Igho Charles Sanomi

**Igho Charles Sanomi** (jibinaa ko 17 lewru Mbooy 1975) ko miliyaaroowo Naajeeriya, ganndo leydi, haaloowo e yimɓe, jom jawdi en, jogiiɗo nafooje njulaagu e nder petroŋ, doole, logistik, telefoŋaaji, gollorɗe maayo, aeroport e real estate.[hoolkisaaka e ɓanndu].

## Ɓawo
Igho Charles Sanomi II jibinaama haa Agbor, lesdi Delta lesdi Naajeeriya, ɓingel joyaɓo e ɓiɗɗo arannde nder saare katolik'en.[1] Baaba maako, Dickens Ogheneruemu Patrick Sanomi, laati cukko hooreejo lesdi ɗiɗaɓo nder kawtal ɓamtaare Urhobo (UPU) e balloowo polis'en (AIG) nder polis'en lesdi Naajeeriya. Yumma makko, Mabel Iyabo Sanomi, ko yeye jemo (mawɗo leñol) e nder laamu Isotun Ijesha e nder diiwaan Osun to fuɗnaange-rewo leydi Najeriya, kadi ko o gonnooɗo infirmiyee. Sanomi heɓi dipolom mum to duɗal jaaɓi haaɗtirde Jos, to diiwaan Plateau, to leydi Najeriya.[5]

## Kugal
Sanomi sosi Taleveras Group (sosiyatee njulaagu semmbe to leydi Niiseer) e hitaande 2004. E wiyde jaaynde Forbes, Taleveras

... ina yeeyda ko ina ɓura 100 miliyoŋ barel petroŋ kam e miliyoŋaaji keewɗi ton bensin, LPG e petroŋ jet. E lewru abriil 2012, Taleveras heɓiino nanondiral renndinde peewnugol (PSC) ngam waɗde bolokaaji tati petroŋ to Kodduwaar. E lewru suwee 2013, Taleveras soodi 65% e gooto e eɓɓaaɗe mum to bannge geec Ivoir to Lukoil mo Riisi, e coggu ngu anndaaka. Taleveras kadi ina jogii geɗal e nder fedde renndinde doole to leydi Najeriya.[6]

Venture-Africa, jaaynde njulaagu Pan-Afrik yaltinnde lewru kala, ko fayti e kapitaali Afrik, siftinii fedde nde ko...

... njulaagu ko ina tolnoo e miliyaar barel petroŋ e miliyoŋaaji tonuuji kondensaat, bensin, petroŋ jet, kondensaat e LPG hitaande kala. Taleveras ina jogii kadi geɗe keewɗe e nder bolokaaji ɗiɗi petroŋ e nder leydi Nijeer kam e kontraaji renndinde peewnugol (PSCs) e nder bolokaaji tati petroŋ to Cote d’Ivoire. Fedde Power subsidiary ina mahi cuuɗi kuuraa e nder leydi Naajeeriya, ko ɓooyaani koo kadi heɓii heen geɗal ɓurngal heewde e sosiyetee Port Harcourt. Taleveras ina jogii hitaande ka

la miliyaaruuji keewɗi dolaar. Igho Sanomi woni jom jawdi en e nder fedde nde."[7]

## Filantropi
Sanomi e banndiraaɓe mum cosi fedde wiyeteende Dickens Sanomi (DSF) e hitaande 2011 ngam siftorde nguurndam baaba mum en, ko kanko woni hooreejo fedde nde. DSF, mo fedde Taleveras e fedde Midel ndokkata kaalis, ina limta golle mum e nder leydi Najeriya.[14]

**Kawgel binndol**

E hitaande 2014, fedde Dickens Sanomi fuɗɗii wallitde kawgel binndol hitaande kala, udditirgel kala almudɓe duɗe hakkundeeje Naajeeriya.[15] Kawgel ngel, ngel waɗi ko ina tolnoo e 250 neɗɗo, ngel feccii ko e almudɓe duɗe hakkundeeje tokoose e mawɓe. Njeenaari adanndi wonande keɓoowo kala fedde ko bursi, duɗe ɗe keɓoowo oo janngata ɗee ina keɓa dokke ngam wallitde kaɓirɗe ko wayi no kaɓirɗe ordinateeruuji.[16]

## Teddungal
E nder bayyinaango mum adanngo Choiseul 100 Africa, bayyinaango e lewru suwee 2014, Institut Choiseul ngam politik hakkunde leyɗeele e faggudu leydi (Géo-économie) ƴettii Sanomi e nder « ardiiɓe njulaagu mawɓe, jom en jawɗeele en, jom jawɗeele en ekn ». ɓeen "ina njiyloo doole e kesam-hesamaagu e duunde hesere, ina njogii yaakaare yonta gooto fof". Doggol ngol "ina anndina, ina renndini sukaaɓe ardiiɓe Afriknaaɓe yahrooɓe e duuɓi 40 e les, ɓe ngonaa darnde mawnde e ƴellitaare Afrik e nder yontaaji garooji".[31] O wonii kadi e doggol 2015 ngol.[32][33] E hitaande 2013, Sanomi suɓaama e ministeer njulaagu, njulaagu e njulaagu leydi Naajeeriya ngam wonde e nder fedde njulaagu hakkunde leydi Naajeeriya e Afrik worgo.[34] O heɓi njeenaari Corporate/Sehilaaɓe polis e nder njeenaari polis gadani ñalnde 28 lewru feebariyee 2014 to Abuja.[35] Sanomi ko Forbes holliti wonde gooto e "Sukaaɓe Afriknaaɓe sappo miliyoŋaaji ngam ndaarde e hitaande 2013",[36] kadi o jeyaa ko e 25 ardiiɓe petroŋ e gaas e nder Afrik e oon hitaande e nder jaaynde wiyeteende African Leadership.[full citation needed]

O heɓi njeenaari ɓurndi moƴƴude e hitaande 2012 e nder jaaynde Mode Men.[37] Sanomi wonnoo ko haaloowo e batu njulaagu winndereyankeewu Afrik 2014 to Dubaï, o fotnoo ko haalde kadi e batu nguu hitaande aroore ndee.[38][39] Ko o keɓoowo njeenaari Ardorde Afrik.[40] Sanomi heɓi njeenaari 2014 ngam ƴellitaare renndo Afrik, o rokkaama kadi ɓiyleydaagu teddungu e nder diiwaan Georgia to Amerik

## Tuugnorgal
"Eɓɓoore 'Memde nguurndam hannde' fuɗɗiima". Habaruuji lesdi Naajeeriya, Jaayndeeji lesdi Naajeeriya, Siyaasa. 4 mee 2017. Ƴeewtaa ko 30 mee 2020.

"Pijirlooji polis: Golfooɓe ina mbaɗi kawgel Sanomi". Punndi ndii. 3 mars 2013. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 5 mars 2013. Heɓtinaama ñalnde 15 ut 2013.

"Pijirlooji polis 2013: Kaɓirgal Dickens Sanomi fuɗɗiima". Ñalawma oo. 17 feebariyee 2013. Moƴƴinaama e asli mum ñalnde 8 mee 2014. Heɓtinaama ñalnde 15 ut 2013.

Olawale Ajimotokan (4 mars 2014). "Bada, Sanomi Bag polis caggal maayde njeenaari dingiral". Ñalawma oo. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 27 lewru Mbooy 2014. Ƴeewtaa ko ñalnde 26 lewru Mbooy 2014.

"Igho Sanomi: Jaambaraagal e dow caɗeele". NYALNDE HANNDE. 14 Oktoobar 2022. Ƴeewtaa ko 2 Suwee 2023.

"Sukaaɓe sappo miliyoŋaaji Afrik ngam ndaarde e hitaande 2013". Forbes. 15 sulyee 2013.

"Miliyaaruuji 10 Naajeeriya ɗi a meeɗaa nande". Ventures Afrik. 2 sulyee 2013.

"Joom en kesi peeñii ngam Afam Power Plc, sosiyetee peccitagol Kaduna". Annduɓe. 1 ut 2013.

"Afam power plc Najeriya, yeeyde kaalis" (PDF). Mooftaa ko e asli (PDF) ñalnde 12 Duujal 2013. Ƴeewtaa ko ñalnde 15 Ut 2013.

"Nijeeriyankooɓe keɓi mawɗo e nder kontraaji ƴettugol nebam". Ñalawma oo. 3 sulyee 2012. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 18 mee 2013. Heɓtinaama ñalnde 15 ut 2013.

Dayo oktola (24 oktoobar 2013). "Yaajde lowre Afam ina fuɗɗoo ko ɓooyaani". Jaayɗe Punch. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 29 noowammbar 2013.

Tewodor Opara (19 oktoobar 2013). "Alstom ina gollondira e leydi Naajeeriya e nder ƴellitaare gollorɗe". Annduɓe.

"Firms ndarni nanondiral dow yaajnugo station Afam". Rajo Mix Energy.

"Fooyre Dickens Sanomi | Njuɓɓudi Midel". njuɓɓudi hakkundeeri.com. Keɓtinaama ñalnde 26 lewru Mbooy 2022.

"Kawtal binndol hitaande kala Dickens Sanomi 2014".

"Binndanɗe kalite ina kaawnii ñaawooɓe". Ngenndi ndii. 29 noowammbar 2012.

"12 300 neɗɗo ndartinaama to Delta". Jaaynde jeytaare ñalnde kala. 19 Oktoobar 2012. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 11 Oktoobar 2013. Ƴeewtaa ko ñalnde 15 ut 2013.

"Ilam: ONG hisni 12 300 neɗɗo gonɗo e ilam to Delta". Annduɓe. 20 oktoobar 2012.

Lanre Alfred (11 noowammbar 2012). "Ilam: Yaakaare, Ballal wonande Tampirɗe". Ñalawma oo. Archive from original on 17 Noowammbar 2012. Heɓtinaa ko 15 lewru Aout 2013. ...Foundation hokki ballal kuuɓtodinngal ko ɓuri N100 miliyon ngam wallugo yimɓe ilam.

"Igho Sanomi ina yiɗi moƴƴere [sic]". Standard Sahel. 22 lewru juko 2015. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 27 suwee 2015. Heɓtinaama ñalnde 26 suwee 2015.

"Terɗe Yiilirde Ngenndiire". Kaalis ƴellitaare defte Afrik hirnaange. Keɓtinaama ñalnde 11 mars 2018.

"Igho Sanomi toɗɗaama hooreejo teddungal salminaango winndereyankeewo Dr. martin Luther King, Jr". 15 lewru juko 2015.

"Teyaatre Dance Harlem njilliima Honduras e nder njillu mum gadano to Amerik Latin" (Jaaynde). Ammbasadeer leydi Amerik, Honduras. Arsiwiraa ko e asli mum ñalnde 27 suwee 2015. Heɓtinaama ñalnde 26 suwee 2015. Jaɓɓungal DTH ngal kadi ko Igho Charles Sanomi II, gardiiɗo fedde Taleveras.

"Nyaamdu ngam miliyoŋ gooto, hisnude cukalel e ballal jaŋde cukalel".

"Miijo e Yiyngo GIPLC".

"Sehilaaɓe eɓɓaande winndereere ngam jam, yiɗde e toppitagol". Keɓtinaama ñalnde 11 mars 2018.

"Televeras naatii e AYAC 2013". Annduɓe. 27 mars 2013.

"Kaɓirɗe fijirde Warri 2013 puɗɗiima". Punndi ndii. 28 mars 2013. Arsiif gila e fuɗɗoode ñalnde 13 desaambar 2013.

"Taleveras ina wallita kawgel polo Kaduna 2011".

"Kippu Polo Taleveras". Mooftaa ko e asli mum ñalnde 11 lewru Duujal 2013. Ƴeewtaa ko ñalnde 16 lewru Ut 2013.

"Suɓo 100 Afrik:Ardiiɓe faggudu ngam janngo" (PDF). Duɗal cuɓagol. Moƴƴinaama e asli (PDF) ñalnde 30 mars 2015. Ƴeewtaa ko ñalnde 29 suwee 2014.

"Edition 2e du Choiseul 100 Afrik:Ardiiɓe faggudu ngam janngo" (PDF). Duɗal cuɓagol. 13 oktoobar 2015.

"Igho Sanomi woni hooreejo 'Choiseul 100 Afrik 2015: Ardiiɓe faggudu ngam janngo' ngam hitaande ɗiɗmere jokkondire". Waɗde Luumo. 14 oktoobar 2015.

"Sanomi suɓaama ngam wonde fedde njulaagu keso hakkunde Naajeeriya e Afrik worgo". Leƴƴi Ñalnde kala. 2 ut 2013.

NAN (1 mars 2014). "137 polis golloowo, pentiiɗo teddinaama". Punndi. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 27 lewru Mbooy 2014. Ƴeewtaa ko ñalnde 26 lewru Mbooy 2014.

"Sukaaɓe sappo miliyoŋaaji Afrik ngam ndaarde e hitaande 2013". Forbes. 15 sulyee 2013.

"Wizkid, Aliko Dangote, Chris Attoh, Elenu, Uti Nwachukwu & More keɓii njeenaari worɓe ɓurɓe moƴƴude e hitaande 2012 to Lagos". Bella Naija. 10 Duujal 2012.

"2014 Afrik Adunaare Njulaagu-Ciimtol ko fayti e golle" (PDF). Fagguduyanke oo.

"Forum njulaagu winndereyankeewo Afrik". 10Laabi.

"Njeenaaje Ardorde Afrik" (PDF). Jaaynde Ardorde Afrik.

"Igho Charles Sanomi Ii hokkaama njeenaari ɓiyleydaagu teddungal to Atlanta, e dowla Georgia". 10 lewru juko 2014