open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Georg Wilhelm Friedrich Hegel

**Georg Wilhelm Friedrich Hegel**, (føddur 27. august 1770, deyður 14. novembur 1831) var ein týskur filosofur. Hann er ein av teimun stórstu persónunum innan týsku idealismuni og er ein av stovnarunum av modernaðri vesturheims filosofi.

Hegel var bergtikin av fronsku kollveltingini og napoleons kríggunum, hettar vóru hendingar ið fingu hann at hugsað nógv meira vinstra vent enn teir flestu filosofarnir í tíðini sum Immanuel Kant.

Hegel's filosofi var býtt í trýggjar partar: Logikkur, filosofiðin av náttúruni,of filosofiðin av sálini. Í hansara bók *The* *Phenomenology of spirit,* vísir hann á sína filosofi og tosar um hvussu heimssøgan er ein linjurætt tilgongd har ting vera meira framkomin sum tíðin gongur, serligani tosar han um at man altíð finnur eina betri politiska skipan enn man hevði fyrr, og at man tøkniliga mennar víðari sum tíðin gongur. Hesar ekstremu  (og mótpróvuligu) hugsjónirnar endaðu við at hava stóra ávirkan á framtíðar politikk, serliga tá ið Karl Marx tók inspiratión frá hesum til at skriva sítt manifest um atfinning av kapitalismu, og seinni defineraði kommunismu fyri fyrstu ferð.

Nakrir teir fyrstu sum tóku Hegel'sa orð til sín var ein bólkur nevndur "Junghegelianer/the young hegelians" ella teir ungu Hegelianararnir, nakrir av hesum vóru kendir t.d Fredrich Engels, Karl Marx og Ludwig Feuerbach. Teir skrivaðu negativt um Hegel í byrjanini, men seinni sær man at teir (serliga Marx og Engels) fylgja í fótasporun Hegels tá ið teir útgeva "Economic and Pholosophical Manuscripts" í 1844 sum er ein samling av teirra ikki lidnu bókun teir høvdu skriva upp, aftur eru teir ógiliga líkir Hegel í Das Kapital serliga í bygnaðarhátti, hettar sæst best í uppruna notatunum hjá Marx sum var útgivið í 1857-58 sum Grundrisse.

Karl Popper skrivar í The Open Society and Its Enemies (1945) at Hegel hevði skriva eina tunnliga fjalda grundgeving fyri at Fredrick William III skuldi halda uppá einaræði í Prusslandi, og at hansara hugsan um søguliga framgongd var basera uppá at tað besta úrslitið var líkt til hvar Prussland hevði komi fram til í 1830unum, og at hettar hevði við sær at bæði Komunistar og Nasistar nýttu Hegel sum teirra grundgeving fyri einaræði sum tann besta loysnin.

Benedetto Croce og Giovanni Gentila hava notera at Italiensku fasistarnir vóru teir mest tilrættaðu neo-hegalianarar í allari søguni av vesturheims filosofi.

## Keldutilfar


Bólkur:Týskarar
Bólkur:Heimspekingar
Bólkur:Føðingar í 1770
Bólkur:Andlát í 1831
Partafelag

Eitt **partafelag** er eitt felag, har partaeigararnir ikki ábyrgjast persónliga fyri virkið (hettar eitur "Avmarka ábyrgd"), feløg sum eru skrásett sum partafeløg skullu vísa á "P/F" í navni av fyritøkuni.

Í Føroyum krevur eitt partafelag 500.000 í partapeningi, og skal hava eina nevnd við einum nevndarformanni, nevndarformaður og stjóri kann ikki vera sami persónur, vanligt er kassameistari eisini ásettur.

Vanliga verða smápartafeløg umskrásett til partafeløg fyri at vísa á at støddin á fyritøkuni er vaksin, hettar skapar meira álit á fritøkuni hjá kundum tí man sær at har er nógvur kapitalur til staðar.

## Sí eisini:

* Smápartafelag  (Sp/f)

* Íverksetarafelag  (ÍVF)

* Íognarvirkið (Í/F)

* Einstaklingsvirki  (Fa.)

## Keldutilfar
 

Bólkur:Felagsskapir 
Bólkur:Vinnulív 
Bólkur:Búskapur
Smápartafelag

Eitt **Smápartafelag** er eitt felag, har partaeigararnir ikki ábyrgjast persónliga fyri virkið(hettar eitur *"Avmarka ábyrgd"*), feløg sum eru skrásett sum Smápartafeløg skullu vísa á "Sp/f" í navnið av fyritøkuni.

Smápartafeløg krevja 50.000 krónur í partapeningi fyri at stovnast, og tað krevur ikki nevnd, tó kann nevnd setast, stjóri er kravdur.

Smápartafeløg eru oftani skrásett sum eitt fyrsta stig í einari fyritøku, síðani mann vanligt eftirmetur at har skal meira enn 50.000 til rakstur av einari fyritøku til, so tað er einging rund at skrásetast sum nakað annað, og so aftaná at fyritøkan hevur havt nøktandi vøkstur er umskráseting til Partafelag rættiliga vanligt.

Eisini vera smápartafeløg brúkt sum dótturfelag hja øðrum smápartafeløgum tí at vinningsbúti gjalt frá einum smápartafelagið til eitt smápartaelag er ikki skatta.

Síð eisini:

Partafelag (P/F)

Íverksetarafelag  (ÍVF)

Íognarvirkið (Í/F)

Einstaklingsvirki  (Fa.)
Íverksetarafelag

Eitt **íverksetarafelag** er eitt felag, sum kann stovnast fyri at koma í gongd við eitt virksemi, ið gevur handilsligar møguleikar, men sum í fyrstani ikki hevur so stóran tørv á kapitali. Við einum íverksetarafelagi er ikki persónlig ábyrgd (hettar eitur *"Avmarka ábyrgd"*)

Íverksetara feløg krevja ikki nenvd, men kunnu áseta eina um tað er ynkst, krav er at hava stjóra, og ímillum eina krónu og 49.999 kr í partapeningi.

Síð eisini:

Partafelag (P/F)

Smápartafelag (Sp/f)

Íognarvirkið (Í/F)

Einstaklingsvirki (Fa.)
Einstaklingsvirki

Eitt **einstaklingsvirki** er eitt virki, sum bert hevur ein eigara, sum heftir persónliga fyri alla skuld hjá virkinum.

Partapeningur er ikki krav, nevnd er ikki krav, stovnarin verður nevndur sum stjóri, men kann áseta annan persón til tað.

Síð eisini:

Partafelag (P/F)

Smápartafelag (Sp/f)

Íverksetarafelag (ÍVF)

Íognarvirkið (Í/F)

partafelagslóg
Partapeningur

**Partapeningur** er skrásettur innsetanar kapitalur hjá einum virkið.

um man skrásetur eitt partafelag, so kunnu 5 partar koma við 100.000 hvør sær og eiga tá 20% ella 1/5 í part, eisini ber til at býta tað ójavnt upp um allir parteigarar ganga við til tað, so at 2 kunnu leggja 100.000 í til kurs 100 (eisini nevnt kurs pari) og 6 afturat koma við 100.000 í part til kurs 200, hettar vil siga at partapeningurin tilsamans er bara 500.000 av tíð at kursur var ásettur til 6 av 8 pørtum. (tað er eingin greinsa til hvussu nógvan kapital eitt partafelag kann hava)
Nevnd

Ein **nevnd** er ein bólkur av fólki valdur, skipaður til at fyrireika ella granska ávís viðurskifti. Til dømis er ein nevnd í einari fyritøku tað næst hægsta stjórnin í einari fyritøku, uppiyvur stjórnini sum nevndin ásetur, og undir aðalfundinum sum ásetur nevndina.

Nevndin skal røkja yvirskipaðu og strategisku leiðsluna. Nevndin skal tryggja:

* eina fullgóða skipan av virkseminum hjá felagnum
* nøktandi bókførslu og roknskaparframløgu
* mannagongdir fyri váðastýring og innanhýsis eftirlit
* at stjórnin útinnir sínar uppgávur á ein hóskandi hátt
* at felagið hevur eina fullgóða kapitaltilbúgving
* at nóg nógv gjaldføri er í felagnum til at kunna lúka skyldur felagsins, so hvørt sum tær fella til gjaldingar

## Síð eisini
* Partafelag (P/F)
* Smápartafelag (Sp/f)
* Íverksetarafelag (ÍVF)
* Íognarvirkið (Í/F)
* Einstaklingsvirki (Fa.)
* Partafelagslóg
Løgfrøði

**Løgfrøði** er læran um rættarreglur og hvussu hesar verða tulkaðar og nýttar, og hvussu tær roynast í verki. Rættarreglur verða til av ymiskum rættarkeldum, eitt nú lógum, kunngerðum, rættargrundreglum, dómsvenjum, siðvenjum og løgfrøðiligum bókmentum.

Rættarreglur skulu tryggja, at borgarar og fyritøkur lúka tey minstukrøv, sum rættarskipanin ásetir. Rættarreglur eru neyðugar, um vit vilja hava eitt vælvirkandi samfelag. Eru ongar rættarreglur, kunnu tey valdsmiklu ótálmað snýta tey veiku.

Summar rættarreglur eru ikki skrivaðar í lóg, eitt nú reglurnar um endurgjaldsskyldu. Slíkar rættarreglur eru í staðin komnar í lag av drúgvum royndum og nógvum dómum. Sama um ein dómsvenja er skrivað niður í lóg ella er siðvenja, so skal hon haldast. Verður dómsvenjan ikki hildin, fær tað í flestu førum avleiðingar. Avleiðingarnar kunnu vera bót, fongsul ella endurgjaldskrav.

Rættarreglur vegleiða um, hvat er rættur og skeivur atburður í samfelagnum. Tær byggja á moral og etisk sjónarmið og snúgva seg um, hvat er rímiligt, og hvat kann góðtakast. Umframt moral og etisk sjónarmið endurspegla lógarreglur eisini politisk sjónarmið. Politikarar samtykkja lógir, sum eftir teirra sannføring kunnu góðtakast moralskt og politiskt í samfelagnum.

Eitt gott dømi um broyttan moralskan og politiskan hugburð er, tá hjúnabandslógin varð broytt, og samkynd fingu rætt at giftast borgarliga.

## Sí eisini
* Partafelagslóg
* Fulltrúi
* marknaðarføringarlóg
* Matrikulering

## Keldutilfar

Bólkur:Løgfrøði
Umhvørvisstovan

**Umhvørvisstovan** er stovnur undir Umhvørvis- og Vinnumálaráðnum, og fevnir stovnurin um virkisøkini umhvørvisvernd, umhvørvisgransking, orkumál og elveitingareftirlit, viðarlundir og frílendi, land- og sjókort, matrikul, tinglýsing og landsfólkayvirlit.

Umhvørvisstovan virkar fyri burðardyggari samfelagsmenning við at verja vistskipanir, røkja náttúrutilfeingið og gera rættarbundnar staðfestingar. Umhvørvisstovan hevur matrikul- og verndarfyrisiting, umsitir land- og sjókort, veitir tænastur og granskar innan virki stovnsins.

Við at sjónliggera okkara náttúruvirðir og at upplýsa og kunna um náttúru og umhvørvi, virkar Umhvørvisstovan fyri at fremja umhvørvisvinarligan hugburð og stimbra burðardyggari menning.

Umhvørvisstovan virkar fyri at røkja tær altjóða avtalur, sum Føroyar hava sett í gildi. Umhvørvisstovan tekur lut í norðurlendskum og altjóða samstarvi.

Umhvørvisstovan miðjar eftir at vera ein virkin fyrisiting við fremsta serkunnleika innan tey ábyrgdarøki, sum stovnurin røkir. Stovnurin sær tað, at kunna borgaran, myndugleikar og áhugabólkar, sum ein týðandi lut í virksemi stovnsins, og verður hetta millum annað gjørt gjøgnum virknar heimasíður: us.fo og foroyakort.fo. 

Umframt nýggj virkisøki og tænastur, røkir Umhvørvisstovan tær uppgávur, ið fyrr vóru á Matrikulstovuni, Tinglýsingarstovuni, Landsfólkayvirlitinum, Skógrøkt Landsins, umhvørvisdeildini á Heilsufrøðiligu starvsstovuni og orkudeildini á Jarðfeingi. Orka gjørdist partur av Umhvørvisstovuni um árskiftið 2015/16, meðan hini virkisøkini á sumri 2007 vórðu løgd saman í nýggja stovnin: **Umhvørvisstovan**.

Bólkur:Almennir stovnar í Føroyum
Viðarlund

**Viðarlund** er ein lítil skógur, vanligt við gonguteigum og sitipláss ætlaður til fólk at nýta til avslapning og eitt øki at ganga í, fyri at skapa eitt náttúruøki sum hevur kontrast ímóti býarlívi, ella bara sum ein burðardygg verkætlan fyri at betra uppá ESG mál.

Bólkur:Landafrøði
Bólkur:Viðarlundir
Sjálvstýrandi øki

Eitt **Sjálvstýrandi øki** er eitt stað ið hevur rættindi til løgfrøðiliga fyriskipan av sær sjálvum, uttan at ein annar staður hevur vald yvir tí fyiskipanini.

Í politiskun høpi tosar man vanligt um eitt øki ið hevur vanliga lóg undir egnu hánd, men at altjóða handlingar ikki eru sjálvstøðugar, her koma Føroyar eisini undir í dag.

Bólkur:Ríkisstjórn
Málmaður

Ein **málmaður** er ein defensivur spælari í ymsun ítrótti (T.d fótbóltur, hondbóltur, hokey osf) høvuðsuppgávan hjá honum er at halda mótstøðuliðinum frá at fáa stig.

Málmenn eru bara í ítrótti har man spælur lið ímóti lið og hevur onkuntíð loyvir ið hinir spælarnir ikki hava (at brúka hendur í fótbólti t.d) og hava næstan altí ein annan uniform fyri at halda seg frá forvirring.

## Kelduávísingar


Bólkur:Fótbóltur
Bólkur:Ítróttur
Deprecation

**Avskriving** er ein virðisminkan av ognini hjá einum virkið.

Maskinur, bilar, rakstrarútgerð og innbúgv verða vanliga brúkt í fleiri ár. Hvørt ár minka tey í virði, og árliga virðisminkingin er ein kostnaður hjá virkinum. Hesin kostnaður nevnist avskriving.

Virðisminkingin kann standast av fleiri ávum. Maskinur, bilar og innbúgv slítast, tá tey verða brúkt. Flestu maskinur, t.d. telduútgerð og persónbilar minka harumframt í virði, bert tí at tær eldast. Maskinur og teldur mugu ofta skiftast út, tí nýggjar maskinur verða framleiddar, ið megna at loysa uppgávurnar betri.

Frá ári til árs er trupult at meta um, hvussu nógv amboð minka í virði. Tá amboðini verða keypt, hevur virkið tí frammanundan eina avskrivingarætlan. Avskrivingarætlanin fyri eina støðisogn krevur:

* Áseting av avskrivingarupphædd
* Áseting av avskrivingartíðarskeiði (brúkstið í árum)
* Ásetta avskrivingarupphæddin verður býtt yvir avskrivingartíðarskeiðið

Upphæddin, ið samanlagt verður avskrivað, er virðisminkingin tilsamans í avskrivingartíðarskeiðinum. Hetta er kostprísurin minus eitt møguligt restvirði (eisini nevnt scrapvirði). Restvirðið er tann upphædd, sum virkið kann selja amboðið fyri, tá tað ikki kann brúkast meiri. Møguliga fæst tó einki fyri liðugt brúkta amboðið. Hinvegin kann eisini hugsast, at amboð kunnu seljast brúkt – til dømis brúktir bilar.

Avskrivingartíðarskeiðið verður sett til væntaða æviskeiðið hjá amboðinum, har atlit er tikið til slit og tøkniliga elding. Væntaða avskrivingartíðarskeiðið verður eisini rópt brúkstíðin.

## Sí eisini
* Partafelagslóg

## Keldutilfar
 

Bólkur:Vinnulív 
Bólkur:Búskapur
Løgtingsvalið 2022

**Løgtingsvalið 2022** varð hildið 8. desember 2022. Løgmaður, Bárður á Steig Nielsen, valdi at útskriva løgtingsval hin 9. november 2022, eftir at hann hevði koyrt Jenis av Rana frá sum landsstýrismann í uttanríkis- og mentamálum, og Miðflokkurin síðan valdi at taka seg úr samgonguni. Harvið misti samgongan sín meiriluta, og løgmaður valdi at útskriva nýval. 

## Meiningsmálingar

:a. Telur ikki við prosentini hjá einum hvørjum politiskum flokki, ið ikki kom yvir sperrumarkið, sum tað er víst á hesi síðu.

## Úrslit

## Keldur

Bólkur:Løgtingsval
Bólkur:2022 í politikki
Kuopio

**Kuopio** er ein býur og kommuna í Norra Savolax í Eysturfinnlandi. Kuopio hevur 121 557 íbúgvar (2022) og er størsti býur í Eysturfinnlandi. 

## Hygg eisini at
* Finnland
* Kalakukko

Bólkur:Býir í Finnlandi
Eduardo Riedel

**Eduardo Corrêa Riedel** (fæddur 5. júlí 1969), ríkisstjóri Mato Grosso do Sul síðan 2022. Hann var áður innviðaráðherra Mato Grosso do Sul frá 22. febrúar 2022 til 1. janúar 2023. 

Riedel var forseti Maracaju Samband árið 1999 og varaformaður hjá Samtökum landbúnaðar og búfjár í Mato Grosso do Sul, og var einnig forstjóri Landbúnaðarsambandsins (CNA). Á árunum 2012 til 2014 var hann forseti Famasul, stuttu síðar gegndi hann stöðu utanríkisráðherra fyrir ríkisstjórn og stefnumótandi stjórnun Mato Grosso do Sul, á meðan ríkisstjórn Reinaldo Azambuja stóð, sem hann var í til 2021. Í júlí Árið 2021 var hann skipaður af Reinaldo Azambuja, sem forseti stjórnarnefndar heilsu- og öryggisáætlunar fyrir efnahagslífið (Prosseguir).

## Keldur


Bólkur:Føðingar í 1969
Sven-Bertil Taube

**Sven-Bertil Evert Gunnar Taube** (føddur 24. november 1934 í Stokkhólmi, deyður 11. november 2022 í London) var svenskur sjónleikari og vísusangari.

Yrkisleið hansara sum sangari og sjónleikari rakk yvir næstan sjey tíggjuáraskeið. 
Hann er helst best kendur frá kvøðuljómunum, sum plagdu at vera í Útvarpinum, ikki minst við sanginum "Så länge skutan kan gå".

Sven-Bertil Taube var sonur víðagitna sangskrivaran og tónasmiðin Evert Taube og listarkvinnuna Astri Bergman Taube.

## Ávísingar úteftir
* Svenski sangarin Sven-Bertil Taube er deyður, 87 ára gamal, in.fo, 12.nov. 2022 
* Sven-Bertil Taube, imdb.com (á enskum) 
 

## Keldutilfar
 
 

 

Bólkur:Føðingar í 1934
Bólkur:Andlát í 2022 
Bólkur:Svenskir sjónleikarar
Bólkur:Svenskir sangarar
Jakob Ellemann-Jensen

**Jakob Ellemann-Jensen** (føddur 25. september 1973 í Hørsholm) 
er danskur politikari. Hann hevur verið formaður í Vinstra-flokkinum síðan 21. september 2019.
 
Jakob Ellemann-Jensen er sonur fyrrverandi uttanríkisráðharran Uffe Ellemann-Jensen.

## Sí eisini
*Fólkatingslimir valdir í 2011

## Ávísingar úteftir
* Fólkatingið: Jakob  Ellemann-Jensen, ft.dk (á donskum) 
* Ellemann vísir søguliga broyting í kós floksins, in.fo, 19.11.2022

## Keldutilfar
 
 

 

Bólkur:Føðingar í 1973
Bólkur:Danir  
Bólkur:Danskir politikarar
Anna Falkenberg

**Anna Lovisa Falkenberg** (fødd 4. januar 1996 á Oyri) er føroyskur stjórnmálafrøðingur og politikari frá Sambandsflokkinum. 

Anna er útbúgvin stjórnmálafrøðingur (cand.scient.pol.) frá Universitetinum í Keypmannahavn (2016-2022). Hóast ungan aldur, hevur hon drúgvar royndir innan politiskt arbeiði. Hon hevur verið forkvinna í ungmannafelagnum hjá Sambandsflokkinum, varaforseti í Norðurlandaráðnum fyri ung, og eisini hevur hon starvast í danska heilsu- og eldramálaráðnum. Seinastu árini (2019-2022) hevur hon starvast sum politiskur ráðgevi hjá Edmundi Joensen á Fólkatingi.

Sambandsflokkurin við Onnu Falkenberg á odda gjørdist størsti flokkur á fólkatingsvalinum hin 31. oktober 2022. Flokkurin fekk 30 prosent av atkvøðunum, 8.198 atkvøður, meðan Anna fekk 2.973 persónligar atkvøður, tá hon varð vald í annan sessin á Christiansborg. Sum nývaldur limur í danska Fólkatinginum tók hon sæti í uttanríkispolitisku nevndini.

Anna er abbadóttir Edmund Joensen, sum í fleiri umførum varð valdur á Fólkating.

## Sí eisini
*Listi yvir fólkatingslimir úr Føroyum

## Ávísingar úteftir
* Sambandsflokkurin: Anna Falkenberg, saft.fo
* Fólkatingið: Anna Falkenberg, ft.dk (á donskum) 
* Anna Falkenberg, demokratia.fo
* Anna er nú klár at fara til verka, saft.fo

## Keldutilfar

Bólkur:Føðingar í 1996
Bólkur:Føroyskir politikarar
Bólkur:Føroyskir fólkatingslimir
Rand Paul

**Randal Howard Paul** (føddur 7. januar 1963 í Pittsburgh í USA) 
er amerikanskur eygnalækni og politikari.
 
Rand Paul er limur í Republikanska flokkinum. Í 2010 varð hann valdur í Senatið, og hann hevur verið senatorur fyri Kentucky síðan tá.
 
Hann royndi at gerast valevni hjá Republikanarunum til forsetavalið 2016, men hann mátti lúta fyri Donald Trump.

Rand Paul er sonur læknan og politikaran Ron Paul. 
 
## Ávísingar úteftir
* Heimasíða: randpaul.com 
* Senatið: Rand Paul, senate.gov (á enskum) 
* Rand Paul, ne.se (á svenskum) 
 

## Keldutilfar
 
 

 

Bólkur:Føðingar í 1963
Bólkur:Amerikanskir politikarar
Jackson Pollock

**Paul Jackson Pollock** (føddur 28. januar 1912 í Cody í Wyoming í USA, deyður 11. august 1956 í Spring í East Hampton á Long Island í deilstatinum New York) 
var ein amerikanskur listamálari.

Hann hevur verið ein av avgerðandi oddamonnunum innan *abstrakta ekspressionismu*.

## Ávísingar úteftir
* Jackson-Pollock, britannica.com (á enskum) 
* Jackson  Pollock, imdb.com (á enskum) 
 

## Keldutilfar
 
 

 

Bólkur:Føðingar í 1912
Bólkur:Andlát í 1956 
Bólkur:Listamálarar
Bólkur:Amerikanarar
Mitch McConnell

**Addison Mitchell McConnell** (føddur 20. februar 1942 í Sheffield í Alabama) 
er amerikanskur stjórnmálafrøðingur, løgfrøðingur og politikari.
 
Mitch McConnell er limur í Republikanska flokkinum. Hann varð fyrstu ferð valdur í Senatið í 1984, og síðan tá hevur hann verið senatorur fyri Kentucky.
 
Hann gjørdist leiðari hjá republikanska minnilutanum í Senatinum í 2007 og hann hevur verið leiðari hjá republikanska meirilutanum í Senatinum frá 2015 til 2021.
 
## Ávísingar úteftir
* Senatið: Mitch McConnell, senate.gov (á enskum) 
* Mitch McConnell, ne.se (á svenskum) 
 

## Keldutilfar
 
 

 

Bólkur:Føðingar í 1942
Bólkur:Amerikanskir politikarar
Jonas Gahr Støre

**Jonas Gahr Støre** (fødd 25. august 1960) er ein norskur politikari. Hann er forsætisráðharri í Noregi siðan 2021, og leiðari av Arbeiðaraflokkurinum siðan 14. juni 2014.

## Bakgrund
Støre varð føddur í Oslo, og er sonur av Ulf Jonas Støre og Unni Gahr. Hann gjørdist studentur frá Institut d'études politiques de Paris í Fraklandi frá 1981 til 1985. Frá 1986 til 1989 var hann doktorsnemi við Harvard Law School.

Støre var uttanríkisráðharri í stjórnunum Jens Stoltenbergs 2. stjórn frá 17. oktober 2005 til 21. september 2012, og heilsumálaráðharri frá 21. september 2012 til 16. oktober 2013. Hin 14. oktober 2021 varð Støre útnevndur til forsætisráðharri í Noregi.

## Keldur


Bólkur:Forsætisráðharrar Noregs
Løgtingslimir í Føroyum 2022–2026

**Listi yvir løgtingslimir 2019-2023**. 

Síðan 2008 hevur Løgtingið í Føroyum havt 33 limir, ið eru valdir í einum valdømi. 

Løgtingsvalið 2022 varð hildið hin 8. desember 2022. 

Øll eru vald eftir persónligum atkvøðum á flokslistum. 
Av teimum 33 tingslimunum vóru 10 kvinnur valdar. 

Valdu løgtingslimirnir eru hesi:

## Sí eisini
*Løgtingslimir í Føroyum 2019-2022
*Løgtingslimir í Føroyum 2015–2019
*Løgtingslimir í Føroyum 2011–2015

## Keldur

Bólkur:Føroyskur politikkur
Bólkur:Føroyskir politikarar
Bólkur:Listar yvir løgtingslimir í Føroyum
Bólkur:Listar yvir føroyskir politikarar
Bólkur:Løgtingslimir
Bólkur:2022 í politikki
Ana Mena Rojas

**Ana Mena** er songkvinna og sjónleikari úr Spania.

## Tónleikaútgávur
* 2018 Index

## Filmar
* Marisol, la película (2009)
* Bienvenidos a Edén (2022)

## Keldur

Bólkur:Tónleikarar Bólkur:Rithøvundar
Volodymyr Zelensky

**Volodymyr Oleksandrovych Zelenskyy** (føddur 25. januar 1978 í Kryvyj Rih, Ukraina) er forseti í Ukraina. Hann er fyrrverandi sjónleikari og skemtari. 
Í 2019 bleiv hann valdur til forseta. Hann er av jødiskari ætt. Síðan 2003 hevur hann verið giftur við Olena Kiyashko.

Bólkur:Ukrainskir politikarar
Bólkur:Føðingar í 1978
Santos FC

**Santos Futebol Clube** (betur kent sum **Santos F.C.** ella bara **Santos**) er eitt professionelt fótbóltsfelag frá býnum Santos í deilstatinum São Paulo i Brasil.

Felagið varð stovnað í 1912 og vann sítt fyrsta meistaraheitið í deilstatinum São Paulo i 1935.

## Slóðir úteftir
*Almenna heimasíðan hjá fótbóltsfelagnum: santosfc.com.br

## Keldur


Bólkur:Brasilsk fótbóltsfeløg
New York Cosmos (1970–1985)

**New York Cosmos** (ella **Cosmos** frá 1977 til 1978) var eitt fótbóltsfelag úr New York City í USA. Felagið varð stovnað í desember 1970 og spældi síðan 1977 sínar heimadystir á *Giants Stadium* í New Jersey. Felagið varð upployst í 1985.

## Slóðir úteftir

* Søga: Club Marks 50 Years Since Inception , nycosmos.com (á enskum) 

Bólkur:Amerikonsk fótbóltsfeløg
New York Cosmos
Brasilska fótbóltslandsliðið

**Brasilska manslandsliðið í fótbólti** er tað fótbóltslandsliðið í heiminum, sum  hevur klárað seg best higartil; teir hava vunnið fimm HM-gull (1958, 1962, 1970, 1994 og 2002). 

Brasilska landsliðið, sum í 1970 vann HM í Meksiko, verður mett sum eitt tað sterkasta landsliðið ið nakrantíð hevur spælt. Saman við Pelé, Rivelino, Gerson og øðrum góðum monnum, var brasilski landsliðsliðskiparin Carlos Alberto ein týðandi partur av brasilska landsliðnum.

## Myndir

Winning brazilian National team 1958.jpg|Brasilska fótbóltslandsliðið í 1958
Seleção Brasileira de Futebol na Copa do Mundo de 1962.tiff|Brasilska fótbóltslandsliðið í 1962
Brazil 1970.JPG|Brasilska fótbóltslandsliðið í 1970


## Slóðir úteftir
* Almenna heimasíðan hjá brasilska landsliðnum: cbf.com.br
*FIFA World ranking - Men's Ranking, fifa.com (á enskum)

## Keldur

Bólkur:Fótbóltslandslið
Bólkur:Fótbóltur í Brasil
IShowSpeed

**Darren Watkins** (føddur 21. januar 2005 í Cincinnati í Ohio) er ein amerikanskur rappari og youtubari, ið er kendur undir listanavninum **IShowSpeed** *(vanliga nevndur *'Speed)**'. IShowSpeed hevur pr. desember 2022, 14.7 milliónir haldarar og 1 milliardir sýningar av YouTube rás sínari.
## Slóðir
*  YouTube‎

Bólkur:Amerikanskir skemtarar
Bólkur:Amerikanskir sangarar
Bólkur:Rapparar
Bólkur:Føðingar í 2005
Haakon krúnprinsur av Noregi

**Haakon krúnprinsur av Noregi** (norskt: *Haakon Magnus av Norge*, føddur 20. juli 1973 í Oslo) er norskur krúnprinsur, sonur Harald V kong og Sonju drotning. Hákun krúnprinsur er giftur við Mette-Marit krúnprinsessu og saman eiga tey tvey børn, dóttrina Ingrid Alexandru (f. í 2004) og sonin Sverre Magnus (f. í 2005).

## Ávísingar úteftir
* Heimasíða: H.K.H. Kronprinsen, kongehuset.no

## Keldur


Bólkur:Kongalig
Bólkur:Norðmenn
Bólkur:Føðingar í 1973
David Crosby

**David Van Cortland Crosby** (føddur 14. august 1941, deyður 18. januar 2023) 
var amerikanskur guitarleikari, sangari og sangskrivari, sum er kendur frá sera týðandi bólkum.

Hann byrjaði sína yrkisleið innan tónleikin í 1964, tá hann var við til at stovna slóðbrótandi bólkin The Byrds. Saman við tónleikavinum sínum Stephen Stills og Graham Nash stovnaði hann í 1968 bólkin Crosby, Stills & Nash, og eitt sindur seinni Crosby, Stills, Nash & Young.  Í 1971 kom fyrsta av fleiri solo-útgávum.

David Crosby kom í Rock and Roll Hall of Fame tvær ferðir, bæði við The Byrds og við Crosby, Stills & Nash.

## Ávísingar úteftir
* Heimasíða: davidcrosby.com 
* David Crosby, imdb.com (á enskum) 
* Fólkatónleikarin David Crosby farin, portal.fo
* David Crosby er deyður, in.fo
 

## Keldutilfar
 
 

 

Bólkur:Føðingar í 1941
Bólkur:Andlát í 2023 
Bólkur:Amerikanskir tónleikarar
Bólkur:Amerikanskir sangarar
Ritt Bjerregaard

**Jytte Ritt Bjerregaard** (fødd 19. mai 1941 í Keypmannahavn, deyð 21. januar 2023 á Østerbro) var danskur politikari (Socialdemokraterne). 

Ritt Bjerregaard, sum var útbúgvin lærari, varð fyrstu ferð vald í Fólkatingið í 1971. Hon var undirvísingarmálaráðharri (Anker Jørgensen I, Anker Jørgensen II, Anker Jørgensen III), ráðharri fyri almannamál (Anker Jørgensen IV) og matvørumálaráðharri (Poul Nyrup Rasmussen IV) í Danmark. Hon gjørdist í 1995 danski ES-kommisserurin í Brússel og var yvirborgarstjóri í Keypmannahavn frá 2006 til 2010.

## Keldur

## Slóðir úteftir
* Heimasíðan: www.ritt.dk
* Ritt Bjerregaard er deyð, in.fo, 21. januar 2023.
* Ritt Bjerregaard, ft.dk
* Ritt Bjerregaard: NÅR VERDEN ÆNDRER SIG, MÅ VORES OPFATTELSE AF DEN OGSÅ ÆNDRE SIG, socialdemokratiet.dk
* Ritt Bjerregaard, Dansk Kvindebiografisk Leksikon.
* Ritt Bjerregaard, Den Store Danske.

Bólkur:Danskir politikarar
Bólkur:Fólkatingslimir
Bólkur:Danskar kvinnur í politikki
Bólkur:Føðingar í 1941
Bólkur:Andlát í 2023
Jesús Castillo

**Jesús Abdallah Castillo Molina** (føddur 11. juni 2001) er ein peruanskur fótbóltsleikari, sum spælir fyri italska felagið Sporting Cristal.

## Keldur
Bólkur:Føðingar í 2001
Bólkur:Fótbóltsleikarar úr Peru
Hugo Chávez

**Hugo Rafael Chávez Frías** (føddur 28. juli 1954 í Sabaneta í deilstatinum Barinas, deyður 5. mars 2013 í Caracas) var sosialistiskur politikari í Venesuela. Hann var landsins forseti frá 1999 til 2013.

Nicolás Maduro, varaforsetin av Chávez, tók yvir sum fyribils forseti í mars 2013. Hann varð valdur til forseta í Venesuela hin 14. apríl 2013.

## Hygg eisini at
* Politikkur í Venesuela

## Ávísing úteftir
*Hugo Chávez farin, kvf.fo, 05.03.2013
*Landasorg í Venezuela, kvf.fo, 06.03.2013
 
## Keldur

Bólkur:Politikarar
Bólkur:Statsleiðarar
Bólkur:Venesuela
Bólkur:Føðingar í 1954
Bólkur:Andlát í 2013
Dua Lipa

**Dua Lipa** (fødd 22. august 1995) er ein ensk songkvinna og sjónleikari. Hon er fødd 1995 í London, Ongland og býr har nú. Hon er av albanskari ætt.

## Tónleikaútgávur

#### Album
* 2017 - *Dua Lipa*
* 2020 - *Future Nostalgia*

## Ávísing úteftir
* Dua Lipa

Bólkur:Føðingar í 1995
Bólkur:Enskar songkvinnur
Lise Nørgaard

**Lise Nørgaard** (fødd sum *Elise Jensen* 14. juni 1917 í Roskilde, deyð 1. januar 2023 í Humlebæk) var danskur journalistur og rithøvundur.

Hon hevur skrivað skaldsøgur og stuttsøgur, men er serliga kend fyri at hava skrivað filmshandritið til kendu donsku sjónvarpsrøðina "Matador".

Endurminningar hennara, "Kun en pige" frá 1992 og "De sendte en dame" frá 1993, vóru grundarlagið til filmin "Kun en pige" frá 1995.

Lise Nørgaard hevur gjøgnum árini fingið fleiri heiðurslønir, eitt nú fekk hon De Gyldne Laurbær í 1993 og Danske Dramatikeres Hæderspris í 2017. Hon gjørdist riddari av Dannebrog í 1994.

## Keldur

Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Bólkur:Føðingar í 1917
Bólkur:Andlát í 2023
Gina Lollobrigida

**Luigina Lollobrigida** (fødd 4. juli 1927 í Subiaco, deyð 16. januar 2023 í Róm) var sjónleikari, myndablaðkvinna og politikari úr Italia.

Í 1950-árunum og fyrst í 1960-árunum var hon ein av mest kendu og best dámdu filmsjónleikarunum í Evropa. 

## Leiklutir í biograffilmum og sjónvarpsfilmum (úrval)

### Biograffilmar
* 1954 - *Crossed Swords*, saman við Errol Flynn, leiklutur: Francesca 
* 1955 - *La donna più bella del mondo*, leiklutur: Lina Cavalieri 
* 1956 - *Trapeze*, saman við Burt Lancaster og Tony Curtis, leiklutur: Lola 
* 1956 - *The Hunchback of Notre Dame*, saman við Anthony Quinn, leiklutur: Esmeralda 
* 1959 - *Solomon and Sheba*, saman við Yul Brynner, leiklutur: drotningin av Sába 
* 1959 - *Never So Few*, saman við Frank Sinatra, leiklutur: Carla Vesari 
* 1961 - *Come September*, saman við Rock Hudson, leiklutur: Lisa Helena Fellini 
* 1963 - *Imperial Venus*, leiklutur: Paulette Bonaparte 
* 1964 - *Woman of Straw*, saman við Sean Connery, leiklutur: Maria Marcello 
* 1965 - *Strange Bedfellows*, saman við Rock Hudson, leiklutur: Toni Vincente 

### Sjónvarp
* 1984 - *[[Falcon Crest]]*, leiklutur: Francesca Gioberti

## Slóðir úteftir
* Gina Lollobrigida, imdb.com (á enskum)
* "Heimsins vakrasta kvinna" er deyð, vp.fo, 17. januar 2023

## Keldur

Bólkur:Italskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1927
Bólkur:Andlát í 2023
Linda og Valentin

**Linda og Valentin** (á fronskum *Valérian*, seinni *Valérian et Laureline*) er ein fronsk science fiction-teknirøð eftir Pierre Christin (tekst) og Jean-Claude Mézières (tekningar).

Á donskum er øll røðin givin út í albummum og í innbundnum bókum. Á svenskum eru allar søgurnar givnar út í bókum, og ein partur er givin út í albummum.

Bert nøkur fá albumm eru givin út á norskum. Knapt helvtin er givin út á íslendskum.

## Yvirlit

### Keldur

* Linda og Valentin á bibliotek.dk 
* Danskar útgávur hjá Jean-Claude Mézières á minetegneserier.no 
* Norskar útgávur um Lindu og Valentin á minetegneserier.no 
* Svenskar útgávur hjá Jean-Claude Mézières á minetegneserier.no 
* Linda og Valentin á comics.org
* Linda och Valentin á comics.org
* Valérian á bedetheque.com

Bólkur:Teknirøðir
Bólkur:Teknifilmar
Bólkur:Filmur
Mogens Lykketoft

**Axel Mogens Leif Lykketoft** (føddur 9. januar 1946 í Keypmannahavn) er danskur politikari (Socialdemokraterne). Hann varð útbúgvin cand.pol. frá lærda háskúlanum í Keypmannahavn (Københavns Universitet) í 1971. 

## Politiska yrkisleiðin
Mogens var fólkatingslimur fyri Sosialdemokratarnir umboðandi valdømið Københavns Amtskreds frá desember 1981 til november 2007 og formaður fyri danska Javnaðarflokkin frá desember 2002 til april 2005. 

Hann var formaður í Fólkatinginum frá september 2011 til juli 2015 og formaður á ST-aðalfundinum frá september 2015 til september 2016.

Mogens Lykketoft var uttanrikisraðharri í Danmark frá desember 2000 til november 2001, figgjarmalaraðharri í tíðarskeiðnum 25. januar 1993 til 21. desember 2000 og skattamálaráðharri frá januar 1981 til september 1982.

## Familian
Mogens er sonur Marthu og Axel Lykketoft, ið var lithandlari. 
Í 1967 giftist hann við Aase Toft (d. 1979). Tey áttu tvey børn í hjúnalagi: Maja (f. 1969) og Kit (f. 1972).
Í 1980 giftist hann við Helle Mollerup (sk. 1987).
Í 1987 bleiv hann giftur við Jytte Hilden (sk. 2004) og í 2005 giftist hann við Mette Holm.

## Ávísingar úteftir
* Heimasíðan hjá Mogens Lykketoft: lykketoft.dk
* Folketinget: Mogens Lykketoft, ft.dk 
* Lykketoft um heimsmálini  (Framløga hjá Mogens Lykketoft á Ráðstevnu í Norðurlandahúsinum 23/2 2018 um Heimsmálini hjá ST), snar.fo

## Keldutilfar

Bólkur:Føðingar í 1946
Bólkur:Danskir politikarar
Bólkur:Fólkatingslimir
Polina Gagarina

**Polina Sergeevna Gagarina** (; fødd 27. mars 1987), er russisk songkvinna, sangskrivari og sjónleikakvinna. Hon umboðaði Russland í evropeisku tónleikakappingini Eurovision Song Contest 2015 í Wien við sanginum "A Million Voices" og gjørdist nummar 2 í finaluni við 303 stigum.

## Tónleikaútgávur
### Sangir (úrval)
* 2005 - *Колыбельная*
* 2006 - *Я твоя*
* 2007 - *Я тебя не прощу никогда*
* 2007 - *Любовь под солнцем*
* 2008 - *Где-то живёт любовь*
* 2008 - *Кому, зачем??* (saman við Irina Dubtsova)
* 2009 - *Пропади всё*
* 2010 - *Я обещаю*
* 2011 - *Осколки*
* 2012 - *Спектакль окончен*
* 2012 - *Нет*
* 2013 - *Навек*
* 2014 - *Шагай*
* 2014 - *Day*
* 2015 - *A Million Voices*
* 2015 - *Кукушка*
* 2015 - *Я не буду*
* 2017 - *Драмы больше нет*
* 2017 - *Обезоружена*
* 2018 - *Меланхолия*
* 2018 - *Toi et moi* (saman við Charles Aznavour)
* 2019 - *Смотри*
* 2020 - *Небо в глазах*
* 2021 - *Circles and Squares* (saman við Måns Zelmerlöw)

### Album (úrval)
;Album
*2007 – Попроси у облаков (*Poprosi u oblakov - Spyr skýggini*)
*2010 – О себе (*O sebe - Um meg*)
*2016 – *9*

## Keldur

Bólkur:Russiskar songkvinnur
Bólkur:Føðingar í 1987
Bólkur:Luttakarar í Eurovision Song Contest 2015
Matt Testro

**Matt Testro** (føddur 5. februar 1996) er ein avstralskur sjónleikari.

## Filmar
**[[Nowhere Boys]]* (2013-18) 
**[[Nowhere Boys: The Book of Shadows]]* (2016)
**[[Neighbours]]* (2016) 
**[[Legends (TV series)|Legends]]* (2018) 
**[[The Gloaming]]* (2020) 
**[[Jack Irish]]* (2021) 

## Keldur


## Slóðir
* 

Bólkur:Avstraliarar
Bólkur:Avstralskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1996
Jeremy Zucker

**Jeremy Scott Zucker** (fødd 3. mars 1996 i Franklin Lakes, New Jersey), er ein amerikanskur sangari og sangskrivari, best kendur fyri sangirnar "Comethru", "You Were Good to Me" og "All the Kids Are Depressed". Síðani hann byrjaði at geva út tónleik í 2015, hevur Zucker givið út fleiri EP og tvey fullfíggjað album, *Love Is Not Dying* (2020) og *Crusher* (2021).

## Útgávur
* *Beach Island* (2015)
* *Breathe* (2015)
* *Motions* (2017)
* *Idle* (2017)
* *Stripped.* (2018)
* *Glisten* (2018)
* *Summer* (2018)
* *Brent* (við Chelsea Cutler) (2019)
* *Brent II* (við Chelsea Cutler) (2021)

## Slóðir
*jeremyzuckermusic.com
*
*Jeremy Zucker á Facebook
*Jeremy Zucker á Instagram
*Jeremy Zucker á Twitter
*Jeremy Zucker á YouTube
*Jeremy Zucker á Spotify

Bólkur:Føðingar í 1996
Bólkur:Amerikanskir sangarar
Ternan

**Ternan** er flogbóltsfelag av Toftum. Flogbóltfelagið Ternan var stovnað 17. februar í 2010.

Ternan hevur nógv barna- og ungdómslið, og bæði kvinnur og menn í bestu deildini.

### Nevndin
Fyrsta nevndin í felagnum: Alex Troleis (formaður), Katrin Olsen (næstformaður), Helen Højgaard Jacobsen (skrivari) og Hermann Jacobsen (tiltakslimur)

## Ávísingar úteftir
* Flogbóltsfelagið Ternan á Toftum er 13 ár í dag , eyp.fo, 17. februar 2023

## Keldur


Bólkur:Føroysk flogbóltsfeløg
As Aventuras de Gui & Estopa

***As Aventuras de Gui & Estopa*** er ein brasilskur teknifilmsrøð skapað av Mariana Caltabiano fyri Cartoon Network í 2009.

## Leikarar

* Mariana Caltabiano sum:
** Gui "Iguinho", ein hvítur hundur.
** Cróquete Spaniel, ein brúnur hundur sum er unnusta Gui.
** Dona Iguilda, ein hvítur hundur sum er móðir Gui.
** Fifivelinha, ein genta við eitt korkalitur hár.
** Róquete Spaniel, ein franskur ljósbrúngulur hundur.
* Eduardo Jardim sum:
** Estopa, ein feitur gráur hundur.
** Pitiburro, ein ljósbrúngulur Pit bull.
* Arly Cardoso sum Ribaldo "Riba", ein gráur mús.

## Keldur


## Slóðir úteftir

* 
* 

Bólkur:Sjónvarpsrøðir
Gianni Infantino

**Gianni Vincenzo Infantino** (føddur 23. mars 1970 í Brig í Sveis) er sveisisk-italskur løgfrøðingur, sum hevur verið forseti hjá altjóða fótbóltssamgonguni, FIFA síðan 2016. Í mars mánaði í 2023 varð hann afturvaldur sum forseti. Infantino er eftirmaður hjá Sepp Blatter, sum var forseti hjá FIFA millum 1998 og 2015.

Hann byrjaði at starvast fyri europeisku fótbóltssamgonguna, UEFA í 2000, og í 2009 tók hann við starvinum sum aðalskrivari hjá UEFA.

## Keldur

Bólkur:Fólk úr Sveis
Bólkur:Føðingar í 1970
Bólkur:Fótbóltur
The Beach Boys

**The Beach Boys** var ein amerikanskur tónleikabólkur úr Los Angeles í USAi. Metingarnar siga, at teir hava selt yvir 100 million eintøk síðan fyrsta singulplátan *"Surfin' Safari"* kom út í 1962. 

## Tónleikaútgávur

* *Surfin’ Safari* (1962)
* *Surfin’ U.S.A.* (1963)
* *Surfer Girl* (1963)
* *Little Deuce Coupe* (1963)
* *Shut Down Volume 2* (1964)
* *All Summer Long* (1964)
* *The Beach Boys’ Christmas Album* (1964)
* *The Beach Boys Today!* (1965)
* *Summer Days (And Summer Nights!!)* (1965)
* *Beach Boys’ Party!* (1965)
* *Pet Sounds* (1966)
* *Smiley Smile* (1967)
* *Wild Honey* (1967)
* *Friends* (1968)
* *20/20* (1969)
* *Sunflower* (1970)
* *Surf’s Up* (1971)
* *Carl And The Passions: "So Tough"* (1972)
* *Holland* (1973)
* *15 Big Ones* (1976)
* *The Beach Boys Love You* (1977)
* *M.I.U. Album* (1978)
* *L.A. (Light Album)* (1979)
* *Keepin' The Summer Alive* (1980)
* *The Beach Boys* (1985)
* *Still Cruisin’* (1989)
* *Summer In Paradise* (1992)
* *Stars And Stripes Vol. 1* (1996)
* *That’s Why God Made The Radio* (2012)


## Limir
*Mike Love, vokalistur
*Al Jardine, gittari
*Carl Wilson, gittari
*Dennis Wilson, trummer & perkusjón 
*Brian Wilson, bassgittari 
*Bruce Johnston, bassgittari
*David Marks, gittari

## Keldur


Bólkur:Amerikanskir tónleikabólkar
Ammonia production

Ammoniakk er eitt tað mest framleidda ólívrunnað evni. Fleiri støð í heimunum framleiða ammoniakk, við samantaldari framleiðslu av 175.000.000 tons í 2016. Sum er vorið 235.000.000 tons av ammoniakk í 2021. Kina framleiddi 31.9% av heimsins ammoniakk, síðani framleiddi Russland 8.7%, India 7.5%, og USA 7.1%. 80% av øllum ammoniakk sum er til veruður nýtt til landbúnað. Ammoniakk er eisini nýtt til framleiðslu av plast, fibrum, spreingistoff, og ymisk evnir í Farmakonomi.
Dania O. Tausen

**Dania O. Tausen** (fødd 18. august 1998) er ung tvørlistakvinna á føroyska tónleika- og yrkjarapallinum uppvaksin á Toftum. 

Ein sangarinna, sangskrivari og rithøvundur, sum úttrykkir seg á egnan hátt við føroyska málinum. Sum barn og tannáringur framførdi hon mest í brøðrasamkomuni. 
Í 2018 gjørdi hon um seg á heiðurskonsertini fyri Ella Fitzgerald, og byrjaði at útgeva egnan tónleik stutt eftir, tá hon flutti til Havnar at lesa Ritlist á Setrinum. Hon framførir í dag javnan við soloprojektinum Dania O. Tausen, jazztrioini SWAY (við Marionnu Winther Nagata og Katrinu Olsen) og punkbólkinum Æðrasoppar (við Eyðfinni Bogason Lamhauge og Trygva Danielsen), eins væl og syngur kór hjá ymiskum bólkum á føroyska tónleikapallinum. Til dagligt arbeiðir Dania í plátufelagnum Tutl (síðan 2018) og er nevndarlimur í Havnar Jazzfelag. Hon er aktivur fyriskipari av konsertum, yrkingaupplestrum og festivalunum Vetrarjazz og G!. Dania bleiv serliga umrødd í Føroyum, tá ið yrkingasavnið Skál og dokumentarurin um yrkingasavnið komu út. Savnið og filmurin vóru kontroversiell á tann hátt, at tey útleveraðu Daniu og hennara privatlív, fyri at vísa á, hvussu tað er at vaksa upp innan samkomu á bygd og hvussu tað er at vera ungur og ivandi. Dokumentarurin varð leikstjórnaður av Cecilie Debell (1987) og Mariu Tórgarð (1997).

### Skúlagongd:
* Tofta Skúli (2005 - 2014)

* Mariager Efterskole (2014 - 2015)

* Miðnám á Kambsdali (2015 - 2018)

* Bachelor í listaligum arbeiði / Ritlist (2019-2021)

## Útgávur

* *Symphony of Storms* - Reality Bytes (LP - Tutl, 2019) (í uppskoti til ársins plátu, nýggja navn)

* *æðrasoppar* (Talgild heildarútgáva - Tutl, 2020) (í uppskoti til ársins nýggja navn)

* *Skál* (Prosayrkingasavn - Sprotin, 2020)

* *Skál* (Dokumentarfilmur - Made in Copenhagen, 2021) Virðislønir: Gold Hugo á Chicago International Film festival, New Nordic Voices á Nordisk Panorama, Áskoðaravirðisløn á CPH:DOX

* *gonguteigatúnatos* - Dania O. Tausen (LP - Tutl, 2021) Virðislønir: Ársins videolag og húsi (í uppskoti til ársins plátu, nýggja navn, sangara)

* *Skål* (Prosayrkingasavnið á donskum - Sprotin, 2020)

**Útgávur ávegis**:

* *JA / NEI* - Dania O. Tausen (LP - Tutl, 2023)

* *døgurðaslang / MIÐNÁTTARSANG - æðrasoppar* (Talgild heildarútgáva - Tutl, 2023) ("ballast millum maðkar" í uppskoti til ársins lag 2022)

* *Tórshavnar Big Band* (Talgild heildarútgáva - Tutl, 2023) (við "Tornarunnir tankar" og "Buksurnar á" eftir Daniu O. Tausen)

**Annað, ið Dania O. Tausen virkar á**:

* *Antologi I* (Yrkingasavn - Eksil, 2020)

* *Eplaástøðið endurskoðað* (Yrkingasavn - Nordatlantens Brygge, 2021)

* *ORD* (Encyklopædi - Politikens forlag, 2022)

## Slóðir úteftir
* Heimasíða: daniaotausen.com
* Dania O. Tausen, composers.fo
* Dania O. Tausen , farlit.fo

## Keldutilfar

Bólkur:Føroyskir tónleikarar
Bólkur:Føroyskir rithøvundar
Bólkur:Føroyskar songkvinnur
Bólkur:Føroyskir sangskrivarar
Bólkur:Føðingar í 1998
James Garner

**James Garner** (føddur *James Scott Bumgarner* 7. apríl 1928 í Norman í Oklahoma, deyður 19. juli 2014 í Brentwood í Los Angeles) var amerikanskur sjónleikari og framleiðari, á filmi og innan sjónvarp.

Hann er best kendur frá sjónvarpsrøðum sum "Maverick" frá 50-árunum og "Rockford" frá 70-árunum og spældi m.a. í filmum sum "The Great Escape" frá 1963 og "Murphy's Romance" frá 1985.

James Garner fekk tvær Emmy-virðislønir, fýra Golden Globe-virðislønir og varð tilnevndur Oscar-virðislønina fyri besta mannliga høvuðsleiklutin í 1986 fyri sín leiklut í "Murphy's Romance". Harafturat fekk hann í 2014 eisini eina stjørnu á Hollywood Walk of Fame.

## Ávísingar úteftir
*James Garner, imdb.com (á enskum)
* Stutt ævisøga: James Garner, walkoffame.com (á enskum)

## Keldutilfar

Bólkur:Føðingar í 1928
Bólkur:Andlát í 2014
Bólkur:Amerikanskir sjónleikarar .
Stanley Samuelsen

**Poul Stanley Lindenskov Samuelsen** (føddur 30. apríl 1951) er føroyskur gittarleikari, sangari og sangskrivari úr Fuglafirði, búsitandi í Danmark.

Stanley er uppvaksin í Fuglafirði. Í 1963 fekk hann sín fyrsta gittar og hevur hetta ljóðføri fylgt honum síðan. Longu í 1964 byrjaði hann sína tónleikayrkisleið sum gittarleikari í Fuglafirði har hann sum 13 ára gamal spældi popp og rokk til dans við tónleikabólkinum Silly Boys, ið vikuskifti eftir vikuskifti savnaði ungdómin úr Eysturoynni í dansistovuna í Fuglafirði. 

Sum blaðungur fór Stanley í 1970 av landinum og flutti til Danmarkar, har hann hevur búð síðan. Hann treivst væl í Keypmannahavn. Umleið 1980 byrjaði hann at spæla við í bólkinum "40 i feber" og síðan 1984 hevur hann spælt í Den Udødelige Duo í mong ár, saman við Nis P. Jørgensen. Teir ferðaðust ríkið upp og niður.

Í 1991 byrjaði Stanley einsamallur sum vísu- og fólkasangari við akkustiskum gittara og var á rundferð í øllum norðurlendskum og baltiskum londum. Hann spælir konsertir kring Norðanlond og Evropa, har hann framførir í høvuðheitum egin løg og sangir á føroyskum. Stanley hevur smíðað 68 løg og givið fleiri fløgur út og yndisyrkjarin er Janus Djurhuus. 
 
### Familia
Stanley Samuelsen er sonur Lenu og Steingrim Samuelsen úr Fuglafirði og abbasonur Andrass Samuelsen, sum var Føroya løgmaður 1948-1950. Stanley er yngstur av tólv systkjum, tíggju brøður og tvær systrar.  Hóast henda stóra barnaflokk, er hann vaksin upp sum einabarn. Tá Stanley var bara hálvt ára gamal, misti hann pápan. Benny Samuelsen og Eilif Samuelsen eru beiggjar hansara.

Stanley býr saman við konuni í Birkerød norðan fyri Keypmannahavn síðan 1986. Tey eiga tvey børn.

## Tónleikaútgávur

* **saman við øðrum:**
* 1982 - *Stik imod fornuften* (Nis P’s Band)
* 1985 - *Spil for livet* (40 i Feber)
* 1988 - *Nu’ det Nu* (Den Udødelige Duo)
* 1995 - *36 Gode Sange* (Den Udødelige Duo)
* 2007 - *First Take* (Sidemen, Nora Musik)
* 2008 - *Trio Acoustica* (Trio Acoustica, Gateway Music)
* 2013 - *A tribute to George Harrison* (Tutl) EP saman við Astrid Samuelsen.
* 2025 - *Sólskin* (Tutl) LP og fløga.

* **sum einstaklingur:**
* 1999 - Um eg kundi kvøðið  (Tutl) 
* 2005 - Sól og regn (Tutl) 
* 2007 - First Take (Nora Musik) 
* 2008 - Tíðin rennur (Tutl) 
* 2008 - Acoustica Trio (Gateway Music) 
* 2011 - Alle Hjertets Sange (Tutl) 
* 2011 - Stanley Live (Tutl) 
* 2013 - Oktobir (Tutl) 
* 2016 - Folk Songs From The Faroe Islands (Tutl)
* 2023 - undir Fossinum (Tutl)

## Heiður
* 1992 - Mentanarvirðislønin hjá LO (LO's Kulturpris)
* 2008 - Listavirðisløn Miðlahúsins

## Slóðir úteftir
* Heimasíðan: stanleysamuelsen.com
* Stanley Samuelsen, tutlrecords.com
* Stanley Samuelsen í nýggju háskúlasongbókini , dimma.fo, 12. november 2020 
* Stovan hjá Stanley , nordlysid.fo, 30. mars 2023
* Stanley sendir tøkk við nýggjari innspæling, dagur.fo, 25, apríl 2023
* 
* Stanley í SALT, in.fo, 18. oktober 2025

## Keldur

Bólkur:Føroyskir tónleikarar
Bólkur:Føroysk tónaskøld
Bólkur:Føroyskir mannligir sangarar
Bólkur:Føroyskir sangskrivarar
Bólkur:Føðingar í 1951
Bólkur:Fuglfirðingar
Dick Fosbury

**Richard Douglas Fosbury** (føddur 6. mars 1947 í Portland, Oregon, deyður 12. mars 2023) var amerikanskur hæddarloypari. Hann gjørdist kendur fyri sín serliga teknikk við heitinum "Fosbury flop".

Á Summar-OL 1968 í Meksiko vann hann gull í hæddarlopi. Hann hoppaði 2,24m.

## Ávísingar úteftir
*Dick Fosbury, worldathletics.org

## Keldur

Bólkur:Føðingar í 1947
Bólkur:Andlát í 2023
Bólkur:Ítróttafólk úr USA
Ian Richardson

**Ian William Richardson** (føddur 7. apríl 1934 í Edinburgh í Skotlandi,
deyður 9. februar 2007 í London í Onglandi) var skotskur sjónleikari. 

## Ávísingar úteftir
*Ian Richardson, imdb.com (á enskum)

## Keldutilfar

Bólkur:Føðingar í 1934
Bólkur:Andlát í 2007
Bólkur:Bretskir sjónleikarar
Russell Crowe

**Russell Crowe** (føddur 7. apríl 1964 í Wellington) er ein nýsælendsk-avstralskur sjónleikari, filmsframleiðari og tónleikari.

Hann vann Oscar-virðislønina fyri besta mannliga høvuðsleiklutin í 2001 fyri sín leiklut í filminum "Gladiator" frá 2000. 

Í 2010 fekk hann eina stjørnu á Hollywood Walk of Fame.

## Ávísingar úteftir
*Russell Crowe, imdb.com (á enskum)
* Stutt ævisøga: Russell Crowe, walkoffame.com

## Keldutilfar

Bólkur:Føðingar í 1964
Bólkur:Sjónleikarar
Bólkur:Nýsælendingar
Bólkur:Avstralia
Merle Haggard

**Merle Ronald Haggard** (føddur 6. apríl 1937 í Oildale nærhendis býnum Bakersfield í Kalifornia, deyður 6. apríl 2016 í Palo Cedro, Shasta County í Kalifornia) var ein amerikanskur countrysangari, gittarleikari og sangskrivari.

## Ávísingar úteftir
*Merle Haggard, imdb.com (á enskum)

## Keldutilfar

Bólkur:Føðingar í 1937
Bólkur:Andlát í 2016
Bólkur:Amerikanskir sangarar
Savningarflokkurin

**Savningarflokkurin** (finskt: *Kansallinen Kokoomus, Kok*; svenskt: *Nationella Samlingspartiet, Saml*) er ein mið-høgrasinnaður liberalur-konservativur flokkur í Finnlandi. 

Savningarflokkurin varð stovnaður í 1918 og er í dag ein av teimum trimum stóru flokkunum í finska ríkisdegnum. 
Hinir stóru flokkarnir eru Sannir Finnar og Javnaðarflokkkurin (SDP).

Síðan 2016 er Petteri Orpo formaðurin í Savningarflokkinum.

Á valinum til finska ríkisdagin tann 2. apríl 2023 fekk Savningarflokkurin 20,8 prosent av atkvøðunum. Tað svarar til 48 sessir av teimum 200 í komandi ríkisdegnum og harvið verður Savningarflokkurin størsti flokkur í finska tjóðartinginum.

### Floksformenn síðan 1971
* Harri Holkeri (1971–1979)
* Ilkka Suominen (1979–1991)
* Pertti Salolainen (1991–1994)
* Sauli Niinistö (1994–2001)
* Ville Itälä (2001–2004)
* Jyrki Katainen (2004–2014)
* Alexander Stubb (2014–2016)
* Petteri Orpo (síðan 2016)

## Ávísingar úteftir
* Almenna heimasíðan: kokoomus.fi 

## Keldutilfar

Bólkur:Finskur politikkur
Bólkur:Politiskir flokkar í Finnlandi
Petteri Orpo

**Petteri Orpo** (føddur 3. november 1969 í Kjulo í Satakunta)
er finskur liberalur-konservativur politikari (Savningarflokkurin). Síðan 20. juni 2023 er hann forsætisráðharri í Finnlandi. 

Hann var innanríkisráðharri frá 2015 til 2016 og fíggjarmálaráðharri frá 2016 til 2019. Síðan 2016 er hann formaður í Savningarflokkinum.

Tann 20. juni 2023 tók hann við sum forsætisráðharri í Finnlandi. Hann er avloysari fyri ta 37 ára gomlu javnaðarkvinnuna Sanna Marin.
Áður hevði hann funnið semju um at skipa eina høgrasinnaða stjórnarsamgongu í Finnlandi.
Umframt Savningarflokkin eru tjóðskaparligi flokkurin Sannir Finnar eins og Svensk Folkeparti og Kristindemokratarnir við í stjórnarsamgonguni.

## Ávísingar úteftir
* Almenna heimasíðan:
**Petteri Orpo (á finskum)
**Petteri Orpo (á svenskum)
**Petteri Orpo (á enskum)
*Nýggjur forsætisráðharri í Finnlandi  , kvf.fo, 20.06.2023
## Keldutilfar
Zenvo Automotive

**Zenvo Automotive** er ein danskt sportur-biljantar byrjaður baseið í Præsto, isla av Zealand. Tann samfelag varð stødd í 2007 av Troels Vollertsen.

Tann samfelag gera høgur-framførsla ítrótt bilar. Tann modellið eru Zenvo ST1, Zenvo TS series (TS1 GT, TSR, TSR-S og TSR-GT). Seinast modellið á samfelag er Zenvo Aurora.

## Keldur

## Ávísing úteftir
* Heimasíðan hjá Zenvo Automotive

Bólkur:Zenvo
Bólkur:Dankst samfelagið
Mpumalanga

**Mpumalanga** er ein landslutur í Suðurafrika. 

Landsluturin hevur mark við Limpopo í norðri, við Mosambik og Eswatini (fyrrverandi Svasiland) í eystri, við KwaZulu-Natal í suðri, við Free State í ein útsynning og við Gauteng í vestri. 

Mbombela (Nelspruit) er høvuðsstaður og størsti býur í landslutinum.
Aðrir býir eru eMalahleni (Witbank), Ermelo, Middelburg, Piet Retief og Secunda. 

27,7 % av fólkunum tosa swazi, 24,1 % zulu, 10,4 % tsonga, 
10,1 % ndebele, 9,3 % pedi, 
7,2 % afrikaans, 3,5 % sotho, og 3,1 % enskt.

Landsluturin varð stovnaður í 1994. Eystari parturin av táverandi landslutinum *Transvaal* og heimlondini *KwaNdebele, KaNgwane* og sunnari parturin av *Gazankulu* vórðu samanløgd til nýggjan landslut *Eastern Transvaal/Oost-Transvaal*. Árið eftir fekk landsluturin navnið *Mpumalanga*.

## Ávísingar úteftir
* Almenna heimasíðan: www.mpumalanga.gov.za (á enskum)
* Mpumalanga, snl.no (á norskum)
* Mpumalanga, wikivoyage.org (á enskum)

## Keldutilfar

Bólkur:Landslutir í Suðurafrika