open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
De Helder

**De Helder** (Nederlânsk: *Den Helder*, mar foàr 1928: *Helder*) is in plak en gemeente yn 'e Nederlânske provinsje Noard-Hollân. De gemeente, dy't bestiet sûnt de Frânske Tiid, is de noardlikste gemeente op it fêstelân fan Noard-Hollân, en leit yn de regio Kop fan Noard-Hollân. De Helder hat de wichtichste marinebasis fan Nederlân.

## Plakken yn de gemeente
* De Helder

### Doarpen
*Húsdúnen
*Julianadoarp

### Buorskippen
*De Koai
*Fryske Buert
*Noarderhaven

### Badplak
*Julianadoarp oan See

## Foto's

Ofbyld:Luchtfoto van de Lange Jaap.jpg|Loftfoto fan de *Lange Jaap*
Ofbyld:Den Helder, de watertoren GM0400 IMG 9504 2019-05-13 11.41.jpg|Wettertoer fan De Helder
Ofbyld:Kanone in Den Helder.jpg|Ald skipskanon yn De Helder.
Ofbyld:Den Helder - Rijkswerf.jpg|Alde rykswerf
Ald skyld

**Ald skyld**, **Frânske skyld**, **keizersskyld** of **keningsskyld** is in muntstik of jildbedrach. It stik kriichsark dêr’t de munt syn namme oan ûntliend hat stie as ôfbylding op dizze munt. Sûnt it midden fan de 14e iuw nimme dizze termen trochtocht; earst as oantsjutting fan in betelmiddel letter as weardefêst bedrach. As weardefêst bedrach wurdt de *skyld* oant fier yn de 16e iuw brûkt. Lang waard yn folle plakken de gongbere munten alle jierren ikere op de âld skyld en waard sa de wikselkoers tusken munten fêststeld.

Foaral yn 1348 komme gouden skylden yn de Noardlike Nederlannen. De skylden ha itselde gewicht as de alderearste suverene gouden skylden dy yn 1337 slein binne, mar it gehalte fan de legearing wie ferlege fan 24 karaat nei 23 karaat. De skylden waarden brûkt as betelmiddel en as tsjinwearde foar sulver.
De âld skyld wurdt yn de rin as munt hieltiten minder brûkt, mar wurdt it symboal fan weardefêstichheid fan in ôfsprutsen bedrach.

Yn de Midsiuwen wie de priisferhâlding tusken goud en sulver aardich stabyl (1 gram goud tsjin 10 à 12 gram sulver), mar yn de 16e iuw nam it oanbod fan sulver sterk ta. Sulver waar doe minder wurdich tsjinoer it goud (yn de 18e en earste helte 19e iuw wie de ferhâlding 1 gram goud op 15 à 16 gram sulver).

It gebrûk fan âlde skylden wie foaral foar fjouwer saken:
* Transaksjes mei de lânshear of mei hearen út de buert, sawol by ôfdracht fan belêstingen as by foarsje en werombeteljen fan foarskotten;
* Transaksjes wêrby't langer dwaand kredyt en pachtjild belutsen wiene, benammen de ferkeap fan liifrinten; 
* Transaksjes dy har op gruttere ôfstân ôfspilen;
* Betellings foar bewiisde tsjinsten as hjiryn in honorarium-elemint siet sa as by abbekaten en medisi, en foar jeften yn jild oan foaroansteanden fan bûten.
Groot-Abeele

**Groot-Abeele** is in buorskip yn de gemeente Flissingen, en leit oan de noardkant fan East-Souburg en net fier ten suden fan de Middelburchske Erasmuswyk.
West-Souburg

**West-Souburg** is in doarp yn de gemeente Flissingen dat tsjintwurdich folslein ynboud is troch de stêd Flissingen. As aparte doarpsmienskip stiet West-Souburg hjirtroch hieltiten mear ûnder druk.
Aksel (stêd)

**Aksel** (Nederlânsk en offisjeel: *Axel*) is in stêd yn de gemeente Terneuzen. It leit yn Siuwsk-Flaanderen, yn de Nederlânskse provinsje Seelân.
De stêd hie yn 2009 7923 ynwenners. Oant de gemeentlike weryndieling fan 2003 wie Aksel in selsstannige gemeente.
Frije-útrinaai

In **frije-útrinaai** is in aai lein troch in hin dy't ek bûten rinne kin.

In hin dy't oerdei ek bûten rinne kin hat in ôfwikseljender libben as in skarrelhin, dy't meastentiids allinnich mar yn de stâl bliuwe moat. In *frije-útrinaai* mei sa hjitte as de hin teminsten 4 m² útrinromte ta foldwaan hat. Dat foar 2.500 hinnen moat de boer 10.000 m² greide foar de hinnen hawwe. Dêr moat fansels wol ôffreding omhinne, dat dy útrinmooglikheid kostet de boer sinten. Frije-útrinaaien binne dêrtroch meastentiids djoerder as skarrelaaien.

Meidat de hinnen bûten rinne kinne, krije se mear dioksine binnen. Dêrtroch hawwe de aaien soms in (te) heech dioksinehalte.

De aaien hawwe aaikoade '1'.
De Koai

* De Koai yn de gemeente De Helder.
* De Koai yn de gemeente Smellingerlân.
* De Kooi (De Jouwer), eardere fuotbalferiening op De Jouwer
Biervliet (plak)

**Biervliet** is in stedsje yn de gemeente Terneuzen, yn de Nederlânske provinsje Seelân. Biervliet krige al foar 1183 stedsrjochten en hie yn 2021 1.550 ynwenners.

## Galery

File:Biervliet - Onze-Lieve-Vrouw Onbevlekt Ontvangenkerk 1.jpg|Us Leave Frou Unbeflekte Untfangenis-tsjerke
File:Markt 15.jpg|Hûs yn Biervliet
File:Biervliet - De Harmonie 1.jpg|Mûne *De Harmonie*
File:Voor- en zijgevel, Burg.v.Maarleveldstr. 8 - Biervliet - 20034786 - RCE.jpg|It eardere stedhûs (1967)


## Bekende ynwenners
* Willem Beukelssoan - útfiner fan it hjerringkaken
Sas fan Gint

**Sas fan Gint** (Nederlânsk en offisjeel: *Sas van Gent*) is in stêd mei yn 2009 3.653 ynwenners, yn de Nederlânske  gemeente Terneuzen, oan de Belgyske grins. Oant 2003 wie Sas fan Gint in selsstannige gemeente.
Filippine (stêd)

**Philippine** is in stêd yn de gemeente Terneuzen. It leit yn Siuwsk-Flaanderen, yn de Nederlânkse provinsje Seelân.
Borsele

**Borsele** is in gemeente op Súd-Bevelân, yn 'e Nederlânske provinsje Seelân. De gemeente telt 22.643 ynwenners (1 jannewaris 2010, boarne: CBS) en hat in oerflakte fan 194,42 km², wêrfan 52,39 km² wetter. De namme fan 'e fúzjearre gemeente waard by de oprjochting yn 1970 fêststeld op 'e skriuwwize mei ien inkele "s" om ûnderskied te meitsjen mei it plak Borssele dat mei in dûbele "s" skreaun wurdt en dat yn 'e gemeente Borsele leit.
Borssele

**Borssele** is in doarp yn de gemeente Borsele op it skiereilân Súd-Bevelân yn de Nederlânske Provinsje Seelân. It doarp hat 1459 ynwenners (2010) en is dêrmei ien fan de middelgrutte kearnen fan de gemeente.

## Berne yn Borssele
* Hans Warren (20 oktober 1921), skriuwer en dichter
Heinkenszand

**Heinkenszand** is in doarp yn de gemeente Borsele, yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarp is mei 5500 ynwenners (2010) de grutste kearn fan de gemeente. Heinkenszand is it bestjoerlik sintrum fan de gemeente Borsele.
Jacobus Stellingwerf

**Jacobus Stellingwerf** (1667 - Amsterdam, 1727) wie in goudsmid en yllustrator út Amsterdam.

## Libben
Stellingwerf, dy't syn hiele libben yn Amsterdam tahâlde, troude twa kear. Syn earste frou wie de widdo Margarieta van Nierop dy't er yn 1703 troude en by wa't er gjin bern krige. Hja stoar yn 1712.

Op 14 maaie 1723 boaske er oan de 37-jierrige tekenaresse Antonina Houbraken (1686-1736), dochter fan de ferneamde skilder en skriuwer Arnold Houbraken (1660-1719). Faaks hat Stellingwerf troch dizze famylje kunde krigen oan it tekenfak.

## Wurk
Stellingwerf wie in goudsmit, mar hy komt net foar yn de gildeboeken fan Amsterdam, dat faaks wie er gjin mastergoudsmit.
Hy is lykwols ferneamd wurden fan de hûnderten tekeningen (yn de trant fan Roelant Roghman) fan gebouwen dy't er makke hat foar de *Atlas der vereenigde Nederlanden* fan Matheüs Brouërius van Nidek en letter ek foar de amateur-âldheidkundige Andries Schoemaker. Stellingwerf tekene it materiaal dat him oandroegen waard nei, makke dy lykfoarmich foar de atlas; faak wiene dat al net mear besteande gebouwen. Der is gjin orzjineel eigen wurk fan him bekend en de kwaliteit fan syn wurk is ferskillend, mei omdat er faak yn in koart skoft tiid in soad tekeningen meitsje moast en faaks om't de easken fan de opdrachtjouwer net heech wienen.

## Priuwke fan Stellingwerf's wurk

File:Sint-Antoniuskerk Paesens door Jacobus Stellingwerff.jpg|Sint-Antoniustsjerke fan Peazens, 1722
Ofbyld:Latijnse school Gouda.jpg|*It Cellebruorrekleaster, kopy troch Jacobus Stellingwerf nei 16e-iuwsk orzjineel*
Ofbyld:Kasteel Verwolde.jpg|*Kastiel Verwolde yn de *'16e iuw*' troch J. Stellingwerf*
Ofbyld:Harreveld.jpg|*Harreveld op in fantasijetekening, troch J. Stellingwerf*
File:'t Slot Ropta, 1723, tekening Stellingwerf Collectie Fries Museum - Metslawier - 20153680 - RCE.jpg|*[[Roptastate (Mitselwier)|Roptastate]] begjin 18e iuw troch J. Stellingwerf*
Nieuwdorp (Seelân)

**Nieuwdorp** is in doarp yn de gemeente Borsele, yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarp hat 1.168 ynwenners (2010). Oant 1970 behearde Nieuwdorp by de gemeente 's-Heer Arendskerke.
Ovezande

**Ovezande** is in doarp en eardere gemeente (oant 1970) yn de gemeente Borsele, yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarp leit op it súdlik diel fan skiereilân Súd-Bevelân.
's-Heerenhoek

**s-Heerenhoek** is in doarp yn de gemeente Borsele, Nederlânske provinsje Seelân. Yn it doarp wenje 1.939 minsken (2010). Oant 1970 wie 's-Heerenhoek in selsstannige gemeente.
's-Gravenpolder

**'s-Gravenpolder** is in doarp yn de gemeente Borsele yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarp hat 4.556 ynwenners (2010) en is dêrmei de twadde kearn fan de gemeente. Oant 1970 wie 's-Gravenpolder in selsstannige gemeente.
Asyl

* **Asyl** as feilich hinnekommen
* Asyl, as Frysk literêr tydskrift.
* Polityk asyl
* Tsjerkasyl
* Bistenasyl
Asyl (tydskrift)

**Asyl** wie in Frysk literêr blêd dat yn 1963 foar it earst ferskynde. It waard útbrocht troch Tjitte Piebenga en Bauke de Jong, dy't oant de opheffing yn 1968 de redaksje foarmen. It útbringen fan Asyl wie ûnder mear ûntefredenheid oer it troch de redaksje fan De Tsjerne fierde belied: der soe te min romte foar eksperiminten en foar oan literatuer besibbe keunstuteringen wêze. Fûle diskusjes feroarsake Bauke de Jong troch in oantal beskôgingen op te nimmen fan Eeltsje Boates Folkertsma, foar it earst publisearre yn 1938- 1939 yn De Stim fan Fryslân.

De om Bauke de Jong riisde strideraasje wie de oarsaak fan it mislearjen fan fúzjeplannen tusken Asyl, Quatrebras en De Tsjerne yn 1968.
Henk Aukes

**Hendrikus Wilhelmus Franciscus Aukes**, meast **Henk Aukes** (Haarlim, 4 juny 1905 - Boalsert, 3 febrewaris 1999), wie direkteur fan it roomske foarmingssintrum "Vinea Domini" yn Wytmarsum (1956-1970). 

Dêrfoar wurke er yn de útjouwerij, op universiteitsbibleteek Nymwegen, by de radio (*[[Radio Herrijzend Nederland|Herrijzend Nederland]]*, regionale omroppen, Wrâldomrop); fan 1956-1972 foarsitter fan it Roomsk Frysk Bûn, dêrneist lanlik en ynternasjonaal belutsen by de organisaasje en ûntwikkeling fan de folwoeksenenfoarming; stimulearre de oekoemenyske gearwurking en wie de earste foarsitter fan de Europeeske kommisje foar foarming en oekumene. Hy publisearre oer Fryske- en Roomske saken en folwoeksenenfoarming.

## Wurk
* *Katholieke Friese geslachten* (1941)
* *Kardinaal De Jong* (1956)
* *Het leven van Titus Brandsma* (1961)
* Fierders rapporten en artikels.
Goes (gemeente)

**Goes**  is in gemeente yn de Nederlânske provinsje Seelân die ûntstie op 1 jannewaris 1970 troch it byinoar foegjen fan de Súd-Bevelânske gemeenten Goes, 's-Heer Arendskerke, Kattendijke, Kloetinge en Wolphaartsdijk. De gemeente hat 36.643 ynwenners (1 jannewaris 2010, bron: CBS). It gemeentehûs stiet yn de stêd Goes.
Goes (stêd)

**Goes** is in stêd op it earder eilân Súd-Bevelân. It plak leit sintraal yn de Nederlânske provinsje Seelân. De stêd Goes hat sa’n 26.920 ynwenners (2010). Goes is it haadplak fan de gemeente Goes.
Eindewege

**Eindewege** is in buorskip yn de gemeente Goes, yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarpke hat 223 ynwenners (2010).
It doarpke leit oan de noardkant fan it gruttere doarp 's-Heer Arendskerke.
's-Heer Arendskerke

**'s-Heer Arendskerke** is in doarp yn de gemeente Goes, yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarp hat 1.347 ynwenners (2010).

## Sjoch ek
*Einwêge
Kattendijke

**Kattendijke** is in lyts doarpke op Súd-Bevelân, yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarpke hat 556 ynwenners (2010). Kattendijke makke sûnt 1970 diel út fan de gemeente Goes.
Kloetinge

**Kloetinge** is in doarp yn de gemeente Goes yn de Nederlânske provinsje Seelân mei 3.148 ynwenners (2010). 
It doarp Kloetinge en de stêd Goes binne oan inoar fêstgroeid.

## Keppelings om utens
* Webside oer Kloetinge
* Alles oer Kloetinge
* Alles oer Kloetinge Nieuw
Oud-Sabbinge

**Oud-Sabbinge** is in doarpke yn de gemeente Goes, yn de Nederlânske provinsje Seelân. Oud-Sabbinge hat 231 ynwenners (2010).
Wolphaartsdijk

**Wolphaartsdijk** is in doarp yn de gemeente Goes yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarp leit noardwest fan de stêd Goes. Flakby leit it folle lytsere Oud-Sabbinge. It doarp hat 2.061 ynwenners (2010).
Hulst (gemeente)

**Hulst** (Siuwsk: *Ulst*) is in gemeente yn it súdeasten fan de provinsje Seelân, yn 'e lânstreek Siuwsk-Flaanderen. Hulst is yn syn hjoeddeistige foarm ûntstien by in gemeentlike weryndieling op 1 jannewaris 2003, en beslacht sûnt it hiele easten fan Siuwsk-Flaanderen.

De gemeente hie 27.503 ynwenners op 31-05-2018 (boarne: CBS) en hat in oerflakte fan 251,82 km² (wêrfan 50,38 km² wetter). 

Haadplak is de stêd Hulst.

## Keppeling om utens
*  Gemeente Hulst
Hulst (stêd)

**Hulst** is in fêstingstêd yn de Nederlânske provinsje Seelân en it haadplak fan de gemeente mei deselde namme, Hulst. De stêd hat 10.802 ynwenners (2010) en is dêrmei de fyfde plak fan Seelân.


Ofbyld:Hulst Sint-Willibrordusbasiliek 18-06-2012 16-18-45.jpg|Sint-Willibrordusbasilyk
Ofbyld:Hulst - Dubbele Poort 1.jpg|Dûbbele poarte
Ofbyld:Hulst stadhuis 18-06-2012 16-16-09.jpg|Stedhûs fan Hulst
Ofbyld:HulstMolen1.JPG|De Stedsmûne út 1792
Hengstdijk

**Hengstdijk** is in doarp yn de gemeente Hulst yn de Nederlânske provinsje Seelân. It doarp hat 534 ynwenners per 1 jannewaris 2010 en is ien fan de âldste doarpen fan East-Siuwsk-Flaanderen.
Axies

**Axies** wie in Fryske jongereinferiening, oprjochte yn feberewaris 1970, mei as doel om troch aksjes en progressyf belied nei te stribjen. Axies kin sjoen wurde as in Fryske manifestaasje fan provo en kabouterwêzen, ûntstien om "Hippopotamus". By  de riedsferkiezings helle Axies mei programmapunten as behâld binnenstêd, ombûging fan it jeugdbelied, mear iepenheid en ynspraak, 4,9% fan de stimmen (twa riedssitten). Riedsleden: Th. van Haaren en frou L. Woudstra-Peene; de lêste waard nei sa'n oardel jier ferfongen troch Piet van der Wal (1946-2019).

Bûten de ried wie Axies ek aktyf by strjitte- en besettingsaksjes: besetting fan ôf te brekken gebouwen (wêrûnder persielen yn de Toerstrjitte en De Klanderij), fytsbelledemonstraasjes tsjin de oerhearsking fan it autoferkear. Om it ferfal fan de binnenstêd tsjin te gean, waard de aksjegroep Het Kloppend Hart oprjochte. By de riedsferkiezings yn 1974 helle Axies 6,5% fan de stimmen (twa sitten).

Axies bestie oant yn 1978.
Stichting Avifauna Fryslân

De **Stichting Avifauna Fryslân** is in yn 2013 oprjochte stichting dy't as doel hie om it oersjoch fan de Fryske fûgelwrâld yn kaart te bringen en it gearstallen fan in boekwurk, wêryn de Fryske avifauna beskreaun wurdt.

Utgongsopunt hjirby binne de troch Gerrit Bosch yn in lang oantal jierren samle gegevens. Yn 1975 waarden de ynliedende haadstikken skreaun, de literatuer útwurke en waarden de earste fûgelsoarten bewurke. Ek is mei it atlasprojekt begûn, wêrby't troch tsientallen meiwurkers de briedfûgels fan Fryslân ynventarisearre waarden en yn kaart brocht.

It bestjoer fan de stichting bestie út D.T.E. van der Ploeg, foarsitter; mr. L.A. de Vries, sekretaris; J.H.P. Westhof, ponghâlder; G. Bosch, J.T. Hendriksma, W. de Jong, A.G. Witteveen. De redaksje fan de te skriuwen Avifauna fan Fryslân is gearstald út de bestjoersleden fan de stichting, wylst ta de redaksje ek deskundigen fan bûten de stichting útnûge wurde koene. Yn de jierren dêrnei waard it primêre doel berikt, it útjaan fan de Avifauna fan Fryslân (yn gearwurking mei de Fryske Akademy)
Loe de Jong

**Louis (Loe / Lou) de Jong** (Amsterdam, 24 april 1914 — dêre, 15 maart 2005) wie in Nederlânsk histoarikus en sjoernalist.

Lou de Jong is meast bekend wurden troch syn fjirtjindielige wurk *[[Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog]]* dat - op it lêste diel nei - hielendal fan syn hân is en lange tiid beskôge waard as it standertwurk oer Nederlân en Nederlânsk-Ynje yn de Twadde Wrâldkriich.

Op 15 septimber 1945 waard it Ryksynstitút foar Oarlochsdokumintaasje (ôfkoarte as 'RIOD', no it Nederlânsk Ynstitút foar Oarlochsdokumintaasje, yn 't koart NIOD) oprjochte; De Jong waard direkteur, in posysje dy't er oant syn pensjoen yn 1979 ta besette soe.

## Bibliografy
* *De Duitse [[Fiifde Kolonne|Vijfde Colonne]] in de Tweede Wereldoorlog*, 1953, proefskrift
* *Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog*, 14 dielen, 1969-1991, SDU-útjouwerij, De Haach
* *De Bezetting*, 3 dielen, 1990, SDU-útjouwerij, De Haach, ISBN 90-12-06335-3, ISBN 90-12-06336-1 en ISBN 90-12-06337-X
* Titeloersjoch side Keninklike Bibleteek 

## Keppelings om utens
* Dr. L. de Jong foar altyd ferbûn mei WOII, Het Parool, 15 maart 2005
* Skiedskriuwer De Jong stoarn, Reformatorisch Dagblad, 16 maart 2005
* VPRO telefyzjeútstjoering 'Andere Tijden' oer de begjinjierren fan it RIOD.
* Dossier Loe de Jong (1914-2005), Keninklike Bibleteek
* Webside fan it NIOD
* Betinking troch histoarikus Peter Klein
Martinus Baaijens

**Martinus Baaijens** (Heusden (Noard-Brabân), 1 novimber 1916 - Hoevelaken, 5 augustus 2006) wie in ûnderwiisman.

Baaijens wie ûnderwiissaakkundige, direkteur fan it Kristlik Pedagogysk Stúdzjesintrrum foar leger- en beukerûnderwiis en de opliedingen sûnt 1970. 

Earder learaar fan it kristlik lyseum fan Snits en ûnderdirekteur fan de kristlike Kweekskoalle dêre; fan 1958-1979 riedslid, teffens wethâlder, foar CHU en PCG; sûnt 1973 foarsitter fan de ynnovaasjekommisje basisûnderwiis.

Publisearre mei G. de Jong en D.T.E. van der Ploeg wurken foar fakdidaktyk.
Geert Bakker

**Geert Bakker** (Ychten, 9 jannewaris 1927 - Snits, 18 oktober 2006) wie rektor fan de Noardlike Leargongen, ûnder tafersjoch fan de Fryske Akademy sûnt 1971. Hy wie learaar skiednis yn Ynskedee en Baarn (1953-1964), fan 1964-1971 by de Fryske Akademy foar it streekûndersyk yn Súdwest-Fryslân; sûnt 1974 lid fan Provinsjale Steaten fan Fryslân foar de PvdA.

Hy skreau *Duitse geopolitiek 1919-1945, een imperialistische ideologie*' (dissertaasje 1967), publisearre oer de Súdwesthoeke (û.o. *De sted Warkum*, 1967) en artikels yn tydskriften en bondels.
Hans Bakker

**Hans Bakker** (Maasslûs, 22 septimber 1923 - Ljouwert, 23 desimber 2016) wie in publisist en redakteur.

Redakteur by de Fryske edysje fan Het Vrije Volk en sûnt 1972 foarljochtingsamtner Romtlike Oardering by de  gemeente Ljouwert. 

Skreau twa jongesboeken en gidsen foar toerisme. Hat famyljebannen mei It Amelân.
## Wurk
* *Oliespionage op het eiland* (jongesboek, 1965)
* *Tiemen Groen* (1966)
* *Frans Franssen wint de tour* (jongesboek, 1969)
* *Met de kloten voor het blok* (oersetting fan Hylke Speerstra's Heil om Seil, 1970)
* *Ameland, van Hollum tot de Hon* (ek yn it Dútsk, 1970)
* *De Friese meren* (1971)
* *Bonkige skûtsjes, bondige skippers* (1971)
Tabe Beintema

**Tabe Beintema** (Brantgum, 6 augustus 1912 - Ljouwert, 13 juny 1991) wie in frisiast en eigener fan boekhannel De Terp yn Ljouwert. 

Oant 1968 wie er oersetter en útjouwer fan in soad Frysk toaniel (± 300 stikken). Yn 1968 waard de toanielútjouwerij oernomd troch de stichting SWUFT.

Hy wie sûnt 1952 ek lieder fan it Ynstitút Fryslân dat Frysk ûnderwiis bûten skoalferbân fersoarge fia skriftlike kursussen (oplieding A,- en B-diploma; sa'n 300 dielnimmers it jier); yn 1970 waard dit troch de Afûk oernomd.

Yn 1974 waard Beintema nei Klaes Jansma, betelle propagandist yn tsjinst fan de Stichting It Fryske Boek. Dêrnei joech er sels ek belletry út. Hy publisearje yn 1984 *Biten & Brokken*, in "bûnte samling taalgrúskes yn fraach-en-antwurd-foarm" ûnder it pseudonym T. Gerlofs. Yn 1974 wûn er de Piter Jellespriis foar syn aktiviteiten op it mêd fan de Fryske letterkunde.
Jurjen Beeling

**Jurjen Petrus Beeling** (Ljouwert, 5 july 1892 - dêre, 12 april 1969) wie in antikêr dy't de saak (oprjochte yn 1846) fan mastersulversmid Johannes Beeling oernaam en útwreide. Dy saak wie sûnt 1886 wrâldferneamd troch Abraham Beeling, klokmakker en antikêr, mei in fêstiging yn Ingelân.

Hy wist in soad antike Fryske objekten út it bûtenlân werom te keapjen dy't no yn it Frysk Museum te besjen binne.

## Literatuer
* Jierboekje fan it Genealogysk Wurkferbân (1958) 
* Ljouwerter Mienskip, dec. 1961
Martine Bakker

**Martine Bakker** (Ljouwert, 1946) is in Ljouwerter byldzjend keunstneresse. As technyk brûkt se oaljeferveskilderijen en -tekeningen. Underwerpen binne benammen portretten en yllustraasjes yn figurative trant.

Fierde teken- en portretopdrachten út foar de gemeentes Dokkum en Ljouwert, mar ek foar partikulieren. Hja portrettearre ûnder oare de âld-rektor fan de Ryksskoallemienskip dr. H. Ferwerda en de trije keunstners David van Kampen, Anton Rinzema en Sjoerd de Vries.
Piebe Bakker

**Piebe Bakker** (Koudum, 2 juny 1929 - Wommels, 3 novimber 2002) wie dirigint, direkteur fan de muzykskoallen "Bolsward c.a." en de "Zuid-West-Hoek van Friesland".

Bakker gie nei it Muzyklyseum yn Swol dêr't hy foar koar- en orkestdireksje oplieden waard. Hy makke in spesjale stúdzje fan harmony en fanfare by de Nederlânske komponist Gerard Boedijn. 
Doe't it Nasjonaal Jeugd Fanfareorkest (NJFO), oprjochte troch de *Nederlânske Federaasje fan Kristlike Muzykbûnen (NFCM)*, in nije dirigint hawwe moast, waard Bakker beneamd. As dirigint fan it NJFO hat hy in soad talintfolle muzisy foarme foar in lettere muzikale loopbaan; ûnder oare Jan de Haan, Rieks van der Velde, Nico Siefers en Dick Bolt. Yn 1986 waard him foar syn ynset foar de NJFO de *[[Gerard Boedijn Pinning]]* oerhandige.

Tegearre mei Jan de Haan en Jan van Ossenbruggen foarme hy de *Muzyk Advys Kommisje (MAC)* fan de NFCM. By Omrop Fryslân wie Bakker jierrenlang de klankregisseur by opnames fan koaren en korpsen foar it sneinske programma *Musykmaskelyn*.

Yn 1980 waard Bakker troch de stichting *Frysk Orkest* ûnderskieden mei it *[[Gouden Fioeltsje]]* foar syn brede bydrage oan de ûntwikkeling fan it wêzen fan de HaFa-orkesten en brassbands. As dirigint fan ferskate muzykorkesten yn Fryslân helle hy by ien fan de Nederlânske organisaasjes seis kear de kampioenstitel en op it Wrâldmuzykkonkoers yn Kerkrade yn de heechste difyzje in earste priis. Hy makke mei syn orkesten meardere lp's en fersoarge ûnder mear mei de muzykferiening Crescendo fan Drachten en Nij Libben fan Koudum konserten yn it ramt fan it Holland-Festival. Bakker wie dirigint fan it Nasjonaal Jeugdkorps (stifte yn 1964), muzykmeiwurker fan de RONO en sjuerylid by de Federaasje far harmony- en fanfareorkesten yn Nederlân.
Beskerming Befolking

De **Beskerming Befolking**, koartwei **BB**, wie it gehiel fan net-militêre maatregels ta beskerming fan de befolking, har besittings en de besittings fan iepenbiere lichems tsjin de direkte gefolgen fan oarlochsgeweld en natoerrampen. 

De BB hie in kearn fan meiwurkers yn oerheidstsjinst, fierders bestie de organisaasje út frijwilligers. Yn 1956 hie de BB goed 160.000 frijwilligers. Der wiene likernôch 200.000 meiwurkers nedich om de organisaasje yn it wurk te hâlden. Nettsjinsteande in yntensive aksje slagge it net om genôch minsken te winnen.

In oare taak dy't de oerheid oan de BB jûn hie wie it foarljochtsjen fan boargers. 
Begjin fyftiger jierren waard noch útgien fan in oarloch mei konvinsjonele wapens, mar sûnt de twadde helte fan de fyftiger jierren waard dúdlik dat de Tredde Wrâldoarloch nei alle gedachten mei atoomwapens útfochten wurde soe. Nettsjinsteande in yntinsive wervingsaksje slagge it net om de organisaasje kompleet te krijen. Wylst wie de militêre ferûnderstelling ek feroare. Nederlân moast him tariede op de mooglikheid fan in atoomoarloch. Der waard in nij tsjinstfek oprjochte, de A-B-C tsjinst (Atomêr, Bakteriologysk en Gemysk). Dêrfoar wienen sawat 40.000 ekstra goed treende funksjonarissen nedich. 
Yn 1952 waard de BB wetlik regele, wizige yn 1955 en 1957. Om it doel te berikken waard yn 1958 begûn mei it ynfieren fan de needwachtplicht. Boargers waarden ferplichte om diel te nimmen oan de organisaasje BB. Stadichoan fedwûn de frijwilliger út de organisaasje. Troch it ynfieren fan de needwachtplicht kaam de organisaasje yn koarte tiid op sterkte. Oant it opheffen fan de organisaasje yn 1985 bliuwt de needwachtplicht fan krêft. 
 
Yn Fryslân binne trije rûnten: meardere gemeentes foldogge mienskiplik oan de BB-ferplichtingen. De boargemasters foarmje de rûnteried, neist de rûnteried stiet in kommando ûnder lieding fan in Haad Beskerming Befolking. Meardere gemeentes, wêrûnder faker Opsterlân, hawwe beswier makke tsjin de wetlik ferplichte útjeften foar de BB. 

Yn Fryslân wienen bunkers yn Grou, It Oranjewâld en Snits. Yn de santiger jierren wienen der sawat 7000 wachten en needwachtplichtigen. Yn 1985 waard de BB opheft.
De Fryske Bibleteek

**De Fryske Bibleteek** wie in feriening dy't útjefte mooglik makke fan boeken dy't oars net of mei muoite útjûn wurde koenen. 

Oprjochte yn 1923 troch Dr. Jacob Botke. Hy wie 16 jier foarsitter. Nei in sterke stiging fan it ledetal yn de jierren 1957-1963 (ledetallen efterelkoar 650 en 1550) benammen troch de aktiviteiten fan earelid W. Th. Zwart, sakke it ledetal stadichoan nei 877 yn 1974. It útjeftebelied is sûnt de jierren '60 frijwat tradisjoneel.

De Fryske Bibleteek stipe oant 1958 mei in kollektyf abonnemint *[[It Heitelân (tydskrift)|It Heitelân]]*, dêrnei *[[De Strikel]]*. De leden waarden fan 1 of 2 titels per jier foarsjoen. De Fryske Bibleteek waard letter ferantwurdlik foar it Rely Jorritsma Fûns. De Fryske Bibleteek gie 1979 ticht. 

## Keppelings om utens
* Webside fan De Fryske Bibleteek
Binnenfeart

De **binnenfeart** is in profesjonele bedriuwstakke yn it ferfier, se foarmet in wichtige skeakel yn de Europeeske logistyk. Yn 2002 waard 43% fan alle Nederlânske binnengaatske tonkilometers troch de binennfeart ferfierd. Ta de binnenfeart wurdt ek de Brune float rekkene, dy't yn sjarter passazjiers fart mei histoaryske bedriuwsfartugen. 

Yn Fryslân is oant 1969 groeid. Doe sakke it ferkear yn de sektor "wylde feart", gearhingjend mei de delgong yn de koasterfeart en it tanimmen fan it ladingoanbod yn konteners en pakketten (hout). Yn de oare kategoryen gienen de feroarings folle stadiger oan. 
De beurt- en kampanjefeart is yn Fryslân hurd weromrûn. Benammen de kampanjefeart út it noarden fan Fryslân wei is stoppe neidat by in tal ruilferkavelings fanâlds bekende farwetters ôfsletten waarden (1970 en letter). Wol is de kampanjefeart út de Noardeastpolder wei noch lang trochgien.
Binnenfloat

De gearstalling fan de Fryske **binnenfloat** hat yn de rin fan de tiid grutte feroarings ûndergien. It tal skippen is nei in frij grutte stiging tusken 1961 en 1969 sawat lyk bleaun. It laadfermogen waard bot grutter. Fan de lytse beurtskippen binne net folle oerbleaun. Se waarden faak omboud foar oare doelen lykas rekreaasje.

Op 1 jannewaris 1961 bedroech it oantal ynskreaune frachtskippen yn de ferkearskrite Ljouwert 790. It totale laadfermogen fan 77.997 ton ferdield oer de ferskillende kategoryen yn 1961:
* tankskippen 3 (laadfermogen 367 ton)
* frachtskippen 681 (laadfermogen 65.470 ton)
* skippen foar spesjale doeleinen 106 ( 12.160 ton)

Op 1 jannewaris 1972 wie it laadfermogen fan 145.446 ton sa ferdield:
* tankskippen 8 (laadfermogen 3050 ton)
* frachtskippen 713 (laadfermogen 120.581 ton)
* skippen foar spesjale doeleinen 140 ( 21.807 ton)

## Sjoch ek
* Binnenskipfeart
Johan Bleeker

**Johan Bleeker** (Skoatterlân, 24 april 1906 - It Hearrenfean, 28 jannewaris 1997) wie in Frysk fersetsstrider yn de Twadde Wrâldkriich.

Mei syn frou, Fokje Bleeker-Dijkstra joech er de hiele oarloch troch in protte, faak joadske, ûnderdûkers ûnderdak op syn pleats op It Hearrenfean. Ien fan de meast bekende fan harren wie Letty Rudelsheim fan de fersetsgroep fan Joop Westerweel dy't yn 1942 by harren ûnderdûkt siet.

De Bleekers krigen de Yad Vashem-ûnderskieding foar harren wurk.
Pijnenburg

Plakken:
*Pijnenburg (plak), buorskip yn de Nederlânske gemeente Soest
*Lângoed Pijnenburg, it lângoed by it lykneamde buorskip
*Leechte fan Pijnenburg, leechte yn de Utertse Heuvelrêch
Persoanen:
*Inez Pijnenburg (1949), Nederlânske leararesse en politika
*Jan Pijnenburg (drummer) (1955), Nederlânsk drummer
*Jan Pijnenburg (hurdfytser) (1906-1979), Nederlânsk hurdfytser
Oars:
*Keninklike Peijnenburg B.V., in libbensmiddelefabrikant
Liepke Scheepstra

**Liepke Scheepstra** (Ljussens, 1 novimber 1918 – Amersfoart, 15 septimber 2002) wie in Nederlânsk fersetsman yn de Twadde Wrâldkriich. Hy brûkte de skûlnammen "Bob" en "Jelte".

## Biografy
Liepke waard grutbrocht op Skiermûntseach en troude letter mei Frouwke Elizabet Dijk.

Scheepstra wie foar de oarloch tsjinstplichtich korporaal by it Korps Plysjetroepen. Yn 1943 wie er ien fan de oprjochters fan de Lanlike Knokploegen (LKP). Dy organisaasje wie warber mei oerfallen op distribúsjekantoaren, it fersprieden fan yllegale publikaasjes, it sykjen fan ûnderdûkadressen foar joaden en help oan delsketten piloaten.
Hy wie as organisator belutsen by de oerfal op 11 maaie 1944 op de Arnhimse Koepelfinzenis, dêr't ûnder oaren Henk Kruithof en Frits de Zwerver befrijd waarden. 

By de oerfal op it Hûs fan Bewar te Arnhim op 11 juny 1944, dêr't 54 finzenen by befrijd waarden, hie Scheepstra de lieding. It wie de grutste befrijingsaksje út de besettingstiid. Scheepstra hearde ta it fjouwermanskip dat de LKP late (wie koördinator foar East-Nederlân) en wurke mei oan it gearbringen fan de knokploegen, de Oardertsjinst en de Ried fan Ferset yn de Binnenlânske Striidkrêften. 

Scheepstra waard op 1 oktober 1958 earfol út militêre tsjinst ûntslein en ûnderskieden mei de Militêre Willems-Oarder, dy't er earst op oanstean fan Keninginne Wilhelmina akseptearje koe "as plakferfangend foar al dy oaren".

Scheepstra hat nei de oarloch noch in tal bedriuwen yn kofje-apparatuer yn Assen en Amersfoart laat.
Fierders sette er him yn foar de belangen fan neibesteanden fan sneuvele fersetsminsken, it fêstlizzen fan de skiednis fan it ferset en it oerbringen fan de motiven fan it ferset op lettere generaasjes.

Scheepstra waard beïerdige op Skiermûntseach. Syn *Collectie Oorlog en Verzet* waard oerdroegen oan de Stichting IJsselacademie Kampen.

## Neitins
Sûnt 6 maaie 2022 hinget in plakette ta oantins fan Scheepstra oan de Petrustsjerke yn Ljussens. 

## Keppeling om utens
*Webside oer Johannes ter Horst mei in soad ynformaasje oer de befrijingsaksjes yn Arnhim.
Blinesoarch

De **blinesoarch** hat as doel om de beheinings fan bline minsken safolle mooglik te ferlichtsjen troch fergrutting fan de mooglikheden midedels oanpaste foarsjennings.

Dit doel wurdt ûnder oare neistribbe troch de **Feriening De Fryske Blinerûnte** en it **Nederlânsk Blinebûn** ôfdieling Fryslân. Neist de mooglikheden, skriftlike mnedia tagonklik te meitsjen foar blinen troch it brailleskrift, binne sûnt 1969 jierren ek Fryske boeken op lûdsbân en skiif setten, sadat dy foar blinen tagonklik waarden. 

## Kommitee Sprutsen Frysk boek
It kommitee hat as doel om lûdsbannen te meitsjen en sa Fryske boeken te fersprieden. Produksje barde earst yn Zeist, yn gearwurking mei de kristlike blinebibleteek yn Ermelo.
Sies Bleeker

**Sies Bleeker** (It Hearrenfean, 12 desimber 1941 – dêre, 5 maaie 2014) wie in byldzjend keunstner. 

## Libben en wurk
Sies Bleeker wie in soan fan de fersetsstriders Johan Bleeker en Fokje Dijkstra. Nei de HBS op it Hearrenfean studearre Bleeker oan de Akademy Minerva yn Grins; ûnder oaren by Evert Musch en Diederik Kraaijpoel. Hy makke de oplieding lykwols net dien en ûntjoech him fierder as autodidakt mei as partner ûnder oaren Boele Bregman.
 
Hy makke yn it earstoan tekeningen, akwarelllen, kollaazjes en etsen, wêryn't blau arsearre boartlike minskjes de romte ferkenden. Om 1970 hinne ferskine skilderijen wêryn hy noch meast yn blauwen, de yntinsiteit fan it ljocht ûndersocht.

It optysk eksperimint fersobere en waard yn de romte útwreide ûnder oare by in muorreyndieling yn it gebou fan Rykswettersteat, oan de Tesselschadestrjitte yn Ljouwert (1973).
Eksposeare op ferskate plakken yn binnen- en bûtenlân. Wurk fan him waard oankocht troch it ryk, de provinsje fryslân, it Steedlik Museum Schiedam, it Sintraal Museum yn Utert, en Museum It Prinsessehof yn Ljouwert. Monumintale opdrachten fierde er ek út yn ferskillende Fryske gemeentes, ûnder oare tegearre mei Harmen Abma, in terreinyndieling om de rabobank yn Jorwert en in berneboartersplak yn Ternaard.

Tusken 1987 en 1993 wie Bleeker gastdosint oan Akademy Vredeman de Vries en yn de jierren 2004 o/m 2012 wie er adviseur en kurator foar de gemeente Weststellingwerf.

Ald-plakgenoat Willem Winters publisearre weromsjend it boekje *Libje yn liende tiid*, in kollaazje oantinkens oan en petearen mei Sies.

## Literatuer
* *Beeldende kunstenaars in Friesland*, Frysk Keunstynstitút, útj. Friese Pers Boekerij bv. 1992, ISBN 978 90 330 1428 4
* *Het klavecimbel in de twintigste eeuw*, Willem Derks, útj. Sybren Hellinga Stichting 1994,  ISBN 90 800332 27
* *Verleidingen*, Edt. Foppe Huismans, útjouwer van Wijnen Frjentsjer 1998, ISBN 90 5194 177 3
* *De kleur van Friesland, beeldende kunst na 1945*, Huub Mous, Friese Pers Boekerij Ljouwert 2008, ISBN 978 90 330 0691 3
Blitsaerd Keimpe

**Blitsaerd Keimpe** (maaie 1956) wie in ferneamde bolle út de swartbûnt-fokkerij.
 
Blitsaerd Keimpe kaam fan de fokstâl fan Sj. R. Brandsma fan Lekkum. Yn it foarjier fan 1957 gie er nei de k.y.-feriening Hollânsk Noarden yn Schagerbrug. It Nederlânsk Rundfee stamboek ûnderskiede him yn augustus 1964 mei it fokpredikaat "preferint twadde klasse", yn septimber 1968 "preferint earste klasse". It Frysk Rundfee Stamboek, eare de  bolle postúm yn septimber 1974 mei it heechste fokpredikaat yn Fryslân: "preferint A". 

Oant en mei 1970 waarden fan him 219 soannen as k.y.-bolle brûkt. Dat is mear is in komplete jiergong k.y.-bollen. Dêrneist  waarden in soad pakesizzers fan Blitsaerd Keimpe yn de fokkerij brûkt.
Helga Deen

**Helga Deen** (Stettin (Dútslân), 6 april 1925 – Sobibór (Poalen), 16 july 1943) wie in Dútsk-Nederlânske famke fan Joadsk komôf dy't yn har finzenskip yn Kamp Vught yn 1943 in moanneskoft in deiboek byhâlde foar har feint Kees van den Berg. 

## Libben
Helga's famylje flechte foar de nazys nei Nederlân. Yn Tilburch gie hja nei de Ryks-HBS. Har mem stipelearre har kultuerele ûntjouwing; Helga spile piano en koe goed tekenje. Sy rekke fereale op de jonge keunstskilder Kees van den Berg.

Nei't de famylje Deen yn febrewaris 1943 út harren hûs set wie, omdat it tawiisd waard oan in ynspekteur fan plysje, waarden hja op 1 april ynternearre yn Kamp Vught. Helga har mem hat dêr in skoft dokter west en wie frijsteld fan transport, mar woe perfoast mei yn july doe't de oaren oerbrocht waarden, fia Kamp Westerbork, nei it ferneatigingskamp yn Sobibór, dêr't se op 16 july fermoarde waarden: Helga, har âlden Willy Deen en Käthe Deen-Wolff, en har broer Klaus Gottfried A. Deen.

It deiboek, yn in skoalskrift, wie rjochte oan Kees van den Berg en waard nei har deportaasje it kamp útsmokkele. Kees hold it syn libben lang geheim. Sels stjoerde er oant nei de oarloch brieven oan Helga, mar dy waarden hieltyd weromstjoerd. Helga's deiboek waard earst op 19 oktober 2004 troch Kees van den Berg syn soan Conrad oanbean oan it Regionaal Argyf yn Tilburg.

Op 12 maart 2007 is it deiboek printe en útbrocht (útjouwerij Balans).

## Neitins
Der is in betinkingsstien foar de famylje Deen set oan de wei nei de gaskeamers (*Himelstrasse*) yn Sobibór yn april 2007.
It terrein yn Tilburch dêr't ea it postkantoar stie, njonken de synagoge, is troch de gemeente fannijs ferneamd ta Helga Deen-tún.   

## Publikaasje
* Helga Deen: *Dit is om nooit meer te vergeten. Dagboek en brieven van Helga Deen 1943*, Balans 2007. 159 siden, ISBN 978-9050188418

## Sjoch ek
* David Koker
* Anne Frank
* Etty Hillesum
* Selma Engel-Wijnberg

## Keppelings om utens
*Side oer de famylje Deen op de side fan it Regionaal Argyf Tilburg
*Offisjele webside oer Helga Deen
*Helga Deen op ''Digitaal Monument Joodse Gemeenschap in Nederland''
Ane de Boer

**Ane de Boer** (Rie, 24 novimber 1908 – Ljouwert, 9 oktober 1982) wie in assuradeur en lânboubestjoerder.

Direkteur fan de Fersekeringsfûnsen (Koöperatyf Fersekeringsfûns, Underling Boerefersekeringsfûns en Underling Syktefersekeringsfûns), dêr wurksum sûnt 1932 (nei stúdzje te Rotterdam) en sûnt maaie 1940 direkteur (oant july 1972).

Sûnt de oprjochting yn 1946 oant 1972 lid fan it bestjoer fan it ynstitút foar Lânboukoöperaasje yn Fryslân. Fan de oprjochting yn 1967 ôf fise-foarsitter fan it bestjoer fan de stifting Permaninte lânboumanifestaasje De Flevohof en fan 1964-1972 foarsitter fan de Keamer fan Keaphannel en Fabriken foar Fryslân.

Hy waard beneamd ta Ofsier yn de Oarder fan Oranje-Nassau yn 1967. De Boer ferstoar op 9 oktober 1982 yn Ljouwert en waard kremearre yn Goutum.
Hylke de Boer

**Hylke Folkert de Boer** (Burgum, 7 july 1918 - Ljouwert, 19 april 1984) wie in natoerbeskermer, bestjoerslid en sûnt 1950 direkteur fan gemeentewurken yn Achtkarspelen.

Fan 1946-1950 gemeente-arsjitekt fan Uithuizen en Uithuizermeeden
Wie sûnt 1965 foarsitter fan It Fryske Gea en bestjoerslid fan de Feriening ta Behâld fan Natoermonuminten, fan it Bûn fan Fryske Fûgelwachten. Ek bestjoerslid fan it KFS, fierder noch bestjoerslid fan de Stichting Frysk Utjefte Fûns en lid fan de Fryske Rie dy't kontakten tusken de Fryslannen ûnderhâldt.

Yn juny 1974 waard him troch prins Bernard de Sulveren Anjer útrikt. Yn datselde jier waard er beneamd ta Ridder yn de Oarder fan Oranje-Nassau.

Neist artikels foar blêden as Vanellus en De Strikel ferskynden fan him ek *Fûgelflecht* (1963)
en ''Fûgelfjild (1962).
Pieter de Boer (lânboukundige)

**Pieter Boyen de Boer** (Stiens, 15 april 1906 – dêre, 2 maart 1993) wie in feehâlder dy't ferneamd wie troch syn yntinsive stikstofbedonging. Dêtroch kaam er ta in dûbele feebesetting: 40 kij op 20 hektare lân.

Omdat er syn resultaten ta foldwaan joech fan lânboufoarljochting en -ûndersyk, krige er yn 1962 de Justus von Liebigpriis fan de universiteit fan Kiel en yn 1974 it earedoktoraat fan de Lânbouhegeskoalle yn Wageningen.

Hy wie fan 1956-1959 lid fan it bestjoer fan it Lânbouskip.
Pieter de Boer

* Pieter de Boer (Stiens), feehâlder te Stiens
* Pieter de Boer (Jellum), koartebaanrider fan Jellum
Pieter de Boer (hurdrider)

**Pieter de Boer** (Jellum, 31 maaie 1946) wie feehâlder en koartebaanrider.

Waard seis kear Nederlânsk Kampioen op de koartebaan: 1968, 1970, 1971, 1972, 1973 en 1974). Persoanlik rekord 13, 5 sek. op de 160 meter, teffens Nederlânsk rekord. Hy waard by de nasjonale sprintkampioenskippen yn 1974 fjirde. Syn fluchste tiid op de 500 meter wie 39,6 sekonde.

## Utslaggen
Judith Boer

**Valeska Judith Satsuki**, skûlnamme foar **Judith Boer** (Djakarta, 17 novimber 1935 – Húns, 8 april 2013), wie in byldzjend keunstneresse.

Har techniken wiene oaljeferve, akwarel en tekening. Underwerpen en rjochting wiene bisten en minsken (portretten) yn dreamerige trant. Nei in byldhou-oplieding ûntwikkele se benammen har skilderkant.

Wurke sûnt 1967 yn de mande mei Nico Verhoeven († 1974), mei wa't se "printpoëzij" ûntwikkele: hja tekent, hy skriuwt in poetyske tekst yn de tekening, hja folt mei linen oan, hy makket it wurk kompleet mei oproppen tekst. 

De provinsje Fryslân kocht in oantal wurken fan har oan.
Haije Boersma

**Haije Anne Boersma** (Stiens, 1904 - Ljouwert, 21 oktober 1995) wie ynspekteur fan it Frysk Rundfee Stamboek tusken 1929 - 1959.

Sûnt 1959 bestjoerslid fan it FRS, fan 1962-1973 foarsitter. Fersoarge in soad foarljochting oer de hiele wrâld en joech yn syn bestjoersperioade in soad omtinken oan it bienwurk, mar ek oan de jaarfoarmen en -kwaliteit. Dit mei it each op it yn dy tiid opkommende oantal melkmasines en de opkomst fan lisboksstâlen.

Krige yn it bûtenlân de ûnderskiedings: *Chevalier de Mérite Agricole* (1949), eareboarger fan Cambrai (sit fan it Frânske swartbûntstamboek; 1972) en earelid fan de Friesfokkers Feriening fan Súd-Afrika (1974).

Wie sûnt 1966 lid fan de Provinsjale Steaten fan Fryslân foar de VVD en sûnt 1974 fraksjefoarsitter.
Rudi Boltendal

**Rudi Boltendal** (Feandaam, 1924 - Ketlik, 1993) wie publisist, redakteur en bestjoerder.

Hy wie redakteur fan de Friese Koerier en nei de fúzje mei de Ljouwerter Krante (1969) oan dy krante oant oktober 1974. teffens wie er foarsitter fan it Frysk Skriuwersbûn sûnt 1971, wethâlder fan It Hearrenfean sûnt 1974.

Hy skreau artikels oer benammen Dútske, foaroarlochske literators yn Alternatyf en sette twa boeken fan Trinus Riemersma oer.

## Wurk
* *Boekmakers, portretten van uitgevers* (1965)
* *Fabriek* (oersetting fan Fabryk, 1965)
* *De verwoesting van Leeuwarden* (oersetting fan Minskrotten Rotminsken, 1968)
List fan gûverneurs-generaal fan Nederlânsk-Ynje

**[[Gûverneur-generaal|gûverneurs-generaal]] fan [[Nederlânsk-Ynje]]** (it haad fan bestjoer fan it gebiet, waard oansprutsen mei *toean besar*).

## Sjoch ek
* List fan presidinten fan Yndoneezje

## Keppeling om utens
* Op de VOC-side
* Portretten fan G-G's yn it Ryksmuseum
Peter Bonnet

**Peter Bonnet** (Boalsert, 3 july 1896 - Sleat, 5 jannewaris 1979) wie in telch út it 'lantearnistelaach', en wenne sûnt 1921 yn Sleat dêr't er direkteur fan it Niverheidsûnderwiis wie. Stifter fan it Fryske toverlantearnemuseum Laterna Magica yn Sleat, yn Museum Stedhûs Sleat. De kolleksje is letter ûnderbrocht yn de Stichting Peter Bonnet Museum. De kolleksje bestiet út 10.000 toverlantearneplaatsjes, 50 km. âlde films en in soad âlde tastellen en apparaten op it mêd fan foto, film en projeksje.
Pier Boorsma

**Pier Boorsma** (Snits, 15 maart 1944) is in Frysk dichter en skriuwer. 

## Biografy
Boorsma studearre filosofy oan de Universiteit fan Amsterdam. Yn 'e hjerst fan 1969 rjochte er mei ûnder oaren Pieter de Groot en Johan Frieswijk it fjouwer kear jiers ferskinende blêd "Sonde" op. 

Yn 1989 fêstige Boomsma him yn Grins en studearre dêr Frysk oan de Ryksuniversiteit. Yn 1994 ferskynde de twatalige blomlêzing *Spiegel van de Friese poëzie*. Boorsma syn wurk docht bytiden wat oan Obe Postma tinken. Boorsma hat ek in skoft resinsint poëzij west foar it Frysk Deiblêd 

## Wurk
In kar:
### Poëzij
* *De neidagen fan in keamerhear* (1972)
* *Under frjemde wetten* (1978)
* *Net allinne genôch* (2005)

### Ferskaat
* *Spiegel van de Friese poëzie*, (gearstaller, mei Teake Oppewal) (1994)

## Prizen
Rely Jorritsmapriis:
*foar it fers *Diaspora* (1965)
*foar it fers *Lizzend op it strân* (1976)
*foar it fers *Lêste simmer* (1980)
*foar it fers *D'âld man* (1981)
*foar it fers *Sels-portret* (1983)
Borneroord

**Borneroard** is in Nederlânsk-herfoarme sintrum foar geastlik beheinden yn Beetstersweach. 

Yn maart 1972 waard begûn mei 48 pupillen, yn juny 1974 wie de offisjele iepening. Yn desimber dat jier wie de ynstelling mei 272 pupillen (fan alle leeftiden) fol. Hjirfan kamen 160 út Fryslân, 70 út Grinslân en 50 út Drinte. It persintaazje 'idioaten' sa't swaksinnigen doe noch neamd waarden wie 47%, lanlik wie dat doe 25%. Hjirtroch wie der net folle ferrin. Yn 1974 wienen der ± 260 personielsleden op Borneroard.

Borneroard gie yn 1994 earst mei ferskate organisaasjes (wêrûnder De Terp) op yn Heechhout Kaai. Op 1 jannewaris 2002 gienen Heechhout Kaai, Maartenswouden en D.A.G. Friesland op yn Talant. Talant gie yn 2022 op yn Alliade
Gerrit Bosch

**Gerrit Bosch** (Ljouwert, 15 maaie 1893 - dêre, 20 juny 1981) wie in fûgeltsjeman, natoerbeskermer en kantoarman by de Frico.

Algemien bestjoerslid fan It Fryske Gea, ôffurdige fan de Feriening ta behâld fan Natoermonuminten yn Nederlân foar Fryslân en haadbestjoerslid fan it Bûn fan Fryske Fûgelbeskermingswachten. Oprjochting fan it Frysk Natoerhistoarysk Museum op syn inisjatyf (1923).
Yn 1963 krige Bosch in lispeinje fan de Fryske Akademy foar tsjinst oan Fryslân. Hy samle in grutte dokumintaasje oer de Avifauna fan Fryslân.

Publisearre geregeldwei oer fûgels en de fûgelstân yn de Ljouwerter Krante, Frysk Deiblêd Drachtster Krante en Vanellus. Skreau * Earrebarren yn Fryslân* (1970).

## Biografy
*  mei Sake P. Roodbergen (redakteur Vanellus), Ane Witteveen (freon fan Bosch) en Bauke van der Veen (bibliografy), *De Vogelvriend, Gerrit "Fûgeltsje" Bosch (1893-1981)*, 2011
Cornelis Boschma

**Cornelis Boschma** (Oegstgeest, 11 maart 1928) wie direkteur fan it Frysk Museum sûnt 1963 as opfolger fan dr. A. Wassenbergh. 

Studearre Keunstskiednis yn Amsterdam en Utert. Wurke sûnt 1960 by de rykstsjinst foar de Monumintesoarch yn De Haach. Publisearre ûnder oare oer de arsjitekt Thomas Romein (Opus Musivum 1964) en J.S. Mancadan (Oud-Holland LXXXI, 1966).

Hy troude yn 1954 mei de keunstneresse Suze Boschma-Berkhout en waard heit fan fiif bern.
Uldrik Bottema

**Uldrik Bottema** (Ljouwert, 9 novimber 1907 - It Hearrenfean, 29 desimber 1986) wie frisiast en ûnderwiisman.

Bottema wie ponghâlder en propagandist fan feriening De Fryske Skoalle (1956-1972) en Freonen fan Frysk en Frij (1958-1966).

Hy hie in tsiishannel yn Ljouwert oan it Suderplein en wie ienichst bern. Hy hat syn jild neilitten oan it in jier foar syn dea oprjochte museum Aldheidkeamer Uldrik Bottema yn Aldeboarn. Hy hat de iepening net mear meimakke, mar wist fan it wurk dat dien waard om it klear te meitsjen.

Hy wie sûnt 1963 direkteur fan Frysk en Frij en nei oktober 1966 boelberêder. Fan 1967-1973 wie er ponghâlder fan de Feriening foar Romtefeart en Astronomy "Njord".
Gerrit Bouma

**Gerrit Jan Anderssoan Bouma** (Snits, 1907 - Olterterp 1997) wie lânboukonsulint, bestjoerder, dykgraaf en deskundige op it mêd fan Fryske pleatsen.

Neamt himsels nei it Fryske foar Gerrit "Kai". Wie foarsitter fan de Fryske Maatskippij fan Lânbou (1961-1973). Nei de stúdzje te Wageningen wurdt er ryksamtner (1940-1960, fan 1947-1960 rykslânboukonsulint foar pleatsebou, kearde him tsjin asbestsemint foar dakbedekking). 

Sûnt 1960 boer yn Kimswert op it bedriuw fan memmekant dat hy al yn 1952 yn gebrûk naam. Sûnt 1971 dykgraaf (wetterskip Fiif Deelen Seediken Bûtendyks), foarsitter fan de Praktykskoalle foar feehâlderij en Greidebedriuw yn Oentsjerk (1961-1974), foarsitter Frisiana (1963).
Naam yn 1960 ûntslach út ryksfunksje. As foarsitter fan de Fryske Mij hie hy grutte ynfloed op it Frysk Struktuerplan foar de lânbou dat de trije stânsorganisaasje mei-inoar útbrochten. Hjiryn waard pleite foar skaalfergrutting yn de Fryske lânbou (1970).
## Wurk
Skreau in soad artikels. Yn boekfoarm ferskynden:
* *De nije Fryske pleats* (1947, ek yn Nederlânske oersetting)
* *Doelmatige Friese boerderijen* (1961)
Johannes Brandsma

* Keatser Johannes Brandsma (keatser), bynamme "De Brand"
* Boargemaster Johannes Brandsma (boargemaster) fan Ljouwert.
Bolwerk

**Bolwerk** wie it moanneblêd fan de Lânboukoöperaasje yn Fryslân. 

Befet ûnder mear koarte histoaryske bydrages fan Oepke Santema en fersen fan Cees Jongsma. Bekend wie de rubryk *Tuolleprakkesaesjes* fan Marten Hedzers Castelein.
Anne Bokma

**Anne Barteles Bokma** (Langwar, 1917 - Snits, 31 augustus 1990) wie redakteur fan it Frysk Lânboublêd en bestjoerslid fan de Fryske Maatskippij fan Lânbou.

Hy wie lid fan it algemien bestjoer fan de feriening foar Folkshegeskoallewurk, fan de Nederlânske Feriening fan lânbousjoernalisten, ponghâlder fan de Fryske folkshegeskoalle, lid fan de Fryske monuminte- en molekommisje, foarsitter fan Stichting De Fryske Mole en lid fan it haadbestjoer *De Hollandsche Molen*.
Jan Brouwer

* Jan Brouwer (dûmny), Ljouwerter dûmny 
* Jan Brouwer (deputearre), Fryske deputeare foar de PvdA
Jan Brouwer (deputearre)

**Jan Brouwer** (Sonnegea, 2 desimber 1901 - It Hearrenfean, 8 maaie 1973)  wie deputearre foar de PvdA (ûnder oaren foar Finânsjes). 

Hy wie foarsitter fan de Stichting Kearn It Hearrenfean en fan de feriening Freonen fan Thialf. Wie Steatelid fan 1946-1966 en lid fan it kolleezje fan Deputearre Steaten fan 1953-1966.
Lombok

* Lombok (eilân) as eilân yn Yndoneezje.
* Lombok (Noardwâlde) de buorskip yn Weststellingwerf
* Sasak (taal), ek wol Lombok neamd, in Bali-Sasak-taal dy't fral op it eilân Lombok sprutsen wurdt
* Lombok (Utert); in diel fan de Utertske wyk West
* Lombok (Arnhim); in wyk yn Arnhim
* lombok (piper): in lytse, skerpe piper út de Yndonesyske keuken.