open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Aïcha Marghadi

**Aïcha Marghadi** (Ouarzazate (Marokko), 24 july 1977) is in Nederlânsk sportpresintatrise en -ferslachjouster en nijslêzeresse fan Marokkaansk-Berbersk komôf.

## Libben en karriêre
Marghadi waard yn 1977 berne yn Ouarzazate, in stêd yn it Atlasberchtme fan sintraal Marokko, mar groeide op yn it Noardhollânske Lutjewinkel. Nei in stúdzje *[[public relations]]* en kommunikaasjekunde yn Amsterdam sette hja útein mei in karriêre yn 'e sjoernalistyk. Yn 't earstoan wurke hja û.m. by it parseburo Novum Nieuws, de lokale sindmachtigde SALTO Omroep Amsterdam en de radiostjoerder FunX.

Yn 2004 kaam Marghadi op 'e sportredaksje fan 'e Amsterdamske stjoerder AT5. Fan 2007 oant 2011 presintearre se dêr ferskate jierren efterinoar it nijs, en ûntjoech har sa ta ien fan 'e gesichten fan 'e stjoerder. Sûnt oktober 2010 presintearre hja dêrnjonken in stikmannich dagen yn 'e wike it sportsegmint fan it lanlike NOS Sjoernaal, yn ôfwikseling mei Toine van Peperstraten, Henry Schut, Dione de Graaff, Jack van Gelder, Mart Smeets, Tom Egbers en Jeroen Stomphorst. Nei't se yn 2011 by AT5 weigien wie, presintearre Marghadi op 'e nasjonale tillefyzje ek útstjoerings fan Studio Sport, it sportprogramma fan de NOS. Yn septimber 2012 makke hja bekend by de NOS wei te gean, mei om't hja yn ferwachting wie fan har twadde bern. Marghadi waard by de NOS opfolge troch Rivkah op het Veld en Sjoerd van Ramshorst.

Aïcha Marghadi is skieden en hat twa bern. Hja is de suster fan Mustafa Marghadi, dy't *[[NOS op 3]]* presintearret en foarhinne ek *[[NOS Headlines]]* en *[[Het Klokhuis]]* die.

## Keppelings om utens
* Offisjele webside fan Aïcha Marghadi
Hadassah de Boer

**Hadassah de Boer** (30 maart 1971) is in Nederlânsk presintatrise fan etnysk Nederlânsk en Joadsk komôf. 

## Karriêre
De Boer sette har karriêre yn 1995 by de Amsterdamske lokale stjoerder AT5 útein as stazjêre. Yn it tillefyzjeseizoen 2001-2002 presintearre hja tegearre mei Sylvana Simons op RTL 4 it programma *Met Man en Macht*. Ek die hja presintaasjewurk op 'e radio foar de TROS. Fierders wie De Boer ferskate jierren lang de presintatrise fan it kulturele programma *NPS Arena*, dat op sneintemiddei op Nederlân 3 útstjoerd waard. Fanôf maart 2008 presintearre De Boer fierders it programma *Van Hier tot Tokio*, wêryn't se Nederlânske keunstners besocht yn stêden as Londen, Berlyn en Istanbûl.

Hadassah de Boer is dêrnjonken ferbûn mei *[[Cultura]]*, it digitale temakanaal fan 'e NTR. Dêrfoar presintearret hja ôfwikseljend mei Andrew Makkinga it *Cultura Journaal*, it wyklikse filmmagazine *Cultura Film* en út en troch *Cultura.nl*. Op 'e webside fan *Cultura* binne al dy programma's te sjen ûnder "Video on Demand".

Sûnt 2010 is De Boer benammen wurksum as programmamakster en regisseur. Yn 2011 wie yn *Het Uur van de Wolf*, fan 'e NTR, har earste dokumintêre te sjen: *Barry Hay: Kissing a Dream*. Dat wie in portret fan Barry Hay, de sjonger fan 'e Nederlânske rockband *[[Golden Earring]]*. Yn 2012 wie op RTL 4 De Boer har dokumintêresearje *Mannen van een Zekere Leeftijd* te sjen, wêryn't seis bekende Nederlanners fan yn de fyftich (Joep van Deudekom, Peter Heerschop, Gijs Scholten van Aschat, Prem Radhakishun, Henkjan Smits en Viggo Waas) op 'e siik giene nei harren wiere identiteit. Ta ein beslút is Hadassah de Boer ek yn te hieren as presintatrise fan eveneminten en as deifoarsitter fan kongressen.

## Priveelibben
Hadassah de Boer hat in Nederlânske heit en in Joadske mem (te witten: de eardere minister Hedy d'Ancona). Tegearre mei har eks-freon Bas Schippers hat hja in soan dy't fan Willem hjit en berne is yn 2002.

## Keppelings om utens
* Offisjele webside fan Hadassah de Boer
Diana Woei

**Diana Woei** (folút: **Diana Woei Tioen Kie**; 11 maart 1965) is in Nederlânsk geologe en meteorologe fan Surinaamsk komôf, dy't lanlike bekendheid krige as waarfrou by it NOS Sjoernaal.

## Karriêre
Nei't se in stúdzje geology ôfrûne hie, wie Woei ferskate jierren op dat mêd wurksum. Yn 1992 bedarre hja by it KNMI, dêr't se troch kursussen yn sawol Grut-Brittanje (by de waartsjinst Shinfield Park, yn Reading) as yn Nederlân ek de meteorology ûnder de knibbel krige. 

Koarte tiid letter ferskynde Woei foar it earst op 'e tillefyzje as waarfrou, yn it moarnsprogramma *Ontbijt TV*. Dêrby waard hja yn it earstoan coacht troch waarman Peter Timofeeff, dy't doe al in jierrenlange ûnderfining hie. Yn 1998 folge Woei har kollega-meteorologe Monique Somers op as waarfrou by it *NOS Sjoernaal*. Dêrnjonken wie hja ek op 'e NOS-radio te hearren. Har kontrakt by de NOS rûn oant en mei maaie 2000, mar tuskentroch moast hja noch in pear wike ferstek gean litte om yn febrewaris 1999 fan in dochter te befallen. 

De NOS seach der yn 2000 fanôf om Woei har kontrakt te ferlingjen, nettsjinsteande it feit dat hja tige populêr wurden wie. Nei't der grute wurdt, kaam dat om't de direksje fan 'e omrop har presintaasjekwaliteiten te swak fûn. Har plak as waarfrou waard oernommen troch Marjon de Hond.

Woei fûn dêrnei wurk by it waarburo HWS, en wie te hearren op Radio 3, yn it programma de *Havermoutshow*, sneontemoarns by de TROS, en fierders wie hja tachtich kear yn 't jier op 'e tillefyzje te sjen by de regionale stjoerdeer RTV West. HWS is ûnderwilens oernommen troch WNI Weathernews, en foar dat bedriuw skriuwt Woei sûnt 2004 it waarberjocht yn 'e krante *[[De Telegraaf|De Telegraaf op Zondag]]*.

Begjin 2009 wie Woei wer eefkes werom op 'e radio, doe't se foar de griene omrop Llink it "Weerwoord" fersoarge. Yn 'e simmer fan 2010 wie se ek op Omrop Seelân te sjen as ynfalster, in funksje dy't hja neitiid ek ferfolle hat foar Omrop Flevolân.

## Priveelibben
Woei is fan mingd etnysk komôf, mei in Surinaamsk-Sineeske heit en in Surinaamsk-Kreoalske mem. Hja is troud; har man is fysioterapeut.
Belle Pérez

**Belle Pérez** (folút: **María Isabel Pérez Cerezo**; Neerpelt, 29 jannewaris 1976) is in Flaamske sjongster fan Spaansk komôf. Hja is benammen bekend fan opswypkjende *Latin*-nûmers as *El Mundo Bailando*, *Gotitas de Amor* en *Que Viva la Vida*, dat yn 'e Benelúks ûnderdiel útmakke fan 'e soundtrack fan 'e Amerikaanske tekenfilm *[[Madagascar (film út 2005)|Madagascar]]*.

## Karriêre
Pérez waard yn Belgje berne út Spaanske âlden (en hja hat sadwaande ek de Spaanske nasjonaliteit). Hja groeide op yn it Belgysk-Limburchske plak Neerpelt, deunby de Nederlânske grins. Perez waard yn Flaanderen om 2000 hinne bekend troch har dielname oan it VRT-programma *Eurosong*, dat de Belgyske foarseleksje foar it Eurofyzjesongfestival omfiemet. Hoewol't se beide kearen dat se dêroan meidie, krekt net útkeazen waard om Belgje te fertsjintwurdigjen, foarme har optreden yn *Eurosong* wol de basis fan har sjongkarriêre. 

Hoewol't Pérez úteinsette mei in fierhinne Ingelsktalich rippertwaar, stapte se mei har trêde album *Baila Pérez* oer nei in hast folslein Spaansktalich oeuvre. Datselde album markearre ek de oergong fan pop nei Latin-muzyk. Sûnt ferkeapje Pérez har albums en singles in stik better as foartiid. Pérez sjongt inkeld ek wol yn it Nederlânsk, en yn 2014 naam se it nûmer *Ich Haaw von Och* ("Ik Hâld fan Dy") yn it Limburchsk op. Yn 2005 briek se foar it earst bûten Belgje troch, doe't *Que Viva la Vida* de Top 10 fan 'e Nederlânske hitlisten helle, en Pérez dêrfoar mei mear as 50.000 ferkochte eksimplaren in gouden plaat wûn. Yn 2007 trede se foar it earst op yn in útferkocht Ahoy', yn Rotterdam. Sûnt hat se ek yn Dútslân beskate súksessen boekt.

Njonken har sjongkarriêre is Pérez ek aktyf as presintatrise. Sa presintearre hja foar de VRT it alderearste online-tillefyzjeprogramma fan Flaanderen, *Channel E*, en wurke se yn 2003 gear mei Jan Bosman foar de presintaasje fan *Zones.tv* foar de Flaamske stjoerder LibertyTV. Yn Nederlân presintearre Pérez mei sjonger Jan Smit foar de TROS it muzykprogramma *Trosmuziekfeest*. Fierders hat se yn 2005 sjuerylid west by de talintejacht *Star Academy*, en teffens wûn se yn 2004 yn Belgje in Miss-ferkiezing. Yn 2008 posearre se neaken foar it Belgyske tydskrift *[[Nina (tydskrift)|Nina]]*, en dêrnjonken hat se ek al twaris posearre foar it manljusblêd *[[FHM]]*.

## Priveelibben
Belle Pérez hie fan 1995 ôf in fêste relaasje mei Mario Winters, mei wa't se yn 2000 yn it houliksboatsje stapte. Yn 2008 besleaten hja lykwols om útinoar te gean, en doe folge in skieding. In pear moanne letter kaam Pérez yn 'e kunde mei Wouter van der Horst, in Antwerpske ûntwerper fan juwielen, mei wa't se in nije relaasje begûn.

## Diskografy

;studio-albums
* 2000 – *Hello World*
* 2002 – *Everything*
* 2004 – *Baila Pérez*
* 2004 – *Arena 2004*
* 2006 – *Gotitas de Amor*
* 2008 – *Gipsy*
* 2011 – *Back to Back* (mei de Gipsy Kings)
;live-albums
* 2007 – *Gotitas de Amor live*
* 2009 – *Diez: Live - Acoustic*
;sammelalbums
* 2005 – *The Best of Belle Pérez*

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan Belle Pérez
Simone Weimans

**Simone Weimans** (Rotterdam, 23 novimber 1971) is in Nederlânsk nijslêzeresse, presintatrise en programmamakster fan Surinaamsk komôf. 

## Karriêre
Al ûnder har stúdzje wurke Weimans by de Wrâldomrop. Yn 1998 studearre hja ôf oan 'e Erasmus Universiteit yn Rotterdam, en dêrnei sette hja útein mei wurk by de VARA, earst as ferslachjouwer en letter as redakteur foar ferskate programma's op Radio 1 en Radio 5. Dêrby wie Weimans úteinlik ek aktyf as radiopresintatrise, û.m. fan *Halte 747*, *De Ochtenden* en *Radio Kassa*.

Letter begûn Weimans ek *[[voice-over]]*-wurk foar de tillefyzje te dwaan, en waard hja "de stim" fan Nederlân 3. Dêrnjonken spriek hja ek teksten yn foar de dokumintêres fan 'e rubryk *Zembla* en ferskate oare programma's. Yn *Dichtbij Nederland* wie hja yn dyselde snuorje foar it earst ek op 'e tillefyzje te sjen. Har earste tillefyzjepresintaasje-ûnderfining die hja op by programma's op digitale temakanalen.

Fan 2013 ôf is Weimans wurksum by de NOS, as nijslêzeresse fan it *[[NOS Sjoernaal]]*. Yn dy funksje is hja benammen moarns en middeis te sjen, mar soms ek wol jûns. Dêrnjonken is se belutsen by it Radio 1-programma *De Gids.FM*, wêrfoar't se in rubryk makket en presintearret oer de sosjale media en it ynternet, mei as namme *Tijdgeest*.

## Priveelibben
Simone Weimans is fan Surinaamsk-Kreoalsk etnysk komôf; har âlden binne yn 'e sechtiger jierren nei Nederlân ta emigrearre. Weimans is de suster fan moadeûntwerpster Marga Weimans.
Dionne Stax

**Dionne Stax** (Boxmeer, 22 april 1985) is in Nederlânsk sjoernaliste en nijslêzeresse.

## Karriêre
Stax sette har tillefyzjekarriêre yn 2007 as stazjêre útein by *NOS Headlines*, de foarrinder fan *[[NOS op 3]]*. Dêr fersoarge hja wykoersichten foar it digitale temakanaal *[[NOS Sjoernaal 24]]*. Nei't se in twadde staazje rûn hie op 'e binnenlânredaksje fan 'e NOS, studearre Stax yn 2009 ôf oan 'e Universiteit fan Amsterdam.

Sûnt febrewaris 2012 is Dionne Stax op 'e lanlike tillefyzje ien fan 'e presintators fan it nijsbulletên fan *NOS op 3*. Dêrnjonken wurket hja as binnenlânmeiwurker op 'e nijsredaksje fan 'e NOS. Yn 2013 waard se ien fan 'e fêste nijslêzers fan it NOS Sjoernaal, wêrby't se yn 'e regel moarns of middeis te sjen is. Yn dy funksje hat se Annechien Steenhuizen ferfongen, dy't trochskode nei de jûnsútstjoerings fan it sjoernaal. Fan maaie 2015 ôf presintearre Dionne Stax ek de jûnbulletins. Op 5 desimber 2015 presintearre se har earste achtoeresjoernaal.

Stax hie ek tsjinst yn de tiid fan de oanslaggen yn Parys op de redaksje fan Charlie Hebdo en letter ûnder de gizelingen. Se presintearre doe ekstra sjoernaals. Fan 2015 docht Stax de ferkiezingsútslaggen as opfolger fan Herman van der Zandt.

Op 27 april 2016, Keningsdei, yn Swol wie Stax de earste sjoernalist dy't de prinsessen Amalia, Alexia en Ariane ynterviewe mocht, nei't se yn itselde fraachpetear de âlden fan de prinsessen befrege hie. Sûnt 2017 presintearret hja by Omroep MAX it programma *[[Van onschatbare waarde]]* en foar de NTR makke se de dokumintêrerige *Lady Di & Dionne* oer it libben fan Lady Diana. 

Op 23 augustus 2019 presintearre se de lêste kear itfoar it lêst NOS Sjoernaal. Yn oktober 2019 stapte se oer nei de AVROTROS om fan jannewaris 2020 ôf oan it Radio 1-programma *Stax&Toine* te presintearjen tegearre mei Toine van Peperstraten. Yn oktober 2019 presintearre Stax tegearre mei Rik van de Westelaken it Gouden Televizier-Ring Gala. Sûnt jannewaris 2020 bringt Stax it programma  DNA Onbekend, nei't Caroline Tensen oergie nei RTL 4.

## Telefyzje
Amanda Spoel

**Amanda Spoel** (folút: **Amanda Alice Irene Spoel**; De Helder, 22 juny 1952) is in earder Nederlânsk tillefyzje- en radiopresintatrise en -ferslachjouster.

## Karriêre
Amanda Spoel is fan mingd Nederlânsk en Yndonezysk komôf. Hja begûn har karriêre by de Nederlânske publike omrop yn 'e earste helte fan 'e jierren tachtich, as presintatrise fan 'e aktualiteiterubryk *Echo*, op 'e KRO-radio. Letter wie se wurksum by de AVRO, as ferslachjouster en presintatrise fan 'e tillefyzje-aktualiteiteprogramma *[[AVRO's Televizier]]*. Yn 1986 naam se mei Catherine Keyl de presintaasje op har fan it middeisprogramma *AVRO Service Salon*, in funksje dy't se jierrenlang behold. Dêrnjonken wie se fan 1991 ôf te sjen as ko-presintator fan it tillefyzjeprogramma *Alle Dieren Tellen Mee*.

Doe't *Service Salon* yn 1993 stopset waard, rjochte Spoel har op in karriêre efter de skermen. Sa wurke hja mei oan 'e ynternetredaksje fan 'e *[[Top 2000 (Nederlân)|Top 2000]]* fan Radio 2. Ek wie se noch wurksum as ferslachjouster foar de aktualiteiterubriken *[[Netwerk (telefyzjeprogramma)|Netwerk]]* en *[[EénVandaag]]*. Dêrby bleau har bydrage lykwols beheind ta research en *[[voice-over]]*. Ein 2009 wie Spoel nochris op 'e tillefyzje te sjen, doe't se foar *EénVandaag* in rige reportaazjes makke ûnder de titel *Amanda's Droom*. Dêryn socht se ferskate persoanen op dy't yn it ferline yn har ferslaggen yn it nijs kommen wiene. Yn 2012 sei Spoel nei mear as 25 jier de AVRO farwol. Neitiid hat hja har folslein op it ûntwerpen fan sieraden talein.
Martin Gaus

**Martin Gaus** (folút: **Martin Ronald Gaus**; Amsterdam, 25 desimber 1944) is in Nederlânsk tillefyzjepresintator en bistetrener, dy't bekend waard mei de presintaasje fan it bisteprogramma *Dierenmanieren*.

## Karriêre
Gaus wie yn syn jonkheid in talintearre honkballer en spile op it EK fan 1962 twa wedstriden foar it Nederlânske nasjonale honkbaltiim. Letter makke er karriêre as direkteur fan in stielhannel, en yn 1974 iepene er syn *Dierenhotel* yn Lelystêd. Dat wie in treningsskoalle foar bisten, benammen hûnen. Hjirmei makke Gaus fan syn hobby syn berop, en teffens kaam er der lanlik mei yn it nijs. Yn 1981 waard er troch de TROS frege om tegearre mei Léonie Sazias de presintaasje fan it programma *Dierenmanieren* te dwaan, dat jierrenlang op 'e tillefyzje te sjen wie. Fan 1989 oant 1996 presintearre Gaus fierders, ek by de TROS, de *Natte Neuzen Show*, in hearrigenswedstryd foar hûnen.

Njonken syn presintaasjewurk hat Gaus ek ferskate publikaasjes oer it belearen fan húsdieren op syn namme stean, wêrûnder mear as tsien boeken en teffens de tydskriften *Hondenmanieren* en *Kattenmanieren*, dy't oarspronklik oprjochte waarden as *[[spin-off]]s* fan syn tillefyzjerige *Dierenmanieren*. Oant 2007 wie Gaus syn dochter Sacha Gaus haadredaktrise fan *Hondenmanieren*.

Tsjintwurdich is Gaus geregeldwei te sjen yn it berneprogramma *De Wereld van K3*, fan 'e Flaamske fammegroep K3, dêr't er oer it hâlden en dragen fan bisten fertelt. Fierders is er eltse woansdei as bistesaakkundige te gast yn in radioprogramma fan 'e regionale omrop Flevolân. by de Jeropeeske ferkiezings fan 2004 en de Twadde-Keamerferkiezings fan 2006 stie Gaus as listtriuwer ûnderoan op 'e kieslist fan de Partij foar de Dieren. Yn 2014 wied er te gast yn it fuotbalprogramma *[[Voetbal International]]* om 'e resultaten sjen te litten fan syn trening fan 'e oerhearrige hûn fan fuotbalkommentator Johan Derksen. Datselde jiers waard Gaus ûnderskaat as Ridder yn de Oarder fan Oranje-Nassau.

## Keppelings om utens
*Biografy en filmografy fan Martin Gaus yn 'e ''Internet Movie Database'' (IMDb)
Drukkerij Plantijn

Boekdrukkerij **Plantijn** waard 1555 yn Antwerpen stichte troch Christoffel Plantijn, dy't fan Frankryk kaam en him yn 1548 of 1549 yn Antwerpen fêstige. It bedriuw waard ien fan de grutste boekprinterijen fan Jeropa.

Plantijn wie in slûchslim sakeman en drukte boeken voor humanisten, katoliken en protestanten. Hy wurke net allinne foar de Spaanske kening Filips II, mar ek foar Justus Lipsius, de wichtichste humanist nei Erasmus. It slagge Plantijn en krij it monopoalje foar de druk en útjefte fan missalen en brevieren foar alle lannen ûnder de Spaanske kroan. Oare wichtige wurken wiene it *Dictionarium Tetraglotton* (1562) in wurdboek mei Latynske, Grykske, Nederlânske en Frânske wurden. Yn 1568-1572 printe it hûs Plantijn de *[[Biblia Regia]]* yn fiif talen en yn acht dielen.
Yn 1573 ferskynde *Thesaurus Theutonicae linguae. Schat der Neder-dutscher spraken*, it earste Nederlânsktalige wurdboek. Ien fan de auteurs wie Kornelius Kiliaan, dy't proeflêzer en korrektor fan de drukkerij wie.

Nei de dea fan Plantijn yn 1589 waard de boekdrukkerij oernaam troch syn skoansoan Jan Moretus. Fan doe ôf oan waarden der benammen noch boeken printe foar de katolike Kontrareformaasje. Yn 1866 gie de drukkerij ticht en waard it in museum, it Plantin-Moretusmuseum, dat yn 2005 troch de UNESCO opnaam waard yn de list fan it wrâlderfgoed.
Tony Beets

**Tony Beets** (Wijdenes, 15 desimber 1959) is in Frysk-Kanadeesk goudsiker, dy't wrâldferneamd wurden is trochdat er sûnt 2011 meidocht oan 'e realitytillefyzjesearje *[[Gold Rush (telefyzjesearje)|Gold Rush]]*, fan it Discovery Channel.

## Libben
Beets waard berne yn it Westfryske Wijdenes, mar ferhuze mei syn Fryske âlden werom nei it heitelân doe't er sân jier wie. Hja setten har nei wenjen yn Burchwert, dêr't Beets syn lettere frou Minnie (Mintsje) syn buorfamke wie. Beets waard boer, mar emigrearre yn 1984 mei de frou nei Kanada, mei de bedoeling om dêr ek te buorkjen. Doe't dat op 'e non rûn, wurke er trije jier lang mei oan 'e oanlis fan oaljepiiplinen.

Yn dy tiid krige er foar it ferstân dat der in protte jild te fertsjinjen foel mei goudsykjen, dat hy besleat om dat sels ek ris te prebearjen. Mei lok en in protte hurd wurk hat er him sûnt witten te hanthavenjen yn 'e drege en rûge Kanadeeske goudsikerswrâld. Tsjintwurdich runt er de grutte Paradise Hill-goudmyn yn 'e Yukon, deunby Dawson City. Syn frou Minnie docht de boekhâlding en trije fan syn fjouwer bern (soannen Kevin en Michael en dochter Monica) wurkje mei yn 'e myn. It fyfde bern, dochter Jasmine, dy't yn 1992 berne waard, kaam al mei 2½ moanne te ferstjerren. Neffens de webside *GetNetWorth.com* hat Beets in fermogen fan om ende by de K$5 miljoen, al sil fierwei it grutste part dêrfan grif fêstsitte yn alle swiere masinery dy't nedich is foar de eksploitaasje fan 'e myn.

Yn 2011 makken Tony Beets en syn gesin harren debút yn seizoen 2 fan 'e realitytillefyzjesearje *[[Gold Rush (telefyzjesearje)|Gold Rush]]*, fan it Discovery Channel. Mei syn ynnimmende persoanlikheid en syn smoute praat hat Beets sûnt in grutte kliber fans wûn en is er de wrâld oer tige populêr wurden. De searje jout in (grif wat romantisearre) byld fan 'e deistige gong fan saken en swierrichheden by it sykjen nei goud yn it woeste noarden fan Kanada.

Ein novimber 2014 wie Beets eefkes werom yn Fryslân, foar famyljebesyk. Hy waard doe ynterviewd troch Omrop Fryslân, en lei út dat der by it opnimmen fan sa'n realitysearje hiel wat bard dat it publyk net te sjen kriget. Eins, sa woed er hawwe, komt men as der opnamen makke wurde de hiele dei net oan echt wurk ta. Mar oan 'e oare kant, goudsykjen is altyd in gok, dat de fêste ynkomsten dy't er foar de searje krige, befoelen him wol. *Gold Rush* belibbe yn 2014 syn fyfde tillefyzjeseizoen, en Beets sei te hoopjen dat it noch moai wat jierren trochgean koe.
Minnie Beets

**Minnie (Mintsje) Beets** (Burchwert?, 1960) is in Frysk-Kanadeeske frou, dy't ferneamd wurden is as de oarehelte fan goudsiker Tony Beets yn 'e realitytillefyzjesearje *[[Gold Rush (telefyzjesearje)|Gold Rush]]*.

## Libben
Minnie Beets mette har man doe't er mei syn âlden yn Burchwert njonken har kaam te wenjen; dat wie doe't hy sân en sysels seis jier âld wie. Hja trouden letter mei-inoar, en yn 1984 emigrearren se nei Kanada, mei de bedoeling om dêr te buorkjen. Doe't dat op 'e non rûn, fûn Tony Beets earst wurk by de oanlis fan oaljepiiplinen, mar nei in pear jier besleaten Minnie en hy om har lok te beproevjen troch yn 'e Yukon, yn Noardlik Kanada, in goudclaim te keapjen en nei goud te sykjen.

It bewiis dat dat harren goed ôfgie, is dat se hast tritich jier letter noch altyd oan it goudsykjen binne. De Beetsen binne no eigner fan 'e grutte Paradise Hill-goudmyn, deunby Dawson City. Minnie Beets docht de boekhâlding, wylst har man de myn runt. Hja hawwe fjouwer bern: Bianca, Kevin, Michael, Monica; beide soannen en dochter Monica wurkje mei yn 'e myn. It fyfde bern, dochter Jasmine, dy't yn 1992 berne waard, kaam al mei 2½ moanne te ferstjerren. Sûnt 2011 dogge Tony en Minnie Beets mei oan 'e realitytillefyzjesearje *[[Gold Rush (telefyzjesearje)|Gold Rush]]*, fan it Discovery Channel, dy't de deistige gong fan saken en swierrichheden by it sykjen nei goud yn it woeste noarden fan Kanada yn byld bringt.
Monica Beets

**Monica Beets** (7 novimber 1993) is in Kanadeeske goudsykster fan Frysk komôf, dy't ferneamd wurden is as de dochter fan goudmyneigner Tony Beets yn 'e realitytillefyzjesearje *[[Gold Rush (telefyzjesearje)|Gold Rush]]*. Hja wurket as meganisjên yn har heite goudmyn, deunby Dawson City. Yn 2014 hie se al trije jier in relaasje mei har freon Brandon Harper. De kreaze, blonde Monica Beets is in opfallende ferskining yn 'e rûge goudsikerswrâld fan Noardlik Kanada, en nei alle gedachten ien dêr't it manlik diel fan it sjoggerspublyk graach oer mei.
Zarayda Groenhart

**Zarayda Groenhart** (Hoarn, 31 july 1982) is in Nederlânsk presintatrise en publisiste fan Surinaamsk komôf.

## Libben en karriêre
Groenhart is hikke en tein yn it Westfryske Hoarn, en is fan Surinaamsk-Kreoalsk etnysk komôf. Har âlden binne yn 'e santiger jierren út Suriname nei Nederlân emigrearre. Groenhart studearre marketing yn Amsterdam, en die neitiid audysje by it *Cosmic Theater*, wat derop útrûn dat se acht moannen lang meispile yn it teäterstik *Catwalk*. 

Yn 2005 fûn Groenhart wurk as VJ by de muzykstjoerder *[[The Box (telefyzjestjoerder)|The Box]]*, en nei in reorganisaasje fanôf desimber 2006 by TMF. Yn febrewaris 2007 stapte se oer nei omrop BNN, dêr't se presintatrise waard fan 'e programma's *URBNN*, *State TV* en *Try Before You Die*. Lanlike bekendheid krige hja troch har presintaasje (mei oaren) fan it spraakmeitsjende programma *[[Spuiten en Slikken]]* (oer drugs en seks). Op 'e radio wie Groenhart ek te beharkjen as presintatrise fan in wykliks programma dat útstjoerd waard op 'e stjoerder FunX en as ûnderdiel fan *Lijn5* op Radio 5. As kollumniste is hja wurksum foar it tydskrift *JFK* en fierders skriuwt hja artikels foar de *[[Nieuwe Revu]]* en *[[nrc.next]]*. Yn 2013 die se mei oan it reality-spulprogramma *[[Wie Is de Mol?]]*, wêrby't se lykwols ôffoel foar de finale.

Yn 2014 publisearre Groenhart it boek *Het Waarom-Meisje*, wêryn't se iepenhertich har ûnderfinings beskriuwt oangeande de ferkrêfting dy't hja om 2001 hinne ûndergie, en alle dêrút fuortfloeiende persoanlike en psychyske swierrichheden. Ek wreidet se dêryn út oer de stipe dy't se fan har famylje krige, en dy't ûnmisber wie foar it oerwinnen fan har problemen.

## Keppelings om utens
* Offisjele webside fan Zarayda Groenhart
Şenay Özdemir

**Şenay Özdemir** (útspr.: "Sjennai Uzdemir"; Safranbolu, 18 maaie 1969) is in Nederlânsk útjouster, redaktrise, publisiste en earder presintatrise fan Turksk komôf.

## Libben en karriêre
Özdemir waard yn 1969 berne yn 'e stêd Safranbolu, yn it noardwesten fan Anatoalje, út etnysk Turkske âlden. Yn 1976 emigrearre it gesin nei Nederlân. Özdemir studearre yn 1989 ôf yn Frânske en Ingelske taal- en letterkunde, en yn 1993 waard hja by de TROS de earste Turkske omropster fan Nederlân en fan hiel Jeropa. Nei in pear jier yn dy funksje aktyf west te hawwen, ferlei hja har aktiviteiten nei redaksjewurk efter de skermen.

Yn 2001 sei se de tillefyzjewrâld farwol en rjochte se in eigen tydskrift op, *SEN Magazine*, in *[[glossy]]* foar Mediterrane froulju yn Nederlân. Dat blêd waard yn 2004 troch de *[[Folkskrante]]* útornearre as it bêste frouljustydskrift fan it jier. Fan 2007 ôf bestiet dit tydskrift inkeld noch yn digitale ferzje op it ynternet (www.senmagazine.com).

Şenay Özdemir publisearret ek kollumns en artikels yn foaroansteande kranten, lykas *[[NRC Hannelsblêd]]*, de *[[Folkskrante]]* en de *[[Los Angeles Times]]*. Yn en bûten Nederlân wurdt hja sjoen as in ûnderfiningssaakkundige op it mêd fan 'e multykulturele maatskippij. As sadanich wurdt se gauris frege foar kommentaar op ûnderwerpen as yntegraasje fan allochtoanen en emansipaasje fan moslima's, lykas by de praatprogramma's *[[Pauw & Witteman]]*, *[[Het Elfde Uur]]* en *[[Rondom Tien]]*.

Nei oanlieding fan Özdemir har saneamd "mondêne" libbensstyl rôp it fergese deiblêd *[[De Pers]]* har yn 2009 út ta "de meast glamûreuze moslima fan Nederlân". Fanwegen de publikaasje, datselde jiers, fan Özdemir har earste roman, in *[[chicklit]]* oer in groepke Mediterrane froulju yn Nederlân mei as titel *De Harsclub*, waard hja yn it oangeande artikel ferlike mei Carrie Bradshaw, de haadpersoan út 'e Amerikaanske frouljussearje *[[Sex & The City]]*.

Özdemir wurdt geregeldwei útnûge as gast of sprekster op kongressen. Sa wenne hja yn 2006 it earste kongres fan WISE by, as ien fan hûndert ynfloedrike moslima's út 'e hiele wrâld. Yn 2007 spriek hja op it *International Women's Congress*, yn Bangalore, yn Yndia, en yn 2008 en nochris yn 2011 waard hja frege as gastdosinte *online-publishing* troch de Skoalle foar Sjoernalistyk fan 'e Universiteit fan Teksas te Austin.

## Priveelibben
Şenay Özdemir is foar de twadde kear troud en hat in soan, Hakan, dy't berne is yn 1998.

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan Şenay Özdemir
Gustaf Erikson

**Gustaf Adolf Mauritz Erikson** (Hellestorp (Lemland
), 24 oktober 1872 – Mariehamn, 15 augustus 1947) wie in reder út Mariehamn, op de Åland-eilannen, ferneamd fan syn float wynjammers dy't er oant de ein fan syn libben yn it wurk hold, benammen foar de nôthannel fan Austraalje nei Jeropa.

## In tal fan syn skippen

File:Pommern ship image 2005.jpg|De *[[Pommern (1903)|Pommern]]* yn Mariehamn 2005
File:Herzogin Cecilie SLV AllenGren.jpg|De *Herzogin Cecilie*
File:060715 Passat.jpg|De *[[Passat (skip)|Passat]]* yn Travemünde.
File:Lawhill SLV AllanGreen.jpg|De *[[Lawhill]]* foar anker.
File:StateLibQld 1 144979 Hougomont (ship).jpg|De *Hougomont*


## Literatuer
* Kåhre, Georg (1978). *The Last Tall Ships: Gustav Erikson and the Åland Sailing Fleets 1872–1947*. Greenwich: Conway Maritime Press. ISBN 0-85177-134-3

## Keppelings om utens
*Biografy Gustaf-Erikson 
*Gustaf-Erikson-side
Orsa (Sweden)

**Orsa** is it haadplak fan de gemeente Orsa yn it lânskip Dalarna en de provinsje Dalarnas län yn Sweden. It plak hie 5278 ynwenners yn 2005.

It plak leit oan de mar Orsasjön. Orsa en omkriten lûkt, lykas ek Mora, yn de simmer in protte toeristen. Lykas Mora hat Orsa ek in grutte kemping.

## Berne yn Orsa
* Erik Bohlin (1897–1977), hurdfytser en motorkoereur
* Albin Hagström (1905–1952), ynstrumintemakker
* Gustav de Laval (1845–1913), yngenieur en útfiner

## Susterstêd
* Aalborg, Denemark
Orsasjön

**Orsasjön** (Orsa-mar) is in mar yn de Sweedske provinsje Dalarnas län. It wichtichste plak oan de mar  is Orsa. De mar is ûntstien troch it ynslaan fan in meteöryt lykas ek oare marren yn de omkriten.
VietJet Air

**VietJet Air** (sûnt 2007 stadichoan ek **VietAir**) is in Fjetnameeske loftfeartmaatskippij dy't sawol sjarter- as linefljochten útfiert, benammen nei fakânsjebestimmings. Hja hat har thúsbasis op Tan Son Nhat, de grutste lofthaven fan Fjetnam. 

Byinoar beskikt dit bedriuw oer in float fan mear as 20 fleanmasines, wêr't VietJet Air op it stuit njoggen fan yn tsjinst hat.

## De aktuele float
20 Airbus A320 (2015)

## Keppelings om utens
*  Offisjele webside fan VietJet Air
Alliearde Kontrôleried

De **Alliearde Kontrôleried** (Dútsk:*Alliierter Kontrollrat*) of ek wol de **Fjouwer Machten** (Dútsk: *Vier Mächte*)  wie it bestjoersorgaan fan de militêre besettingssônes fan Dútslân. De leden wiene de Sowjet Uny, de Feriene Steaten, it Feriene Keninkryk en letter waard Frankryk tafoege, dy't lykwols gjin plichten hie. De ried hie sitting yn Berlyn-Schöneberg.  
De ried waard foarme op 30 augustus 1945 en de oarspronklike leden wiene maarskalk Georgi Zjûkov foar de Sowjet Uny, generaal Dwight D. Eisenhower foar de Feriene Steaten, fjildmaarskalk Bernard Montgomery foar it Feriene Keninkryk en generaal Jean de Lattre de Tassigny foar Frankryk. 
Lykwols ûntstie der spul tusken de Sowjet Uny en de westlike machten, om't hja it net iens wiene oer in tal punten útlein yn de Konferinsje fan Potsdam, stie de betsjutting fan de ried faai. De Amerikaanske en Britske besettingssônes wurken hieltyd meiïoar op en foarmen op 1 jannewaris 1947 de saneamde *Bisône*. Dêrnei wie der praat dat de westlike machten yn de westlike sônes de âlde ryksmark ferfange woene mei in nije munt, de lettere D-Mark. Dat wie neffens de Sowjet Uny tsjin de ôfspraken yn en dus stapten de Sowjets op 20 maart 1948 út de ried. De ried koe allinnich syn wurk dwaan as alle fjouwer machten sitting hiene, dat dêrmeirmei hold de taak fan de ried wynliken op. Doe't de westlike machten de D-mark en de westlike besettingssônes fan Berlyn ynfiere woene, stelde de Sowjet Uny de Blokkade fan Berlyn yn. De westlike machten organisearren in loftbrêge en foarsjoch de stêd fan guod. Nei 8 moanne waard de blokkade opheft. Yn 1949 waarden earst de Bûnsrepublyk en dêrnei de DDR oprjochte. De ried bleau formeel noch oant 1991 bestean en waard doe offisjeel opheft. 

De ried hie syn sit yn it *Kammergericht*, wat earder it Prusyske heechgerjochtshôf wie.
Oder-Neissegrins

De **Oder-Neissegrins** (Dútsk: *Oder-Neiße-Grenze*, Poalsk: *granica na Odrze i Nysie Łużyckiej*) is sûnt 1945 de Dútsk-Poalske grins. De grins giet benammen lâns de rivierren de Neisse en de Oder. De grins giet bewesten de stêden Stettin (*Szczecin*)en Swinemünde (*Świnoujśie*) en einiget yn de Eastsee. Al it Dútske lân beëasten dizze line (23,8% fan it Dútske gebiet yn 1937) is neffens de Konferinsje fan Potsdam oan Poalen tawiisd, útsein de noardlike helte fan de provinsje East-Prusen, dat as de Kaliningrad oblast by de Sowjet Uny kaam. It grutste part fan de ferlerne Dútske gebieten hearden by Prusen en in lyts stikje by Saksen. De Dútske befolking yn dizze gebieten waarden twongen ferdreaun, flechten of waarden fermoarde. De Oder-Neissegrins foarme de grins tusken de DDR en Poalen tusken 1950 en 1990 en waard troch de DDR erkind yn 1950. De Bûnsrepublyk erkinde dizze grins op betingst as in foarriedige troch it regear fan Willy Brandt yn it ramt fan syn *[[Ostpolitik]]* yn 1970. It weriene Dútslân erkinde de grins as offisjele Dútsk-Poalske grins yn 1990.
Untnazifisearring

It **ûntnazifisearring** of **denazifisearring** (Dútsk: *Entnazifizierung*) wie it proses dat yn de troch de alliearden besette Dútslân en Eastenryk nei de Twadde Wrâldkriich it suverjen fan dy lannen fan de nazy's.  
De middels dy't hja brûkten wiene propaganda om de befolking te konfrontearjen fan de misdieden fan de nazy's, it berjochtsjen fan nazy's neffens de Prosessen fan Neurenberch. Ek waarden guon nazy's yn de Amerikaanske besettingssône yn konsintraasjekampen opsletten en waarden hja ferbean wurk te sykjen. Nazistyske paramilitêre organisaasjes dy't nei de kriich noch wol bestiene, moasten útrûge wurde. Yn de Sowjet-besettingssône waarden nazy's nei kampen yn de Sowjet Uny stjoerd. 
Alle nazy-symboalen moasten ferdwine.
Johan Abma (keatser)

**Johan Abma** (Goaiïngea, 27 febrewaris 1978) is in Frysk sportman út Goaiïngea. Hy wie aktyf as keatser tusken 1997 en 2008.

## Prizen
* 1999 - PC 2e priis
* 2000 - PC 3e priis
* 2001 - PC 3e priis
* 2002 - PC 3e priis
* 2003 - de Bond  4e priis
* 2004 - PC 1e priis
* 2005 - de Bond 3e priis
* 2006 - PC 3e priis
* 2014 - de Bond 4e priis

* Punteklassemint: 75 
* Keningskippen: 1
Mahón

**Maó** (Katalaansk, Spaanske namme: **Mahón**, sûnt 2012 offisjeel **Maó-Mahón**) is in stêd yn it easten fan it eilân Minorka. Bestjoerlik leit de gemeente yn de Spaanske regio Baleären.

## Plakken yn de gemeente
* Es Grau
* Sa Mesquida
* Es Murtà
* Cala Rata, Cala Barril en Cala Llonga
* Sant Climent
* Llumesanas

## Untjouwing befolking

Colors=
 id:a value:gray(0.9)
 id:b value:gray(0.7)
 id:c value:rgb(1,1,1)
 id:d value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:450 height:250
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:32000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:4000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:800 start:0
BackgroundColors = canvas:c

BarData=

 bar:1857 text:1857
 bar:1877 text:1877
 bar:1897 text:1897
 bar:1910 text:1910
 bar:1930 text:1930
 bar:1950 text:1950
 bar:1970 text:1970
 bar:1991 text:1991
 bar:2011 text:2011
 bar:2012 text:2012

PlotData=
 color:d width:25 align:left

 bar:1857 from:0 till: 18713
 bar:1877 from:0 till: 15842
 bar:1897 from:0 till: 17790
 bar:1910 from:0 till: 17542
 bar:1930 from:0 till: 17010
 bar:1950 from:0 till: 16547
 bar:1970 from:0 till: 19279
 bar:1991 from:0 till: 21814
 bar:2011 from:0 till: 28789
 bar:2012 from:0 till: 28972

PlotData=

 bar:1857 at: 18713 fontsize:s text: 18.713 shift:(-15,5)
 bar:1877 at: 15842 fontsize:s text: 15.842 shift:(-15,5)
 bar:1897 at: 17790 fontsize:s text: 17.790 shift:(-15,5)
 bar:1910 at: 17542 fontsize:s text: 17.542 shift:(-15,5)
 bar:1930 at: 17010 fontsize:s text: 17.010 shift:(-15,5)
 bar:1950 at: 16547 fontsize:s text: 16.547 shift:(-15,5)
 bar:1970 at: 19279 fontsize:s text: 19.279 shift:(-15,5)
 bar:1991 at: 21814 fontsize:S text: 21.814 shift:(-15,5)
 bar:2011 at: 28789 fontsize:S text: 28.789 shift:(-15,5)
 bar:2012 at: 28972 fontsize:S text: 28.972 shift:(-15,5)



:Boarne: INE; 1857-2011: folkstellingen
:Opm.: 1857 waarden de gemeenten San Luis en Villacarlos geannexeerd. Yn 1877 waard Villacarlos wer in selsstannige gemeente en yn 1910 waard San Luis op 'en nij selsstannich.

## Berne yn Mahón
* José María Martín Domingo (1887–1961), komponist, dirigint en trompettist
* Maria Teresa Pulido (1974), langeôfstânsrinner
Anke Beenen

**Anke Beenen** (Langsweagen, 18 jannewaris 1853 – dêre, 5 septimber 1886) wie mei Jouke Schaap (1846-1923) in hurdriderspear. 

Tusken ± 1870-1881 wûnen se tegearre hege prizen en tûzenen gûnen., ek yn Hollân. Ek ôfsûnderlik yn manljus- en frouljuswedstriden. Harren hast mânshege houten bylden stienen lang te pronk op de direksjekeet fan Thialf op It Hearrenfean.
Leyna Nguyen

**Leyna Nguyen** (Fjetnameesk: Leyna Nguyễn; Dong Ha (Súd-Fjetnam), 13 desimber 1969) is in Amerikaansk nijslêzeresse, ferslachjouster en aktrise fan etnysk Fjetnameesk komôf. Hja waard berne yn Súd-Fjetnam, mar flechte as bern mei har âlden nei de Feriene Steaten ta, dêr't hja opgroeide. Nei't Nguyen har karriêre úteinset wie by in pleatslik radiostasjon, krige se bekendheid as presintatrise en nijslêzeresse op ferskate tillefyzjestjoerders yn Kalifornje. Mei har wurk wûn se al trije kear in *[[Emmy Award]]*. Ek stiet Nguyen bekend om har goeddiedichheidswurk.

## Libben en karriêre
Nguyen waard yn 1969 berne yn Dong Ha, yn it eardere Súd-Fjetnam. Hja flechte as jong famke yn 1975 mei har âlden nei de Feriene Steaten ta, nei't it Suden de Fjetnamoarloch ferlern hie en anneksearre waard troch Noard-Fjetnam. Nguyen studearre kommunikaasjekunde oan 'e Webster Universiteit yn Sint-Louis, en wurke dêrnei yn dy stêd as ynfallearkrêft en as moarns-discjockey by de jazz-radiostjoerder WEBU. Yn 1987 wûn se in miss-wedstryd en waard se keazen ta *Miss Asia*.

Har earste tillefyzje-ûnderfining die Nguyen op by de lokale stjoerder WRDW-TV, yn Augusta, yn 'e steat Georgia. Letter ferfear se nei Kalifornje, dêr't se earst wurke by KCRA-TV yn Sacramento. Yn 1997 fûn se wurk by de regionale tillefyzjestjoerders KCAL en KCBS-TV, yn Los Angeles, dêr't se sûnt in karriêre opboud hat as nijslêzeresse en ferslachjouster. Mei dat wurk hat se ûnderwilens al trije kear in *[[Emmy Award]]* wûn, de wichtichste Amerikaansk tillefyzjepriis. Fierders hat se ek as aktrise yn ferskate films spile (faak as harsels), lykas *[[Austin Powers in Goldmember]]* (2002), *[[The Day after Tomorrow]]* (2004) en *[[Teenage Mutant Ninja Turtles (film út 2014)|Teenage Mutant Ninja Turtles]]* (2014).

Njonken har karriêre is Nguyen fral ek bekend wurden om har maatskiplike wurk. Hja hat in eigen goeddiedichheidsorganisaasje oprjochte mei as namme *Love Across the Ocean* ("Leafde fan oer de Oseaan"), wêrmei't se har ynset foar kânsearme bern en jongerein yn Fjetnam. Yn 1996 waard se troch de YMCA útroppen ta *YMCA Woman of the Year*, en yn 2011 waard se beneamd ta *Woman of the Year* fan it 68ste (Kies)distrikt fan Kalifornje.

## Priveelibben
Nguyen is sûnt 11 april 2005 troud mei tillefyzjeprodusint Michael "Mike" Muriano. Hja hawwe twa bern. As leafhawwerijen hat Nguyen itensieden, muzyk en Easterske fjochtsport.

## Keppelings om utens
*Biografy en filmografy fan Leyna Nguyen yn 'e ''Internet Movie Database'' (IMDb)
Dione de Graaff

**Dione de Graaff** (Bussum, 9 juny 1969) is in Nederlânsk presintatrise en sportferslachjouster.

## Libben en karriêre
De Graaff is de dochter fan Jan de Graaff, dy't einredakteur by de VARA wie. Yn maart 2023 die se mei oan in ôflevering fan it tillefyzjeprogramma *Verborgen Verleden*, wêryn't har stambeam útpluze waard. It die bliken dat ien fan har beppes út in famylje stamme dy't oarspronklik fan Skylge kaam en tebek gie op in santjinde-iuwske predikant yn Hoarn (Skylge). Dyselde wie wer in neikommeling fan in Fryske predikant dy't yn 'e sechstjinde iuw te Warkum en Dronryp stien hie. 

De Graaff waard berne yn Bussum, mar groeide op yn Weesp en letter yn Leusden, en gie yn Amersfoart nei de middelbere skoalle. Nei in jier Frânske taal- en letterkunde studearre te hawwen, feroare se fan stúdzje om ynstee in oplieding te folgjen oan 'e Hegeskoalle foar de Sjoernalistyk yn Tilburch.

Yn 1993 kaam De Graaff by de pleatslike Omrop Amersfoart te wurkjen. In foech jier letter wist se in staazjeplak te besetten by it programma *[[Studio Sport]]*, fan 'e NOS, wêrfan't se yn 1995 ien fan 'e fêste presintators waard. As sadanich wurket se meast fanút 'e studio yn Hilversum, mar ek docht se wol ferslach fanôf lokaasje, lykas by it reedriden yn Thialf, op It Hearrenfean, of by de Olympyske Spullen yn Londen, yn 2012, doe't se dêrwei it programma *Londen Live* presintearre. Teffens hat ûnder de Tour de France ferskate jierren it programma *De Avondetappe* presintearre, eltse kear út it plak fan oankomst fan 'e etappe fan dy dei.

## Priveelibben
Dione de Graaff hie earder in relaasje mei Chris Götte, de drummer fan 'e Siuwske band BLØF, dy't yn 2001 de dea fûn by in motorûngelok. Neitiid krige se in relaasje mei Nando Boers, in sportsjoernalist en de skriuwer fan ferskate útjeften oer sport. Yn maaie 2017 ferhelle De Graaff yn in fraachpetear mei it tydskrift *[[Libelle]]* iepenhertich oer har net útkommen bernewinsk.

## Keppelings om utens
*Dione de Graaff yn 'e Internet Movie Database (IMDb)
Maria van Harinxma thoe Slooten

**Maria van Harinxma thoe Slooten** (folút: **Maria Clara Electra Walburga van Eysinga baronesse Van Harinxma thoe Slooten**; Amsterdam, 29 augustus 1927 – Aldemardum, 26 febrewaris 2015) wie in Frysk ealfrouwe út it geslacht Van Harinxma thoe Slooten en ien fan 'e lêste fertsjintwurdigers fan it tradisjonele aadlik wêzen yn 'e provinsje.

## Libben
Van Harinxma thoe Slooten wie hikke en tein yn Amsterdam, dêr't hja ek har man, jonkhear Cornelis "Cees" van Eysinga trof, waans heit dêr perfester wie oan 'e universiteit. Nei harren trouwen setten hja har nei wenjen yn Fryslân, dêr't Van Harinxma thoe Slooten fan har memme famylje, Van Welderen Rengers, it monumintale Epema State yn Ysbrechtum urven hie. Har man wie predikant te Langwar, te Ealsum en Wetsens, yn Toppenhuzen en Twellingea en yn Wolsum en Westhim, en letter wied er ek keamerhear fan 'e keninginne yn Fryslân, in ûnbetelle earebaantsje. As fertsjintwurdigers fan 'e adel ûnderholden de Van Eysinga's dochs al bannen mei it keningshûs, mar troch it keamerhearskip fan 'e jonkhear dinearren keninginne Juliana en letter ek Beatrix ferskate kearen op Epema State.

Maria van Harinxma thoe Slooten wie tige maatskiplik belutsen en sette har as dûmnyske û.m. yn foar de pleatslike frouljusferiening en yn 'e bernetsjerke. Ek wie hja in kenner fan 'e Fryske adel, dy't alle lagen mei har bloedbannen en skiednissen út 'e holle wei opsizze koe. Wa't dêr yn Fryslân wat oer witte woe, dy moast by har wêze, en sokken ûnthelle hja ek graach. Fierders organisearre de baronesse in protte eveneminten op Epema State, fan rommelmerken en braderyen oant besletten jûnsdiners by kjersljocht. Van Harinxma thoe Slooten en de man krigen fiif bern (Frans, Tjalling, Elske, Coralie en Clara), en bleaune oant yn hege âlderdom op Epema State wenjen. Yn desimber 2013 waarden hja troch sûnensswierrichheden lykwols twongen om te ferhúzjen nei it fersoargingstehûs *Bos- en Meerzicht*, yn Aldemardum. Op 26 febrewaris 2015 kaam Maria van Harinxma thoe Slooten dêr te ferstjerren. Hja waard begroeven yn Langwar.
Arabyske Golfsteaten

De **Arabyske Golfsteaten** binne de Arabysktalige lannen yn it Midden-Easten dy't oan de Perzyske Golf lizze. 

De Arabyske Golfsteaten binne: Bachrein, de Feriene Arabyske Emiraten, Koeweit, Katar, Oman en Saûdy-Araabje. Dy lannen foarmje ek de Gearwurkingsried fan de Golf (GCC), in polityk-militêr bûnsgenoatskip, dat formeel eins de Gearwurkingsried foar de Arabyske Steaten fan de Golf hjit. 

Irak en Iran dy't beide ek oan de (noardkant fan de) Perzyske Golf grinzje wurde yn 't generaal net by de Golfsteaten rekkene. Irak is wol in Arabysk lân, mar hat mar in hiele koarte kustline oan 'e Perzyske Golf. Iran is gjin Arabysk lân.

Mei 'golfsteaten' wurde soms ek de Amerikaanske steaten oan de Golf fan Meksiko oantsjut.

## Keppelings om utens
*Gulf2000 
*Gulf Research Center
Thea de Roos-Van Rooden

**Th.C.M. (Thea) de Roos-van Rooden** (Hillegom, 27 maaie 1949) is in Nederlânske skiedkundige, wetterskipsbestjoerder en earder gemeentebestjoerder út namme fan de PfdA.

## Libben en wurk
Yn Hillegom gie De Roos-van Rooden nei de Mulo A. Yn Haarlim helle hja it diploma fan de MMS. Yn 1968 sette sy út ein mei in stúdzje skiednis oan de Ryksuniversiteit Grins, helle yn 1973 se de akte MO skiednis en yn 1975 die se doktoraaleksamen skiednis.

Fan 1975 ôf oannwie hja skiednisleararesse yn it middelberûnderwiis yn Beverwyk en Haarlim. Yn 1978 waard se keazen ta riedslid foar de PvdA yn Heemskerk. oant 1990 siet hja yn de gemeenteried, fan 1986 oant 1990 wie se ek wethâlder.

Dêrnei wie se fan 1990 oant 1997 boargemaster fan de Gelderske gemeente Millingen oan de Ryn. Fan 1997 oant 2003 wie se dykgraaf fan it Noard-Hollânske wetterskip Het Lange Rond dat yn 2003 mei fiif oare wetterskippen fusearre ta it Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier.

Neifolgjend wie se fan 1 desimber 2003 ôf oan boargemaster fan de gemeente Gaasterlân-Sleat. Nei oanlieding fan skeel mei in tal fraksjefoarsitter besleat se der mei yngong fan 1 febrewaris mei op te hâld. Se waard opfolge troch de CDA'er Willem Hoornstra.

Sûnt jannewaris 2009 is Thea de Roos heechhiemried (deistich bestjoerder) fan it Súd-Hollânske hoogheemraadschap Rijnland.

Njonken har ûnderwiiskundige en politike wurk publisearre hja ferskate boeken, fral op it mêd fan lokale skiednis.

## Persoanlik libben
Thea de Roos-van Rooden is boaske oan histoarikus, sjoernalist en publisist Jan de Roos, sy hawwe twa dochters. Sy hawwe tegearre ek in tal boeken skreaun.

## Publikaasjes
**Millingen in 1945* (1995)
**Gemeentehuizen in Gelderland* (mei Jan de Roos) (1995)
**Acht maal edelachtbaar, Millingse burgemeesters 1810-1967* (mei Jan de Roos) (1997)
**Millings drieluik* (1997)
**Het Noorderpolderhuis in Schermerhorn* (1998)
**Het stof der dagelijkse dingen*, oer de Millingske postboade Bartje Lelie (1999)
**Dreug ôn den diek*, over het Millingse schuttersgenootschap OEV (mei Jan de Roos) (2002)
**Een burgemeester van stand: Otto van Nispen & Hillegom* (2005)
**Gaasterland. Eeuwenoud land tussen Mar en Klif* (mei Bauke Boersma, Henk Dijkstra, Sytse ten Hoeve en Peter Karstkarel) (2005)
**Aggie. Levensschets van Agnes Pijnaker 1910-1997* (2007)
* *Moed en overmoed: Een biografie van burgemeester Dirk Frans Pont (1893-1963)* (mei Jan de Roos) (2010)

## Keppeling om utens
* Oersjoch fan har wurk, Keninklike Bibleteek
Tamar van den Dop

**Tamar van den Dop** (Amsterdam, 8 febrewaris 1970) is in Nederlânsk aktrise, regisseur en senarioskriuwster.

## Libben en karriêre
Van den Dop studearre yn 1993 ôf oan 'e Toanielakademy Maastricht, mar wûn al yn 1991 in beskate bekendheid mei har rol yn 'e film *[[De Provincie]]*, wêrby't topakteurs Thom Hoffman, Pierre Bokma en Gijs Scholten van Aschat har tsjinspilers wiene. Dy rol smiet har in nominaasje foar in Gouden Keal op. Yn 2000 waard hja jitris foar dy priis nominearre foar har rol yn 'e film *[[De Omweg]]*. Ek spile hja mei yn 'e mei in *[[Oscar]]* bekroande film *[[Karakter (film)|Karakter]]*, út 1997. By it grutte publyk waard Van den Dop fral bekend troch har tillefyzjewurk, yn searjes as *[[Zwarte Sneeuw (telefyzjesearje)|Zwarte Sneeuw]]*, út 1996 (dêr't se in Gouden Byld mei wûn), en *[[Wolfsbergen]]*, út 2007. Fierders spile hja by ferskate toanielselskippen. Op dat mêd wûn hja yn 2000 in Colombina foar har rol as Hanna yn 'e foarstelling *Schlemiel*, en waard hja yn 2013 nominearre foar noch in Colombina foar har optreden yn *Speeldrift*.

Njonken har aktearkarriêre is Van den Dop ek aktyf as regisseur. Se hie súkses mei har koarte films *Lot* en *Schat*. Dat wiene de Nederlânske ynstjoerings foar de *Oscars* yn 2002, resp. 2004. *Lot* smiet har sawol de Spesjale Sjuerypriis as ek de Publykspriis op by it *Festival Premiers Plans d'Angers* yn it Frânske Angers. Yn 2007 regissearre Van den Dop foar it earst in spylfilm, mei as titel *[[Blind (film)|Blind]]*. Dêrfoar skreau hja sels, yn gearwurking mei Thomas Verbogt, ek it senario, dat basearre is op it mearke *[[De Sniekeninginne]]*, fan Hans Christian Andersen. Datselde senario is ek bewurke ta in novelle, dy't útjûn is troch útjouwerij Podium. Yn 2013 kaam Van den Dop har twadde lange film út, *[[Supernova (film út 2013)|Supernova]]*, dêr't se op it *Kolkata International Film Festival* yn it Yndiaaske Kalkutta in *[[Golden Royal Bengal Tiger Award]]* mei wûn yn 'e kategory bêste rezjy.

Fan 2016 ôf wurket se by it Nationale Theater (ûnder oare *Leedvermaak*-trilogy, *De jaren*, *Every briljant thing* en *Laagland*).

Yn dy jierren hie Van den Dop te krijen mei ferskate foarmen fan diskriminaasje op bygelyks flakken fan âldens, mem-wêzen (opnames yn fakânsjeperioade) en uterlik.

Yn 2023 wie se te sjen yn de searje *De droom van de jeugd*, wêryn 't se de rol spilet dy 't by har leeftiid en situaasje past. Yn datselde jier folge de dokumintêre *Mag ik je aanraken?* (in ôflevering fan Het uur van de wolf), wêryn 't se in ferskate groep akteurs ûnderfreget oer it spyljen fan seksgetinte senes en harren gefoelens dêrby. Guon hawwe wurke mei in yntimiteitskoördinator en mei silikoanen of stoffen bufferkes dy 't direkt hûdkontakt op erogene sônes foarkomme. Guon iverje foar in diverser byld fan seks. Oaren fine de nije ûntwikkelingen mar ûnsin.

## Priveelibben
Tamar van den Dop is troud mei fotograaf en kameraman Gregor Meerman. It pear hat twa bern.

## Keppelings om utens
*Biografy en filmografy fan Tamar van den Dop yn 'e ''Internet Movie Database'' (IMDb)