open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Albertville (Frankryk)

**Albertville** *([[Savoyaardsk]]: Arbèrtvile)* is in stêd yn it súdeasten fan Frankryk. De stêd leit yn it departemint Savoie yn it Frânske part fan de Alpen en is de haadstêd fan it arrondissemint mei deselde namme. Troch de stêd rint de rivier Arly. De stêd hat sawat 20.000 ynwenners (2023) dy't *Albertvillois* neamd wurde.

Yn 1992 binne dêr de Olympyske Winterspullen hâlden yn it skygebiet fan Les Trois Vallées en La Plagne. Yn datselde jier waarden ek de Paralympyske Winterspullen 1992 yn Albertville hâlden. Westlik fan Albertville leit it Olympysk park mei ferskate stadions en yn de stêd is it Olympysk Hûs (Frânsk: *Maison des 16es Jeux Olympiques d'Hiver*) werom te finen.

## Ferkear en ferfier

Yn de gemeente leit spoarweistasjon Albertville.

## Ferskaat
* Albertville (Albertstêd) wie yn de koloniale tiid in stêd yn Belgysk Kongo, no Kalemie.

## Keppelings om utens
* Lokaasje fan de gemeente (kaart mei skaal 1:100.000) op Mapquest
Konstantin Korovin

**Konstantin Aleksejevitsj Korovin** (Russysk: Константин Алексеевич Коровин ; Moskou, 23 novimber 1863 – Parys, 11 septimber 1939) wie in Russysk keunstskilder en dekôrûntwerper, waans wurk meast ta it  ympresjonisme rekkene wurdt.

## Libben en wurk
Korovin sette útein mei in stúdzje arsjitektuer yn Moskou, mar gie nei twa jier oer op skilderkeunst; hy krige ûnder oaren ûnderrjocht fan Vasili Polenov. Hy makke syn stúdzjes dien yn Sint-Petersburch.

Tusken 1888 en 1894 reizge Korovin mei syn freon Valentin Serov geregeldwei troch Noard-Ruslân en Skandinaavje. Yn 't earstoan hie er in frijwat realistyske styl fan skilderjen, mar nei in pear reizen nei Parys kaam syn wurk oan de ein fan de 19e iuw sterk ûnder ynfloed fan it ympresjonisme te stean. 

Neist skilder krige Korovin ek bekendheid as teäterdekorateur, benammen nei 1900, op oanstean fan syn freon Fjodor Sjaljapin hâlde er him dêr mei dwaande. Foar de Wrâldtentoanstelling fan 1900 yn Parys dekorearre er it Russyske paviljoen en ûntfong dêrfoar in ‘gouden medalje’. De gearwurking mei teäterregisseur Konstantin Stanislavski begjin 20e iuw slagge ek tige.

Yn de Earste Wrâldkriich wie Korovin kamûflaazje-adviseur op it haadkertier fan ien fan de Russyske legers en wie er geregeldwei oan it front te finen. Nei de Oktoberrevolúsje gie er wer foar it teäter oan 'e gong. Sa makke er dekôrs foar Richard Wagner syn *Die Walküre* en *Siegfried* en ek foar *De Nutekreaker* fan Pjotr Iljitsj Tsjaikovsky(1918–1920).

Yn 1923 ferruile Korovin Ruslân foar altyd foar Parys, mei help fan Folkskommissaris foar Underwiis Anatoli Loenatsjarski, formeel om better te wurden fan in hertsykte. De lêste tiid fan syn libben wie dreech, mei sykte, allerhanne praktyske swierrichheden, earmoed en de soarch foar syn lichaamlik beheinde soan. Korovin skildere yn dy perioade in soad Paryske strjittafrelen, fral om troch de tiid te kommen (hy wie ien fan de earsten dy't wurk op Montmartre ferkocht). Hy bleau ek oan 't wurk as dekorateur foar it teäter en ûntwurp ûnder mear it dekôr foar Rimsky-Korsakov syn “De Gouden Hoanne”.

Hy stoar yn 1939 en waard begroeven op it Russysk tsjerkhôf te Sainte-Geneviève-des-Bois (Essonne).

## Kar-út wurk

Ofbyld:Korovin-pechenega.JPG|*Beek yn [[Petsjenga]]*, ca. 1894
Ofbyld:Korovin arkhangelsk.JPG|*[[Archangelsk]]*, 1894
Ofbyld:Korovin On Balcony.jpg|*Op it balkon*, 1898
Ofbyld:Korovin winter.jpg|*Parysk kafee yn de winter*, ca. 1898
Ofbyld:Korovin on terrace.jpg|*Froulju op it terras*, 1911
Ofbyld:Korovin pier in Gurzuf.JPG|*Pier in [[Hoerzoef]]*, 1914
Ofbyld:Korovin Shalyapin.jpg|*[[Fjodor Sjaljapin|Sjaljapin]]*, 1915
Ofbyld:Korovin Gurzuf.jpg|*Stillibben, Hoerzoef*, 1916
Ofbyld:Korovin spring.JPG|*Maitiid*, 1917
Ofbyld:Korovin Parisian Street.jpg|*Paryske strjitsêne*, jierren tritich


## Keppelings om utens
*Wurk fan Konstantin Korovin
*Ofbylden yn Wikigallery
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1952

De **[[Olympyske Simmerspullen 1952]]**, ek wol de XVe Olympiade neamd waarden yn 1952 yn Helsinki, Finlân hâlden. It swimmen waard hâlden yn it *Helsinki Swimming Stadium*.

## Helsinki Swimming Stadium
Mei de bou fan it Helsinki Swimming Stadium waard yn de jierren tritich fan de foarige iuw begûn en waard boud foar de Olympyske Simmerspullen fan 1940, mar dy waarden ôflaske yn ferbân mei de Twadde Wrâldkriich. De bou kaam troch de kriich stil te lizzen en pas yn 1947 waard it swimbad ôfmakke; der wie plak foar 12.500 taskôgers. It Helsinki Swimming Stadium leit oan de noardeastkânt fan it Helsingin olympiastadion, en wurdt hjoed de dei brûk as rekreaasje swimbad.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 4x200 meter Frije Slach estafette

## Medaljespegel

## Utslaggen Fryske dielnimmers
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1948

De **[[Olympyske Simmerspullen 1948]]**, ek wol de XIVe Olympiade neamd waarden yn 1948 yn Londen, Grut-Brittanje hâlden. It swimmen waard hâlden yn it *Empire Pool*.

## Empire Pool
It Empire Pool waard boud yn 1934 en hie plak foar 12.500 taskôgers. Nei de Spullen is it swimbad tichtmakke en it gebou omneamd ta Wembley Arena it wurd hjoed-de-dei noch altyd brûkt foar sporteveneminten.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 4x200 meter Frije Slach estafette

## Medaljespegel
Tignes

**Tignes** is in gemeente yn it Frânske departemint Savoie (regio Rhône-Alpes) en telt 2220 ynwenners (1999). It plak makket diel út fan it arrondissement Albertville. Tignes is in wichtich wintersportplak en hat in útstrekt skygebiet Espace Killy dat ferbûn is mei dat fan Val d'Isère. Yn de gemeente, mar benammen yn de stêd Albertville, waarden dan ek de Olympyske Winterspullen 1992 en Paralympyske Winterspullen 1992 hâlden.

## Skiednis

It doarpke Tignes lei eartiids yn de delling fan de Isère, wat leger as Val d'Isère. Nei de Twadde Wrâldkriich waard lykwols in hydro-elektryske keardaam oanlein oan de Isère. Troch de ûntstiene kearmar, it Lac du Chevril, soe it âlde doarpke Tignes ûnder wetter komme te lizzen. De tsjerke waard ferhuze nei Tignes-les-Boisses, en it doarp rûn úteinliks ûnder yn 1952. Om de tsien jier lit EDF de mar foar ynspeksje- en ûnderhâldswurken oan de daam leechrinne, en wurde de resten fan it âlde Tignes noch sichtber.

## Kearnen

De gemeente bestiet út de doarpkes Tignes-Val-Claret op 2127 meter hichte, Tignes-le-Lac op 2100 meter, Tignes-le-Lavachet op 2100 meter, Tignes-les-Boisses op 1850 meter en Les Brévières op 1550 meter. Brévières is in âld doarpke, de rest ûntstie nei de konstruksje fan de keardaam of as skystasjon. 

## Geografy
It oerflak fan Tignes bedraacht 80,2 km2, de befolkingstichtens is 27,7 ynwenners de km2.

## Demografy
Understeande figuer toant it ferin fan it ynwennertal (boarne: INSEE-tellingen).

ImageSize = width:250 height:200
PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20
TimeAxis = orientation:horizontal
AlignBars = justify
Colors =
 id:gray1 value:gray(0.9)

DateFormat = yyyy
Period = from:1960 till:2010
ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1960

PlotData =
 bar:3000 color:gray1 width:1
 from:start till:end
 bar:2000 color:gray1
 from:start till:end
 bar:1000 color:gray1
 from:start till:end
 bar:0 color:gray1

LineData =
 layer:front
 points:(48,44)(84,71) color:blue width:2 #1962 oant 1968. Ynwennertal 1962: 425 1968: 901
 points:(84,71)(100,100) color:blue width:2 #1975: 1412
 points:(100,100)(128,104) color:blue width:2 #1982: 1486
 points:(128,104)(160,134) color:blue width:2 #1990: 2005
 points:(160,134)(196,146) color:blue width:2 #1999: 2220



## Toerisme

Tignes is foar in grut ôfhinklik fan de toerisme, benammen wintersport. It doarp foarmet tegearre mei Val-d'Isère it skygebiet Espace Killy.
Op de flanken fan de berchtop de **Grande Motte** kin ek yn de simmer skyd wurde. Tignes biedt in grut tal skyliften: in trektou, sleepliften, stuoltjesliften en ferskate kabelbanen. Derûnder sit de lift Bollin Fresse. Ek is der in ûndergrûnse kabelspoarwei: Funiculaire Du Perce Neige

## Literatuer
*  *Tignes, mon village englouti*, Payot, Parys, 2000 ISBN 2-228-88460-X

## Keppelings om utens
* Ynformaasje oer Tignes
* Lokaasje fan de gemeente (kaart mei skaal 1:100.000) op Mapquest
* Webcams yn Tignes
Guozzelûken

**Guozzelûken** (Nederlânsk: *ganstrekken*; Limburchsk: *gawstrèkke*; Ingelsk: *Goose pulling*; Dútsk:*Gänsereiten*, *Gänseköppen* of *Hähneköppen* ) is yn Nederlân, Belgje en Noard-Dútslân fanâlds in folksfermeits. It wurdt tsjintwurdich noch dien yn parten fan Belgje en Dútslân (op Fêsteljûn) en yn Nederlân yn Grevenbicht, allinne is de libbene goes no troch in deadenien ferfongen.
 
Guozzelûken heart ta de ier-midsiuwske kwelspullen dy’t doe tige algemien wiene op it plattelân fan Noardwest-Europa. It gie der doe rûch oan wei. De spullen kamen yn ferskate foarmen foar. Yn alle gefallen waard in libbene guos oan de poaten ophong en waard der besocht om de kop derôf te lûken. Yn Grevenbricht giet it om guozzelûken op it hynder. Yn it noarden fan Nederlân wie it wenst om mei in boatsje ûnder de goes troch te farren, dy’t oan in line boppe in wetter ophongen wie, en sa de kop der ôf te lûken. Soms waarden kop en hals fan guos ynfette om it wat dreger te meitsjen. Yn gefal fan in rike dielnimmer waard de guos ek wol ferfongen troch in swan.
De midsiuwske tradysje fan it guozzelûken is yn ferskillende lannen yn suver deselde foarm behâlden bleaun. Europeanen hawwe de tradysje meinaam nei Noard- en Súdamearika.

Mids 19e iuw waard  mear en mear beswier makke tsjin it kwelspul, ek fanwege de iepenbiere dronkenskip dy’t der faak anneks oan wie. It ôfskaffen dêrfan late yn Amsterdam yn 1876 ta it saneamde merkerebûlje. Doe wie it in ein hinne dien mei it spul yn Nederlân.

In besibbe folksfermeits wie it iellûken, wat ein 19e iuw ek ferbean waard troch de oerheid en yn 1886 oanlieding wie foar de ielrebûlje (*palingoproer*) yn Amsterdam.

## Keppelings om utens
* Guozzelûke yn Nijverseel, Belgje, juny 2007 (fideo)
* "De Vrije Gans", guozzelûkkriich, Berendrecht, Belgje, april 2008 (fideo)
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1932

De **Olympyske Simmerspullen 1932**, ek wol de Xe Olympiade neamd waarden yn 1932 yn Los Angeles, Feriene Steaten hâlden. It swimmen waard hâlden yn it *Los Angeles Swimming Stadium*.

## Medaljespegel

## Los Angeles Swimming Stadium
It Los Angeles Swimming Stadium waard yn 1932 boud foar de Olympyske Simmerspullen. Der wie plak foar 10.000 taskôgers. It swimbad is 50 meter lang en 20 meter breed. Hjoed de dei is it swimbad ek wol bekind as it John C. Argue Swim Stadium.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 4x100 meter Frije Slach estafette

#### 4x200 meter Frije Slach estafette
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1928

De **[[Olympyske Simmerspullen 1928]]**, offisjeel de *Spullen fan de IXe Olympiade*, wie de achtste Spullen yn de rige fan de moderne Olympyske Spullen. De Spullen waarden organisearre yn Amsterdam, Nederlân. It swimmen waard hâlden yn it *Olympisch Sportpark Zwemstadion*. 

## Medaljespegel
De top tsien fan lannen dy't by it swimmen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1928.

## Olympisch Sportpark Zwemstadion
It Olympisch Sportpark Zwemstadion waard boud yn 1928 en hie doe plak foar 6.000 taskôgers. It bad wie 50 meter lang en 18 meter breed. By de dûktoer wie it bad 5 meter djip. It Swimbad waard nei de Spullen yn 1929 wer ôfbrutsen. op it plak fan it swimbad steane hjoed de dei wenningen en kantoaren. 

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 4x100 meter Frije Slach estafette

#### 4x200 meter Frije Slach estafette
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1924

De **[[Olympyske Simmerspullen 1924]]**, ek wol de **VIIIe Olympiade** neamd waarden yn 1924 yn Parys, Frankryk hâlden. It swimmen waard hâlden yn it *Piscine des Tourelles*.

## Medaljespegel

## Piscine des Tourelles
It Piscine des Tourelles waard boud yn 1924 hat plak foar 8.023 taskôgers. 

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 4x100 meter Frije Slach estafette

#### 4x200 meter Frije Slach estafette
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1936

De **[[Olympyske Simmerspullen 1936]]**, ek wol de **XIe Olympiade** neamd waarden yn 1936 yn Berlyn, Dútslân hâlden. It swimmen waard hâlden yn it *Olympiapark Schwimmstadion Berlin*.

## Medaljespegel

## Olympiapark Schwimmstadion Berlin
It Olympiapark Schwimmstadion Berlin waard boud yn 1935 en hie plak foar 20.000 taskôgers. It swimbad wie 50 meter lang en 20 meter breed. Der wie in apart bad foar it keunstdûken fan 20 meter breed en 20 meter lang. It wie it earste swimbad dat op in krekte temperateur hâlden waard. It swimbad leit oan de noardkant fan it Olympysk Stadion.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 4x100 meter Frije Slach estafette

#### 4x200 meter Frije Slach estafette
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1920

De **[[Olympyske Simmerspullen 1920]]**, ek wol de **VIIe Olympiade** neamd waarden yn 1920 yn Antwerpen, Belgje hâlden. It swimmen waard hâlden yn it *Stade Nautique d'Antwerp*.

## Stade Nautique d'Antwerp
It Stade Nautique d'Antwerp waard boud yn 1920 en nei de Spullen wer ôfbrutssen. De Olympyske swimmers fûnnen it wetter kâld en smoarch nei in wedstriid draafden se dan ek rap nei de waarme dûs.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 400 meter Skoalslach

#### 4x200 meter Frije Slach estafette

## Medaljespegel
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1912

De **[[Olympyske Simmerspullen 1912]]**, ek wol de Ve Olympiade neamd waarden yn 1912 yn Stokholm, Sweden hâlden. It swimmen waard hâlden yn ôfbêkene stik wetter fan de *Djurgårdsbrunnsviken*. It wie de earste kear dat it swimmen foar de froulju op it programma stie.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 400 meter Skoalslach

#### 4x200 meter Frije Slach estafette

## Medaljespegel
Graham Norton

**Graham William Walker** (Dublin, 4 april 1963), bekend ûnder syn artystenamme **Graham Norton**, is in Ierske akteur, komyk en telefyzjepresintator.

Hy waard bekend as programmamakker op it Britske Channel 4 en troch syn rol as preester Noel Furlong yn de Ierske telefyzjesearje *Father Ted*. Hoewol't er mar yn trije ôfleverings te sjen wie, wie er tige populêr by de sjoggers. Nei Channel 4 hat Norton in soad wurk ferset foar de BBC, mei programma's op BBC 1, BBC 2 en BBC Radio 2. By it grutte publyk is er bekend as presintator fan de *[[Graham Norton Show]]*. Norton is ek mei-eigner fan *SO Television*, de produksjemaatskippij fan syn telefyzjeprogramma's.

## Persoanlik

Norton makket gjin geheim fan syn homoseksualiteit.

Norton hat te lijen fan vitiligo, in hûdsykte.

Yn 1988 waard er oanfallen, yn it boarst stutsen en foar dea op strjitte efterlitten.

Norton feroarsake striderij op 7 oktober 2006, doe't er ekstasy as "fantastic" oanpriizge.

## Prizen
* 1999: Gaytime awards - *Gay Entertainer of the Year*
* 2000: BAFTA - Bêste optreden foar *So Graham Norton*
* 2001: RTS Television Award - Bêste presintator foar *So Graham Norton*
* 2001: TRIC Award - TV Persoanlikheid fan it jier
* 2001: BAFTA - Bêste optreden foar *So Graham Norton*
* 2002: BAFTA - Bêste optreden foar *So Graham Norton*

## Filmografy
Kriminaliteit

**Kriminaliteit** (fan it Latynske *criminalis*, in ferbûging fan *crimen*, "misdie") kin algemien definiearre wurde as:  "alles wat troch de wet strafber steld is".  Wat as kriminaliteit beskôge wurdt kin dusferskille fan maatskippij ta maatskippij, neigeraden de hearskjende noarmen.

Yn de kriminology wurde meardere definysjes fan it wurd "kriminaliteit" brûkt.

De gedrachswittenskip dy't it fenomeen kriminaliteit bestudearret is de **[[kriminology]]**; it techysk ûndersyk nei eventueel strafbere feiten hjit soms ek noch wol **[[kriminalistyk]]** of tsjintwurdich faker **[[forensysk ûndersyk]]**.

## Kriminaliteit yn Nederlân
It Sosjaal en Kultureel Planburo hat, oan de hân fan slachtofferenkêtes, yn in ûndersyk fan april 2006 konkludearre dat de kriminaliteit yn Nederland yn de ôfrûne 25 jier tanomd is fan 3,9 nei 4,5 miljoen delikten. 

Ut de Lanlike kriminaliteitskaart 2006, opsteld troch de Dienst Nationale Recherche Informatie, docht bliken dat fergelike mei 2005 de kriminaliteit mei 7 persint sakke . Slachtofferenkêtes toane oer dizze perioade lykwols gjin signifikant weromrinnen.

It oantal minsken dat him faak ûnfeilich fielt, sakke fan 7% yn 1995 nei 3% yn 2004. 

As wy sjogge nei de fertochten, falt op dat in oantal befolkingsgroepen oerfertsjintwurdige binne. Sjoch de grafyk fan it CBS fan desimber 2008. It CBS hat dêrby sjoen hokker persintaazje fan in bepaalde befolkingsgroep yn kontakt komt mei plysje en/of justysje.

## Organisaasjes op it mêd fan kriminaliteit
* Plysje
* Justysje
* Iepenbier Ministearje 
* Rjochterlike macht
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1908

De **[[Olympyske Simmerspullen 1908]]**, ek wol de **IVe Olympiade** neamd waarden yn 1908 yn Londen, Grut-Brittanje hâlden. It swimmen waard hâlden yn it *White City Stadium*.

### Swimbaden
### White City Stadium
It White City Stadium waard yn 1907 boud foar de Olympyske Simmerspullen yn 1908. It hie doe plak foar 93.000 taskôgers. It hie in Atletykbaan fan 536,44 m in baanhurdfytsbaan fan 660 meter in Swimbad fan 100 meter mei in dûktoer. De oarspronklike atletykbaan hat tsjinst dien oant 1914. Yn 1927 is de atletykbaan fuorthelle en ynsiedde mei gêrs om plak te meitsjen foar wynhûndraverijen. Yn 1985 is it White City Stadium ôfbrutsen om plak te meitsjen foar de gebouwen fan in tillefyzjestjoerder.

### Northampton Institute
Is boud yn 1894 en is in Universiteit it waard oprjochte mei as doel it befoarderjen fan de yndustriële feardigens, algemiene kennis, sûnnens en wolweazen fan jonge manlju en froulju dy't hearre ta de earmere klassen. Yn 1908 waard yn de Great Hall ûnderdiel fan Universiteit it Olympyske Boks toernoai hâlden. De Universiteits swimbad waard ek brûkt as spylplak foar it wetterpolo toernoai en in oantal swimûnderdielen, Hjoed de dei is it swimbad de Universiteits Biblioteek.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 400 meter Frije Slach

#### 1500 meter Frije Slach

#### 100 meter Rêchslach

#### 200 meter Skoalslach

#### 4x200 meter Frije Slach estafette

## Medaljespegel
Militêr

In **militêr** is in persoan dy't wurk docht yn tsjinst fan in kriichsmacht fan in erkende steat, meastal it heitelân. 
As in boppeneamd persoan net yn tsjinst is fan een erkende steat, is sprake fan in hiersoldaat, strider, rebel en yn guon gefallen sels fan in terrorist; organisaasjs mei sokke persoanen hjitte meastentiids milysje.
Ta ûnderskied wurde net-militêren as boarger oantsjutten. Der is in griis gebiet tusken militêr en boarger, dêr't de Geneefske Konvinsjes dúdlikheid oer besykje te jaan.
As in militêr him frijwillich oanmelden hat is it in beropsmilitêr. As se ta militêre tsjinst ferplichte binne troch harren nasjonale wetjouwing, is sprake fan in tsjinstplichtige.  
Elke Nederlânske militêr falt ûnder de Nederlânske kriichstucht.

Militêr kin (as eigenskipswurd) ek "fan de kriichsmacht" betsjutte.

## Froulike militêren
Yn de measte westerske lannen binne der manlike én froulike militêren. De Nederlânske loftmacht hat al sûnt 1 novimber 1951 froulike militêren yn tsjinst yn de Luva, de *Loftmacht Frouljusôfdieling*. Ek oare kriichsmachtdielen hienen soksoarte frouljusôfdielings Milva, de *Militêre Frouljusôfdieling* en Marva, de *Marine Frouljusôfdieling*. Dizze ôfdielings waarden op 1 jannewaris 1982 formeel opheft en giene folslein op yn de betreffende kriichsmachtûnderdielen.

Tsjintwurdich hearre froulju likegoed as manlju ta it definsjepersoneel fan it Nederlânske leger. Yn wervingskampanjes wurde ek froulju oansprutsen. Hjirmei fiert Definsje it troch de oerheid ferplicht stelde diversiteitenbelied út. Sa soe it leger in bettere ôfspegeling fan de maatskippij foarmje. Ek minsken mei in net-Nederlânske eftergrûn wurde oanlutsen foar in funksje yn it Nederlânske leger.

## Militêre hiërarchy
De militêre hiërargy wurdt ûnderferdield yn kategorieën.
* De heechste kategory is dy fan de **[[offisier]]en** dy't wrr ûnderferdield binne yn trije subkategoryen, 
** *[[flaggeoffisier]]en*
** *[[haadoffisier]]en*
** *[[subalterne offisier]]en*. 
* De middelste kategory: **[[ûnderoffisier]]en**.
* De leechste kategory is dy fan de **[[manskippen]]**

### Rangen en stannen
Sjoch List fan militêre rangen fan de Nederlânske Kriichsmacht
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1904

De **[[Olympyske Simmerspullen 1904]]**, ek wol de **IIIe Olympiade** neamd waarden yn 1904 yn Saint Louis, de Feriene Steaten hâlden. It swimmen waard hâlden yn in marke yn it *Forest Park*.

## Utslaggen
#### 50 yards Frije Slach

#### 100 yards Frije Slach

#### 220 yards Frije Slach

#### 440 yards Frije Slach

#### 880 yards Frije Slach

#### 1 mijl Frije Slach

#### 100 yards Rêchslach

#### 440 yards Skoalslach

#### 4x50 yards Frije Slach estafette

## Medaljespegel
Cyndi Lauper

**Cynthia Ann Stephanie Lauper** (New York, 22 juny 1953) is in Amerikaansk sjongster en aktrise.

Lauper hie it meast súkses mei de singles *Girls Just Want to Have Fun* (1983), *Time After Time* (1984), *The Goonies 'R' Good Enough* (1985) en *True Colors* (1986). Lauper hat 11 albums en goed 40 singles útbrocht, dêr't yn 2008 al mear as 30 miljoen fan oer de toanbank gien wiene.

Lauper is troud mei David Thornton. Yn 1997 krigen se in soan.

Yn 2016 krige Lauper in stjer op de Hollywood Walk of Fame.

## Diskografy
### Studio-albums

### Kompilaasje-albums

## Filmografy & Musicals

|-

|-
|2006
|*[[The Threepenny Opera]]*
| Jenny 
|Broadway musical
|-

|-
|1989
|*[[The Super Mario Bros. Super Show!]]*
|As har sels
|1 ôflevering: "Robo Koopa/Captain Lou is Missing"
|-
|1990
|*[[Mother Goose Rock 'n' Rhyme]]*
|Mary 
|Televyzjefilm
|-
|1990
|*[[The Wall – Live in Berlin]]*
|Young Pink
|Televyzjefilm
|-
|1993–1999
|*[[Mad About You]]*
|Marianne Lugasso
|4 ôfleveringen
|-
|1999
|*[[Happily Ever After: Fairy Tales for Every Child]]*
|Pidge (stimme)
|1 ôflevering: "The Happy Prince"
|-
|1999
|*[[The Simpsons]]*
|As har sels (stimme)
|1 ôflevering: *Wild Barts Can't Be Broken*
|-
|2004
|*[[Higglytown Heroes]]*
|Operator Hero (stimme)
|1 ôflevering: 
|-
|2005
|*[[That's So Raven]]*
|Ms. Petuto
|1 ôflevering: "Art Breaker
|-
|2005
|*[[Queer as Folk (Amerikaanske telefyzjesearje)|Queer as Folk]]*
|As har sels
|1 ôflevering: "I Love You
|-
|2006
|*[[The Backyardigans]]*
|As har sels (stimme)
|1 ôflevering: "International Super Spy: Part 1"
|-
|2008
|*[[Kathy Griffin: My Life on the D-List]]*
|As har sels
|1 ôflevering: "Fly the Super Gay Skies"
|-
|2008
|*[[Gossip Girl]]*
|As har sels
|1 ôflevering: "Bonfire of the Vanity"
|-
|2009
|*[[30 Rock]]*
|As har sels
|1 ôflevering: "Kidney Now!"
|-
|2009–2015, 2017
|*[[Bones (Televyzjesearje)|Bones]]*
|Avalon Harmonia
|5 ôfleveringen
|-
|2012
|*[[Bob's Burgers]]*
|Performer (stimme)
|1 ôflevering: "The Belchies"
|-
|2012
|*[[Happily Divorced]]*
|Kiki Kappelmaster
|1 ôflevering: "Follow the Leader"
|-
|2014
|*[[Front and Center (Televyzjesearje)|Front and Center]]*
|As har sels
|1 ôflevering
|-
| 2018
| *[[Magnum P.I. (2018 Televyzjesearje)|Magnum P.I.]]*
| Vanessa Nero
| 1 ôflevering
|- 
| 2020
| *[[Young Sheldon]]*
| As har sels (stimme)
| 1 ôflevering
|- 
| 2020
| *[[Bubble Guppies]]*
| Miss. Goo Goo (stimme)
| 1 ôflevering
|-

|-
| 1984
| *Prime Cuts*
| As har sels (cameo)
|-
| 1985
| *[[The Goonies]]*
| As har sels (cameo)
|-
| 1988
| *[[Vibes (film)|Vibes]]*
| Sylvia Pickel
|-
| 1991
| *[[Off and Running]]*
| Cyd Morse
|-
| 1993
| *[[Life with Mikey]]*
| Geena Briganti
|-
| 1994
| *[[Mrs. Parker and the Vicious Circle]]*
| Net neamde picknick gast
|-
| 1996
| *Sesame Street Elmocize*
| Twyla
| Direct-to-video<
|-
|2000
| *[[The Opportunists]]*
| Sally Mahon
|-
| 2005
| *[[The Naked Brothers Band: The Movie]]*
| As har sels (cameo)
|-
| 2009
| *[[Here and There (film)|Here and There]]*
| Rose
|-
| 2011
| *[[National Lampoon’s Dirty Movie]]*
| Little Johnny's, mem
|-
| 2014
| *[[Henry & Me]]*
| Nurse Cyndi
| Nominated – Annie Award for Voice Acting in a Feature Production
|}
Jessie J

**Jessica Ellen Cornish**, artystenamme **Jessie J** (Londen, 27 maart 1988), is in Britske singer-songwriter. Sy hat lieten skreaun foar Justin Timberlake, Miley Cyrus, Christina Aguilera en Alicia Keys. Febrewaris 2011 wûn de *Critic's choice award* op de BRIT Awards 2011.
Har debútsingle 'Do it like a dude' waard folge troch 'Price Tag' dêr’t hja tegearre mei rapper B.O.B. oan wurke hat. De single dy’t dêrnei kaam, 'Who you are', hat it ek bêst dien.

## Wurkpaad
Doe’t Jessie alve jier wie waard sy cast foar in rol yn Andrew Lloyd Webber syn West End-produksje fan *Wistle down the wind*. Mei 16 jier gong sy studearjen oan de BRIT-skoalle (*The London School for Performing Arts & Technology*) en doe’t hja 17 wie sette sy útein mei in famkesband. Jessie J hat in ûnregelmjittige hertslach sûnt har 11e en krige op har 18e in lytse beroerte. 

Jessie har platemaatskippij wie Gut Records. Sy naam dêr in album op, mar foardat it materiaal frijkaam gie it bedriuw fallyt. Dêrnei waard sy súksesfol as lieteskriuwster. Teffens song hja mei op Cyndi Lauper har *Bring Ya To The Brink*-omgong yn Ingelân (2008). Jessie har karriêre krige faasje doe’t sy lieten skreaun hie foar artysten sa as Rihanna, Justin Timberlake, Alicia Keys, Christina Aguilera en Miley Cyrus. De grutste single dy’t hja skreau wie it nûmer foar Miley Cyrus, 'Party in the USA'.
 
Yn 2010 makke Jessie J har solo-debút mei de single 'Do It Like a Dude'; har twadde single 'Price Tag' waard in hit. 

Jessie har debútalbum, 'Who you are', waard ein febrewaris 2011 yn it Feriene Keninkryk en yn de Feriene Steaten útbrocht. ‘In dream dy’t útkaam’, hat se dêroer sein. Begjin 2011 hat Jessie sein dat hja  biseksueel is.

## Diskografy
Albums:
* *[[Who You Are (Jessie J album)|Who You Are]]* (2011)
* *[[Alive (Jessie J album)|Alive]]* (2013)
* *[[Sweet Talker (Jessie J album)|Sweet Talker]]* (2014)
* *[[R.O.S.E. (Jessie J album)|R.O.S.E.]]* (2018)
* *[[This Christmas Day (album)|This Christmas Day]]* (2018)

## Prizen

## Keppelings om utens
* Jessie J kanaal op YouTube
* Offisjele webside
Edukaasje

**Edukaasje** (Latyn : *educere*, bekendmeitsje) is in oerkoepeljende term dy't foarming, ûnderwiis, mar ek opfieding omfet.
Metoaden fan ûnderwizen en learen yn én bûten skoalske omjouwings; learprosessen dy't yn in skoalske opmjouwing barre (formele edukaasje) of dêrbûten (ynformeel), yn de wrâld op himsels; de oerdracht fan de wearden en garre kennis fan in mienskip.

## Sjoch ek
* Didaktyk
* Pedagogyk
* Underwiiskunde
* Kultueredukaasje
* Erfgoededukaasje
* Gesondheidsfoarljochting en -opfieding (GVO)
* Natuer- en miljeuedukaasje (NME)
Lulkens

**Lulkens** of **lilkens**, of mei in âlder wurd **grime**, is in emoasje dy't optrede kin by ien dy't dwers sitten of tsjinwurke wurdt, as syn "territoarium" betreden wurdt, of as oer syn of har grinzen hinne gien wurdt. Lilkens set dus oan ta agresje (of hinger dermei gear), fan de persoan sels of fan syn of har groepsgenoaten. Lilkens kin him uterje yn wurden (skelle en rache) of yn dieden yn de foarm fan fysyk geweld (slaan, skoppe, hântaastlikheden of sels it brûken fan wapens).

Oars besjoen is lilkens de gefoelskomponint fan agresje, in ûnderdiel fan de stressreaksje dy't by alle bisten optreedt: in waarnommen bedriging ropt in tsjinreaksje op, dy't op syn bar bedrigend is en útrinne kin yn geweld.

Mylde foarmen fan lilkens wurde oantsjutten mei wurden as *argewaasje*, *niteligens* of *yrritaasje*. Myldere foarmen mei de termen *drift*, *grime* en *mâlens*. En sterkere foarmen mei *driftbuien*, *dûmens* of *[[dwylsinnigens]]*. As ien syn lilkens net blike lit, wylst er wol lilk is, is der sprake fan *ynhâlden lilkens*.

Hokker foarm fan lilkens der optreedt hinget net allinnich ôf fan de sterkte fan de prikel en fan it karakter fan de persoan, mar ek fan dy syn algehiele tastân. Tastannen dy't de niteligens fan in persoan ferheegje kinne binne: wurgens, honger, pine, sykte, seksuele frustraasje, en it brûken - of de ûnthâlding - fan drugs. Ek hormonale feroarings lykas by PMS, menopauze of in manyske episoade kinne de niteligens ferheegje.
Ien dy't lilk is kin syn grime op in wylde en net-rjochte wize uterje, lykas mei razen of slaan, mar kin ek mei opsetsin in konflikt oangean en besykje de bedriging of de obstakels út de wei te romjen. De lilkens kin lykwols en ynhâlden en opkroppe wurde. Ek kin de lilkens op net-konfliktueuze wize utere wurde. As ien syn ilkens oer langere tiid op subtile wize blike lit en hjirby direkte konflikten út de wei giet, is sprake fan passyf-agressyf gedrach.

As lilkens anneks is mei agresje (fysyk of ferbaal) kin dizze rjochte wêze tsjin oare persoanen, organisaasjes of soms foarwerpen (bygelyks kompjûteragresje). Minsken besykje likens faak sa ôf te reagearjen. Ek kin de lilkens rjochte wêze op de eigen persoan, bygelyks as hy of sy mient wat ûnferstannichs of ferkeards dien te hawwen.

Yn de klassike filosofy waard al skreaun oer lilkens troch de Grykske wiisgear Aristoteles en troch de Romeinske stoïsyn Seneca, dy't dêrom syn ferhanneling 'De ira' ('Oer de lilkens') wijde.

## Sjoch ek
* Eangst
* Fertriet
* Periodike eksplosive steurnis
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1900

De **[[Olympyske Simmerspullen 1900]]**, ek wol de **IIe Olympiade** neamd waarden yn 1900 yn Parys, Frankryk hâlden. It swimmen waard hâlden yn in de Seine.

## Utslaggen
#### 200 meter Frije Slach

#### 1000 meter Frije Slach

#### 4000 meter Frije Slach

#### 200 meter Rêchslach

#### 200 meter hindernisswimmen

#### Underwetterswimmen

#### 200 meter ploegen

## Medaljespegel
Eangst

**Eangst** of **eangstme** is in fysiologyske tastân dy't kenmerke wurdt troch lichaamlike, kognitive, emosjonele en gedrachskomponinten. Eangst hat meardere gradaasjes. Foarbylden fan myldere foarmen binne: ‘jin net op je gemak fiele’, ûnrêst en soarch. Foarbylden fan mear ekstreme foarmen binne panyk, de panyksteurnis en de generalisearre eangststeurnis.

## Symptomen
Slimme eangst giet faak lykop mei lichaamlike ferskynsels as in ferhege hertslach en bloeddruk, hertkloppings, dûzelichheid, drûge mûle, pine yn it boarst, mislikheid, koartamigens en pine yn ’e holle. Der kin ek sprake wêze fan in bleke kleur om ’e holle, switte, in ferhege produksje fan adrenaline yn it bloed, en steurnissen yn de spiisfertarring. Psychologysk sjoen heart by eangst in ûndúdlik gefoel fan driging of gefaar. Soms kin eangst in symptoom wêze fan stress. De lichaamlike symptomen fan eangst wurde ek wol sjoen as in wize wêrop’t it lichem him tariedt op bedrigings fan bûtenôf. Eangst kin mei depressiviteit foarkomme. Eangst kin ek blike út antlit-ekspresjes.

## Normale eangst
In gefoel fan eangst hoecht net altyd patologysk te wêzen: lykas gefoelens as lilkens en wanmoedigens kin it in teken wêze fan in normale oanpassing fan it organisme oan gefaarlike, slimme of ekstreme omjouwingskondysjes. Tink oan situaasjes as: soldaten oan it front, loftoanfallen of kalamiteiten. Eangst preparearret dêrby it organisme op mooglik gefaar en/of it ûndernimmen fan bepaalde aksjes, lykas flechtsje foar gefaar. Fûle eangst kin yn kombinaasje mei de dêrby optredende ferhege fysiologyske arousal lykop gean mei in 'blikfernauwing', wêrby’t allinnich de dúdlike prikels út de omjouwing ferwurke wurde, en details net mear waarnommen wurde. Eangst treedt ek faak op yn minder ekstreme omstannichheden as sprekke yn it iepenbier, in eksamen dwaan (eksamenfreze) en it leverjen fan in sportprestaasje. Dizze foarmen fan eangst hawwe faak in antisipearjend karakter. Beweard wurdt dat in mylde foarm fan eangst sels de prestaasje ferbetterje kin.
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1896

De **[[Olympyske Simmerspullen 1896]]**, offisjeel de Spullen fan de I Olympiade, wiene de earste moderne Olympyske Spullen en waarden yn Atene, Grikelân hâlden.   It swimmen waard hâlden yn in de *Baai of Zea* yn de buurt fan de stêd Piraeus.

## Utslaggen
#### 100 meter Frije Slach

#### 500 meter Frije Slach

#### 1200 meter Frije Slach

#### 100 meter Frije Slach matroazen

## Medaljespegel
Leafde

**Leafde** beslacht in breed ferskaat oan gefoelens fan affeksje, tagedienens en tawijing foar oare persoanen of foar bisten of dingen. It rint útinoar fan romantyske en/of seksuële gefoelens foar immen mei wa't men in relaasje hat of hawwe wol, oant affeksje foar jins âlden en oare famyljeleden, freonen en húsdieren, mar kin (foar libbenleaze dingen oer) ek basearre wêze op gefoelens fan geniet dy't opwekke wurde troch it dwaan of ûndergean fan it ien of oar, lykas it iten fan in beskaat gerjocht of it dielnimmen oan in beskate sport.

Yn 'e sterkste foarm jout leafde minsken de yndruk dat se sûnder it objekt fan harren leafde net mear fierder libje kinne; dêrmei binne se psychologysk ôfhinklik fan 'e oanwêzichheid fan dat objekt. Leafde kin jin ek it gefoel jaan dat men ûnoerwinlik is, en dat men alles oer hat foar dejinge dêr't men fan hâldt. It tiidwurd dat by leafde heart is **hâlde fan**. It komt lykwols gauris foar, benammen by romantyske leafde, dat de gefoelens mar fan ien kant komme; dat neamt men ûnbeäntwurde leafde. Soks kin foar in protte leafdesfertriet soargje. Persoanen dy't faninoar hâlde, neamt men wol **minners** of **frijers**. It symboal fan 'e leafde is it hert, mei't men foarhinne miende dat de minsklike gefoelens út it lichaamlike hert kamen. 

De betsjuttings dy't oan it begryp 'leafde' jûn wurde, binne sterk kultureel en maatskiplik ynspirearre. Fanút de kristlike tradysje fan 'e Westerske wrâld jildt it as in himsels opofferjende en foar oaren woldiedige hâlding (agape). Dizze soarte fan leafde rjochtet him op it ferlet fan in oar en siket wat it bêste foar sa'n oar is. Yn dat gefal lit de leafde de oare de frije kar om dy leafde te beäntwurdzjen of net. Dit soarte leafde freget offers en bodzjen foar harren dy't dernei stribje. Mar foar de pear minsken dy't folslein ôfstân dien hawwe fan harren egoïsme is dizze leafde in libbene boarne dy't gjin ynspanning mear ferget, mar fanselssprekkend en natuerlik is.

In rommere definysje fan leafde is de leafde sûnder betingst (metta). Dat is de soarte fan leafde dy't foar de oare persoan de folsleine romte en frijheid skept om him- of harsels wêze te kinnen. Leafde kin him ek uterje as garitas, in skinking oan in goed doel. Garitas bart benammen om emosjonele redens, basearre op it graach helpe wollen by eat dêr't men gefoelsmjittich by belutsen is. It kin lykwols ek op lotter rasjonele grûn basearre wêze.
Pietro Locatelli

**Pietro Antonio Locatelli** (Bergamo, 3 septimber 1695 – Amsterdam, 30 maart 1764) wie in Italjaanse komponist en fioelist út de Barokperioade.

Hy studearre yn Rome by Giuseppe Valentini (1681-1747). Nei in oantal konsertreizen troch Frankryk en Dútslân festige Locatelli him yn 1729 in Amsterdam, dêr't fioeleles joech, Italjaanse snaren ferkocht en muzykútjouwer wie. Hy late yn Amsterdam ek in Collegium Musicum, dat út begoedige muzykleafhawwers bestie, foar wa't er ek komponearre.

Locatelli wie in firtuoas fioelist en it measte fan syn wurk is ek foar fioele skreaun. 

Syn meast wichtige publikaasje is faaks de *Arte del violino*, opus 3, in bondel fan tolve *concerti* foar fioele en orkest. Dy bondel hat 20 technysk tige moeilike kaprissio's foar solofioele. Dy koene as grutte kadins spile wurde. Tsjintwurdich wurde dy kaprissio's meast apart útfierd. 

Fierders hat er fioelesonates, konserti grossi en in bondel sonates foar fluit (opus 2) skreaun. Locatelli wreide de besetting fan it Konserto Grosso út fan in trio, besteande út twa fioelen en in sello, ta in kwartet. It kwartet bestiet út twa fioelen, in altfioele en in sello.

Syn betide komposysjes litte ynfloeden sjen fan Arcangelo Corelli, fan wa't er in learling wie; letter kin syn styl mear ferglike wurden mei dy fan Antonio Vivaldi. Hy wie in tiidgenoat fan Jean-Marie Leclair, mei wa't er wol tegearre spile, ûnder oaren yn Londen en oan it hof fan Kassel, en wa't er ek fioeleles joech doe't Leclair yn Hollân wie yn 1738-1743. Neffens de oerlevering spile Leclair "as in ingel" en Locatelli "as in duvel".

De 24 Kaprissi út syn "L'Arte del violino" op.3 kinne as in yndirekte foarrinner fan de 24 Kaprissi op.1 fan Niccolò Paganini beskôge wurde. Hjoeddedei hâldt de Fondazione Pietro Antonio Locatelli, dy't yn Cremona festige is, har dwaande mei de erfenis fan dizze Italjaanske fioelfirtuoas.

## Wurk fan Locatelli
* Opus 1 - 1721: 12 konserti grossi
* Opus 2 - 1732: 12 sonates foar fluit en basso continuo
* Opus 3 - 1733: L’Arte del violino – 12 fioelekonserten en 24 kaprissi foar fioelsolo 
* Opus 4 - 1735: 6 ouvertures mei 6 konserti grossi
* Opus 5 - 1736: 6 triosonates
* Opus 6 - 1737: 12 sonates foar fioele en mei basso kontinuo
* Opus 7 - 1741: 6 konserti grossi 
* Opus 8 - 1744: 6 fioelesonates en 4 triosonates 
* Opus 9 - 1762: 6 konserti grossi 
* Fierders hat Locatelli noch losse sonates foar sello, fluit en fioele skreaun.
Sabine Uitslag

**Albertje Sabine (Sabine) Uitslag** (Westerhaar, 4 maart 1973) is in Nederlânse ferpeechster, politika en besjoerster. Fan 8 april oant augustus 2008 ferfong sy Mirjam Sterk, dy't swangerskipsferlof hie, as lid fan de Twadde Keamer út namme fan it CDA. It wie de earste kear dat in keamerlid har ferfange liet út reden fan swierwêzen. Sûnt septimber 2008 kaam sy foar fêst yn de CDA-fraksje troch it fuortgean fan Karien van Gennip. By de Twadde Keamerferkiezingen fan 9 juny 2010 stie Uitslag op it 31e plak, mar waard dochs wer keamerlid troch de 15.933 foarkarstimmen dy't se krige.

Sabine Uitslag siet oant de ferkiezings yn septimber 2012 yn de Keamer.

## Libben foar it keamerlidmaatskip
Uitslag waard grut yn Vriezenveen en makke it Kristlik Lyseum yn Almelo ôf. Dêrnei studearre sy ferpleechkunde oan de Saxion Hegeskoalle yn Ynskedee. Tsjintwurdich wennet sy yn Welsum. Tusken jannewaris 2007 oant sy yn de Keamer kaam wie sy oan it wurk by it Wittenskiplik Ynstitút foar it CDA. Dêr wie Uitslag ûnder mear dwaande mei advisearring fan de fraksje op it mêd fan sûnenssoarch. By de Twadde Keamerferkiezingen 2006 stie sy op in fyftichste plak op de kandidatelist en krige sy 6.535 stimmen.

## Nei de polityk
Uitslag is hjoed de dei bestjoerder fan in tal soarchynstellingen en njonken dat foarsitter fan de *[[Nederlânske Feriening fan Hûdterapeuten|Nederlandse Vereniging van Huidtherapeuten]]*. Yn jannewaris 2016 ferskynde se samar yn de reklamefolder fan Kruidvat; as kompensaasje easke se in jier lang ruften om 'e nocht foar it babyhûs fan Barbara Muller yn Doardt.

## Persoanlik libben
Uitslag boaske op 13 septimber 2014 boaske oan Menno Braakman; sy hawwe twa dochters, berne yn jannewaris 2012 en septimber 2013.

## Ferskaat
* Desimber 2006 waard se keazen ta bêste webpolitikus fan it jier 2006.
* Uitslag is sjongster by de *[[coverband]]* Spinrock. Har eks-partner Markjan Vermeer is gitarist.
* Uitslag nimt mei RTV East-presintatrise Monique Sleiderink in single yn it Twintsk op, mei de titel *Loat mie lös* en skreaun troch Sleiderink en Wilfried Poorthuis.
* Op 23 maaie 2010 waard Uitslag mei 30% fan de stimmen troch de lêzers fan Veronica Magazine keazen as de meast seksy politikus. .
Keunstdûken op de Olympyske Simmerspullen 2008

De **[[Olympyske Simmerspullen 2008|Olympyske Spullen fan de XXIXe Olympiade]]** waarden fan 8 oant en mei 24 augustus 2008 hâlden yn Peking, de haadstêd fan Sina.
It keunstdûken krige syn beslach yn it Beijing National Aquatics Center, ek wol bekend as de Water Cube.

## Utslaggen
#### 3 meter planke

#### 10 meter toer

#### 3 meter planke syngroan

#### 10 meter toer syngroan

## Medaljespegel
Blidens

**Blidens**, **blydskip**, **freugde** of **opteinens** is in positive emoasje by minsken of bisten, in tefredenheid mei de omstannichheden of omjouwing. Wa't bliid of lokkich is, ûnderfynt gjin gebrek of stress, hat positive gefoelens oer de omjouwing of himsels en hat dan ek net folle ferlet om de omstannichheden te wizigjen. In bekende utering fan wille is laitsje, mar soms kin ien ek gûle fan blidens. As de positive gefoelens langere tiid oanhâlde, wurdt fan gelok sprekke. Yntinse, dertene wille wurdt eufory neamd.
Fakentiden ûntstiet de emoasje as oan in langstme foldien wurdt, mar de langstme sels kin ek al in posityf gefoel jaan. It is hjirby wol fan belang dat dit langstme in werklik langstme fan in yndividu is. Faak betizet ien in maatskiplik of kollektyf ideaal mei syn of har yndividueel langstme. As by it ferwerklikjen fan dit ideaal blykt dat it net de foldwaning jout dy't de persoan ferwachte hie (bygelyks: "jild makket lokkich"), levert dit negative emoasjes op, lykas teloarstelling of ferbittering. 

Blidens komt faak foar as reaksje op in tsjinstelde, negative emoasje. Ien dy't bygelyks spand is, is ferromme of bliid as de spanning ferdwynt, wylst dêrfoar de situaasje as neutraal oanfield waard. Minsken dy't genêzen binne fan in slimme sykte, hawwe faak in positiver byld op it libben.

De emoasje hat in soad gradaasjes, fan in noflike jûn mei freonen oant de oerdonderjende lokkigens fan ferealens. Wat immen bliid of lokkich makket, ferskilt fan persoan ta persoan, mar hast elkenien hat positive gefoelens oer seksualiteit. Yn de biology wurdt noch ûndersocht oft dit in evolúsjonêre oarsaak hat.

Neurologysk spilet de neurotransmitter serotonine in grutte rol by it fielen fan blidens en wolwêzen. De gefoelens wurde soms neimalke mei drugs as heroïne, dy't de wurking fan dopamineblokkers tsjingean. Dit is wat dizze middels sa gefaarlik oantreklik makket, meidat it te maklik is om in goed gefoel te krijen, mar dat it te koart wurket, wêrtroch't der mear fan it middel nedich is (ferslaving fan gefoelens).
Keunstdûken op de Olympyske Simmerspullen 2004

De **[[Olympyske Simmerspullen 2004]]**, ek wol de **XXVIIIe Olympiade** neamd, waarden yn 2004 hâlden yn Atene, de haadstêd fan Grikelân.
It keunstdûken waard hâlden yn it Athens Olympic Aquatic Centre, dat yn 1991 boud waard foar de Meditiraanske Spullen.

## Utslaggen
### 3 meter planke

### 10 meter toer

### 3 meter planke syngroan

### 10 meter toer syngroan

## Medaljespegel
Arcangelo Corelli

**Arcangelo Corelli** (Fusignano (Imola),17 febrewaris 1653 - Rome, 8 jannewaris 1713) wie in Italjaansk fioelist, komponist en muzyklearaar.

Hy studearre yn Bologna en om 1685 hinne ferhuze er nei Rome, dêr't ewr syn earste sonates foar fioele publisearre. Hy wenne dêr yn it paleis fan syn beskermhear kardinaal Pietro Ottoboni. Corelli besocht ek Modena en Napels. Hy dirigearre yn it Romeinske ferbliuw fan Kristina fan Sweden en hie in protte studinten, dêr't Francesco Geminiani en Pietro Locatelli ûnder wienen. Corelli syn wurk wie tige populêr yn hiel Europa.

Corelli syn oeuvre bestiet ûnder oaren út in searje konserti grossi, keamersonates ensaf..

De Russyske komponist en pianist S. Rachmaninov (1873-1943) komponearre it wurk *Fariaaasjes op in tema fan Corelli*, dat in oantal fariaasjes foar piano op it ferneamde *La Folia* tema út Corelli's fioelsonate op. 5 no. 12 hat. Rachmaninov wie net de lêste dy't dat tema bewurke hat.

## Audio
* 
* 
* 

## Keppelings om utens
* 50 fariaasjes fan Giuseppe Tartini op de gavotte fan sonate op. 5 Nr. 10
*  ''Fatto per la Notte di Natale op.6 Nr.8'' Fideo-opname: JugendKammerOrchester Berlin yn de Heilig-Kreuz-Kirche Berlyn (16 desimber 2007)
Keunstdûken op de Olympyske Simmerspullen

**Keunstdûken** stiet sûnt de spullen fan 1904 yn Saint Louis op it programma, fan de Olympyske Simmerspullen. Foar de froulju stiet it keunstdûken sûnt de spullen fan Stokholm yn 1912 op it programma.

## Underdielen
Yn 1904 stiene der twa ûnderdielen op it programma, hjoed de dei binne dat der fjouwer sawol foar manlju as foar froulju. 

It begûn yn 1904 mei it ûnderdiel 10 meter toer foar manlju. En it ûnderdiel ôfsprong mei útdriuwe dat alline yn 1904 op it programma stie. Yn 1908 stie it ûnderdiel 3 meter planke foar it earst op it programma. Fan 1912 oant en mei 1924 hat ek it ûnderdiel heechdûken foar manlju op it programma stien. 1912 wiene ek de spullen dat it keunstdûken foar froulju foar it earst op it programma stie, Sy dûkten fanôf 1912 fan de 3 meter planke en de 10 meter toer. Yn 2000 kaam it syngroandûken foar sawol de manlju as de froulju foar it earst op it programma.

### Manlju

### Froulju

## Medaljespegel
De top tsien fan lannen dy't by it keunstdûken medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen. *Bywurke oant en mei 2020*
Bewustwêzen

**Bewustwêzen** kin omskreaun wurde as subjektive refleksje op yndrukken út de bûtenwrâld (witte fan watst sjochst, hearst of fielst en dêroer fertelle kinne) of op eigen mentale prosessen (witte wat der yn dy omgiet en dêroer fertelle kinne). Oars sein: bewustwêzen is in tastân fan de geast dy't kenmerke is troch in besef fan it eigen ik en de omjouwing. It is in ûnderwerp fan stúdzje yn de moderne filosofy, psychology en kognitive neurowittenskip. 

De term "bewustwêzen" is ôflaat fan it Dútske *Bewusstsein*, yntrodusearre troch de filosoof Christian Wolff (1679-1754). Besibbe begripen binne: *besef*, *noasje*, *jin realisearje*, *weet hawwe*, *trochkrongen wêze (fan)*, *yn de gaten hawwe* en yn sekere sin ek *besinning* en *gewisse*.

Oer it bewustwêzen besteane in soad ferskillende fyzjes. By guon fyzjes steane benammen de wiisgearige en teoretyske ymplikaasjes sintraal. Bewustwêzen wurdt yn de psychology globaal op twa manieren definiearre, nammentlik as in bewustwêzens*tastân*, of as in belibbing fan de omjouwing en it eigen ik. Us bewustwêzenstastân kin fluktuearje tusken wake en sliep. De twadde foarm fan bewustwêzen hat te krijen mei ús subjektive -of eksplisite- belibbing fan foarfallen yn de omjouwing. Us gedachten, gefoelens, ûnthâld en ûnderfinings, en it eigen gedrach; dus wat de filosofen it A-bewustwêzen neame.

## Literatuer
* *De cerebrale symfonie* William Calvin
* *De vergissing van Descartes* Antonio Damasio
* *Ik voel dus ik ben* Antonio Damasio
* *Het bewustzijn verklaard* Daniel Dennett
* *Aspecten van bewustzijn* Daniel Dennett
* *De ijzeren wil* Bas Haring
* *Brein & Geest (Hoe het brein de geest creëert)* Erich Harth
* *Bewustzijn* Allan Hobson
* *Het bewustzijnsmechanisme ontdekt* Albert Jarsin
* *De mens, het beest en de zombie* Kenan Malik
* *Van instinct tot intuïtie - De evolutie van het menselijk bewustzijn* Michel Meynen
* *Het bewustzijn als bedrieger* Tor Norretranders
* *Hersenen, bewustzijn, zicht op onszelf* Palmyre Oomen e.o.
* *Het menselijk bewustzijn* Robert Ornstein
* *De nieuwe geest van de keizer* Roger Penrose
* *Hoeveel geest kan de wetenschap verdragen?* Juleon Schins
* *Wolfsklem* Piet Vroon
* *De ziel te lijf* Piet Vroon
* *Siddharta* Hermann Hesse
* *Eindeloos bewustzijn* Pim van Lommel