatsum*** is in restaurant yn 'e buorskip Hatsum, ûnder it Fryske doarp Dronryp. It stiet fuort njonken it Stasjon Dronryp oan it spoar fan Ljouwert nei Harns en de trochgeande wei fan Baaium nei Dronryp. Skean foar it restaurant oer is de ôfslach nei de buorskip Keimpetille.

## Skiednis
It wytkalke *Op Hatsum* waard yn 1873 boud as kofjehûs, en bleau mear as in iuw lang yn gebrûk as horekagelegenheid. Yn 1987 begûn restaurateur Jaap Wolters der in fiskrestaurant, yn 't earstoan tegearre mei keunstsamler Thom Mercuur. Letter kaam Nienke Arendz dêr as partner by.

Wolters en Arendz holden yn 2006 op mei it restaurant. Neitiid ferhierden se it gebou oan ferskate útbaters, dy't it net ien fan allegear lang útholden. De lêste út dat rychje begûn mei Pinkster 2017 en sleat yn novimber fan datselde jier alwer de doarren. Dêrnei kaam *Op Hatsum* leech te stean. Yn maart 2018 skreau de Ljouwerter Krante dat Wolters en Arendz it gebou te keap set hiene foar in fraachpriis fan €425.000.

## Keppelings om utens
● Offisjele webside fan ''Op Hatsum''
Fermanje fan Drylts

De **Fermanje** oan de Iegrêft is de tsjerke fan de mennistegemeente fan Drylts.

## Skiednis

De earste stien foar de sealtsjerke waard op 13 maaie 1857 lein en al op 27 septimber koe de earste tsjinst holden wurde. De klokgevel stiet tusken twa tsjinstwenten (foar de koster en de konsistoarje) efter de roailine efter in hek fan getten izer. Foar de tjerke mei in trijesidich koer waard yn 1857 boud neffens in ûntwerp fan Meinse Molenaar.

Boppe de neoklassisistyske tagong stiet de tekst: *Eenheid in 't nodige - Vrijheid in 't onzekere. In alles de liefde.*

De tsjerke is yn 1989 restaurearre. 

## Oargel
It ienmanualige oargel waard yn 1881 troch Bakker & Timmenga út Ljouwert boud en op 11 desimber 1881 yn gebrûk nommen.

## Keppeling om utens
* Disposysje oargel
Foarstrjitte (Frjentsjer)

De **Foarstrjitte** (Nederlânsk en offisjeel: *Voorstraat*) is in wichtige strjitte dy't yn east-westrjochting troch it sintrum fan 'e Fryske stêd Frjentsjer rint. Oan 'e eastkant begjint er by de krusing by it plein de Bredepleats. De strjitte dy't dêr út it suden wei komt, hjit ek Bredepleats. Oan 'e eastkant fan dy krusing hjit de strjitte yn it ferlingde fan 'e Foarstrjitte it Sint-Martinyplantsoen (dat mei in bocht om 'e Martinytsjerke hinne rint).

In foege 30&nbsp;m yn westlike rjochting fan dy krusing ôf, foarmet de Foarstrjitte in T-krusing mei it Riedhûsplein, dat nei it noarden tarint. Fan dat punt ôf hat de Foarstrjitte yn westlike rjochting noch in lingte fan sa'n 200&nbsp;m. Likernôch healwei dat trajekt wurdt de strjitte yn twaen spjalte troch in geandewei úttynjende grienstripe mei ienrjochtingsferkear oan beide kanten. Dy sitewaasje is ûntstien by de werynrjochting fan 'e Foarstrjitte yn 'e jierren 2004-2005. Uteinlik komt de Foarstrjitte oan 'e westein, by it Sjûkelân (dêr't simmerdeis de PC ferkeatst wurdt), út op 'e fan noard nei súd rinnende Fiverstrjitte.

De Foarstrjitte is ien fan 'e wichtichste winkelstrjitten fan Frjentsjer. Sa binne dêr Blokker, Etos, de HEMA, Lodewijk Mode voor Mannen, Mollema Music World, Petra Lodewijk Mode en Scapino fêstige. Ek de SNS Bank hat der in fêstiging, en fierder sit oan 'e noardkant Sineesk-Yndysk Restaurant Baolong. Healwei de Foarstrjitte sit oan 'e súdkant fierders Museum Martena yn it monumintale Martenahûs, mei dêrefter de Martenatún. Earder siet datselde museum (ûnder de namme Museum 't Coopmanshûs) yn 'e Waach, dy't oan deselde kant fan 'e Foarstrjitte stiet. Fierder yn 'e rjochting fan it Sjûkelân sit oan 'e noardkant op nûmer 76 it Keatsmuseum. Foarhinne wie de iepenbiere bibleteek ek oan 'e westein (noardkant) fan 'e Foarstrjitte fêstige, mar dy is koart nei de iuwwiksel ferfearn nei in nij pân oan it Sint-Martinyplantsoen.
Boekhannel Wever

**Boekhannel Wever** wie in boekhannel mei fêstigings yn 'e Fryske stêden Frjentsjer en Harns. Dizze winkel wie benammen yn Frjentsjer en omkriten yn 'e lêste helte fan 'e tweintichste iuw en it earste desennium fan 'e ienentweintichste iuw in begryp.

## Skiednis
Boekhannel Wever waard yn 1926 yn Frjentsjer oprjochte troch Tjitte Wever. Behalven as boekhannel funksjonearre de saak op beheinde skaal ek as útjouwerij. Fierders wie der in teologysk antikariaat dat ek as ferstjoerboekhannel operearre. Dat waard nei de komst as partner fan Dingemann van Wijnen, yn 1998, fan 'e boekhannel losmakke ûnder de namme Teologyske Ferstjoerboekhannel Wever Van Wijnen. (Dat bedriuw bestiet noch altyd, en is sûnt 2016 yn 'e hannen fan Boekhannel Riemer.)

Nei it begjin fan 'e Bankekrisis, yn 2007, rekke Boekhannel Wever yn swierwaar, en úteinlik drige sels in falissemint. Om dat foar te kommen waard besletten om 'e fêstiging oan it Riedhûsplein yn Frjentsjer te sluten, wat per 1&nbsp;july 2013 syn beslach krige. Wever gie fierder mei de fêstiging yn Harns, mar troch "ôffallende merkomstannichheden en in te foarsichtige hâlding fan 'e hûsbankier en it Sintraal Boekhûs" wie ek dêr úteinlik te min perspektyf om troch te gean. Sadwaande waard Boekhannel Wever op 16&nbsp;juny 2015 fallyt ferklearre op oanfraach fan it Sintraal Boekhûs yn Kulemboarch.
Riedhûsplein (Frjentsjer)

It **Riedhûsplein** (Nederlânsk en offisjeel: *Raadhuisplein*) is in koarte mar wichtige strjitte dy't rûchwei yn noard-súdrjochting yn it sintrum fan 'e Fryske stêd Frjentsjer rint. Nettsjinsteande de namme is it eins gjin plein, mar in strjitte dy't justjes breder is as gewoan sûnt men der net mear parkearje mei. (Foar dy tiid wie der alhiel neat bysûnders oan 'e breedte fan 'e strjitte.) It Riedhûsplein is likernôch 50&nbsp;m lang, en begjint oan 'e súdkant by in T-krusing mei de folle langere Foarstrjitte.

Oan 'e noardkant krúst it Riedhûsplein earst in smel strjitsje dat yn east-westrjochting oan 'e súdside by de stedsgrêft lânsrint; kommend út it westen hjit dy it Noard súdside, en kommend út it easten hjit er de Sulverstrjitte. It Riedhûsplein einiget by de brêge oer de stedsgrêft, dy't yn syn ferlingde leit en útkomt op it punt dêr't it Noard noardside (kommend út it westen) oergiet yn 'e Eise Eisingastrjitte (foarhinne de Sulverstrjitte noardside).

Winkels oan it Riedhûsplein binne û.m. de kleanwinkel foar froulju Zensa Moda oan 'e westkant, en optisien Boddeüs oan 'e eastkant. Foarhinne wie oan 'e eastkant, noardlik fan Boddeüs, ek Boekhannel Wever fêstige, dy't yn Frjentsjer en omkriten in begryp wie. Dy winkel gie lykwols yn 2013 ticht, en sûnt stie it pân leech (sitewaasje mids 2018; anno 2020 siet dêr in skuonmakker). Grutte blikfanger oan it Riedhûsplein is it Stedhûs fan Frjentsjer, dat oan 'e westkant tsjin it Noard súdside oan stiet. As men fan it Riedhûsplein oan 'e noardkant de brêge oergiet, stiet men lyk foar it Eise Eisinga Planetarium.
Bredepleats (Frjentsjer)

De **Bredepleats** (Nederlânsk en offisjeel: *Breedeplaats* mei dûbel e) is in plein yn it sintrum fan 'e Fryske stêd Frjentsjer. It wurdt oan trije kanten begrinzge troch strjitten; dy oan 'e súdkant en de westkant hjitte ek fan Bredepleats, en hearre by it plein. De strjitte oan 'e noardkant is it Sint-Martinyplantsoen, dat by de súdrâne fan 'e Martinytsjerke lâns rint. Dat grutte tsjerkegebou dominearret de Bredepleats, hoewol't it der dus eins net oan stiet. Tusken de tsjerkmuorre en it Sint-Martinyplantsoen yn befynt him de Oortwolkfontein, dy't yn maaie 2018 yn it ramt fan it programûnderdiel 11Fountains fan it projekt Ljouwert/Fryslân Kulturele Haadstêd fan Jeropa 2018 oanlein waard.

Oan 'e noardwestpunt fan 'e Bredepleats is in krusing dêr't yn it ferlingde fan it Sint-Martinyplantsoen de (gruttere en bredere) Foarstrjitte begjint, dat ien fan 'e wichtichste winkelstrjitten fan Frjentsjer is. Diagonaal dêrfoaroer, oan 'e súdeastpunt fan it plein, begjint de smellere (en wetlik allinnich foar fuotgongers tagonklike) Dykstrjitte, dat ek in wichtige winkelstrjitte is. Oan 'e Bredepleats sels sitte net in soad winkels: inkeld in filiaal fan Kruidvat oan 'e súdkant en de kleanwinkel PM Mannenmode oan 'e súdeastrâne dêr't de Dykstrjitte begjint. Oan 'e eastside fan it plein sit fierders de horekagelegenheid Grand Café *De Doelen*.

Fierders wurdt de Bredepleats brûkt as plak om merk te hâlden. Omtrint 2000 binne der in pear grutte stielen mêsten op it plein pleatst, dêr't in seil oan ophyst wurdt sadat de lju ek by min (of gleonhjit) waar drûch (of koel) by de kreamkes lâns kinne.

Kwa monuminten hat de Bredepleats in soad te bieden. Behalven de Martinytsjerke hawwe Bredepleats 4, 6 en 8 oan 'e eastkant fan it plein de status fan ryksmonumint. (Yn de pannen op nû. 4 en 6 sit Grand Café De Doelen.) Itselde jildt foar it Lyts Botniahûs, in state oan 'e westkant, en it Dekemahûs, in state oan 'e súdkant by it begjin fan 'e Dykstrjitte (dêr't er eins ta heart). 


File:2011-07 Franeker Martinikerk 05.jpg|Martinytsjerke
File:Breedeplaats 4.JPG|Bredepleats 4
File:Breedeplaats 6.JPG|Bredepleats 6
File:Breedeplaats 8.JPG|Bredepleats 8
File:Franeker, Botniastins.jpg|Lyts Botnia (Bredepleats 1)
File:Dekemahuis-Franeker.JPG|Dekemahûs (Dykstrjitte 5)
De Lytse Jonker

**De Lytse Jonker** is it doarpshûs fan it Fryske doarp Jonkerslân, yn 'e gemeente Opsterlân.

## Skiednis
De Lytse Jonker wie oarspronklik de legere skoalle en letter de basisskoalle fan Jonkerslân, dy't begjin tweintichste iuw boud waard. It doarp krige foar it earst in mienskipssintrum doe't yn 'e 1970-er jierren it pleatslike kafee tichtgie, en yn it gebou dêrfan in doarpshûs mei de namme Us Doarpshûs makke waard. Nei mear as tritich jier trouwe tsjinst wie dat ta oan in flinke opknapbeurt, en yn 2012 waarden dêr de earste plannen foar belein.

Doe't lykwols op 25&nbsp;juny 2014 de basisskoalle, skean foar Us Doarpshûs oer, nei mear as in iuw de doarren slute moast fanwegen in weromrinnend tal learlingen, waard it roer omsmiten. Men ornearre dat it âlde skoallegebou in better (want jonger) en rommer doarpshûs wurde koe. Ek logistyk wie it handiger, mei't fuort njonken de skoalle de saneamde Smûke Hoeke leit, in fjild dêr't in protte bûtenaktiviteiten yn Jonkerslân plakfine. As de skoalle it doarpshûs waard, soene bern by sokke barrens net mear de wei hoege oer te stekken. De Gemeente Opsterlân, de eigner fan it skoalgebou, gie sûnder altefolle beswieren akkoart, en ferkocht net De Lytse Jonker, mar Us Doarpshûs, dat ferboud wurdt ta wenhûs.

De ferbouwing fan De Lytse Jonker ta doarpshûs koste omtrint €300.000, wêrfan't de mienskip fan Jonkerslân in oansjenlik part sels opbrocht mei bingojûnen, flesse-aksjes en dartskampioenskippen. Begjin 2016 waard boppedat op De Gordyk in pop-up store mei de namme Loppis iepene, dêr't it doarp ferkocht wat de ynwenners sels ynbrochten. Dy aksje allinnich al smiet €15.000 op.Underwilens kaam in bouploech fan Jonkerslanners moannen efterinoar eltse sneon yn aksje om sels de ferbouwing fergees en yn 'e frije tiid út te fieren. Al mei al kaam dat op sa'n 6.500&nbsp;manoeren. It nije doarpshûs wie oan 'e ein fan 'e simmer fan 2017 klear en waard sûnt septimber fan dat jier brûkt, mar de offisjele iepening wie pas op 9&nbsp;juny 2018.
Promised Land Festival

It **Promised Land Festival**, ornaris ôfkoarte ta **Promised Land**, is in muzykfestival dat elts jier yn juny holden wurdt yn it rekreaasjegebiet De Griene Stjer, oan 'e eastkant fan 'e Fryske haadstêd Ljouwert. De Ingelske namme betsjut letterlik "it Unthjitten Lân". Dat is fan oarsprong in bibelsk begryp, dat ferwiisde nei it lân Kanaän (no Israel en Palestina). It muzykfestival hat lykwols neat mei de Bibel of it kristendom te krijen en brûkt de term yn mear oerdrachtlike sin.

Promised Land waard foar it earst organisearre yn 2014. It wie fan oarsprong in twadeisk dancefestival dat holden waard op in sneon en in snein yn begjin of mids juny. Foar de fyfde edysje, yn 2018, gie it eigentlike Promised Land lykwols werom fan twa dagen nei ien dei (de sneon). Foar de ferlerne snein yn 't plak kamen lykwols trije oare dagen: op tongersdei in "buorljudei" foar omwenjenden; op freed **Groene Ster Open Air** mei Ingelsktalige popmuzyk, en op snein **Helemaal Hollandsch** mei Nederlânsktalige popmuzyk.

It idee efter dy feroarings wie om in breder en mingder publyk te lûken, en dêrmei it fuortbestean fan Promised Land te bewissigjen. De organisaasje hie nammentlik de foargeande jierren opmurken dat mar in bytsje besikers twa dagen bleaune; de measten kamen òf de sneons, òf de sneins, ôfhinklik fan harren foarkar foar de artysten dy't op dy dagen optreden. It haad fan 'e organisaasje fan Promised Land, Bobby Veenstra, spriek foarôfgeande oan 'e edysje fan 2018 yn 'e Ljouwerter Krante de hope út dat der ferspraat oer de fjouwer dagen 20.000 besikers op it festival ôfkomme soene.

Yn 2018 waarden ek foar it earst tagongskaartsjes ferkocht oan minderjierrigen, benammen om't guon fan 'e grutste artysten dy't op 'e sneon optreden, lykas Jebroer en Kraantje Pappie, in jonger publyk loeken. Op de grutste namme dy't yn 2018 op it program stie, De Jeugd van Tegenwoordig, kamen nettsjinsteande de namme fral tritigers ôf, neffens de organisaasje fan it festival. 

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan Promised Land
Tren Lokote

**Tren Lokote** (Guadalajara, Jalisco, 1986), berne as **Juan Jurado**) is in A character from Malcolm in the Middle named "Dewey Wilkerson" is said to be appearing in the new season. 

## Diskografy

### Studio Albums
* Cementerio de Raperos (2017)
* XXXTrictamente Para La Calle (2018)
No tankje allegear

**No tankje allegear** of **Nou tankje God de Hear**  is in Fryske oersetting fan it Dútske kristlike liet '''"Nun danket alle Gott"''' dat yn 1636 skreaun waard troch Martin Rinkart (1586–1649).

## Tekst