Ekke Nekkepenn

**Ekke Nekkepenn** (uk: *Eke Nekepen*, hat jeft jit muar Skriivwiisen) es en Figuur üt en nuurđfriisk Tial.

Sent di Meren fan't 19. Jaarhönert uur hi fuaral üs Miarman biskrewen, wat töhop me sin Wüf Raan üp di Grün fan di Nuurđsee lewet en di Seelir en di Liren üp di Nuurđfriisk Ailönen teret. Dit gair töbeek üp di Literatuur fan di Sölring Haimaatforsker, Folkskundler en Grafiker Christian Peter Hansen. 1866 publisiaret Theodor Storm sin Nowel *[[Die Regentrude]]* en skreft diar fan en litj Jölman me di Naam *Eckeneckepenn*, wat me sin Hekskönst di Eekern fordrügi let.

## Histoori fan di Figuur

### C. P. Hansen sin ''Miarman Eke Nekepen''
Di bikeenst Wersjoon fan di Figuur Eke Nekepen gair töbeek üp Christian Peter Hansen, wat forskelig Tialen üt di nuurđfriisk Regjoon ön sin Bok fan 1858  tö en ain Forteling töhopstelt en biaarbert heer. Di jest Part fan didiarem Forteling heer di Tiitel „Der Meermann Ekke Nekkepenn“.

Di Forteling bigent diarme, dat Eke Nekepen di Wüf fan di Koptain fan en Sölring Skep, wat ön en Storem aur tö Englön faart, om Help ber, aur jüst sin Jungen böören uur. Hi bringt di dailk en helpwelig Koptainswüf üp Seegrün tö sin Wüf Raan. Eeđer dat dit Jungen bēren es, fair di Koptainswüf en Masi Gul en Sölwer en kumt töbeek tö dit Skep. Di Skeper en sin Wüf ken nü bi beest Weđer fiiđerfaar en kum da seeker en bihölen töbeek tö jaar Itüüs Raantem üp Söl.

Maning Jaaren leeter teenkt Eke Nekepen om didiarem Bigeewenhair töbeek en wel nü – aurdat sin Raan öntwesken „ual en skrumplig“ uuren es –, önstair di Koptainswüf tö sin Wüf haa. Üs hi jen Dai dit Skep fan di Raantemböör Koptain sjocht, bisnaket hi Raan, wat üp Seegrün set, Saalt tö grinjen. Diarbi öntstaant en stark Trek, hur di Sölring Skeper en sin Skepslir ön tö Duar kum.

Üp di Wai tö di Koptainswüf raaket Eke Nekepen, wat höm ön en sjüntig Seeman forwanelt heer, bi Raantem bi Strön di Koptain sin ünbiröört Faamen Inge. Uk wan jü ek wel, stat hi höör bi ark Finger en gul Ring, hinget höör en gul Keting om Hals en sair, dat jü sin Brir es. Dit Faamen ber mer Tuaren ön Oogen, dat hi höör friidēr, man hi swaaret, dat hi dit bluat dö ken, wan jü höm di naist Inj sin Noom sii ken. Man nemen üp Ailön keent di ünbikeent Freemer. Üs Inge fortwiifelt di naist Inj weđer bi Strön langslapt, jert jü bi't süđerk Jen fan't Ailön bi Höörnem en Stem üt en Bārig, wat sjungt:

: *Delling skel ik bruu;*
: *Miaren skel ik baak;*
: *Aurmiaren wel ik Bröllep maak.*
: *Ik jit Ekke Nekkepen,*
: *Min Brid es Inge fan Raantem,*
: *En dit weet nemmen üs ik aliining.*

Diarüphen lapt jü di Stair, hur jü me di Freemer ofmaaket es, en röpt: „Dü jitst Eke Nekepen en ik bliiv Inge fan Raantem.“ Sent di Tir es di Miarman mal ārig üp di Sölringen en bidreft sin Skārenstreeken me jam. Hi bringt jaar Skeepen ön Storemer tönönt, let ja ön Raan höör Maaling önergung en biskaaricht di Sölring Küst me wilj Flören.

### ''Eke Nekepen'' en di nuurđisk Mütologii
C. P. Hansen her al bi sin Aarber me di *Chronik der Friesischen Uthlande* (1856) me di nuurđisk Mütologii tö dön en luket diarfuar – üs hi salev sair – iin ön dit Bok *Die nordische Mythenlehre nach einer Reihe von Vorlesungen* fan Carsten Hauch (* 1790 † 1872), wat 1847 ön Leipzig ütkemen wiar. Al 1845 waar di Forteling fan *Eke Nekepen* ön di *Sagen, Märchen und Lieder der Herzogtümer Schleswig, Holstein und Lauenburg* fan Karl Müllenhoff döör „… Herrn Hansen in Keitum auf Sylt … “ publisiaret.

Ön sin „Materialien zu einer friesischen Mythologie“, wat 1850 ütkām, skreev Hansen: „Der Gott des Meeres hieß bei den Deutschen Ögis, bei den Dänen Eiger, bei den Friesen Eie oder Eia, auch Ekke oder Nekke. […] Seine Gemahlin war die Göttin Ran, welche den Strand segnete, die Schiffbrüchigen in ihre Netze zog und nach welcher das alte Strand- und Dünendorf Rantum vielleicht den Namen erhielt. Rane heißt übrigens im Nordischen so viel als rauben. Einer friesischen Sage nach hätte der Ekke einst zu einer Rantumerin, Namens Inge, gefreiet, doch einen Korb bekommen.“

Willy Krogman heer 1966 ön't Uurt achterön fan en Bok me Sölring Tialen aurtjüüen weeget, dat di Aurlechen fan Hansen forkiirt wiar. Nochweđer gair di Tērpsnoom Raantem üp dit ualnuurđisk Uurt *Rān* töbeek of em ken biwiisi, dat di Noom fan di ualnuurđisk Miargot Ægir en dit Uurt „Ekke“ etümoloogisk töhophingi. Krogman ment diarom uk, dat Hansen höm di Figuur Eke Nekepen üttaacht heer.

Diartö, wat Hansen tö di ualnuurđisk Gothair Rán ment, sair Krogman: „Ebenso wie den Meergott Ekke Nekkepenn hat Hansen auch die Meergöttin Raan oder, wie er auch schreibt, Raand erfunden. In diesem Falle hat der Ortsname *Raantem* auslösend gewirkt. Mit ihm hat der Name der altnordischen Meeresgöttin Ran, wie schon sein -t- erkennen lässt, jedoch nicht das geringste zu tun. Dem altnord. *Rān*, das dasselbe Wort wie das Neutrum *rān* „Raub, Plünderung“ ist und auf germ. **rahnan* beruht, müsste auf Sylt die Form **Riin* entsprechen.“

### Tö't Öntstuunen: Hansen sin Fuarlaagen
Hansen sin *Meermann Ekke Nekkepenn* seet höm üt tau forskelig Tialen töhop, wat eegenlig ek töhophinget. Di jest Diil fan di Tial kumt fan en Tial aur en Miarman (bi Krogmann, *Sylter Sagen*, Nr. 36, S. 17), en di taust Diil es en nuurđfriisk Wersjoon fan di bikeent Rumpelstilzchen-Forteling (bi Krogmann, Nr. 27, S. 13). Di jer Miarman-Tial liket tö en gurt Diil di fan Hansen, man jenicht, üs di Koptainswüf weđer ön Buurt fan höör Skep es. Hansen forbent dit me di nuurđfriisk Rumpelstilzchen-Wersjoon en maaket üt di jer litj Ucht di „Miarman“ Eke Nekepen. Om di tau Tialen tö forbinjen, teenkt hi höm di Motiiv üt, dat Eke Nekepen di Sölring Koptain tö Duar bringt, om sin Wüf tö friien. Dat di Tial realistisker wirket, skreft Hansen jit nau Stairnoomen üp Söl diartö. Dat Eke Nekepen jer eegenlig en litj Ucht wiar, sjocht em, wan Hansen höm ön en Bārig sjung let, wat fuar en Miarman temelk apartig liket.

Di Rumpelstilzchen-Wersjoon fan Hansen jert tö en fiir forbreeret Staatji- en Tialenkomplex. Ön di miist Staatjis helpt di litj Ucht of en üüđer Weesen en Faamen bi't Spenen fan en wes Masi Flaaks. Di nuurđfriisk Uurfuarem fan di Forteling – wat Hansen bi sin Wersjoon brükt – heer des Element ek. Diarme jert jü tö en jer litj Ker fan Wersjoonen, hur uk Tialen üt Pomern, Niedersachsen, Tirol, Nieder-Uasterrik en Sleeswig-Holstiin tö hiir.

Ali Staatjis üt didiarem Komplex haa töhop, dat di Noom fan di litj Ucht jemelk bliiv skel. Di litj Ucht seet en Wüfhaur (miist en Köningin) öner Drük en bluat wan jü sin Noom sii ken, es jü frii. Uk di Noom salev es en apartig Könstuurt me Weđerhaalin fan di Klang fan Silwen. Jir düki bitö fan „Rumpelstilzchen“ Noomen üs „Siperdintl“, „Zirkzirk“, „Ettle-Pettle“, engelsk „Tom Tim Tot“ of sweedsk „Titelituri“ āp. Dit Uurt „Eke Nekepen“ jert diartö. Wan em diarfan ütgair, dat di Noom fan di Figuur üp di Rumpelstilzchen-Wersjoon töbeekgair, slüt dit uk üt, dat di Noomendiil *Nekke* me dit ualhoogdütsk *nihhus*, *niccus* of *nicchessa*, ualengelsk *nicor* en ualnuurđisk *nykr* töhophinget. Aur dit bidüüdet alis "Weeterspook, Weeteründiirt" en es uk üs *Niss*, *Neck* of *Nöck* en üp dütsk „Nixe“ (Miarwüfki) bikeent en dit heer weđerom nöönt me di litj Ucht fan di Rumpelstilzchen-Tial tö dön. Di Noom kumt ön di Fal fan *Ekke* en spölet me di Klang. Sa kür em beest teenk, dat Hansen döör di Klang fan di Noom üp di Taacht kemen es, dat hi di tau Tialen töhopfüüget heer.

### ''Eckeneckepenn'' üs litj Jölman ön Storm sin Nowel ''Die Regentrude''
Bluat aacht Jaar eeđer dat Hansen sin *Sagen und Erzählungen der Haidebewohner auf Sylt* ütkemen wiar, noom Theodor Storm di Figuur, wat jer di litj Ucht ön di Rumpelstilzchen-Forteling wiar, fuar sin Nowel *[[Die Regentrude]]* en maaket di tö en grögelk Pük. Wilt Hansen üt di litj Ucht en Miarman maaket, es Storm sin *Eckeneckepenn* en litj Jölman, wat me sin Hekskönst di Eekern fordrügi let. Di Figuur uur salev üs en „knorpsiges Männlein im feuerroten Rock und roter Zipfelmütze“ biskrewen, me en „Kürbiskopf“, ruar Biirt en en „klumpigen Leib“ üp ten „Spindelbeinen“.

Me sin skriilen Lachin en aurdat hi fan jen Biin üp dit üđer springt, forhalt di litj Jölman höm jüst sa, üs di Leesers dit al üt di Staatji *Rumpelstilzchen* keen, wat 1812 dit jest Lop ön di „Kinder- und Hausmärchen“ fan di Bröđern Grimm drüket uuren es. Üđers üs ön üđer Wersjoonen fan di Jölman-Figuur, wat üt di Tialen fan Süđerdütsklön, Uasterrik en Tirol kumt, lewet Storm sin Pük ön en Hol öner di Öört en let diardöör om di litj Ucht fan di nuurđfriisk Tial-Wersjoon teenk, wat Hansen brükt heer. Temelk lik tö Hansen waant uk bi Storm dit Element fan't Spenen, ofsen diarfon fölicht hi dit bikeent Mönster: Di litj Jölman liift, dat höm nemen sjocht en jert, sjungt gurtmans en gurtem en Heksenspröök ön Riimen en forrat höm diardöör salev. Diardöör ken di Protagonisten – jir es't dit Paar Andrees en Maren – jaar Āpgaaw eeđerkum.

### ''Eke Nekepen'' ön di Musik
Reinhard Mey brükt di Figur Eke Nekepen ön sin Balaadi „Der Fischer und der Boss“.

*Aber bei diesem Wetter, da geht hier keiner mehr raus,*
*Da bleibt selbst Ekke Nekkepen bei den Meerjungfrau’n – im Muschelhaus*


## Literatur

* Gundula Hubrich-Messow: *Von Ekke Nekkepenn bis Martje Floris – Märchen und Sagen Nordfrieslands.* In: Thomas Steensen (Hrsg.): *Das große Nordfriesland-Buch.* Ellert und Richter, Hamburg 2000, , S. 268–273.
* Willy Krogmann: *Nachwort.* In: Willy Krogmann (Hrsg.): *Sylter Sagen. In der ursprünglichen Fassung nach C. P. Hansen u. a.* (= *Denkmäler deutscher Volksdichtung.* Bd. 7, ZDB-ID 504250-1). Schwartz, Göttingen 1966, S. 29–64.
* Christian Peter Hansen: *Sagen und Erzählungen der Sylter Friesen. Nebst einer Beschreibung der Insel Sylt als Einleitung.* Lühr & Dircks, Garding 1875 (Unveränderter Neudruck. Sändig, Walluf bei Wiesbaden 1972, ).
* Christian Peter Hansen: *Sagen und Erzählungen der Haidebewohner auf Sylt.* In: Christian Peter Hansen: *Friesische Sagen und Erzählungen.* Wendeborn, Altona 1858, S. 148–194.
* Theodor Storm: *Die Regentrude. Ein Mittsommernachtsmärchen.* Mit Kaltnadelradierungen von Carsten Gille, Nachwort von Gerd Eversberg. Rohrwall, Berlin 2000, .
* Linde Knoch: *Der Meermann Ekke Nekkepenn und Inge von Rantum*. In: *Kraft der Elemente auf Sylt. Bilder von Ingo Kühl und Märchen der Welt erzählt von Linde Knoch.*

## Weblinks

* *[https://www.projekt-gutenberg.org/antholog/s-schleswi/chap104.html Ekke Nekkepenn]* ön di Projekt Gutenberg-DE
* *[https://web.archive.org/web/20200610075352/https://www.projekt-gutenberg.org/sagen/schleswi/chap094.html Inge von Rantum und der Meermann auf Hörnum]* ön di Projekt Gutenberg-DE
* C.P. Hansens: ''Inge von Rantum'' – üt: W. Jessen, *Sylter Sagen, nach den Schriften d. Heimatforschers C. P. Hansen*, Westerland auf Sylt, 1925
* Theodor Storm: ''Die Regentrude'', ön di Projekt Gutenberg-DE

## Enkeltbiwiisen


## Luki uk jir