Skiednis fan Melilla

De **skiednis fan Melilla** giet werom nei it earste millennium f.Kr., doe't de Fenisiërs har nei wenjen setten op in plak dat se Rusadir neamden, wat yn it Punysk "ynnimmend haad" betsjut. Dizze stêd hat troch de iuwen hinne in strategyske rol spile troch syn geunstige geografyske posysje yn 'e Middellânske See .

Yn de 3e iuw f.Kr. wie Rusadir diel fan it Kartaagske Ryk . Nei de fal fan Kartago kaam de regio yn 42 f.Kr. ûnder Romeinsk bewâld, en waard diel fan 'e Romeinske provinsje Mauritaanje Tingitana, beskôge as de Hispania Transfretana. Nei de fal fan it West-Romeinske Ryk kaam de stêd ûnder de kontrôle fan de Fisigoaten, en waard dêrmei diel fan it Fisigoatysk Hispania.

Yn de 6e iuw, yn 534, ferovere de Byzantynske keizer Justinianus I Melilla en naam it op yn it Byzantynske Ryk . Yn 615 waard de stêd lykwols opnij ferovere troch de Fisigoatyske kening Sisebuto . Yn 700 ferovere it moslimleger ûnder lieding fan Musa ibn Nusayr Rusadir, it begjin fan 'e islamityske besetting fan 'e regio.

De situaasje yn Melilla bleau relatyf stabyl oant 1497, doe't de stêd, doe ferlitten fanwege konflikten mei it Sultanaat fan Fes, beset waard troch Pedro de Estopiñán y Virués, út namme fan 'e hartoch fan Medina Sidonia en mei stipe fan 'e katolike monargen . Dizze besetting markearre it begjin fan 'e Spaanske tiid yn Melilla.ASDoj ewpoejaspofj apoijsadpoasjdpsodf`sofij adsfoijasd fpoasifasdopf hasdfoi jasdfopasjdfpoasdfh asdpof hasdfoihsfpoishdfpaosdfj asdopfija sdfsd

Yn de 18e iuw waard Melilla tusken 1774 en 1775 belegere troch sultan Muhammad III . It belis mislearre lykwols troch it ferset fan 'e stêd, ûnder lieding fan kommandant-generaal Juan Sherlock, stipe troch de Britten, wat in ynternasjonale diminsje tafoege oan dizze ôflevering.

Melilla waard yn it fredesferdrach fan 1767 al erkend as in Spaanske enklave. Oare ferdraggen tekene yn 1767, 1780 en 1785 neamden de stêd yn it ramt fan fredesôfspraken tusken Spanje en oare Jeropeeske en Afrikaanske machten. It Spaanske gebiet Melilla waard offisjeel ôfstimd troch it ferdrach fan 14 novimber 1863, wêrmei't Spanje syn posysje op dizze strategyske enklave yn Noard-Afrika konsolidearre.

## Aldheid
De earste tekens fan minsklike besetting yn Melilla datearje werom nei de Aldheid, lang foardat de stêd ûnder Spaansk bewâld fersterke waard. Argeologyske ûntdekkingen suggerearje dat de regio bewenne waard troch de Fenisiërs en, letter, de Kartaagers . Dizze folken, oanlutsen troch de strategyske posysje fan 'e stêd, brûkten it wierskynlik as kommersjeel transitpunt en as fiskersplak.

Fanôf de 1e iuw f.Kr. kaam de regio ûnder Romeinsk bewâld, wat it begjin markearre fan in perioade fan yntegraasje yn it Middellânske ryk . Melilla, op dat stuit, wie diel fan 'e Romeinske provinsje Mauritaanje Tingitana, in gebiet dat útwreide oer in protte fan wat no noardlik Marokko is. De Romeinen bouden kommersjele en maritime foarsjennings, en brûkten de lokaasje fan 'e stêd om skipfeartrûtes yn 'e Middellânske See te kontrolearjen.

## Midsieuwen
De komst fan 'e Arabieren en Berbers yn 711, nei de ferovering fan Spanje troch moslim krêften, joech Melilla in gruttere strategyske rol. Yn 777 kaam de regio úteinlik ûnder kontrôle fan it Idrissidyske keninkryk, in Berberdynasty dy't grutte ynfloed útoefene op 'e Middellânske hannel en de útwreiding fan 'e islam nei Noard-Afrika. Melilla waard dêrmei in bloeiende haven, dy't fjochtsjen tsjin de Barbaryske piraten, mar ek in sintrum fan hannel mei de rest fan 'e Middellânske wrâld.

Yn 1497, tidens de Spaanske Reconquista, waard Melilla finzen nommen troch troepen fan 'e kroan fan Kastylje ûnder befel fan kening Ferdinand de Katolyk . Dizze fangen wie ûnderdiel fan in searje Spaanske útwreidingen lâns de Afrikaanske kust. De stêd waard fersterke en waard in bastion fan ferdigening tsjin eksterne ynfallen, benammen dy fan 'e Ottomanen en Barbary piraten. It wie it begjin fan in lange skiednis fan Spaanske besetting dy't oant hjoed de dei duorje soe.

## Moderne tiid
De moderne perioade fan Melilla begûn yn de 16e iuw, doe't de stêd in strategysk punt waard foar de Spanjaarden yn harren striid tsjin Barbaryske piraten. Yn dizze perioade fersterken de Spanjaarden de festingwurken fan 'e stêd, bouden muorren en tuorren dy't yn 'e folgjende ieuwen in protte belegeringen en oanfallen ferneare soene.

Yn 'e 19e iuw waard Melilla in militêre stêd fan haadstêd. Yn 1859, tidens de Spaansk-Marokkaanske Oarloch, ferovere it Spaanske leger de stêd Tanger, en kaam Melilla werom nei de eksklusive kontrôle fan Spanje. Dit konflikt markearre in kearpunt yn 'e útwreiding fan' e ynfloedsfear fan Spanje yn Noard-Afrika. Yn 'e 1860's waard Melilla in wichtich punt yn 'e ferdigening fan 'e Spaanske koloanjes en bleau ûnder Spaansk bestjoer nettsjinsteande Marokko's besykjen om it werom te nimmen.

### Konflikten fan 'e 20e ieu en de Rif-oarloch
De earste desennia fan de 20e ieu waarden markearre troch nije konflikten. Yn 1921 wie Melilla belutsen by de Rifoarloch, in koloniale oarloch tusken Spaanske troepen en de Rif Berberstammen, ûnder lieding fan Abd el-Krim . Melilla, tichtby it Rif, waard in wichtich militêr doel foar de opstannelingen. De Slach by Annual, dy't late ta in Spaanske nederlaach, bliuwt ien fan 'e meast wichtige ôfleverings yn 'e militêre skiednis fan 'e stêd.

Yn 'e 20e ieu waard de kwestje fan soevereiniteit oer Melilla in punt fan spanning mei it ûnôfhinklike Marokko. Hoewol Melilla diel útmakke fan Spaansk grûngebiet, bestride Marokko dizze situaasje konsekwint, benammen nei syn ûnôfhinklikens yn 1956. Spanje, fan har kant, behâlde syn oanwêzigens yn Noard-Afrika en fersterke syn bannen mei de stêd, it foarsjen fan in protte ynfrastruktuer.

## Eigentiidske leeftyd
Melilla waard, lykas syn buorstêd Ceuta, yn 1995 in autonome stêd, mei in status fergelykber mei dy fan de autonome regio's fan Spanje. It profitearret fan grutte bestjoerlike autonomy, mar bliuwt in ûnderwerp fan geopolitike diskusje fanwegen syn bysûndere posysje op it Afrikaanske kontinint.

De hjoeddeistige skiednis fan Melilla wurdt markearre troch kulturele en sosjale útwikselingen tusken har ferskate mienskippen, benammen de befolking fan Spaanske komôf, de Berbers en de Arabieren. De stêd bliuwt ûntwikkeljen, mar it bliuwt ek in punt fan geopolitike wriuwing mei Marokko, dat oanspraak makket op soevereiniteit oer de twa Spaanske stêden, Melilla en Ceuta.