Renée (writer)

**René Gertrude Taylor** ONZM ( née Jones ; 19 sulyee 1929 – 11 desaambar 2023), ganndiraaɗo e karallaagal mum **Renée**, ko binndoowo debbo, binndoowo pijirlooji, binndoowo defte e binndoowo daartol juutngol to Nuwel Selannde. O fuɗɗii winndude pijirlooji ko e duuɓi makko 50, e pijirlooji makko gadani, *Setting the Table*, binndaaɗi e hitaande 1981, e golle makko ɓurɗe anndeede ko pijirlooji tati puɗɗiiɗi e *Wednesday to Come* (1984). Renée siftinii hoore mum wonde "feministe lesbienne jogiiɗo miijooji gollooɓe sosiyaalist en", e pijirlooji makko ina kollita jikkuuji rewɓe tiiɗɓe ɓe keewi wonde gollooɓe.

Renée winndii haa duuɓi mum 90, e ko jiidaa e ko ina ɓura capanɗe ɗiɗi pijirlooji o winndii daartol juutngol e defte e nder fannuuji keewɗi ko wayi no nguurndam galle, giɗli e bonanndeeji, e nguurndam makko e hitaande 2017. O heɓi njeenaaje keewɗe maantiniiɗe e nder golle makko, ina heen njeenaari gardiiɗo jaagorɗe leydi ndii e hitaande 2017.

## Nguurndam gadano
Renée jibinaa ko to Napier, to leydi Nuwel Selannde, ñalnde 19 sulyee 1929. O jeyaa ko e iwdi Maori ( Ngāti Kahungunu ), Irlannda, Engele, e Ekost.  Yumma makko ko Māori, baaba makko ko Pākehā (Oropnaajo Nuwel Selannde); o wari hoore makko nde o heɓi duuɓi nay.   Yumma Renée janngini Renée janngude gila omo famɗi.  

Renée janngi to duɗal Greenmeadows to Napier, , omo weltii e tawtoreede pijirlooji ɗiɗi walla tati to duɗal ngal.  Renée ina ɗamininoo heddaade e duɗal, kono o fotnoo ko yaltude nde o yahrata e duuɓi 12 ngam golloraade e nder laylayti renndo nokku oo, caggal ɗuum e nder laylaytol binndol ; yumma makko naamndinooma yo o fuɗɗo golle ngam waawde yahde duɗal jaaɓi haaɗtirde.   

## Golle binndol puɗɗagol e jaŋde
Renée fuɗɗii winndude binndanɗe juutɗe, ƴeewndorɗe e binndanɗe teskinɗe e jaayɗe ko ina wona duuɓi 30 nde sukaaɓe makko tato ɓee ngoni sukaaɓe.   O fuɗɗii kadi ko fiyde e nder dingiral Napier Repertoire.  Duuɓi capanɗe ɗiɗi o ardii e o waɗii pijirlooji ngam pelle pijirlooji e duɗe keewɗe e nder diiwaan Hawke's Bay.  

Nde Renée fuɗɗii waɗde pijirlooji, o fuɗɗii janngude binndanɗe binndooɓe Nuwel Selannde ɓurɗe heewde. Nde o yiyti jaaynde ɗemɗe ɗiɗi wiyeteende *Te Ao Hou*, o hawri e winndooɓe hono Jacquie Sturm e Rowley Habib . E hitaande 2021, e siftorde oo sahaa, o wiyi : « haa jooni miɗo jannga ko fayti e yimɓe e leydi ndi nganndu-mi ». 

Nde o janngata extra-mural to duɗal jaaɓi haaɗtirde Massey, Renée fuɗɗii golle jannginoowo Engele e daartol to duɗal jaaɓi haaɗtirde Wairoa .   E hitaande 1979, duuɓi sappo caggal nde o fuɗɗii jaŋde makko to duɗal jaaɓi haaɗtirde Auckland .  O wiyi o fuɗɗii yiɗde miijo e binndol rewɓe nde o janngata to Auckland,  kadi o heɓi heen batte makko e tawtoreede batu rewɓe dentuɓe to Wellington e hitaande 1975, ɗo o anndi wonde "ko heewi e geɗe ɗe cikku-mi e ɗe njiɗ-mi mettinde ko geɗe ɗe rewɓe woɗɓe cikkatnoo e ɗe njiy-mi kadi." 

## Kuugal binndol: 1981-2000
Renée fuɗɗii winndude pijirlooji ko e duuɓi mum 50 ; pijirlooji makko gadani, *Setting the Table*, winndaa ko e hitaande 1981.  O fuɗɗii winndude ɗi ko ñalnde 1981, eɓɓoore adannde ndee timminaama e nder balɗe joy.  Ina waɗi jikkuuji gollotooɓe, lesbiyen en e Maori en.  E nder yeewtere nde o waɗdunoo e hitaande 1982 e jaaynde rewɓe New Zealand *wiyeteende Broadsheet*, Renée hollitii wonde faandaare mum ko winndude pijirlooji baɗɗi jikkuuji rewɓe tiiɗɗi, hakkilantaagal, jaltuɗi, jogiiɗi tiitooɗe politik. 

## Nguurndam e maayde caggal mum: 2000-2023

Renée jokki winndude haa duuɓi mum cakkitiiɗi, e defte binndaaɗe e duuɓi mum 70 ina jeyaa heen *Debbo ƴiiƴam: Giɗli* (2002) e *Kissing Shadows* (2006).  O waɗii Hoɗorde Winndooɓe Randell Cottage e hitaande 2005, e Hoɗorde Winndooɓe Sukaaɓe Duɗal Jaaɓi-haaɗtirde Otago e hitaande 2007.  E lewru Oktoobar 2017 deftere makko siftorde *Ɗee juuɗe ɗiɗi* yaltinaa e jaaynde Mākaro Press .  

E nder duuɓi makko 80 Renée fuɗɗii winndude binndanɗe bonanndeeji e jannginde golle no winndirtee.  Ɗum addani defte ɗiɗi bonanndeeji, *The Wild Card* (jaltinaaɗe e hitaande nde o dañi duuɓi 90, 2019)  e *Geɗe ƴiiƴam* (2022).   Defte bonanndeeji ɗiɗi ɗee fof cuɓaama ngam heɓde njeenaari Ngaio Marsh ngam defte bonanndeeji ɓurɗe moƴƴude .   Pijirlooji makko ina njokki janngeede e waɗeede ; e hitaande 2019, deftere tatiire fuɗɗotoonde e *Alarba haa Arde* yaltinaa e deftere wootere e jaaynde duɗal jaaɓi haaɗtirde Victoria hono VUP Classic,  e ummital pijirlooji gadani ɗii mbaɗaama to suudu dingiral Circa e hitaande 2022.  E hitaande 2021 o waɗii yeewtere hitaande kala ngam Poumura aZ le 92. 

## Tuugnorgal