open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Treinramp by Ranum

De **treinramp by Ranum** ek wol bekind as **busramp by Ranum** barde op woansdei 16 oktober 1940 om 7.00 oere benoarden Winsum op it Spoar fan Winsum nei Sâltkamp. By de botsing wie in stoptrein en in autobus belutsen. By de botsing kamen 12 passazjiers en de sjauffeur fan de bus om it libben en rekken noch ris 13 buspassazjiers ferwûne. It ûngelok wie 40 jier earder as de treinramp by Winsum besuden fan Winsum.
__TOC__
## Belutsen treinen en omstannichheden
By de ramp wiene in trein en in autobus belutsen:
* Stoomtrein, ûnderweis fan Sâltkamp nei Grins.
* Autobus fan de *Westlandsche Stoomtram Maatschappij* dy't foar de *Dienst Uitvoerende Werken (D.U.W.)* ried, ûnderweis nei *"ynpolderingsprojekt de Slikken"* (Linthorst Homanpolder). 

Yn de betide moarn fan 16 oktober 1940 wie in kolonne fan njoggen bussen op wei fan Grins nei Westernieland. Yn de bussen sieten wurkleazen, dy't te wurk steld wiene by it ynpolderjen fan *de Slikken*, de hjoeddeiske Linthorst Homanpolder flakby de Waadsee. De lêste bus fan de njoggen wie efterop rekke en stuts yn de mist in net bewaakte oerwei fan it spoar fan Winsum nei Sâltkamp oer. Dêr waard de bus rekke troch de earste trein út Sâltkamp.

De bus waard útinoarskuord troch de klap. De lokomotyf skuorde in part fan de bus mei, ûntspoarde en kantele, de opbouw fan de bus waard tsientallen meters fuortsmiten en it sjassy einige op 'e hichte fan it midden fan de trein lâns de spoarbaan.
Alle slachtoffers wiene passazjiers fan de bus, de ferwûnen waarden oerbrocht nei it Akademysk Sikehûs Grins.

## Nei de ramp

In moanne nei de ramp waard it passazjiersferfier op dit trajekt definityf staakt; it frachtferfier gie noch troch oant 26 oktober 1942. Doe waard it trasee op lêst fan de Dútske besetters sletten. De line waard yn desimber 1942 opbrutsen en de rails waarden ôffierd nei it eastfront. Om't jin nei de oarloch gjin brea mear seach yn de line, dy't yn de jierren tritich al net mear as libbensfetber beskôge waard, binne der nei de kriich nea nije spoaren dellein.

Underoan de dyk yn Westernieland, deunby de Linthorst Homanpolder stiet in monumint ta neitins oan de slachtoffers fan de Treinramp by Ranum.
Outlaw

"**Outlaw**" of "**The Outlaw**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

**outlaw* (letterlik: "bûten de wet"), in Amerikaansk-Ingelske term foar in krimineel

## Films
**Outlaw: The Saga of Gisli*, de ynternasjonale titel foar *[[Útlaginn]]*, in Iislânske film út 1981
**Outlaw*, de ynternasjonale titel foar *[[Ormai è Fatta!]]*, in Italjaanske film út 1999
*''Outlaw'' (film út 2007), in Britske film út 2007
**The Outlaw*, de ynternasjonale titel foar *[[El Matrero]]*, in Argentynske film út 1939
*''The Outlaw'' (film út 1943), in Amerikaanske film út 1943
**[[The Outlaw Josey Wales]]*, in Amerikaanske film út 1976
**The Outlaw*, de ynternasjonale titel foar *[[Yaghi (film)|Yaghi]]*, in Iraanske film út 1953
**Lope: The Outlaw*, de ynternasjonale titel foar *[[Lope (film)|Lope]]*, in Spaansk-Brazyljaanske film út 2010

## Muzyk
### Albums
*''Outlaw'' (album fan War), in album fan War út 1982
*''Outlaw'' (album fan Alabama 3), in album fan Alabama 3 út 2005
*''Outlaw'' (album fan Mark Chesnutt), in album fan Mark Chesnutt út 2010

### Lieten
*''Outlaw'' (liet fan Riot), in liet fan Riot út 1981
*''Outlaw'' (liet fan War), in liet fan War út 1982
*''Outlaw'' (liet fan Olive), in liet fan Olive út 1996
*''Outlaw'' (liet fan 50 Cent), in liet fan 50 Cent út 2011
*''Outlaw'' (liet fan Selena Gomez & the Scene), in liet fan Selena Gomez & the Scene út 2011
*''The Outlaw'' (liet), in liet fan HammerFall út 2011

## Oar
*''Outlaw'' (fideospultsje), in fideospultsje út 1976
*''Outlaw'' (roman), in roman fan Angus Donald út 2009
*''Outlaw'' (tillefyzjesearje), in Amerikaanske tillefyzjesearje út 2010
*Outlaw Productions, in Amerikaanske filmstudio
*Outlaw Recordz, in Amerikaansk hiphopplatelabel
Tender (lokomotyf)

In **tender** of **koalewagon** is in wein efter in stoomlokomotyf dêr't brânstof en wetter yn ferfierd waarden. De brânstof wie ornaris stienkoal, mar it koe ek stookoalje wêze.

Yn East-Dútslân, waarden yn de jierren 50 ek tenders foar brúnkoalpoeier boud; de poeier waard mei parslucht yn de fjoerkiste blaasd. Koalen moatte troch de stoker yn de fjoerkiste smiten wurde, wat swier wurk is. In brânstof dy't floeiber as fan poeier wie, wie lang sa'n belêsten net foar de stoker. 

Tender en lokomotyf wurde as ien gehiel beskôge. Yn normaal bedriuw wurde hja nea loskeppele. By revisys en grut ûnderhâld, lykwols, hat de tender in koartere trochrintiid as in lokomotyf, dat de tender koe soms mei in oare lokomotyf ôflevere wurde. Ek kamen sporadysk ferwikselingen fan tenders foar, benammen as foar beskate tsjinsten in gruttere tender nedich wie foar in gruttere foarried brânstof en wetter, of krekt in lytsere tender omwillen fan in lytsere draaiskiif.

### Tenderlokomotyf

Lytsere lokomotiven hawwe net in aparte tender. Koalen en wetter wurde op de lokomotyf sels ferfierd. Dy lokomotiven wurde wat betiizjend *tenderlokomotyf* neamd, omdat hja winliken besteane út de kombinaasje fan lokomotyf en tender.

Der binne ek folle swierdere tenderlokomotiven, dêr't in fêste tenderbak in plak hat efter it masinistehûs. Om in goede ferdieling fan 'e druk op de assen te hawwen, hawwe sokke lokomotiven faak ien of mear assen ûnder dy tenderbak, dy't net oandreaun wurde.
Wolkjimmer

In **wolkjimmer** is in âld ambacht. Lju dy't dat útoefenen, brûkten in wolkaam om de fizels fan wol út te raffeljen en lykop rinnend te lizzen, sadat der in tried fan spûn wurde koe. Ik bekende wolkjimmer wie Eise Eisinga, dy't yn 'e achttjinde iuw bekendheid krige as amateur-astronoom. 

Yn de meganyske spinderij is de wolkjimmer in masine dy't de fizels út de tiis hellet en tariedt. Fan de fizels wurdt in fel foarme dat dêrnei ta in tsjokke bundel fizels, de lont, gearfoege wurdt.
Lincoln (Nij-Meksiko)

**Lincoln** is in doarp en *[[unincorporated community]]* (gemeentefrij plak) yn 'e Amerikaanske steat Nij-Meksiko. Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2010 wennen der doe 189 minsken. Lincoln stiet benammen bekend om syn histoaryske bân mei de ferneamde bandyt Billy the Kid.
__TOC__
## Geografy
Lincoln is sitewearre yn Lincoln County, yn it súdeastlik-sintrale part fan 'e Amerikaanske steat Nij-Meksiko. It leit yn 'e Bonitodelling, tusken it Sacramentoberchtme en it Capitanberchtme yn, op in hichte fan 1.738&nbsp;m boppe seenivo. De neiste gruttere stêd is Roswell, dat op in ôfstân fan 92&nbsp;km leit (oer de wei, net himelsbreed). Fuort benoarden Lincoln leit it Nasjonaal Wâld Lincoln, in beskerme natoergebiet. De iennichste strjitte fan it doarp is in diel fan U.S. Route&nbsp;380 dat bekend stiet as it Billy the Kid Trail.

## Skiednis
Lincoln waard yn 'e 1850-er jierren stifte doe't har der ferskate Meksikaanske húshâldings nei wenjen setten. Hja neamden harren nije wenplak **La Placita del Rio Bonito** (Spaansk foar "It Plakje oan de Moaie Rivier"). Letter kamen der almar mear Amerikaanske kolonisten, en doe't op 16&nbsp;jannewaris 1869 Lincoln County oprjochte waard, neamde men La Placita del Rio Bonito om ta Lincoln, nei de yn 1865 fermoarde Amerikaanske presidint Abraham Lincoln. 

Yn 1877-1878 wie Lincoln it sintrum fan in prêrjeoarloch, in konflikt tusken blanke kolonisten ûnderling, dat de Prêrjeoarloch fan Lincoln County hiet. De striid gie tusken in kliber korrupte sakelju en oerheidsfunksjonarissen dy't in hannelsmonopoalje yn 'e county hiene en bekend stiene as The House, en ferskate nijynkommelingen dy't it monopoalje fan The House besochten te brekken. De bekendste dielnimmer oan it konflikt wie de ferneamde bandyt Billy the Kid. Yn it ramt fan 'e striid fûn op 30&nbsp;april 1878 yn Lincoln de saneamde "Slach om Lincoln" plak, dat eins in sjitpartij wie sûnder deadlike slachtoffers, mar by de besingeling fan 'e wente fan abbekaat Alexander McSween, fan 15 oant en mei 19&nbsp;july fan dat jier, foelen ferskate deaden. Mei dat treffen einige de prêrjeoarloch yn in oerwinning foar The House.

Nei syn úteinlike arrestaasje, op 24&nbsp;desimber 1880, waard Billy the Kid ta de deastraf feroardiele. Foar de útfiering dêrfan waard er oerbrocht nei Lincoln, dêr't er fêstset waard yn it pleatslike gerjochtsgebou anneks tichthûs, dat noch altyd stiet. Op 28&nbsp;april 1881 wist Billy the Kid te ûntsnappen, wêrby't er twa helpsheriffs fermoarde: James W. Bell en Bob Olinger. Yn ferbân mei dy bekende histoaryske foarfallen hat Lincoln de status krigen fan in *historic district*, sis mar in beskerme doarpsgesicht. 

Yn 'e Twadde Wrâldoarloch waard de Old Raton Ranch yn Lincoln, in net mear brûkt kamp fan it Civilian Conservation Corps (sis mar de wurkferskaffing) brûkt om 32 Amerikanen fan Japansk komôf te ynternearjen. Dêrby gie it om spoararbeiders út Clovis (Nij-Meksiko) en harren húshâldings. Dyselden ferbleaune dêr fan 23&nbsp;jannewaris oant 18&nbsp;desimber 1942, wêrnei't se nei oare konsintraasjekampen oerbrocht waarden.
Brussel (betsjuttingsside)

* Brussel, de haadstêd fan Belgje en ien fan de 19 gemeenten fan it Brusselsk Haadstedsk Gewest.
* Brusselsk Haadstedsk Gewest, ien fan de trije gewesten fan Belgje, dy't de 19 gemeenten omfiemet en ornaris as "Brussel" beskôge wurdt.
* Arrondissemint Brussel-Haadstêd, it iennige arrondissemint fan it Brusselsk Haadstedsk Gewest
* Stedsregio Brussel, de stêdekloft fan Brussel yn en bûten it Brussels Haadstedsk Gewest.
* Yn spraakgebrûk:
** De ynstellings fan de Jeropeeske Uny (it Jeropeesk Parlemint, de jeropeeske Kommisje, de Rie fan Ministers, ensfth.)
** De federale oerheid fan Belgje
Tender

; Tender kin ferwize nei: 
* In wein om de brânstof foar in stoomlokomotyf ûnderweis mei te ferfieren. Tender (lokomotyf)
* In boat om minsken as guod nei in op 'e rede lizzend seeskip te ferfieren. Tender (boat)
* In single út 1999 fan de Ingelske band Blur. Tender (liet)
Tuolle

In **tuolle** (regionaal ek **tulle**) is in krukje dat brûkt wurdt by it mei de hân melken fan kij. In foarm dy't in soad foarkomt is dy mei in sitflak dat mei in rym om 'e mul fêstset is, mei oan 'e ûnderkant yn 'e midden ien inkele poat. Sa kin de melker maklik fan de iene ko nei de oare rinne en fuort sitten gean om te melken. 

Yn Nederlân wurde kij sûnt de jierren fyftich hast altyd mei de melkmasine yn it bûthús of bûtendoar en letter yn 'e melkstâl fan 'e lisboksstâl molken, wêrby't gjin tuolle nedich is.


Ofbyld:Bundesarchiv Bild 183-03306-0009, Mönchshof-Mendhausen, Bauer beim Melken.jpg|thumb|Melker op in tuolle
Ofbyld:Melkschemel.jpg|thumb|Tuolle
Bocke fan Feytsma

**Bocke fan Feytsma** (ferstoarn desimber 1626) wie in Nederlânsk bestjoerder fan Frysk komôf.

## Biografy
Fan Feytsma wie in soan fan Jelger fan Feytsma (stoarn yn 1620) en Auck van Herema (1892 -1613). Bocke wie in telch út de famylje Fan Feytsma. Yn 1589 waard Bocke ynskreaun as studint oan de universiteit fan Frjentsjer en yn 1596 oan de universiteit fan Leiden. 

Yn 1600 waard Fan Feytsma grytman fan Kollumerlân en Nijkrúslân, in funksje dy't syn heit earder hie. Hy kaam ek op as *Volmacht ten Landsdag*  (Lândei fan Fryslân) út namme fan dy gritenij. Fan Feytsma waard lykwols net neamd as dykgraaf fan Kollumerlân, wylst de funksje fan grytman en dykgraaf yn it ferline kombinearre wiene.

Yn de tiid dat er grytman wie kocht Fan Feytsma it Rjochthûs yn Kollum oan om dêr gearkomsten fan de gritenij hâlde te kinnen. Ek wie er ien fan de skinkers fan de tsjerkeklok fan de tsjerke fan Kollum; syn namme stiet ek op de klok. 
Yn de perioade 1619 -1621 kaam Van Feytsma as rintmaster fan de domeinen fan Fryslân. Nei syn ferstjerren yn 1626 waard er as grytman provisjoneel opfolge troch Tsjerk fan Boelens. Wêrnei't Hayo van Rinia yn 1627 beneamd waard as opfolger. Dy Fan Rinia wie al assessor ûnder Van Feytsma. 

By syn houlik hie Bocke in hoemannichte grûn en in jildbedrach krigen om de Feitsmastate benoarden Kollum te stichtsjen. Fan syn heit urf Bocke ek de Sierdsmastate te Deinum. 

## Houlik en bern
Fan Feytsma troude mei Haring fan Burmania, dochter fan Upcke fan Burmania en Rints van Roorda. It pear krige seis bern ûnder oare: 

* Luts fan Feytsma (stoarn yn 1620), troude mei Menne Houwerda fan Meckema, soan fan Pybe fan Meckema en Jetscke van Houwerda. De famylje Fan Meckema hie twa kear de grytman fan Kollumerlân levere. 
* Ruurd fan Feytsma († 1657), troude mei Machteld van Roorda. Hy wie militêr en urf de Sierdsmastate yn Deinum fan syn heit en de Feytsmastate yn Hallum fan syn omke.
Paul Bellot

**Paul Louis Denis Bellot** (Parys, 7 juny 1876 – Montreal (Kanada), 5 july 1944) wie in Franske muonts en arsjitekt. De titel 'dom' krige er nei't er lid waard fan de oarder fan de benediktinen.

Dom Bellot is fan belang fanwegen syn ekspresjonistyske boustyl dy 't er yn ferskate lannen tapaste en dy 't troch ferskate arsjitekten neifolge waard. Hy boude benammen abdijen en tsjerken.
Treinramp by Ruinerwold

De **treinramp by Ruinerwold** barde op tiisdei 3 jannewaris 1888 om 21.30 oere net fier fan Stopplak Ruinerwold op it Spoar fan Meppel nei Grins. By de botsing wie in stoptrein en in flugge trein belutsen. By de botsing kamen 5 passazjiers om it libben en rekken tsien passazjiers ferwûne.
__TOC__
## Belutsen treinen en omstannichheden
By de ramp wiene twa treinen belutsen
* Stoomtrein, ûnderweis fan Swol nei Grins.
* Stoomtrein, ûnderweis fan Grins nei Swol. 

It spoar tusken Grins en Meppel wie doetiids inkeldspoar en waard betsjinne troch treinen dy't inoar op foarôf bepaalde stasjons krústen. Ien fan de fêste stasjons wie halte Echten. Op de jûn fan 3 jannewaris 1888 moasten de trein fan 19.35 út Grins wei en de sneltrein fan 20.15 út Swol wei inoar dêr kruse. De trein út Meppel wie lykwols in healoere fertrage, wêrtroch besletten waard om de treinen net yn Echten mar by Stasjon Koekange kruse te litten. Dat waard letter feroare yn in krusing by it Stopplak Ruinerwold. Dêrnei sette de trein út Grins wei, yn Echten fierder ôf rjochting Koekange en dêrnei nei Ruinerwold. De stasjonsjef fan Ruinerwold sette it sein foar de trein út Grins op feilich en foar dy út Swol op ûnfeilich. Sawol de masinist as stoker fan de trein út Swol hiene it sein ûnfeilich mist, wêrtroch't se te fluch it Stopplak Ruinerwold foarby rieden. De stasjonsjef besocht mei in ljochtseinen de bestjoerders te warskôgjen, wat net holp. Fan de oare kant kaam de trein út Grins, dy't al oan it ôfremjen wie foar de stop yn Ruinerwold. Op in ôfstân fan sa'n 200 meter fan it stopplak botsten de beide treinen op inoar. Fan beide treinen waarden de lokomotiven yninoar drukt en in tal reau folslein ferneatige, ien fan de lokomotiven kantele nei de botsing. Help kaam rap op gong en de ferwûnen waarden nei sikehuzen yn Grins en Meppel ferfierd. Nei ûndersyk die bliken dat de masinist fan de trein út Swol tefolle dronken hie.
Wrâldkampioenskip reedriden manlju sprint

It ** Wrâldkampioenskip kampioenskip sprint** (meastal ôfkoarte ta *WK Sprint*) is in jierliks hâlden reedrydkampioenskip. De earste edysje foar de manlju waard hâlden yn 1970.

## Medaljewinners Wrâldkampioenskippen Reedriden Sprint Manlju

## Medaljes
Medaljeferdieling nei persoan oant en mei 2026 (top-10 klassemint):

## Poadiumplakken nei lân (oant en mei 2026)
Medaljeferdieling nei lân oant en mei 2024: 
*(foar bygelyks Sovjet-Uny jildt it lân op momint fan it kampioenskip)*

## Sjoch ek
* Wrâldkampioenskip reedriden froulju sprint
Europeesk kampioenskip reedriden manlju sprint

It ** Europeesk kampioenskip reedriden sprint** (meastal ôfkoarte ta *EK Sprint*) is ien kear yn de twa jier hâlden reedrydkampioenskip. De earste edysje foar de manlju waard hâlden yn 2017.

## Medaljewinners Europeeske kampioenskippen Reedriden Sprint Manlju

## Medaljes
Medaljeferdieling nei persoan oant en mei 2025:

## Poadiumplakken nei lân (oant en mei 2023)
Medaljeferdieling nei lân oant en mei 2023: 

## Sjoch ek
* Europeesk kampioenskip reedriden froulju sprint
Nederlânske Kampioenskippen reedriden ôfstannen manlju

De **Nederlânske Kampioenskippen reedriden ôfstannen manlju** wurde sûnt 1987 hâlden. Dêrby wurdt om de nasjonale titels op de 500 m., 1000 m., 1500m., 5 km en 10 km striden.

## Medaljewinners
### 500 meter

### 1000 meter

### 1500 meter

### 5 kilometer

### 10 kilometer
Europeeske kampioenskippen reedriden ôfstannen manlju

De **[[Europeeske Kampioenskippen reedriden ôfstannen]] manlju** wurde sûnt 2018 hâlden. Dêrby wurdt ien kear yn de twa jier om de Europeeske titels op de 500 m., 1000 m., 1500m., 5 km, massastart, ploege-efterfolging en teamsprint striden. 

## Medaljewinners
### 500 meter

### 1000 meter

### 1500 meter

### 5 kilometer

### Massastart

### ploege-efterfolging

### teamsprint

## Sjoch ek
* Europeeske kampioenskippen reedriden ôfstannen froulju
Tsjerk fan Boelens (1582-1651)

**Tsjerk fan Boelens** of (latinisearre) **Tarquinius van Boelens** (Bûtenpost, 1582 - dêre, 22 jannewaris 1651) wie in Nederlânske bestjoerder fan Frysk komôf.

## Biografy
Van Boelens wie in soan fan Lieuwe van Boelens, sekretaris fan Achtkarspelen, en Anne Lieuma († 1626). Tsjerk wie in telch út de famylje Fan Boelens. Dat geslacht út Olterterp hie in tûke yn Achtkarspelen dy't grutte belangen hie yn de ferfeaning. Al yn de perioade 1526 -1549 komt in Sythie Boelis foar as grytman fan dy gritenij. Tsjerk wie moai wis in neikommeling fan dizze Sythie. 

Yn 1598 waard Tsjerk ynskreaun as studint oan de universiteit fan Frjentsjer.  Al yn 1607 komt Van Boelens foar as rekkenmaster fan Fryslân. Yn 1618 folge er Feycke fan Herbranda op as grytman fan Achtkarspelen. Fan Boelens wie ûnder oaren *Volmacht ten Landsdage* út namme fan Achtkarspelen en letter wie er ek lid fan Deputearre Steaten fan Fryslân út namme fan Eastergoa. Yn 1633 resultearre de ynfiering fan nije belestingen yn lilkens ûnder de pleatslike befolking dy't him ûnder mear rjochte tsjin Fan Boelens en grytman fan Kollumerlân, Ritscke van Eysinga. Yn 1637 die Van Boelens ôfstân fan it grytmanskip foar syn soan Pieter fan Boelens. Nei it ferstjerren fan Piter yn 1639 waard Tsjerk op 'e nij grytman oant er yn 1648 fannijs ôfstân die yn it foardiel fan syn pakesizzer Livius fan Boelens.

Yn Bûtenpost stichte de famylje Fan Boelens de Boelensstate dy't letter ek bekend stie as de Haersmastate.  Fierder hie Van Boelens stimhawwende pleatsen yn syn besit yn Bûtenpost, Stynsgea, Droegeham, Surhuzum, Lutkepost en Twizel.

## Houlik en bern

Van Boelens boaske yn 1608 oan Maaike Pieters (± 1587/88-1655), dochter fan Pieter Binnerts, lekkenkeapman te Ljouwert, en Maeycke van Voort, besibbe oan de Uterske ferfeantersfamylje Van Voort dy't in part fan de feanen fan it Gerkeskleaster yn gebrûk krige. It pear krige in soan:

* Pieter fan Boelens (1609-1639), hy folge syn heit op as grytman fan Achtkarspelen. Pieter boaske oan Eelckien fan Haersma, dochter fan Arent fan Haersma, grytman fan Smellingerlân en Hylck fan Harckema. Hylck wie in suster fan Aulus fan Harckema, grytman fan Fisfliet, sy troude letter op 'en nij mei Feycke fan Herbranda. It rouboerd foar Pieter fan Boelens sit yn de samling fan it Frysk Museum. 

## Sjoch ek
* List fan grytmannen fan Achtkarspelen
* List fan grytmannen fan Kollumerlân
Wrâldkampioenskippen reedriden ôfstannen froulju

De **Wrâldkampioenskippen Kampioenskippen reedriden ôfstannen froulju** wurde sûnt 1996 hâlden. Dêrby wurdt alle jierren, op in Olympysk jier nei, om de Wrâldtitels op de 500 m., 1000 m., 1500m., 3 km, 5 km, massastart, ploege-efterfolging en teamsprint striden. 

## Medaljewinners
### 500 meter

### 1000 meter

### 1500 meter

### 3 kilometer

### 5 kilometer

### Massastart

### ploege-efterfolging

### teamsprint

## Sjoch ek
* Wrâldkampioenskippen reedriden ôfstannen manlju
Kees Verkerk

**Cornelis Arie (Kees) Verkerk** (Maasdam, 28 oktober 1942) is in earder Nederlânsk reedrider. Verkerk wûn yn 1964 en 1972 meardere gouden medaljes by de Olympyske Winterspullen, Wrâldkampioenskippen de Europeeske kampioenskippen en de Nederlânske kampioenskippen. De jierren dat Verkerk syn reedrydsuksessen fierde, geane troch foar it tiidrek fan "*Ard en Keessie*". Mei Ard wurdt Ard Schenk bedoeld, syn wichtichste Nederlânske rivaal op it iis.

Verkerk boaske yn 1972 mei in Noarske frou. Hy wennet yn Súd-Noarwegen yn de buert fan Kristiansand en hat dêr in hotel-restaurant en camping. Yn 2010 waard er beneamd ta earelid fan de KNSB.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Gunda Niemann

**Gunda Niemann-Stirnemann** berne as **Gunda Kleemann** (Sondershausen, 7 septimber 1966) is in earder Dútsk reedrydster. Berne yn it doetiidske East-Dútslân kaam se oant 1990 út foar East-Dútslân. Gunda Niemann is de mem fan reedrydster Victoria Stirnemann.

Niemann waard njoggentjin kear wrâldkampioen, acht kear Europeesk kampioen en trije kear olympysk kampioen. Se begûn har ynternasjonale reedryd karriêre yn novimber 1987 as 21-jierrige by de World Cup yn Berlyn. Se stie fuortendaliks op it poadium mei in twadde plak op de 3000 meter. Yn oktober 2005 beëinige Niemann har karriêre fanwegen in slepende rêchblessuere. De WK ôfstannen fan 2004 yn Seoel wiene har lêste wedstriden. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Ivar Ballangrud

**Ivar Eriksen Ballangrud** (Lunner, 7 maart 1904 - Trondheim,1 juny 1969) wie in Noarsk reedrider. Fyftjin jier lang, fan 1924 oant 1939, wie Ballangrud ien fan de bêste reedriders fan de wrâld. 

Hy die trettjin kear mei oan it Wrâldkampioenskip allround, njoggen kear oan it Europeesk kampioenskip en trije kear oan de Olympyske Winterspullen (yn 1928, 1932 en 1936). Hy waard by dizze kampioenskippen fjouwer kear wrâldkampioen, fjouwer kear Europeesk kampioen en fjouwer kear Olympyske kampioen. Hy waard ek fiif kear Noarsk allround kampioen.

Hy wist trije titels te winnen op de Winterspullen fan 1936 yn Garmisch-Partenkirchen: opfallend genocht wûn er njonken de 5 kilometer en 10 kilometer ek de 500 meter. Syn earste gouden medalje wûn hy al acht jier earder op de 5 kilometer op de Winterspullen fan 1928. Fierders wûn Ballangrud brûns op de 1500 meter yn 1928 en in sulveren medalje op de 10 kilometer op de Winterspullen fan 1932. Hy soe in favoryt foar in titel ûnder de Spullen fan 1932 yn Lake Placid west ha as de wedstriden op de normale wize tsjin de klok hâlden wiene en net op de Amerikaanske wize mei alle dielnimmers tagelyk op de baan.

Njonken syn fiif offisjele wrâldrekôrs wist er yn in testwedstriid foar de Olympyske Spullen yn 1932 in 10 kilometer ôf te lizzen yn 16.46,4. Dat wie 31 sekonden rapper as it wrâldrekôr op dat stuit. Syn tiid bleau de rapste tiid oer 10 kilometer foar mear as 20 jier oant Hjalmar Andersen de tiid lang om let ferbettere.
Ivar Ballangrud ferstoar op 1 juny 1969, yn 'e âldens fan 65 jier. 

## Persoanlike rekôrs

## Resultaten
Clas Thunberg

**Arnold Clas Robert Thunberg** (Helsinki, 5 april 1893 - Helsinki, 28 april 1973) wie in Finsk reedrider. Fyftjin jier lang, fan 1924 oant 1939, wie Thunberg ien fan de bêste reedriders fan de wrâld. 

Clas Thunberg, dy't ta de Finlânsweedske minderheid hearde, begûn pas op lettere leeftiid mei reedriden. Nei in wat wyld libben mei smoken en drank konsintrearre er him no folslein op syn sport. Pas mei 28 jier behelle er syn earste titel by it Europeesk kampioenskip allround yn 1922. Dêrnei hearde er tsien jier lang by de bêste reedriders fan de wrâld.

Doe't er foar it earst meidie oan de Olympyske Winterspullen, Chamonix 1924, wûn Thunberg op alle ôfstannen in medalje, trije gouden medaljes (1500 en 5000 meter en allround), ien sulveren (10.000 meter) en ien brûnzen medalje (500 meter). De Finske reedrider is sadwaande de iennige Olympyske allround kampioen yn de skiednis oant no ta, om't dy dissipline oant hjoed-de-dei allinne by dizze edysje op it programma stien hat. Fjouwer jier letter by syn twadde dielname oan de Olympyske Winterspelen, Sankt Moritz 1928, wûn Thunberg goud op de 500 en 1500 meter.

Trochdat by de Olympyske Winterspullen fan 1932 yn Lake Placid de reedrydôfstannen ferriden waarden op Amerikaanske wize mei in massastart, bleaune in soad Europeeske reedriders út ûnfrede oer dy wize fan wedstriidreedriden thús, sa ek Clas Thunberg.

Njonken alle Olympyske poadium pleatsten grossierde Thunberg ek yn earemetaal by de allround kampioenskippen. Sa waard er fjouwer kear Europeesk kampioen en fiif kear wrâldkampioen allround. Mei it oantal fan fjouwer Europeeske titels stiet er tredde op de list fan measte titels by it EK allround. Mei de fiif wrâldtitels allround stiet Thunberg tegearre mei de Noarsk Oscar Mathisen op in dield twadde plak fan gouden medaljes op it WK.
Clas Thunberg ferstoar op 28 april 1973, yn 'e aldens fan 80 jier. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Karin Enke

**Karin Enke** (Dresden, 20 juny 1961) is in earder Dútsk reedrydster. Wilens har karriêre kaam se út foar it doetiidske East-Dútslân. Se is ek wol bekend ûnder har troude nammen *Karin Busch*, *Karin Kania* en *Karin Richter*. 

Enke begûn op jonge leeftiid as keunstridster, en waard by de Europeeske kampioenskippen fan 1977 sels njoggende. Har lingte wie lykwols in neidiel by it keunstriden, en fan 1978 ôf gie se har dêrom rjochtsjen op it langebaanriden. Mei sukses, twa jier letter waard se sawol wrâldkampioen sprint as olympysk kampioen op de 500 meter. 

Enke soe yn totaal alve wrâldtitels winne, seis op it sprint kampioenskip en fiif op it allround kampioenskip. Se die trije kear mei oan de Olympyske Winterspullen (1980, 1984 en 1988)

Enke ried by har reedrydkarriêre wrâldrekôrs op de 500, 1000, 1500 en 3000 meter. Benammen de 1.59,30 op de 1500 meter, dy't se op 22 maart 1986 op Medeo de iisbaan fan Alma-Ata ried, is ferneamd. Net allinnich wie Enke de earste frou dy't ûnder de twa minuten dûkte, it rekôr soe has tolve jier oant 29 novimber 1997 stean bliuwe, doe't Catriona Le May-Doan op de Olympic Oval yn Calgary 1.57,87 ried.

Op 3 jannewaris 2010 die Giselher Spitzer (in Dútske sporthistoarikus en ûndersiker fan de Berlynske Humboldt-universiteit) yn it skiednisprogramma Andere Tijden op basis fan Stasi-dokuminten út de doeken dat de East-Dútske reedrydster Enke yn 1984 preparearre wie mei doping.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Martina Sáblíková

**Martina Sáblíková** (Nové Město na Moravě, 27 maaie 1987) is in Tsjechysk reedrydster. Se is trijefâldich olympysk kampioene langebaanriden en  fiifdûbeld wrâldkampioene oer alles. Se hat in jongere broer, Milan Sáblík, dy't ek riden hat.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Oscar Mathisen

**Oscar Wilhelm Mathisen** (Kristiania, 4 oktober 1888 - Oslo,10 april 1954) wie in Noarsk reedrider. Mathisen wurdt beskôge as ien fan de grutste reedriders fan alle tiden. Njonken fiiffâldich Wrâldkampioen Allround en trijefâldich Europeesk kampioen, hat Oscar Mathisen 14 kear in wrâldrekôr riden.

Syn libben einige nei't er yn 1954 syn frou fermoarde, dy't al in pear jier slim depressyf wie, en dêrnei himsels tekoart die.

Yn de hoeke fan de middelthuns gate en de riksvei 161, by it Frognerstadion yn Oslo, stiet in byld fan Oscar Mathisen dat yn 1959 ûntbleate waard.
 
Sûnt dat jier wurdt alle jierren de Oscar Mathisen-trofee ek wol de reedryd-oscar neamd, útrikt oan de reedrider dy't in poerbêste of bysûndere prestaasje levere hat yn it foargeande seizoen. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Keppeling

In **keppeling** of **hyperlink**, lykas brûkt op it ynternet, is in ferbining tusken twa teksten, as by útwreiding alle ferbining op it Wrâld-Wiid Web dy't te folgen wienen om op in oare tekst út te kommen.

Op it Wrâld-Wide Web binne tekstsiden troch keppelings ferbûn. Wat op it stuit fral brûkt wurdt, binne hyperteksten, dêr't part fan de ynhâld in besûndere betsjutting hat. Sa kin yn de tekst fan de side oanjûn wêze hoe't men by in oare side komt. Sa'n ferbyning fan de iene side nei de oare wurdt in **keppeling** neamd. Bygelyks, op dizze Wikipedy-side steane guon stikjes tekst yn it read (foar de measte lêzers). Dat binne keppelings nei Wikipedy-siden dy't der no noch net binne. At dy siden letter ek skreaun wurde, dan wurde de keppelings blau, om oan te jaan dat de lêzer wier dêr fierder gean kin.

De kleur blau hat altiid in protte brûkt west om oan te jaan dat der in keppeling is nei earne oars, al feroaret hoe keppelings wurkje mei de jierren in bytsje. De kearn bliuwt ornaris dat men der op klikken kin om de keppeling te folchjen nei in oare side.
Inga Artamonova

**Inga Grigorjevna Artamonova** (Moskou, 29 augustus 1936 - Moskou, 4 jannewaris 1966) wie in Russysk reedrydster dy't útkaam foar de Sovjetuny. Se wie ek wol bekend ûnder har troude namme  *Inga Voronina* en *Inga Voronina-Artamonova*. Artamonova begûn as jong famke mei roeien, yn dizze sport waard se kampioene fan de Sovjetuny by de junioaren. Letter begûn se mei it langebaanriden. Artamonova waard Wrâldkampioene yn 1957, 1958 en 1962, waard yn 1963 en 1964 twadde en helle har fjirde wrâldtitel yn 1965. Troch seleksjekritearia sa't dy yn de Sovjetuny hantearre waarden, mocht se nea útkomme op de Olympyske Winterspullen.

Artamonova wie boaske mei reedrider Gennady Voronin, hy waard ek har trainer, mar rekke slim oan de drank. Gennady wie hiel jaloersk op de suksessen fan syn frou en doe't Inga yn desimber 1965 oanjûn hie by Gennady wei te wollen nei meardere kearen troch him tamtearre te wêzen, waard sy begjin jannewaris 1966 troch har man fermoarde. Inga Artamonova 29 jier âld, waard begroeven op it *Vagan'kovskoye* begraafplak yn Moskou.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Michael Staksrud

**Michael Staksrud** (Gran, 2 juny 1908 - Gjersjøen *(mar)* Akershus, 10 novimber 1940) wie in Noarsk reedrider. 

Hy die trettjin kear mei oan it Wrâldkampioenskip allround, sân kear oan it Europeesk kampioenskip en trije kear oan deOlympyske Winterspullen (yn 1928, 1932 en 1936). Hy waard by dizze kampioenskippen trije kear wrâldkampioen en twa kear Europeesk kampioen.

Yn de hjerst fan 1940, in heal jier nei de Dútske ynfal yn Noarwegen, waard er dea fûn yn in wek yn it Gjersjøen, in mar yn de Noarske regio Akershus. De omstannichheden dêr't er by weirekke, binne nea hielendal dúdlik wurden. Syn broer Paul, dy't derby wie doe't er fûn waard, waard yn 1945 deasketten. Ek oer syn ferstjerren besteane ûndúdlikheden.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Oleg Gontsjarenko

**Oleg Georgijevitsj Gontsjarenko** (Charkov, 18 augustus 1931 - Moskou, 16 desimber 1986) wie in Oekraynsk reedrider dy't útkaam foar de Sovjetuny. 

Oleg Gontsjarenko naam oan alle trije grutte ynternasjonale reedrydskampioenskippen diel dy't yn syn reedrydperioade ferriden waarden. Hy debutearre op op it WK fan 1953 en waard daalks wrâldkampioen. Dêrnei hearde Gontsjarenko meardere jierren ta de wrâldtop fan it reedriden, behelle nochris twa kear de wrâldtitel en wûn twa brûnzen medaljes op de Olympyske Winterspullen fan 1956 yn Cortina d'Ampezzo.

Oleg Gontsjarenko ferstoar op 16 desimber 1986, yn 'e aldens fan 55 jier. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Valentina Stenina

**Valentina Sergejevna Stenina** berne as **Valentina Miloslavova** (Babroejsk, 29 desimber 1934) is in earder Wytrussysk reedrydster dy't útkaam foar de Sovjetuny. 

Valentina wie sûnt 1950 aktyf as reedrydster en moete fia de sport Boris Stenin, mei wa't se yn 1955 boaske, wêrnei't se syn namme oannaam. Stenina die twa kear mei oan de Olympyske Winterspullen (yn 1960 en 1964) en njoggen kear mei oan de Wrâldkampioenskippen Allround, de iennige twa ynternasjonale kampioenskippen dy't organisearre waarden wilens har karriêre. Yn 1968 beëinige Stenina har reedriidkarriêre.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Laila Schou Nilsen

**Laila Schou Nilsen** (Kristiania, 18 maart 1919 - Oslo, 30 july 1998) wie in Noarske sportfrou. Se wie aktyf yn in ferskaat oan sporten: reedriden, alpineskyen, tennis, hânbal en autosport. 

Nilsen waard trije kear wrâldkampioen by it reedriden, wûn yn 1936 in brûnzen medalje op de Olympyske Winterspullen yn Garmisch-Partenkirchen. Se wie lid fan it Noarske nasjonale team en behelle meardere nasjonale titels yn it tennisjen, en yn 1963 die se mei oan de rally fan Monte Carlo.

Laila Schou Nilsen ferstoar op 30 july 1998, yn 'e aldens fan 79 jier. 

## Persoanlike rekords Reedriden

## Resultaten
Patrick Roest

**Patrick Roest** (Lekkerkerk,7 desimber 1995) is in Nederlânsk reedrider. Roest is trijefâldich wrâldkampioen allround en hat twa kear meidien oan de Olympyske Winterspullen (yn 2018 en 2022).

## Persoanlike rekôrs

## Resultaten
Eric Heiden

**Eric Arthur Heiden** (Madison, 14 juny 1958) is in earder Amerikaansk reedrider. Heiden wûn fiif gouden medaljes by de Olympyske Winterspullen fan 1980 yn Lake Placid. En waard trije kear wrâldkampioen allround, en fjouwer kear wrâldkampioen sprint. Eric Heiden de broer fan earder reedrydster Beth Heiden.

Op de Winterspullen fan 1980 ried Eric Heiden op alle fiif de ôfstannen een Olympysk rekord. Hy wie de earste sporter dy't it slagge om fiif gouden medaljes te winnen op yndividuele nûmmers wilens deselde Spullen. Dizze prestaasje is letter benei kaam troch de Wytrussyske turner Vitali Tsjerbo op de Simmerspullen fan 1992 en de Australyske swimmer Michael Phelps op de Simmerspullen fan 2008. Boppedat is Heiden ien fan de riders dy't sawol medaljes wûn ha op de sprint as op de langere ôfstannen. Earder naam Heiden as 17-jierrige al diel oan de Winterspullen fan 1976 yn Innsbruck.

Heiden stoppe frij abrupt mei reedriden; hy gie hurdfytsen en die yn 1986 mei oan de Omgong fan Frankryk. Dêrnei wurke er as kommentator foar ferskate telefyzjestasjons, en studearre of as ortopedysk sjirurch. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Maria Isakova

**Maria Grigorjevna Isakova** (Vjatka, 5 july 1920 - Moskou, 25 maart 2011) wie in Russysk reedrydster dy't útkaam foar de Sovjetuny. 

Isakova begûn as jong famke mei it reedriden, en as foar't se 16 jier âld wie die se al mei oan it Sovjetkampioenskip fan 1936. Om mei dwaan te kinnen liigde se oer har leeftiid, omdat se doe eins noch te jong wie om mei te dwaan te meien. De bertedatum 5 july 1918 dy't doe opjûn is, is noch geregeld wei werom te finen yn artikels oer har. Op it Sovjetkampioenskip fan 1936 behelle se in 5e plak yn it einklassemint, nei't se op de 500 meter ûnderút gien wie. Op de oare trije ôfstannen behelle se in 3e plak. Yn 1937 en 1938 einige se as 4e, yn 1944 wûn se sulver. It oare jier, en de fjouwer jier dêrnei, waard se allround kampioene fan de Sovjetuny, fiif kear op rige. Maria Isakova hat trije kear meidien oan de wrâldkampioenskippen reedriden en alle trije de kearen waard se wrâldkampioen. Se waard dêrmei de twadde reedrydster dy't trije kear wrâldkampioene waard (nei Laila Schou Nilsen) en de earste rydster dy't trije kampioenskippen op rige wûn. Troch seleksjekritearia sa't dy yn de Sovjetuny hantearre waarden, mocht se nea útkomme op de Olympyske Winterspullen. 
Maria Grigorjevna Isakova ferstoar op 25 maart 2011, yn 'e aldens fan 91 jier. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Andrea Mitscherlich

**Andrea Ehrig-Mitscherlich** (Dresden, 1 desimber 1960) is in earder Dútsk reedrydster. Wilens har karriêre kaam se út foar it doetiidske East-Dútslân. Se is ek wol bekend ûnder har troude nammen *Andrea Schöne*, en *Andrea Ehrig*. 

As 15 jierrige wûn Mitscherlich op de Olympyske Winterspelen 1976 yn Innsbruck har earste medalje: sulver op de 3 km.

Yn 1982 waard se twadde op it WK allround, in jier letter, yn 1983, waard se sawol Europeesk- as Wrâldkampioen allround, yn 1985 helle se dizze dûbeldslach op 'en nij. Wêrnei't se yn 1986, 1987 en 1988 allinne noch Europeesk kampioen waard. By de WK's fan 1982, 1984, 1986 en 1987 einige se as twadde yn it klassemint, hieltyd efter har lângenoate Karin Enke.

Op de Olympyske Winterspullen 1988 yn it Kanadeeske Calgary fûn Mitscherlich de Nederlânske Yvonne van Gennip op har wei. Efter Van Gennip waard se twadde op de 3 en 5 km, en tredde op de 1500 meter. Fuort nei dizze Winterspullen beëinige se har reedriid karriêre.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Hjalmar Andersen

**Hjalmar Johan (Hjallis) Andersen** (Rødøy, 12 maart 1923 - Oslo, 27 maart 2013) wie in Noarsk reedrider. Hy wûn trije gouden medaljes op de Olympyske Winterspullen fan 1952 en waard trije kear Europeesk en Wrâldkampioen Allround. Hjalmar Andersen wie de pake fan de eardere Noarske reedrider Fredrik van der Horst.

Andersen die trije kear mei oan de Olympyske Winterspullen (yn 1948, 1952 en 1956). By syn olympysk debút yn 1948 die Hjalmar alline mei oan de 10 km, mar helle troch it minne waar de finish net. Fjouwer jier letter dominearre er it toernoai by de spullen yn Oslo. Hy wûn de 1500 meter, 5 km en de 10 km, iderkear foar in Nederlanner: twa kear Kees Broekman en ien kear Wim van der Voort. Syn foarsprong op Broekman op de 10 kilometer (24,8 sekonden) is noch altyd de grutste foarsprong yn de Olympyske histoarje fan it reedriden.

Nei de Spullen fan Oslo yn 1952 woe er ophâlde, mar twa jier letter stie Andersen alwer op it iis. Ynternasjonale titels wûn er lykwols net mear.

Hjalmar Andersen ferstoar op 27 maart 2013, yn 'e aldens fan 90 jier.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Bernt Evensen

**Bernt Sverre Evensen** (Oslo, 8 april 1905 - Oslo, 24 augustus 1979) wie in Noarsk reedrider. 

Bernt Evensen wûn op de Olympyske Winterspullen fan 1928 yn Sankt Moritz as earste Noarske reedrider in Olympyske gouden medalje. Hy waard op de 500 meter dield earste mei Clas Thunberg út Finlân. Boppedat wûn er de sulveren medalje op de 1500 meter en in brûnzen op de 5 kilometer. Hy stie sels op in twadde plak op de 10 kilometer, mei mar 0,1 sekonden efterstân op de Amerikaanske reedrider Irving Jaffee, doe't de wedstriid ôfsein waard fanwegen teiwaar. Fjouwer jier letter wûn hy op de Winterspullen fan 1932 yn Lake Placid noch in sulveren medalje op de 500 meter. Lykwols wie mei dizze medalje, tegearre mei lângenoat Ivar Ballangrud, de iennige Europeeske medaljewinner. Dit kaam benammen ek om't de measte Europeeske reedriders net meidiene oan it toernoai fanwegen de Amerikaanske wize fan starten mei in massastart, alle dielnimmers tagelyk op de baan.

Njonken Olympysk sukses waard Evensen ek Europeesk kampioen allround yn 1927, en twa kear Wrâldkampioen allround (1927 en 1934).

Bernt Evensen ferstoar op 24 augustus 1979, yn 'e aldens fan 74 jier. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Verné Lesche

**Verné Lesche-Vanberg** berne as **Verné Lesche** (Helsinki, 11 oktober 1917 - Kongsberg, Noarwegen, 21 april 2002) wie in Finsk Reedrydster, sy waard yn 1939 en 1947 Wrâldkampioen allround. Verné Lesche wie de mem fan de eardere Noarske reedrider en starter Marcel Lesche Vanberg.

Al jong wie sy aktyf op ynternasjonaal nivo. Sy ried har earste (offisjeuze) wrâldrekôr op 19 febrewaris 1933, doe't se noch mar 15 jier âld wie, en hold dat rekôr lange jierren. Har karriêre waard fersteurd troch de Twadde Wrâldkriich Sy wie yn 1939 te Tampere de lêste wrâldkampioen by de froulju foar de kriich, mar ek yn 1947 de earste wrâldkampioen nei de kriich. Har lêste wrâldrekôr ried sy op de 5 km by de wrâldkampioenskippen fan 1949 yn Kongsberg, Noarwegen. 

Verné Lesche ferstoar op 21 april 2002, yn 'e âldens fan 84 jier. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Cindy Klassen

**Cindy Klassen** (Winnipeg, 12 augustus 1979) is in earder Kanadeesk reedrydster.  
Se waard yn 2006 Olympysk kampioen op de 1500 meter en waard twa kear wrâldkampioen allround.

Klassen komt út in fermidden fan Ruslânminnisten, Dútsktalige minnisten dy't har yn de achttjinde iuw yn it Keizerryk Ruslân nei wenjen setten en nei de fêstiging fan de Sovjet-Uny oan it begjin fan de tweintichtse iuw nei Noard-Amearika flechten. Hja wie in goede iishockeyspylster, yn har jonge jierren spile se foar it nasjonale jeugdteam fan Kanada. Doe't bliken die dat se net selektearre waard foar de Olympyske Spullen fan 1998 stapte se oer op it reedriden. Se wie doe al achttjin jier, mar bliek in talint. Klassen die acht kear mei oan it WK allround en trije kear naam sy diel oan de Olympyske Winterspullen (2002, 2006 en 2010). 

Klassen har karriêre waard geregeld oerskaad troch maleur, sa rekke se foar it seizoen 2003/2004 swier blessearre nei't se by in fal by in training tsjin in oare reedrydster gliden wie en dy syn redens yn har rjochter ûnderearm snien. Ta gefolch fan dizze falpartij waarden tolve sinen yn har ûnderearm trochsnien. Yn 2008 die Klassen net mei oan it WK Allround yn Berlyn om't har suske belútsen rekke wie by in slim auto ûngelok en yn kritike tastân yn it sikehûs opnaam wie. It seizoen 2008-2009 liet Klassen oan har foarby gean om't se in operaasje oan har knibbels ûndergean hie. Yn 2015 hold Klassen op mei reedriden op heech nivo.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Foarne oan See

**Foarne oan See** (Nederlânsk: *Voorne aan Zee*) is in gemeente yn de provinsje Súd-Hollân. De gemeente leit yn it súdwesten fan de provinsje. De gemeente bestiet sûnt 1 jannewaris 2023 en is ûntstien troch it gearfoegjen fan trije gemeenten. It gie om de gemeenten Brielle, Hellefuotslûs en Westfoarne.

Foarne oan See hat  ynwenners () en in oerflak fan 189,82 km².

## Kearnen
De gemeente bestiet út 16 kearnen: 

## Keppelings om utens
* Webstee fan de gemeente
* Plaatsengids
* AlleCijfers
Shani Davis

**Shani Earl Davis** (Chicago, 13 augustus 1982) is in earder Amerikaansk reedrider. Achttjin jier lang, fan 2000 oant 2018, wie Davis ien fan de bêste reedriders fan de wrâld. 

Davis begûn as lyts jonkje op roltsjeredens mar stapte op advys fan de wurkjouwer fan syn mem oer nei it iis, dêr't er ynearsten meidie by it Shorttrack en op de langebaan. Hy bliek yn beide dissiplinen goed te wêzen, mar syn foarkar gie út nei de langebaan.

Davis die sân kear mei oan it Wrâldkampioenskip allround, njoggen kear stie der oan de start by it Wrâldkampioenskip sprint en fjouwer kear die er mei oan de Olympyske Winterspullen (yn 2006, 2010 en 2014). En starte tsien kear op de Wrâldkampioenskippen ôfstannen, werby't er meardere medaljes wûn. Twa kear in gouden medalje op de Olympyske Spullen, twa kear Wrâldkampioen Allround 2005 en 2006 en ien kear wrâldkampioen sprint. Nei de Olympyske Winterspullen fan 2018 yn Pyeongchang hold Davis op mei reedriden op heech nivo. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Knut Johannesen

**Knut Johannesen** (Oslo, 6 novimber 1933) in earder Noarsk reedrider. Alve jier lang, fan 1954 oant 1964, wie Johannesen ien fan de bettere reedriders fan de wrâld. 

Hy die tsien kear mei oan it Wrâldkampioenskip allround, alve kear oan it Europeesk kampioenskip en trije kear oan de Olympyske Winterspullen (yn 1956, 1960 en 1964). Hy waard by dizze kampioenskippen twa kear wrâldkampioen, twa kear Europeesk kampioen en twa kear Olympyske kampioen. Hy waard ek acht kear Noarsk allround kampioen. Ta eare fan syn tachtichste jierdei waard yn 2013 yn Oslo, by it Bislettstadion yn de hoeke dêr't de Sofies gate, de Bislettgata en de Sofies plass inoar krúse, in stânbyld fan Knut Johannesen pleatst.

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Lidia Skoblikova

**Lidija Pavlovna Skoblikova** (Zlato-oest, 8 maart 1939) is in earder Russysk reedrydster dy't útkaam foar de Sovjetuny. 

Skoblikova die acht kear mei oan it Wrâldkampioenskip allround en trije kear oan de Olympyske Winterspullen (yn 1960, 1964 en 1968). Sy waard by dizze kampioenskippen twa kear wrâldkampioen, en seis kear Olympyske kampioen. Yn de twadde helte fan de jierren 60 moast se har dominante posysje by ynternasjonale eveneminten ôfstean oan de opkommende Nederlânske rydsters, earst oan Stien Kaiser, folge troch Carry Geijssen en Ans Schut. De yn 2005 iepene iisbaan fan Tsjeljabinsk, waard nei Skoblikova neamd yn de foar fan har bynamme Oeralskaja Molnija (It wjerljocht fan de Oeral).

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Lidia Selichova

**Lidia Selichova** (Petrograd, 19 maart 1922 - 7 febrewaris 2003) wie Russysk reedrydster dy't útkaam foar de Sovjetuny. Troch seleksjekritearia sa't dy yn de Sovjetuny hantearre waarden, mocht se nea útkomme op de Olympyske Winterspullen. Lidia Selichova ferstoar op 7 febrewaris 2003, yn 'e âldens fan 80 jier. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Peder Østlund

**Peder Østlund** (7 maaie 1872 - 22 jannewaris 1939) wie in Noarsk reedrider. Østlund waard twa kear Europeesk kampioen allround en ek twa kear wrâldkampioen allround, hy wie de earste Noarske reedrider dy't wrâldkampioen waard. Syn jongere broer Ole Østlund wie baanhurdfytser Peder Østlund ferstoar op 22 jannewaris 1939, yn 'e âldens fan 67 jier. 

## Persoanlike rekords

## Resultaten
Oant 1907 waarden offisjeel allinnich de winners fêststeld, dêrom binne de dielnames en behelle plakken (oars as de 1e) net altyd bekend.
Rekwisyt

In **rekwisyt** (mt.: **rekwisiten**) is in foarwerp dat akteurs brûke yn in toanielfoarstelling, film of tillefyzjeproduksje. It wurd 'rekwisyt' komt fan it Frânske *requisite*, dat "fereaske" betsjut.

Yn praktyske termen binne rekwisiten alles dat ferpleatsber is op it toaniel of de set, mei útsûndering fan 'e akteurs sels, it dekôr, de kostúms en elektryske apparatuer lykas de ferljochting. It kin dus gean om meubilêr, lykas in tafel of in stoel, om dingen dy't oan 'e wand hingje, lykas in skilderij of in klok, of om dingen dy't troch de akteurs yn 'e hân holden wurde, lykas in boek of tydskrift, in paraplu of gongelstôk, in swurd of pistoal of neam mar op.

Ornaris is der by in toaniel-, film- of tillefyzjeproduksje immen dy't spesjaal foar de rekwisiten ferantwurdlik is. Inkeld it amateurtoaniel is dêr in útsûndering op. Sa'n meiwurker wurdt wol de toanielfeint, rekwisiteur of ynspisiïnt neamd. 

As by film- of tillefyzjeproduksjes ien of mear echte fjoerwapens as rekwisyt brûkt wurde, heart der ek immen spesifyk foar dy rekwisiten ferantwurdlik te wêzen. Dat is om foar te kommen dat fjoerwapens echt mei skerpe munysje laden binne as de opnamen plakfine. Dêrta moat foar eltse opname in kontrôle útfierd wurde. Sa'n persoan moat ferstân fan fjoerwapens hawwe om bgl. mei wissichheid it ferskil sjen te kinnen tusken in echte kûgel en in losse flodder. Ek moat sa'nent derfoar soargje dat de wapens net omtommelje, mar nei de opname fuortendaliks wer ynlevere wurde. 

Wat der barre kin as der net sekuer tasjoen wurdt op fjoerwapens dy't as rekwisiten brûkt wurde, is dúdlik wurden by deadlike ûngelokken op filmsets, lykas dy, dêr't op 31&nbsp;maart 1993 akteur Brandon Lee by omkaam, en dy, wêrby't op 21&nbsp;oktober 2021 kamerafrou Halyna Hutchins de dea fûn.
Gianni Romme

**Gianni Petrus Cornelis Romme** (Lage Zwaluwe, 12 febrewaris 1973) is in earder Nederlânsk reedrider.  

Romme die trije kear mei oan it Wrâldkampioenskip allround, fjouwer kear oan it Europeesk kampioenskip, twa kear oan de Olympyske Winterspullen (yn 1998 en 2002). Hy waard by dizze kampioenskippen twa kear wrâldkampioen, ien kear Europeesk kampioen en twa kear Olympyske kampioen. Hy waard ek trije kear Nederlânsk allround kampioen. Gianni die acht kear mei oan it wrâldkampioenskip ofstannen, dêr behelle hy om't er tige spesjalisearre wie yn de 5 en de 10 km. syn measte suksessen. Yn 2006 stopte Romme mei reedriden op heech nivo. Nei syn kariêre as langebaanrider waard Gianni Romme trainer, Earst fan de Dútske reedrydster Anni Friesinger, en letter in pear jier bûnscoach fan Itaalje. Fan 2016 oant en mei 2022 wie Romme manager fan iisbaan Twinte, begjin 2023 waard er manager by de iisbaan fan Breda.

## Persoanlike rekords

## Resultaten