open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Stephen Hawking

**Stephen William Hawking** CH CBE FRS FRSA (8. januar 1942 - 14. mars 2018) var ein ein enskur teoretiskur alfrøðingur, kosmolog, rithøvundur og granskanarleiðari fyri Centre for Theoretical Cosmology við háskúlan í Cambridge. 

Hann er kendur fyri millum annað at vísa á at svarthol geva frá sær geisling. Í 1988 gav hann frá sær bókina (*A Brief History of Time*) sum var sera væl umtikin um allan heimin. Hon var millum annað á best seljanda listanum hjá bretska *Sunday Times* í 237 vikur.

Stephen var sum ungur raktur av nervasjúku, sum førdi við sær at hann gjørdist lamin við tíðini. Sjúkan hevði eisini við sær at hann fekk illa tosað. Í tí sambandi fekk hann sær eina teldu fasta í rullustólin. Teldan og programmið *Equalizer*, gjørdi at Stephen fekk gjørt orð og setningar, ið teldan síðani bar fram, og lættaði soleiðis um samskiftið.

Stephen Hawkings andaðist tann 14. mars 2018. Familja hansara boðaði frá at hann fekk ein friðaligan deyða. Stephen var heiðraður av vísindafólki sum og fólki í skemtiídnaðinum á samfelagsmiðlum eftir deyða sín. 

## Útgávur
### Kendar bøkur
* *A Brief History of Time* (1988)
* *Black Holes and Baby Universes and Other Essays* (1993)
* *The Universe in a Nutshell* (2001)
* *On the Shoulders of Giants* (2002)
* *God Created the Integers: The Mathematical Breakthroughs That Changed History* (2005)
* *The Dreams That Stuff Is Made of: The Most Astounding Papers of Quantum Physics and How They Shook the Scientific World* (2011)
* *My Brief History* (2013)

#### Samskrivað (skrivað saman við øðrum)
* *The Nature of Space and Time* (við Roger Penrose) (1996)
* *The Large, the Small and the Human Mind* (við Roger Penrose, Abner Shimony og Nancy Cartwright) (1997)
* *The Future of Spacetime* (við Kip Thorne, Igor Novikov, Timothy Ferris og fororð eftir Alan Lightman, Richard H. Price) (2002)
* *A Briefer History of Time* (við Leonard Mlodinow) (2005)
* *The Grand Design* (við Leonard Mlodinow) (2010)

#### Fororð
* *Black Holes & Time Warps: Einstein's Outrageous Legacy* (Kip Thorne, fororð frá Frederick Seitz) (1994)

### Barnabøkur
Skrivaðar saman við dóttur hansara Lucy.
* *George's Secret Key to the Universe* (2007)
* *George's Cosmic Treasure Hunt* (2009)
* *George and the Big Bang* (2011)
* *George and the Unbreakable Code* (2014)
* *George and the Blue Moon* (2016)

### Filmar og røðir
* *A Brief History of Time* (1992)
* *Stephen Hawking's Universe* (1997)
* *Hawking* – BBC television film (2004) við Benedict Cumberbatch
* *Horizon: The Hawking Paradox* (2005)
* *Masters of Science Fiction* (2007)
* *Stephen Hawking and the Theory of Everything* (2007)
* *Stephen Hawking: Master of the Universe* (2008)
* *Into the Universe with Stephen Hawking* (2010)
* *Brave New World with Stephen Hawking* (2011)
* *Stephen Hawking's Grand Design* (2012)
* *The Big Bang Theory* (2012, 2014 and 2017)
* *Stephen Hawking: A Brief History of Mine* (2013)
* *The Theory of Everything* – Feature film (2014) við Eddie Redmayne
* *Genius by Stephen Hawking* (2016)

## Keldur

Bólkur:Føðingar í 1942
Bólkur:Andlát í 2018
Bólkur:Frøðingar
Bólkur:Enskir rithøvundar
Eiðis Bóltfelag

**Eiðis Bóltfelag** er eitt føroyskt hondbóltsfelag og fyrrverandi fótbóltsfelag av Eiði, ið nú eitur EB/Streymur.

## Søgan
Eiðis Bóltfelag (EB) varð sett á stovn 24. februar 1913 og er sostatt elsta bóltfelag í Eysturoynni. Í fyrstuni var bara fótbóltur á skránni, og farið varð beinan vegin undir at gera fótbóltsvøll niðri á Mølini. Hetta var tó lættari sagt enn gjørt, tí nógv grót skuldi brótast burtur. Tí var vøllurin fyrstu árini minni enn teir flestu, og tí var ikki óvanligt at spælt var við færri leikarum á hvørjum liði. Tað var ikki fyrr enn í september 1967, at vøllurin á Mølini varð fótbóltsvøllur í fullari stødd.

Í 1945 varð eisini farið undir at spæla hondbólt á Mølini. Tað var lærarin í bygdini Andreas Thomsen, sum var úr Gøtu, sum tók stig til hetta og undirtøkan var góð. Í 1947 varð fyrstu ferð meldað lið til landskappingina í hondbólti, og kvinnurnar av Eiði gjørdu ikki mætari enn at vinna bæði 1. og 2. deild!

Finaluna í bestu deildini vunnu tær 7-3 móti Vípuni av Sandi. Dysturin varð spældur í Gundadali í Havn og venjari var Óli Egilstrøð. Hetta er framvegis einasta føroyameistaraheitið hjá EB í vaksnamannadeildunum. Annars vunnu EB-kvinnur eisini 2. deild í 1948, 1949, 1973 og 1974 og mennirnir vunnu 2. deild 1969 og 1976.

Í 1972 varð asfalteraður hondbóltsvøllur gjørdur við nýggja skúlan uppi í Koll á Eiði. Men um sama mundið fóru ítróttarhallir at stinga seg upp ymsastaðni í Føroyum og hondbóltur gjørdist ein innandurðaítróttur. Hetta var helst ein av orsøkunum til at EB sum frá leið fánaði burtur í hondbóltshøpi.

Í 2003 bleiv ítróttarhøll gjørd í samband við skúlan á Eiði og síðani er hondbólturin so smátt farin at blomstra aftur í bygdini.

Í 1980’unum tá kvinnufótbólturin bleiv meira skipaður í Føroyum var EB sum oftast at finna í bestu deildini, men hjá monnunum tyktist vera torført at standa seg. Í Sundalagnum var støðan nakað tann sama, og 1992 varð tí tikin avgerð um at stovna Felagsdeildina EB/Streymur til tess at styrkja fótbóltsliðini á Eiði og í Sundalagnum. Fyrstu árini var samstarvið galdandi fyri besta liðið hjá monnum, men í dag fevnur tað um allar deildir hjá báðum kynum.

Felagsliðið má sigast at hava staði seg væl og millum annað hevur besta manslið vunnið tvey meistaraheiti og fýra steypasigrar. Og í 2017 vann besta kvinnuliði (saman við Skála) bæði meistaraheitið og steypakappingina. Hetta prógvar at eitt vælskipað samstarv kann lyfta støðið og vera til stórt gagn fyri allar partar.

Í dag er Eiðis Bóltfelag hondbóltsfelag burturav.

### Fótbóltsheiðrar hjá EB
*Menn: Vunnu 3. deild 1985
*Dreingir U16: Meistarar 1992 Steypavinnarar 1974 og 1977
*Gentur U14: Meistarar 1993
*Gentur U10: Meistarar 1998
*Dreingir U10 (smápiltar): Meistarar 1986

### Heiðrar hjá EB/Streymi
*Menn: Meistarar 2008 og 2012 Steypavinnarar 2007, 2008, 2010 og 2011
*Kvinnur: Meistarar 2017 og Steypavinnarar 2017
*Dreingir U18: Meistarar 2004 Steypavinnarar 1993
*Dreingir U14: Meistarar 2011
*Gentur U14: Meistarar 2016 Steypavinnarar 2016
*Gentur U10: Meistarar 2007

Bólkur:Føroysk hondbóltsfeløg
Bólkur:Føroyskt fótbóltsfelag
Bólkur:1913
Daniel Dantas

**Daniel Tunes Dantas** (føddur 28. juni 1954 í Rio de Janeiro) er sjónleikari úr Brasil. 

## Lívsleið sum sjónleikari
* *[[Chega Mais]]* (1980)
* *[[Sinhá Moça (1986 TV Series)|Sinhá Moça]]* (1986)
* *[[Brasileiras e Brasileiros]]* (1990)
* *[[O Dono do Mundo]]* (1991)
* *[[Mulheres de Areia]]* (1993)
* *[[Quatro por Quatro]]* (1994)
* *[[Malhação]]* (1995)
* *[[Explode Coração]]* (1995)
* *[[Anjo Mau (1997 TV series)|Anjo Mau]]* (1997)
* *[[Força de um Desejo]]* (1999)
* *[[Sabor da Paixão]]* (2002)
* *[[Celebridade]]* (2003)
* *[[Os Aspones]]* (2004)
* *[[Começar de Novo]]* (2004)
* *[[Mandrake (TV series)|Mandrake]]* (2005)
* *[[Paraíso Tropical]]* (2007)
* *[[Cheias de Charme]]* (2012)
* *[[Sangue Bom]]* (2013)
* *[[Getúlio (film)|Getúlio]]* (2014)
* *[[Novo Mundo]]* (2017)

## Slóðir úteftir
* Internet Movie Database

Bólkur:Brasilskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1954
Maria Zilda Bethlem

**Maria Zilda Bethlem Bastos**  (fødd 20. oktober 1951 í Rio de Janeiro) er sjónleikari úr Brasil. 

## Lívsleið sum sjónleikari
* *Fogo sobre Terra* (1974)
* *A Intrusa* (1979)
* *Água Viva* (1980)
* *Coração Alado* (1980)
* *Jogo da Vida* (1981)
* *Guerra dos Sexos* (1983)
* *Vereda Tropical* (1984)
* *Selva de Pedra* (1986)
* *Hipertensão* (1986)
* *Bebê a Bordo* (1988)
* *Top Model* (1989)
* *TV Pirata* (1990)
* *Vamp* (1991)
* *De Corpo e Alma* (1992)
* *Olho no Olho* (1993)
* *Decadência* (1995)
* *Por Amor* (1997)
* *Malhação* (1998)
* *Agora É que São Elas* (2003)
* *A Lua Me Disse* (2005)
* *Pé na Jaca* (2006)
* *Sete Pecados* (2007)
* *Faça Sua História* (2008)
* *Caras & Bocas* (2009)
* *Ti Ti Ti* (2010)
* *Aquele Beijo* (2011)
* *Êta Mundo Bom!* (2016)

## Keldur


## Slóðir úteftir

* Internet Movie Database

Bólkur:Brasilskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1951
Carl XVI Gustaf

**Carl XVI Gustaf**, *Carl Gustaf Folke Hubertus*, føddur 30. april 1946 í Haga Borg i Solna, Stockholms län, er kongur í Svenska kongaríkinum síðan 15. september 1973, tá hann tók við krúnuni eftir deyða abba síns, Gustaf VI Adolf. Hann er sjeyndi kongurin av Bernadotte-ættini. Carl XVI Gustaf er giftur við Drotning Silviu.

## Keldur

Bólkur:Føðingar í 1946
Bólkur:Kongalig úr Svøríki
Vesuv

**Vesuv** (á italskum *Vesuvio*; á latinskum *Vesuvius*) er eitt gosfjall í lýðveldinum Italia. Vesuv er nærindis býnum Napoli. Gosfjallið er mest kennt fyri eldgosið í 79 e.Kr., ið oyðilegði rómversku býirnar Pompeii og Herculaneum.

Bólkur:Italia
Bólkur:Fjøll
Bólkur:Gosfjøll
Napoli

**Napoli** er býur í regiónini Campania í suður Italia. Napoli var grundað av grikkum úr Cumae umleið ár 700 f.kr. Býurin var nevndur *Neapolis* (Ný-býur á forngrikskum). Napoli er triðstørsti býur landsins við umleið 967.069 íbúgvum. Býurin liggur nærindis gosfjallinum Vesuv.

Bólkur:Býir og bygdir í Italia
Nicette Bruno

**Nicete Xavier Miessa** (fødd 7. januar 1933 í Niterói, deyð 20. desember 2020 í Rio de Janeiro) var ein sjónleikari úr Brasil. 

## Útvaldir filmar
* *[[A Muralha (1968 TV series)|A Muralha]]* (1968)
* *[[Bebê a Bordo]]* (1988)
* *[[Rainha da Sucata]]* (1990)
* *[[Mulheres de Areia]]* (1993)
* *[[A Próxima Vítima]]* (1995)
* *[[Alma Gêmea]]* (2005)
* *[[Sete Pecados (telenovela)|Sete Pecados]]* (2007)
* *[[Ti Ti Ti]]* (2010)
* *[[A Vida da Gente]]* (2011)
* *[[Salve Jorge]]* (2012)

Bólkur:Brasilskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1933
Bólkur:Andlát í 2020
Georgiana Góes

**Georgiana Góes** (fødd 10. juni 1977 í Rio de Janeiro) er sjónleikari úr Brasil. 

## Filmar

Bólkur:Brasilskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1977
Raymundo de Souza

**Raymundo de Souza** (føddur 12. mai 1952 í Santo André) er sjónleikari úr Brasil. 

## Lívsleið sum sjónleikari
* 2017 - Belaventura - Joniel Castroneves
* 2016 - A Terra Prometida - Quemuel
* 2015 - Os Dez Mandamentos - Nabor
* 2014 - Vitória - Ednaldo Correia do Nascimento
* 2014 - Milagres de Jesus - Sizenando
* 2013 - Pecado Mortal - Perfume
* 2012 - Rei Davi - Agague
* 2010 - Ribeirão do Tempo - Virgílio
* 2009 - A Lei e o Crime - Delegado Berlusco
* 2008 - Chamas da Vida - Tenente-Coronel Eurico Camargo
* 2007 - Caminhos do Coração - Juan Figueroa / Pablo Figueroa 
* 2007 - Vidas Opostas - Haroldo de Souza 
* 2004 - Cabocla - Jorge Adib
* 2001 - Amor e Ódio - Fortunato 
* 2000 - O Cravo e a Rosa - Inspetor Sigismundo 
* 1999 - Terra Nostra - Renato
* 1997 - Mandacaru - Felipe Câncio
* 1997 - Por Amor e Ódio - Romeu Villanova 
* 1996 - Caça Talentos - Soupai
* 1992 - Pedra Sobre Pedra - Emanuel
* 1991 - O Portador 
* 1990 - Brasileiras e Brasileiros - Vítor
* 1989 - Cortina de Vidro - Dantas 
* 1989 - Pacto de Sangue - Zé Soldado
* 1987 - Mandala - Nando
* 1986 - Sinhá Moça - Dimas (Rafael)
* 1984 - Meus Filhos, Minha Vida - Mário 
* 1983 - Vida Roubada 
* 1983 - Maçã do Amor 
* 1982 - Ninho da Serpente - Eduardo 
* 1982 - Maria Stuart 
* 1982 - Caso Verdade
* 1981 - O Resto É Silêncio 
* 1981 - Partidas Dobradas - Lincoln 
* 1981 - Rosa Baiana - Walter 
* 1979 - Cara a Cara - Zé Eduardo 

## Keldur


## Slóðir úteftir
* Internet Movie Database

Bólkur:Brasilskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1952
Natalia Oreiro

**Natalia Oreiro** er songkvinna, sjónleikari og mótasniðgevi úr Uruguai, ið býr í Argentina. Hon byrjaði við at spæla í sápuoperum (telenovelas), men hevur síðan 2008 mest spælt í filmum.

## Tónleikaútgávur
* Natalia Oreiro (1998)
* Tu veneno (2000)
* Turmalina (2002)
* Gilda, no me arrepiento de este amor (2015)

Bólkur:Føðingar í 1977
Bólkur:Tónleikarar úr Uruguai
Bólkur:Sjónleikarar úr Uruguai
Volvo

**AB Volvo** er svenskt partafelag stovnað í 1926, ið er mest kent fyri framleiðslu av persónbilum, lastbilum og bussum. Volvo Aero framleiðir jettmotorar fyri svenska flogherin og part av rakettmotorinum hjá Ariane 5 rúmdarførunum. Høvuðstøðin hjá Volvo er í Göteborg í Svøríki.

Bólkur:Svenskar fyritøkur
Brasilia

**Brasilia** ella **Brasília** (á portugisiskum *Brasília*) er høvuðsstaður Brasil, og hevur umleið 3 milliónir íbúgvar. Hann er frá 1960 og varð bygdur, tí at brasilska stjórnin vildi hava ein nýggjan høvuðsstað í staðin fyri Rio de Janeiro. 

## Ávísingar úteftir
*Almenna heimasíða , brasilia.df.gov.br
*Brasilia (á enskum)
*Brasilia, wikivoyage.org (á enskum)

## Keldur
Superman

**Superman** er ein superhetja útgivin av DC Comics. Hansara fyrsta tekniseria var Action Comics #1, ið var givin út í 1939.

Bólkur:Teknirøðir
Bólkur:Stubbar
Östersunds FK

**Östersunds FK** er eitt fótbóltsfelag úr Östersund, Svøríki, sum varð stovnað 31. oktober 1996.

## Heiður
* '''Svenska cupen: 1
:: 2016–2017

## Keldur


## Slóðir úteftir
*Heimasíða

Bólkur:Fótbóltur
Dúnhild Dunna

**Dúnhild Dunna** er ein tekniseriu figurur, ið var skapt í 1940 av Walt Disney Productions. Dúnhild er unnusta Dunnald Dunnu, og er sum hann, ein mannlík, hvít dunna, men mótsatt honum hevur hon stórar eygnavippur og ývin hala, ið skal ímynda ein niðurdeil. Hon sæst ofta við eini hársloyfu, í blusu og høghælaðum skóm. Dúnhild vísir vanliga eina samkenslu við Dunnald, men er ofta karaktiserað sum meira fín og mentari enn hann.

Dúnhild var fyrst at síggja í stuttfilminum *Mr. Duck Steps Out* (1940) og var skrivað inn í tekniseriu Dunnalds nakrar mánaðir aftaná. Hon luttók í 11 stuttfilmum frá árunum 1940 til 1954, og seinni aftur í *Mickey's Christmas Carol* (1983) og *Fantasia 2000* (1999). Í hesum filmum er Dúnhild altíð ein eykaleikara, burtursæð frá filminum *Donald's Dilemma* (1947). Dúnhild hevur tó nógv verið at sæð í sjónvarpi, og hevur regluliga verið at síggja í *Quack Pack* (1996), *Mickey Mouse Works* (1999-2000), *Disney's House of Mouse* (2001–2003), og *Mickey Mouse Clubhouse* (2006–2016). Dúnhild hevur eisini luttikið í fleiri videofilmum, harímillum *Mickey's Once Upon a Christmas* (1999) og *The Three Musketeers* (2004).

Dúnhild er mostir Píl, Atu og Juhild, ið eru systkinabørn Dinna, Danna og Dunna. Dúnhild er góð vinkona Belju Kúdóttur og er besta vinkona Miu Mús.

## Dúnhild á øðrum málum

* Arabiskt: زيزي (Zyzy)
* Bulgariskt: Дейзи Дък (Deĭzi Dŭk)
* Danskt: Andersine And
* Enskt: Daisy Duck
* Finskt: Iines Ankka
* Grikst: Νταίζη Ντακ (Ntaízi Ntak)
* Hebraiskt: דייזי דאק (Dyyzy Daq)
* Hollendskt: Katrien Duck
* Indonesiskt: Desi Bebek
* Italienskt: Paperina
* Íslenskt: Andrésína Önd
* Japanskt: デイジーダック (Deijī Dakku)
* Koreanskt: 데이지 덕 (deiji deog)
* Kroatiskt: Vlatka Patka
* Norskt: Dolly Duck
* Polskt: Kaczka Daisy
* Portugisiskt: Margarida
* Russiskt: Дейзи Дак (Deyzi Dak)
* Serbiskt: Pata Patka
* Spanskt: Pata Daisy
* Svenskt: Kajsa Anka
* Turkiskt: Deyzi
* Siðbundið Kinesiskt: 黛絲 / 黛西
* Ungarnskt: Deszi Kacsa

## Slóðir úteftir

* Dúnhild Dunna  á INDUCKS (Altjóða Disney Univers keldudatabasanum)
* Dúnhild Dunna á Internet Movie Database

## Keldur

Bólkur:Disney
Bólkur:Disney figurar
Bólkur:Teknimyndarøðir
Bólkur:Teknifilmar
Maitê Proença

**Maitê Proença Gallo** (fødd 28. januar 1958 í São Paulo) er sjónleikari úr Brasil. 

## Filmar
*1979 - *O Eterno Adeus*
*1980 - *Prova de Fogo* - Sandra
*1983 - *História Passional*
*1986 - *Sexo Frágil*
*1987 - *A Dama do Cine Shanghai* .... Suzana
*1987 - *Brasa Adormecida* .... Bebel
*1989 - *Kuarup* .... Maureen
*1989 - *Solidão, uma Linda História de Amor*
*1990 - *Beijo 2348/72* .... Catarina
*1995 - *16060* .... Eleanor
*1997 - *Vox Populi*
*1998 - *A Hora Mágica* .... Susana/Lyla
*1998 - *Paixão Perdida* .... Anna Rondi
*2000 - *Tolerância* .... Márcia
*2001 - *Bufo & Spallanzani* .... Delfina Delamare
*2001 - *A Partilha*
*2002 - *A Selva* .... Dona Yayá
*2003 - *Viva Sapato!* .... Caroline
*2003 - *Jogo Subterrâneo* .... Mercedes
*2005 - *Sal de Prata* .... Estrela de Cinema
*2007 - *Barros*
*2007 - *Onde Andará Dulce Veiga?* - Dulce Veiga
*2009 - *Elvis & Madona* - Soraya
*2012 - *Primeiro Dia de um Ano Qualquer* - Consuelo Castilhos
*2016 - *Meu Amigo Hindu* - Débora

## Keldur


Bólkur:Brasilskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1958
Grøn balance

Grøn Balance bleiv grundlagt við tí sjónarmiðinum at vistfrøði og gerandisvørur uttan skaðilig evnir skulu vera fyri øll.

### Grundarlag

Grøn Balance er eitt danskt vørumerki, ið bjóðar gerandisvørur, eitt nú matvørur, reingerðarvørur og vørur til persónliga røkt. Matvørurnar eru allar vistfrøðiligar. Vørurnar til røkt og reingerð eru allar mentar í samstarvi við Astma-Allergi Danmark og hava Svanamerkið ella tað grøna vistfrøðimerkið hjá ES .

Seinasta málið er at bjóða so nógv veganskar vørur sum gjørligt.

### Grøn Balance í Føroyum

Tað hevur leingi verið ynski hjá føroyingum at hava fleiri gerandisvørur uttan skaðilig evnir á hyllunum í Føroyum. Í 2018 byrjaði Grøn Balance eitt átak fyri at fáa fleiri vistfrøðiligar og svanamerktar vørur á hyllarnar í Føroyum til gerandiskostna.

## Slóðir

* Grøn Balance Føroyar
* Forbrugerrådet Tænk
Nábal Gullnáp

**Nábal Gullnáp** er ein Carl Barks-uppfunnin hvít dunna úr suður-Afrika. Hann er snild, listinlærd og framfýsin handilsdunna, og hann og Gírikur McGvagg eru ringastu fíggindar. Nábal er verðins næstríkasta dunna og ein ordans nábalsklógv.
Freestyle Script

**Freestyle Script** er font ið ætlað hjá Martin Wait um 1981. *Bold* útgáva av Freestyle Script var ætlað um 1986. Boðarin eru Adobe, ITC og Letraset. Tað hava 4 útgáva:  Regular, Bold, SH Reg Alt, og SB Reg Alt.

## Keldur



Bólkur:Font
Kyn (mállæra)

**Kyn** er deiling av navnorðum. Kynini á føroyskum eru kallkyn, kvennkyn og hvørkikyn. Hesi kyn eru vanlig á indo-evropeiskum málum eins og føroyskt. Á donskum eru kynini felagskyn, tí kallkynið og kvennkynið tóku seg saman, og hvørkikyn.

Bólkur:Mállæra
Lucius Annaeus Seneca

**Lucius Annaeus Seneca** (eisini nevndur **Seneca yngri** ella bara **Seneca**), føddur um 4 f.Kr. í Córdoba, Spania, deyður 65 e.Kr. í Róm, var rómverskur høvundur, heimspekingur og politikari. Hann var sonur Seneca eldri.

Bólkur:Heimspekingar
Partners

**Partners** er eitt borðspæl, ið snýr seg um samstarv. Sjálva borðspælið minnir um spøl sum ludo í útsjón. Hátturin ein flyttur sínar prikkar er við at leggja kort, ið verða útdeild í byrjanini av hvørjari rund.
Bólkur:Borðspøl
Marcus Aurelius

**Marcus Aurelius** (á latínskum *Marcus Aurelius Antoninus Augustus*; 26. apríl 121 - 17. mars 180) var keisari Rómverjaríkisins á árunum 161 - 180. Hann var fimti og siðsti keisarin av hinum "fimm góðu keisarunum", ið stýrdu Rómverjaríkið frá 96 til 180.

Hann var stóikari og ónevnda verk hansara, ið á okkara døgum verður nevnt *[[Hugleiðingar]]*, er týðandi kelda til núverandi kunnleika okkara um stóisismuna. Verkið verður ofta talt ímillum hini størstu verkini um heimspeki.

## Keldur

Bólkur:Heimspekingar
Bólkur:2. øld
Jussi Björling

**Johan Jonatan "Jussi" Björling** (framborið [ˈjɵsɪ bjœ̞ːɭɪŋ] (IPA); 5. februar 1911 - 9. september 1960) var svenskur tenorsangari. Hann var ein av hinum størstu operusangarunum og sang leingi í Metropolitan House í New York og eisini í teimum stóru evropisku operuhúsunum, m.a. Royal Opera House í London og La Scala í Milano.

## Keldur

Bólkur:Svenskir sangarar
Bólkur:Føðingar í 1911
Bólkur:Andlát í 1960
Karen Breiner Petersen

**Karen Breiner Petersen** f. Henriksen (fødd 16. august 1943 í Keypmannahavn) er ein danskur/føroyskur teologur. Hon er dóttir Edith og Peder Breiner Henriksen og giftist við Svend Petersen, lærara, í 1970. Tey búgva í Norðragøtu og Vellerup Sommerby í Danmark. Hon er vaksin upp í India, Tamil Nadu 1946-57.

Karen tók prógv sum Cand. theol frá Københavns Universitet í 1976.

Hon hevur starvast sum lærari/lektari í kristni og religión á Føroya Læraraskúla 1976-2010 og í bíbliukunnleika á Fróðskaparsetur Føroya í 1977 og 1979.

## Keldur

Bólkur:Guðsfrøðingar
Bólkur:Føðingar í 1943
Half-Life (telduspæl)

***Half-Life*** (stílført sum ***HλLF-LIFE***) er eitt telduspæl við science fiction-tema, skapað av Valve Corporations og útgivið av Sierra On-Line til Microsoft Windows í 1998. Tað var fyrsta spælið frá Valve og hitt fyrsta spælið í Half-Life-røðini. Spælarin spælir sum Dr. Gordon Freeman, ið má stríða og flýggja undan loyniligum granskingarstovni eftir at ein roynd miseydnast.

Mótsett øðrum telduspølum frá tí tíðini hevur spælaren næstan fult vald yvir Freeman, og hendingagongdin er fortald ígjøgnum eyguni hjá Freeman. Gabe Newell, samstovnarin hjá Valve, segði at arbeiðsbólkurin vildi skapa ein hugtakandi verøld í staðin fyri ein "skjótingarsalong". Spælmotorurin, GoldSrc, er eitt broytt avbigdi av Quake-motorini frá id Software.

*Half-Life* fekk góðir ummæli fyri teknindini, spælmekanismuni og frásøgnini. Tað vann fleiri enn 50 "ársins spæl"-prísir og verður talt ímillum hini bestu spølini nakrantíð. Spælið hevur ávirkað á skotspøl nógv ár eftir at tað varð útgivið.

*Half-Life* fekk tvey víðkanarpakkar: Opposing Force og Blue Shift. Tann 16. november 2004 kom framhaldið Half-Life 2, ið eisini fekk sera góðir ummæli.

## Keldur

Bólkur:Telduspøl
Bólkur:Half-Life
Bólkur:Fyrsta persóns skotspæl
Half-Life (røð)

***Half-Life*** (stílført sum ***HλLF-LIFE***) er ein telduspælsrøð. Øll spøl raðarinnar eru fyrsta persóns skotspøl við science fiction-tema.

## Telduspøl
### Høvuðsrøðin
**[[Half-Life (telduspæl)|Half-Life]]* (1998)
***[[Half-Life: Opposing Force]]* (1999)
***[[Half-Life: Blue Shift]]* (2001)
***[[Half-Life: Decay]]* (2001)
**[[Half-Life 2]]* (2004)
***[[Half-Life 2: Episode One]]* (2006)
***[[Half-Life 2: Episode Two]]* (2007)

### Síðuspøl
**[[Half-Life 2: Survivor]]* (2006)
**[[Portal]]* (2007)
**[[Portal 2]]* (2011)

Bólkur:Telduspøl
Epiktetos

**Epiktetos** (á forngrikskum *Ἐπίκτητος*, á donskum *Epiktet*), føddur um 55, deyður um 135, var grikskur stóiskur heimspekingur. Hann er saman við Seneca og Marcus Aurelius ein av hinum størstu stóikunum.

Epiktetos varð føddur sum trælur í Hierapolis í Frygia (nú Pamukkale í Turkalandi). Sum ungur maður fór hann til Róm, har hann seinni varð frælsur maður. Eftir hetta arbeiddi Epiktetos sum lærari í heimspeki til hann varð tvingaður at fara í útlegd av keisari Domitianus um ár 93. Hareftir búði Epiktetos í Nikopolis í Grikkalandi til deyða hansara. Læra Epiktetos var uppskrivað av næmingi hansara Arrianos í verkini *[[Handbók Epiktetos]]* og *[[Lívsvísdómur Epiktetos]]*.

Bólkur:Heimspekingar
Bólkur:1. øld
Henrik III

**Henrik III av Onglandi** (á enskum: *Henry III*) (1. oktober 1207–16. november 1272) var kongur Onglands frá 1216 til 1272. Hann var sonur Jóhan landleysi og Isabella av Angouleme. Henrik III er ein av hinum minst kendu ensku kongunum hóast hansara langa stýri. Hann var tann fyrsti enski barnakongurin.

Bólkur:Kongalig úr Onglandi
Bólkur:13. øld
Jóhan landleysi

**Jóhan landleysi** ella **Jóhan I av Onglandi** (á enskum: *John Lackland* ella *John I*) (24. desember 1166–19. oktober 1216) var kongur Onglands frá 1199 til 1216. Hann var sonur Henrik II av Onglandi og Eleonora av Aquitania, og var bróðir Rikard Leyvuhjarta. Jóhan landleysi er á okkara døgum mest kendur sum tann ódámligi "Jóhan prinsur" (á enskum "Prince John") í søguni um Robin Hood.

Bólkur:Kongalig úr Onglandi
Bólkur:12. øld
Bólkur:13. øld
The Nordic Prize

**The Nordic Prize** er ein norðulensk virðisløn fyri bestu matstovu í Norðurlondum. Virðislønin varð latin fyrstu ferð í 2009. Føroyska matstovan Koks vann virðislønina í 2014 og 2018.

## Vinnarar
* 2009: Noma, Keypmannahavn
* 2010: Matsalen, Stokkhólmur
* 2011: Henne Kirkeby Kro, Keypmannahavn
* 2012: Maaemo, Oslo
* 2013: Geranium, Keypmannahavn
* 2014: Koks, Tórshavn
* 2015: Maaemo, Oslo
* 2017: Sabi Omakase, Stavanger
* 2018: Koks, frammi við Gjónna

## Ávísing úteftir
* Heimasíða The Nordic Prize 

Bólkur:Norðurlendskar virðislønir
Bólkur:Matstovur
Beinir Bergsson

**Beinir Bergsson** er ein føroyskur rithøvundur. Hann er kendur fyri at hava vunnið fyrstu EBBU-virðislønina í 2018 fyri yrkingasavn sítt *Lítli drongurin og beinagrindin*.

Beinir misti pápa sín av krabba tá hann var bert trettan ára gamal, og er yrkingasavnið skrivað útfrá upplivingum hansara.

## Keldur

Bólkur:Føroyskir rithøvundar
Bólkur:Stubbar
Bólkur:Føðingar í 1997
Bólkur:Filmsframleiðarar
Lys Assia

**Lys Assia**, fødd **Rosa Mina** **Schärer** (3. mars 1924 - 24. mars 2018) var ein sveisisk songkvinna, ið vann tí fyrstu Eurovision Song Contest, ið var hildin í 1956. Hon var fødd í Rupperswil í Aargau, og byrjaða starvsleið sína sum dansari, men skifti til sang í 1940. Hon andaðist tann 24. mars 2018 í Zürich.

## Eurovision Song Contest
Í 1956 vann hon tí fyrstu Eurovison Song Contest. Hon umboðaði Sveis við sanginum "Refrain". 

Lys vendi aftur til Eurovision fyri Sveis í 1957 og 1958. Eftir Eurovision fekk hon eitt hitt í Týsklandi við sanginum "O, mein Papa".

Í 2005 framførdi hon til 50 ára hátíðarhaldið fyri Eurovision, ið var hildið í Forum í Keypmannahavn.

Í 2011, sendi hon lagið "C'était ma vie" inn í sveisisku Eurovision undankappingina. Lagið fekk eitt áttunda pláss í einari harðari kapping. Lys Assia fór tó til Eurovision 2012, ið var hildin í Aserbaijan, sum heiðursgestur.

Í 2012 luttók Lys aftur í sveisisku undankappingini við sanginum "All in your head" saman við hip-hop bólkinum New Jack. Eftir hetta gingu søgur um at hon fór at umboða San Marino ístaðin, men 30. januar 2013 var fráboðað at Valentina Monetta hevði verið fyri valinum.

## Privatlív
Lys giftist Johann Heinrich Kunz tann 11. januar 1957 í Zürich. Johann doyði bert níggju mánaðir aftaná eftir at hava stríðst við ringa sjúku. Hon giftist Oscar Pedersen í 1963, og vóru tey saman til hann doyði í 1995.

## Keldur

Bólkur:Sveisiskar songkvinnur
Bólkur:Eurovision Song Contest vinnarir
Bólkur:Føðingar í 1924
Bólkur:Andlát í 2018
Gustav Vasa

**Gustav Vasa** ella **Gustav I** (12. mai 1496 – 29. september 1560) var kongur Svøríkis frá 1523 til 1560. Gustav Vasa gjørdi uppreistur móti Kristjan II, ið var kongur av Danmark, Noreg og Svøríki í Kalmarsamveldinum. Svøríki varð tá sjálvstøðugt land og Kalmarsamveldið fall. Eftir hetta varð Gustav Vasa kongur Svøríkis og ætt hansara stýrdi Svøríki til 1654.

## Ávísingar úteftir
*Gustav I , riksarkivet.se (á svenskum)

Bólkur:Kongalig úr Svøríki
Bólkur:16. øld
Bólkur:Føðingar í 15. øld
Bólkur:Andlát í 1560
Halgir Winther Nagata

**Halgir Winther Nagata** (føddur 16. oktober 1990) er ein føroyskur íverksetari og fyriskipari av tiltøkum. Umframt at virka sum íverksetari sjálvur, er hann virkin í bæði føroyska og danska íverksetara umhvørvunum, har hann millum annað hevur skipað fyri ráðstevnum. Eisini skrivar Halgir Startup Brævið, sum er eitt ókeypis tíðindabræv um íverksetan, og er vertur á Startup Podcastinum, har hann hevur samrøður við aðrar føroyskar íverksetar.

Halgir hevur stovnað føroyskar heimasíður, millum annað Gaming.fo og eBillett.fo. Tann seinna bleiv seld til VOX ENTERTAINMENT.

## Sum íverksetari

### Gaming.fo
Í 2008 stovnaði Halgir heimasíðuna Gaming.fo. Heimasíðan hýsir tíðindum og kjak um telduspøl á føroyskum, og hevur skipað fyri ymsum tiltøkum og kappingum.

### eBillett.fo
Í 2009 opnaði Halgir nethandilin eBillett.fo. Á heimasíðuni kundu fólk keypa elektroniskar billettir til ymisk tiltøk, eitt nú G! Festivalin og Summar Festivalin. Halgir seldi eBillett.fo í 2012 til VOX ENTERTAINMENT. Heimasíðan er ikki longur virkin.

### Scrabble á føroyskum
Í 2010 arbeiddi Halgir við at týða og útgeva borðspælið Scrabble á føroyskum. Tað er eitt krossorðaspæl til 2-4 spælarar sum snýr seg um at seta orð saman á spæliplátuni.

## Sum fyriskipari av tiltøkum

### Gaming.fo Cup
Gjøgnum heimasíðuna Gaming.fo skipaði Halgir í 2010 fyri Gaming.fo Cup, Føroya fyrsta esport tiltak. Har vóru kappingar í StarCraft 2, DotA og Counter-Strike 1.6. Vinnarar vóru handaðir medaljur, steyp og aðrar vinningar fyri yvir 20.000,- kr.

### Nebula íverksetanarráðstevna
Halgir tók stig til og var fyriskipari av røðini av Nebula íverksetanarráðstevnum, sum vórðu hildnar árliga úr 2012 til 2015. Tiltøkini bjóðaðu íverksetara-áhugaðum til ein ókeypis dag við framløgum og netverking.

### TechBBQ startup ráðstevna
Í 2015 varð Halgir settur til at standa fyri TechBBQ, sum tá var størsta ráðstevnan fyri digitalar startups í Danmark. Ráðstevnan varð hildin í Opera-húsinum í Keypmannahavn, og umleið 1.000 fólk luttóku til ein dag við fyrilestrum, netverking og mati.

## Keldur
Skyn

**P/F Skyn** er dótturfelag hjá BankNordik. Virksemið er mekling og ráðgeving í sambandi við fastognarsølu. Skyn er fornnorrønt orð, ið merkir vitan, lærdómur og skil.

Bólkur:Føroyskar fyritøkur
Fermín IV

**Fermín IV Caballero Elizondo** (føddur desember 1974 í Monterrey í Nuevo León, er ein meksikanskur rappari.

## Útgávur
* 2002 - *Boomerang*
* 2017 - *Odio/Amor*

Bólkur:Meksikanskir tónleikarar
Bólkur:Tónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1974
Dharius

**Alan Alejandro Maldonado Tamez** (føddur 24. september 1984 í Monterrey í Nuevo León, eisini kendur við listanavnunum **Dharius** ella **MC Dharius**, er ein meksikanskur rappari.

## Útgávur
* 2014 - *[[Directo Hasta Arriba]]*
* 2018 - *[[Mala Fama, Buena Vidha]]*

Bólkur:Meksikanskir tónleikarar
Bólkur:Tónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1984
FM á langgeil 2018

**FM á langgeil 2018** var ein svimjistevna, ið var hildin í Pálshøll í Vági vikuskiftið 8. - 10. juni 2018. Kappingin var hildin av Svimjisambandi Føroya. Kappast var í 40 ymiskum kappingum.

## Luttakandi lið

* Havnar Svimjifelag
* Susvim
* Ægir
* Reysti
* Flot

## Nýggj Føroysk met

* Havnar Svimjifelag:*4x100 metra blandað svimjing* Tíð: 4.11.85.
** Óli Mortensen (1996) Tíð: 1:03.92 (rygg) 
** Alvi Hjelm (1996) Tíð: 1:09.55 (bringa) 
** Niels Nattestad (1998) Tíð: 1:02.37 (firvald)
** Bartal E. Eidesgaard (2003) Tíð: 56.01 (frí)
* Havnar Svimjifelag: *4x100 metra frí svimjing* Tíð: 3.40.47.
** Óli Mortensen
** Johan Dam 
** Alvi Hjelm
** Bartal E. Eidesgaard

### Juniormet

* Ægir: *4x100 metra svimjing* 
** Rókur Trygvason
** Martin Sivertsen
** Denis Voropaev 
** Martin Sivertsen.
* Ægir: *4x200 metra svimjing* 
** Rókur Trygvason
** Martin Sivertsen
** Denis Voropaev
** Martin Sivertsen.

## Úrslit

## Keldur

Bólkur:Svimjikappingar
Bólkur:Svimjing í Føroyum
Bólkur:Føroysk met
Jenny Slate

**Jennifer Sarah** "**Jenny**" **Slate** (fødd 25. mars 1982) er amerikanskur sjónleikari og skemtari.

## Slóðir úteftir
* Jenny Slate Online 
* Jenny Slate á Internet Movie Database

## Keldur


Bólkur:Amerikanskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1982
Barbara í Gongini

**Barbara í Gongini** (fødd 12. juni 1966) er ein føroyskur avant-garde mótasniðgevi. Hon er úr Fuglafirði og býr og arbeiðir í Danmark.

## Heiður
* 2018 - Mentanarvirðisløn Landsins 2017 

## Slóðir úteftir
* Heimasíðan: barbaraigongini.com 

## Keldur

Bólkur:Føðingar í 1966
Diego Maradona

**Diego Armando Maradona Franco**, (føddur 30. oktober 1960 í Lanús, Buenos Aires - deyður 25. november í Tigre, Buenos Aires) var ein argentinskur fótbóltsleikari, sum av mongum varð mettur at vera heimsins besti fótbóltleikari nakrantíð. Í 2000 vórðu hann og brasiliumaðurin Pelé av FIFA kosnir bestu fótbóltsleikarar í 20. øld.

## Lívsleiðin í fótbólti
Maradona fekk á ungum árum eyknevnið "El Pibe de Oro" ("Gulldrongurin"), og hetta navnið hekk við øll árini hann leikti.

Maradona spældi fyri tað mesta sum álopsleikari ella offensivur miðvallari. Taktiskt hevði hann ofta leiklutin sum klassiskur 10'ari. 
Maradona gjørdist tvær ferðir heimsins dýrasti fótbóltsleikari; fyrst tá hann í 1982 skifti úr Boca Juniors til Barcelona fyri 55 mió.kr. og aftur í 1984, tá hann skifti úr Barcelona til Napoli fyri 75 mió.kr. 
Bestu árini hevði Maradona í Napoli, har hann spældi frá 1984 til 1991. Men harumframt spældi hann eisini við Argentinos Juniors, Boca Juniors, Barcelona, Sevilla og Newell's Old Boys. 

Við landsliðnum spældi hann frá 1977 til 1994 91 landsdystir og skeyt 34 mál. Hann var við í 4 HM-endaspølum (1982-1994). 

Í HM 1986 í Meksiko varð Maradona kosin besti leikari, og hann átti sera stóran leiklut í, at Argentina gjørdist heimsmeistari. Í fjórðingsfinaluni móti Englandi, sum Argentina vann 2-1, gjørdi Maradona bæði málini. Tað fyrra slerdi hann í málið við "Guðs hond", meðan tað seinna var eitt frálík einmansavrik, har hann rann 60 metrar, meðan hann hegnisliga sneiddi fimm mótstøðuleikarar umframt málverjan av og setti bóltin í mál. Hetta seinna málið varð í 2002 í atkvøðugreiðslu á FIFA.com kosið besta mál í 20. øld.

Maradona hevur eisini roynt seg sum venjara, millum annað sum landsliðsvenjara hjá Argentina í 2008-10.

## Deyði
Hin 2. november 2020 bleiv Maradona innlagdur á sjúkrahús í La Plata, eftir øllum at døma av sálarligum orsøkum. Eitt umboðsfólk fyri fyrrverandi fótbóltsleikaran segði, at støðan ikki var álvarsom. Dagin eftir bleiv han skurðviðgjørdu akutt í heilanum fyri at viðgerða eitt subduralt hematom. Hann varð útskrivaður frá sjúkrahúsinum hin 12. november eftir væleydnaða skurðviðger og bleiv fylgdur av læknum ambulant. Hin 25. november 2020 doyði Maradona 60 ára gamal av akuttum hjartatilburði í heimi sínum í Tigre, Buenos Aires, Argentina. Í einari fráboðan á sosialu miðlunum vísti Argentinska Fótbóltssambandi teirra djúpu sorg um deyðsfallið av teirra stóru legendu og skrivaðu m.a. at "Tú fert altíð at vera í okkara hjørtum". Forsetin Alberto Fernández lýsti tríggir dagar landasorg.

## Ávísing úteftir
*  Sigurjón Einarsson ''Kári Reynheim: Maradona var tann størsti'', dimma.fo

## Notur

## Keldur

Bólkur:Føðingar í 1960
Bólkur:Andlát í 2020
Bólkur:Argentinskir fótbóltsleikarar
HM í fótbólti 2018 - Bólkur C

## Dystir
Allar nevndar tíðir eru lokalar russiskar tíðir.

### Frakland vs Avstralia


### Peru vs Danmark



## Keldur

Bólkur:HM í fótbólti
Søstrene Grene

**Søstrene Grene** er ein donsk handilsketa, sum var stovnað í danska býnum Aarhus í 1973 av Inger Grene og Knud Cresten Vaupell Olsen. Fyritøkan hevur høvuðsskrivstovu í Aarhus, men flutti í nýggj hølir í Pakhusene í Aarhus Ø í apríl 2017.

Hóast búmerkið sigur "Søstrene Grenes handelskompagnie", eitur ketan bara Søstrene Grene.

Mikkel Grene, sum er sonur stovnararnar av fyritøkuni, er í dag forstjóri (CEO) í samtakinum. Beiggi hansara, Cresten Grene, er kreativur stjóri, og saman eiga og reka hesir báðir familjufyritøkuna.

## Grundarlagið undir handlunum hjá Søstrene Grene
Allir handlarnir hjá Søstrene Grene eru bygdir upp sum villiniborg - ein labyrint, og klassiskur tónleikur er altíð frá í handlunum. Handlarnir selja skandinaviskt snið, tilhoyr til heimið, køksútgerð, gávur, pappírsvørur, møblar og mangt annað.

Anna og Clara hava verið tilstaðar í handlinum líka síðan byrjanina í 1973. Tær eru avmyndaðar í búmerkinum og eru eisini at síggja á skeltunum, sum hanga runt um í handlunum. Tær báðar systrarnar eru vertir í øllum handlunum hjá Søstrene Grene kring um í heiminum. Persónsmenskan hjá Onnu og Claru er grundað á persónsmenskuna hjá fastrunum hjá Inger Grene, og samanlagt umboða Anna og Clara øll tey virðir, sum Søstrene Grene standa fyri. Anna og Clara hava ikki stovnað Søstrene Grene.

## Handlar
Fyrsti handilin hjá Søstrene Grene læt upp í 1973 á 1. hædd í Søndergade 11 í Aarhus. Næstu handlarnir lótu upp í Aalborg og í Herning í 1989, og gjøgnum 90-ini og 00-ini løgdust nógvir handlar afturat. Í 2005 læt ketan upp handil í íslendska høvuðsstaðnum Reykjavík, og handlarnir í Stavanger í Noregi og í Malmö í Svøríki lótu upp í 2006.

Í 2015 læt samtakið upp 20 nýggjar handlar í Danmark. Í dag eru Søstrene Grene umboðaðar í 15 ymiskum londum: Danmark, Noregi, Svøríki, Íslandi, Japan, Onglandi, Írlandi, Norðurírland, Hollandi, Spania, Fraklandi, Føroyum, Týsklandi, Sveis og í Eysturríki.

## Keldur

Bólkur:Fyritøkur
Bólkur:1973
Edirne

**Edirne** (, , )), er ein býur i Turkalandi.

## Keldur


## Ávisingar úteftir
* www.edirne.bel.tr
* www.edirne.gov.tr

Bólkur:Býir í Turkalandi
Fornenskt mál

**Fornenskt **ella **anglosaksiskt mál **(á fornenskum: *Ænglisc, Anglisc, Englisc*; á enskum: *Old English, Anglo-Saxon*) var tað fyrsta stigið av enskum, ið varð tosað og endiliga skrivað í partinum av Onglandi og Skotlandi um tað mundið, ið anglosaksar búsettust í 5. øld og til 12. øld, tá ið málið broyttist til miðenskt.

## Søga
Navnið *anglosaksiskt* stavar frá ættflokkunum anglarnir og saksarnir, ið settust niður í Onglandi, eftir at rómararnir vóru farnir úr landinum. Hesir ættflokkar búðu saman við jútum og øðrum fólki rundan um Norðsjógvin og tosaðu nær skyld mál, sum blandaðust saman, tá ið teir komu til Onglands. Hjálandastovnararnir trokaðu keltar burtur til t.d. Wales og Cornwall. Ættflokkarnir stovnaðu smærri kongaríki, ið seinni blivu sjey kongaríki. Støðan stóð við í nakrar øldir, til víkingar komu til Onglands. Danir stýrdu tá stórum parti av Mið- og Norðuronglandi undir sokallaðum Danalógum, og fornenskt lænti mong orð úr norrøna málinum, sum víkingar talaðu. Mong av hesum orðum eru vanlig á enskum, t.d. *they *og *them*. Eisini orð sum *same, get, take, sky *og *skin* komin úr norrønum.

## Orð
Her eru nøkur dømi um orð á fornenskum samanborin við onnur germansk mál.

## Keldur


Bólkur:Enskt mál
Tour de France 2018

**Tour de France 2018** er tann 105. útgávan av súkklukappingini Tour de France. Kappingin byrjaði leygardagin 7. juli í Noirmoutier-en-l'Île, eina viku seinni enn vanligt orsakað av HM í fótbólti 2018.

## Lið og súkklarar

### Danskir súkklarar
* Jakob Fuglsang koyrir fyri 
* Michael Valgren koyrir fyri 
* Magnus Cort koyrir fyri 
* Jesper Hansen koyrir fyri 
* Søren Kragh Andersen koyrir fyri 

## Teinarnir

## Keldur

## Slóðir

*Almenna heimasíðan
*

2018

Bólkur:UCI World Tour 2018
Kappróðrarbáturin Páll Fangi

Páll Fangi er eitt 6-mannafar hjá Klaksvíkar Róðrarfelag. Báturin er hvítur og hevur reyðar stokkar og bláa rond, eins og allir hinir bátarnir í felagnum. Navni stavar frá søgnini um Páll Fanga úr Mikladali.

Páll Fangi hevur verið føroymeistari tilsamans 9 ferðir. 6 ferðir hjá kvinnum og 3 ferðir hjá monnum. Páll Fangi vann føroymeistarheiti árini: 1986, 1987, 1989, 1990, 2001, 2012 hjá kvinnum, og árini: 2010, 2018 og 2022 hjá monnum.

Bólkur:Bátar
Bólkur:Kappróðrarbátar
Bólkur:Klaksvíkar Róðrarfelag
Bólkur:Kappróður
Bamboo Airways

**Bamboo Airways Company** er eitt vjetnamesiskt flogfelag. Flogfelagið varð sett á stovn í 2017 og byrjar flogruturnar á heysti 2018. Flogfelagið røkir innlendis rutur og hevur høvuðssæti í Qui Nhon. 

## Slóðir
Heimasíðan hjá VietJet Air 

Bólkur:Vjetnamesiskar fyritøkur
Bólkur:Samferðsla og flutningur
Basshunter

**Basshunter**, **Jonas Erik Altberg** (føddur 22. desember 1984 í Halmstad) er ein svensk sangari, tónleikaframleiðari og DJ.

## Útgávur
### Studio album
* *[[The Bassmachine]]* (2004)
* *[[LOL (^^,)|LOL <(^^,)>]]* (2006)
* *[[Now You're Gone – The Album]]* (2008)
* *[[Bass Generation]]* (2009)
* *[[Calling Time]]* (2013)

### Kompilasjión
* *[[The Old Shit]]* (2006)
* *[[The Early Bedroom Sessions]]* (2012)

### Stakløg
* "The Big Show" (2004)
* "Welcome to Rainbow" (2006)
* "Boten Anna" (2006)
* "Vi sitter i Ventrilo och spelar DotA" (2006)
* "Jingle Bells" (2006)
* "Vifta med händerna" (2006)
* "Now You're Gone" (2007)
* "Please Don't Go" (2008)
* "All I Ever Wanted" (2008)
* "Angel in the Night" (2008)
* "Russia Privjet (Hardlanger Remix)" (2008)
* "I Miss You" (2008)
* "Walk on Water" (2009)
* "Al final" (2009)
* "Every Morning" (2009)
* "I Promised Myself" (2009)
* "Saturday" (2010)
* "Fest i hela huset" (2011)
* "Northern Light" (2012)
* "Dream on the Dancefloor" (2012)
* "Crash & Burn" (2013)
* "Calling Time" (2013)
* "Elinor" (2013)
* "Masterpiece" (2018)
* "Home" (2019)
* "Angels Ain't Listening" (2020)
* "Life Speaks to Me" (2021)
* "End the Lies"  (2022)
* "Ingen kan slå (Boten Anna)"  (2023)

## Eksterne henvisninger

* Almenn heimasíða

Bólkur:Føðingar í 1984
Bólkur:Svenskir sangarar
HM í fótbólti 2018 endaspæl

**[[HM í fótbólti 2018]] endaspælið** var tann seinni og endaligi parturin av kappingini, og byrjaði beint eftir bólkaspælið. Endaspælið byrjar 30. juni við áttandapartsfinalum og endaði 15. juli við finaluni, ið varð spæld á Luzhniki Stadium í Moskva. Tvey av liðunum ið endaðu ovast í hvørjum bólki (16 í alt) fóru víðari til knockout dystirnir, har ið taparin varð útsligin og vinnarin fór víðari. Ein triðja pláss play-off varð eisini spældur millum teir báðir tapandi hálvfinalistarnar.

## Kvalifiseraði lið
Tey bæði ovastu liðni úr hvørjum bólki í teimum átta bólkunum kvalifiseraðu seg víðari til endaspælið.

## Yvirlit


## Áttandapartsfinalur

### Frakland vs Argentina


### Uruguay vs Portugal


### Spania vs Russland


### Kroatia vs Danmark


### Brasil vs Meksiko


### Belgia vs Japan


### Svøríki vs Sveis


### Kolumbia vs Ongland


## Kvartfinalur

### Uruguay vs Frakland


### Brasil vs Belgia


### Svøríki vs Ongland


### Russland vs Kroatia


})
**[[Assistant referee (association football)#Fourth official|Fourth official]]:**
NAME ()
**[[Assistant referee (association football)#Fifth official|Fifth official]]:**
NAME ()
**[[Video assistant referee]]:**
NAME ()
**[[Video assistant referee#Assistant video assistant referee|Assistant video assistant referees]]:**
NAME ()
NAME ()
NAME ()
|}-->

### Kroatia vs Ongland


## Triðjapláss play-off


## Finalan




|style="width:60%;vertical-align:top"|
**Dystarreglar**
*90 minuttir.
*30 minuttir av eyka leiktíð um neyðugt.
*Brotssparkskapping um tað enn stendur javnt.
*Tólv nevndir innskiftarar.
*Í mesta lagi tríggjar innskiftingar, tó er ein fjórða loyvd í eyka leiktíðini.
|}

## Keldur

Bólkur:HM í fótbólti 2018
Prešov-región

**Prešov-región** er ein región í Slovakia. Prešov er høvuðsbýur og størsti býur í regiónin.

Fólkatalið í regiónin var 818 916 í 2013.

## Distriktir
Tað eru 13 distriktir (*okres*) í regiónum (2018):

* Okres Bardejov
* Okres Humenné
* Okres Kežmarok
* Okres Levoča
* Okres Medzilaborce
* Okres Poprad
* Okres Prešov
* Okres Sabinov
* Okres Snina
* Okres Stará Ľubovňa
* Okres Stropkov
* Okres Svidník
* Okres Vranov nad Topľou

## Slóðir

* Prešov-región

Bólkur:Slovakia
Fridinator

## Fríði Karlsson Justesen a.k.a. FridiNaTor
FridiNaTor er ein víðagitin føroyingur. Hann eitur Fríði Karlsson Justesen, býr í Rituvík, men er føddur í og er upprunaliga av Strondum. 

### '''''Lívssøga'''''
FridiNaTor er komikari, telduspælari og filantropistur. Hann gekk í skúla frá tí hann var 7, og bleiv liðugur við 9. flokk í 2016. Hann byrjaði at ganga í 10. flokki í 2016, men gavst, og fór at arbeiða ístaðin. Hann hevur havt arbeiði hjá Pidda á Toftum, og arbeiðir javnan í Á á Glyvrum. Eftir at fyrsta hálvárið í 2017 var farið, byrjaði hann á Tekniska Skúlanum í Klaksvík, har hann skal ganga inntil 26. juni 2020.

### Frítíð
Hann nýtir frítíð sína, til at arbeiða, spæla spøl, filma, og at granska.

FridiNaTor granskar sera nógv um "PlayStation 4", um eyka møguleikar, og hvussu mann fær forbetra mest møguligt. Hann skrivar eisini javnan við stór feløg, so sum PlayStation og Steam, og kemur við góðum ráðum, og roynir alt tað nýggjasta hjá teimum, sum ikki er komið út enn.

Á youtube kanalini leggur hann, millum annað, filmsbrot um spøl, og ymiskar stuttfilmar. Tá hann, í samband við skúlan, ger filmar ella reklamur, plagar hann eisini at leggja tað út á kanalina. Innihaldið er sum oftast á enskum, av tí at meginparturin av fylgjarum hansara eru útlenskir, men viðhvørt leggur hann stutt brot, ið eru á føroyskum. 

### Samband
Heimasíðan hjá FridiNaTor er: http://fridinator.fo , men hon er ikki altíð aktiv.

Tó er FridiNaTor á flestu sosialu miðlum. Hann er á:

Twitter - https://twitter.com/FridiNaTor/

Youtube - https://youtube.com/FridiNaTor/

Facebook - https://www.facebook.com/fridikarlssonjustesen?fb_dtsg_ag=AdziAVqHQ8WsgyLnRRbFgiD48LLV3ZblI2r6ejYM1ymo-g%3AAdxJZEj_FFlDDrUGSnYEvseo2SqjBZo3wWNKBausddsffQ
Trappan í Vágsbotni

Í 2015 varð ein stór trappa gjørd í Vágsbotni, á staðnum har spælistaðið Perlan fyrr var.

## Keldur
UEFA Nations League 2018-19

**UEFA Nations League 2018-19** er tann fyrsta sesongin av UEFA Nations League, ið er ein altjóða fótbóltskapping ið fevnir um landsliðini hjá monnum hjá teimum 55 limalondunum hjá UEFA. Kappingin, ið verður hildin frá september til november 2018 (league skeiðið) og juni 2019 (Nations League finalur), seedar eisini lið til kvalifikatións tilgongdina til EM í fótbólti 2020, og gevur pláss til play-off dystir, ið fara at avgerða fýra av 24 liðum ið sleppa at spæla í endaspælinum.

## League A

### Bólkur 1

### Bólkur 2

### Bólkur 3

### Bólkur 4

## League B

### Bólkur 1

### Bólkur 2

### Bólkur 3

### Bólkur 4

## League C

### Bólkur 1

### Bólkur 2

### Bólkur 3

### Bólkur 4

## League D

### Bólkur 1

### Bólkur 2

### Bólkur 3

### Bólkur 4

## Samlaða støðan

Samlaða støðan verður nýtt til seeding í lutakastinum til EM í fótbólti 2020 kvalifiserandi bólkaspælið.

## Keldur

Bólkur:UEFA Nations League 2018-19
Drotning Ingridar barnagarður

**Drotning Ingridar (meiningheits-) barnagarður**, bleiv stovnaður í 1950.
Barnagarðurin liggur mitt í Tórshavn og hevur nógva ferðslu báðu megin. 

Sum navnið sigur, virkar hann á einum kristnum støði, dentur verður lagdur á at virða tað einstaka barnið, og eginleikar tess.

Virkað verður fyri trivnaðinum hjá barninum, so tað mennist bæði likamliga og sálarliga, og somuleiðis verður barnið stuðlað til at menna sjálvsálit, sjálvsvirðing og virðing fyri øðrum, tey lære børnini góða føroyska siðmenning

Bólkur:Tórshavn
Bólkur:1950
Dávur á reynatrøð

**Dávur á Reynatrøð** (føddur 16. Mars 1997 í Leirvík) er ein føroyskur sangari. Dávur er sangari í tónleikabólkinum VSJ. Hinir í bólkinum eru Villiam Soo Joensen (El guitar, Framleiðari), Fríði Bjarkhamar (Trummur), og Høgni Jógvanson (Bass, Klaver, Synth, Ukulele). Dávur kom undan kavi við fyrsta staklagnum Solution í 2017, og var sangurin longu frá fyrsta degi ógvuliga væl dámdur millum manna. Bólkurin spældi sína fyrstu stóru konsert á Summarfestivalinum í 2018, har teir spældu á Vágsbøi fyri á leið 7.000 fólkum. 

## Útgávur

* 2017 - *[[Solution]]*
* 2017 - *[[The Road]]*
* 2018 - *[[Something Magical]]*
* 2018 - *[[Super Hero]]*
* 2018 - *[[God's Work]]* (Saman við Daniu Tausen)
* 2018 - *[[Awesome Time]]*

á Reynatrøð, Dávur
Bólkur:Føroyskir sangararar
Bólkur:Føroyskir sangskrivarar
__INDEX__

## Keldur
Vsj

**VSJ** er ein føroyskur tónleikabólkur, við sínum uppruna av Toftum og úr Leirvík.  

## Søga
VSJ byrjaði sína tónleikaleið í 2017. Tað var oddamaðurin í bólkinum, Villiam Soo Joensen, ið framleiddi tónleik saman við sangaranum í bólkinum, Dávur á Reynatrøð. Saman góvu teir út fyrsta sangin hjá bólkinum, Solution, sum varð útgivin tann 26 August í 2017. Seinni í 2017 komu hinir báðir limirnir uppí bólkin, Høgni Jógvansson og Fríði Bjarkhamar. Síðani bólkurin gav fyrsta sangin út, hevur bólkurin havt rættuliga ferð á, og er bólkurin nú væl lýddur í Føroyum, eins væl og í útlondum. Bólkurin hevur spælt nógvar konsertir síðani byrjan, Bæði smærri konsertir, men eisini størri konsertir. í 2018 spældi bólkurin á Vágsbøi á Summarfestivalinum, har teir spældu fyri á leið 7.000 áhoyrarum. Teir góvust við at spæla tónleik í 2019.

## Limir í bólkinum
Dávur á Reynatrøð - Røddir (2017 -2019)

Villiam Soo Joensen - El guitar, framleiðari (2017 -2019)

Høgni Jógvanson - Bass, ukulele, Klaver, Synth (2017 -2019)

Fríði Bjarkhamar - Trummur (2017 -2019)
## Útgávur

* 2017 - *[[Solution]]*
* 2017 - *[[The Road]]*
* 2018 - *[[Something Magical]]*
* 2018 - *[[Super Hero]]*
* 2018 - *[[God's Work]]* (Saman við Daniu Tausen)
* 2018 - *[[Awesome Time]]*