open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
1. mai

**1. mai** er dagur 121 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 122 um skotár). Tað eru 244 dagar eftur av árinum. Dagurin, ið er altjóða arbeiðaradagur, kallast eisini Valborgarmessa.

## Hendingar

* 1328 - Skotland verður sjálvstøðugt kongaríki, eftir at fyrri frælsiskríggj (1296–1328) móti Onglandi er liðugt.
* 1707 - Ongland og Skotland verða løgd saman í Kongsríki stóra Bretlands og við Sameiningarsáttmálanum verður skotskt fullveldi avtikið.
* 2007 - Føroya Landsstýri yvirtekur flogvøllin í Vágum.


## Føðingar
*1852 - Calamity Jane (d. 1903)
*1917 - Danielle Darrieux, fronsk sjónleikarinna og songkvinna.
*1930 - Jeffrei Henriksen, føroyskur rithøvundur og lærari (d. 2018). 
*1939 - Judy Collins, amerikonsk songkvinna.
*1943 - Levi Niclasen, rithøvundur og fyrrverandi borgarstjóri úr Hvalba, eisini kendur sum Óðin Ódn
*1945 - Rita Coolidge, amerikonsk songkvinna.
*1968 - Oliver Bierhoff, týskur fótbóltsleikari.
*1969 - Wes Anderson, amerikanskur leikstjóri.
*1973 - Oliver Neuville, týskur fótbóltsleikari.
*1982 - Tommy Robredo, spanskur tennisleikari.
*1984 - Saša Kolman, slovenskur fótbóltsleikari.

## Andlát
* 1118 - Edith av Skotlandi, ið tók navnið Matilda, tá hon gjørdi drotning av Onglandi (f. uml. 1080). 
* 1873 - David Livingstone, skotskur lækni og rannsóknarfari (f. 1813)
* 1920 - Margareta av Connaught, krúnprinsessa av Svøríki (f. 1882)
* 1945 - Joseph Goebbels, týskur politikari (f. 1897)
* 1978 - Aram Khachaturian, armenskt tónaskald (f. 1903)
* 1994 - Ayrton Senna, brasilskur F1 rasarakoyrari (f. 1960)
* 2023 - Gordon Lightfoot, kanadiskur sangari og sangskrivari (f. 1938).

Mai, 01.
22. desember

**22. desember** er dagur 356 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 357 um skotár er). 9 dagar eru eftir av árinum. 22. desember er tollaksmessuaftan.

## Hendingar

* 1982 - Tangaskipið Cape Island hjá Global Chemical Tankers var latið eigarunum. 


## Føðingar
* 1858 - Giacomo Puccini, italskt tónaskald (d. 1924)
* 1887 - Srinivasa Ramanujan (d. 1920)
* 1907 - Peggy Ashcroft, bretsk sjónleikarinna (d. 1991)
* 1912 - Lady Bird Johnson, amerikonsk forsetafrú (d. 2007)
* 1936 - Hector Elizondo, amerikanskur sjónleikari.
* 1949 - Robin Gibb, bretskur tónleikari (d. 2012)
* 1949 - Maurice Gibb, bretskur tónleikari (d. 2003)
*1959 - Rósa Samuelsen, løgtingskvinna.
* 1970 - Ted Cruz, amerikanskur politikari.
* 1972 - Vanessa Paradis, fronsk songkvinna og sjónleikarinna.
* 1984 - Basshunter, svenskur sangari.
* 1989 - Jordin Sparks, amerikonsk songkvinna.
* 1993 - Meghan Trainor, amerikonsk songkvinna.

## Andlát
* 1880 - George Eliot, enskur rithøvundur (f. 1819)
* 1943 - Beatrix Potter, enskur rithøvundur (f. 1866)
* 1989 - Samuel Beckett, írskur rithøvundur (f. 1906)
* 2014 - Joe Cocker, enskur sangari (d. 1944) 

Desember, 22.
20. mars

**20. mars** er dagur 79 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 80 um skotár er). 286 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

*2014 - Løgmaður Kaj Leo Holm Johannessen kunngjørdi á tíðindafundi, at Føroyski landgrunnurin norðanfyri var vaksin við 27.000 ferkilometrum, eftir at Føroyar hava fingið viðhald frá Landgrunsnevndini hjá ST. Avgerðin hjá landsgrunsnevndini gevur Føroyum rættindi til at útvinna náttúrutilfeingi á havbotninum og í undirgrundini.
* 1943 - Suðuroyar Sparikassi verður stovnaður.


## Føðingar
* 1828 - Henrik Ibsen, norskur rithøvundur (d. 1906).
* 1917 - Vera Lynn, ensk songkvinna (d. 2020).
* 1922 - Carl Reiner, amerikanskur filmsleikstjóri og sjónleikari (d. 2020).
* 1939 - Brian Mulroney, kanadiskur politikari.
* 1948 - John de Lancie, amerikanskur sjónleikari.
* 1950 - William Hurt, amerikanskur sjónleikari (d. 2022).
* 1957 - Spike Lee, amerikanskur leikstjori.
* 1958 - Holly Hunter, amerikonsk sjónleikarinna.
* 1979 - Freema Agyeman, ensk sjónleikarinna.
* 1983 - Thomas Kahlenberg, danskur fótbóltsleikari.
* 1983 - Eiji Kawashima, japanskur fótbóltsleikari.
* 1984 - Fernando Torres, spanskur fótbóltsleikari.
* 1990 - Marcos Rojo, argentinskur fótbóltsleikari.
* 1993 - Sloane Stephens, amerikonsk tennisleikarinna.

## Andlát
* 2004 - Juliana drotning (f. 1909).
* 2016 - Anker Jorgensen, danskur politikari (f. 1922).
* 2020 - Kenny Rogers, amerikanskur sangari (f. 1938)

Mars, 20.
21. mars

**21. mars** er dagur 80 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 81 um skotár er). 285 dagar eru eftir av árinum. 21. mars er várjavndøgur, og dagurin kallast eisini Bænadiktsmessa. 

## Hendingar

*1980 - Fimleikasamband Føroya (FFS) verður sett á stovn.
*2014 - Theodor Thomassen úr Sørvági er nú elsti føroyingur, ið hevur livað. Hann fylti 105 ár hin 28. oktober 2013, og 21. mars 2014 hevði hann livað í 38 495 dagar, sum var eins nógv og gjáarkvinnan, Fredrikka á Fløtti, ið varð fødd 2. juli í 1875 og andaðist 23. november í 1980. Frederikka var elsti føroyingur nakrantíð til henda dagin.
*2014 - Kringvarpið fekk Winther-heiðurslønina fyri sendingina um Skálafjarðartunnilin.


## Føðingar
*1685 - Johann Sebastian Bach, týskur tónasmiður (d. 1750).
*1806 - Benito Juarez, meksikanskur forseti (d. 1872).
*1839 - Modest Mussorgsky, russiskt tonaskald (d. 1881).
*1927 - Hans-Dietrich Genscher, týskur poltikari (d. 2016).
*1940 - Solomon Burke, amerikanskur tónleikari (d. 2010).
*1945 - Henrik Nordbrandt, danskur rithøvundur og yrkjari  (d. 2023).
*1950 - Sergej Lavrov, russiskur politikari og diplomatur.
*1955 - Jair Bolsonaro, brasilskur forseti.
*1958 - Gary Oldman, enskur sjónleikari.
*1960 - Ayrton Senna, brasilskur F1 rasarakoyrari (d. 1994).
*1962 - Matthew Broderick, amerikanskur sjonleikari.
*1963 - Ronald Koeman, niðurlendskur fótbóltsleikari.
*1967 - Carwyn Jones, valisiskur politikari.
*1980 - Ronaldinho, brasilskur fótbóltsleikari.
*1989 - Jordi Alba, spanskur fótbóltsleikari.
*1991 - Antoine Griezmann, franskur fótbóltsleikari. 
*1993 - María Ólafsdóttir, íslendsk songkvinna

## Andlát
* 1843 - Guadalupe Victoria, meksikanskur forseti (f. 1786).
* 2013 - Chinua Achebe, nigerianskur rithøvundur (f. 1930).
* 2015 - Jørgen Ingmann, danskur tónleikari (f. 1925).
* 2017 - Martin McGuinness (f. 1950).
* 2025 - George Foreman, amerikanskur boksari (f. 1949).

## Keldur

Mars, 21.
20. desember

**20. desember** er dagur 354 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 355 um skotár er). 11 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

*

## Føðingar
* 1909 - Vagn Holmboe, danskt tónaskald (d. 1996).
* 1927 - Kim Young-sam, suðurkoreanskur forseti (d. 2015)
* 1945 - Tom Tancredo, amerikanskur politikari.
* 1952 - Jenny Agutter, ensk sjónleikarinna.
* 1955 - Martin Schulz, týskur politikari.
* 1957 - Anna Vissi, songkvinna úr Kýpros.
* 1980 - Ashley Cole, enskur fótbóltsleikari.
* 1983 - Jonah Hill, amerikanskur sjónleikari.

## Andlát
* 1552 - Katharina von Bora, týsk nunna (f. 1499).
* 1968 - John Steinbeck, amerikanskur rithøvundur (f. 1902).
* 1982 - Artur Rubinstein, polsk-amerikansk pianist (født 1887).
* 1996 - Carl Sagan, amerikanskur stjørnufrøðingur (f. 1934).
* 2009 - Brittany Murphy, amerikonsk sjónleikarinna (f. 1977).

Desember, 20.
18. øld

**18. øld** var øldin, ið vardi frá 1701 til 1800 í tí gregorianska kalendaranum. 18. øld verður í Evropa nevnd upplýsingartíðin.

(17. øld - **18. øld** - 19. øld)

## Áratíggju og ár

## Týdningarmikil fólk
### Andlát
* Antonio Vivaldi, venetianskur tónasmiður (1678 - 1741)
* Johann Sebastian Bach, týskt tónaskald (1685 - 1750)
* Georg Friedrich Händel, týskur/bretskur tónasmiður (1685 - 1759)
* James Cook, bretskur sjófari (1728 - 1779)

### Føðingar
* Immanuel Kant, týskur heimsspekingur (1724 - 1804)
* James Cook, bretskur sjófari (1728 - 1779)
* George Washington, amerikanskur forseti (1732 - 1799)
* Leonhard Euler, sveisiskur støddfrøðingur
* Benjamin Franklin, amerikanskur uppfinnari og diplomatur
* Joseph Haydn, eysturríkskur tónasmiður (1732 - 1809) 
* Thomas Jefferson, amerikanskur forseti (1743 - 1826)
* Johann Wolfgang von Goethe, týskur rithøvundur og yrkjari (1749 - 1832)
* Wolfgang Amadeus Mozart, tónaskald (1756 - 1791)
* Ludwig van Beethoven, týskt tónaskald og pianistur (1770 - 1827) 
* Carl Friedrich Gauss týskur støddfrøðingur (1777 - 1855) 
* Franz Schubert, eysturríkst tónaskald og pianistur (1797 - 1828) 

*
Pauli Ellefsen

**Joen Pauli Højgaard Ellefsen**, best kendur sum **Pauli Ellefsen**, ( 20. apríl 1936 - 24. august 2012, føddur í Miðvági), var føroyskur politikari og ríkisgóðkendur grannskoðari. Hann var løgmaður í Føroyum frá 5. januar 1981 til 10. januar 85.

## Lívsleiðin

### Arbeiðsroyndir og útbúgving

Sum ungur var hann fiskimaður og útróðrarmaður. Miðskeiðis í fimtiárunum var hann við sluppini William Martin í tvey ár, sum abbi hansara, Dánjal Petur Højgaard úr Rituvík, átti. Sluppin var til fiskiskap undir Føroyum og Íslandi.
Seinni fór hann í skúla og lærdi til telegrafist og hevði kjans hjá danska reiðarínum Dansk-Fransk í tvey ár. Hann las til grannskoðara í Keypmannahavn. Meðan hann las arbeiddi hann samstundis sum grannskoðari. Eftir at hann var liðugur at lesa, arbeiddi hann í nøkur ár hjá revisiónsfirmanum C. Jespersen. Í 1969 gjørdist hann ríkisgóðkendur grannskoðari. Hann flutti heimaftur til Føroya fyrst í 1970-árunum, har hann eitt skifti hevði grannskoðaravirkið Sundstein & Ellefsen saman við Jógvani Sundstein. Í 1975 stovnaði hann sítt egna virki. Hann arbeiddi sum grannskoðari til 2006. Meðan Pauli var upptikin av politikki hevði hann onnur at taka sær av grannskoðaravirkinum. Robert LeFevre var stjóri eitt skifti, meðan Pauli var í politikki. Ein sonur og síðani ein verdóttur komu sum frá leið upp í fyritøkuna, seinni eisini sum ríkisgóðkendir grannskoðarar. 

### Politiska lívleiðin

Pauli gjørdist av álvara virkin í føroyskum politikki í 1974, tá hann fyri fyrstu ferð var valdur inn á Føroya Løgting fyri Sambandsflokkin. Táverandi formaður Sambandsfloksins, Trygvi Samuelsen, varð ikki afturvaldur, og tí bleiv nýggjur formaður valdur, og valið fall á nývalda Paula Ellefsen. Hann varð formaður floksins til hann valdi ikki at stilla upp aftur í 1990. Pauli var eisini virkin á danska Fólkatinginum, 1. mars 1977 varð hann valdur inn á Fólkatingið fyri fyrstu ferð. Tað var meðan Pauli Ellefsen var løgmaður, at samtíðarskattaskipanin varð sett í verk.

* 1974 - 1990 Formaður Sambandsfloksins.
* 1974 - 1990 Løgtingslimur
* 1978 - 1989 Fólkatingslimur (undantikin árini sum løgmaður)
* 1981 - 1985 Løgmaður

### Nevndarsessir
* Norðurlandaráðið 1975-76 og 1979
* Formaður í Valuta- og Prísráð Føroya 1973-76

### Heiður
* Riddari av Dannebrog á 1. stigi 

### Privatlívið
Foreldrini hjá Paula vóru Sofía, fødd Højgaard, úr Rituvík og Joen Elias Ellefsen úr Miðvági, hann var elstur av átta syskjum. Pauli giftist í 1963 við Henni Egholm Ellefsen, fødd Rasmussen. Eftir at hava búð nøkur ár í Danmark, fluttu tey til Føroya og búsettust í Hoyvík. Har vuksu børn teirra eisini upp.

## Keldur

* *Løgtingið 150 - Hátíðarrit*. Tórshavn 2002, Bind 2, s. 276 (PDF-Download )

Bólkur:Føroyskir politikarar
Bólkur:Løgmenn í Føroyum
Bólkur:Føðingar í 1936
Bólkur:Føroyskir fólkatingslimir
Bólkur:Løgtingslimir
Bólkur:Politikarar úr Sambandsflokkinum
Bólkur:Miðvingar
Bólkur:Havnafólk
Bólkur:Andlát í 2012
Jógvan Sundstein

**Jógvan Sundstein** (25. mai 1933 í Tórshavn - 8. juli 2024 í Holbæk) var løgmaður í Føroyum 1989 - 91. Hann var valdur inn á Føroya Løgting fyri Fólkaflokkin fyri fyrstu ferð í 1979. Hann var løgtingsformaður 1980 til 1984 og frá 1988 til 1989. Í tíðarskeiðnum 1991 til 1993 var hann fíggjarmálaráðharri, í sama tíðarskeiði var hann eisini varaløgmaður. Jógvan var formaður fyri Fólkaflokkin frá 1980 til 1993. Hann flutti til Danmarkar at búgva í 2003. Jógvan var útbúgvin og góðkendur sum løggildur (statsautoriseraður) granskoðari.

## Keldur
* *Løgtingið 150 - Hátíðarrit*. Tórshavn 2002, Bind 2, s. 251-252 (PDF-Download )
* Jógvan Sundstein er deyður, kvf.fo, 8.07.2024
* Floksfelagi: Jógvan Sundstein var ótroyttiligur, kvf.fo, 9.07.2024
* Til minnis um Jógvan Sundstein, vp.fo, 10/07/2024

Bólkur:Løgtingsformenn í Føroyum
Sundstein, Jógvan
Sundstein, Jógvan
Bólkur:Føðingar í 1933
Bólkur:Andlát í 2024
Bólkur:Varaløgmenn í Føroyum
Bólkur:Løgtingslimir
Bólkur:Politikarar úr Fólkaflokkinum
Edmund Joensen

**Edmund Esbern Johannes Joensen** (føddur 19. september 1944) er føroyskur politikari. 
Hann var løgmaður í Føroyum 1994 - 98, hann hevur verið løgtingsformaður, formaður Sambandsflokksins og hevur í fleiri førum verið valdur inn á Fólkatingið í Danmark, seinast á fólkatingsvalinum 5. juni 2019. 
Hann er stjóri í O.C. Joensen á Oyri og hevur verið virkin vinnulívsmaður, serliga innan fiskaaling.

* 1970 - 1980 bygdaráðslimur í Sunda kommunu
* 1988 - 2002 løgtingslimur
* 1990 - 1994 formaður í tingbólkinum hjá Sambandsflokkinum
* 1990 - 2001 formaður Sambandsflokksins
* 1994 - 1998 fólkatingslimur
* 1998-2002 formaður í tingbólkinum hjá Sambandsflokkinum
* 2002 - 2008 løgtingsformaður
* 2007 - 2011 fólkatingslimur
* 2011 - 2015 fólkatingslimur
* 2019 - fólkatingslimur

## Heiður
Edmund Joensen er Riddari av Dannebrog í 1. stig og hevur móttikið kommandørkrossin frá Margrethu Drotning.
* 1995 *Ridder af Dannebrog*
* 1997 *Ridder af Dannebrog af 1. grad* 
* 2005 *Kommandørkorset*

## Sí eisini
*Listi yvir fólkatingslimir úr Føroyum
*Fólkatingslimir valdir í 2011

## Keldur

* *Løgtingið 150 - Hátíðarrit*. Tórshavn 2002, Bind 2, s. 299 (PDF-Download )

Bólkur:Føroyskir politikarar
Bólkur:Løgmenn í Føroyum
Bólkur:Føðingar í 1944
Bólkur:Løgtingsformenn í Føroyum
Bólkur:Føroyskir fólkatingslimir
Bólkur:Løgtingslimir
Bólkur:Politikarar úr Sambandsflokkinum
22. mars

**22. mars** er dagur 81 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 82 um skotár er). 284 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

### Ítróttur
#### Fótbóltur
*2013 - Landsdystur á Ernst Happel leikvøllinum: Eysturríki - Føroyar 0-6

#### Bogaskjóting
*2015 - FM í bogaskjóting - Recurve: 1. Teitur Dalsgaard, 2. Absalon Hansen, 3. Eggaba Andreasen
*2015 - FM í bogaskjóting - Compound: 1. Anja Johansen, 2. Kaj Johannesen, 3. Albert Dam


## Føðingar
* 1912 - Karl Malden, amerikanskur sjónleikari (d. 2009)
* 1931 - William Shatner, kanadiskur sjónleikari.
* 1976 - Reese Witherspoon, amerikonsk sjónleikarinna.

## Andlát
* 1832 - Johann Wolfgang von Goethe (f. 1749) 

Mars, 22.
23. mars

**23. mars** er dagur 82 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 83 um skotár er). 283 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 1839 - Fyrstu ferð ok verður brúkt sum stytting fyri "oll korrect" í *Boston Morning Post*.
* 1928 - Sluppin "Acorn" úr Klaksvík liggur við Ísland og fiskar, tá hon verður rakt av einum stórum sjógvi, sum ger, at sjógvur kemur niður í lugarið og fyllir ein karbiddunk, sum spreingist. Av spreingingini doyggja 6 mans beinan vegin, og ein sjeyndi doyr nakrar dagar seinri av brandsárum. 


## Føðingar
* 1703 - Cajsa Warg, svenskur høvundur, sum skrivaði eina kenda kókibók (d. 1769).
* 1749 - Pierre-Simon Laplace, franskur støddfrøðingur (d. 1827).
* 1887 - Juan Gris, spanskur málari (d. 1927)
* 1900 - Erich Fromm, týskur sálarfrøðingur (d. 1980)
* 1904 - Joan Crawford, amerikonsk sjónleikarinna (d. 1977)
* 1910 - Akira Kurosawa, japanskur filmsleikstjóri (d. 1998).
* 1912 - Wernher von Braun, týsk-amerikanskur slóðbrótari hjá rúmdarrakettum (d. 1977).
* 1929 - Roger Bannister, bretskur ítróttamaður, sum íðkaði frælsan ítrótt (d. 2018).
* 1931 - Viktor Kortsjnoj, russiskur stórmeistari í talvi (d. 2016).
* 1940 - James Caan, amerikanskur sjónleikari (d. 2022).
* 1953 - Chaka Khan, amerikonsk sangarinna.
* 1956 - José Manuel Barroso, portugisiskur politikari.
* 1970 - Gianni Infantino, sveisiskur løgfrøðingur og FIFA-forseti.
* 1976 - Chris Hoy, skotskur súkklari.
* 1983 - Mo Farah, bretskur  ítróttamaður, sum íðkar frælsan ítrótt.
* 1988 - Jason Kenny, enskur súkklari.

## Andlát
* 1842 - Stendhal, franskur rithøvundur (f. 1783).
* 1916 - Rasmus Christoffer Effersøe (f. 1857).
* 2011 - Elizabeth Taylor, ensk-amerikonsk sjónleikarinna (f. 1932).
* 2015 - Lee Kuan Yew, singaporskur politikari (f. 1923).
* 2022 - Madeleine Albright, fyrrverandi uttanríkisráðharri í USA (f. 1937)

Mars, 23.
24. mars

## Hendingar

* 2008 - Eitt BAe 146 flogfar hjá Atlantic Airways missir nasahjólið beint áðrenn fráferð úr Kastrup Floghavn. Flogfarið lendir í Føroyum uttan trupulleikar; flogskipararnir høvdu ikki varnast nakað óreglusemi.
* 2018 - Nógv fólk kemur saman á Tórsvølli, at síggja eyðkenda HM-steypið í fótbólti og franska fótbóltsleikaran Christian Karembeu, ið var við til at vinna steypið til Fraklands í 1998. Eftir steðgin í Føroyum fór steypið víðari til Íslands á ferð síni kring heimin, áðrenn tað endar í Russlandi til FIFA heimsmeistarakappingina 2018.


## Føðingar
* 1494 - Georgius Agricola, týskur frøðimaður (d. 1555).
* 1874 - Harry Houdini, ungarsk-amerikanskur gyklari (d. 1926).
* 1926 - Dario Fo, italskur dramatikari, rithøvundur, leikstjóri og sjónleikari (d. 2016).
* 1930 - Steve McQueen, amerikanskur sjónleikari (d. 1980).
* 1960 - Nena, týsk songkvinna.
* 1970 - Lara Flynn Boyle, amerikonsk sjónleikarinna
* 1973 - Jim Parsons, amerikanskur sjónleikari
* 1977 - Jessica Chastain, amerikonsk sjónleikarinna
* 1986 - Nathalia Dill, brasilsk sjónleikarinna

## Andlát
* 1603 - Elisabet I, ensk drotning (f. 1533).
* 1844 - Bertel Thorvaldsen, dansk-íslenskur myndahøggari (f. 1770)
* 1905 - Jules Verne, franskur rithøvundur (f. 1828).
* 1938 - Jørgen-Frantz Jacobsen, føroyskur rithøvundur (f. 1900).
* 2016 - Johan Cruyff, hollendskur fótbóltsleikari (f. 1947).
* 2016 - Garry Shandling, amerikanskur skemtari (f. 1949).
* 2018 - Lys Assia, sveisisk songkvinna (f. 1924)

## Keldur

Mars, 24.
25. mars

Dagurin verður eisini nevndur mariumessa ella boðanardagur Mariu. Av tí at tað eru fleiri mariumessur, verður hesin dagurin nevndur *mariumessa um várið*.

## Hendingar

* 2010 - Dagurin verður útnevndur Dagur Málsins av landsstýriskvinnuni í mentamálum, Helena Dam á Neystabø.
* 2018 -  Kalsoyingar vakna við at standmyndin av Kópakonuni, ið stendur í Mikladali,  hevur verið ílatin í burka.


## Føðingar
* 1819 - V.U. Hammershaimb, føroyskur prestur, politikari og málfrøðingur, faðir at skriftmáli føroyinga. (d. 1909).
* 1881 - Bela Bartok, ungarnskt tónaskald (d. 1945).
* 1942 - Aretha Franklin, amerikonsk songkvinna (d. 2018).
* 1947 - Elton John, enskur sangari.
* 1962 - Marcia Cross, amerikonsk sjónleikarinna
* 1965 - Sarah Jessica Parker, amerikonsk sjónleikarinna

## Andlát
* 1918 - Andreas William Restorff, føroyskur forrætningsmaður (f. 1846). 
* 1918 - Claude Debussy, franskt tónaskald (f. 1862).
* 2006 - Buck Owens, amerikanskur sangari og sangskrivari (f. 1929)

## Keldur


Mars, 25.
26. mars

**26. mars** er dagur 85 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 86 um skotár er). 280 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 1852 - Á hesum degi kom ríkisdagslógin um, at Føroya løgting skuldi setast aftur á stovn. Tingið fekk tó ikki lóggávuvald, men var í roynd og veru bert eitt amtsráð.


## Føðingar
* 1931 - Leonard Nimoy (d. 2015)
* 1940 - Nancy Pelosi
* 1941 - Richard Dawkins
* 1985 - Keira Knightley
* 1996 - Døgg Nónsgjógv

## Andlát
* 1827 - Ludwig van Beethoven, týskt tónaskald
* 1892 - Walt Whitman, amerikanskur rithøvundur (f. 1819)
* 1923 - Sarah Bernhardt
* 1945 - David Lloyd George
* 2005 - James Callaghan
* 2015 - Tomas Tranströmer, svenskur rithøvundur (f. 1931)

Mars, 26.
19. desember

**19. desember** er dagur 353 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 354 um skotár er). 12 dagar eru eftir av árinum.


## Hendingar

*2020 - Eysturoyartunnilin varð tikin í nýtslu


## Føðingar
*1906 - Leonid Bresnjev, sovetskur politikari (d. 1982).
*1915 - Édith Piaf, fronsk songkvinna (d. 1963).
*1934 - Pratibha Patil, indiskur forseti.
*1941 - Lee Myung-bak, suðurkoreanskur forseti.
*1942 - Milan Milutinovic, jugoslaviskur politikari og fyrrverandi forseti í Serbia (d. 2023).
*1956 - Jens Fink-Jensen, danskur rithøvundur.
*1969 - Kristy Swanson, amerikonsk sjónleikarinna.
*1972 - Alyssa Milano, amerikonsk sjónleikarinna.
*1980 - Jake Gyllenhaal, amerikanskur sjónleikari.
*1995 - Brandur Hendriksson, føroyskur fótbóltsleikari.
*1998 - Frans Jeppsson Wall, svenskur sangari.

## Andlát
*1915 - Alois Alzheimer (f. 1864).
*1996 - Marcello Mastroianni, italskur sjónleikari (f. 1924).
* 2022 - Jóhan Hendrik Winther Poulsen, føroyskur málfrøðingur (f. 1934).

Desember, 19.
27. mars

**27. mars** er dagur 86 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 87 um skotár er). 279 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 1979 - Sclerosufelagið stovnað.
*1993 - Jiang Zemin tekur við sum forseti í Kina, hann tók við eftir Yang Shangkun.
* 2015 - Fuglfirðingurin Jógvan Joensen gjørdist nummar tvey í X Factor Danmark 2015. Emilie Esther vann sangtalentkappingina hjá DR.


## Føðingar
* 1970 - Gaia Zucchi, italsk sjónleikarinna.
* 1944 - Karin Kjølbro, fyrrverandi løgtingskvinna
* 1901 - Carl Barks, amerikanskur teknirøðsrithøvundur og -teknari (d. 2000)

## Andlát
* 1968 - Juri Gagarin, sovjetrussiskur rúmdarmaður (f. 1934)
* 

Mars, 27.
28. mars

**28. mars** er dagur 87 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 88 um skotár er). 278 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 1959 - Nýbygda loranstøðin á Eiði koppaði í kavaroki.
* 1988 - Atlantic Airways fleyg sín fyrsta túr millum Føroyar og Danmark.
* 2012 - Nýggja Airbus A319-flogfarið hjá Atlantic Airways flýgur sín fyrsta rututúr, millum Føroyar og Keypmannahavn.
* 2014 - Mikkalina Norðberg vald sum ársins íverkseti á íverksetaradegnum í fabrikkini hjá Østrøm í Havn.
* 2015 - Pál Joensen vinnur gull í 800 metrum frí á Danish Open við tíðini 7:52.82, sum er besta tíð í heiminum higartil í ár (til 28. mars 2015) og nýtt stevnumet.


## Føðingar
* 1894 - Victor Danielsen (týddi Bíbliuna) (d. 1961).
* 1912 - Karsten Hoydal, føroyskur rithøvundur (d. 1990).
* 1936 - Mario Vargas Llosa, rithøvundur.
* 1966 - Høgni Hoydal, føroyskur politikari.
* 1986 - Lady Gaga, amerikanskur popp-sangari.

## Andlát
* 1941 - Virginia Woolf, bretskur rithøvundur (f. 1882).
* 1969 - Dwight D. Eisenhower, 34. forseti Sambandsriki Amerika (f. 1890).
* 2013 - Richard Griffiths, bretskur sjónleikari (f. 1947). 

Mars, 28.
29. mars

**29. mars** er dagur 88 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 89 um skotár er). 277 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 2015 - EM undankappingardystur Rumenia - Føroyar  1-0. (Keșerü 21.) Dómari: Artur Dias úr Portugal.
* 2015 - Sarita Hansen úr Miðvágs Róðrarfelag vann í vikuskiftinum tvey ensk meistaraheiti í innirógving, í 2000 og 500 metrum. Bergur Dam Jensen vann silvur í 500 metrum og bronsu í 2000 metrum.
* 2014 - Marnar Djurhuus setti nýtt føroyskt met í HM í hálvum maraton í Keypmannahavn. Hann tók 25-ára gamla metið hjá Absalon Hansen.
* 1798 - Tjóðveldi Sveis verður stovnað


## Føðingar
* 1790 - John Tyler, amerikanskur forseti (d. 1862).
* 1889 - Warner Baxter, amerikanskur sjónleikari (d. 1951).
* 1929 - Lennart Meri, estiskur forseti (d. 2006).
* 1943 - John Major, bretskur politikari.
* 1943 - Vangelis, grikskur tónleikari og tónaskald (d. 2022)
* 1957 - Christopher Lambert, fransk-amerikanskur sjónleikari.
* 1964 - Elle Macpherson, avstralsk modell.
* 1968 - Lucy Lawless, nýsælendsk sjónleikarinna.
* 1976 - Jennifer Capriati, amerikanskur tennisleikari.
* 1987 - Dimitri Payet, franskur fotbóltsleikari.

## Andlát
* 1792 - Gustav III kongur av Svøríki (f. 1746)
* 1891 - Georges Seurat, franskur málari (f. 1859).
* 1912 - Robert Falcon Scott, bretskur pólfari (f. 1868)
* 1982 - Walter Hallstein, týskur politikari (f. 1901)
* 2004 - Peter Ustinov, bretskur sjónleikari (f. 1921)
* 2016 - Patty Duke, amerikonsk sjónleikarinna (f. 1946).

Mars, 29.
30. mars

**30. mars** er dagur 89 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 90 um skotár er). 276 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 1867 - USA keypur Alaska frá Russlandi fyri 7,2 milliónir dollar (tvs. 4.19$ pr. km²). Í miðlunum verður keypi kalla *Seward's Folly*.
* 2014 - Pál Joensen vann gull á Danish Open á langgeil í 1500 m frí við tíðini 15:12.20 min.
* 2014 - Magnus Jákupsson vann gull á Danish Open á langgeil í 50 m rygg við tíðini 26.32 sek.
* 2014 - Astrið Foldarskarð svam 50 m firvald á Danish Open við tíðini 28.29, sum var nýtt føroyskt met. Hon gjørdist nummar 8 í finaluni við tíðini 28.53 sek.
* 2014 - Óli Mortensen svam 1500 m frí við tíðini 15:59.02 á Danish Open, sum var nýtt føroyskt juniormet, hann svam næstskjótast í riðlinum. Hann átti sjálvur gamla metið á 16:08.20. Hann gjørdist nummar 6 av øllum.


## Føðingar
* 1746 - Francisco Goya, spanskur listamálari (d. 1828).
* 1853 - Vincent van Gogh, niðurlendskur listamálari (d. 1890)
* 1940 - Astrud Gilberto, brasilsk songkvinna (d. 2023).
* 1948 - Óli Breckmann, løgtingslimur.
* 1986 - Sergio Ramos, spanskur fótbóltsleikari

## Andlát
* 2025 - Sonne Smith, føroyskur tíðindamaður, rithøvundur og týðari (f. 1946).
* 

Mars, 30.
31. mars

**31. mars** er dagur 90 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 91 um skotár er). 275 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 1959 - Tann 14. Dalai Lama flýggjar úr Tibet, ið er hersett av Kina, til India.
* 1981 - Sunda Judofelag verður sett á stovn.


## Føðingar
* 1732 - Joseph Haydn, eysturískur tónasmiður (d. 1809).
* 1914 - Octavio Paz, meksikanskur rithøvundur (d. 1998).
* 1943 - Christopher Walken, amerikanskur sjonleikari.
* 1943 - Roy Andersson, svenskur filmsleikstjóri.
* 1947 - Kristian Blak, danskur/føroyskur tónleikari.
* 1948 - Al Gore, amerikanskur varaforseti.
* 1971 - Ewan McGregor, skotskur sjonleikari.

## Andlát
* 1727 - Isaac Newton, enskur alisfrøðingur (f. 1643)
* 1837 - John Constable, enskur listmálari (f. 1776)
* 1995 - Selena, amerikonsk songkvinna (f. 1971)
* 2016 - Zaha Hadid, irakisk-bretskur arkitektur (f. 1950)
* 2016 - Hans-Dietrich Genscher, týskur politikari (f. 1927)

## Keldur

Mars, 31.
4. mai

**4. mai** er dagur 124 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 125 um skotár). Tað eru 241 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

*1979 - Margaret Thatcher verður fyrsta kvinna, ið situr sum forsætismálaráðharri í Stóra Bretlandi.
*2014 - Henrietta Nielsen, Anna Mikkjalsdóttir og Durita F. Jensen luttaka í HM-kapping í borðtennis fyri lið í japanska høvuðsstaðnum, Tokyo. Tær enda nummar 77 út av 96 luttakandi londum.


## Føðingar
* 1916 - Kakuei Tanaka, japanskur politikari (d. 1993)
* 1928 - Hosni Mubarak, egyptiskur forseti  (d. 2020).
* 1929 - Audrey Hepburn, bretsk sjonleikarinna (d. 1993)
* 1947 - Richard Jenkins, amerikanskur sjonleikari.
* 1951 - Mick Mars, amerikanskur tonleikari.
* 1960 - Werner Faymann, eysturikskur politikari og fyrrverandi kanslari.
* 1987 - Cesc Fabregas, spanskur fotboltsleikari.
* 1989 - Dánjal Martin Hofgaard, føroyskur rógvari og svimjari.

## Andlát
* 1960 - Thorstein Petersen, føroyskur politikari (f. 1899)
* 1980 - Josip Broz Tito, forseti Jugoslavia (f. 1892)
* 2012 - Adam Yauch, amerikanskur sangari (f. 1964)
* 2018 - Abi Ofarim, israelskur sangari (f. 1937)

Mai, 04.
2. mai

**2. mai** er dagur 122 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 123 um skotár). Tað eru 243 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1975 - Mærsk skipið Clara Mærsk bjargar 3.628 flóttafólkum úr Vjetnam vóru bjargaði av søkkandi M/V Truong Xuan og tikin umborð á Claru Mærsk. Rituvíkingurin Anton M. Olsen var kapteinur umborð á Claru Mærsk, tá hendingin fór fram.
* 1989 - Tað sonevnda "Blekingegade-málið" byrjar, tá ein 36-ára gamal maður koyrur av vegnum við Birkerød og løgreglan varnast at hann er eftirlýstur.
* 2011 - Osama bin Laden, ið stóð fyri álopinum á USA í 2001, varð myrdur 2. mai. 


## Føðingar
* 1729 - Katarina Mikla, keisarinna Russlands (d. 1796)
* 1921 - Satyajit Ray, indiskur leikstjóri (d. 1992)
* 1946 - Lesley Gore, amerikonsk songkvinna (d. 2015)
* 1952 - Christine Baranski, amerikonsk sjónleikarinna.
* 1975 - David Beckham, enskur fótbóltsleikari.
* 1985 - Nanna Øland Fabricius, donsk songkvinna.

## Andlát
* 1519 - Leonardo da Vinci, italskur listamálari og myndahøggari (f. 1452)
* 1892 - Peter Alberg Holm, føroyskur prestur í Danmark (f. 1823)
* 1998 - Justin Fashanu, enskur fótbóltsleikari (f. 1961)
* 2011 - Osama bin Laden, saudi-arabiskur yvirgangsmaður (f. 1957)

Mai, 02.
5. apríl

**5. apríl** er dagur 95 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 96 um skotár er). 270 dagar eru eftir av árinum.

## Hendingar

* 2014 - Føroyska kvinnulandsliðið skrivar søgu, tá tær spældu javnleik 1-1 á Tórsvølli móti Bosnia/Hersigovina og harvið fingu fyrsta stigið nakrantíð í einari HM-undankapping. Eyðvør Klakstein gjørdi málið hjá Føroyum í 78. minutti.
* 1992 - Bosnia-Hersegovina verður sjálvstøðugur statur.


## Føðingar
* 1900 - Spencer Tracy, amerikanskur sjonleikari (d. 1967)
* 1908 - Bette Davis, amerikonsk sjonleikarinna (d. 1989)
* 1913 - Ruth Smith, føroyskur listamálari (d. 1958)
* 1916 - Gregory Peck, amerikanskur sjonleikari (d. 2003)
* 1922 - Tom Finney, enskur fotboltsleikari (d. 2014)
* 1934 - Roman Herzog, tyskur forseti (d. 2017)
* 1937 - Colin Powell, amerikanskur politikari (d. 2021).
* 1946 - Jane Asher, ensk sjonleikarinna.
* 1953 - Jóanes Nielsen, føroyskur rithøvundur.
* 1976 - Tróndur Bogason, føroyskt tónaskald
* 1982 - Thomas Hitzlsperger, tyskur fotboltsleikari.

## Andlát
* 1975 - Chiang Kai-shek, kinesiskur politikari (f. 1887)
* 1994 - Kurt Cobain, amerikanskur tonleikari (f. 1967)
* 1997 - Allen Ginsberg, amerikanskt skald (f. 1926)
* 2008 - Charlton Heston, amerikanskur sjonleikari (f. 1923)

Apríl, 05.
5. mai

**5. mai** er dagur 125 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 126 um skotár). Tað eru 240 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1494 - Kristoffur Kolumbus kemur til oynna Jameika og ognar hana Spania. 
* 1640 - Karl 1., kongur í Onglandi, avtekur enska tjóðartingið, sum vardi bara í 3 vikur ("The short parliament").
* 1936 - Italia hertekur Addis Ababa í Etiopia. 
* 2010 - Ófriður tekur seg upp í Grikkalandi vegna griksku fíggjarkreppuna. 
*


## Føðingar
*1813 - Søren Kierkegaard, danskur heimspekingur (d. 1855)
*1818 - Karl Marx, týskur heimspekingur (d. 1883)
*1846 - Henryk Sienkiewicz, pólskur rithøvundur (d. 1916)
*1914 - Tyrone Power, amerikanskur sjónleikari (d. 1958)
*1942 - Tammy Wynette, amerikonsk songkvinna (d. 1998)
*1943 - Michael Palin, enskur sjónleikari og rithøvundur.
*1957 - Richard E. Grant, enskur sjónleikari.
*1980 - Yossi Benayoun, israelskur fótbóltsleikari.
*1981 - Craig David, enskur sangari.
*1988 - Adele, ensk songkvinna.
*1989 - Chris Brown, amerikanskur sangari.

## Andlát
*1821 - Napoleon Bonaparte, franskur keisari (f. 1769)
*1977 - Ludwig Erhard, týskur kanslari (f. 1897)
*2002 - Hugo Banzer, bolivianskur forseti (f. 1926)
*2010 - Umaru Musa Yar'Adua, nigerianskur forseti (f. 1951)

Mai, 05.
6. mai

**6. mai** er dagur 126 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 127 um skotár). Tað eru 239 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1840 - Fyrsta frímerkið í heiminum verður givin út í Bretlandi.
* 1922 - Fyrsti bilurin kemur til Føroya. Tað er Júst Sivertsen í Havn, ið eigur bilin. 
* 1937 - Týska luftskipið *LZ 129 Hindenburg* hvørvur í einum eldhavi, tá ið tað skal seta seg í Lakehurst, New Jersey. 
* 1973 - Henning Joensen læt upp málingahandilin Vágs Litbúð í Vági.


## Føðingar
* 1856 - Sigmund Freud, eysturíkskur neurologur (d. 1939)
* 1866 - Jóannes Patursson, føroyskur kongsbóndi (d. 1946)
* 1904 - Harry Martinson, svenskur rithøvundur (d. 1978)
* 1915 - Orson Welles, amerikanskur sjónleikari (d. 1982)
* 1947 - Alan Dale, nýsælendskur sjónleikari.
* 1953 - Tony Blair, bretskur politikari.
* 1953 - Graeme Souness, skotskur fótbóltsleikari.
* 1961 - George Clooney, amerikanskur sjónleikari.
* 1983 - Gabourey Sidibe, amerikonsk sjónleikarinna.

## Andlát
* 1859 - Alexander von Humboldt, týskur náttúrufrøðingur og vísindaligur rannsóknarfari (f. 1769)
* 1862 - Henry David Thoreau, amerikanskur rithøvundur, yrkjari og heimspekingur (f. 1817)
* 1877 - Johan Ludvig Runeberg, finskur rithøvundur (f. 1804)
* 1910 - Edvard VII, bretskur kongur (f. 1841)
* 1951 - Hans Andrias Djurhuus, føroyskur yrkjari og annar av Áarstovubrøðrunum (f. 1883).
* 1952 - Maria Montessori, italskur lækni og námsfrøðingur (f. 1870)
* 1992 - Marlene Dietrich, týsk sjónleikarinna og songkvinna (f. 1901)
* 2002 - Pim Fortuyn, niðurlendskur politikari (f. 1948)
* 2013 - Giulio Andreotti, italskur politikari (f. 1919)

Mai, 06.
7. mai

**7. mai** er dagur 127 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 128 um skotár). Tað eru 238 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1697 - Kongaliga borgin í Stokkhólmi, ið stavar frá miðøldini verður oyðiløgd av eldsbruna.
* 1824 - Níggjunda Symfoniin hjá Ludwig van Beethoven verður frumframførd í Wien.
* 1832 - London-sáttmálin verður undirskrivaður, har viðurkenningin av Grikkalandi sum eitt sjálvstøðugt kongsríki verður staðfest av Stóra Bretlandi, Fraklandi, Russlandi og Bayern.
* 1974 - Tyski samveldiskanslarin Willy Brandt leggur frá sær.
* 1994 - Heimskenda listaverkið "Skríggið" hjá norska listamanninum Edvard Munch verður funnið, eftir at tað hevði verið stjolið frá norska kunstgallerinum í februar sama ár. 
* 2000 - Vladimir Putin gerst forseti Russlands.
* 2008 - Dmitry Medvedev gerst forseti Russlands.



## Føðingar
*1711 - David Hume, skotskur heimspekingur og søguskrivari (d. 1776)
*1833 - Johannes Brahms, týskt tónaskald (d. 1897)
*1840 - Pjotr Iljitj Tjajkovskij, russiskt tónaskald (d. 1893)
*1861 - Rabindranath Tagore, indiskur rithøvundur (d. 1941)
*1901 - Gary Cooper, amerikanskur sjónleikari (d. 1961)
*1919 - Eva Peron, argentinsk forsetafrú (d. 1952)
*1939 - Ruud Lubbers, niðurlendskur politikari (d. 2018)
*1956 - Jan Peter Balkenende, niðurlendskur politikari.
*1968 - Traci Lords.
*1983 - Garry O'Connor, skotskur fótbóltsleikari.

## Andlát
*1825 - Antonio Salieri, italskt tónaskald (f. 1750)
*1840 - Caspar David Friedrich, týskur romantiskur landslagsmálari (f. 1774)
*2011 - Seve Ballesteros, spanskur golfleikari (f. 1957)

Mai, 07.
8. mai

**8. mai** er dagur 128 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 129 um skotár). Tað eru 237 dagar eftur av árinum. Altjóða Reyða Kross dagur verður hátíðarhildin í dag.

## Hendingar

* 1521 - Týski munkurin Martin Luther verður lýstur í bann og friðleysur av týsk-rómverska keisaranum Karl V. á ríkisdegnum í Worms, tí at Luther vildi ikki taka skriftirnar aftur.
* 1794 - Franski evnafrøðingurin Antoine Lavoisier verður dømdur til deyða fyri falsan av tubakki og skattasvik. Hann verður tikin av døgum við hálshøgging í falløks (guillotinu) sama dag.
* 1886 - John Pemberton byrjar at selja "Coca-Cola" sum heilsudrykkur.
* 1902 - Gosfjallið Mount Pelee á fronsku oynni Martinique í Karibiahavinum fer at goysa ógvusliga. Størsti býur og táverandi høvuðsstaðurin *St. Pierre* verður lagdur í oyði og nærum øll fólkini í býnum lata lív.
* 1912 - Filmsframleiðslufyritøkan Paramount Pictures verður sett á stovn.
* 1945 - Seinni heimsbardagi endar í Evropa hendan dagin.
* 1978 - Fjallaklintrararnir Reinhold Messner og Peter Habeler verða fyrstir at røkka toppin á Mount Everest uttan at nýta eyka súrevni.
* 1983 - Norðurlandahúsið í Føroyum letur upp alment.
* 1998 -  Danski fótbóltsleikarin Michael Laudrup kunnger, at hann gevst sum yrkisfótbóltsleikari eftir HM í Fraklandi.


## Føðingar
* 1753 - Miguel Hidalgo, meksikanskur politikari (d. 1811)
* 1828 - Henry Dunant (d. 1910)
* 1884 - Harry S. Truman, amerikanskur forseti (d. 1972)
* 1906 - Roberto Rossellini, italskur leikstjóri (d. 1977)
* 1937 - Thomas Pynchon, amerikanskur rithøvundur.
* 1945 - Keith Jarrett, amerikanskur tónleikari.
* 1954 - John Michael Talbot, amerikanskur sangari og tónaskald.
* 1958 - Roddy Doyle, írskur rithøvundur.
* 1975 - Enrique Iglesias, spanskur sangari.
* 1976 - Martha Wainwright, kanadisk songkvinna.

## Andlát
* 1319 - Hákun Magnusson, kongur Noregs (f. 1270)
* 1794 - Antoine Lavoisier, franskur evnafrøðingur (f. 1743)
* 1819 - Kamehameha I, havaiiskur kongur (f. c. 1758)
* 1873 - John Stuart Mill, enskur heimspekingur (f. 1808)
* 1903 - Paul Gauguin, franskur listamálari (f. 1848)
* 2012 - Maurice Sendak, amerikanskur rithøvundur (f. 1928)

Mai, 08.
9. mai

**9. mai** er dagur 129 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 130 um skotár). Tað eru 236 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1901 - Avstralska tingið verður sett fyri fyrstu ferð.
* 1955 - Vesturtýskland fer upp í hernaðarsamgonguna NATO.
* 1970 - Vjetnamkríggið: ímillum 75.000 og 100.000 túsund krígsmótstandarar (myndin) samlast uttanfyri Hvíta Húsið í Washington D.C. í USA at mótmæla krígnum.
*


## Føðingar
*1800 - John Brown, amerikanskur frælsisstríðsmaður (d. 1859).
*1860 - J. M. Barrie, skotskur rithøvundur (d. 1937)
*1874 - Howard Carter enskur fornfrøðingur (d. 1939)
*1891 - May Warden, ensk sjónleikarinna (d. 1978).
*1936 - Glenda Jackson, ensk sjónleikarinna og politikari (d. 2023).
*1945 - Jupp Heynckes, týskur fótbóltsleikari.
*1946 - Candice Bergen, amerikonsk sjónleikarinna.
*1949 - Billy Joel, amerikanskur tónleikari.
*1955 - Anne Sofie von Otter, svensk operasangarinna.
*1979 - Rosario Dawson, amerikonsk sjónleikarinna.

## Andlát
*1707 - Diderik Buxtehude, danskt/týskt tónaskald (f. uml. 1637).
*1805 - Friedrich Schiller, týskur rithøvundur (f. 1759)
*1903 - Paul Gauguin, franskur máleri (f. 1848).
*1978 - Aldo Moro, italskur fyrrverandi forsætisráðharri (myrdur) (f. 1916).
*1986 - Tenzing Norgay, nepalskur fjallaklintrari (f. 1914)

Mai, 09.
10. mai

**10. mai** er dagur 130 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 131 um skotár). Tað eru 235 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1655 - Jameika gerst enskt hjáland.
* 1774 - Franski trónarvingin Ludvík og kona hansara Marie Antoinette verða kongur og drotning í Fraklandi. 
* 1962 - Teknimyndarøðsútgevarin Marvel Comics útgevur fyrsta blaðið av The Incredible Hulk.
* 1994 - Nelson Mandela verður fyrsti svarti forseti í Suðurafrika.
*


## Føðingar
* 1838 - John Wilkes Booth, amerikanskur sjónleikari og drápsmaður (d. 1865)
* 1863 - Kaarle Krohn, finskur fólkalívsfrøðingur og professor (d. 1933)
* 1878 - Gustav Stresemann, týskur politikari (d. 1929)
* 1897 - Einar Gerhardsen, norskur politikari (d. 1987)
* 1899 - Fred Astaire, amerikanskur sjónleikari og dansari (d. 1987)
* 1952 - Kikki Danielsson, svensk songkvinna.
* 1958 - Rick Santorum, amerikanskur politikari.
* 1960 - Bono, írskur sangari (U2)
* 1969 - Dennis Bergkamp, niðurlendskur fótbóltsleikari.
* 1981 - Humberto Suazo, kileanskur fótbóltsleikari.

## Andlát
* 1798 - George Vancouver, enskur rannsóknarfari (f. 1757)
* 1904 - Henry Morton Stanley (f. 1841)
* 1977 - Joan Crawford, amerikonsk sjónleikarinna (f. 1905)

Mai, 10.
11. mai

**11. mai** er dagur 131 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 132 um skotár). Tað eru 234 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

*1502 - Kristoffur Kolumbus setir segl og fer undir fjórðu ferðina um Atlantshav.
*1858 - Minnesota verður 32indi statur USA.
*1949 - Siam broytir navn til Thailand fyri aðru ferð. Fyrru ferð var í 1939, men varð broytt aftur til Siam í 1945.
*1974 - Landsfelag Føroyska Froskmanna skipaði fyri kappsvimjing um Nólsoyarfjørð. Birgir Enni úr Suðuroyar Froskmannafelag vinnur kappingina. Hann er 1 tíma og 25 min. og 15 sek. um teinin, sum er nýtt met. Nr. 2 gerst Hermann Eysturoy úr Tórshavnar Froskmannafelag, nr. 3 gerst Jonhard Hansen úr Eysturoyar Froskmannafelag.


## Føðingar
*1888 - Irving Berlin, amerikanskur tónasmiður og sangskrivari (d. 1989)
*1904 - Salvador Dali, spanskur málari (d. 1989)
*1918 - Richard Feynman, amerikanskur alisfrøðingur (d. 1988)
*1945 - Ingeborg Vinther, føroyskur politikari.
*1963 - Natasha Richardson, ensk sjónleikarinna (d. 2009)
*1978 - Laetitia Casta, fronsk sjónleikarinna.
*1982 - Cory Monteith, kanadiskur sjónleikari (d. 2013)
*1983 - Holly Valance, avstralsk songkvinna.
*1988 - Marcel Kittel, týskur súkklari.

## Andlát
* 1976 - Alvar Aalto, finskur arkitektur (f. 1898)
* 1981 - Bob Marley, jamaikanskur sangari (f. 1945)
* 2001 - Douglas Adams, enskur rithovundur (f. 1952)

Mai, 11.
12. mai

**12. mai** er dagur 132 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 133 um skotár). Tað eru 233 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1881 - Tunesia gerst franskt hjáland.
* 1917 - Sandavágssteinurin verður funnin.
* 1926 - Roald Amundsen og Umberto Nobile flúgva við luftskipinum *Norge* yvir Norðpólin. 
* 1941 - Konrad Zuse framførir Z3-telduna í Berlin. 



## Føðingar
* 1496 - Gustav Vasa, kongur Svøríkis (d. 1560)
* 1590 - Cosimo II de' Medici, stórhertugi av Toskana (d. 1621)
* 1803 - Justus von Liebig, týskur evnafrøðingur (d. 1873)
* 1820 - Florence Nightingale, ensk sjúkrasystir  (d. 1910)
* 1845 - Gabriel Fauré, franskur klaverleikari og tónasmiður (d. 1924)
* 1907 - Katharine Hepburn, amerikonsk sjónleikarinna (d. 2003)
* 1928 - Burt Bacharach, amerikanskur sangari, sangskrivari og klaverleikari (d. 2023)	
* 1929 - Sam Nujoma, fyrrverandi forseti í Namibia (d. 2025).
* 1936 - Frank Stella, amerikanskur málari og myndahøggari
* 1940 - Lill Lindfors, svensk songkvinna.
* 1950 - Gabriel Byrne, irskur sjonleikari.
* 1962 - Emilio Estevez, amerikanskur sjonleikari.
* 1967 - Bill Shorten, avstralskur politikari.
* 1975 - Jonah Lomu, nysjalendskur rugbyleikari (d. 2015).
* 1981 - Rami Malek, amerikanskur sjonleikari.
* 1995 - Luke Benward, amerikanskur sjonleikari og sangari.

## Andlát
* 1970 - Nelly Sachs, tyskur rithovundur (f. 1891)
* 2001 - Perry Como, amerikanskur sangari (f. 1912)
* 2001 - Alexei Tupolev, russiskur verkfrøðingur (f. 1925)
* 2005 - Monica Zetterlund, svensk sjónleikarinna (f. 1937)
* 2008 - Robert Rauschenberg, amerikanskur málari (f. 1925)
* 2017 - Mauno Koivisto, finskur forseti (f. 1923)
* 2018 - Tessa Jowell, enskur politikari (f. 1947)

Mai, 12.
13. mai

**13. mai** er dagur 133 í árinum í tí gregorianska kalendaranum (dagur 134 um skotár). Tað eru 232 dagar eftur av árinum.

## Hendingar

* 1852 - Færingetidende, fyrsta tíðindablað í Føroyum, kemur út.
* 1892 - Tvøroyrar Bóltfelag (TB),  fyrsta fótbóltsfelag í Føroyum verður sett á stovn.


## Føðingar
* 1717 - Maria Theresia, erkihertuginna av Eysturríki og týsk-rómversk keisarinna (d. 1780)
* 1894 - Asgeir Asgeirsson, íslendskur forseti (d. 1972)
* 1907 - Daphne du Maurier, enskur rithøvundur (d. 1989)
* 1922 - Bea Arthur, amerikonsk sjónleikarinna (d. 2009)
* 1939 - Harvey Keitel, amerikanskur sjonleikari.
* 1950 - Stevie Wonder, amerikanskur sangari og sangskrivari.
* 1968 - Scott Morrison, avstralskur politikari.
* 1983 - Yaya Touré, fótbóltsleikari av Fílabeinsstrondini.
* 1986 - Robert Pattinson, enskur sjónleikari.
* 1986 - Alexander Rybak, norskur sangari og sangskrivari.
* 1987 - Marianne Vos, nidurlendskur sukklari.
* 1993 - Romelu Lukaku, belgiskur fótbóltsleikari.

## Andlát
* 1930 - Fridtjof Nansen, norskur rannsóknarmaður (f. 1861)
* 1961 - Gary Cooper, amerikanskur sjónleikari (f. 1901)
* 2019 - Doris Day, amerikonsk sjónleikarinna (f. 1922)
* 2024 - Alice Munro, kanadiskur rithovundur (f. 1931)

Mai, 13.
Runavíkar kommuna

** Runavíkar kommuna** er ein kommuna í Eysturoy í Føroyum. Runavíkar kommuna fevnir um bygdirnar Rituvík, Æðuvík, Runavík, Saltangará, Glyvrar, Lamba, Lambareiði, Søldarfjørður, Skipanes, Skálafjørður, Skála, Oyndarfjørður, Funningsfjørð, Funningur og Elduvík. Fólkatalið í Runavíkar kommunu var 1. januar 2005 3.642 íbúgvar. Í dag(2015) er íbúgvaratalið 3.794, sambært heimasíðuni hjá Runavíkar kommunu.

## Býráðið
### Býráðið 2013-2017
Runavíkar býráð er mannað av 11 limum. Til seinasta býráðsval í 2012 varð Magnus Rasmussen, lærarin og bóndin úr Lamba, stóri atkvøðuslúkarin. Hann varð tískil valdur til borgarstjóra og tók yvir frá fyrrverandi borgarstjóranum Hans Jacob Lamhauge. Men tann 1.Januar 2016 gavst Magnus sum borgarstjóri, vegna at hann varð valdur á ting, og tí tók táverandi varaborgarstjórin, Tórbjørn Jacobsen yvir sum borgarstjóri í Runavíkar kommunu. Hinir 9 býráðslimirnir eru: Helgi L. Petersen, Bárður K. Nielsen, Kári E. Jacobsen, Jónleyg Hammer, Terje B. Vestergaard, Jónhard Danielsen, Hallur Ellingsgaard, Karl Rasmussen og Arnfinn Langaard. 

## Yvirlit yvir kommununa
Mentanar- og vinnulív í kommununi:
* Vinnulív
** Bakkafrost
** Borg 
** MEST
** AWI Boats 
** UniVice
** KREA 

* Handilslív
** Handilsfelagið (ein handilsfelagsskapur, ið hevur til endamáls at kunna um felags virksemi í handlunum í Runavík, í Saltangará og á Glyvrum)

* Matvøruhandlar
** Á
** FK
** Bónus

*matstovur
**MC café
**Sjókaféin
**Café Cibo
**Café Runavík (Hotel Runavík) 

*Kioskir
**Kiosk Vár
**Magn
**Effo

## Slóðir úteftir
*Runavíkar kommuna
*Borg
*Faroeyard
*AWI Boats service 
*KREA

Bólkur:Kommunur í Føroyum
Bólkur:Eysturoy
Sandavágs kommuna

** Sandavágs kommuna**, fyrrverandi kommuna í Føroyum. Sandavágs kommuna legði tann 1. januar 2009 saman við Miðvágs kommunu og varð til Vága kommunu. 

Bólkur:Kommunur í Føroyum
Sands kommuna

**Sands kommuna**, kommuna í Føroyum. Sands kommuna umfatar meginpartin av gomlu Sands bygd, ið upprunaliga fataði um hálva Sandoynna í vídd. 

Bólkur:Kommunur í Føroyum
Sjóvar kommuna

** Sjóvar kommuna**, kommuna í Føroyum. Sjóvar kommuna fevnir um bygdirnar Strendur, Innan Glyvur, Kolbanargjógv, Morskranes og Selatrað. Í kommununi búgva 1.043 fólk (48 % konufólk), harav 817 á Strondum (jan. 2005). 

Tann gamla Sjóvar sókn fevndi um bygdirnar Selatrað, Strendur, Skála og Skálafjørð. Av hesum bygdum er Skálafjørður tann yngsta. Hon er bygd onkuntíð í 1600-árunum. Fyri stívliga 100 árum síðan komu niðursetubygdirnar Morskranes og Innan Glyvur afturat. Tann nýggjasta niðursetubygdin er Kolbanargjógv sum kom fyri góðum 60 árum síðan. 
 
Navnið Sjóvar sókn kemur av býlinginum við Sjógv á Strondum, tí har stendur kirkjan sum nú er, og har hava kirkjur undan hesari staðið í fleiri hundrað ár so langt aftur, sum søguligar keldur røkka. Kirkjan við Sjógv var einasta kirkjan í sóknini heilt upp til okkara tíð. Kirkjan sum nú er, varð bygd í 1834. Á Selatrað kom kirkja í 1927, og á Skála í 1940. Hvussu gomul Sjóvar sókn og Strendur eru vita vit ikki, menn vilja verða við at vit skullu í hvussu so er aftur í 15. øld. 
 
1. januar 1952 fór Sjóvar sókn í tvíningar, og Skála og Skálafjørður fóru burturúr og gjørdust sjálvstøðug kommuna við heitinum "Skála kommuna". Sjóvar sókn varðveitti sítt gamla navn eftir sundurbýtið, nú við bygdunum Innan Glyvur, Strendur, Kolbanargjógv, Morskranes og Selatrað. 
 
Til kommununa hoyra uml. 70 merkur í jørð. Á Strondum eru 19 7/8 mk.ogn og 20 1/4 mk. landsjørð. Á Selatrað eru 8 merkur ogn og 22 merkur landsjørð. 

Bólkur:Kommunur í Føroyum
Bólkur:Eysturoy
Skúvoyar kommuna

** Skúvoyar kommuna**, kommuna í Føroyum. Í Skúvoyar kommunu, sum fevnir um bygdirnar og oyggjarnar Skúvoy og Stóru Dímun, búgva umleið 80 fólk. Av hesum búgva umleið 75 í Skúvoy. Við til Skúvoyar kommunu hoyrir Stóra Dímun, sum er 2,65 km2 til víddar og er 395 m. høg. 

Bólkur:Kommunur í Føroyum
Sørvágs kommuna

** Sørvágs kommuna**, kommuna í Føroyum.

Sørvágs kommuna umfatar fýra bygdir og er á tveimum oyggjum:

* Sørvágur
* Bøur
* Gásadalur
* Mykines

Harafturat liggur útdeyða bygdin Víkar í Sørvágs haga.

Bólkur:Kommunur í Føroyum
Tvøroyrar kommuna

**Tvøroyrar kommuna** er kommuna í Føroyum. Í Tvøroyrar kommunu eru í dag 4 bygdir; Froðba, Tvøroyri,
Trongisvágur og Øravík. 1. september 2006 búðu 1.821 fólk í Tvøroyrar kommunu. 

Bólkur:Kommunur í Føroyum
Svínoyar kommuna

** Svínoyar kommuna**, kommuna í Føroyum.

Eftir komandi bygdaráðsval verður Svínoyar kommuna løgd saman við Klaksvíkar kommunu. Sáttmálin um samanleggingina varð undirskrivaður 16. apríl 2008 og kemur í gildi eftir komandi bygdaráðsval.

Bólkur:Kommunur í Føroyum