Mauritshûs

It **Mauritshûs** is in ryksmuseum yn De Haach mei benammen skilderijen út de Gouden Iuw. Der hingje ek inkele topwurken út de 18e iuw. It wyls privatisearre en relatyf lytse museum hat in wrâldferneamde samling fan totaal 800 skilderijen, dy't yn it bysûndere ynterieur goed ta harren rjocht komme. De arsjitektuer fan it gebou is faak neifolge. It gebou oan de Hoffiver is eigendom fan de Steat (Ryksgebouwetsjinst) en heart ta de Top 100 fan de Nederlânske UNESCO-monuminten. 

## Skiednis
It stedspaleis is tusken 1633 en 1644 boud troch Jacob van Campen en Pieter Post yn klassisistyske boustyl. De opdrachtjouwer of bouhear wie greve Johan Maurits fan Nassau-Siegen, eartiids gûverneur-generaal fan Nederlânsk-Brazylje. 

It fjouwerkante gebou stiet op in hege sokkel. De gevel fan it gebou hat in kroanlist droegen troch Ioanyske pylders mei de bekende *krol* yn it kapiteel. It ynswinke dak en it brûken fan bakstien is typysk Hollânsk. Trochdat it fan natoerstien oplutsen middengedielte wat útstekt (in saneamde risalyt), liket it gebou op in Romeinske timpel. Dy boustyl is faak brûkt troch oanhingers fan humanistyske idealen.

Sûnt 1685 wie it Mauritshûs in *Hotel fan Steat*: hege gasten fan de Steaten-Generaal fan de Nederlannen waarden der ûnderbrocht. Yn 1704 waard it Mauritshûs troch brân swier skansearre. De werbou waard foltôge yn 1720. Op de begeane grûn is noch wat fan de gloarje fan de gouden feestseal werom te sjen.

### Utwreiding
In 2007 makke it museum bekend dat it útwreidzje woe. Dêrom woe it museum in part fan 'Soasjeteit de Witte' brûke. Under de Korte Vijverberg soe in ferbining tusken de twa gebouwen makke wurde kinne. Op 22 juny 2010 waard in foarlopich ûntwerp presintearre, yn septimber fan itselde jier moast it definitive ûntwerp klear wêze. Begjin 2012 starte de wurksumheden oan it plein, yn it twadde fearnsjier fan 2010 begjint de renovaasje an it Mauritshûs sels. It museum sil mids 2014 fannijs iepene wurde.

## Kolleksje
As museum bestiet het Mauritshûs sûnt 1822, it hiet doe noch Keninklik Kabinet. De earste direkteur wie Johan Steengracht van Oostcapelle. it museum begûn mei 200 skilderijen, in geskink fan kening Willem I.

## Bekende wurken yn it Mauritshûs

Ofbyld:Fabritius-vink.jpg|Carel Fabritius*It Putterke*1654
Ofbyld:Frans Hals - Lachende jongen.jpg|Frans Hals*Laitsjende jonge*± 1625
Ofbyld:Meindert Hobbema 007.jpg|Meindert Hobbema*Lânskip mei wettermûne*± 1666
Ofbyld:Brothel Scene 1658 Frans van Mieris.jpg|Frans van Mieris (I)*Bordeelsêne*1658
Ofbyld:Paulus Potter - De Stier.jpg|Paulus Potter*[[De bolle]]*± 1647
Ofbyld:Rembrandt Harmensz. van Rijn 011.jpg|Rembrandt*[[Andromeda oan de rots ketene|Andromeda]]*± 1630
Ofbyld:Rembrandt - The Anatomy Lesson of Dr Nicolaes Tulp.jpg|Rembrandt*[[Anatomyske les fan Dr. Nicolaes Tulp]]*± 1632
Ofbyld:Steen Oyster-eater.jpg|Jan Steen*It oesterytsterke*± 1658
Ofbyld:Cornelis Troost - Zelfportret.jpg|Cornelis Troost*Selsportret*1745
Ofbyld:Johannes Vermeer - Diana and her Nymphs - 406 - Mauritshuis.jpg|Johannes Vermeer*[[Diana en har Nimfen (Vermeer)|Diana en har Nimfen]]*± 1653-1654
Ofbyld:Vermeer-view-of-delft.jpg|Johannes Vermeer.*[[Gezicht op Delft]]*.± 1660.
Ofbyld:Girl with a Pearl Earring.jpg|Johannes Vermeer*[[It famke mei de pearel]]*± 1665