Sint-Annatsjerke (Jeruzalim)

De **Sint-Annatsjerke** (Hebriuwsk: כנסיית סנטה אנה; Frânsk: *Église Sainte-Anne*) is in roomske krúsfarderstsjerke út de 12e iuw yn 'e âlde stêd fan Jeruzalim, Israel. De tusken 1131 en 1138 boude tsjerke ferfong eartiids in byzantynske tsjerke en hat noch jimmeroan foar it measte de oarspronklike foarm. De tsjerke stiet oan 'e begjin fan 'e Via Dolorosa tichteby de Liuwepoarte, de Giselingstsjerke en de Feroardielingskapel. Neffens Jehannes 5:1-15 hat Jezus op it plak in lamme sûn makke.

It ienfâldige stiennen ynterieur en de tige goede akûstyk meitsje fan 'e tsjerke in moai foarbyld fan midsiuwske arsjitektuer.

## Foargongers
Yn it Romeinske Tiidrek stie op in plak njonken de Baden fan Bethesda in heidensk hillichdom foar de Egyptyske god Serapis of de Romeinske god Hepius, beide goaden fan 'e genêskunde. Oer de resten fan dat heidenske hillichdom waard yn 'e 5e iuw in Byzantynske basilyk boud. Nei't de Perzen de basilyk ferneatigen yn 614, waard de tsjerke wer opboud. Boudewyn I, de earste krúsfarder mei de titel kening fan Jerusalim, ferballe syn frou Arda nei it âlde Benediktynske kleaster dat hjir yn 1104 noch jimmeroan stie.  

## Skiednis

De bou fan 'e hjoeddeiske Sint-Annatsjerke folge tusken 1131 en 1138 ûnder it bewâld fan keninginne Melisende. De tsjerke waard boud by de resten fan 'e Byzantynske basilyk oer in grot, wêrfan't de krúsfarders tochten dat dêr Marije, de mem fan Jezus, berne wie. De tsjerke waard opdroegen oan 'e âlden fan Marije, Anna en Joachim, dy't neffens de oerlevering dêr wenne ha.

Oars as de measte oare krúsfarderstsjerken waard de Sint-Annetsjerke net ferneatige nei't Saladin yn 1187 Jeruzalim ferovere. It nije islamityske bewâld liet de tsjerke fanwegen de goede akûstyk ferbouwe ta in koranskoalle. De eardere  tsjerke waard bekend ûnder de namme *al-Madrasa as-Salahiyya* (fan Saladin), lykas dat noch jimmeroan te lêzen falt oan 'e Arabyske ynskripsje boppe de yngong. Yn de 15e iuw waard de madrassa beskôge as de meast foaroansteande universiteit fan 'e stêd.

Under it islamitysk bewâld fan Palestina mochten kristlike pylgers allinne yn 'e grot tsjin it beteljen fan in fergoeding. De madrassa kaam letter leech te stean en it gebou rekke yn ferfal. Yn 1856, út tankberens foar de Frânske stipe yn 'e Krimkriich, joech de Ottomaanske sultan Abdülmecit it ferfallen gebou oan Napoleon III. In restauraasje folge, mar it grutste diel fan it gebou is ek hjoeddedei noch oarspronklik. De tsjerke is yn besit fan Frankryk en it behear fan it gebou is tabetroud oan 'e kongregaasje fan 'e Wite Paters.

Nei de skea fan 'e Seisdeiske Kriich fan 1967 waard de tsjerke troch de Frânske oerheid restaurearre. 

## Arsjitektuer

De tusken 1131 en 1138 boude en al rillegau dêrnei mei in tal meters langer makke tsjerke is in geweldich moai foarbyld fan romaanske arsjitektuer. De trijeskippige basilyk hat krúsferwulften, strakke linen en in ienfâldich ynterieur.  

Arkades fan bôgen skiede it middenskip fan de legere sydskepen. It haadalter, ûntwurpen troch de Frânske byldhouwer Philipe Kaeppelin, is oan 'e foarkant dekorearre mei de berte fan Kristus (lofts), de krúsôfname (midden), de ferkundiging (rjochts) en oan 'e úteinen mei foarstellings fan Anna dy't Marije ûnderwiist (lofts) en de presintaasje yn 'e timpel (rjochts).

De tagong nei de krypte is te finen yn it súdlike sydskip. Dêr is de grot dêr't Marije neffens de oerlevering berne is. 

## Akûstyk
De tsjerke stiet bekend om de geweldige akûstyk, dy't perfekt is foar de gregoriaanske sang. It makket fan 'e tsjerke in beafeartsplak fan koaren en solisten.