open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Provinsje

De **provinsje** is de twadde laach fan bestjoer, in part fan de steat. In provinsje wurdt foarme troch meardere gemeenten. 

## Nederlân
It deistich bestjoer fan de provinsje wurdt dien troch de Kommissaris fan de Kening tegearre mei Deputearre Steaten; de Provinsjale Steaten hawwe it bestjoer oer langere tiid. As wurkplak hawwe dizze organen it provinsjehûs wat yn it haadplak fan de provinsje stiet.

## Belgje
Yn Belgje en yn de Nederlânske provinsje Limburch hat men in gûverneur ynstee fan in Kommissaris fan de Kening.

## Provinsjes yn [[Nederlân]]
* Fryslân - Ljouwert
* Grinslân - Grins
* Drinte - Assen
* Oerisel - Swol
* Gelderlân - Arnhim
* Utert - Utert
* Flevolân - Lelystêd
* Noard-Hollân - Haarlim
* Súd-Hollân - De Haach
* Seelân - Middelburch
* Noard-Brabân - De Bosk
* Limburch - Maastricht

## Provinsjes yn [[Belgje]]
* Antwerpen - Antwerpen
* Limboarch - Hasselt
* East-Flaanderen - Gent
* Flaamsk-Brabân - Leuven
* West-Flaanderen - Brugge
* Waalsk-Brabân - Waver 
* Henegouwen - Mons 
* Luik - Luik 
* Lúksemboarch - Aarlen 
* Namen - Namen

De Stêdsregio Brussel heart net by ien fan de boppesteande provinsjes.

## Hyponimen
Yn Nederlân en Belgje is de provinsje in bestjoerslaach tusken it lânsregear en gemeenten. Yn oare lannen is der in lyksoartich systeem, mar dan mei in oare namme en mear as minder foech. Yn Dútslân hat in dielsteat likernôch itselde nivo as dat fan in provinsje, lykwols falle der ûnder de Dútske dielsteaten noch twa bestjoersnivo's. Yn Switserlân hawwe se kantons dy't ek in soad foech hawwe. Oare hyponimen binne 'departemint' (Frankryk), 'oblast'(Ruslân en oare Slavyske lannen), 'Woiwodskip' (Poalen) en 'prefektuer' (Japan).
Limburch (Nederlân)

**Limburch** (Nederlânsk: *Limburg*, Limburchsk: *Limbörg*) is in provinsje fan Nederlân mei  ynwenners (, boarne: CBS) op in oerflak fan 2.210 km². As provinsje ûntstie Limburch yn 1866 út it Hartochdom Limburch (in lidsteat fan it Dútske Bûn), dat sels yn 1839 ûntstien wie by de dieling fan Limburch.

## Geografy
De Maas rint oer sawat de lingte fan de hiele provinsje fan súd nei noard. De provinsje hat der syn foarm oan te tankjen. Oare gruttere rivieren en streamen binne de Geul, Gulp, Roer en Swalm.

Yn 'e Tachtichjierrige Oarloch boude it Steatske leger fersterkingen oan 'e iggen fan 'e Maas. Limboarch is de iennichste Nederlânske provinsje dy't oan twa bûtenlannen grinzget: yn it westen en suden (Voeren) mei Belgysk Limboarch, yn it suden grinzget in smelle stripe lân oan 'e Belgyske provinsje Luik (boppedat is Limburch de iennichste Nederlânske provinsje dy't oan Walloanje grinzget ); yn it easten grinzget Dútslân oer de hiele lingte mei de Dútske dielsteat Noardryn-Westfalen. Yn it noarden grinzget de provinsje oan Gelderlân en yn it noardwesten oan Noard-Brabân.

It noarden en midden bestiet foar it grutste part út sângrûnen. Yn it midden en suden lizze brúnkoal en stienkoal net fier ûnder de grûn. Yn it suden komt krytstien (mergel) foar, dat op ferskate plakken oan 'e oerflakte sichtber wurdt. It krytstien of mergel waard brûkt as boumateriaal foar huzen. Yn Súd-Limburch binne troch de mynbou (brúnkoal/stienkoal) en it úthakken fan mergel ferskate grotten ûntstien.

It noarden en midden fan de provinsje binne relatyf flak, Súd-Limburch hat in heuvellânskip. Yn it uterste súdeasten fan Súd-Limburch leit in leechberchtme dat yn Dútslân oergiet yn de Eifel en yn Belgje yn de Ardennen. De Faalserberch is mei 321,5 meter (boppe seenivo) it heechste punt fan Europeesk Nederlân.

## Untwikkeling ynwennertal
* 1850 – 204.000
* 1900 – 282.000
* 1960 – 882.000
* 1980 – 1.069.000
* 2000 – 1.141.000
* 2020 – 1.117.000
* 2025 – 1.136.000

## Gemeenten
Limburch bestiet sûnt 2019 út 31 gemeenten.

## Sjoch ek
* Limburch (Belgyske provinsje)
* Limburch (Belgyske stêd)
* Limburch oan de Lahn

## Keppelings om utens
* Webstee fan de provinsje
* Limburg, Plaatsengids
* Statistieken provincie Limburg, AlleCijfers
Noard-Brabân

**Noard-Brabân** (Nederlânsk: *Noord-Brabant*) is in provinsje fan Nederlân, dy't as sadanich bestiet sûnt 1814. It hat  ynwenners (, boarne: CBS) en in oerflak fan 5.082 km². De haadstêd fan de provinsje is De Bosk, mar it grutste plak is Eindhoven.

## Geografy
Noard-Brabân is in provinsje yn it suden fan Nederlân. De provinsje grinzet yn it noarden oan de Nederlânske provinsjes Súd-Hollân en Gelderlân, yn it westen oan Seelân, yn it easten oan Limburch, en yn it suden oan de Belgyske provinsjes Antwerpen en Limburch.

De provinsje is relatyf flak en bestiet út deksângebieten, trochsnien troch beekdellingen. Yn it noarden lizze de rivierklaaigebieten en yn it noardwesten binne noch restanten fan it eardere *Hollandveen*. De grins fan de provinsje wurdt yn it noarden foarme troch de rivier de Maas. In stikmannich stosân- en heidegebieten binne bewarre bleaun, lykas yn de Loonse en Drunense Duinen, de Strabrechtse Heide en de Kampina. Yn it easten fan de provinsje binne yn ferskate reservaten fan de Peel noch heechfeanrestanten te finen. De wettergebieten fan Noard-Brabân binne yn it noarden fan de provinsje te finen. Dêr lizze ûnder oaren de De Biisbosk en it Lân fan Heusden en Altena.

## Skiednis
Nei alle gedachten hawwe de Kelten de earste bewenners west fan Noard-Brabân. Nei it ferfarren fan de Romeinen waard it gebiet ynlive troch de Franken en ûnderdiel fan it Frankyske Ryk. Yn de midsiuwen kaam Noard-Brabân foar it grutste part by it hartochdom Brabân. Yn de rin fan de Tachtichjierrige Oarloch waard it dêrfan ôfspjalte en as *[[Generaliteitslannen|generaliteitslân]]* troch de Steaten-Generaal bestjoerd.

## Untwikkeling ynwennertal
* 1850 – 393.000
* 1900 – 554.000
* 1960 – 1.485.000
* 1980 – 2.051.000
* 2000 – 2.356.000
* 2020 – 2.563.000
* 2025 – 2.664.000

## Gemeenten
Noard-Brabân is ferdield yn 56 gemeenten. De lêste gemeentlike weryndieling wie yn 2022.

## Keppelings om utens
* Webstee fan de provinsje
* Noord-Brabant, Plaatsengids
* Statistieken provincie Noord-Brabant, AlleCijfers
Almelo (gemeente)

**Almelo** is in stêd en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  (. boarne: CBS), en mei in oerflak fan 69,40 km² (wêrfan 9,50 km² wetter). De gemeente Almelo is yn 1914 ûntstien út in fúzje fan 'e eardere gemeente Amt Almelo en Stêd Almelo.

## Plakken
De gemeente Almelo bestiet út ien stêd, 3 doarpen en trije buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Almelo dat ek it grutste plak is.

## Ferkear & ferfier
Almelo leit oan de Rykswei 35 tusken Swol en Ynskedee en de Rykswei 1 fan Knooppunt Wettergraafsmar nei de grins mei Dútslân. Yn gemeente lizze ferskate spoarlinen, yn de gemeente binne twa stasjons, Stasjon Almelo en Stasjon Almelo de Riet.

### Avesearfytspaad
Yn 2009 waard in earste part fan de F35 realisearre. Dizze avesearfytspaad trochkrúst Twinte fan de Dútske grins oant de Sallânske Heuvelrêch by Nijverdal fia Ynskedee, Hengelo, Borne, Almelo en Wierden. Fan novimber 2019 ôf is der ek in ferbining mei Vriezenveen.


Sint Stephanuskerk Bornerbroek.jpg|*Katolike tsjerke fan Bornerbroek (2006)*
Boerderij onder pannendak, aan wooneinde wolfeind- Zandstenen put met jaartal 2012-09-25 13-14-13.jpg|*Saksiske buorkerij oan 'e Willem de Clercqstraat yn Almelo (2003)*
Nijreesbos.jpg|*Nijreesbos tusken Almelo en Bornerbroek (2017)*
Almelo stationsgebouw.jpg|*[[Stasjon Almelo]] (2012)*
Utert (provinsje)

**Utert** (Nederlânsk: *Utrecht*) is in provinsje fan Nederlân, dy't as sadanich bestiet sûnt 1814. It hat  ynwenners (, boarne: CBS), en in oerflak fan 1.560 km².

## Geografy
Utert is de lytste provinsje fan Nederlân. Yn it flakke westen fan de provinsje leit in grut feangreidegebiet, yn it easten leit de Utertske heuvelrêch mei stowâlen, bosken en greiden. Yn it noardwesten fan de provinsje lizze ferskate wettergebieten lykas de Loosdrechtse Plassen en de Vechtstreek. 

De provinsje leit sintraal yn Nederlân en grinzet oan de provinsje Súd-Hollân yn it súdwesten, Noard-Hollân yn it noardwesten en Gelderlân yn it easten en suden. De stêd Utert leit yn it midden fan de provinsje mei forinzeplakken lykas Nieuwegein en Houten. Eastlik fan de heuvelrêch lizze de grutte plakken Amersfoart en Veenendaal.

## Untjouwing ynwennertal
* 1850 – 153.000
* 1900 – 254.000
* 1960 – 677.000
* 1980 – 895.000
* 2000 – 1.108.000
* 2020 – 1.355.000
* 2025 – 1.409.000

## Gemeenten
Utert bestiet sûnt 2011 út 26 gemeenten.

## Keppelings om utens
* Webstee fan de provinsje
* Utrecht (provincie), Plaatsengids
* Statistieken provincie Utrecht, AlleCijfers
Dalfsen (gemeente)

**Dalfsen** (Nedersaksysk: *Dalsen*) is in doarp en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 178,54 km² (dêrfan 1,54 km² wetter). De gemeente Dalfsen is yn 2001 ûntstien út 'e fúzje fan 'e eardere gemeenten Nieuwleusen en Dalfsen.

## Plakken
De gemeente Dalfsen bestiet út 6 doarpen en twaentweintich buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Dalfsen, dat ek it grutste doarp is.

## Ferkear en ferfier
Troch de gemeente rint it spoar fan Swol nei Stêdskanaal it spoar einiget hjoed de dei yn Emmen mei ien stasjon yn de gemeente Dalfsen Dalfsen. It busferfier wurd fersoarge troch EBS ûnder de oerkoepeljende namme RRReis. De provinsjale diken N340 (Swol - Ommen - Arriërveld), de N348 (Dimter - Wesepe - Raalte - Ommen) en de N377 (Hasselt - Coevorden) trochkruse de gemeente.

## Lizzing
De gemeente is ûnderdiel fan de lânstreek Sallân. Eastlik fan de gemeente Dalfsen leit de stêd Swol, Dalfsen leit besúden fan de gemeente Staphorst en westlik fan Ommen. Besúden fan Dalfsen leit de gemeente Raalte.


Dalfsen, de Westermolen RM11656 foto3 2012-09-09 16.16.JPG|*Nôtmûne De Westermolen yn Dalfsen (2012)*
Station Dalfsen.jpg|*[[Stasjon Dalfsen]] (2001)*
Nieuwleusener Hulsterplas.jpg|*Hulsterplasse by [[Nieuwleusen]] (2006)*
Natuurgebied Lemelerveld.JPG|*[[Lemelerveld (Natoergebiet)|Natoergebiet Lemelerveld/Lemelerberch]] by [[Lemelerveld]] (2006)*
Lemelerveld GM Blikman Kikkertweg 3 Villa Klein Statum 29042022.jpg|*Filla Klein Statum yn [[Lemelerveld]] (2022)*
Dinkellân

**Dinkellân** (*Dinkelland*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 184,26 km² (wêrfan 1,08 km² wetter). 

## Untstean
De gemeente ûntstie yn 2001 troch de fúzje fan 'e eardere gemeenten Ootmarsum, Denekamp en Weerselo. Fan 1 jannewaris 2001 hjitte de gemeente, gemeente Denekamp mar op 1 juny 2002 waard de namme feroare feroare yn gemeente Dinkellân. 

## Plakken
De gemeente Dinkellân bestiet út ien stêd, 10 doarpen en tolve buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Denekamp dat ek it grutste plak is.

## Lizzing
Dinkelland grinzet yn it noarden oan de gemeente Uelsen, yn it uterste noardeasten oan de gemeente Neuenhaus, yn it easten oan de gemeenten Nordhorn en Bad Bentheim (alle fjouwer yn it Greefskip Bentheim, Nedersaksen, Dútslân). Yn it súdeasten grinzet Dinkellân oan de gemeenten Losser en Oldenzaal, yn it uterste suden oan Ynskedee, yn it súdwesten oan Hengelo en Borne en yn it westen en noardwesten oan Tubbergen.


Bergvennen Dinkelland C.jpg|*Bergvennen by [[Lattrop]] (2009)* 
Ootmarsum, Kuiperberg (70m) - Orientation Table - panoramio.jpg|*Oriëntaasjetafel op de Kuiperberg by [[Ootmarsum]] (2008)*
Het Springendal Bronnenroute.jpg|* 't [[Springendal]] by [[Ald Ootmarsum]] (2012)*
PB231729 Spikkersbeek.JPG|*Spikkersbeek by [[Saasveld]] (2007)*
Borne (Oerisel)

**Borne** (Nedersaksysk: *Boorn*) is in doarp en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 26,17 km² (wêrfan 0,14 km² wetter). De Gemeente Borne ûntstie yn 1811 út it Rjochteramt Borne.

## Plakken
De gemeente Borne bestiet út 3 doarpen en ien buorskip. It gemeentehûs stiet yn Borne, dat ek it grutste doarp is.

## Untwikkeling ynwennertal
* 2005 - 20.496 (1 juny)
* 2023 - 24.518 (31 jannewaris)

## Ferkear en ferfier
Borne leit oan de Rykswei 35 tusken Swol en Ynskedee en de Rykswei 1 fan Knooppunt Wettergraafsmar nei de grins mei Dútslân. Troch de gemeente rint it spoar fan Almelo nei Salzbergen yn de gemeente is ien stasjon. 


Mariakapel Borne.jpg|*Maria kapel (2006)*
Dorset Mansion House.jpg|*Filla Elisabeth (2005)*
Boerderij met voorhuis.JPG|*Pleats oan 'e Zenderensestraat yn Zenderen (2012)*
Station Borne.jpg|*[[Stasjon Borne]] (2006)*
Haaksbergen (gemeente)

**Haaksbergen** (Nedersaksysk: *Hoksebarge* of *Wakesbaaign*) is in doarp en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 105,55 km² (wêrfan 0,27 km² wetter). De gemeente Haaksbergen waard yn 1811 oprjochte. De ierste spoaren fan bewenning binnen de hjoeddeistige gemeentegrinzen fan Haaksbergen binne fûn by de Buurserbeek. Se datearje nei alle gedachten fan om 800 foar Kr.

## Plakken
De gemeente Haaksbergen bestiet út 3 doarpen en njoggen buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Haaksbergen, dat ek it grutste doarp is.

## Lizzing
De gemeente Haaksbergen leit yn it suden fan Twinte, de gemeente grinzet yn it noarden oan de Oeriselske gemeenten Hôf fan Twinte, Hengelo en Ynskedee. Dêrneist foarmet de grins fan Haaksbergen yn it súdwesten tagelyk de provinsjegrins mei Gelderlân en de gemeente Berkelland. Yn it suden en súdeasten lizze de Dútske gemeenten Vreden en Ahaus.
Hardenberg (gemeente)

**Hardenberg** (Nedersaksysk: *Hardenbarg* of * 'n Arnbarg*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 316,30 km² (wêrfan 1,31 km² wetter). De hjoeddeistige gemeente Hardenberg is yn 2001 ûntstien troch in fúzje fan 'e eardere gemeenten Hardenberg, Avereest en Gramsbergen.

## Wyldwetterbaan
Yn april 2014 krige de gemeente in wyldwetter-kanobaan. Dizze rint fan de Oeriselske Fecht nei de Molengoot. De baan makket gebrûk fan it natuerlike hichteferskil. De Fecht leit 1,5 meter heger as it ôfwetteringskanaal Molengoot. De lingte fan de baan is 140 meter. Neist kanobaan is it in fisktrep, dy't yn twa rjochtingen befearn wurde kin.

## Plakken
De gemeente Hardenberg bestiet út twa stêden, 13 doarpen en fyftich buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Hardenberg, dat ek it grutste plak is.
 


Gramsbergen Vechtpark Hardenberg Loozen Loozenlinie 04 33 29 646000.jpeg|*Utsjochtoer by  de Loozense Linie oan 'e Fecht* (2021)
Border Grens Duitsland Sibculo07 18 06 062000.jpeg|*Dútske grins by Sibculo* (2021)
Distelbelt.jpg|Distelbelt Mariënberg (2021)
Dedemsvaart - Hervormde kerk - 2014 -004.JPG|*Herfoarme Tsjerke Dedemsvaart* (2014)
Bathmen

**Bathmen** (Nedersaksysk: *Battûm *) is in doarp yn de gemeente Dimter yn de Nederlânske provinsje Oerisel.  It doarp Bathmen hat 5.705 ynwenners (2023).

## Skiednis
De  typearjende enken yn it Bathmenske lânskip binne ûntstien yn 'e achtste iuw nei Kristus troch it brûken fan potstâlen. Fanâlds is Bathmen in agrarysk doarp. Yn de fjirtjinde iuw waard it beekje *Hunnepe* befarber makke, sadat lânbouprodukten ienfâldiger nei Dimter ferfierd wurde koene. Yn dy tiid is de tsjintwurdige namme Schipbeek ûntstien.

De namme Bathmen soe ôflaat wêze fan *"Bodeman"* of *"Bademan"*, de boadskipper fan it gesach (keninklik of tsjerklik). Dizze persoan krige in plak foar himsels, dêr't hy bygelyks in pleats stichtsje koe. Yn 1096 waard Bathmen troch hear Henricus III skonken oan de 20ste biskop fan Utert Bernold.

### Gemeente Bathmen
Yn 1795 is it gemeentestelsel sa 't wy dat no noch kenne ynfierd. Yn 1811 waard sa de gemeente Bathmen nei Frânsk model foarme. Oant de gemeentlike weryndieling op 1 jannewaris 2005 wie Bathmen in selsstannige gemeente, wêrnei't it oan de gemeente Dimter taheakke waard. Dêr wie in soad wjerstân tsjin, omdat Bathmen in lanlik karakter hat en hjirtroch ûnder stedsk bestjoer kaam. Der is besocht om selsstannich te bliuwen, of byneed fusearje te meien mei de Gelderske gemeente Lochem. Mar it foarstel helle it net en Bathmen waard gearfoege mei Dimter.

## Lizzing
Bathmen leit tusken de Schipbeek yn it suden en it spoar fan Dimter nei Almelo yn it noarden. It doarp leit oan de A1 en hat in eigen ôfslach. Stasjon Bathmen waard yn de jierren fyftich opheft.


Dortherhoek Dorthermolen 8725.JPG|*Romp fan nôtmûne Dorthermolen (2007)*
Bathmen-blankenadijk-219286.jpg|*Erve Blankena oan 'e blankenadijk (2021)*
Voorgevel - Bathmen - 20028592 - RCE.jpg|*It eardere gemeentehûs fan Bathmen (1965)*
Villa Macamalo Koekendijk 2 Bathmen.jpg|Filla Macamalo oan 'e Koekendijk (2019)*
Tussen Bathmen en Harfsen, de Dorther Beek 2012-09-09 10.56.jpg|*Dortherbeek Oost by Bathmen (2012)
Hengelo (gemeente)

**Hengelo** (Nedersaksysk: *Hengel*) is in stêd en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 61,75 km² (wêrfan 0,69 km² wetter). De gemeente Hengelo waard oprjochte yn 1811.

De stêd Hengelo omfettet it grutste part fan de gemeente. Yn it súdlike part fan de gemeente leit it tsjerkedoarp Beckum. Dêrneist falle de buorskippen Woolde (foar in grut part) en Oele ûnder de gemeente.

## Skiednis
Hoewol't út archeologysk ûndersyk bliken dien hat dat der op it plak dêr 't de gemeente him no befynt al in pear tûzen jier bewenning west hat, is de gemeente Hengelo pas ûntstien yn 1811.

De gemeente begûn pas te groeien yn de yndustriële revolúsje fan de njoggentjinde iuw. Ynearsten wie der ek yn Hengelo tekstylyndustry, mar wêr 't dy him yn de rin fan de iuw hieltyd mear konsintrearje soe yn Ynskedee, kaam yn it Hengelose ekonomysk libben de klam hieltyd mear te lizzen op de technyske yndustry.

Yn de jierren 90 waarden der plannen ûntwikkele om de gemeenten Ynskedee, Hengelo en Borne gear te foegjen ta ien gemeente *Twintestêd*. Yn 2000 waard fan dat plan ôfsjoen, benammen omdat in referindum dy't yn de gemeente Hengelo holden hie útwiisd hie dat der sa goed as gjin draachflak ûnder de pleatslike befolking bestie.

## Plakken
De gemeente Hengelo bestiet út 1 stêd, in doarp en trije buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Hengelo.

## Lizzing
De gemeente Hengelo ûntstie yn 1811 út de marken Beckum, Oele en Woolde. De grinzen waarden yn 1820 wetlik fêstlein en oanjûn troch grinspeallen of fjildstiennen. Fan dy peallen en stiennen binne der acht bewarre bleaun. De gemeente Hengelo leit rûchwei yn it midden fan Twinte en wurdt omjûn troch de plakken Borne yn it noardwesten, Deurningen yn de gemeente Dinkellân yn it noarden, Ynskedee yn it súdeasten, Haaksbergen yn it suden en Delden yn de gemeente Hôf van Twinte yn it westen. In part fan it bûten Twickel leit binnen de gemeentegrinzen.

## Ferkear en ferfier
Troch de gemeente rint de steatsline D (Sutfen - Glanerbrug) en ut spoar fan Almelo nei Salzbergen mei twa stasjons yn de gemeente Hengelo en Stasjon Hengelo Gezondheidspark . It busferfier wurd fersoarge troch EBS ûnder de oerkoepeljende namme RRReis. De  diken A1 (Knooppunt Watergraafsmeer - De Lutte), de A35 (Swol - Ynskedee) en de 739 (Haaksbergen - Hengelo) trochkruse de gemeente.


Boerderij Wolfkate.JPG|*Pleats Wolfkate yn Beckum (2012)*
Hengelo train station 2019.jpg|*[[Stasjon Hengelo]] (2019)*
Gezondheidspark2.JPG|*[[Stasjon Hengelo Gezondheidspark]] (2012)*
Oldemeule Oele.jpg|*Wettermolen [[Oldemeule]] yn Oele (2006)*
Hengelo-Vijverlaan bij 65.jpg|*Swimffiver Tuindorpbad yn Hengelo (2010)*
Hengelo-Twekkelerweg 315-Sluis.JPG|*Skutslûs Hengelo yn it [[Twintekanaal]] (2011)*
Hellendoorn (gemeente)

**Hellendoorn** (Nedersaksysk: *Heldern*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 138,62 km² (wêrfan 1,00 km² wetter). De gemeente Hellendoorn waard yn 1811 oprjochte.

## Plakken
De gemeente Hellendoorn bestiet út 5 doarpen en alve buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Nijverdal, dat ek it grutste plak is. 

## Lizzing
Hellendoorn leit yn de provinsje Oerisel yn in gebiet dat diel útmakket fan de Sallânske Heuvelrêch. De gemeente Hellendoorn grinzet yn it noarden oan de gemeenten Ommen en Twinterâne, yn it easten oan Wierden, yn it suden oan Rijssen-Holten en yn it westen oan Raalte.

## Ferkear en ferfier
Troch de gemeente rinne twa spoarlinen it spoar fan Mariënberg nei Almelo en it spoar fan Swol nei Almelo, mei twa stasjons yn de gemeente Nijverdal en Daarlerveen. It busferfier wurd fersoarge troch EBS ûnder de oerkoepeljende namme RRReis. De N347 fan Ommen nei Haaksbergen krúst by Nijverdal de N35 dy't sûnt 2015 fia in tunnel ûnder Nijverdal trochgiet. Foarhinne makke de Grotestraat yn Nijverdal ûnderdiel út fan de N35.

## Kultuer en rekreaasje
Yn Nijverdal is it Bûtensintrum Sallânske Heuvelrêch te finen mei ynformaasje oer de natuer, geology en (kultuer)histoarje fan it gebiet en Memory museum ta neitins oan it bombardemint dat ta fersin yn 1945 it sintrum fan Nijverdal trof. Yn Hellendoorn is it atraksjepark, Avontoerepark Hellendoorn. It jierlikse muzykfestival Dauwpop wurd op it terrein njonken it atraksjepark hâlden.


Hellendoorn - Sungai Kalimantan 2.jpg|*[[Avontoerepark Hellendoorn]] (2017)*
Sprengenberg in de Sneeuw 16-12-2005.jpg|*Hûs Sprengenberg yn Haarle (2005)*
Nijverdal, de Antonius van Paduakerk 0163WN072 foto10 2014-10-04 11.52.jpg|*Antonius van Paduatsjerke yn Nijverdal (2014)*
Sallandse Heuvelrug(2).jpg|*Heide op de Sallânske Heuvelrêch by Nijverdal (2006)*
Landschap in Nationaal Park Sallandse Heuvelrug (6).jpg|*Bosken op de Sallânske Heuvelrêch (2014)*
Station Daarlerveen (2023)-2.jpg|*[[Stasjon Daarlerveen]] (2023)*
Station Nijverdal.jpg|*[[Stasjon Nijverdal]] (2013)*
Hôf fan Twinte

**Hôf fan Twinte** (Nederlânsk: *Hof van Twente*; Nedersaksysk: *Hof van Tweante*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 218,50 km² (wêrfan 1,12 km² wetter). De gemeente waard yn 2001 stifte troch in fúzje fan 'e eardere gemeenten Diepenheim, Goor, Markelo, Amt Delden en Stêd Delden.

## Plakken
De gemeente Hôf fan Twinte bestiet út trije stêden, 3 doarpen en achttjin buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Goor dat ek it grutste plak is.


Vistrap in Diepenheimse Molenbeek P3290293.JPG|*Fisktrep yn de Diepenheimse Molenbeek (2007)* 
20130815 Boven Regge ten zuidwesten van Diepenheim.jpg|*De Regge súdeastlik fan Diepenheim* (2013)
Kasteel Twickel.JPG|*Kastiel [[Twickel]] by Delden (2013)*
Berg markelo.JPG|*Markelose Berch mei útsjoch op mole De Hoop (2006)*


## Ferkear en ferfier
By de noardgrins fan de gemeente del rint de autosneldyk A1, mei ôfslaggen op 'e hichte fan Markelo en Goor. Troch de gemeente rint it Twintekanaal. Parallel dêroan leit de Steatsline D, mei twa stasjons yn Goor en Delden. It busferfier wurd fersoarge troch Arriva ûnder de oerkoepeljende namme RRReis.

## Keppeling om utens
* toeristyske webstee fan Hôf fan Twinte
Losser (gemeente)

**Losser** (Nedersaksysk: *Loster*, *Lösser* of *Losker*) is in doarp en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 99,62 km² (wêrfan 0,62 km² wetter). De gemeente Losser ûntstie yn 1811.

## Plakken
De gemeente Losser bestiet út 5 doarpen en fjouwer buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Losser.

## Lizzing
De gemeente Losser leit yn it easten fan Twinte oan de Dútske grins. Yn it noarden grinzet de gemeente oan Dinkellân en yn it westen en súdwesten oan de stêden Oldenzaal en Ynskedee. De Dútske gemeente Gronau (Noardryn-Westfalen) leit yn it suden en Bad Bentheim yn it easten.

## Ferkear en ferfier
It busferfier wurd fersoarge troch Arriva ûnder de oerkoepeljende namme RRReis. De Rykswei 1 fan Knooppunt Wettergraafsmar einiget yn de gemeente oan de grins mei Dútslân. de Provinsjale diken N342, N731, N732, N734 en N735 trochkrúse de gemeente
Olst-Wijhe

**Olst-Wijhe** (Nedersaksysk: *Olst-Wieje*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 118,50 km² (wêrfan 2,52 km² wetter). De gemeente ûntstie yn 2001 út 'e fúzje fan 'e eardere gemeenten Wijhe en Olst.

## plakken
De gemeente Olst-Wijhe bestiet út 7 doarpen en njoggen buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Wijhe, dat ek it grutste doarp is.

## Ferkear en ferfier
De provinsjale diken N337 (Dimter - Olst - Wijhe - Swol) en de N348 (Dimter - Wesepe - Raalte - Ommen) trochkruse de gemeente, lykas de steatsline A . Sawol Olst as Wijhe hawwe in spoarweistasjon dêr't in intercity twa kear yn 'e oere ophâldt. De gemeente hat twa fearponten oer de Isel: Wijhe-Vorchten en Olst-Welsum.

## Kultuer en rekreaasje
Yn Olst-Wijhe leit it natuergebiet Duursche Waarden dat diel útmakket fan de Uterwaarden fan de Isel. Om de ruïnes fan it eardere stienfabryk Fortmond hinne binne fan de jierren 1990 ôf troch Steatsboskbehear natuergebieten ûntwikkele. De doarpen Olst en Wijhe en it buorskip Marle hawwe mealfeardige nôtmûnen.


Duursche waarden olst.JPG|*Duursche waarden by Olst (2007)*
Village Church Welsum, the Netherlands.jpg|*Herfoarme tsjerke fan Welsum (2019)*
Welsum, korenmolen Houdt Braef Stant RM31449 IMG 3354 2018-05-09 14.58.jpg|*Nôtmolen Houdt Braef Stant yn Welsum (2018)*
Bij Welsumerveld, de IJssellinie IMG 3324 2018-05-09 14.28.jpg|*[[Iselliny]] (2018)*


## Keppeling om utens
* toeristysk webstee Olst-Wijhe
Ommen (gemeente)

**Ommen** is in stêd en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 181,29 km² (dêrfan 0,00 km² wetter). De gemeente Ommen is yn 1923 foarme út de fúzje fan de eardere gemeenten Stad Ommen en Ambt Ommen.

## Plakken
De gemeente Ommen bestiet út 1 stêd, twa doarpen en fjouwerentweintich buorskippen. It gemeentehûs stiet yn de stêd Ommen.

## Skiednis
Yn in folle fierder ferline bestiene der ek twa bestjoerlike organisaasjes. It Stedsrjocht Ommen bestie út in smelle stripe fan de Fecht noard ôf, fan de stêd oant en mei de Ommerschans, en waard bestjoerd troch in eigen Stedsregear. Dêrneist hiene se it Kerspel of Skoutambt Ommen, as bestjoersfoarm foar it omlizzende plattelân. It skoutamt Ommen omfette destiids ek Avereest en Den Ham en waard nei 1685 ek wol as skoutambt Ommen en Den Ham oantsjut. By de yntroduksje fan de Frânske bestjoersorganisaasje yn 1811 waard Den Ham fan it skoutamt Ommen skieden en in aparte gemeente. It restant fan it skoutamt Ommen waard mei it stedsrjocht Ommen feriene ta de *Mairie Ommen*.  Yn 1818 kaam de âlde skieding fan Stêd en Ambt werom, en waard ek Avereest in aparte gemeente. Nei goed in iuw, yn 1923, waarden de gemeenten Stad- en Ambt Ommen opnij gearfoege.

Yn 1997 waard it eastlike part fan Lemelerveld, oant dan hearrend by Ommen, by de gemeente Dalfsen foege. De gemeente Ommen is dêrtroch lytser wurden. 

### Stjerkampen en Kamp Erika
Yn de tweintiger en tritiger jierren fan de tweintichste iuw wie Ommen it wrâldsintrum fan de teosofy. Op it lângoed  Eerde fan Philip baron fan Pallandt hie Jiddu Krishnamurti de * De Oarder fan de Stjer yn it Easten* fêstige. Alle jierren waarden op it bûten de *Sterkampen* holden. Yn 1929 hefte Krishnamurti de oarder op, omdat er tsjin persoansferhearliking wie. De baron ferkocht it part fan it terrein dêr't de stjerkampen hâlden waarden oan de gemeente Ommen. De stjerkampen giene oant 1939 troch, en Krishnamurti wie der jierliks gastsprekker. 

Yn 1942 waard op it terrein fan de Stjerkampen Kamp Erika ynrjochte as strafkamp, letter kamp foar lânrinners en nei de oarloch ynterneringskamp foar kollaborateurs. Nei de Twadde Wrâldkriich waard it terrein fan de eardere stjêrkampen omfoarme ta kampearterrein. 


Stationommenstraatzijde.jpg|*[[Stasjon Ommen]] (2007)*
Regge.jpg|*"De Steile Oever" mei yn de djipte in ôfsnien rivierbocht fan de [[Regge (rivier)|Regge]] by [[Nieuwebrug]] (besúden fan [[Ommen (stêd)|Ommen]]). (2006)*
Besthmener molen Ommen.jpg|*Nôtmûne [[Besthmenermolen]] by [[Besthmen]] (2006)*
Kasteel Eerde.jpg|*[[Kastiel Eerde]] by [[Eerde (Oerisel)|Eerde]] (2010)*
Lemele, kerk foto2 2010-07-03 11.53.JPG|*Herfoarme tsjerke Lemele (2010)*
Landgoed Vilsteren.jpg|*Bûten Vilsteren (2020)*
View of the 'Sahara' near Junne, Ommen on 26-05-2022.jpg|*Rekreaasjegebiet "Sahara" by [[Junne]] (2022)*
Monument Park 1813.jpg|*Keunstwurk "De leeuw van Oranje" op de [[Lemelerberch]] (2006)*


## Keppeling om utens
* Webstee fan Mooi Ommen!
Raalte

**Raalte** (Nedersaksysk: *Raolte*) is in doarp en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 172,54 km² (wêrfan 0,41 km² wetter). De gemeente Raalte ûntstie yn 1811

## Plakken
It haadplak fan de gemeente is it doarp Raalte, en de oare plakken yn de gemeente binne: Broekland, Heeten, Heino, Laag-Zuthem, Lierderholthuis, Luttenberg, Mariënheem en Nieuw-Heeten.

## Keppeling om utens
*Webstee fan de gemeente
Rijssen-Holten

**Rijssen-Holten** (Nedersaksysk: *Riesn-Hooltn*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 94,41 km² (wêrfan 2,04 km² wetter). De gemeente ûntstie yn 2001 troch in fúzje fan 'e eardere gemeenten Holten en Rijssen.

## Plakken
De gemeente Rijssen-Holten bestiet út ien stêd, 1 doarp en acht buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Rijssen dat ek it grutste plak is.

## Lizzing
Rijssen-Holten leit yn Twinte en Sallân. It súdlike part fan it Nasjonaal Park Sallânske Heuvelrêch leit yn de gemeente Rijssen-Holten. Dit súdlik part omfettet ûnder oare de Holterberch. Benoarden de gemeente Rijssen-Holten leit de gemeente Hellendoorn, súdwestlik grinzet de gemeente oan gemeente Hôf fan Twinte.

## Ferkear en ferfier
Rijssen en Holten lizze oan de rykswei A1. En de gemeente wurdt trochkrúst troch it spoar fan Dimter nei Almelo dat yn 1888 iepene waard troch de KNLS, sawol yn Holten as yn Rijssen is in stasjon oan dizze spoarline.


8734 Dijkerhoek.JPG|*Nôtmolen [[De Hegeman]] yn Dijkerhoek (2007)*
517-25-Wielen-2005.jpg|*oerbliuwselen fan [[kastiel de Waerdenborch]] yn Look (2005)*
Station Holten 2024 - Sander de Jong.jpg|*[[Stasjon Holten]] (2024)*
Station Rijssen - Achterzijde.JPG|*[[Stasjon Rijssen]] (2008)*
Canadian War Cemetery Holten Hoofdingang Close-up.JPG|*[[Kanadeeske begraafplak Holterberch]] (2014)*
Heath near Holterberg on a sunny day.jpg|*[[Holterberch]] (2020)*
Stienwikerlân

**Stienwikerlân** (Nederlânsk: *Steenwijkerland*; Nedersaksysk: *Steenwiekerlaand* of *Stienwiekerlaand*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel mei  (, boarne: CBS) op in oerflak fan likernôch 330,00 km² (dêr't likernôch 33 km² fan wetter is).

## Gemeentenamme
Op 1 jannewaris 2001 waarden de gemeenten Iselham en Brederwiede oan de gemeente Stienwyk tafoege. De ynwenners fan dy twa eardere gemeenten wienen it lykwols net iens mei de namme Stienwyk. Se joegen oan in namme as "Kop fan Oerisel" of "Stienwikerlân" better te finen, om't by allinnich de namme "Stienwyk" it krekt like oft de gemeenten troch Stienwyk anneksearre wienen. Troch dy protesten is de namme fan de gemeente op 1 jannewaris 2003 feroare ta Stienwikerlân.

## Plakken
It haadplak fan de gemeente is Stienwyk. De gemeente hat 3 stêden, Bloksyl, Stienwyk en Follenhove, en 28 doarpen en 17 buorskippen.

Fierder hat de gemeente noch in rige buorskippen: Barsbeek, Basserveld, Blauwe Hand, De Klosse (foar in part), Dinxterveen, Doosje, Dwarsgracht, Heetveld, Jonen, Kadoelen, De Kolk (foar in part), Leeuwte, Moespot, Molenhoek, Muggenbeet, Ronduite, Zuideinde.

## Polityk
### Ferdieling sitten gemeenteried

## Keppeling om utens
*Webstee fan de gemeente
Twinterâne

**Twinterâne** (Nederlânsk: *Twenterand*; Nedersaksysk: *Tweanteraand*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 108,07 km² (wêrfan 0,70 km² wetter). Twinterâne is yn 2001 ûntstien út in fúzje fan 'e eardere gemeenten Den Ham en Vriezeveen.

## Plakken
De gemeente Twinterâne bestiet út 7 doarpen en tsien buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Vriezenveen, dat ek it grutste plak is. 

## Topografyske kaart (2015)


Vriezenveen, de Leemansmolen RM38149 foto5 2014-10-04 14.12.jpg|*Leemansmolen Vriezenveen (2014)* 
Overzicht op landbouwgronden langs de Linderbeek, ten westen van Den Ham - Den Ham - 20536895 - RCE.jpg|*Linderbeek by Den Ham (2008)*
Station Vroomshoop (2023).jpg|*[[Stasjon Vroomshoop]] (2023)*
Vriezenveen - cemetery - Overzicht.JPG|*Earehôf Vriezenveen (2012)*


## Keppeling om utens
* toeristysk webstee gemeente Twinterâne
Swartewetterlân

**Swartewetterlân** (Nederlânsk: *Zwartewaterland*, Nedersaksysk: *Zwärtewäterlaand*) is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 84,93 km² (wêrfan 4,20 km² wetter). De gemeente hat syn namme krigen fan it rivierke it Swarte Wetter, faaks moat dit lêzen wurde as it 'Swettewetter', wat grinswetter betsjut. Swartewetterlân ûntstie yn 2001 út in fúzje fan 'e eardere gemeenten Genemuiden, Swartslús en Hasselt.

## Plakken
De gemeente Swartewetterlân bestiet út twa stêden, 3 doarpen en trettjin buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Hasselt, en it grutste plak is Genemuiden. 


Zwarte-Water, Genemuiden.JPG|*It [[Swarte Wetter (rivier)|Swarte Wetter]] by [[Genemuiden]]  (2008)* 
Kamperzeedijk stoomgemaal Mastenbroek.JPG|*[[Stoomgemaal Mastenbroek]] benoarden fan [[Kamperzeedijk-Oost]] (2011)*
Gemaal Veneriete.jpg|*Gemaaltsje oan de Veneriete (2012)*
Uitmonding Goot en Veneriete in het Zwarte Meer.jpg|*Utmûning [[Goot (rivier)|Goot]] en [[Veneriete]] yn it [[Swarte Mar (mar)|Swarte Mar]] (2012)*
Wierden (gemeente)

**Wierden** is in gemeente yn de provinsje Oerisel, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 96,98 km². De gemeente Wierden waard oprjochte yn 1811 út de marken Wierden, Hoge Hexel, Rectum, Ypelo, Notter en Zuna.

## Plakken
De gemeente Wierden bestiet út 2 doarpen en njoggen buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Wierden, dat ek it grutste doarp is.

## Ferkear & ferfier
Wierden leit oan de Ryskwei 35 tusken Swol en Ynskedee en de Rykswei 1 fan Knooppunt Wettergraafsmar nei de grins mei Dútslân. Yn gemeente lizze twa spoarlinen dy fan Dimter nei Almelo, en it spoar fan Swol nei Almelo, yn de gemeente is ien stasjon en dat is it stasjon fan Wierden.


Enter, de rooms katholiek kerk GM-0189wikinr7 foto2 2014-10-04 10.43.jpg|*Katolike tsjerke fan Enter (2014)*
Overzicht voorgevel en rechter zijgevel - Wierden - 20347743 - RCE.jpg|*Saksiske buorkerij oan 'e Stegeboersweg yn Wierden (2003)*
20130829 Wierdense Veld1.jpg|*Wierdense Veld (2013)*
Station Wierden.jpg|*[[Stasjon Wierden]] (2012)*
Sibrandahûs (Dantumadiel)

**Sibrandahûs** is in buorskip dat yn de gemeente Dantumadiel leit. De kearn fan Sibrandahûs leit oan de Burdaarderstrjitwei, noardlik fan Rinsumageast, noardeastlik fan Burdaard, westlik fan Dokkum en besuden Raard. Yn 2022 hie Sibrandahûs 42 ynwenners. De bebouwing fan Sibrandahûs leit oan de Burdaarder Strjitwei. 

## Skiednis

Neffens kaarten út de 18e en 19e iuw hat Sibrandahûs nea mear west as wat pleatsen en in pear gebouwen by de tsjerke. Njonken de tsjerke stie eastlik it Sibrenshûs (ek de Sterkenburg of Starkenborch), dat al ier ôfbrutsen waard. Wis is dat foar 1700 it hûs al net mear bestie; op de kaart fan Schotanus waard yn 1785 allinne noch de wier yntekene, mar dy wie by de kaart fan Eekhoff yn 1847 ek al ferdwûn. Under it koar fan de tsjerke leit in grêfkelder fan de famylje Tjaerda fan Starkenborch, wêrfan't it neiteam sûnt de 16e iuw yn it Grinslanner Liens wenne. 

Oant yn 1915 wie it doarp allinne oer it bochtige paad fan de Trekwei te berikken. Yn dat jier waard de Burdaarderstrjitwei tusken Dokkum en Burdaard oanlein.

## Tsjerke

De kleasterkapel Sibrandahûs datearret út de 13e iuw. Der wurdt wol ornearre dat de kapel ûntstie as úthôf fan it Kleaster Klaarkamp by Rinsumageast, mar dat kleaster stie mar 1.100 meter fierderop en dêrom soe it mear foar de hân lizze dat de bewenners fan it Sibrenshûs de tsjerke stifte ha. 

Fral de noardlike kant fan de tsjerke hat ryk fersierd muorrewurk. Yn it tsjerkje wurde geregeld konserten jûn.

## Oars
Súdeastlik fan Sibrandahûs stiet de Klaarkampstermûne. Westlik fan de kearn stiet in Amerikaanske wynmotor. 

## Befolkingsferrin

## Strjitten
Burdaarderstrjitwei - Iewâl - Trekwei.

## Ofbylden

Landweggetje nabij Sibrandahûs.JPG|*Alde Trekwei*
Sibrandahûs, Burdaarderstrjitwei.jpg|*Hûs by de Tsjerke*
2023 Sibrandahûs, Burdaarderstrjitwei 6.jpg|*Burdaarderstrjitwei*
File:Klaarkampstermolen, Rinsumageest 1.jpg|*[[Klaarkampstermûne]]*

## Keppeling om utens
* Side fan de kleasterkapel.
Assen

**Assen** is in gemeente yn, en de haadstêd fan, de provinsje Drinte. De gemeente hat  ynwenners (, boarne: CBS) op in oerflak fan 84 km² (dêr't 1,5 km² fan wetter is).

## Skiednis
Omkring 1600 waard Assen sit fan it bestjoer fan Drinte om't dêr de gebouwen fan it eardere Kleaster Mariakamp beskikber wienen. Dit hie tydlik wêze sille, mar it is nea mear feroare. Earst yn 1807 is Assen in selsstannich bestjoerlik gebiet wurden, en yn 1809 makke kening Loadewyk Napoleon Assen in stêd. It wie doe noch allinich in bestjoerssintrum mei minder as tûzen ynwenners, mar hy hie grutte plannen mei Assen, dêr't er ek in grut stêdebouplan foar hie. Dêr is neat fan kaam, mar nei't Assen yn 1814 offisjeel haadstêd fan Drinte waard woeks de stêd yn de rin fan de 19e iuw út ta it middelpunt fan Drinte, mei in ynwennertal fan mear as alvetûzen. Yn de 20e iuw waard dy sintrumfunksje noch sterker, en wûn ek it ynwennertal fierder oan.

## Plakken
De haadstêd fan de gemeente is de stêd Assen, en de oare plakken binne: Anreep, Fries, Grêswyk, De Haar, Loan, Ree, Seijen, Seijerfean, Seijerfjild, Skyven, Ter Aard, Ubbena en Witten. 

Fierder hat de gemeente noch ien buorskip, Amelte, krekt east fan de stêd. It eardere streekdoarp Kleasterfean is no in part fan de stêd Assen wurden.

## Lizzing
De gemeente Assen leit tusken yn it noarden Tynaarlo, yn it easten Aa en Hunze, yn it súdwesten Midden-Drinte en yn it noardwesten Noardenfjild. De A28 rint fan Hoogeveen foarby de westkant fan Assen fierder nei Grins, en ek oan de westkant fan Assen moetsje de Drintske Haadfeart en it Noard-Willemskanaal. Troch de stêd rint it spoar fan Grins nei Swol.

## Untwikling ynwennertal
* 2014 - 67.133
* 2003 - 60.735
* 1971 - 40.471
* 1951 - 26.313


Vanderveen Assen.jpg|*Assen hat âlde en nije arsjitektuer feriene.*
2019-03-31 Station Assen (2).jpg|*[[Stasjon Assen]] (2019)*
Drents Museum.jpg|*[[Drintsk Museum]] (2007)*
Kunst - Gouverneurstuin Assen.jpg|*Gouverneurstuin‎ (2013)*
Vaart Assen 2021.jpg|*De Vaart (2021)*
Jozefkerk-Assen.jpg|*[[Joazeftsjerke (Assen)|Joazeftsjerke]] (2005)*
Borger-Odoorn

**Borger-Odoorn** is in gemeente yn de provinsje Drinte, mei  ynwenners (, boarne: CBS) en mei in oerflak fan 278,00 km². It gemeentehûs stiet yn Ekslo.

## Beskriuwing
De gemeente leit foar in grut part op de Hûnsrich dy't dwers troch de gemeente rint. Op de Hûnsrich lizze in dûbele rige iuwenâlde boeredoarpen, lykas Klijndijk, Odoorn, Ees, Borger en Drouwen oan ien kant en Valthe, Ekslo en Buinen oam oare kant. Westlik fan de Hûnsrich is in lyts oanmakke gebiet dat begrinzge wurdt troch de steatsbosken fan Schoonloo en Schoonoord. Eastlik fan de Hûnsrich is in grut feankoloniaal gea.

## Untstean
De gemeente Borger-Odoorn is op 1 jannewaris 1998 ûntstean troch gearfoeging fan de eardere gemeenten Borger en Odoorn.

## Plakken
De gemeente Borger-Odoorn bestiet út 25 offisjele kearnen.

## Polityk
De gemeenterie fan Borger-Odoorn bestiet út 21 sitten.

## Keppeling om utens
* Webstee fan de gemeente
Skarsterlân

**Skarsterlân** (offisjeel Frysk; Nederlânsk: *Scharsterland*) is in eardere gemeente yn it suden fan Fryslân, dy't op 1 novimber 2013 27.467 ynwenners hie. De gemeente besloech in oerflak fan 216,8 km², wêrfan 31,5 km² wetter. 

## Skiednis
De gemeente Skarsterlân waard yn it ramt fan 'e gemeentlike weryndieling fan 1984 foarme út 'e âlde gemeenten Haskerlân en Doanjewerstâl, mei dêropta it doarp Nijbrêge fan 'e gemeente It Hearrenfean en de doarpen Eagmaryp en Terkaple fan 'e eardere gemeente Utingeradiel.

Op 1 jannewaris 2014 is de gemeente fúzjearre mei Lemsterlân en Gaasterlân-Sleat, sadat de nije gemeente De Fryske Marren ûntstie. De beide doarpen Nijbrêge en Haskerdiken binne nei de gemeente It Hearrenfean oergien.
## Namme
Yn de simmer fan 1979 waard de namme *Skarsterlân* foasr it earst neamd yn in rapport fan Deputearre Steaten oer de kommende gemeentlike weryndieling yn Fryslân.. De namme ferwiist nei de skarren: i stik lân dêr't boeren mienskiplik fee rinne lieten. De skarren leine om Skarsterbrêge yn de gemeente Doanjewerstâl, krekt besuden de grins mei Haskerlân. 

Yn 1980 dûkte de namme Skarsterlân op troch Hans Wiegel, de destiidske minister fan Binnenlânske Saken om de gemeentenammen net Frysk meitsje te litten, mar Nederlânsk of offisjeel twatalich. Nei in soad diskusjes waard ta weryndieling besletten om de nije gemeente wetlik de namme Scharsterland te jaan yn de Wet ta Gemeentlike Weryndieling fan Fryslân. Tagelyk waard ek bepaald dat de gemeente sels kieze mocht om de namme oer te nimmen of te wizigjen.

Yn maart 1984 besleat de krekt beneamde gemeenteried fan de nije gemeente Skarsterlân om de oarspronklike Fryske namme oan te nimmen as de offisjele namme. Yngeande maart 1985, in jier nei it riedsbeslút, waard de offisjele namme feroare yn Skarsterlân.
### Sitten gemeenteried
De gemeenteried fan Skarsterlân bestie út 21 sitten. Hjirûnder de gearstallings sûnt 1998:

## Plakken
It haadplak fan de gemeente is de flekke De Jouwer. De oare plakken yn de gemeente binne: 

(tusken skrapkes it ynwennertal op 1 jannewaris 2008)
### Buorskippen
Neist de offisjele kearnen leine yn de gemeente de buorskippen:

## Taal
Frysk is foar 65% fan de Skarsterlanners de memmetaal. Njonken it Frysk wurdt ek Nederlânsk (foar 26% fan de ynwenners de memmetaal), Stêdsk (3%) en Stellingwerfsk (1%) yn de gemeente strutsen. In útlânske taal is foar 1% fan de minsken de memmetaal.

## Untwikkeling ynwennertal
* 2006 - 27.096
* 2005 - 27.106
* 2003 - 27.289
* 1996 - 26.051

## Sjoch ek
* Fryske doarpen
* Fryske gemeenten
* List fan boargemasters fan Skarsterlân
Emmen (gemeente)

**Emmen** (Drintsk: Em'm) is in gemeente yn de provinsje Drinte, mei  ynwenners (, boarne:CBS) en mei in oerflak fan 350,00&nbsp;km² (dêr't fan 10&nbsp;km² wetter is). De hjoeddeistige gemeente Emmen is yn 1998 ûntstien troch de fúzje fan 'e eardere gemeente Emmen en de gemeente Schoonebeek. Haadplak en grutste plak fan de gemeente is Emmen.

Neffens oerflak is de gemeente Emmen de fjirde fan Nederlân, nei Súdwest-Fryslân, Noardeastpolder en Hollâns Kroan. Neffens ynwenners is de gemeente de grutste fan Drinte en de tredde fan Noard-Nederlân, nei Grins en Ljouwert.

## Plakken
De plakken yn de gemeente Emmen binne, mei ynwennertal:

Oare plakken yn de gemeente binne, dy't ta de himrikken fan boppesteande plakke hearre: Amsterdamscheveld, Barger-Erfscheidenveen, Barger-Oosterveen, Barger-Oosterveld, Emmer-Erfscheidenveen, Ermerveen, Foxel, Klazienaveen-Noard, Koelveen, Middendorp, Munsterscheveld, Noordbarge, Oosterse Bos, Oranjedorp, Weerdinge, Westenesch, Westersebos, Wilhelmsoord, Zandpol en Zuidbarge.

## Bistetún
Wildlands Adventure Zoo Emmen, oant 2015 Noorder Dierenpark Emmen neamd, is in bistetún yn Emmen. De bistetún groeide yn rin fan jierren út ta ien fan de meast wichtige attraksjes yn it Noarden fan Nederlân.

## Gemeenterie
De gemeenterie fan Emmen bestiet út 39 sitten. Hjirûnder stiet de gearstalling fan de gemeenterie sûnt 1998:

Boargemaster is sûnt 2017 Eric van Oosterhout fan de PfdA.

## Keppeling om utens
*Webstee fan de gemeente
Aa en Hunze

**Aa en Hunze** https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/18/Nl-Aa_en_Hunze.oga is in gemeente yn de provinsje Drinte, mei  ynwenners (, boarne:CBS), en mei in oerflak fan 278,16 km² (wêrfan 0,18 km² wetter).

## Untstean
De gemeente is ûntstien troch de gearfoeging fan de eardere gemeenten Annen, Gasselte, Gieten en Rolde yn de gemeentlike weryndieling fan 1998.

## Plakken
Achter 't Hout, Amen, Anderen, Anloo, Annen, Annerveenschekanaal, Balloërveld, Balloo, Bareveld, Bonnen, Bonnerveen, Bosje, Broek, Cortenoever, De Hilte, Deurze, Eext, Eexterveen, Eexterveenschekanaal, Eexterzandvoort, Ekehaar, Eldersloo, Eleveld, Gasselte, Gasselterboerveen, Gasselterboerveenschemond, Gasselternijveen, Gasselternijveenschemond 1e Dwarsdiep, Gasselternijveenschemond 2e Dwarsdiep, Gasteren, Geelbroek, Gieten (gemeentehûs), Gieterveen, Gieterzandvoort, Grolloo, Kostvlies, Marwijksoord, Nieuw-Annerveen, Nieuwediep, Nijlande, Nooitgedacht, Oud-Annerveen, Papenvoort, Rolde, Schipborg, Schoonloo, Spijkerboor, Veenhof en Vredenheim.

## Eksterne ferwizing
*Webstee fan de gemeente
Tynaarlo (gemeente)

**Tynaarlo** is in gemeente yn de provinsje Drinte, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 145,00 km² (wêrfan 1,50 km² wetter).

## Untstean
De gemeente is by de gemeentlike weryndieling fan 1 jannewaris 1998 ûntstean út de gearfoeging fan de eardere gemeenten Eelde, Vries en Súdlaren. De nije gemeente hjitte earst ek "Súdlaren",  dit rôp protesten op yn de beide oare plakken. Dêrom waard keazen foar de namme fan it lytse doarp Tynaarlo dat sawat midden tusken de trije gruttere yn leit. Op 7 maaie 2004 waard it nije gemeentehûs yn Vries yn gebrûk naam. Oant dy tiid wiene de amtners wurksum op ferskate lokaasjes yn Paterswolde, Vries en Súdlaren.

## Iepenbier Ferfier
De steatsline C rint troch de gemeente, lykwols sûnder stasjon. Yn it ferline hat by it plak Tynaarlo in stasjon lein mei de namme *[[Stasjon Vries-Súdlaren|Vries-Súdlaren]]*. It busferfier wurdt fersoarge troch Qbuzz.

## plakken
De gemeente Tynaarlo bestiet út 19 doarpen en fjouwer buorskippen. It gemeentehûs stiet yn Vries, en it grutste doarp is Súdlaren.


Noordsche Veld.jpg|*Noordsche Veld* (2009)
7706.Eelde.Paterswolde.Hoornse.Plas.Meer.Zeilen.jpg|*Hoornse Plas* (2020)
6450.Haven.Zuidlaardermeer.Meerzicht.Haven.Noordlaren.DeGroeve.jpg|Súdlaardermar benoarden Súdlaren (2020)
Drentsche Aa Oudemolen 1.jpg|*Drintske Aa* (2014)
Westerfjild

**Westerfjild** (*Westerveld*) is in gemeente yn de Nederlânske provinsje Drinte, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 283,00 km² (wêrfan 0,00 km² wetter). Westerfjild ûntstie yn 1998 út in fúzje fan 'e eardere gemeenten Havelte, Diever, Dwingelo en Fledder.

It haadplak fan de gemeente is Diever.

## Plakken

Oare plakken yn de gemeente binne: Alde Willem, Eemster, Leggeloo, Lhee, Lheebroek en Oldendiever

## Natoer & ferdivedaasje
Yn de gemeente lizze twa nasjonale parken, dat binne it Nasjonaal Park Drintsk-Fryske Wâld en it Nasjonaal Park Dwingelderfjild. Yn de gemeente lizze trije hunebêden en ferskate grêfheuvels.

## Gemeenteried
De gemeenteried fan Westerfjild bestiet út 17 sitten. Hjirûnder stiet de gearstalling fan de gemeenteried sûnt 1998:

1 *Progressief Westerveld* wurdt foarme troch D66 en GrienLinks en lokale leden. In 2022 diene se mei as *Progressief Westerveld*/GrienLinks.
2 DSW waard foarme as in kombinaasje fan DSSW (*Duurzaam Sociaal Sportief Westerveld*) en *Sterk Westerveld*.

## Keppeling om utens
*Webstee fan de gemeente
De Wolden

**De Wolden** is in gemeente yn de provinsje Drinte, mei  ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 299,00 km² (wêrfan 0,60 km² wetter).

## Untstean
De gemeente is op 1 jannewaris 1998 ûntstean út de eardere gemeenten Ruinen, Ruinerwold, De Wijk en Zuidwolde.

## Plakken
De gemeente De Wolden hat 13 doarpen, 3 útbuorrens en 48 buorskippen dy't yn de doarpsgrinzen fan de 13 doarpen lizze. It gemeentehús stiet yn Zuidwolde.

Utbuorrens en buorskippen binne: Anholt, Armweide, Bazuin, Benderse, Berghuizen, Blijdenstein, Bloemberg, Braamberg, Buitenhuizen, Bultinge, De Oude Tol, De Stapel, De Stuw, De Tippe, Dijkhuizen, Dikninge, Drogt, Dunnigen, Eemten, Engeland, Fort, Gijsselte, Haakswold, Haalweide, Hees, Hoge Linthorst, , Koekange, Koekangerveld, Kraloo, Leeuwte, , Lubbinge, Lunssloten, Middelveen, Nolde, Oldenhave, Oosteinde, Oosterwijk, Oshaar, Oud Veeningen, Paardelanden, Pieperij, Rheebruggen, Ruinerweide, Ruinerwold, Schottershuizen, Schrapveen, Steenbergen, Struikberg, Ten Arlo, Veeningen, Vuile Riete, Weerwille, Wemmenhove en Witteveen.

## Gemeenteried
De gemeenteried fan De Wolden bestiet út 19 sitten. Hjirûnder stiet de gearstalling fan de gemeenteried sûnt 1998:

* Mei yngong fan 1 jannewaris 1998: gearfoegjen fan Ruinen, Ruinerwold, De Wijk en Zuidwolde

## Keppeling om utens
*Webstee fan de gemeente