Myriam Ben

**Myriam Ben** (10 oktoobar 1928 – 2001) ko Alserinaajo, binndoowo, yimoowo, e pentoowo.

## Nguurndam adanɗam
Marylise Ben Haïm jibinaa ko to Alseri ñalnde 10 oktoobar 1928. Baaba makko Moses Ben Haïm ko iwdi berbeer yahuud en, ko o kominist, gollinooɗo e konu Farayse e nder wolde oktoobar, yumma makko Sultana Stora, ko jimoowo yahuud en Andalusia . O mawni ko e galle mo wonaa diine, o siftini caggal ɗuum wonde omo yahra e duuɓi jeeɗiɗi hade makko anndude ɓesngu makko ko yahuud en. E hitaande 1940, laamu Farayse Vichy woppi kuulal Crémieux ngal teeminannde 19ɓiire, ɗum noon haɗi Alserinaaɓe yahuud en ɓiyleydaagu, ɗum addani Ben riiwtude e liisee mo o janngata to Alseri. O janngi ko juuti e duɗal yahuud en, Ecole Maïmonide, kono o timmini jaŋde makko ko e galle sabu baaba makko ina luulndii sionism. Ben teskiima e nder deftere mum, Quand les cartes sont truquées, o siforii ko « Juive-Indigène », walla « Yahuuda jeyaaɗo » e kaayitaaji makko e nder wolde.

## Nuunɗal renndo e politik
Hay so tawii ɓiyleydaagu Farayse wonande yahuud en Alserinaaɓe ngartiraama e hitaande 1943, Ben ina jokki e golle hannde e nder "daraniiɓe hakkeeji ko wiyetee miskineeɓe ɓiyleydaagu". E duuɓi 14, o wonti hooreejo fedde sukaaɓe kominist en. O woniino kadi e golle e nder Fedde Rewɓe, e nder ballal fedde nde o wonti jannginoowo duɗal to wuro Miliana. Kanko e jannginooɓe wondiiɓe makko ɓe njannginii almuɓɓe ɓee —ko ɓuri heewde e maɓɓe ko juulɓe e miskineeɓe— kono kadi ɓe ndaranii ko ƴellitde hakkillaaji maɓɓe e politik e ƴellitde jikkuuji taariindi ɗi ngonaa koloñaal en.

E hitaande 1946, Ben hollitii yiɗde mum winnditaade e nder fedde wiyeteende Aero Club to Alseri, kono baaba mum ina salii ɗum. O hiisaama haa jooni ko suka tokooso nde tawnoo omo yahra e duuɓi 21, ɗum noon o fotnoo ko fadde duuɓi joy ngam fuɗɗaade diwde. E hitaande 1951, caggal waktuuji 15 e jaŋde diwooje, o rokkaa kaayitaaji makko pilot. Ko kanko woni debbo gadano pilot e nder leydi Alseri. Ngam yoɓde jaŋde makko diwooje, o pilotii diwooje naatɗe ngam waawde wonde terɗe fedde nde, hay so tawii won e yimɓe ina njeertina diwooje debbo. Ɗuum haɗaani mo janngude no o diwirta e diwooje e mawɗo pilot to Aero Club, gonɗo e laana ndiwoowa Escadrille d’Etampes.

E hitaande 1952, Ben heɓi golle mum gadane ko jannginoowo to duɗal to wuro Aboutville (hono no wiyetee hannde Aïn El Hadjar, Bouïra). Ko wuro miskineeɓe kadi duɗal ngal ina wondi e caɗeele kono omo yarlita e darnde makko. So jibnaaɓe ina kersa neldude sukaaɓe mum en to duɗal sabu ɓe ngalaa paɗe, Ben ina yaha ƴettude ɓe. Gila 1954, alkule politik Marylise ngaddani mo yahde les leydi, o woppi diwde.

Ben ina wallitnoo Fedde Ngenndiije Dentuɗe Farayse (FLN) gila e fuɗɗoode wolde ndimaagu Alseri, kadi omo jeyaa e Maquis Rouge, omo waɗa jokkondire kaɓirɗe. Laamu Farayse ƴetti mo ko o bonɗo, ñaawi mo, e nder absentiel, duuɓi 20 golle tiiɗɗe ; kono o meeɗaa nanngeede, duuɓi caggal ɗuum o yaafaama. Nde wolde ndee joofi e hitaande 1962, Ben wonti tergal e laamu Alseri jeytaare mum.

## Naalankaagal e binndol
E hitaande 1967, Ben fuɗɗii golle mum naalankaagal ko yimoowo, winndiyanke, winndiyanke, e pentoowo. O yaltinii defte yimre keewɗe, deftere daartol juutngol (Ainsi naquit un homme, 1982), e deftere Sabrina (1986), golle makko ɓurɗe juutde.[3] Sabrina hollitii daartol juulɓe ɗiɗo yiɗɓe, ɓe njibinaama e ɗemngal Farayse, ɓe ngoni ko e caɗeele ngam waawde jokkondirde e laamu Alseri kesu nguu. Winndiyanke, firoore, ganndo Farayse biyeteeɗo Albert Bensoussan ina sikki Ben huutoriima jikkuuji Sabrina ngam yuurnitaade dille ɗe o heɓi e pinal Farayse e nder Alseri jeytaare.

Golle Ben, "Leïla, jimɗi teskinɗi e nder golle ɗiɗi e fuɗɗoode", ummoraade e deftere Ben, Leïla: sukaaɓe ƴamooɓe, ina teskaa e jaambaaro debbo biyeteeɗo Leila, moudjahida. Caroline E. Kelley ina jannga ndee deftere ko firo daartol Antigon.

Ben kadi ina mawninee sabu nate mum abstrakte.

## Retireede to Farayse
E hitaande 1991, nde Alseri naati e yonta wolde hakkunde leyɗeele, Ben ummii Farayse. E nder deftere Ben, Nora, o winndi ko fayti e yaakaare Alseri ɗo sukaaɓe rewɓe njogii "fotde jaŋde". O hoyɗii renndo utopiyankeewo janngo wonande Alseri ngo ina hawra e yimɓe fof.

O jokki e winndude e pentude haa o maayi e hitaande 2001.

## Binndanɗe
* *Le soleil assassiné*, L'Harmattan, Paris, 2002.
* *Au carrefour des sacrifices*, L'Harmattan, Paris, 2000.
* *Quand les cartes sont truquées*, L'Harmattan, Paris, 2000.
* *Leïla: Les enfants du mendiant*, L'Harmattan, Paris, 1998.
* *Ainsi naquit un homme*, L'Harmattan, Paris, 1993.
* *Sabrina, ils t'ont volé ta vie*, L'Harmattan, Paris, 1992.
* *Sur le chemin de nos pas*, L'Harmattan, Paris, 1984.
* *L'âme de Sabrina*, L'Harmattan, Paris, 2001.

## Tuugnorgal