open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Wringeleazen

De **wringeleazen** (*Invertebrata*) binne alle bisten dy't gjin wringe (rêchbonke) hawwe en dy geandewei harren libbensrin ek net ûntwikkelje, yn tsjinstelling ta de wringedieren (*Vertebrata*), dy't àl in wringe hawwe. Om't de wringeleazen in parafyletyske groep foarmje, is dizze oantsjutting gjin jildige taksonomyske beneaming. Nettsjinsteande dat wurdt er in protte brûkt. Troch Carolus Linnaeus, de Sweedske biolooch dy't de grûnlizzer fan 'e taksonomy wie, waarden de wringeleazen yn 'e twadde helte fan 'e achttjinde iuw opdield yn twa groepen: de *Insecta* (ynsekten) en de no al lang efterhelle *Vermes* (wjirms). Doe't dúdlik waard dat der folle mear ûnderskate groepen fan sokke bisten bestiene, waard de term 'wringeleazen' dêr yn 1793 foar yntrodusearre troch de Frânske biolooch Jean-Baptiste de Lamarck. 

De oergrutte mearderheid fan 'e dieren (*Animalia*), sa'n 97%, bestiet út wringeleazen. Dêrby giet it om:
* de spûnsdieren (*Parazoa*), lykas plakdieren en spûnzen;
* de radiaaldieren (*Radiata*), lykas koraal, kwabben, kwabpolipen en seemeepsen;
* alle ferskate groepen wjirms, lykas ferwielwjirms (*Onychophora*), hoefizerwjirms (*Phoronida*), ikelwjirms (*Hemichordata*), peniswjirms (*Priapulida*), pylkwjirms (*Chaetognatha*), platwjirms (*Platyhelminthes*), ringwjirms (*Annelida*), rûnwjirms (*Nematoda*), slurfwjirms (*Echiura*), snoerwjirms, (*Nemertea*),  stikelwjirms (*Kinorhyncha*, en tsjelkwjirms (*Entoprocta*);
* de stikelhûdigen (*Echinodermata*), lykas seekladden, seekomkommers en seestjerren;
* de lidpoatigen (*Arthropoda*), lykas ynsekten, kreefteftigen, spineftigen en tûzenpoateftigen;
* en de  weakdieren (*Mollusca*), lykas ammoniten, inketfisken, moksels, oesters en slakken.
Dêropta hearre fan 'e stamme fan 'e rêchstringdieren (*Chordata*) de ûnderstammen fan 'e manteldieren of sturtgorda's (*Tunicata*, foarhinne *Urochordata*) en de plasseleazen of kopgorda's (*Cephalochordata*) ta de wringeleazen. Under dy beide groepen falle de mantelfiskjes, salpen, sekpipen en sorberaten, resp. de lansetfiskjes. De rest fan 'e rêchstringdieren wurdt opmakke troch de ûnderstamme fan 'e wringedieren (besteande út 'e fisken, amfibyen, reptilen, fûgels en sûchdieren).

Party fan 'e hjirboppe neamde groepen beslane in grutter tal en in grutter ferskaat oan soarten as de hiele ûnderstamme fan 'e wringedieren. Wringeleazen ferskille yn grutte fan 'e rêddieren (*Rotifera*), dy't 0.05&nbsp;mm mjitte, oant de reuze-inketfisk (*Architeuthis dux*), dy't in lingte fan 12–13&nbsp;m berikke kinne. Fierwei de measte wringeleazen binne lykwols frij behindich fan lichemsgrutte. Guon groepen wringeleazen, lykas de manteldieren en de plasseleazen, binne nauwer besibbe oan 'e wringedieren as oan 'e oare wringeleazen. Dat betsjut dat de term 'wringeleazen' net folle wittenskiplike wearde hat, mar eins earder in handige sammelnamme foar lyts wrimelt is.
Stjerferwulft

In **stjerferwulft** is in krúsribferwulft, werby de trijehoekige kappen fierder opdield wurde mei ribben. 

Troch njonken de diagonaalribben fanút de trije hoekpunten fan de ferwulftkappen mear ribben oan te bringen en dy earne yn de kap nei inoar ta te lieden, ûntstiet der in foarm fan in stjer. Ek de fjilden dy't dan ûnsteane kinne wer mei ribben ferdield wurde, sadat der jimmeroan kompleksere stjerren ûntsteane.       

It stjerferwulft waard yn de goatyske boukeunst ûntwikkele. Healwei de 13e iuw waard de foarm al yn Ingelân tapast en dêrnei al gau yn Frankryk. Yn de lette gotyk waard it stjerferwulft it meast tapast.
Omgong fan Itaalje 2021

De 104e edysje fan de **[[Omgong fan Itaalje]]** waard hâlden fan 8 oant en mei 30 maaie 2021. 

## Dielnimmende ploegen

## Startplak en einstreek
De start wie yn Turyn in stêd dy't súdwestlik fan Milaan leit en noardwest fan Savona en is de haadstêd fan de regio Piëmont en de provinsje Turyn.
De einstreek lei yn Milaan de haadstêd fan de Italjaanske regio Lombardije. Teffens is it de haadstêd fan de provinsje mei deselde namme. De stêd leit noardeastlik fan Turyn en bewesten Verona. 

## Etappe-oersjoch

## Klassemintslieders nei eltse etappe
Guercino

**Guercino** of **Il Guercino** ('de skillige') (Cento, 8 febrewaris 1591 – Bologna, 22 desimber 1666) wie in Italiaanske keunstskilder út de barok waans oarspronklike namme **Giovanni Francesco Barbieri** wie. 

## Biografy
Guercino waard berne yn Cento, in stêd tusken Bologna en Ferrara. Hy wie in meistudint fan de skilder Lodovico Carracci
Hy wurke yn Rome en Bologna. 

Yn Rome skildere er yn de perioade tusken 1621 en 1623 ûnder mear it plafond-fresco fan Casino Ludovisi. Syn alterstik *Begraffenis fan St. Petronilla* (1623), makke foar in alter yn de Sint-Pitersbasilyk, is te sjen yn de Musei Capitolini. It krêftige naturalisme fan syn iere wize fan wurkjen kontrastearret mei it klassike lykwicht fan syn lettere wurken dy 't neffens saakkundigen nea de dramatyske yntinsiteit fan syn betide wurk krigen. Syn tekeningen steane bekend om har helderheid en libbene styl. 

## Musea
Guercine syn wurk is ûnder mear te sjen yn:
* de Hermitaazje in Sint-Petersburch
* Palazzo Rosso yn Genua
* Fine Arts Museums of San Francisco yn San Francisco
* J. Paul Getty Museum yn Los Angeles
De Keninklike Biblioteek yn Windsor hat in wiidweidige samling fan syn tekeningen.

## Galery
;Skilderijen

Guercino - St John the Baptist.JPG|*[[Jehannes de Doper]]* (om 1645 hinne)
Guercino - The Persian Sibyl - Google Art Project.jpg|*De Perzyske Sibille* (1647)
File:Susana y los viejos (Guercino).jpg|*[[Suzanne (bibelsk ferhaal)|Suzanna]] en de Alden* (1661)
San Domenico67.jpg|*St. [[Thomas fan Aquino]] skriuwt it Hillich Sakramint* (1662)
GuercinoAdultress1621Dulwich.jpg|*Jesus*, Giovanni Francesco Barbieri, -Guercino, 1621 (Dulwich Picture Gallery).
Guercino - sofonisba nuda.jpg|*De stjerrende Sophonisba*
Guercino - Aurora - WGA10920.jpg|*Aurora*, (1621, fresko op plafond, tempera, 530 × 1030&nbsp;cm, Casino di Villa Boncompagni Ludovisi

;Tekeningen

Guercino - Head of boy, in profile to the left.jpg|*Holle fan in jonge*
Giovanni Francesco Barbieri Guercino - Caricatured Head of a Man, Profile Left - NMH 1065-1863 - Nationalmuseum.jpg|Karikatuer
Giovanni Francesco Barbieri Guercino - Young Man Wearing a Necklace - NMH 1128-1863 - Nationalmuseum.jpg|*Jongfeint dy 't in halsketting draacht*
Giovanni Francesco Barbieri - The Triumph of David - Google Art Project.jpg|*De triomf fan [[David fan Israel|David]]*
Giovanni Francesco Barbieri Guercino - Study for a Composition with a Seated Man, a Bearded Man Looking Upwards, and a Boy with Two Dogs - NMH 1120-1863 - Nationalmuseum.jpg|Stúdzje foar in komposysje mei in sittende man, in man mei burd dy 't omheech sjocht en in jonge mei twa hûnen
Guercino - Cabeça de um homem na guilhotina.jpg|*De holle fan in man op 'e [[guillotine]]*


## Keppeling om utens
* Guercino op Artcyclopedia
Krúsferwulft

It **krúsferwulft** wurdt foarme troch twa tonferwulften fan deselde ôfmjittings en likense hichte, dy't inoar snije. 

De Romeinen pasten it type ferwulft foar it earst yn harren boukeunst ta. Letter waard it krúsferwulft op grutte skaal yn 'e
romaanske tsjerken. It krúsferwulft waard fakentiden tapast om fjouwerkante traveeën te oerspannen.      

Mei't de twa tonferwulften inoar heaks snije ûnstiet der in krúsfoarm mei oan de ûnderkant diagonalen, dy't graten neamd wurde. De graten fan in krúsferwulft foarmje in diagonaalbôge. Tusken de graten lizze de ferwulftkappen, dy't by in krúsferwulft noch de dragen eleminten binne. Troch't de kappen by in krúsferwulft tsjin inoar lizze, wurdt de druk opheft en oerbrocht nei in muorre of pylder. Fan it fierder ûntwikkele krúsribferwulft foarmje de ribben de dragende eleminten.  

Der binne ek krúsferwulften mei ribben sûnder dat it krúsribferwulften wurde. By krúsferwulften waarden nammentlik somtiden nei de bou ribben as dekoraasje oanbrocht. 

It krúsferwulft moat net betiizge wurde mei it kleasterferwulft.
Ferwulft

"**Ferwulft**" of "**ferwulf**" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:

*ferwulft (anatomy), de holbûgde boppekant fan 'e mûlholte
*ferwulft (boukeunst), in holbûgd plafon, almeast fan stien, lykas yn tsjerkegebouwen, kelders en poarten; by útwreiding ek brûkt foar de romte ûnder sa'n plafon
*ferwulft (himel), de skynbere bôge boppe de (flak lykjende) ierde, dêr't de sinne, moannen en stjerren yn steane
Krúsribferwulft

It **krúsribferwulft** is in type ferwulft, dat ûntstie út it krúsferwulft troch oan de twa inoar heaks krusende  tonferwulften fan likense ôfmjittings en hichte ribben ta te foegjen. De ribben ferbetterje de konstruksje om't se mear gewicht drage kinne. It krúsribferwulft makke de bou fan gruttere goatyske katedralen mooglik en is dan ek fral yn 'e gotyk tapast. Op it plak wêr de ribben inoar kruse wurdt in slútstien oanbrocht.  

## Beskriuwing
It krúsribferwulft waard tsjin de ein fan de romaanske tiid (earste helte 12e iuw) foar it earst brûkt. Om't de muorren minder lêst fan druk ha, binne gruttere finstsers mooglik en dat makke de opgong fan 'e gotyk mooglik. Mei it krúsribferwulft krige it ynterieur fan in goatyske katedraal of grutte tsjerke de foar dy tiid typyske opbou mei boppe de ljochtbeuk, dan it trifoarium en dêrnei de arkades.

By it krúsferwulft binne de ferwulftkappen de dragende eleminten, mar by de krúsribferwulften binne de ribben de dragende eleminten. Om't de ribben de draachkrêft oernimme kinne de tuskenlizzende ferwulftkappen fan folle lichter materiaal mitsele wurde. De ribben bringe de lêst net op de muorredielen, mar op pylders of pilasters oer. 

By it krúsribferwulft wurde de diagonaalribben en de gurdlebôgen mei help fan in formiel, in helpkonstruksje, it alderearst boud. Op it plak dêr't de ribben inoar yn 'e mjitte komme, it heechste diel fan it krúsribferwulft, wurdt in slútstien set. Dêrnei wurdt de romte tusken de ribben opfolle mei mitselwurk.

## Soarten

Der binne yn haadsaak twa soarten krúsribferwulften: it fjouwerdielige krúsribferwulft en it seisdielige krúsribferwulft. 

* It fjouwerdielige krúsribferwulft bestiet út twa gurdlebôgen mei dêrtusken twa diagonaalribben.
* It seisdielige krúsribferwulft bestiet ek út twa gurdlebôgen mei dêrtusken twa diagonaalribben. It ferskil is dat der op it plak dêr't de diagonaalribben inoar snije noch parralel oan de twa oare gurdlebôgen in tredde gurdlebôge oanbrocht is.  

By in fjouwerdielich krúsribferwulft is tusken de twa gurdlebôgen ien raam ynbrocht, wylst by in seisdielich krúsribferwulft twa smellle hege ramen ynbrocht binne. 

Yn de rin fan it goatyske tiidrek slaggen de boumasters der yn om de gurdlebôgen stadichoan wei te litten. It gewelf waard doe folslein troch de diagonaalribben droegen.

## Underdielen krúsribferwulft
In krúsribferwulft of in fierder ûntwikkele foarm dêrfan, lykas in stjerferwulft, bestiet út de folgjende ûnderdielen:

* A: twa of mear gurdlebôgen
* B: twa diagonaalribben
* C: in tierceron, in fredielingsrib tusken de haadribben
* D: in dripper, in trochhingjende slútstien dy't karakteristyk is foar de lette gotyk
* E: in lierne, in koartere ferbiningsrib
* F: twa skyld- of muraalbôgen
Ludzeferwulft

In **ludzeferwulft** is in type ferwulft, dy't lokaal benammen yn dielen fan Saksen en Bohemen foarkomt. It ferwulft ûntstie yn 'e lette gotyk en wurdt foarme troch de ribben yn ludzen oer inoar hinne te lizzen.

Bekende foarbylden binne de ludzeferwulften fan de parochytsjerken yn Annaberg, Kutná Hora en Königswiesen of yn de  Albrechtsburg yn Meißen en de Slotkapel fan it residinsjeslot fan Dresden.
Waaierferwulft

In **waaierferwulft** of in **strielferwulft**  is in ferwulft mei in grutter tal ribben, dy't de foarm oannimme fan de heale beker fan in trompet. De ribben begjinne yn de pilaster of pylder, dy't it ferwulft draacht, en fan dêrwei rinne de ribben yn in waaierfoarm útinoar nei in heger diel fan it ferwulft. 

It waaierferwulft ûnstie yn 'e lette gotyk en komt in soad yn Ingelân en Wales foar. Waaierferwulften binne bygelyks te finen yn de Sint-Joariskapel fan it kastiel fan Windsor, de Petruskatedraal fan Exeter en de abdijtsjerke fan Bath.

Sûnt de neogotyk komt it type ferwulft ek spoaradysk yn tsjerken fan Kanada en de Feriene Steaten foar.
Meloenferwulft

In **meloenferwulft** is in krúsferwulft dat bestiet út ferwulftkappen, dy't troch ribben fan inoar skieden wurde. 

It ferwulft liket op in heale meloen en dêrfandinne ek de namme. De ribben fan it ferwulft dy't boppe yn in ring byinoar komme hawwe gjin dragende funksje. 

It meloenferwulft fan de Sergius- en Bacchustsjerke yn Istanbûl is in ier foarbyld fan dit type ferwulft. Yn Nederlân komt dit type fral yn de romanogoatyske tsjerken fan Noard-Nederlân foar.
Diamantferwulft

In **diamantferwulft** is in seldsume foarm fan in type ferwulft út de lette gotyk. It diamantferwulft waard fral tusken 1450 en 1550 yn Saksen en Bohemen tapast. 

Yn stee fan de romtes tusken de ribben (of graten) fan in stjerferwulft mei bôge kappen ticht te mitseljen, wurde by in diamantferwulft dêr mei rjochte flakken pyramidefoarmige holtes oanbrocht. It resultaat is in ferwulft mei in soad tearen.  

Foarbylden fan diamantferwulften binne te finen yn de Marijetsjerke fan Gdańsk, de Sint-Petruskapel fan Brandenburg an der Havel, it saneamde Göglhaus yn Krems an der Donau en de Albrachtsburg yn Meißen.
Dripstienferwulft

It **dripstienferwulft** of **stalagtiteferwulft** is in ferwulft dêr't de ribben fan lykje te sweven op in hingjende slútstien (dripper).

De dripper is fral in dekoratyf elemint. Somtiden ha se lykwols in dragende funksje yn gefallen as romten hiel breed binne en dêrmei ek it ferwulft. De dripper sammelet yn sokke gefallen de druk fan de fierder fan 'e muorre lizzende ribben en bringt dy dan oer in foarsere rib nei de muorre ta.  

Dit type ferwulft is ûnstien yn Ingelân yn 'e lette gotyk en komt in soad foar yn kombinaasje mei it waaierferwulft. 

Yn de islamityske arsjitektuer komt in soartgelikens type ferwulft foar dat de Mocárabe-styl neamd wurdt.
Palmbeamferwulft

It **palmbeamferwulft** is in ferwulft dat besibbe is oan it waaierferwulft, mar oars as it waaierferwulft hat in palmbeamferwulft in sirkelfoarmich oerflak. De ribben dêrfan rinne fanút de bûtenrâne fan de sirkel nei in frijsteande pylder en yn kombinaasje mei de pylder foarmet it ferwulft in palmbeam.

It palmbeamferwulft ûnstie yn 'e lette gotyk.
Omgong fan Itaalje 2020

De 103e edysje fan de **[[Omgong fan Itaalje]]** waard hâlden fan 3 oant en mei 25 oktober 2020. 

Ynearsten stie de Giro pland fan 9 maaie o/m 31 maaie, mar waard troch de útbraak fan de koroanapandemy útsteld. Ek de plande start yn Bûdapest, Hongarije, waard skrast. Op de fernijde kalinder foel de wedstriid gear mei de útstelde foarjiersklassikers en boppedat oerlape de tredde wike mei de Omgong fan Spanje dy't úteinsette op 20 oktober.

## Dielnimmende ploegen

## Startplak en einstreek
De start wie yn Monreale in stêd op it Italjaanske eilân Sisylje yn de provinsje Palermo. De ôfstân fan Monreale oant de stêd Palermo is acht kilometer. Monreale is situearre op in berchhelling en sjocht út oer de delling fan de rivier de Oreto.

De einstreek lei yn Milaan, de haadstêd fan de Italjaanske regio Lombardije. Teffens is it de haadstêd fan de provinsje mei deselde namme. De stêd leit noardeastlik fan Turyn en bewesten Verona.

## Etappe-oersjoch

## Klassemintslieders nei eltse etappe
Graatferwulft

In **graatferwulft** is in type ferwulft werby der út alle hoeken fan it ferwulft in graat nei it sintrum rint. Yn 'e measte gefallen giet it om in krúsgraatferwulft. In krúsgraatferwulft hat altiten in fjouwerhoekige of rjochthoekige foarm, as it in oare foarm is dan is it allinne in graatferwulft. In krúsgraatferwulft is dus altiten in graatferwulft, mar in graatferwulft is net perfoarst in krúsgraatferwulft.   

Tusken de graten lizze ferwulftkappen. In krúsgraatferwulft hat altiten fjouwer ferwulftkappen, by oare graatferwulften is dat ôfhinklik fan de sitewaasje. By graatferwulften binne de kappen de dragende eleminten. Mei't de kappen tsjin inoar oan lizze wurdt de druk nei de muorre oerbrocht. In graatferwulft komt njonken it tonferwulft yn de romaanske arsjitektuer in soad foar. 

Letter ûnstiene yn 'e boukeunst ribferwulften troch de graten mei ribben te fersterken, werby't langer net de kappen, mar de ribben de dragende eleminten waarden. Dêrmei koe de gotyk him fierder ûntwikkelje.
Silvia Nooij

**Silvia Nooij** (Amsterdam, 9 novimber 1984 - Zoutelande, 8 july 2017) wie in Nederlânsk fuotbalster dy 't as ferdigener spile foar ADO De Haach en it Nederlânsk alvetal.

## Karriêre
Nooij begûn har karriêre by SC Buitenveldert en makke yn 2004 de oerstap nei Ter Leede, dat yn dy tiid ta de top fan it frouljusfuotbal yn Nederlân heart. By de klup út Sassenheim wûn se ûnder oare de KNVB beker en waard se lânskampioen.

Yn 2007 stapte Nooij oer nei ADO De Haach yn de earedifyzje. Op 29 april 2011] skoarde se har earste earedifyzje doelpunt. Yn seizoen 2011/12 waard se lânskampioen mei ADO De Haach. Yn 2013 besleat sy de klup te ferlitten, om har te rjochtsjen op har maatskiplike karriêre by Buro Jeugdsoarch yn Leien.

Al rap bliek sy it fuotbaljen lykwols te missen en begûn de trainingen wer te besykjen. Dat late ta in pear ynfal beurten. Yn de simmer fan 2014 spile se op útnûging fan de Nederlânske eigeners by Dayton Dutch Lions FC yn Ohio.

Werom yn Nederlân tekene sy in kontrakt fan in healjier by ADO De Haach. Dêrneist gie sy as assistint-trainer wurkjen by de famkes fan Jong ADO De Haach.

Nooij spile úteinlik it hiele seizoen foar ADO De Haach, mar koe de eardere suksessen mei de klup net werhelje. Se kaam mar ta seis wedstriden. Yn juny 2015 liet se har werom oerskriuwe nei SC Buitenveldert, dêr't se yn de jeugd spile.

Silvia Nooij ferstoar op 8 july 2017, yn 'e âldens fan 32 jier, ta gefolch fan in hertritmesteuring.
Kleasterferwulft

It **kleasterferwulft** is in ferwulft dat ûnstiet as twa likense tonferwulften inoar yn in rjochte hoeke fan 90° snije. It ferwulft ûntstiet troch alle fjouwer muorren yn in bôgefoarm op te mitseljen nei in mienskiplik punt. In kleasterferwulft is yn feit in fjouwerkante koepel. 

Der binne fariaasjes mooglik troch bygelyks fjouwer likense tonferwulften yn in hoeke fan 45° meiïnoar te snijen. Dan ûnstiet der in achtsidich kleasterferwulft, lykas bygelyks yn de dom fan Aken.  

It kleasterferwulft moat net betiizge wurde mei it krúsferwulft. Tusken de flakken fan in kleasterferwulft lizze foegen, wylst de kappen fan in krúsferwulft troch graten skieden wurde. It kleasterferwulft rêst op muorren en net lykas krúsferwulften op bôgen of pylders.   

## Ferskil kleasterferwulft mei in krúsferwulft

Ofbyld:Klostergew.svg|260px|*Kleasterferwulft*
Ofbyld:Kreuzgew.svg||260px|*Krúsferwulft*
Omgong fan Itaalje 2019

De 102e edysje fan de **[[Omgong fan Itaalje]]** waard hâlden fan 11 maaie oant en mei 2 juny 2019. 

## Dielnimmende ploegen

## Startplak en einstreek
De start wie yn Bologna in stêd yn Noard-Italië. De stêd is de haadstêd fan de regio Emylje-Romanje.

De einstreek lei yn Verona de haadstêd fan de provinsje mei deselde namme Verona yn de regio Veneto. De stêd leit eastlik fan Milaan, bewesten Feneesje en  westnoardwestlik fan Padûa.

## Etappe-oersjoch

## Klassemintslieders nei eltse etappe
Koepelferwulft

It **koepelferwulft** is it ferwulft fan in koepel. In koepelferwulft kin fan stien wêze en fan de koepel diel útmeitsje, mar kin ek fan hout wêze en frij fan de koepel holden wurde.

Somtiden is der boppe yn it koepelferwulft in iepening, dy't in okulus (Latynsk foar each) neamd wurdt. 

In koepelferwulft kin bol wêze, mar ek ellipsfoarmich of mearsidich.
Spegelferwulft

In **spegelferwulft** is in ferwulft wêrfan't de bôgeflakken op in heger lizzend horizontaal flak (de plafondspegel) útrinne. 

It hege flakke diel fan it ferwulft kin rjochthoekich of ellipsfoarmich wêze. 

Dit type ferwulf is tige geskikt foar it meitsjen fan plafondskilderijen.
Trôchferwulft

In **trôchferwulft** is in ferwulft fan in rige konstruksjes dy't mitsele binne yn 'e foarm fan in segmintbôge. Dit type ferwulft wurdt fakentiden tapast yn kelders. 

It ferwulft tanket syn namme oan de likenis mei in trôch foar fee. Yn 'e regel rêste de trôchferwulften op in oerspanning fan balken fan stiel.
Spitstonferwulft

In **spitstonferwulft** is in tonferwulft dy't oer de hiele lingte deselde foarm hat, mar nei boppe ta op in punt einiget. Oer de hiele lingte fan it spitstonferwulft wurdt dat punt de krún neamd. 

Oars as it gewoane tonferwulft, dat oer de hiele lingte de foarm fan in rûne bôge hat, hat it spitstonferwulft oer de hiele lingte in spitsbôge.    

In spitstonferwulft kin tusken de ferwulftflakken gurdlebôgen ha.
Omgong fan Itaalje 2018

De 101ste edysje fan de **[[Omgong fan Itaalje]]** waard hâlden fan 4 oant en mei 27 maaie 2018. 

## Dielnimmende ploegen

## Startplak en einstreek
De start wie yn Jeruzalim, de haadstêd fan de tsjintwurdige steat Israel. It wie foar it earst dat in grutte omgong him bûten Europa bejoech en de 13e kear dat de Giro bûten Itaalje fan 'e miet gie.

De einstreek lei yn Rome de haadstêd fan Itaalje en tagelyk haadstêd fan de regio Latium en de provinsje maaie deselde namme *Rome*.

## Etappe-oersjoch

## Klassemintslieders nei eltse etappe
Wat's Dyke

**Wat's Dyke** (Frysk: **de dyk fan Wat**; Welsk: *Clawdd Wat*) is in 64 km lange lineêre ierden lânwar dy't troch de noardlike Welsh Marches rint fan Basingwurk Abbey ôf oan de mûning fan de rivier de Dee, eastlik fan Oswestry en fierder nei Maesbury yn Shropshire, yn Ingelân. De dyk rint oer it algemien parallel oan Offa's Dyke, soms op in pear meter ôfstân, mar nea fierder as 5 km. 
It hat no net folle mear te betsjutten, is op plakken hast net mear te sjen ûnder it gewaaks; de greppel is al lang opfolle en de wâlskant fuortploege, mar oarspronklik wie it in mânske konstruksje, dy 't beskôge waard as strategysk mear avansearre as Offa's Dyke. De datum fan oanlis binne saakkundigen it net oer iens, dy fariearret fan post-Romeinsk (5e iuw) oant it begjin fan de njoggende iuw.

## Bou en lokaasje
De dyk bestiet út de gebrûklike wâlskant en greppel fan in âlde dyk, mei de greppel oan de westkant. Dat betsjut dat de dyk nei Wales rjochte is en dus sjoen wurde kin as in beskerming fan it Ingelske lân yn it easten tsjin de Welske folken. De pleatsing fan de dyk yn it terrein lit ek sjen dat der foar soarge waard dat der dúdlik sicht nei it westen wie en dat lokale lânskipseleminten optimaal brûkt waarden foar de ferdigening.

## Wat's Dyke Way
De skatte rin fan de dyk wurdt folge troch de Wat's Dyke Way, in langeôfstânspaad fan 98 km fan Llanymynech yn Powys nei Basingwurk Abbey oan de rivier de Dee by Holywell. It paad waard iepene yn 2007.

## Literatuer
* : *Wat’s Dyke: An Archaeological and Historical Enigma.* In: *Bulletin John Rylands Library, Manchester.* Band 79, Nr. 3, 1997.
* : *Archaeological on Wat’s Dyke at Maes-y-Clawdd.* In: *Archaeology Service, Shropshire County Council.* Report 132, Dezember 1997.
Interview with the Vampire

*''Interview with the Vampire'' (roman), in horrorroman fan Anne Rice út 1976
*''Interview with the Vampire'' (film), in Amerikaanske film út 1994, basearre op dy roman
*''Interview with the Vampire'' (soundtrack), it soundtrackalbum fan 'e film út 1994
*''Interview with the Vampire'' (tillefyzjesearje), in Amerikaanske tillefyzjesearje út 2021, basearre op dy roman
Provinsjale Steaten fan Grinslân

: *Dizze side giet oer de Provinsjale Steaten fan Grinslân, sjoch foar it haadartikel oer de Provinsjale Steaten: [[Provinsjale Steaten]].*
De **Provinsjale Steaten fan Grinslân** foarmje de folksfertsjintwurdigers fan de provinsje Grinslân. Dy folksfertsjinwurdiging is fêstige in it Provinsjehûs yn Grins. Ek de oare provinsjes fan Nederlân hawwe sa’n folksried. 

De haadtaak fan de Steaten is it kontrolearjen fan de Deputearre Steaten fan Grinslân, dy't it deistich bestjoer fan de provinsje yn hannen hawwe.

De foarsitter fan de Steaten is de Kommissaris fan de Kening fan Grinslân. Sûnt 2016 is dat René Paas.

## Sitferdieling
Oant de Steaten-ferkiezings fan 2007 wienen der 55 sitten te ferdielen yn de Provinsjale Steaten fan Grinslân. Sûnt dat jier is dat werom brocht ta 43 sitten.

De lêste ferkiezings wiene op 15 maart 2023. De sitferdieling fan de Provinsjale Steaten fan Grinsslân sjocht der sûnt 2007 sa út:

## Sjoch ek
* Stêd en Lân 
* Ommelannen

## Keppeling om utens
*De webstee fan de provinsje Grinslân.
Wapen fan De Westhoek

Al lang wie der yn De Westhoek in fraach om in doarpswapen. By ien fan de ynlevere ideeën siet it rymke *'n Golf en 'n dyk met skapen, is 't Westhoekster wapen*. Om't it sa aardich wie, akseptearre de Fryske Rie foar Heraldyk it as wapenrym, sa't de eardere gemeente it Bilt dy mear hat. De kleuren binne basearre op de Biltske flagge.

## Beskriuwing
*Trochsnien: I opnij trochsnien fan sulver en grien mei yn it skyldhaad, op de dielline rinnend twa efter elkoar oan rinnende reade skiep, it efterste skiep op de midden fan it skyld; II trochsnien fan goud en blau yn de foarm fan in nei lofts oerslaande weach*.

De begroeide griene seedyk mei reade skiep is dien om foar te kommen dat tsjin de heraldyske regels sûndige waard; gjin metaal op metaal (goud [=giel] op goud of sulver [=wyt] op sulver) en gjin kleur op kleur. Dat yn dit gefal gjin wite skiep. Om't brún yn de heraldyk net wênstich is, wie read de tichtst neistlizzende kleur. Boppedat koenen sa alle kleuren fan de Bildtske flagge brûkt wurde.

De skiep binne yn de (heraldyske) rjochterhoeke setten om noch efkes de namme fan it doarp oan te jaan. In Fryske heraldyske eigenaardichheid is it om it skyld as lânkaart te besjen, noard is boppe, west (heraldysk) rjochts; de Westhoek dus.

De weach hat hjir in dûbelde betsjutting; as earste fansels de efter de dyk lizzende see en as twadde in herinnering oan de "Weach fan Unrêst", in monumint hjirre, dat herinnert oan de arbeidersbeweging oan de ein fan de 19e iuw. De weach is yn it goud (giel) setten om de dyk ekstra aksint te jaan en om wer foar te kommen dat kleur op kleur (blau op grien) tapast wurde soe. It goud is ek it symboal foar de "gouden hoep" lykas yn Fryslân de dyk ek neamd wurdt en sa't dy ek yn de ferfallen wapens fan de eardere seewarrende wetterskippen foarkaam (bg. "De Bildtpollen").
Skjirrebôge

In **skjirrebôge** (Ingelsk: *scissor arche*) is in arsjitektoanysk bouelemint yn de Ingelske gotyk. Mei in skjirrebôge wurde twa bôgen ornearre, werfan de boppeste bôge it spegelbyld is fan de ûnderste. 

In skjirrebôge waard foar it earst yn 1320 yn de eastlike krusing fan de katedraal fan Salisbury tapast.  De bekendsten is de skjirrebôge yn de katedraal fan Wells, dy't yn 1338 as loftbôge yn de krusing boud waard.
Wells

**Wells** is in stêd yn Somerset yn Súdwest-Ingelân, dy't likernôch 27 km súdlik fan Bristol leit. De stêd leit oan de súdlike foet fan de Mendip Hills.

## Skiednis
Al yn 'e Romeinske tiid wie der in delsetting op it plak. De lokaasje wie geunstich foar bewenning fanwegen it grutte tal boarnen dêr, dy't de stêd syn namme joegen.   

It duorre oant yn 'e Angelsaksyske tiid dat Wells besjutting krige as stêd yn it Keninkryk Wessex. Kening Ine stifte op it plak in tsjerke. By de dieling fan it âlde bisdom Sherborne yn it jier 909 waard Wells biskopsstêd, sadat de stêd fierder yn belang tanaam. Biskop John de Villula ferhûze yn 1090 de sit fan it bisdom lykwols nei Bath. Dat late ta striideraasjes tusken de koarhearen fan Wells en de muontsen fan Bath en lang om let krige it bisdom de namme "Bath en Wells" en de biskoppen dêrfan moasten troch de geastliken út beide stêden keazen wurde.

Wells krige yn de midsiuwen belangrike privileezjes dy't de stêd fierder holpen yn 'e ûntwikkeling. De merken wiene wichtich foar de hannel yn tekstyl. Yn de iere 19e iuw ûnstie der ek yndustry foar de produksje fan papier en boarstels.    

## It besjen wurdich
Wells hat noch in midsiuwske sintrum mei in soad 14e- oant 16e-iuwske bebouwing. It neamen wurdich binne benammen:

* De Andréaskatedraal, dy't fan 1182 oant 1260 boud waard. Allinne de westlike gevel besit al sa'n 300 bylden. De katedraal levere Wells ek it stedsrjocht op, want yn Ingelân mei elts plak mei in katedraal himsels stêd neame. Bysûnder yn de katedraal is de skjirrebôge tusken de krusing en it skip fan 'e katedraal.   
* Fuort by de katedraal is it 14e-iuwske *Vicars Close*, de earste rige wenhûzen fan Grut-Brittanje.
* It biskoplike paleis bleau foar in part as ruïne bewarre. It waard sûnt 1210 yn opdracht fan biskop Jocelin boud. Yn de fan in grêft omfieme paleistún binne de boarnen, dy't Wells syn namme joegen. 
* De parochytsjerke fan Saint Cuthbert wie oarspronklik in gebou út de 13e iuw, mar waard yn de 15e iuw bot ferboud yn de perpendicular-styl. Yn 1561 ferlear de tsjerke de krusingstoer, dy't troch de hjoeddeiske westlike toer ferfongen waard. 
* De gebouwen fan Wells Cathedral School, ien fan de âldste noch besteande skoallen fan de wrâld.

## Ofbylden

Ofbyld:Wells, St Cuthberts church.jpg|*Saint Cuthbert*
Ofbyld:Bishop's Palace, Wells. Rear of the gatehouse.jpg|*Poarte biskopspaleis*
Ofbyld:The Music School, Cathedral Green - Wells - geograph.org.uk - 985810.jpg |*Muzykskoalle*
Boerekofje

**Boerekofje** , wie in waarme alkoholyske drank dy 't yn Fryslân dronken waard. De drank bestiet út waarm bier, kofje, smaakmakkers lykas kaniel en nútmuskaat, en as lêste sûker of kandij. Ek waarden der rauwe aaien of aaidjerren trochhinne slein foardat de drank ferwaarme waard.  Blom fan moal waard ek wol as bynmiddel brûkt.  Somtiden waard brandewyn, bearenburch of konjak tafoege. De drank is in fariant fan hyt bier (*hait bier*), dat yn Grinslân dronken waard, mar der siet gjin kofje yn. Yn Dútslân wurdt dizze drank *eierbier* neamd.

De basis foar de drank wie in brune bierfariant út Grinslân, klúnbier, of soartgelikense bieren út Fryslân.

It drinken fan boerekofje rekke om 1910 hinne yn ûnbrûk, nei alle gedachten omdat it oarspronklike donkere bier net mear broud waard. Resepten fan de drank wurde lykwols noch hieltyd publisearre; it oarspronklike bier wurdt no ferfongen troch bockbier of oare donkere biersoarten.

It bier waard winterdeis in soad servearre yn wetterherbergen, dy 't ek wol iisherbergen neamd waarden. By in Alvestêdetocht yn 1809 waarden de riders Pals Andrise en Pals Geerts nei oankomst yn Snits yn de herberch fan Hospes Bouwe op boerekofje traktearre.
Colin Greenland

**Colin Greenland** (Dover, 17 maaie 1954) is in Britsk skriuwer fan science fiction. Syn bekendste wurk is de roman *Take Back Plenty* út 1990, dy't de beide wichtichste Britske prizen foar science fiction-literatuer wûn. Njonken syn skriuwwurk is Greenland ek aktyf as publisist en filmkritikus.

## Libben en karriêre
### Jonkheid en oplieding
Greenland waard yn 1954 berne yn Dover, yn it Ingelske greefskip Kent. Hy genoat syn oplieding oan 'e Universiteit fan Oxford, dêr't er yn 1978 in mastergraad en yn 1981 in doktoraat yn 'e filosofy behelle.

### Karriêre
Greenland brocht yn 1982 in earste koarte ferhaal út, dat de twadde priis wûn yn 'e kompetysje dy't útskreaun wie troch útjouwerij Faber & Faber. Syn earste publisearre boek, in non-fiksjewurk dat basearre wie op it proefskrift foar syn stúdzje filosofy, wie in kritysk besjen fan 'e New Wave yn 'e science fiction-literatuer, mei as titel *The Entropy Exhibition: Michael Moorcock and the British 'New Wave' in Science Fiction*. It kaam út yn 1983. 

Greenland waard it bekendst troch syn romansearjes *Daybreak* (1984-1988) en *Plenty* (1990-1998). Fral *Take Back Plenty*, it earste diel fan 'e *Plenty*-trilogy, dat yn 1990 útkaam, wie in grut súkses. Mei dy roman wûn Greenland de beide wichtichste Britske literêre prizen op it mêd fan science fiction: de British Science Fiction Association Award fan 1990 en de Arthur C. Clarke Award fan 1991. It boek waard ek nominearre foar de Amerikaanske Philip K. Dick Award fan 1992 foar de bêste orizjinele paperback yn 'e Feriene Steaten fan dat jier. Greenland skreau twa ferfolchromans op *Take Back Plenty*, te witten: *Seasons of Plenty* (1995) en *Mother of Plenty* (1998), mei dêropta de ferhalebondel *The Plenty Principle* (1997). 

Njonken syn fiksjewurk skriuwt Greenland ek non-fiksjeboeken en -artikels, en yn 'e 1980-er jierren wied er aktyf as filmkritikus foar it fideospultsjeblêd *[[Imagine (fideospultsjetydskrift)|Imagine]]*. Hy hat ek yn it bestjoer sitten fan 'e Science Fiction Foundation en yn 'e redaksje fan it tydskrift *[[Interzone (tydskrift)|Interzone]]*. Teffens wied er gastsprekker op fjouwer ûnderskate edysjes fan science fiction- en fantasykonvinsje Microcon: yn 1988, 1989, 1993 en 1994. 

### Priveelibben
Greenland is troud mei de romanskriuwster Susanna Clarke. Se wenje al gear sûnt 1996. 

## Wurk
### Fiksje
**Daybreak*-searje
**1984 – *Daybreak on a Different Mountain*
**1987 – *The Hour of the Thin Ox*
**1988 – *Other Voices*
**Plenty*-searje
**1990 – *Take Back Plenty*
**1995 – *Seasons of Plenty*
**1997 – *The Plenty Principle* (ferhalebondel)
**1998 – *Mother of Plenty*
*1993 – *Harm's Way*
*2000 – *Spiritfeather*
*2002 – *Finding Helen*

### Non-fiksje
*1983 – *The Entropy Exhibition: Michael Moorcock and the British 'New Wave' in Science Fiction*
*1987 – *Storm Warnings: Science Fiction Confronts the Future* (mei Eric S. Rabkin en George E. Slusser)
*1992 – *Michael Moorcock: Death is No Obstacle*

### As redakteur
**Interzone: The First Anthology* (red. mei John Cute en David Pringle)
CinemaScore

**CinemaScore** (Ingelsk foar "SinemaSkoare") is in Amerikaansk bedriuw op it mêd fan merkûndersyk yn 'e filmyndustry. It waard yn 1979 oprjochte en hat syn haadkantoar yn Las Vegas. CinemaScore sammelet gegevens oer hoe't it gewoane publyk (yn tsjinstelling ta profesjonele filmkritisy) films beoardielet. Dat wurdt dien troch bioskoopgongers te freegjen om nei ôfrin fan it bywenjen fan in filmfertoaning in koarte enkêtekaart yn te foljen. CinemaScore rapportearret de op dy wize bemachtige ynformaasje en foarseit op basis dêrfan hoefolle winst of ferlies oft in film meitsje sil en hoefolle fraach oft der wêze sil om 'e oanbelangjende film op dvd of blu-ray te hieren of te keapjen.

## Skiednis
CinemaScore waard yn 1979 oprjochte troch Ed Mintz nei't er *[[The Cheap Detective]]* yn 'e bioskoop sjoen hie. Hy wie min te sprekken oer dy film, hoewol't er in fan wie fan haadrolspiler Neil Simon. Om't doedestiden profesjonele filmkritisy de iennichsten wiene fan wa't de miening yn tel wie, fielde Mintz him net heard. Hy betocht dat soks grif faak mei gewoane bioskoopgongers sa wêze soe en miende dat er dêrmei in gat yn 'e merk fûn hie. Sadwaande rjochte er neitiid CinemaScore op.

Yn 't earstoan rapporteare it bedriuw syn befinings allinnich werom oan it sljochtwei publyk, û.m. fia in kollumn yn 'e kranten de *[[Las Vegas Review-Journal]]* en de *[[Reno Gazette-Journal]]* en fia in radiorubryk. Yn 1989 socht de grutte filmstudio 20th Century Fox kontakt mei CinemaScore, om't dat bedriuw ek belang by sokke gegevens hie. Fan dat stuit ôf begûn CinemaScore de ynwûne ynformaasje ek te ferkeapjen oan 'e filmstudio's. Yn 1999 krige it bedriuw in eigen webside, wat de krantekollumns en radiorubryk oerstallich makke.

Tsjin dy tiid beoardiele CinemaScore rûchwei 140 ûnderskate films yn it jier, dy't foar 98 oant 99% releases fan 'e grutte filmstudio's út 'e filmyndustry fan Hollywood wiene. Foar eltse film waarden 400 oant 500 bioskoopgongers befrege yn fyftjin grutte Amerikaanske stêden, wêrûnder Atlanta, Dallas, Denver, Las Vegas, Los Angeles, Milwaukee, Phoenix, St.&nbsp;Louis, San Diego en Tampa. Anno 2018 wiene der 35 oant 45 teams fan wurknimmers fan CinemaScore aktyf yn 25 grutte Amerikaanske en Kanadeeske stêden. 

## Skoare
Eltse freed jouwe wurknimmers fan CinemaScore yn fiif willekeurich keazen stêden yn Noard-Amearika by de earste bioskoopfertoaning fan in film skoarekaarten út oan it publyk, dy't nei ôfrin fan 'e foarstelling wer ynsammele wurde. Op 'e kaart moat de befrege persoan oanjaan wat syn of har leeftyd en geslacht is en hokfoar skoare oft hy of sy oan 'e film jout. Dy filmskoare giet fia in typysk Amerikaansk systeem fan letters ynstee fan sifers, dat rint fan F (striemin) oant A (treflik goed). Ek kin ynfolle wurde oft men de film op dvd of blu-ray hiere of keapje soe en oft men al of net fynt dat de film oan 'e ferwachtings foldocht dy't opwekke binne troch de marketingkampanje fan 'e produsearjende filmstudio. CinemaScore kriget ornaris 65% fan 'e útdielde skoarekaarten werom, oftewol likernôch 400 per film. 

## Keppelings om utens
*Offisjele webside fan CinemaScore
Sjouke Heins

**Sjouke Heins** (Slochteren, 18 oktober 1943 - Grins, 26 novimber 2020) wie in Nederlânske keunstskilder.

## Biografy
Heins folge fan 1960 ôf oan in oplieding oan de Akademy Minerva te Grins. Hy makke lito's, seefdrukken, tekeningen en skilderijen yn in realistyske styl, faak ek mei surrealistyske kombinaasjes fan eleminten. Benammen de Grinslanner kij en loften binne in weromkommend tema yn syn wurk.

Fan 1965 oant 1967 eksploitearre er mei syn broer Galery Heins yn Grins, dy't him benammen rjochte op de promoasje fan jong Grinzer talint. Fan de iepeningen fan eksposysjes waarden faak bysûndere *happenings* makke. Sa waard yn novimber 1967 in eksposysje mei wurk fan Ger Siks, Wim van Veen, Olga Wiese, Henri de Wolf en Sjouke Heins iepene troch de ferneamde strjitsjonger Jan Roos. Roos krige dêr it troch de eksposearjende keunstners makke stripboek *What happened to baby John* oanbean, mei as haadpersoan Jan Roos, it sjongend symboal fan boartlike gloarje en feestlike kreativiteit.

Sûnt 1968 hie Heins syn atelier en galery yn Aduardersyl.

Wurk fan Sjouke Heins is ûnder oare te finen yn de iepenbiere kolleksje fan Ryksmuseum yn Amsterdam 

## Utstallings (in kar)
* 1967: Grinzer Museum, *3-manschap* (mei Jan de Bruin en Chris Roodvoets)
* 1969: Grinzer Museum, *WadNu* (eksposysje fan Groep NU, ien fan de earste eksposysjes oer miljeufersmoarging)
* 1976: De Oosterpoort Grins

## Galery

20200110 Sjouke Heins atelier Nieuwgierig Is Wat Anders.jpg|Sjouke Heins, atelier met op de ezel *Nieuwsgierig is wat anders*, 2020
20191004 Sjouke Heins Fryske hynders.jpg|Sjouke Heins, *Fryske hynders*, 2019
20191031 Sjouke Heins Afrikaans meisje NAAM.jpg|Sjouke Heins, *Afrikaans meisje*, 2019
20191003 Sjouke Heins Mariama De Gedroomde Bruid onvoltooid.jpg|Sjouke Heins, *Mariama De Gedroomde Bruid*, net ôfmakke, 2020
4 Sjouke Heins poster.jpg|Sjouke Heins, miniposter


## Literatuer
* Sjouke Heins, Gert Siks, Wim van Veen, Olga Wiese, Henri de Wolf, *What happened to baby John*, 1967, stripboek yn eigen behear útjûn
* Sjouke Heins, schilderijen, tekeningen, grafiek, 1990, 
* Sjouke Heins, schilder met een knipoog, 2020, biografy yn eigen behear
Henk Nijboer

**Henk Nijboer** (Grins, 31 maart 1983) is in ekonoom en in politikus fan de Partij fan de Arbeid. 

## Libbensrin
Nijboer studearre ekonomy oan 'e Ryksuniversiteit Grins, dy't er yn 2007 *cum laude* foltôge. Dêrnei die Nijboer promoasjeûndersyk oan de Universiteit Leien yn it projekt *Hervorming Sociale Zekerheid*. Tagelyk wurke Nijboer by it ministearje fan Finânsjes.

Tusken 2003 en 2007 wie Nijboer lid fan de Provinsjale Steaten fan Grinslân. Sûnt 20 septimber 2012 is Nijboer lid fan de Twadde Keamer foar de Partij fan de Arbeid en wurdfierder fan finânsjes. 

Yn 2017 waard Nijboer oanwiisd as foarsitter fan de parlemintêre ûnderfregingskommisje Fiskale konstruksjes. De kommisje hie de opdracht om it trochslúzjen fan kapitaal oer brievebusfirma's yn Nederlân en it fuortboeken fan partikulier fermogen nei it bûtenlân. Mei troch it krewearjen fan Nijboer waard der ek in parlemintêre enkêtekommisje oer de ierdgaswinning yn Grinslân holden. 

Nijboer makke op 19 april 2022 bekend dat er nei it fuortgean fan Lilianne Ploumen it fraksjefoarsitterskip fan de PvdA oernimme woe, mar in dei letter joech ek Attje Kuiken har op foar dat wurk en de fraksje keas foar Attje Kuiken.

As lid fan it presidium fan de Twadde Keamer stimde er yn septimber 2021 yn mei in ûndersyk nei it fermiende ûnfoech hâlden en dragen fan syn partijgenoat Khadija Arib yn 'e tiid doe't hja keamerfoarsitter wie. Syn stipe foar dat ûndersyk late ta in soad krityk, sadat Nijboer in wike letter út it presidium stapte. 

Op 1 augustus 2023 liet Nijboer witte dat er him net opjoech foar de kandidatelist foar de Twadde Keamerferkiezings fan 22 novimber 2023. Nijboer sei dat er him soargen makke oer it beslút fan de PvdA om mei GrienLinks ien list te foarmjen. Yn in fraachpetear nei oanlieding fan syn beslút sei Nijboer dat er in klassike sosjaal-demokraat is en dat GrienLinks oare prioriteiten stelt by de foar him wichtige tema's lykas it bestriden fan earmoede, ûnderwiisefterstannen en wenjen. Oer migraasje skreau Nijboer dat solidariteit net sûnt gryp op grinzen kin en dat de oanpak fan klimaatferoaring mear draachflak easket. 

## Persoanlik
Henk Nijboer is troud mei Simon den Haak.
Kristine Kujath Thorp

**Kristine Kujath Thorp** (Oslo, Noarwegen, 23 april 1992) is in Noarske aktrise. 

## Biografy
Hja studearre ôf as produksjeûntwerper oan de *Danske Designskole* yn Kopenhagen en fêstige har dêrnei yn Denemark. Hja begûn te wurkjen as produksjeûntwerper foar film en telefyzje, mar spile ynearsten allinnich lytse rollen. Har earste haadrol wie yn de koarte film *Fanny* út 2017, dy't foar de Amandapriis 2017 nominearre waard. Hja spilet sûnt 2020 yn de Deenske telefyzjesearje *Noget om Emma en yn [[2021]] spile se yn de Noarske film *Ninjababy*. Foar dy film wûn se yn 2021 de Amandapriis yn de kategory Bêste Aktrise.

Fierders hat se grutte rollen hân yn de films *Den største forbrytelsen* (De grutste misdie) út 2020, de rampefilm *Nordsjøen* (Noardsee) út 2021, en *Syk pike* (Sike faam) út [[2022]]. Foar dy lêste film waard se útroppen ta bêste aktrise foar de Noarske Filmkritykpriis 2023 en op it Dublin International Film Festival 2023. Hja waard nominearre foar de Amandapriis yn de kategory Bêste Aktrise foar *Nordsjøen* allyk foar *Syk pike*.

== Boekútjeften ==
* 2020: *Hjelp småkrypene*; hja hat dat boek ek sels yllustrearre.

==Filmografy==
* 2017: *Lovers*
* 2020: *En rapport om festen og gæsterne*
* 2020: *Den største forbrytelsen*
* 2021: *Ninjababy*
* 2021: *Nordsjøen*
* 2022: *Syk pike'' 

## Keppeling om utens
*Kristine Kujath Thorp yn IMDb
Ganges

De **Ganges** is de grutste en meast wichtige rivier fan Yndia en Bangladesj mei in totale lingte fan 2510&nbsp;km. Hy begjint op de Gangotrigletsjer yn de Yndiaaske steat Uttarakhand, tichteby de grins mei de Sineeske autonome regio Tibet, en  mûnet út yn de Golf fan Bingalen.

## Beskriuwing
De delling fan de Ganges is tichtbefolke; likernôch in tredde part fan de Yndiaaske befolking libbet dêr. Guon wichtige stêden dy't aan de haadstream fan de Ganges lizze binne Farrukhabad, Kanpur, Allahabad, Vanarasi, Patna en Chandpur. Oan sydrivieren en ôfspjaltings fan de Ganges lizze ûnder oaren Delhi, Lucknow, Daka en Kalkutta.

Yn it suden is de rivier tige ôfspjalte. Yn de Gangesdelta is in grut tal eilannen, lykas Dakhin Shahbazpur, Hatia, Súd-Hatia en Sandwip. De gânse delta fan de Ganges en de Brahmaputra omfiemet suver gâns Bangladesj.

## Religieus belang
Foar de hindoes is de Ganges in hillige rivier. Hindoes ferearje de riviergoadinne Ganga, dêr't om de tolve jier in festival fan 55 dagen foar fierd wurdt. Ek bûten it festival om lûke elts jier miljoenen hindoes nei stêden oan de Ganges om harren siel te suverjen troch harren yn de rivier te waskjen. As hindoes komme te ferstjerren, wurde se kremearre. Harren jiske wurdt dêrnei as it kin yn de Ganges smiten.

## Natoer en milieu
De gaviaal en de gangesdolfyn komme yn de rivier foar.

De Ganges is ien fan de meast fersmoarge rivieren yn 'e wrâld. Yn 2011 stelde de Wrâldbank 1 miljard dollar ta beskikking foar it skjinmeitsjen fan de Ganges. De fersmoarging wurdt feroarsake troch húskeguod, fan minskilik komôf en gemysk guod. Troch it op in soad plakken ûntbrekken fan rioel komt de trochgong fan de bewenners om de rivier hinne gauris streekrjocht yn de rivier telâne. Tagelyk wurdt it rivierwetter brûkt om te itensieden en om yn te badzjen, itjinge foar ûnbidich grutte sûnenssrisiko's soarget.

Ein maart 2017 joech it heechgerjochtshôf fan de Yndiaaske dielsteat Uttarakhand rjochtspersoanlikheid oan twa rivieren, de Ganges en de Yamuna. Yn de praktyk wurdt it hanthavenjen lykwols yn hannen lein fan deselde oerheid dy't it riviermilieu niet behoedzje koe.

## Sjoch ek
* Gangesflakte
Dave Kehr

**Dave Kehr** (folút: **David Kehr**; Oklahoma City, 1953) is in Amerikaansk sjoernalist en publisist dy't bekendheid krige as filmkritikus by de *[[Chicago Reader]]* en de *[[Chicago Tribune]]*. Letter hied er in kollumn oer dvd-releases yn *[[The New York Times]]*. Noch wer letter waard Kehr oansteld as konservator fan 'e ôfdieling film fan it Museum of Modern Art (MoMA) yn New York.

## Libben en karriêre
### Jonkheid en oplieding
Kehr waard yn 1953 berne yn Oklahoma City. Hy genoat syn oplieding oan 'e Universiteit fan Chicago, dêr't er Ingelske taal- en letterkunde studearre. Yn dyselde snuorje learde er himsels Frânsk, sadat er de artikels oer films lêze koe yn beskate Frânsktalige tydskriften. Letter seid er dat er filmkeunst studearre hawwe soe as der yn syn tiid sa'n stúdzjerjochting bestien hie. Hy begûn artikels oer films te publisearjen yn *The Maroon*, de universiteitskrante, en wie foarsitter fan 'e studintefilmklub Doc Films.

### Karriêre
Nei't er syn stúdzje ôfrûne hie, wurke Kehr fan 1974 ôf as sjoernalist foar de *[[Chicago Reader]]*, in alternative krante yn Chicago, dêr't er benammen as filmkritikus aktyf wie. Hy fêstige dêr in reputaasje foar selsstannich tinken en in begryp foar fisuele styl. Oant 1978 wied er ek as redakteur belutsen by de fraach- en antwurdkollumn fan *The Chicago Reader*, dy't as titel *The Straight Dope* hie.

Nei alve jier by de *Chicago Reader* stapte Kehr yn 1985 oer nei de mainstreamkrante de *[[Chicago Tribune]]*, dêr't er sân jier filmkritikus wie. Yn 1992 ferhuze er nei New York, dêr't er oant 1998 filmkritikus by de *[[New York Daily News]]* wie. Yn dy snuorje siet er yn 1995 yn 'e sjuery fan 'e 45e edysje fan it Ynternasjonaal Filmfestival fan Berlyn. Teffens wied er foarsitter fan it Amerikaanske Nasjonaal Genoatskip fan Filmkritisy (NSFC) en in lid fan 'e kommisje dy't oer it Nasjonaal Film Register fan 'e Library of Congress gie.

Fan 1999 ôf hie Kehr in wyklikse kollumn yn *[[The New York Times]]*, wêryn't er dvd-releases fan films behannele en út en troch ek resinsjes bydroech oer nije films of artikels oer yndividuele filmmakkers. Yn dyselde perioade ûnderhold er ek in eigen bloch mei resinsjes oer films. Hy ferliet *The New York Times* yn it neijier fan 2013 om adjunkt-konservator te wurden fan 'e ôfdieling film fan it prestizjeuze Museum of Modern Art (MoMA) yn New York. Fjouwer jier letter, yn 2017, krige er promoasje ta konservator. Datselde jiers waard Kehr troch it regear fan Frankryk ûnderskaat as ridder yn 'e Oarder fan 'e Keunsten en Letteren.

## Publikaasjes
*2003 – *Italian Film Posters*
*2011 – *When Movies Mattered: Reviews from a Transformative Decade*

## Keppelings om utens
*  Folsleine filmografy fan Dave Kehr yn 'e Internet Movie Database (IMDb)
PC 2023

De **[[PC]] fan [[2023]]** waard op woansdei 2 augustus ferkeatst. It wie neffens de nûmering fan 'e PC-organisaasje de 170e edysje fan it evenemint (hoewol't de 167e edysje, yn 2020, eins net spile wie omreden fan 'e koroanafiruspandemy). It evenemint gie fanwegen de minne waarsomstannigheden pas om 12 oere los, fanwegen it minne waar pas om 12 oere, de tradisjonele tocht yn de koets mei de winners fan it foarige jier troch de stêd waard skrast. De earste twa omlopen waarden njonken it sjûkelân ek op de sportfjilden oan de Hertog fan Saxenlaan yn Frentsjer ferkeatst De winners fan 'e PC 2023 wiene Tjisse Steenstra fan Bitgummole, Hans Wassenaar fan Ljouwert, Renze Pieter Hiemstra fan Deinum. Tjisse Steenstra waard krekt as yn 2022 ta kening keazen.

## Earste list
* *De partoeren 1 oant en mei 4 keatsten op it Sjûkelân.*
* *De partoeren 5 oant en mei 16 keatsten op de sportfjilden.*

## Twadde list
* *De partijen 1 tsjin 3 en 6 tsjin 7 waarden ferkeatst op it sjûkelân.*
* *De partijen 10 tsjin 11 en 14 tsjin 16 waarden ferkeatst op de sportfjilden.*

## Heale finale

## Finale