open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Martin Hersman

**Martinus Anthonius Johannes Maria (Martin) Hersman** (Sassenheim, 26 febrewaris 1974) is in earder Nederlânsk reedrider, en in hjoeddeisk sportkommentator. Hersman is de heit fan reedriidster Pien Hersman. 

Martin Hersman wie spesjalist op de 1500 meter en ek op de 1000 meter. Hersman wie ynternasjonaal aktyf tusken 1993 en 1999. Troch syn goede 1500 meter koe Hersman goed meikomme by allround kampioenskippen, mar winnend koe hy se nea ôfslute. Dêrom wiene de WK ôfstannen in útkomst foar him. Sa koe er him alle jierren mjitte mei de bêsten op de middenôfstannen. Nei syn karriêre as reedrider waard Hersman by de NOS sportkommentator by it reedriden. Hersman is boaske mei Colette Zee dy't ek reedriidster west hat.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Grutte Priis Formule 1 fan de Feriene Steaten 2018

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan de Feriene Steaten]]** 2018 yn Teksas op 21 oktober.
It wie de achttjinde race fan 20 races fan de Formule 1 yn 2018. Hy waard op it Circuit of the Americas hâlden. De race waard hâlden oer 56 omgongen, op it 5,5 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308,4 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Sebastian Vettelwaard trije plakken weromset by de start fanwegen it negearjen fan in reade flagge yn de tredde frije training.
* Max Verstappen waard fiif plakken weromset by de start fanwegen in fersnellingsbakwiksel. 
* Pierre Gasly waard fiifentritich plakken weromset by de start fanwegen it wikseljen fan meardere motorûnderdielen.
* Brendon Hartley waard fjirtich plakken weromset by de start fanwegen it wikseljen fan meardere motorûnderdielen, en in fersnellingsbakwiksel.

## Utslach Grutte Priis
* Esteban Ocon en Kevin Magnussen waarden diskwalifisearre om't se tefolle brânstof brûkt hiene.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Erben Wennemars

**Egbert Rolf (Erben) Wennemars** (Dalfsen, 1 novimber 1975) is in earder Nederlânsk reedrider, en in hjoeddeisk analist foar de NOS. Wennemars is de heit fan reedrider Joep Wennemars. 

Erben Wennemars wie spesjalisearre yn de sprint- en middenôfstannen 500, 1000 en 1500 meter, mar weage him ek oan it allrounden. De hichtepunten út syn karriêre binne twa wrâldtitels op de sprintfjouwerkamp (2004 en 2005), seis wrâldtitels de ôfstannen (twa kear de 1000, ien kear de 1500, trije kear de ploege-efterfolging) en twa brûnzen medaljes op de Olympyske Spullen fan Turijn yn 2006. Op de Olympyske Spullen fan Nagano yn 1998, dêr't Wennemars him foar de 500, 1000 en 1500 meter foar kwalifisearre hie, waard er op de twadde 500 meter foar de rest fan it toernoai útskeakele, trochdat de Noar Grunde Njøs foel en Wennemars yn syn fal meinaam, hjirby rekke it skouder fan Wennemars út 'e kom. Yn 2010 pleatste er him net foar de Olympyske Spullen wêrnei't er ophold. Wennemars gie dernei oan de slach, as analist by de NOS, fuotbalbestjoerder by PEC Zwolle en ûndernimmer. Yn it seizoen 2013-2014 kaam er koart werom op de iisbaan. Wennemars is boaske mei te presintatrise Renate van der Zalm. Tegearre hawwe sy twa soannen wêrûnder reedrider Joep Wennemars.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Tygh Valley (Oregon)

**Tygh Valley** is in plak (*[[census-designated place]]*) yn Wasco County yn Oregon, Feriene Steaten. Neffens de folkstelling fan 2020 hie it plak 236 ynwenners.

## Skiednis
It doarp is neamd nei de *Tygh* (*Taih*, *Tyigh*) of "Boppe Deschutes" fan de yndiaanske stamme fan de Tenino.

Tygh Valley wurdt troch guon sjoen as it begjin fan it Barlowpaad. Dat paad wie, yn de snuorje fan de *[[Oregon Trail]]*, ornearre om de rivier de Kolumbia by The Dalles ôf te snijen troch de Cascades nei de delling fan de Willamette yn it westen fan Oregon. Troch de wetterfallen en streamfersnellings wie it tige dreech oer de Kolumbia fan The Dalles ôf te reizgjen. Hja sochten dus nei in oar paad nei it westen ta en sadwaande waard it Barlowpaad oanlein.

## Geografy
Tygh Valley leit oan de US Route 197 krapoan 50 km súdlik fan The Dalles yn in lytse delling. Heuvels, lykas de *Tygh Ridge* noardlik dêrfan omkringje de delling. Om Tygh Valley hinne is in soad lânbou, lykas fleisfee, it ferbouwen fan weet en luserne.

## Klimaat
It plak hat waarme en drûge simmers, mei trochsneed moanlikse temperatueren net boppe de 30 °C. Neffens de Klimaatklassifikaasje fan Köppen hat Dufur in waarm mediterraan klimaat, Csb. De trochsneed delslach yn Tygh Valley bedraacht likernôch 340 mm.

## Demografy
Neffens de folkstelling fan 2000 wennen der 224 minsken, 97 hûshâldings en 67 famyljes yn it plak. De befolking bestie út 95,09% blanken, 1,34% yndianen, 2,23% Aziaten en 1,34% fan mingde rassen.
Wamic (Oregon)

**Wamic** is in plak (*[[census-designated place]]*) yn Wasco County yn Oregon, Feriene Steaten. Neffens de folkstelling fan 2020 hie it plak 123 ynwenners.

## Skiednis
Wamic is neamd nei de famylje Womack, dy't harren nei wenjen setten yn de omkriten. Wamic leit oan it Barlowpaad, dy't yn de snuorje fan de *[[Oregon Trail]]* oanlein waard om de rivier de Kolumbia fan The Dalles ôf ôf te snijen omreden de wetterfallen en streamfersnellings dy't reizgjen oer de rivier hinne dreech makke. Wamic hie fan 1884 oant 1958 in eigen postkantoar.

## Geografy
Wamic leit oan de foet fan it Cascadesberchtme 8 km westlik fan Tygh Valley en goed 50 km súdlik fan The Dalles. It dorp leit in pear kilometer fan Pine Hollow dy't oan it Pine Hollow Rervoir leit. It doarp is in agraryske mienskip dêr't fleisfee holden wurdt en luserne ferboud wurdt.

## Klimaat
It plak hat waarme en drûge simmers, mei trochsneed moanlikse temperatueren net boppe de 25 °C. 

## Demografy
Neffens de folkstelling fan 2000 wennen der 36 minsken, 20 hûshâldings en 15 famyljes yn it plak. De befolking bestie út 97,22% blanken en 2,78% yndianen.
Pine Hollow

**Pine Hollow** is in plak (*[[census-designated place]]*) yn Wasco County yn Oregon, Feriene Steaten. Neffens de folkstelling fan 2020 hie it plak 531 ynwenners.

## Geografy
Pine Hollow leit oan de foet fan it Cascadesberchtme 10 km westlik fan Tygh Valley en goed 50 km súdlik fan The Dalles. It doarp leit in pear kilometer fan Wamic. It doarp leit oan it Pine Hollow Reservoir.

## Klimaat
It plak hat waarme en drûge simmers, mei trochsneed moanlikse temperatueren net boppe de 25 °C. 

## Demografy
Neffens de folkstelling fan 2000 wennen der 424 minsken, 197 hûshâldings en 152 famyljes yn it plak. De befolking bestie út 94,10% blanken, 0,94% yndianen, 1,8% Pasifisyske Eilanners en 1,42 oare rassen en 2,36 fan mingde rassen. Etnysk sjoen binne 2,83% fan de befolking Hispanics.
Pine Hollow Reservoir

**Pine Hollow Reservoir** is in opslachmar fan it wetter út de beken *Threemile Creek* en *Pine Hollow Creek* oan de eastlike helling fan it Cascadesberchtme yn Wasco County yn Oregon yn de Feriene Steaten. De opslachmar waard yn de 1960-er jierren boud foar it opslach fan irrigaasjewetter. Hy leit op lân dat yn priveebesit is 19 km noardwestlik fan Maupin op de grins fan it Mount Hood National Forest. De mar hat in totale kustline fan 5,1 km en fiskjen en iepenbier tagong is tastien oan de gânse kustline.

De mar wurdt beheard troch *Oregon Department of Fish and Wildlife*, it Oregonske ministearje fan fisk en wyld, en it irrigaasjedistrikt. Njonken de mar leit it doarp Pine Hollow, dy't foa in grut part út fakânsjewenten bestiet, mar it ministearje hat in 3 meter brede stripe rjocht fan tagong om by de mar te kommen. De mar hat twa iepenbiere plakken dêr't boaten yn it wetter laden wurde kinne. Ek oan de mar is it kristlike jongereinkamp *Camp Morrow*, boatferhierbedriuwen en in winkel. 

Fisken dy't yn de mar foarkomme binne ûnder oaren reinbôgeforellen, brune dwerchmarfallen, forelbearzen en blauwe bearzen.
Maupin (Oregon)

**Maupin** is in plak (*city*) yn Wasco County yn Oregon, Feriene Steaten. Neffens de folkstelling fan 2020 hie it plak 427 ynwenners.

## Skiednis

Maupin ûntstie yn 'e ein fan de njoggentjinde iuw. Perry Maupin, in pionier dêr't it plak nei neamd waard, hie doe in pleats op it plak fan it hjoeddeistige plak. Der kaam in fearponttsjinst oer de rivier de Deschutes hinne en doe hiet it plak *Hunts Ferry* nei de eigener fan de fearpont. Neitiids waard it *Maupin Ferry* neamd troch de stifter fan it plak, William H. Staats. Yn 1909 waard de plaknamme ferkoarte ta *Maupin*.

## Geografy
Maupin leit oan de US Route 197 dy't yn it stedsje oer in brêge de rivier de Deschutes krúst. It plak leit goed 50 km súdlik fan The Dalles en 60 km noardlik fan Madras. 

## Klimaat
It plak hat waarme en drûge simmers, mei trochsneed moanlikse temperatueren net boppe de 22 °C. Neffens de Klimaatklassifikaasje fan Köppen hat it plak in waarm mediterraan klimaat "Csb". 

## Ekonomy
De ekonomy fan Maupin bestiet út houtferwurking, wettersport besibbe oan de rivier de Deschutes, lânbou en de dêroan besibbe tsjinsten. Maupin hat in legere skoalle en in skoalle foar it fuortset ûnderwiis, beiden part fan de *South Wasco County School District* dy't it suden fan Wasco County betsjinnet.

## Demografy
Neffens de folkstelling fan 2010 wennen der 410 minsken, 199 hûshâldings en 113 famyljes yn it plak. De befolking bestie út 95,7% blanken, 0,7% yndianen, 0,2% Aziaten, 0,2% Pasifisyske Eilanners en 0,2% oare rassen en 2,9 fan mingde rassen. Etnysk sjoen binne 1,2% fan de befolking Hispanics.

## Keppelings om utens
* Offisjele webside
* Keamer fan Keephannel fan Maupin
Mosier (Oregon)

**Mosier** is in plak (*city*) yn Wasco County yn Oregon, Feriene Steaten. Neffens de folkstelling fan 2020 hie it plak 468 ynwenners.

## Skiednis
Mosier waard yn 1854 stifte en waard yn 1914 offisjeel in gemeente (*city*). It hjoeddeistige postkantoar wie eartiids in bank en hat noch hieltyd de orizjinele klús. De skoalle fan Mossier waard yn 1920 boud en wie oant 1963 in selsstannige skoalle doe't it part waard fan it *Chenowith School District*. Yn 2003 waard de skoalle fannijs selsstannich as in *charter school*.

## Geografy
Mosier leit oan de rivier de Kolumbia, 19 km westlik fan The Dalles en 115 km eastlik fan Portland. De *[[Interstate 84]]* fan Portland nei The Dalles rint bylâns it plak. It plak leit yn de Kolumbia-kleau dy't troch it Cascadesberchtme rint. It eilân *Eighteenmile Island* yn de Kolumbia leit krapoan in kilometer de stream del fan it plak.

## Klimaat
It plak hat waarme en drûge simmers, mei trochsneed temperatueren net boppe de 22 °C. Neffens de Klimaatklassifikaasje fan Köppen hat Mosier in waarm mediterraan klimaat, Csb.

## Demografy
Neffens de folkstelling fan 2010 wennen der 433 minsken, 203 hûshâldings e 107 famyljes yn it plak. De befolking bestie út 90,1% blanken, 0,2% swarten, 2,3% yndianen, 1,2% Aziaten, 0,7% Pasifisyske Eilanners, 4,2% fan oare rassen en 1,4% fan mingde rassen. Etnysk sjoen foarmen Hispanics 22,4% fan de befolking. 

## Ofbylden

Mosier,_Oregon_-_panoramio.jpg|Mosier út 'e loft wei sjoen
Columbia_River_Gorge_from_near_Mosier,_Oregon.jpg|De Kolumbia-kleau sjoen út Mosier wei
Rainbow_above_a_vintage_bus_overlooking_rolling_hills.jpg|In bus yn de heuvels by Mosier
Dufur (Oregon)

**Dufur** is in plak (*city*) yn Wasco County yn Oregon, Feriene Steaten. Neffens de folkstelling fan 2020 hie it plak 632 ynwenners.

## Skiednis
De earste blanken kamen yn 1852 yn de omkriten. Dufur waard op 10 febrewaris 1893 stifte troch de twa bruorren Andrew en Enoch Burnham Dufur. Harren âlden, dy't út Nij-Ingelân wei kamen en fan Frânske hugenoaten ôfstamje, setten harren yn 1872 nei wenjen yn de omkriten en setten útein mei it opfokken fan fee op 240 bunder lân op it plak dêr't Dufur hjoed-de-dei leit. Yn 1880 ûntwurpen se it plattegrûn fan it plak.

Yn 2018 baarnde der goed 30.000 bunder lân ôf yn de omkriten fan Dufur omreden de drûchte.

## Geografy
Dufur leit likernôch 25 km súdlik fan The Dalles oan de US Route 197. It plak leit yn it midden fan rôljende heuvels, dêr't benammen weet en fruitbeammen ferboud wurde.

## Klimaat
It plak hat waarme en drûge simmers, mei trochsneed moanlikse temperatueren net boppe de 20 °C. Neffens de Klimaatklassifikaasje fan Köppen hat Dufur in waarm mediterraan klimaat, Csb.

## Demografy
Neffens de folkstelling fan 2010 wennen der 604 minsken, 244 hûshâldings en 163 famyljes yn it plak. De befolking bestie út 94,5% blanken, 1,7% yndianen, 0,2% Aziaten, 0,2% Pasifisyske Eilanners, 1,3% fan oare rassen en 2,2% fan mingde rassen. Etnysk sjoen foarmen Hispanics 1,5% fan de befolking.
Grutte Priis Formule 1 fan Meksiko 2018

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Meksiko]]** 2018 yn Meksiko-Stêd op 28 oktober.
It wie de njoggentjinde race fan 21 races fan de Formule 1 yn 2018. Hy waard op it Sirkwy Hermanos Rodríguez hâlden. De race waard hâlden oer 71 omgongen, op it 4,3 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305,3 kilometer.

## Kwalifikaasje
* Romain Grosjean waard trije plakken weromset by de start foar in botsing yn e Grutte Priis fan de Feriene Steaten.
* Pierre Gasly waard tweintich plakken weromset by de start fanwegen it wikseljen fan meardere motorûnderdielen, en in fersnellingsbakwiksel.

## Utslach Grutte Priis
* Brendon Hartley krige in straf fan fiif sekonden fanwegen in botsing.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Nasjonaal Park De Loonse en Drunense Duinen

**Nasjonaal Park De Loonse en Drunense Duinen** is in natuergebiet yn de Nederlânske provinsje Noard-Brabân. It is goed 3500 hektare grut en is sûnt 2002 in nasjonaal park. It park is oan de iene kant foar it grutste part in ferskaat oan drûge sânferstowingen en nullebosk, mar ek de grutte beekdellingsône fan de Zandleij heart derby mei syn produksjebosken, wiete greiden en sompen. 

It hiele park omfettet mear as 3500 ha. Dêrfan is ûngefear 465 ha stosân. It gebiet wurdt dan ek wol de " Brabânske Sahara " neamd.

Oan 'e westkant fan de Loonse en Drunense Duinen leit it attraksjepark Efteling. Ut de attraksje Pagode wei is it natoergebiet te sjen. Begjinnende boskbrânen kinne sa troch parkbesikers sjoen en meld wurde. Sa waard yn 2014 in begjinnende boskbrân troch besikers melden.
Martinyk

**Martinyk** is in eilân en Frânsk oerseesk departemint yn de Karibyske See, sa likernôch 700 kilometer súdeastlik fan de Dominikaanske Republyk. It leit súd fan Dominika en noard fan Sint-Lusia, en heart ta de Boppewynske Eilannen fan de Lytse Antillen. Martinyk telde by de lêste folkstelling 364.508 (2019) ynwenners.

## Geografy
It totale oerflak is 1.101 km, en de befolkingstichtens bedraacht 357 ynwenners yn 'e km. Martinique is fan noardwest nei súdeast sa likernôch 60 kilometer lang. It heechste punt is de fulkaan Mont Pelée (1397 meter).

### Bestjoerlike yndieling
Martinyk hat fjouwer arrondisseminten:
Grutte Priis Formule 1 fan Bachrein 2022

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Bachrein]]** 2022 yn Sakhir op 20 maart 2022.
It wie de earste race fan 22 races fan de Formule 1 yn 2022. Hy waard op it Bahrain International Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 57  omgongen, op it 5,4 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308,2 km kilometer.

## Kwalifikaasje
* Guanyu Zhou makke syn debút yn de Formule 1.

## Utslach Grutte Priis
* Sergio Pérez en Max Verstappen hellen de finish net, mar ha wol 90% fan de race-ôfstân ôflein, wêrtroch't se as klassearre notearre steane.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Saûdy-Araabje 2022

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Saûdy-Araabje]]** 2022 yn Jeddah op 27 maart 2022.
It wie de twadde race fan 22 races fan de Formule 1 yn 2022. Hy waard op it Jeddah Corniche Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 50 omgongen, op it 6,1 km lange sirkwy oer in raceôfstân fan 308,4 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Daniel Ricciardo waard trije plakken weromset by de start fanwegen it hinderjen fan Esteban Ocon yn de twadde kwalifikaasje-omgong
* Yuki Tsunoda slagge it net om in tiid te setten yn de kwalifikaasje, mar mocht dochs fan start gean yn de wedstriid.

## Utslach Grutte Priis
* Mick Schumacher mocht fan de dokters net meidwaan oan de wedstriid, as gefolch fan in swiere crash yn de twadde kwalifikaasje-omgong. Syn plak by de start waard ynnaam troch de earstfolgjende koereur nei it tapassen fan de straffen.
* Yuki Tsunoda gie net fan start yn de wedstriid
* Alexander Albon helle de finish net, mar hie al 90% fan de race-ôfstân ôflein, wêrtroch't er as klassearre notearre stiet.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Edward L. G. Bowell

**Edward L.G. "Ted" Bowell** (Londen, 1943 - Flagstaff (Arizona), 21 augustus 2023)  wie in Amerikaanske astronoom. Bowell studearre oan de Emanuel School yn Londen, it University College yn Londen en de Universiteit fan Parys.

Hy wie haadûndersiker fan de Lowell Observatory Near-Earth-Object Search (LONEOS). Hy hat in grut tal asteroïden ûntdutsen, sawol as ûnderdiel fan LONEOS as op persoanlike titel foardat LONEOS begûn. Ta dy lêste hearre de Joviaanske asteroïden 2357 Phereclos, 2759 Idomeneus, 2797 Teucer, 2920 Automedon, 3564 Talthybius, 4057 Demophon en (4489) 1988 AK. Hy wie ek meiûntdekker fan de periodike komeet 140P/Bowell-Skiff en de net-periodike komeet C/1980 E1.

De bûtenste asteroïde 2246 Bowell fan de Planetoïdegurdle waard nei him neamd. De offisjele nammejouwing waard publisearre op 1 jannewaris 1981.
Grutte Priis Formule 1 fan Brazylje 2018

Utslaggen fan de '''Grutte Priis Formule 1 fan Brazylje 2018 yn São Paulo op 11 novimber.
It wie de tweintichste race fan 21 races fan de Formule 1 yn 2018. Hy waard op Interlagos hâlden. De race waard hâlden oer 71 omgongen, op it 4,3 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 306 kilometer. 

## Kwalifikaasje
* Daniel Ricciardo waard fiif plakken weromset by de start fanwegen it ferfangen fan de turbo.
* Esteban Ocon waard fiif plakken weromset by de start fanwegen in fersnellingsbakwiksel.

## Utslach Grutte Priis
* Stoffel Vandoorne en Fernando Alonso krigen elk in straf fan fiif sekonden fanwegen it negearjen fan blauwe flaggen.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Abû Dabi 2018

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Abû Dabi]]**  2018 yn Abû Dabi op 25 novimber
It wie de ienentweintichste race fan 21 races fan de Formule 1 yn 2018. Hy waard op it Yas Marina Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 55 omgongen op it 5,5 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 305,3 kilometer.

## Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis
* It wie de lêste wedstriid yn de Formule 1 fan Marcus Ericsson, Sergey Sirotkin, Stoffel Vandoorne en Brendon Hartley.
* Esteban Ocon krige in straf fan 5 sekonden om't er bûten de baan west hie.
* Fernando Alonso krige in straf fan 15 sekonden om't er bûten de baan west hie.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Grutte Priis Formule 1 fan Austraalje 2022

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Austraalje]]** 2022 yn Melbourne op 10 april.
It wie de tredde race fan 22 races fan de Formule 1 yn 2022. Hy waard op it Albert Park Circuit hâlden. De race waard hâlden oer 58 omgongen, op it 5,2 km lange sirkwy oer in raceôfstân fan 306 kilometer. It sirkwy wie nei de Grutte Priis fan 2019 jusjes feroare.

## Kwalifikaasje
* Alexander Albon waard diskwalifisearre om't er mei te min benzine oer de finish fan de kwalifikaasje kaam wie
* Lance Stroll slagge it net om in tiid te setten yn de kwalifikaasje, mar mocht dochs fan start gean yn de wedstriid.

## Utslach Grutte Priis
*  Lance Stroll krige in straf fan 5 sekonden foar slalommen op it rjochte stik.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Syr Darja

De **Syr Darja** (Oezbeeksk: *Sirdaryo*; Tadzjyksk: Сирдарё = *Syrdarya*; Kazachsk: Сырдария = *Syrdarīya*,  histoaryske Grykske namme: Jaxartes) is in 2212 kilometer lange rivier yn Sintraal-Azië. De rivier ûntstiet by Namangan yn de Ferganadelling út de gearfoeging fan twa wetterboarnen dy't beide yn Kirgyzje ûntspringe: de Naryn dy't út it Tiensjan-geberchte komt en de Kara Darja út de Alai-keten. 

De twa wetterboarnen komme op it grûngebiet fan Oezbekistan by-inoar, wêrnei't de Syr Darja fia Tadzjikistan en nochris troch Oezbekistan al gau yn noardwestlike rjochting troch súdlik Kazachstan nei de Aralmar streamt. Grutskalige yrrigaasje fanút de rivier wurdt brûkt foar de lânbou yn it streamgebiet, benammen foar de katoentylt, mar hat ek bydroegen oan it útdrûgjen fan de Aralmar. 

Yn 'e âldheid stie de rivier bekend as de *Jaxartes*. Yn guon Grykske boarnen wurdt, frijwat misliedend, de namme *Tanais* brûkt. It wurdsje Darja yn de hjoeddeistige namme Syr Darja is it Perzyske wurd foar "see" en "stream". De rivier foarme de noardgrins fan de feroveringen fan Alexander de Grutte. Yn 329 f.Chr. stifte hy de stêd *Alexander Eschatê* (nei alle gedachten op it plak fan de hjoeddeistige stêd Chûdsjand) as permaninte garnizoensplak. It gebiet tusken de Syr Darja en de Amu Darja (yn de Klassike Aldheid bekend ûnder de Latynske namme *Oxus*) waard yn de Aldheid Transoksaanje neamd en waard in *[[wadi]]* (= drûge rivierdelling) yn it jier 1975.
Oezbeeksk

It **Oezbeeksk** (O‘zbek tili; syrillysk: Ўзбек тили) is mei sa likernôch 44 miljoen sprekkers de grutste Turkske taal fan Sintraal-Aazje. It is de offisjele taal fan Oezbekistan. Nei it Turksk is it Oezbeeksk de twadgrutste Turkske taal op ‘e wrâld. 

## Klassifikaasje
It Oezbeeksk is in East-Turkske taal. It Oeigoersk is it naust besibbe oan it Oezbeeksk. Wat grûnwurdskat en grammatika oangiet is it Oezbeeksk noch hieltyd relatyf nau besibbe oan it Oeigoersk. Oare ynfloeden komme út it Perzysk, it Arabysk en it Russysk.

## Taalgebiet
Oer de hiele wrâld prate sa’n 44 miljoen minsken Oezbeeksk as memmetaal. Yn Oezbekistan wenje 34,1 miljoen minsken en fierwei de measten prate Oezbeeksk. Yn it buorlân Tadzjikistan prate 873.000 Oezbeeksk, yn Kirgyzje binne dat 550.096, yn Kazachstan 332.017, yn Turkmenistan 317.000 en yn it buorlân Afganistan binne dat sa’n  4,5 miljoen minsken. Lytsere taalminderheden wenje yn Sina en Turkije.

## Alfabet
Foar 1928 waard it Arabysk alfabet brûkt Oezbeeksk te skriuwen. Nei 1928 waard, yn neifolging fan oare Turkske talen, it Latynsk alfabet brûkt. Under it Russyske bewâld fan Jozef Stalin waard it Syrillysk alfabet ynfierd. It Syrillysk alfabet ferlear nei it útienfallen fan de Sowjetuny oan status. Yn it ûnderwiis en iepenbier bestjoer waard besocht it Latynsk alfabet fannijs yn te fieren. Yn 'e praktyk wurde it Syrillyske en Latynske alfabet noch in soad neist elkoar brûkt. 

Yn 2021 beslute it Oezbeekske regear om yn 2023 folslein oer te gean op it Latynske alfabet. De ynfieringsdatum waard letter ferskood nei 2025.
Grutte Priis Formule 1 fan Emylje-Romanje 2022

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Emylje-Romanje]]** 2022 yn Imola op 24 april.
It wie de fjirde race fan 22 races fan de Formule 1 yn 2022. Hy waard op Imola hâlden. De race waard hâlden oer 63 omgongen, op it 4,9 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 309 kilometer.

## Kwalifikaasje systeem
De Grutte Priis fan Emylje-Romanje 2021 wie it earste GP-wykein fan 2022 dêr 't in sprintkwalifikaasje ferriden waard. In sprintkwalifikaasje is hast itselde as in normale race, mei as grut ferskil dat de wedstriid minder lang duorret. 
De sprintkwalifikaasje is likernôch 100 kilometer en sil dêrtroch omtrint 25 à 30 minuten duorje. 

It Grutte Priis-wykein begjint op freed mei de earste frije training fan sechstich minuten. Dêrnei folget in kwalifikaasje, dy 't de startopstelling foar de sprintkwalifikaasje bepaalt. By dizze kwalifikaasje meie de koereurs allinnich de sêfte bannen brûke. 

Sneontemoarns wurdt in twadde frije training fan in oere ferriden wêrnei 't middeis de sprintkwalifikaasje hâlden wurdt. De winner fan de sprintkwalifikaasje krijt ek de pole posysje foar de wedstriid op snein op syn namme. De wedstriid op snein wurdt ferriden oer in "normale" Grutte Priis ôfstân (sa'n 300 kilometer) en de teams hawwe in frije kar yn it type bân.

## Kwalifikaasje
* Alexander Albon slagge it net om in tiid te setten yn de kwalifikaasje, mar mocht dochs fan start gean yn de sprintkwalifikaasje.

## Sprint Kwalifikaasje

## Utslach Grutte Priis
* Guanyu Zhou starte út de pitstrjitte wei, om't der nei de kwalifikaasje noch oan syn auto wurke wie as gefolch fan in botsing mei Pierre Gasly.
* Esteban Ocon krige in straf fan fiif sekonden fanwegen it ûnfeilich ferlitten fan syn pitboks (garaazje).

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Miami International Autodrome

It **Miami International Autodrome** is in strjittesirkwy yn Miami yn de Amerikaanske steat Floarida. It sirkwy is ûntwurpen om it *Hard Rock Stadium* in stadion foar Amerikaansk fuotbal yn Miami Gardens hinne, in foarstêd fan Miami. De organisatoaren fan de Grutte Priis om it Hard Rock Stadium hinne hiene in prinsipeoerienkomst om fan 2021 ôf in wedstriid te organisearjen, mar dit rûn fertraging op. 

Foar it sirkwy fan 5,4 kilometer en 19 bochten, wurde alle nije en besteande diken op it terrein fan it Hard Rock Stadium brûkt, wêrby't de nije permaninte asfaltdiken dy't it sirkwy brûke sil, yntegrearre wurde. In pear wiken foar de Grutte Priis wurdt it sirkwy opboud foar it racewykein, Sadree 't it racewykein foarby is, wurdt it sirkwy demontearre en is it terrein fan it Hard Rock Stadium wer geskikt foar normaal gebrûk.
Sint-Petrustsjerke (Tsjerkwert)

De **Sint-Petrustsjerke** yn Tsjerkwert is ien fan de twa tsjerken fan de PKN-gemeente Tsjerkwert-Dedzjum. De tsjerke is in ryksmonumint.  

## Skiednis
Nei alle gedachten datearret it âldste diel fan de tsjerke út de 12e iuw. 

Yn 1632 waard in klokkestoel boud. Om't de tsjerke jimmeroan brekfalliger waard is der yn 1641 besletten de tsjerke lytser te meitsjen. De klokkestoel waard yn 1830 ferfongen troch in koepeltuorke en yn 1888 waarden de westlike gevel en it koepeltuorke ferfongen troch de heal ynboude toer mei in ynsnuorre spits neffens it ûntwerp fan J. van Reenen. It skip fan dowestien waard doe ommitsele en it fiifsidige koer bepleistere. 

Yn de toer hinget in klok út 1604 dy't getten is troch Gregorius van Hall. De klok waard yn de Twadde Wrâldkriich foardere, mar is letter werom fûn.   

## Ynterieur

It ynterieur komt oerien mei in tradisjoneel kalvinistysk ynterieur út de 17e iuw. De tsjerke hat in houten tonferwulft út de 16e iuw. De preekstoel stamt út 1725 en hat foarstellings fan Abraham's offer, de ljedder fan Jakob en in seldsume foarstelling fan de likenis fan de splinter en de balke. De hearebank wurdt begjin 17e iuw datearre en waard neffens de wapenbuorden yn opdracht fan de doetiidske bewenners fan it Waltaslot, Pyter fan Heerma en Fockel fan Haytsma, boud. De wapenbuorden waarden yn de Frânske tiid fernield, mar binne by in restauraasje fan 1995 werom set.

Yn it koer ûnder it oargel is in grêfmonumint foar Watse fan Cammingha en Rixt fan Donia en harren bern. It grêf is net hielendal mear yn de oarspronklike steat, mar is yn 2004 restaurearre sa't it doe wie.

Meïnoar lizze oer de flier fan de tsjerke 44 grêfsarken. De âldste is fan 1525 en de jongste fan 1826.

## Oargel

It oargel waard yn 1851 troch Van Dam boud. By de restauraasje fan 1961 waard it útwreide mei in frij pedaal. Ek is der doe in wynmotor oanbrocht. 

## Flearmûzen
Sûnt likernôch 1900 hûzet fan begjin april oant septimber tusken it ferwulft en it tek in kreamkoloanje fan hûnderten flearmûzen.

## Sjoch ek
* Sint-Joaristsjerke, Dedzjum

## Keppeling om utens
* Disposysje oargel
Grutte Priis Formule 1 fan Miami 2022

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Miami]]** 2022 yn Miami op 8 maaie
It wie de fyfde race fan 22 races fan de Formule 1 yn 2022. Hy waard op it Miami International Autodrome hâlden. De race waard hâlden oer 57 omgongen, op it 5,4 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308,5 kilometer.  It wie de earste GP fan Miami. 

## Kwalifikaasje
* Esteban Ocon koe net meidwaan oan de kwalifkaasje fanwegen in ûngemak yn de tredde frije training, mar mocht dochs úteinsette yn 'e wedstriid.

## Utslach Grutte Priis
* Lance Stroll en Sebastian Vettel starten út de pitstrjitte wei.
* Fernando Alonso krige in straf fan 10 sekonden foar in botsing mei Pierre Gasly en om't er bûten de baan west hie.
* Daniel Ricciardo krige in straf fan 5 sekonden om't er bûten de baan west hie.
* Kevin Magnussen krige in straf fan 5 sekonden foar in botsing mei Lance Stroll. 
* Kevin Magnussen en Sebastian Vettel waarden al klasseare om't se 90% fan de wedstriid útriden hienen.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Iqaluit

**Iqaluit** (útspr.: [iˈkaluit], likernôch: "y-kal-lû-yt"; Inûktitût: ᐃᖃᓗᐃᑦ, útspr.: [iˈqaluit], mei in yn 'e kiel útspr. k-klank) is de haadstêd fan it Kanadeeske territoarium Nûnavût. It is yn dat territoarium teffens de grutste delsetting en de iennichste stêd. De namme komt út it Inûktitût, de taal fan 'e Eskimo's fan Eastlik Arktysk Kanada, en betsjut letterlik: "plak dêr't in protte fisk sit". Iqaluit leit oan 'e súdwestlike kust fan it grutte eilân Baffinlân. De stêd waard yn 1942 stifte en stie oant 1987 bekend ûnder de Ingelske namme **Frobisher Bay**, nei de oanswettende baai. Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2021 hie Iqaluit doe goed 7.400 ynwenners.
Grutte Priis Formule 1 fan Spanje 2022

Utslaggen fan de **[[Grutte Priis Formule 1 fan Spanje]]** 2022 yn Montmeló op 22 maaie.
It wie de sechsde race fan 22 races fan de Formule 1 yn 2022. Hy waard op it Sirkwy fan Barcelona-Cataluña hâlden. De race waard hâlden oer 66 omgongen, op it 4,7 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 308,4 kilometer.

## Kwalifikaasje
* Fernando Alonso moast efteroan starte fanwegen it wikseljen fan meardere motorûnderdielen.

## Utslach Grutte Priis
* Alexander Albon krige in straf fan 5 sekonden om't er bûten de baan west hie.

## Top fiif yn it wrâldkampioenskip nei de wedstriid
Kristiansund

**Kristiansund** is in stêd en gemeente yn de Noarske provinsje Møre og Romsdal. De gemeente, mei 24.013 ynwenners (2022), bestiet út de stêd Kristiansund en it eilân Frei.

## Skiednis
De stêd Kristiansund leit oan de kust fan Nordmøre en bestiet út meardere eilannen; Kirkelandet, Nordlandet en Innlandet.

It plakje Fosna wie yn 1520 bekend as in strânplakje, en is yn 1631 in wichtige haven. Yn 1742 krige Fosna stedrjochten ûnder de namme Christiansund (nei kening Kristiaan VI fan Denemark) De groei fan de stêd kaam doe mei troch de houteksport, en dêrnei fiskerij. Mar doe't dat net mear út koe, begûnen de ynwenners fisk te keapjen fan Lofaten, en dy waarden op 'e rotsen fan Kristiansund drûge. Sokke fisk, bekend as "klipfisk" (fisk fan de rotsen), waard letter it wichtichste eksportprodukt fan de stêd.

Yn april 1940 krige Kristiansund it swier te ferduorjen, troch Dútske bombardeminten, sa'n 90% fan de stêd waard troch Dútske fleantugen ferwoeste.

Nei in gemeentlike weryndieling kaam it Eilân Frei by de gemeente Kristiansund.

## Ynfrastruktuer
De stêd wurdt oandien troch de fearboaten fan de Hurtigruten (in mear as hûndert jier âlde Noarske passazjiers- en transporttsjinst). It fleanfjild Kvernberget hat ynlânske ferbiningen mei Oslo, Bergen, Trondheim, Haugesund en Kristiansand. Sûnt 1992 ferbynt in 5,2 kilometer lange tunnel en twa brêgen Kristiansund mei it fêstelân fia de dyk RV 70. Dêrneist giet der in fearboat nei Trondheim. Tusken de 4 dielen fan de stêd fart, in lytsskalige feartsjinst. Dizze feartsjinst sette op 18 novimber 1867 útein en wurdt beskôge as de âldste transportmiddel fan de wrâld yn ûnôfbrutsen tsjinst.

## Galery

Ofbyld:Nordlandet kerk Kristiansund.jpg|Nordlandet kirke
Ofbyld:MØREJARL IMO 9257450 Kristiansund.JPG|Fearboat nei Trondheim
Ofbyld:Sundbåten angvik.JPG|Fearboat tusken de eilannen fan Kristiansund
Ofbyld:Grip fyr 2.jpg|Fjoertoer fan Kristiansund
Mount Asgard

De **Mount Asgard** (Inûktitût: ᓯᕙᓂᑎᕈᑎᖑᐊᒃ, *Sivanitirutinguak*) is in berch op it eilân Baffinlân yn it territoarium Nûnavût, yn it Noardpoalgebiet fan Kanada. De berch, dy't út granyt bestiet, hat in hichte fan 2.015&nbsp;m boppe seenivo en in top dy't bestiet út twa sylinderfoarmige rotspylders skaat troch in seal. De Mount Asgard leit yn it Nasjonaal Park Auyuittuq op it Cumberlandskiereilân, en heart ta it Baffinberchtme, dat sels wer diel útmakket fan it Arktysk Berchkeatling. De berch is ferneamd nei Asgard, it ryk fan 'e Asen (in ras fan goaden) yn 'e Noardske mytology. Ferskate oare bergen op Baffinlân binne nei dy goaden ferneamd, lykas de Mount Odin (de heechste) en de Mount Thor. De Mount Asgard is nei alle gedachten de bekendste berch op it eilân.

## Beklimmingsskiednis
De justjes hegere noardertop fan 'e Mount Asgard waard foar it earst beklommen yn 1953 troch Hans Weber, Jürg Marmet en Hans Röthlisberger. Dat wiene trije Switserske wittenskippers dy't meidiene oan 'e ekspedysje nei Baffinlân û.l.f. 'e Kanadees P. Baird, yn opdracht fan it Arktysk Ynstitút fan Noard-Amearika (AINA). Harren rûte nei de top folge de eastkant fan 'e berch, oer sniefjilden en rotsribben, oant se it seal tusken de beide toppen berikten. Dêrwei sochten se har paad by de granytwand op nei de noardertop. 

Harren rûte is noch altyd it gebrûklike paad foar moderne berchbeklimmers om 'e Mount Asgard te betwingen. Ek is it de standertrûte op 'e weromtocht foar berchbeklimmers dy't derfoar kieze fia de dreger te beklimmen oare kanten fan 'e berch omheech te gean. De sudertop waard foar it earst beklommen yn 1971 troch in team besteande út G. Lee, R. Wood, P. Clanky, J. Pavur, Y. Kamisawa en P. Koch. Sûnt dy tiid binne der teminsten trettjin ûnderskate rûtes nei de top fan 'e Mount Asgard beskreaun. 

## Yn films
De Mount Asgard tanket syn relative bekendheid fierhinne oan it feit dat er as setting brûkt is foar de opnamen fan 'e ''James Bond''-film *[[The Spy Who Loved Me (film)|The Spy Who Loved Me]]* (1977). Dy opnamen fûnen plak yn 1976 en besloegen de iepeningssêne fan 'e film, wêryn't geheim agint James Bond  fan 'e Britske ynljochtingetsjinst MI6 (spile troch Roger Moore) yn 'e Alpen by it delskyen fan in berch efterfolge wurdt troch aginten fan 'e KGB dy't him besykje te fermoardzjen. De efterfolging einiget as Bond fan in klif ôf skyt en yn 'e djipte falt, mar dan in parasjute iepengean lit yn 'e kleuren fan 'e Britske flagge. De basejump waard útfierd troch stuntman en klimmer Rick Sylvester.

## Galery

File:Mount Asgard 3 2001-07-25.jpg|De top fan 'e Mount Asgard spjaltet him yn twaen op mei in leech seal yn 'e midden
File:Mount Asgard aerial.jpg|Loftfoto fan 'e Mount Asgard
File:Mount Asgard 1 2001-07-25.jpg|De Mount Asgard fansiden sjoen
Flekkefjord

**Flekkefjord** is in stêd en gemeente yn it súdwesten fan Noarwegen. Flekkefjord hat noch oantinkens oan de oanwêzigens hannelers út Hollân. Sy kamen yn Flekkefjord te wenjen en eksportearden hout en fisk fanút Noarwegen nei Amsterdam. Dizze hannelers bouden in eigen wenwyk, de *Hollenderbyen*.

## Galery

2010-07-04 Nesgaten Flekkefjord.jpg|*strjitte yn Flekkefjord*
Flekkefjord bro.jpg|*Flekkefjord brêge*
Flekkefjord stasjon in 2007.jpg|*Spoarfytsen by it eardere stasjon fan Flekkefjord*
Flekkefjord kirke.JPG|Tsjerke fan Flekkefjord.
Ålesund

Ålesund is in stêd en gemeente yn de Noarske provinsje Møre og Romsdal. Yn 2022 hie Ålesund 67.114 ynwenners.
Ålesund leit op 230 km noardeast fan Bergen. De stêd is boud op trije eilannen; Hessa, Aspøy en Nørvøyy dy't de belangrike fiskershaven omslúte.

## skiednis
It ûntstean fan Ålesund as stedsk gebiet situearret him op de ein fan de 17e iuw as ferskate lytse keaplju út Bergen har fêstigjen komme oan beide kanten fan de Ålesundet, de seestrjitte dy't har namme oan de stêd jûn hat. Se ruilje fisk foar nôt. It plak wie strategysk goed keazen: ticht by de fiskgrûnen, op in krúspunt tusken de fjorden en de eilannen. Boppedat wie de haven goed besketten tsjin de wyn. Yn 1793 krige de stêd in tal hannelsprivileezjes oan wat har posysje noch ferstevige. Dochs telde Ålesund doetiids net mear as 200 ynwenners. Hjiryn sil der yn de kommende desennia mar stadichoan feroaring komme as ambachtslju, fiskers en seelju har hjir fêstigje.

Yn 1848 krijt de stêd stedsrjochten. De ynfloed dêrfan op de ûntwikkeling fan Ålesund hat dúdlik west. Yn 50 jier tiid groeit de befolking oan fan 1200 oant 11.000 minsken. De oanwêzigens nei 1860 fan kabbeljau ferklearret mei dy befolkingseksploazje. De stêd ûntwikkele him ta ien fan de grutste fiskershavens fan Noarwegen en ta wichtichste eksporthaven fan stokfisk.

Yn de nacht fan 22 op 23 jannewaris 1904 ferneatige in brân fierhinne de folsleine stêd. De measte huzen wiene, lykas gebrûklik yn Noarwegen, makke fan hout. In omfallen peteroaljelampe soe de brân feroarsake hawwe. mei troch súdwesterstoarm bleau de stêd 16 oeren baarnen. Opmerklik genôch kaam der hjirby mar ien persoan om it libben.
Fan oeral kaam help om de stêd te werbouwen, dizze werbou barde yn de styl dy 't doe furoare makke: de jugendstil.

Op it grûngebiet fan it hjoeddeiske Ålesund sit in noch folle âldere stedske delsetting, nammentlik it merkplak Borgund 5 km eastlik fan it stedssintrum. Dizze stêd moat yn de midsiuwen in drok hannelsplak west hawwe lykas út archeologyske fynsten bliken docht. Nei 1400 ferlear Borgund stadichoan oan belang om op it lêst folslein te ferdwinen. De politike tastân, de neifleagen fan 'e Swarte Dea en de Hânze, wêrtroch't alle hannel him op Bergen en Trondheim taspitste, wurde dêrfoar as oarsaak jûn. Yn 1968 waarden Ålesund en Borgund offisjeel gearfoege.

## Ynfrastruktuer
It fleanjild fan Ålesund, Luchthaven Ålesund, Vigra, leit sa'n 20 km benoarden fan Ålesund op it eilân Vigra, en hat bennammen ynlânske en in tal Jeropeeske ferbiningen. De stêd wurdt oandien troch de fearboaten fan de Hurtigruten (in mear as hûndert jier âlde Noarske passazjiers- en transporttsjinst). 

## Galery

Aalesund 2008IW.jpg|*útsjoch op Ålesund fanôf de Aksla*
Iglesia parroquial, Ålesund, Noruega, 2019-09-01, DD 77.jpg|Ålesund tsjerke
Borgund kirke i Ålesund.jpg|Borgund tsjerke
Wunderschöne Jugendstil Architektur in Alesund. 07.jpg|Jugendstil arsjitektuer yn Ålesund
Hidra (eilân)

**Hidra** is in eilân yn de gemeente Flekkefjord yn Agder mei sa'n 530 ynwenners yn 2016. De salmkweek is ekonomysk wichtich. Hidra is ek in populêre fakânsjebestimming. Hidra is in eilân yn de gemeente Flekkefjord yn Agder.

De âldst bekende namme foar it eilân is *Hítr*, letter is dit *Hitterø*. Hidra hat delsettings hân sûnt it stiennen tiidrek. Op 1 jannewaris 1965 waard de doetiidske gemeente Hidra, dat doe 1.277 ynwenners telde, yn ‘e mande mei Gyland, Nes en it grutste part fan de gemeente Bakke (útsein Øksendal), gearfoege ta de nije gemeente Flekkefjord.
Yn 2007 betochten amtners fan de doetiidske provinsje Vest-Agder dat it in goed idee wêze soe om yn stee fan in oertocht mei de fearboat, in tunnel oan te lizzen nei it eilân. Mar yn 2013 waard it projekt ôfsein om't it te djoer wurde soe.

## Ofbylden

Hidra 1.jpg|
Hidra - Hidra Sund - panoramio.jpg|
Hidra.jpg|
Hidra - panoramio.jpg|
Eduardo Riedel

**Eduardo Corrêa Riedel** (berne july 5, 1969) is in Brazyljaanske politikus en sakeman dy't lid fan 'e Braziliaanske Sosjaal-Demokratyske Partij en waard keazen ta gûverneur fan Mato Grosso do Sul yn 'e Braziliaanske ferkiezings fan 2022 . 

Yn 2022 stelde hy him kandidaat foar gûverneur yn 'e Mato Grosso do Sul steatsferkiezings mei Barbosinha as fise-gûverneur.  Op 2 oktober 2022 krige hy 361.981 stimmen (25,16%) en gie de twadde omloop yn mei kandidaat Renan Contar.    

Yn 1994 troude hy mei Monica Morais, mei wa't er twa bern hat: Marcela en Rafael.
Bodø

**Bodø** is in stêd en gemeente yn de provinsje Nordland dêr't Bodø ek de haadstêd fan is.
De stêd leit op 14° 23' easterlingte, 67° 17' noarderbreedte. Omdat se boppe de poalsirkel leit, kin men hjir fan 2 juny oant 10 july de Midnachtsinne bewûnderje. De poalnacht duorret fan 15 oant 29 desimber. Troch de ynfloed fan de Golfstream is it klimaat der frij myld: de trochsneed temperatuer is -2,2° yn jannewaris en 12,5° yn july.

## Skiednis
Bodø is in frij jonge stêd mar it plak hat in lange histoarje. Bodø krige yn 1816 stedsrjochten. Hja hie har bloei fan 1860 oant 1880 doe't grutte skoallen hjerring yn 'e omkriten foarkamen. Mei it ferdwinen fan de hjerring waard de stêd eins ek wei. Yn 1940 waard Bodø troch de Dútsers foar trijekwart yn pún sketten. Fan de 6000 ynwenners dy't de stêd doe telde, ferlearen 3500 minsken harren hûs. Sweden holp by de weropbou fan de stêd. De wyk, dy't no yn it sintrum fan Bodø  leit, wurdt hjoed de dei dêrom noch de *Sweedske stêd* neamd. Yn novimber 2019 waarden der mei help fan boaiemradar fyftjin grutte grêfheuvels fûn en ek in folslein Fikingskip. Omdat noch gjin fjoerplakken oantroffen binne is ûnwis, oft der ek Noarmannen op it plak wenne hawwe. 

## Ynfrastruktuer
De lofthaven fan 'e stêd leit 2 km westlik fan it sintrum, en hat ynlânske ferbiningen mei Oslo, Trondheim en Tromsø. De spoarferbining mei Trondheim bekend as de Nordlandsbanen en it stasjon fan Bodø waarden op 7 juny 1962 offisjeel troch kening Olav ynhuldige. Bodø wurdt eltse dei oandien troch de fearboaten fan de Hurtigruten (in mear as hûndert jier âlde Noarske passazjiers- en transporttsjinst). Dêrneist binne der fearboaten nei Røst, Værøy en Moskenes en snelboaten nei ferskate eilannen yn de omjouwing. 

## Ofbylden

Bodø-Bahnhof-04-2019-gje.jpg|Stasjon fan Bodø
Nyholmen fyr.jpg|Nyholmen fyr (fjoertoer)
Im Sportboothafen von Bodø.jpg|haven yn Bodø
Bodø.jpg|Bodø fanôf it wetter
Yair Lapid

**Yair Lapid**, Hebriuwsk: יאיר לפיד , (Tel Aviv, 5 novimber 1963) is in Israelyske politikus en âld-sjoernalist. Hy is lieder en oprjochter fan de politike partij Yesh Atid. Sûnt 1 july 2022 is hy premier.

Lapid is sûnt 5 febrewaris 2013 lid fan de Knesset. Hy wie fan 2013 oant 2014 minister fan Finânsjes en is sûnt 2021 minister fan Butenlanske Saken.

## Sjoch ek
* List fan Israelyske premiers

## Keppeling om utens
*  Yair Lapid,  webstee fan de Knesset
Alta

**Alta** (Samysk: Álaheadju) is in stêd en gemeente yn de provinsje Troms og Finnmark. Alta is benammen bekend om de rotskeunst fan Alta (eins fan Jiepmaluokta) dy't yn de rotsen fûn binne. De âldste ôfbyldingen binne mear as 7000 jier âld, de jongste binne fan it begjin fan ús jiertelling. De rotstekeningen steane op de Wrâlderfgoedlist fan UNESCO. Alta is yn de hjerst fan 1944 troch de Dútske Wehrmacht, by de operaasje *Nordlicht*, hast folslein mei de grûn lyk makke. Njonken de Alta tsjerke stiene noch mar in pear gebouwen oerein. Pas yn 1999 krige Alta stedsrjochten, om't de befolking yn de lêste jierren sterk groeid wie. De E6, de wichtichste sneldyk fan Noarwegen rint troch Alta. It fleanfjild Alta leit 3,5 km eastlik fan it sintrum fan de stêd, en hat bennammen ynlânske ferbiningen. 
Yn Nederlân kent men Alta bennammen fan de natoeriisbaan Nornett stadion, dêr't earder reedrider Bart Veldkamp iismaster is.

## Galery

Alta kirke 1.jpg|Alta tsjerke
Alta Centrum 2.JPG|Alta sintrum
Finnmarksloepet.JPG|Start fan slidehûn wedstriid Finnmarksloepet.
1992.08.08 Helleristninger i Alta II.jpg|Rotstekeningen by Alta
Nikolaastoer (Eagum)

De **Toer fan Eagum** is de toer fan de eardere Nikolaastsjerke fan Eagum. De toer is in ryksmonumint. 

## Skiednis
De tsjerketoer datearret fan de 13e iuw. De âlde oan Nikolaas fan Myra wijde midsiuwske tsjerke waard al yn 1776 ôfbrutsen en ferfongen troch nijbou, dy't yn 1856 ek sloopt waard. Sûnt stiet de toer allinne op it tsjerkhôf. 

Eartiids hongen twa klokken yn de toer. De twa klokken binne yn de Twadde Wrâldoarloch troch de besetter út de toer helle en allinne de lytse is werom kommen, de grutte is ferdwûn. Op de grutste stie yn it Latyn dat er yn it jier 1326 getten wie ta eare fan de hillige Nikolaas. It plak fan de grutte klok is ynnommen troch in klok fan 1958 út de Amsterdamske Kristus-Keningtsjerke. De lytse klok hat gjin inkele fersiering, en is mooglik getten doe't de toer boud is. 

Doe't kening Willem III ferstoar yn 1890, waarden yn it hiele lân de deadsklokken let salang't de kening noch op ierde stie. It gemeentebestjoer hie Eagum lykwols gjin berjocht dien fan it ferstjerren. Mooglik wie Eagum te lyts en de muoite net wurdich en wat der wol of net fan wier wie, der waard besletten dat op de begraffenis dochs de klokken fan Eagum liede soene, mar wol op oare tiden as de oare doarpen. Op de dei fan de begraffenis letten de Eagumer klokken al om acht oere moarns. De oare doarpen yn de gemeente begûnen net earder as om njoggen oere, mar doe hold Eagum him stil. Op it stuit dat de oare klokken wer swijden, begûn Eagum nochris, sadat it lûd fan de Eagumer klokken de hiele gemeente oer te hearren wiene.

De toer is yn 1983 restaurearre.
Aaron Carter

**Aaron Charles Carter** (Tampa, 7 desimber 1987 - Lancaster, 5 novimber 2022) wie in Amerikaansk sjonger. Aaron wie it jongste bruorke fan sjonger Nick Carter. Yn 1997, doe't er tsien jier âld wie, stie Aaron foar it earst allinnich as sjonger op it poadium, yn it foarprogramma by in optreden van de Backstreet Boys de popgroep fan syn broer. Hjirnei tekene er in platekontrakt en waard der in earste single útbrocht yn de hjerst fan 1997, "*Crush on You*". Op 1 desimber fan datselde jier folge it debútalbum "*Aaron Carter*". Ein jierren 90 begjin 2000 song er in tal soundtracks yn foar de films *[[Pokémon de film: Mewtwo tsjin Mew]]*, *[[Rugrats in Paris: The Movie]]*, *[[Jimmy Neutron: Boy Genius]]* en *[[The Princess Diaries]]*. Letter gie Carter oer fan sjongen op rappen, en hie er inkele roltsjes yn films en musicals. 

Op 5 novimber 2022, yn 'e aldens fan 34 jier, ferstoar Aaron Carter nei in jierrenlange drug- en alkoholferslaving en psychyske problemen.

## Diskografy
### Studio-albums

### Kompilaasje-albums
Preikestolen

De **Preikestolen** of Prekestolen (letterlik: de Preekstoel) is in klif dy't 604 meter boppe de Lysefjord útstekt. 
Preikestolen leit yn de Noarske gemeente Sandnes yn de provinsje Rogaland, sa'n 30 km eastlik fan Stavanger. It is in toeristyske attraksje yn it westen fan Noarwegen en biedt in útsjoch oer fjorden en bergen. De klif is ûnder oare troch in kuierrûte dy't mei stiennen markearre is berikber. De Preikestolen binne ûnder oare troch in mei stiennen markearre kuierrûte berikber, mar kin ek op oare wizen besjoen wurde bygelyks út in rûnfeartboat wei fan de Lysefjord ôf. De Preikestolen is in toeristyske attraksje en dêrtroch is it der faaks aardich drok.

## Galery

Preikestolen03.jpg|*De kontreien fan de preikestolen*
Preikestolen01.jpg|*De klif mei de Lysefjord*
Preikestolen04.jpg|*Stienen markering kuierrûte* 
Preikestolen, view from below - Norway - panoramio.jpg|*De preikestolen fanôf de Lysefjord besjoen.*
Steaftsjerke fan Heddal

De **steaftsjerke fan Heddal** (Noarsk: Heddal stavkirke) is in steaftsjerke yn it doarp Heddal yn de gemeente Notodden yn de Noarske provinsje Vestfold og Telemark. It is de grutste steaftsjerke fan Noarwegen. 
De tsjerke waard boud yn it begjin fan de 13e iuw. It is in grut part fan it jier noch altyd yn gebrûk as tsjerke.

## Ofbylden

Stave church Heddal altar.jpg|Altaar
Stabkirche Heddal Portal 2021 07 24.jpg|Portaal
Heddal stavkirke RK 84513 IMG 9895.JPG|Doar
HeddalJLM3.jpg|Ornamint op it dak