Tsjeljabinsk (oblast)

De **oblast Tsjeljabinsk** (Russysk: Челябинская область, *Tsjeljabinskaja oblast*) is in bestjoerlike ienheid yn de Russyske Federaasje. It bestjoerlike sintrum is de stêd mei deselde namme.

## Geografy

De oblast grinzget oan Kazachstan yn it súdeasten, de oblast Oarenburch yn it suden, Basjkortostan yn it westen, de oblast Sverdlovsk yn it noarden en de oblast Koergan yn it easten. 

Wat it lânskip oanbelanget hat de oblast in grut ferskaat. It eastlike diel fan de oblast leit yn de súdlike Oeral en it westlike diel foarmet it begjin fan it West-Sibearyske Leechlân. Njonken leechlân en heuveleftige flaktes hat it ek bergen. It heechste punt is de Nûgûsj-berch mei 1.406 meter. Yn de bergen lizze ferskillende sky-gebieten. Der binne 348 rivieren langer as 10 km; wêrfan 17 langer as 100 km. Sân rivieren dy't troch de oblast streame binne langer as 200 km: de Miass, de Uj, de Oeral, de Ai, de Ufa, de Uvelka, en de Gûmbeika.

Yn de oblast lizze 3.748 marren en markes, dy't fral yn it noardlike en eastlike diel lizze. In soad marren lykas de Toergojak-, Zjûratkûl- en Itkûlmar hawwe namme fanwegen it skjinne wetter en meitsje toerisme mooglik.  

Troch de oblast rint de grins fan Europa en Aazje. Súdlik fan Zlatûst stiet op de berchkaam Oeraltaû oan de M5 in stiennen monumint mei op de iene kant de namme 'Europa en de oare kant 'Aazje'. De stêden Zlatûst, Katav-Ivanovsk en Satka lizze yn Europa, Tsjeljabinsk, Troitsk en Miass yn Aazje. De stêd Magnitogorsk leit yn beide wrâlddielen. 

It klimaat is kontinintaal mei kâlde winters en waarme simmers.

## Skiednis
Eartiids wennen Basjkieren yn it gebiet. Hja libben dêr iuwen ûnder Mongoalsk bewâld. 

Sûnt de 16e iuw hearde it gebiet by it tsaristyske Ruslân, mar pas yn de iere 18e iuw setten de earste Slaven harren dêr nei wenjen. Yn septimber 1736 stifte de Tataarske kolonel Kûtlû-Mohammed Tevkelev (1674-1766; russifisearre namme: Aleksei Ivanovitsj Tevkelev), op de rjochter igge fan de Miass it fort fan Tsjeljabinsk. By in grutte opstân fan de Basjkieren yn de jierren 1735-1740 weefde hy tige wreed ôf mei it ferset, wêrby't in soad Basjkierske doarpen platbaarnd en tûzenen minsken fermoarde waarden. 

Yn 1737 waard de provinsje Iset stifte, wêrfan't Tsjeljabinsk sûnt 1743 de haadstêd wie. Fan 1744 oant 1919 foel de provinsje Iset mei de provinsje Ufa ûnder it gûvernemint Oarenburch. Op 27 augustus waard it gûvernemint Tsjeljabinsk oprjochte, dat lykwols mar oant 3 novimber 1923 bestie en doe oergyng yn de oblast Oeral. Op 17 jannewaris 1934 waard dy oblast opdield en ûnstie de hjoeddeiske oblast Tsjeljabinsk. Op 6 febrewaris 1943 waard in diel ôfskuord foar de oprjochting fan de oblast Koergan en sûnt binne de grinzen net mear feroare.        

Nei de oanlis fan it Trans-Sibearyske spoar yn de twadde helte fan de 19e iuw woeks it ynwennertal hurd.  

Op de freedtemoarn fan 15 febrewaris 2013 sloech om 09:15 oere in meteoritestoarm op de oblast del. Mear as tûzen minsken rekken ferwûne. It dak fan in gebou fan in sinkfabryk yn Tsjeljabinsk stoartte nei meteoritehagel  yn. De meteoritestoarm is mei ôfbylden en filmmateriaal goed dokumintearre; teminsten seis stêden waarden troffen, mei fral in soad skea oan de dakken.  

## Ekonomy
De oblast hat in hege yndustriële produksje. Metallurgy nimt it wichtichste plak yn. Fierder is der masinebou en metaalbewurking. De oblast is ryk oan grûnskatten lykas izer, koper, nikkel, sink, magnesyt en brúnkoal. Yn it gebiet binne ek in soad wapenfabriken. Yn de tiid fan de Sovjet-Uny wie de oblast dêrom net frij tagonklik.

## Befolking

De oblast is ien fan de tichtstbefolke gebieten fan de Oeral. De grutste befolkingsgroepen binne neffens de folkstelling fan 2010 Russen (83,8%), Tataren (5,36%) en Basjkieren (4,81%). De grutste religy fan it gebiet is de russysk-otterdoksy. Dêrnjonken is der ek in islamityske minderheid.  

### Befolkingsferrin
		

## Bestjoerlike yndieling en stêden

De oblast is yn 27 rajons en 16 stedsdistrikten ûnderferdield. Fjouwer fan de stedsdistrikten binne saneamde sletten stêden. 

Meiïnoar binne der yn de oblast 30 stêden en 13 plakken mei in stedsk karakter.