open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
1582

**1582** (MDLXXXII) var sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum mánadegi.

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
* 4. oktober - Teresa av Ávila, sponsk nunna og yrkjari (f. 1515)

Bólkur:1580-árini
1589

**1589** (MDLXXXIX) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum 
sunnudegi, og sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum 
mikudegi. 

## Hendingar
* 18. januar - Magnus Heinason  hálshøgdur
*

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1580-árini
Benjamin Hansen

**Benjamin Hansen** (29. december, 1996) er ein ungur skopuningur, ið dagliga fæst við filmsupptøkum. Hann er eisini stovnarin av films studionum, BenHan Studios.

Bólkur:Filmsleikstjórar úr Føroyum
Bólkur:Skopuningar
Bólkur:Føðingar í 1996
1330-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1280-árini 1290-árini 1300-árini 1310-árini 1320-árini - 1330-árini - 1340-árini 1350-árini 1360-árini 1370-árini 1380-árini

Ár: 1330 1331 1332 1333 1334 1335 1336 1337 1338 1339

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1330-árini
Bólkur:Áratíggju
1410-árini

Øldir: 14. øld - **[[15. øld]]** - 16. øld

Áratíggju: 1360-árini 1370-árini 1380-árini 1390-árini 1400-árini - 1410-árini - 1420-árini 1430-árini 1440-árini 1450-árini 1460-árini   

Ár: 1410 1411 1412 1413 1414 1415 1416 1417 1418 1419

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:15. øld
Bólkur:Áratíggju
1340-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1290-árini 1300-árini 1310-árini 1320-árini 1330-árini - 1340-árini - 1350-árini 1360-árini 1370-árini 1380-árini 1390-árini

Ár: 1340 1341 1342 1343 1344 1345 1346 1347 1348 1349

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1340-árini
Bólkur:Áratíggju
1350-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1300-árini 1310-árini 1320-árini 1330-árini 1340-árini - 1350-árini - 1360-árini 1370-árini 1380-árini 1390-árini 1400-árini

Ár: 1350 1351 1352 1353 1354 1355 1356 1357 1358 1359

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1350-árini
Bólkur:Áratíggju
1400-árini

Øldir: 14. øld - **[[15. øld]]** - 16. øld

Áratíggju: 1350-árini 1360-árini 1370-árini 1380-árini 1390-árini - 1400-árini - 1410-árini 1420-árini 1430-árini 1440-árini 1450-árini   

Ár: 1400 1401 1402 1403 1404 1405 1406 1407 1408 1409

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:15. øld
Bólkur:Áratíggju
Bólkur:1400-árini
1360-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1310-árini 1320-árini 1330-árini 1340-árini 1350-árini - 1360-árini - 1370-árini 1380-árini 1390-árini 1400-árini 1410-árini

Ár: 1360 1361 1362 1363 1364 1365 1366 1367 1368 1369

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1360-árini
Bólkur:Áratíggju
Pólskt mál

**Pólskt** (pólskt: *polski, polszczyzna*) er slaviskt mál. Málið verður fyrst og fremst talað í Póllandi.

*
Trygvi Danielsen

**Trygvi Danielsen** (føddur 1991 í Havn) er ein føroyskur rithøvundur, tónleikari og leikstjóri. Hann er limur í tónleikabólkinum The Absent Silver King, sum vann tónleikakappingina Sement í 2013. Í 2013 gav hann út eitt savn við yrkingum og stuttsøgum umframt eina LP-plátu, sum hevði heitið *The Absent Silver King*. Hann hevur eisini útgivið yrkingar og stuttsøgur í tíðarritunum Vencili og Varðanum. Hann hevur eisini leikstjórna filmum. Í 2018 vann hann Geytan 2017 fyri stuttfilmin *111 góðir dagar*.

## Givið út
*2013 - *The Absent Silver King*. Yrkinga- og stuttsøgusavn og LP-pláta
*2018 - *Silvurbók*. Yrkingar, lp-pláta og stuttfilmurin *111 góðir dagar*
*2025 - *Hey :)*. Endurminningar og manifest skipað sum ein long chat søga. Bókin er um 900 síður.

## Heiður
*2013 - Virðisløn til ungt listafólk, latin av Bjørn Kalsø, mentamálaráðharra, við handini av Mentanarvirðislønum landsins á hátíðarhaldi í Stóra Pakkhúsi í Vági hin 15. januar 2014.
*2013 - Vann Sement (tónleikakapping) við bólkinum The Absent Silver King
*2018 - Vann Geytan 2017
*2018 - Vann FMA-virðisløn sum Ársins nýggja navn undir navninum Silvurdrongur.
*2019 - Móttók Ebbu-virðislønina. Við virðislønini fylgja 25.000 kr.

## Keldur


## Slóðir úteftir
*Trygvi Danielsen og The Absent Silver King á Youtube

Bólkur:Føroyskir rithøvundar
Bólkur:Føroyskir tónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1991
Slovenskt mál

**Slovenskt** (slovenskt: *slovenščina*) er slaviskt mál. Málið verður fyrst og fremst talað í Slovenia.

## Sí eisini
* Slovenska stavraðið

*
Slovakiskt mál

**Slovakiskt** (slovakiskt: *slovenčina*) er slaviskt mál, sum verður tosað av umleið 5,2 milliónum fólkum. 
Eins og kekkiskt hoyrir slovakiskt til tann vesturslaviska undirbólkin.
Málið verður fyrst og fremst talað í Slovakia.

## Stavraðið
Í slovakiska stavraðnum eru 46 bókstavir. 
Einki stavrað í Evropa hevur meira bókstavir. 

A, Á, Ä, B, C, Č, D, Ď, Dz, Dž, E, É, F, G, H, Ch, I, Í, J, K, L, Ĺ, Ľ, M, N, Ň, O, Ó, Ô, P, Q, R, Ŕ, S, Š, T, Ť, U, Ú, V, W, X, Y, Ý, Z, Ž

## Keldur


Bólkur:Slavisk mál
Bólkur:Mál í Evropa
Bólkur:Slovakia
1365

**1365** (MCCCLXV) var sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum 
mikudegi.

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1360-árini
Bulgarskt mál

**Bulgarskt ** (bulgarskt: *български език*) er slaviskt mál. Málið verður fyrst og fremst talað í Bulgaria.

Bólkur:Slavisk mál
Bólkur:Mál í Evropa
Bólkur:Bulgaria
1576

**1576** (MDLXXVI) var sambært julianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum sunnudegi. 

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
* 27. august - Tiziano Vecellio, italskur listamálari (f. uml. 1489)
* 12. oktober - Maximilian II, týsk-rómverskur keisari (f. 1527)

Bólkur:1570-árini
1566

## Hendingar
*

## Føðingar
* 1566 - Jákup VI, kongur Skotlands (Jákup I av Onglandi) (d. 1625)
*

## Andlát
*

Bólkur:1560-árini
1564

## Hendingar
*

## Føðingar
*26. apríl (doyptur) - William Shakespeare, enskt leikskald (d. 1616)

## Andlát
*

Bólkur:1560-árini
1533

## Hendingar
*

## Føðingar
* 7. september - Elisabet I av Onglandi (d. 1603)
* 25. apríl - Vilhelm I av Orania
* 13. desember - Eirikur 14. av Svøríki

## Andlát
*

Bólkur:1530-árini
1506

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
*20. mai - Kristoffur Kolumbus, italskur rannsóknarfari (f. 1451)

Bólkur:1500-árini
Flevoland

**Flevoland** er ein landslutur í Niðurlondum. Lelystad er høvuðsbýur og Almere er størsti býur í landslutinum.

Hin 30. september 2013 var fólkatalið í landslutinum 399 825.

## Kommunur

Tað eru 6 kommunur í landslutinum (2018).

* Almere
* Dronten
* Lelystad
* Noordoostpolder
* Urk
* Zeewolde

## Slóðir

* Flevoland

Bólkur:Landslutir í Niðurlondum
Zeeland

**Zeeland** er ein landslutur í Niðurlondum. Middelburg er høvuðsbýur og størsti býur í landslutinum.

Hin 30. september 2013 var fólkatalið í landslutinum 380 864.

## Kommunur

Tað eru 13 kommunur í landslutinum (2018).

* Borsele
* Goes
* Hulst
* Kapelle
* Middelburg 
* Noord-Beveland
* Reimerswaal
* Schouwen-Duiveland 
* Sluis
* Terneuzen
* Tholen
* Veere
* Vlissingen

## Slóðir

* Zeeland

Bólkur:Landslutir í Niðurlondum
Noord-Holland

**Noord-Holland**, **Norðurholland** er ein landslutur í Niðurlondum. Haarlem er høvuðsbýur og Amsterdam er størsti býur í landslutinum.

Hin 30. september 2013 var fólkatalið í landslutinum 2 737 540.

## Kommunur

Tað eru 48 kommunur í landslutinum (2018).

## Slóðir

* Noord-Holland

Bólkur:Landslutir í Niðurlondum
Drenthe

**Drenthe** er ein landslutur í Niðurlondum. Assen er høvuðsbýur og størsti býur í landslutinum.

Hin 30. september 2013 var fólkatalið í landslutinum 489 155.

## Kommunur

Tað eru 12 kommunur í landslutinum (2018).

* Aa en Hunze
* Assen
* Borger-Odoorn
* Coevorden
* De Wolden
* Emmen
* Hoogeveen
* Meppel
* Midden-Drenthe
* Noordenveld
* Tynaarlo
* Westerveld

## Slóðir

* Drenthe

Bólkur:Landslutir í Niðurlondum
Barnaløtan

**Barnaløtan** er undirhald fyri børn, og fevnir um útvarp og sjónvarp. Barnaløtan verður útvarpa av Kringvarpinum.

Kendastu barnaløturnar:

Krutl

Mumi

Fres

Klú

Linus Í Svingi

Bólkur:Undirhald
Lemmer

**Lemmer** er ein býur í Niðurlondum. Býurin liggur í Lemsterland kommunu í landslutinum Friesland. Fólkatalið er umleið 10.500 og er ein av kendastu býum í Friesland, tá talan er um vatnítrótt. 

Bólkur:Býir í Niðurlondum
Violetta Villas

**Violetta Villas** (fødd Czesława Maria Cieślak 10. juni 1938 í Liège, deyð 5. desember 2011 í Lewin Kłodzki) var ein belgisk fødd, pólsk songkvinna, sangskrivari og filmsleikari. Villas var tann fyrsta stjørnan á Casino de Paris á Dunes Hotel & Casino í Las Vegas (1966–1971).

Villas var kend fyri sína sermerktu og vøkru útsjónd og fyri síni nummar-eitt hitt. Hon spældi við í seks spælifilmum, framførdi í óteljandi musicals og upptók nærum 300 sangir á tíggju ymiskum málum: á pólskum, enskum, fronskum, týskum, italskum, latínskum, neapolitanskum, russiskum, sponskum og portugisiskum. Hon var ein djórarættinda aktivistur. 

Hon var ein kontroversiellur persónur orsakað av alkohol- og rúsevnismisnýtslu. 

Í 2011 fekk hon heiðurin *Medal for Merit to Culture – Gloria Artis*.

## Tónleikaútgávur
* 1962 *Rendez-vous with Violetta Villas*
* 1966 *Violetta Villas*
* 1967 *Violetta Villas* 
* 1968 *For You My Darling*
* 1968 *About Love...*
* 1977 *There is no Love without Jealousy*
* 1985 *Las Vegas*
* 1986 *Violetta Villas* 
* 1992 *Christmas Carols*
* 1996 *Daddy 2*
* 1997 *Christmas Carols*
* 1997 *Villas Sings Christmas Carols*
* 2001 *When Jesus Christus was Born...*
* 2001 *Violetta Villas*
* 2001 *There is no Love without Jealousy* 
* 2001 *For You My Darling*
* 2003 *Valentine Hits*
* 2004 *Chrismas Carold from Heart*
* 2008 *To Comfort the Heart and warmth the Soul*
* 2009 *The Most Beautiful Chrismas Carols*

## Filmsleiklutir
**Spælifilmar**
* 1969 *How to commit marriage*
* 1969 *Heaven with a gun*
* 1969 *Paint your wagon*
* 1970 *[[Dzięcioł (film)|The woodpecker]]*
* 1983 *Dream about Violetta*
* 1989 *Violetta Villas*

**Sjónvarp**
* 1963 *Revue of the Polskie Nagrania*
* 1964 *Dancing Joe*
* 1965 *Roue de la chance*
* 1966 *Professor Tutka's club*
* 1970 *Violetta Villas sings*
* 1975 *The wedding*
* 1977 *Sentiments*
* 1978 *Good evening, it's Łódź!*
* 1985 *Summer Studio*
* 1985 *Beautiful and excellent*
* 1988 *Violetta*
* 1993 *Violetta Villas show – live at Warsaw Operetta*
* 1995 *Only to You*
* 1996 *Concert on a barge*
* 1999 *Violetta V. – live*

## Keldur


## Ávísingar úteftir
*Internet Movie DataBase

Bólkur:Pólskar songkvinnur
Bólkur:Føðingar í 1938
Bólkur:Andlát í 2011
Mata Hari

**Margaretha Geertruida "M'greet" Zelle MacLeod**, betri kend sum **Mata Hari**, (fødd 7. august 1876 í Leeuwarden, deyð 15. oktober 1917 í Vincennes) var ein niðurlendskur dansari og njósnari. Mata Hari merkir Sólareyga. Hon varð avrættað í Fraklandi í 1917.

Bólkur:Niðurlendskir dansarar‎
Bólkur:Føðingar í 1876
Bólkur:Andlát í 1917
Sjóndepilin

**Sjóndepilin** (fyrr **Føroya Blindastovnur**) er ein vitanardepil við heimstaði á Íslandsvegnum í Havn, ið veitir tænastu til fólk, sum á ein ella annan hátt hava sjóntrupulleikar. Sjóndepilin er vitanardepil á sjón- og rehabiliteringsøkinum og veitir ráðgeving til fólk, ið eru blind ella eru sjónveik, til teirra avvarðandi og kunning til starvsfólk á arbeiðsplássum, barnagørðum og skúlum. 

## Tænastur
Stovnurin er í dag skipaður í 3 sjálvstøðugar eindir: Ráðgevingin, Dagtilhaldið og Verkstaður. Ráðgevingin veitir tænastu til fólk um allar Føroyar. Áheitanir koma frá eygnalækna, avvarðandi ella sjónveikum beinleiðis.  Um gjørligt koma fólk til hjálpartólaroynd á Sjóndeplinum. Eisini fara ergoterapeutarnir á  heimavitjanir. Málið hjá Ráðgevingini er at veita hjálp til sjálvhjálp. Eisini skipar Ráðgevingin fyri ymiskum skeiðum fyri blindum og sjónveikum, avvarðandi og øðrum áhugaðum.
 
Dagtilhaldið er á Sjóndeplinum, har fólk koma til ymisk handalig arbeiði og sosial tiltøk. Endamálið er:
*at menna og stuðla sjónveikum og blindum sálarliga og sosialt.
*at sjónveik og blind menna sjálvvirði av innihaldsríkum virksemi.
*at virksemið verður lagt til rættis eftir ynski og førimuni hjá teimum blindu og sjónveiku.
  
Verkstaðið er ein sjálvstøðug eind á Traðabrekku. Hetta er ein vardur verkstaður, har blind og sjónveik, ið eisini eru lættari seinment hava ymiskar arbeiðsuppgávur eins og handaligar og sosialar aktivitetir. Brúkararnir eru yngri fólk, har endamálið er at menna tey til ein innihaldsríkan gerandisdag við møguleikum fyri mennandi avbjóðingum og arbeiðsuppgávum sum styrkja sjálvsálit og sjálvsvirði, so tey verða hjálpt til at taka við teimum avbjóðingum, ið gerandisdagurin býður.

## Ávísingar úteftir
*Heimasíðan hjá Sjóndeplinum

Bólkur:Almennir stovnar í Føroyum
Zuid-Holland

**Zuid-Holland**, **Suðurholland** er ein landslutur í Niðurlondum. 
Den Haag er høvuðsbýur og Rotterdam er størsti býur í landslutinum.

Hin 30. september 2013 var fólkatalið í landslutinum 3 572 409.

## Kommunur

Tað eru 60 kommunur í landslutinum (2018).

## Slóðir

* Zuid-Holland

Bólkur:Landslutir í Niðurlondum
Bárður Dal Christiansen

**Bárður Dal Christiansen** (føddur 4. apríl 1985) úr Havn, búsitandi í Keypmannahavn, er ein føroyskur listamaður. 

## Lívsleið
Sum ein av stovnarunum av Scrub.Art, bleiv fyribrygdi “Street Art” varpað út í Føroyum. Scrub.Art er ein lítil listabólkur mannaður av Bárður Dal Christiansen og Ólavur S.T. Thorsteinsson. Sum ein av stovnarunum av Scrub.Art, bleiv fyribrygdi “Street Art” varpa út í Føroyum. Scrub.Art er ein lítil listabólkur mannaður av Bárður Dal Christiansen og Ólavur S.T. Thorsteinsson. Frá mars 2011 til desember 2012 starvaðist hann í Margarinfabrikkini í Havn, frá januar 2013 til juli 2013 starvaðist hann sum E-Concept Developer hjá Dagbladet Børsen.

Í 2015 fór hann at lesa til arkitekt á Det Kongelige Danske Kunstakademi (KADK) 

Bárður er limur í Føroysk Myndlistafólk. Hann hevur verið við á fleiri framsýningum í Listaskálanum og Norðurlandahúsinum. Hann hevur eisini sýnt fram á Várframsýningini 2006 og 2007, Slóarblóð 2007, í Eik Banka 'Random Stuff' 2007 og á Summarframsýningini 'Kanska' í 2008. Sum partur av Scrub.Art hevur Bárður prýtt Margarinfabrikkina í 2007, sýnt fram á G-Festivalinum í 2007 og 2008, prýtt Cippo í 2007, verið við í stuðulstiltaki fyri Amnesty Føroya Deild í 2009, gjørt pallprýði til The Wall konsert í Norðurlandahúsinum og live show og stuðulstiltak fyri Ung.fo í SMS í 2009.

Tey seinastu árini hevur Bárður verið á fleiri framsýningum, bæði heima og uttanlands. Myndamálið er búnað og hann arbeiður ofta við figurativt, tó meir abstrakt enn áður. Millum annað kunnu nevnast framsýninganar uMMyndan ið gjørdist ein longri røð av framsýningum ið snúðu seg um transformation ella ummyndan.

## Útbúgving
* Kunsthøjskolen Thorstedlund: 2006
* KEA: 2008-2011
* Det Kongelige Danske Kunstakademi: 2015-

## Framsýningar
### Censur framsýningar
* Summarframsýning NÙ/NOW Norðurlandahúsið: 2016
* Mullers pakkhús: Pussy Riot framsýning: 2013
* Ólavsøkuframsýning: 2012, 2010
* Várframsýning: 2006, 2007, 2008, 2009
* Summarframsýning "Kanska" : 2008
* Slóðarblóð: 2007

### Aðrar framsýningar

*Ostahúsið: “Ummyndan” - 2016 - FO
*Gro Akademi: “Northen Star” - 2015 - DK
*Gallarí Fokus: “Excerpts from my diary” - 2013 FO
*Føroyahúsið: "Hvørvisjónir” 2011 - DK
*Lítluvík: "Nocturnal Rainbows” 2010 -FO
*Snarskivan: “Funky Orka” 2009 - FO
*Føroyahúsið: "Heilaglíming” 2009 -DK
*Eik: "Random'” 2007 - FO
*Jinx: “Ymiskt” 2007 - FO

## Keldur

## Slóðir
*Bárður Dal Christiansen á Facebook
* bardurdc.com 
* Mynd.fo - Bárður Dal Christiansen

Bólkur:Føroysk listafólk
Bólkur:Føðingar í 1985
Elisabeth Geertruida Wassenbergh

**Elisabeth Geertruida Wassenbergh** (fødd 1729 í Groningen – deyð 1781 í Groningen) var ein niðurlendskur listamálari. Faðir hennara Jan Abel Wassenbergh var eisini listamálari.

## Slóðir úteftir
* Elisabeth Geertruida Wassenbergh

Bólkur:Niðurlendskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1729
Bólkur:Andlát í 1781
Jan Abel Wassenbergh

**Jan Abel Wassenbergh** (føddur 18. januar 1689 í Groningen – deyður 1750 í Groningen) var ein niðurlendskur listamálari. Dóttir hansara Elisabeth Geertruida Wassenbergh var eisini listamálari.

## Slóðir úteftir
* Jan Abel Wassenbergh

Bólkur:Niðurlendskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1689
Bólkur:Andlát í 1750
1548

**1548** (MDXLVIII) var sambært julianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum 
sunnudegi.

## Hendingar
*

## Føðingar
* januar - Giordano Bruno, italskur heimspekingur, stjørnfrøðingur og prestur (d. 1600)

## Andlát
* 5. september - Catharina Parr, drotning av Onglandi 1543-47 (f. 1512)
*

Bólkur:1540-árini
1542

**1542** (MDXLII) var sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum 
sunnudegi.

## Hendingar
*

## Føðingar
* 8. desember - Maria Stuart, drotning í Skotlandi frá 1542 til 1567 (d. 1587)

## Andlát
*

Bólkur:1540-árini
1555

## Hendingar
* Steigargarður verður festur til løgmannsgarð

## Føðingar
*

## Andlát
* 10. juni - Elisabeth av Danmark, prinsessa (f. 1485)
* 21. november - Georgius Agricola, týskur frøðimaður (f. 1494) 
*

Bólkur:1550-árini
The Lion King

***The Lion King*** ("Ljónakongurin"; danskt heiti: *Løvernes Konge*) er ein amerikanskur teknifilmur frá 1994, framleiddur av Walt Disney Feature Animation og frumsýndur hin 15. juni 1994 í Amerika og 18. november 1994 í Danmark. Filmurin er hin 32. í røðini av teimum klassisku Disney teknifilmunum.

## Søgugongd
Filmurin snýr seg um ein leyvuunga í Afrika, Simba, sum má ígjøgnum ymiskar forðingar, fyri at enda at taka við trónuni eftir pápa sínum sum leyvanna kongur. 

## Keldur


## Slóðir úteftir

Bólkur:Disney teknifilmar
Bólkur:Amerikanskir animatiónsfilmar
Candy Crush Saga

Candy Crush Saga er eitt gátu video spæl, útgivið av King tann 12. apríl 2012 til facebook og 14. november til snildfon. Í mars 2013 var tað tað mesta spælda spæli á facebook, sum fyrr var farmville, við í miðal 46 mió. brúkarüm. Í november 2012 hevði Candy Cruss yvir 10. mió. niðurtøkur. Ta¨ er tað spæliólkur á Apple App store við størstu øking í niðurtøkum nakrantíð, innan fyri avmarkaða tíð.

Bólkur:Telduspøl
Bólkur:Facebookspøl
Miklagarður (handil)

**Miklagarður** er ein matøvøruhandil sum liggur í SMS. Miklagarður er størsti matvøruhandilin í Føroyum við sínum 2.400 fermetrum.

Bólkur:Føroyskar handilsfyritøkur
Alblasserdam

**Alblasserdam** er ein býur og ein kommuna í Niðurlondum og liggur í landslutinum Zuid-Holland. Ein partur av lítlu bygdini Kinderdijk, ið hevur tað størsta tali av vindmyllum í Niðurlondum, liggur í kommuni. 

## Søga
Býurin Alblasserdam varð fyrstu ferð nevndur í Melis Stoke krønikunum í 1299, kommunan varð tó ikki stovnað fyrr enn í 1447. Áðrenn tað var býurin partur av Oud-Alblas.

Bólkur:Býir í Niðurlondum
P/F SMS

**P/F SMS** er ein fyritøka, ið eigur SMS sølumiðstøðina, Bónus, og ymiskar handlar í SMS sølumiðstøðina

Bólkur:Føroyskar fyritøkur
1220-árini

Øldir: 12. øld - **[[13. øld]]** - 14. øld

Áratíggju: 1170-árini 1180-árini 1190-árini 1200-árini 1210-árini - 1220-árini - 1230-árini 1240-árini 1250-árini 1260-árini 1270-árini  

Ár: 1220 1221 1222 1223 1224 1225 1226 1227 1228 1229

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1220-árini
Bólkur:Áratíggju
1030-árini

Øldir: 10. øld - **[[11. øld]]** - 12. øld

Áratíggju: 980-árini 990-árini 1000-árini 1010-árini 1020-árini - 1030-árini - 1040-árini 1050-árini 1060-árini 1070-árini 1080-árini 

Ár: 1030 1031 1032 1033 1034 1035 1036 1037 1038 1039

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1030-árini
Bólkur:Áratíggju
1010-árini

Øldir: 10. øld - **[[11. øld]]** - 12. øld

Áratíggju: 960-árini 970-árini 980-árini 990-árini 1000-árini - 1010-árini - 1020-árini 1030-árini 1040-árini 1050-árini 1060-árini  

Ár: 1010 1011 1012 1013 1014 1015 1016 1017 1018 1019

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1010-árini
Bólkur:Áratíggju
1523

**1523** (MDXXIII) var sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum hósdegi. 

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1520-árini
Bólkur:1523
1525

## Hendingar
* 13. juni - Martin Luther giftir seg við fyrrverandi nunnuni Katharinu von Bora. Hann er 41 og hon er 26 ára gomul. 
*

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1520-árini
Bólkur:1525
Kieron Williamson

**Kieron Williamson**, føddur 4. august 2002, er ein ungur enskur listamálari.

## Ávísing úteftir
* Heimasíða 

Bólkur:Enskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 2002
Overijssel

**Overijssel** er ein landslutur í Niðurlondum. Zwolle er høvuðsbýur og Enschede er størsti býur í landslutinum.

Hin 30. september 2013 var fólkatalið í landslutinum 1 139 462.

## Kommunur

Tað eru 25 kommunur í landslutinum (2018).

## Slóðir

* Overijssel 

Bólkur:Landslutir í Niðurlondum
1020-árini

Øldir: 10. øld - **[[11. øld]]** - 12. øld

Áratíggju: 970-árini 980-árini 990-árini 1000-árini 1010-árini - 1020-árini - 1030-árini 1040-árini 1050-árini 1060-árini 1070-árini  

Ár: 1020 1021 1022 1023 1024 1025 1026 1027 1028 1029

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1020-árini
Bólkur:Áratíggju
1120-árini

Øldir: 11. øld - **[[12. øld]]** - 13. øld

Áratíggju: 1070-árini 1080-árini 1090-árini 1100-árini 1110-árini - 1120-árini - 1130-árini 1140-árini 1150-árini 1160-árini 1170-árini  

Ár: 1120 1121 1122 1123 1124 1125 1126 1127 1128 1129

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1120-árini
Bólkur:Áratíggju
1519

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
* 2. mai - Leonardo da Vinci, italskur listamálari og myndahøggari (f. 1452)
*

Bólkur:1510-árini
1528

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
* 6. apríl - Albrecht Dürer, týskur listamálari, teknari og grafikari (f. 1471)
*31. august - Matthias Grünewald, týskur listamálari.
*

Bólkur:1520-árini
1517

## Hendingar
* Allahalgannaaftan, 31. oktober 1517 negldi Martin Luther 95 setningar á kirkjudyrnar í týska býnum, Wittenberg. Teir 95 setningarnir mótmæltu serliga, at kirkjan seldi avlátsbrøv. Við hesum byrjaði Luther trúarkollveltingina.

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1510-árini
1370-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1320-árini 1330-árini 1340-árini 1350-árini 1360-árini - 1370-árini - 1380-árini 1390-árini 1400-árini 1410-árini 1420-árini

Ár: 1370 1371 1372 1373 1374 1375 1376 1377 1378 1379

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1370-árini
Bólkur:Áratíggju
1380-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1330-árini 1340-árini 1350-árini 1360-árini 1370-árini - 1380-árini - 1390-árini 1400-árini 1410-árini 1420-árini1430-árini

Ár: 1380 1381 1382 1383 1384 1385 1386 1387 1388 1389

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1380-árini
Bólkur:Áratíggju
1390-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1340-árini 1350-árini 1360-árini 1370-árini 1380-árini - 1390-árini - 1400-árini 1410-árini 1420-árini1430-árini 1440-árini

Ár: 1390 1391 1392 1393 1394 1395 1396 1397 1398 1399

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1390-árini
Bólkur:Áratíggju
1310-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1260-árini 1270-árini 1280-árini 1290-árini 1300-árini - 1310-árini - 1320-árini 1330-árini 1340-árini 1350-árini 1360-árini 

Ár: 1310 1311 1312 1313 1314 1315 1316 1317 1318 1319

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1310-árini
Bólkur:Áratíggju
1350

**1350** (MCCCL) var sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum 
fríggjadegi.

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1350-árini
1431

## Hendingar
*

## Føðingar
* François Villon, franskt skald

## Andlát
* 31. mai - Jeanne d'Arc

Bólkur:1430-árini
1420

**1420** (MCDXX) var sambært julianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum 
mánadegi. 

## Hendingar
* Osmanarnir hertaka Efesus.

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1420-árini
1300-árini

Øldir: 13. øld - **[[14. øld]]** - 15. øld

Áratíggju: 1250-árini 1260-árini 1270-árini 1280-árini 1290-árini - 1300-árini - 1310-árini 1320-árini 1330-árini 1340-árini 1350-árini 

Ár: 1300 1301 1302 1303 1304 1305 1306 1307 1308 1309

----
## Hendingar
*

## Slóðir úteftir

Bólkur:1300-árini
Bólkur:Áratíggju
Sara Troost

**Sara Troost** ella **Sara Ploos van Amstel** (fødd 1732 í Amsterdam – deyð 1803 í Amsterdam) var ein niðurlendskur listamálari. Faðir hennara Cornelis Troost var eisini listamálari.

## Slóðir úteftir
* Sara Troost

Bólkur:Niðurlendskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1732
Bólkur:Andlát í 1803
Henriëtte Ronner-Knip

**Henriëtte Ronner-Knip** (fødd 31. mai 1821 í Amsterdam – deyð 2. mars 1909 í Elsene) var ein niðurlendskur listamálari. Faðir hennara Josephus Augustus Knip var eisini listamálari.


Mynd:Henriette-Ronner-Knip-Cat-.jpg
Mynd:Henriette-Ronner-Knip-Hide---Seek--br--Restrike-Etching--36958.jpg
Mynd:Henriette-Ronner-Knip-Contentment-105355.jpg


## Slóðir úteftir
* Henriëtte Ronner-Knip

Bólkur:Niðurlendskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1821
Bólkur:Andlát í 1909
Olga Boznańska

**Olga Boznańska** (fødd 15. apríl 1865 í Kraków – deyð 26. oktober 1940 í Paris) var ein pólskur listamálari.


Mynd:Olga Boznańska Roze w wazonie.jpg
Mynd:Olga Boznańska 1906 Portret dziewczynek.jpg
Mynd:Boznańska Girl with chrysanthemums.jpg


## Slóðir úteftir
* Olga Boznańska

Bólkur:Pólskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1865
Bólkur:Andlát í 1940
1485

## Hendingar
*

## Føðingar
* 24. juni - Elisabeth av Danmark, prinsessa (d. 1555)
*

## Andlát
*

Bólkur:1480-árini
David Černý

**David Černý** (føddur 15. desember 1967 í Prag) er ein kekkiskur myndahøggari.


Mynd:London_Booster.jpg
Mynd:Gesto,_David_Černý(sochař),_21.10.2013,_Praha.jpg
Mynd:Liberec.Busshelter.JPG
Mynd:Rzeźba Davida Černego z 2004,"Sikający".JPG


## Slóðir úteftir
* David Černý

Bólkur:Kekkiskir myndahøggarar
Bólkur:Føðingar í 1967
1451

## Hendingar
*

## Føðingar
*31. oktober - Kristoffur Kolumbus, italskur rannsóknarfari (d. 1506)
*

## Andlát
*

Bólkur:1450-árini
Marcel Duchamp

**Marcel Duchamp** (føddur 28. juli 1887 í Blainville-Crevon - 2. oktober 1968 í Neuilly-sur-Seine) var ein franskur listamaður, myndahøggari og listamálari.

## Á netinum

* Marcel Duchamp

Bólkur:Fronsk listafólk
Bólkur:Føðingar í 1887
Bólkur:Andlát í 1968
Brongl

**Brongl** var ein føroyskur tónleikabólkur í 1980'unum, sum spældi alternativan, progressivan rock. Ein av tónleikarunum í Brongl var Jóhannus á Rógvu Joensen. Bólkurin framførdi ofta í Perluni, sum var eitt jazz-tónleikastað í Havn tá. Húsið er ikki til longur, tað var í Vágsbotni, nærindis Sjómansheimið og Havnar kirkju.

## Tónleikaútgávur
*Brongl, ein roynd, 1980
*Brongl, víðari, 1981

## Keldur


Bólkur:Føroyskir tónleikabólkar
Nicodemussangbólkurin

**Nicodemussangbólkurin** var ein føroyskur tónleikabólkur í 1970'unum og 80'unum, sum spældi andaligan tónleik í nýmótans sniði. Tveir av forsangarunum vóru Kári Svensson og M.C. Restorff. M.C. Restorff var tann sum skrivað tað mesta av tilfarinum, bæði tekstir og løg. Nicodemussangbólkurin var umrøddur í sjónvarpssendingini *Minnist tú enn* hjá Kringvarpi Føroya um føroyskan tónleik, og samrøða var gjørd við M.C. Restorff.

## Tónleikaútgávur
**Meistarans hond*, 1971
**Lív*, 1975
**Hann legði í munn mín nýggjan song*, 1977
**Barnaminnir*, 1980
**Konsert við Nicodemussangbólkinum*, live, 1986
**Hildin*, 1986

## Keldur


Bólkur:Føroyskir tónleikabólkar
Bólkur:1970-árini
Bólkur:1980-árini
Glataðu spælimenninir (tónleikabólkur)

**Glataðu spælimenninir** var ein føroyskur tónleikabólkur, sum var mest virkin í 1980-árunum. Bólkurin gav út eina lp-plátu í 1982 við heitinum Gluggamynd, talan er um vísu og fólkatónleik. Tvey systkin úr Vági, Palli og Jacobina Hansen, sungu sangirnir, Palli hevði skrivað tað mesta av tilfarinum, tó hevði skaldið Jóanes Nielsen skrivað yrkingina *Til Boga og allar nýføðingar í verðini*, sum var fyrsti sangur á plátuni.

## Tónleikaútgávur
**Gluggamynd*, Tutl, 1982, lp
**Gluggamynd*, Tutl, 1996, CD

## Keldur


Bólkur:Føroyskir tónleikabólkar
Bólkur:1980-árini
Bólkur:Vágur
Funkies

**Funkies** var ein føroyskur rock tónleikabólkur úr Havn í 1980-árunum. Forsangarin í bólkinum var Óla Hans Andreasen, sum eisini skrivaði løgini og spældi guitar. Dreingirnir í Funkies vóru vinmenn og høvdu spælt saman frá tí at teir vóru um 10 ára aldur og gingu á Venjingarskúlanum. Hinir vóru m.a. Hans Andreas, Terji Rasmussen og Sámal Petersen. Suni Merkisstein tosaði við Óla Hans og við Terja í sendingini *Minnist tú enn*, sum varð víst í Kringvarpinum í 2013. Tá segði Óla Hans, at hann sum 10 ára gamal hevði hoyrt Dire Straits fyri fyrstu ferð, og hevði avgjørt at hatta vildi hann læra seg at spæla. Teir í Funkies byrjaðu at spæla til dans longu sum 13 ára gamlir, teir spældu fyrstu ferð til dans í Virkinum á Sandi í november 1979, síðan spældu teir næstan hvørt vikuskifti ymsastaðni. Páll Arge, sum tá átti og rak Plátubarrina, bjóðaði sær til at geva út eitt staklag við Funkies. Tveir sangir, sum Óla Hans hevði skrivað, vóru tiknir upp í upptøkuhølinum hjá Milson Andreasen, og á heysti 1981 kom stakplátan út. Teir góvu út seinnu stakplátuna í 1983, tá var nýggjur limur komin í bólkin, Magnus Johannesen, ljómborðsspælari. 

Terji Rasmussen er seinni kendur frá Frændum, Terji og Føstufressar og øðrum. Óla Hans Andreasen flutti sum ungur til Danmarkar at búgva og gavst við at vera virkin tónleikari. Hin 11. oktober 2016 andaðist hann bert 50 ára gamal. Hann var beiggi Lindu Andrews, sum vann donsku sangtalentkappingina X-Factor og faðir Hans Edward Andreasen, ið var forsangari í The Dreams.

## Limir í bólkinum
*Óla Hans Andreasen, sangur, guitar
*Terji Rasmussen, guitar
*Jónleif Müller, trummur
*Hans Andreas Højgaard, bass
*Magnus Johannessen, keyboards, frá 1983

## Tónleikaútgávur
### Stakplátur
**Disco Ride*, 1981
**Give Me Some Lovin' / Love*, 1983

## Keldur


Bólkur:Føroyskir tónleikabólkar
Bólkur:1980-árini
Bólkur:Tórshavn
1300

**1300** (MCCC) var sambært julianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum fríggjadegi.

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1300-árini
Egon Schiele

**Egon Schiele** (12. juni 1890 - 31. oktober 1918) var ein eysturríkskur listamálari.


Mynd:Egon_Schiele_-_Sitzende_Frau_mit_hochgezogenem_Knie_-_1917.jpeg
Mynd:Egon_Schiele_055.jpg
Mynd:Egon_Schiele_069.jpg


## Slóðir úteftir
* Egon Schiele

Bólkur:Eysturríkskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1890
Bólkur:Andlát í 1918
Anne-Cathrine Riebnitzsky

**Anne-Cathrine Riebnitzsky** (fødd 1974 í Svendborg) er en danskur rithøvundur. 

Anne-Cathrine Riebnitzsky hevur nomið sær útbúgving á Forfatterskolen í 1998, og fór síðan í donsku verjuna, har hon varð útbúgvin sum máloffiserur. Í 2007 varð hon í útlegd í Afghanistan. Tað eru upplivingar í Afghanistan, ið hava givið íblástur til skaldskapin hjá Anne-Cathrine Riebnitzsky.

Í 2014 móttók hon donsku heiðurslønina De Gyldne Laurbær 2013 fyri skaldsøguna *Forbandede yngel*. Áðrenn tað hevur hon útgivið ævisøguna *Kvindernes krig* og skaldsøguna *Den stjålne vej*. 

## Bøkur
* *Kvindernes krig*, Politikens Forlag
* *Den stjålne vej*, Politikens Forlag (2012)
* *[[Forbandede yngel]]*, Politikens Forlag (2013)

## Heiður
*2013 - De Gyldne Laurbær fyri skaldsøguna *Forbandede yngel*

## Keldur


## Slóðir
* Heimasíðan hjá Anne-Catrine Riebnitzsky 
* Vangamyndin hjá Riebnitzsky í Kvindernes Blå Bog 

Bólkur:Føðingar í 1974
Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Bólkur:Kvinnuligir rithøvundar
Leif Panduro

**Leif Thormod Panduro** (føddur 18. apríl 1923 á Frederiksberg, deyður 16. januar 1977 í Asserbo) var ein av best umtóktu donsku rithøvundum og dramatikarum miðskeiðis í 20. øld.

## Útgivið

## Heiður
*1963 - Kritikerprisen
*1966 - Herman Bangs Mindelegat
*1970 - De Gyldne Laurbær 
*1971 - Det Danske Akademis Store Pris 
*1976 - Limur í Det Danske Akademi

## Keldur


Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Bólkur:Føðingar í 1923
Bólkur:Andlát í 1977
George Hendrik Breitner

**George Hendrik Breitner** (føddur 12. september 1857 í Rotterdam, deyður 5. juni 1923 í Amsterdam) var ein niðurlendskur listamálari og fotografur.


Mynd:George_Hendrik_Breitner_-_Gezicht_op_de_Dam_te_Amsterdam.jpg
Mynd:George_Hendrik_Breitner_-_Rokin_with_the_Nieuwezijdskapel,_Amsterdam.jpg
Mynd:George_Breitner_-_Reclining_Nude.jpg


## Slóðir úteftir
* George Hendrik Breitner 

Bólkur:Niðurlendskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1857
Bólkur:Andlát í 1923
1452

## Hendingar
*

## Føðingar
* 15. apríl - Leonardo da Vinci, italskur listamálari og myndahøggari (d. 1519)
*

## Andlát
*

Bólkur:1450-árini
Brigitta Boccoli

**Brigitta Boccoli** (fødd 5. mai 1972 í Róm ) er sjónleikari úr Italia. Hon er systir Benedikta Boccoli, sum eisini er sjónleikari. Hon er gift við sirkusartistinum Stefano Nones Orfei, tey hava eitt barn saman, sonin Manfredi.

## Filmar

* *Manhattan Baby*, filmsleikstjóri: Lucio Fulci - 1982 
* *La ragazza dei lillà*, filmsleikstjóri: Flavio Mogherini - 1982
* *Com'è dura l'avventura*, filmsleikstjóri: Flavio Mogherini - 1987
* *Nostalgia di un piccolo grande amore*, filmsleikstjóri: Antonio Bonifacio - 1991
* *Gli angeli di Borsellino*, filmsleikstjóri: Rocco Cesareo - 2003
* *Olè*, filmsleikstjóri: Carlo Vanzina - 2006

## Sjónleikir

* *Scanzonatissimo*, leikstjóri: Dino Verde - 1993-1994
* *Il gufo e la gattina*, leikstjóri: Furio Angiolella  - 1998
* *L'ultimo Tarzan*, leikstjóri: Sergio Japino - 1999
* *Il padre della sposa*, leikstjóri: Sergio Japino - 1999-2001
* *Anfitrione*, leikstjóri: Michele Mirabella - 2001
* *La schiava*,  leikstjóri: Claudio Insegno - 2002
* *Uscirò dalla tua vita in taxi*, leikstjóri: Ennio Coltorti - 2002-2003
* *Il Paradiso può attendere*, leikstjóri: Anna Lenzi - 2003
* *La mia miglior nemica*, leikstjóri: Cinzia Berni - 2010

## Sjónvarp

* *Pronto, chi gioca?*, filmsleikstjóri: Gianni Boncompagni
* *Domenica In*, við Benedikta Boccoli - 1987-1990 
* *Reality Circus*, reality show - Canale 5 - 2006

## Keldur


## Slóðir

* Brigitta Boccoli in AlloCiné
* Brigitta Boccoli in IMDB

Bólkur:Italskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1972
John Stezaker

**John Stezaker**, føddur 1949, er ein enskur listamaður.

## Framsýningar

### Egnar framsýningar
* Works, 1969–1971, Sigi Krauss Gallery, London, 1970 [cat.]
* Beyond Art for Art’s Sake: a Propus Mundus, Nigel Greenwood Gallery, London, 1972 [cat.]
*The Museum of Modern Art Oxford, 1973
*  Nigel Greenwood Gallery, London, 1973.
* Galerie Decembre, Munster, 1974
* Galleria Lia Rumma, Rome, 1974
* Galleria Lia Rumma, Napoli, 1974
* Nigel Greenwood Gallery, London, 1975
* Galerie Éric Fabre, Paris, 1975
* Nigel Greenwood Gallery, London, 1976
* Trois Oeuvres [Three Works], Galerie Éric Fabre, Paris, 1976 [cat.]
* Dream Allegories. John Stezaker Collages 1976-1977. Nigel Greenwood Gallery, London, 1977 [cat.]
* Galerie Éric Fabre, Paris, 1977
* Schema Gallery, Florence, 1977
* Spectro Arts, Newcastle, UK, 1977
* Fragments, Photographers' Gallery, London, 1978 [cat.]
* Collages, 1977–1978, Ikon Gallery, Birmingham, 1978 [cat.]
* Southampton City Museum, Southampton, UK, 1978
* Galerie Éric Fabre, Paris, 1979
* Werke 1973-1978, Kuntsmuseum Luzern, Kunstmuseum, Lucerne, Sveis, 1979 [cat.]

## Keldur


## Ávísing úteftir

* John Stezaker  

Bólkur:Ensk listafólk
Bólkur:Føðingar í 1949
Piet Mondrian

**Piet Mondrian** (føddur 7. mars 1872 í Amersfoort, deyður 1. februar 1944 í New York) var ein niðurlendskur listamálari.

## Slóðir úteftir
* Piet Mondrian

Bólkur:Niðurlendskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1872
Bólkur:Andlát í 1944
Gustav Klimt

**Gustav Klimt** (føddur 14. juli 1862 í Baumgarten, deyður 6. februar 1918 í Wien) var ein eysturríkskur listamaður og listamálari.


Mynd:The Kiss - Gustav Klimt - Google Cultural Institute.jpg
Mynd:Gustav_Klimt_068.jpg
Mynd:Gustav_Klimt_010.jpg


## Slóðir úteftir
* Gustav Klimt

Bólkur:Eysturríkskir listamálarar
Bólkur:Føðingar í 1862
Bólkur:Andlát í 1918
Kim Leine

**Kim Leine Rasmussen** (28. august 1961 í Bø í Telemarkini, Noreg) er ein dansk-norskur skaldsøgurithøvundur. 

Hann varð føddur í Noregi, og flutti til Danmarkar at búgva sum 17-ára gamal. Hann nam sær útbúgving sum sjúkrarøktarfrøðingur. Síðan flutti hann til Grønlands, har hann búði í 15 ár. Í 2004 vendi hann aftur til Danmark har hann útgav fyrstu skaldsøgu sína «Kalak» í 2007. Hann fekk donsku bókmentaheiðurslønina De Gyldne Laurbær, fyri skalsøgu sína um tann norskfødda trúboðaran Morten Falck í Grønlandi, um hansara møti við tann karismatiska prædikumannin Habakuk og konu hansara Mariu Magdalenu. 

30. oktober 2013 fekk hann Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins fyri skaldsøguna *Profeterne i Evighedsfjorden*.

Bøkur hansara eru týddar til norskt, svenskt, íslendskt, finskt, týskt, hollanskt, franskt, ungarskt, rumenskt, spanskt, italienskt og engskt.

## Útgávur

* *Kalak*, (2007)

* *Valdemarsdag*, (2008)

* *Tunu*, (2009)

* *Profeterne i Evighedsfjorden*, (2012)

## Heiður
*2013 - Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins fyri skaldsøguna *Profeterne i Evighedsfjorden*
*2012 - De Gyldne Laurbær
*2012 - Weekendavisens litteraturpris

## Keldur


Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Bólkur:Norðmenn
Bólkur:Føðingar í 1961
1466

**1466** (MCDLXVI) var sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum 
mikudegi.

## Hendingar
*

## Føðingar
*

## Andlát
*

Bólkur:1460-árini
Peter Høeg

**Peter Høeg** (føddur 17. mai 1957 í Keypmannahavn) er ein danskur rithøvundur, sum gjørdist heimskendur fyri skaldsøgu sína *[[Frøken Smillas fornemmelse for sne]]* (1992).

## Bøkur
* *[[Forestilling om det tyvende århundrede]]* (1988)
* *[[Fortællinger om natten]]* (1990)
* *[[Frøken Smillas fornemmelse for sne]]* (1992)
* *[[De måske egnede]]* (1993)
* *[[Kvinden og aben]]* (1996)
* *[[Første og sidste kapitel]]* í savninum *[[Trykt - og godt]]* (1998)
* *[[Den stille pige]]* (2006)
* *[[Elefantpassernes børn]]* (2010)
* *[[Effekten af Susan]]* (2014)
* *[[Gennem dine øjne]]* (2018)

## Virðislønir og tilnevningar
**[[Weekendavisens litteraturpris]]* (1988)
**[[Kritikerprisen (Danmark)|Kritikerprisen]]* (1993) 
**[[Herman Bangs Mindelegat]]* (1993)
**[[Tilnevningar til Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins úr Danmark|Tilnevndur Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins]]* (1994)
**[[De Gyldne Laurbær]]* (1994)

Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Bólkur:Føðingar í 1957
Carsten Jensen

**Carsten Jensen** (føddur 24. juli 1952 í Marstal á Ærø) er mag.art. í bókmentafrøði, rithøvundur og kjakari.

Carsten Jensen varð útbúgvin mag.art.  í bókmentafrøði í 1981 frá Københavns Universitet, og gjørdist í 1980'unum eitt kent navn av tí at hann skrivaði samfelagskritiskar essays og greinar í Politiken. Harumframt hevur hann verið knýttur at Dagbladet Information, Aktuelt, Ekstra Bladet og Morgenavisen Jyllands-Posten. Frá 1985-1990 var hann blaðstjóri á tíðarritinum Fredag.

Í 1997 fekk Carsten Jensen De Gyldne Laurbær fyri ferðafrásøgnina *Jeg har set verden begynde*, sum hann útgav í 1996. Í 2001 gjørdist hann adjungeraður professari í mentanargreining við Det Humanistiske Fakultet, Syddansk Universitet, og tíðarskeiðið 2000-2003 var hann limur í Det Kulturelle Vismandsråd.

## Bøkur
* *Salg, klasse og død*, 1975
* *Sjælen sidder i øjet*, 1985
* *På en mørkeræd klode*, 1986
* *Souveniers fra 80'erne*, 1988
* *Kannibalernes nadver*, 1988
* *Jorden i munden*, 1991
* *Af en astmatisk kritikers bekendelser*, 1992
* *Forsømmelsernes bog*, 1993
* *Jeg har set verden begynde*, 1996
* *Jeg har hørt et stjerneskud*, 1997
* *År to & tre*, 1999
* *Oprøret mod tyngdeloven*, 2001
* *Jorden rundt* (2003)
* *Livet i Camp Eden* (2004)
* *Det glemte folk – en rejse i Burmas grænseland* (2004)
* *Vi, de druknede* (2006)
* *Sidste rejse* (2007)
* *Vi sejlede bare – virkeligheden bag Vi, de druknede* (2009)
* *Ud* (2010)

Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Bólkur:Føðingar í 1952
Shirley Temple

**Shirley Temple** (fødd 23. apríl 1928 í Los Angeles, deyð 10. februar 2014 í San Francisco), seinni kend sum **Shirley Temple Black**,  var ein amerikonsk sjónleikarinna, songkvinna, dansari og fyrrverandi umboðsmaður (ambassadørur) fyri Gana og Kekkoslovakia. Hon verður av mongum mett at vera kendasti barnasjónleikarin í søguni. 

Temple varð fødd í Santa Monica í Los Angeles, Kalifornia. Hon varð fødd 23. apríl í 1928 og longu í 1932 var hon við í sínum fyrsta filmi. Tvey ár seinni var hon sum seks ára gomul við í sangleikinum ”Bright Eyes,” ið varð gjørdur beinleiðis til hana at spæla. Ein av fyrstu leiklutum hennara var í sangleikinum frá 1934, sum hon eisini vann eina Oscarvirðisløn fyri. Hon hevur spælt við í eini røð av filmum í 1930-árunum, og var ein av størstu stjørnunum tá í tíðini. Hon gavst við filmskarrieruni, tá hon var fyrst í 20'unum. Seinni spældi hon onkran leiklut í sjónvarpi, men tað eydnaðist ikki serliga væl. Sum hon bleiv eldri, minkaði undirtøkan fyri henni. Í 1949 spældi hon sín seinasta film, og í desember 1950 boðaði hon frá, at hon ikki fór at spæla fleiri filmar. Í 1969 umboðaði hon USA í ST, og seinni bleiv hon amerikonsk sendikvinna í Gana (1974-76) og Kekkoslovakia (1989-92). Tá Temple var 16 ára gomul, giftist hon John Agar, sjónleikara, sum hon fekk eina dóttir við. Tey vóru seinni skild, og í 1950 giftist hon handilsmanninum Charles Alden Black, sum hon fekk tvey børn við. 

Seinni fekk hon sína egnu sjónvarpssending, og hon royndi seg eisini í politikki. Hon gjørdist politiskt virkin og gjørdist limur í Republikanska flokkinum. Í 1967 var hon uppstillað til valið til kongressina, men bleiv ikki vald. Í staðin fekk hon fleiri diplomatuppgávur, og luttók eitt nú í fleiri altjóða ráðstevnum og fundum sum tann útsendi hjá USA. Í 1976 gjørdist hon eisini *chief of Protocol* hjá USA og hevði í hesum starvi ábyrgdina fyri øllum hátíðarhaldum hjá USA, útlendskum gestum, gávum til gestir hjá forsetanum, og skuldi fylgjast við forsetanum á uttanlandsferðum hansara. Temple var eisini nevndarlimur í fleiri stórum fyritøkum, eitt nú Disney og Del Monte. Í 1998 fekk hon heiðurin Kennedy Center Honors.

## Filmar

## Slóðir úteftir
* Shirley Temple 

Bólkur:Amerikanskir sjónleikarar
Bólkur:Ambassadørar úr USA
Bólkur:Føðingar í 1928
Bólkur:Andlát í 2014
Scarlett Johansson

**Scarlett Johansson** (fødd 22. november 1984 í New York) er ein amerikonsk sjónleikarinna, songkvinna og modell. Hon var gift við Ryan Reynolds.

Bólkur:Amerikanskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1984
Bólkur:Amerikanarar av danskari ætt
Bólkur:Modellir
Helle Helle

**Helle Helle** (fødd 14. desember 1965 í Nakskov) (Hon býr nú í bygdini Lynge sunnanfyri Sorø), doypt Helle Olsen er ein danskur rithøvundur. Helle Helle útgav sína fyrstu stuttsøgu í 1987 undir navninum Helle Krogh Hansen, stuttsøgan nevndist *Et blommetræ* og varð útgivin í Dagbladet Information. Seinni valdi hon at nýta eftirnavnið hjá langommu síni "Helle", og tað var undir tí navninum hon útgav sína fyrstu skaldsøgu *Eksempler på liv*, sum kom út í 1993. 

Helle er exam.art. í bókmentafrøði frá Københavns Universitet og er útbúgvin á Forfatterskolen. Helle hevur móttikið trý-ára ársløn frá Statens Kunstfond. Bøkur hennara eru týdda til norskt, svenskt, estiskt, niðurlendskt, týskt og tjekkiskt.

Í 2003 móttók hon Beatrice Prisen. Í 2012 fekk hon Boghandlernes gyldne Laurbær fyri skaldsøguna *[[Dette burde skrives i nutid]]*.

## Útbúgvingar og størv
* *1984 Matematisk studentereksamen fra Maribo Gymnasium
* *1985-87 Grundútbúgving í bókmentafrøði við Københavns Universitet
* *1989-91 Forfatterskolen, København
* *1990-95 Radiovertur og programmedarbeiðari á P4 í P1, Danmarks Radio.

## Bøkur
* *Eksempel på liv*, skaldsøga, 1993 ISBN 87-595-0354-8
* *[[Rester]]*, stuttsøgur, 1996 ISBN 87-568-1365-1
* *Hus og hjem*, skaldsøga, 1999 ISBN 87-568-1534-4
* *Biler og dyr*, stuttsøgur, 2000 ISBN 87-568-1574-3
* *Forestillingen om et ukompliceret liv med en mand*, skaldsøga, 2002 ISBN 87-568-1696-0
* *Min mor sidder fast på en pind*, barnabók (við Lars Nørgaard), 2003 ISBN 87-91192-32-3
* *[[Rødby-Puttgarden]]*, skaldsøga 2005 ISBN 87-638-0145-0 (fekk Kritikerprisen 2005)
* *Ned til hundene*, skaldsøga, 2008 ISBN 978-87-638-0854-5
* *Dette burde skrives i nutid*, skaldsøga 2011 ISBN 978-87-638-1785-1
* *Hvis det er*, skaldsøga 2014

## Bókmentir um Helle Helle
* Jørgen Aabenhus, Anita Nell Bech Albertsen & Per Krogh Hansen (red.), *Hvor lidt der skal til – En bog om Helle Helles forfatterskab*, Syddansk Universitetsforlag, 2011. ISBN 978-87-7674-579-0.

## Slóðir
* Helle Helle  almenn heimasíða
* Helle Helle á Litteratursiden.dk
* Helle Helle  á Bibliografi.dk
* Bókaummæli  á Bogrummet.dk

Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Bólkur:Kvinnuligir rithøvundar
Bólkur:Føðingar í 1965
Hanne-Vibeke Holst

**Hanne-Vibeke Holst** (fødd 21. februar 1959 í Hjørring) er ein danskur rithøvundur, hon er útbúgvin journalistur, og arbeiddi á *[[Berlingske Tidende]]* og *[[Søndag (vikublað)|Søndags B.T.]]*

Hon fekk donsku bókmentaheiðurslønina Boghandlernes gyldne Laurbær í 2009 fyri *Dronningeofret*. Sama árið móttók hon eisini *Danners ærespris*, tí at hon í skaldsøgu síni *Kongemordet* hevur givið sítt íkast til at bróta tøgnina um harskapi móti kvinnum.

Hanne-Vibeke Holst er elsta dóttirin hjá rithøvundarhjúnunum Knud Holst og Kirsten Holst. Hon varð fødd í Hjørring og vaks upp í Løkken. Í 1977 fekk hon studentsprógv frá Brønderslev Gymnasium, og stutta tíð seinni slapp hon inn á Danmarks Journalisthøjskole, hagani hon fekk prógv í 1984. Síðan starvaðist hon á ávikavist Berlingske Tidende og Søndags B.T., til hon frá 1987 fór at arbeiða sum freelance-journalistur og klummuskribentur. Hon hevur eitt nú verið skribentur fyri Alt for Damerne, Politiken og hevur skrivað fleiri bøkur og tilfar til sjónvarp og sjónleikarhús. 

Hanne-Vibeke Holst hevur fyrr verið gift við Laurs Nørlund, aðalstjóra, men er nú gift við filmsmyndamanninum Morten Bruus. Hon eigur trý børn.       

## Bøkur
* *[[Knud, den store]]* (2013)
* *[[Undskyldningen]]* (2011)
* *[[Dronningeofret]]* (2008)
* *[[Kongemordet]]* (2005)
* *[[Kronprinsessen]]* (2002)
* *[[Min mosters migræne - eller Hvordan jeg blev kvinde]]* (1999)
* *[[En lykkelig kvinde]]* (1998)
* *[[Det virkelige liv]]* (1994)
* *[[Thereses tilstand]]* (1992)
* *[[Hjertets renhed]]* (1990)
* *[[Chicken]]* (1987)
* *[[Nattens kys]]* (1986)
* *[[Til sommer]]* (1985)
* *[[Mor er løbet hjemmefra]]* (1986)
* *[[Ud af røret, Maja!]]* (1981)
* *[[Hejsa, Majsa!]]* (1980)
* *[[Den lille og den store viser]]* (1999)

## Eksterne henvisninger
* Hanne-Vibekes Hjemmeside
* Bibliografi

Bólkur:Danskir rithøvundar
Bólkur:Kvinnuligir rithøvundar
Bólkur:Føðingar í 1959
Bólkur:Danskir skaldsøguhøvundar
Fallulah

**Maria Christina Apetri**, betri kend sum **Fallulah** (fødd 6. februar 1985 í Tårnby) er ein donsk-rumensk songkvinna og sangskrivari.

## Útgávur

### Album
* 2010 - *The Black Cat Neighbourhood*
* 2013 - *Escapism*

## Ávísing úteftir
*Heimasíða

Bólkur:Danskar songkvinnur
Bólkur:Føðingar í 1985
Thomas Holm

**Thomas Holm** (føddur 1978) er ein danskur sangari og sangskrivari.

## Útgávur

### Album
* 2010 - *Middelklassehelt*

### Stakløg
**Nitten* (2009)
**Selvmord på dansegulvet* (2010)
**Ikea* (2010)
**Lidt for lidt* (2010)
**Knep smerten væk* (2011)
**Byen kalder* (2012)

## Ávísingar úteftir
*Heimasíða 

Bólkur:Danskir sangarar
Bólkur:Føðingar í 1978
Agnes Obel

**Agnes Caroline Thaarup Obel** (fødd 28. oktober 1980 í Gentofte) er ein donsk songkvinna og sangskrivari.

## Útgávur

### Album
* 2010 - *Philharmonics*
* 2013 - *Aventine*
* 2016 - *Citizen of Glass*
* 2020 - *Myopia*

## Ávísing úteftir
*Heimasíða

Bólkur:Danskar songkvinnur
Bólkur:Føðingar í 1980
Trond Fausa Aurvåg

**Trond Fausa Aurvåg** (føddur 2. desember 1972 í Fetsund) er ein norskur sjónleikari og filmsleikstjóri.

## Filmar

* *Budbringeren* (1997)
* *1732 Høtten* (1998)
* *Nissene på låven* (TV, 2001)
* *Andreaskorset* (2004)
* *Den brysomme mannen* (2006)
* *Tatt av kvinnen* (2007)
* *Lilyhammer* (2012)

## Slóðir úteftir
* Internet Movie Database

Bólkur:Norskir sjónleikarar
Bólkur:Føðingar í 1972
Carolina Klüft

**Carolina Evelyn Klüft** (fødd 2. februar 1983 í Sandhult) er ein svensk ítróttakvinna, sum íðkar frælsan ítrótt, hon hevur serliga fingið góð úrslit innan sjeykamp. Hon vann eitt gull heiðursmerki á Summar-OL 2004.

## Á netinum
* IAAF

Bólkur:Ítróttafólk úr Svøríki
Bólkur:Føðingar í 1983
Bólkur:Luttakarar á Summar-OL 2004
1424

## Hendingar
*

## Føðingar
* 25. desember - Margareta Stewart, skotsk kongsdóttir og fronsk krúnprinsessa (d. 1445)
*

## Andlát
*

Bólkur:1420-árini