Farzana Wahidy

**Farzana Wahidy** (jibinaa ko e hitaande 1984) ko fotoowo e jaayndiyanke Afganistaan. O waɗii fotooje rewɓe e sukaaɓe rewɓe to Afganistaan. Ko kanko woni debbo gadano fotoowo e nder leydi Afganistaan ​​gollodaade e jaayɗe winndereyankooje ko wayi no jaayndeeji (AP) e jaayndeeji France-Presse (AFP).[1]

Wahidy janngii to duɗal jaaɓi haaɗtirde AINA ngal Reza Deghati sosi to Kabul ngam jannginde rewɓe e worɓe Afganistaan ​​ngam jokkude golle e nder jaayndiyankaagal fotooje. Puɗɗagol hitaande 2002, o jeyaa ko e almudɓe 15 cuɓaaɓe e ko ɓuri 500 ɗaɓɓoowo. O janngi ko e les njiimaandi jaayndiyanke fotooje Iraan-Farayse biyeteeɗo Manoocher Deghati.[1] Wahidy suɓii ko golle fotojournalism sabu yiɗde nanngude daartol ngol o seedtii e nguurndam makko fof. Wahidy huutoriima fotooje mum ngam hollirde miijooji mum e nder debbo Afganistaan, e ɓeydude daande woɗɓe nannduɓe e makko e nder leydi Afganistaan ​​ndi worɓe ɓuri heewde. E fotooje makko, o yiɗi ko hollirde nguurndam rewɓe Afganistaannaaɓe, wonaa tan geɗe ɗe ɓe njiylotoo.[2]

## Nguurndam e golle
Wahidy jibinaa ko to Kandahar e hitaande 1984, o ummii e ɓesngu makko to Kabul tawi omo yahra e duuɓi jeegom.[3] O woniino suka debbo nde Taliban heɓti leydi Afganistaan ​​e hitaande 1996. E duuɓi 13 o fiyi e nder mbedda sabu o ɓoornaaki burka. So o ƴeewii e oon sahaa, o hollitii wonde omo yiɗi wonde fotoowo e oon sahaa, baawɗo hollirde renndo hannde ngoo no sukaaɓe rewɓe tokosɓe hono makko nii, kono fotooje e geɗe goɗɗe peeñninɗe koye mum en ina kaɗaa. Baaba makko, joginooɗo koolol kameraaji, fotnoo ko woppude yiɗde mum ƴettude sahaaji nguurndam ɓesngu mum e kameraaji. Hay albomuuji fotooji ɓesngu maɓɓe mbonnaama e wolde hakkunde leyɗeele.

E jamaanu Taliban rewɓe ina kaɗaa jokkude jaŋde mum en. Suuɗde defte les burka makko ngam waasde nanngeede,[4] o janngi e duɗal les leydi e fotde 300 almuudo goɗɗo e nder nokku hoɗɓe e Kabul, nde konu Amerik ardii ngu joofni laamu Taliban e hitaande 2001, o fuɗɗii jaŋde leslesre. E hitaande 2004, Wahidy ƴettaa e golle fotooje to Agence-France Press, jaaynde winndereyankoore tawaande to Pari, Farayse kono caggal ɗuum o naati e jaaynde Associated Press to wuro New York.[5]

E hitaande 2007 o heɓi bursi ngam ƴettude jaŋde fotooje duuɓi ɗiɗi to duɗal jaaɓi haaɗtirde Loyalist to Belleville, Ontario, o arti Afganistaan ​​e hitaande 2010.[6][7]

Wahidy huutoriima naatgol mum e nder debbo ngam ƴellitde rewɓe Afganistaan ​​en e darnde mum en e nder renndo maɓɓe ceertungo, haa arti noon e rewɓe jom en jawɗeele en e rewɓe nanngaaɓe e kasoo ngam "bonanndeeji moraal".[6]

Wahidy sosi fedde fotooje Afganistaan.[5] APA ko fedde nde wonaa laamuyankoore, nde wonaa politik, nde wallitata fotooje e nder Afganistaan ​​fof e fotooje Afganistaannaaɓe yahooɓe caggal leydi. Wahidy sosi APA ko ngam yiɗde waɗde mbayliigu e nder leydi Afganistaan ​​rewrude e fotooje. O joginoo faandaare udditde ŋakkeende ganndal jowitiingal e naalankaagal e fotooje e nder leydi makko e hirjinde paamondiral. APA ina addana fotooje Afganistaan ​​en heɓde jokkondiral e ɓeydude golle mum en.[8]

E hitaande 2009 o woniino balloowo to duɗal jaaɓi haaɗtirde Open Society Institute ngam eɓɓoore makko winndannde ko fayti e rewɓe Afganistaan. Wahidy woni keɓɗo njeenaari ndi o heɓata e nder porogaraam fotooje laabi kala, o suɓaama ngam heɓde njeenaari mawndi e nder jaayndeeji winndereeji.[9][10]

2016 o anndiraama ngam golle makko maantiniiɗe caggal nde o heɓi bak makko, o rokkaama kadi njeenaari Premier’s Award ngam naalankaagal e diisnondiral.[5]

Golle makko ina njiytee e nder filmo Amerik biyeteeɗo Frame by Frame.[11]

Nate Wahidy kolliraama e nder winndere ndee to Afganistaan, Kanadaa, Amerik, Inndo, Pakistaan, Almaañ, Itali, Norwees, Geneve, Siin, e Finlande.[5]

## Tuugnorgal

# Deghati, Reza (mars 2012). "Koode mbarooje: Reza hokki Farzana Wahidy". Jaaynde Smithson. Ƴeewtaama ñalnde 28 lewru bowte hitaande 2015.
# "Farzana Wahidy eng — PVF". www.pvf.fi. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 14 lewru Abriil 2021. Ƴeewtaa ko ñalnde 5 lewru Mbooy 2021.
# "Farzana Wahidi". Reso fotooje Afganistaan. Ƴeewtaama ñalnde 28 lewru bowte hitaande 2015.
# "No Debbo Fotoowo Yi'ata Afganistaan ​​mum". NPR. Keɓtinaama ñalnde 5 lewru Mbooy 2021.
# "Farzana Wahidi". Fedde fotooje Afganistaan. Keɓtinaama ñalnde 5 lewru Mbooy 2021.
# McGrory, Marie (2 abriil 2013). "No Debbo Fotoowo Yi'ata Afganistaan ​​mum". NPR. Ƴeewtaama ñalnde 28 lewru bowte hitaande 2015.
# Nowacki, Kim (2 suwee 2011). "Momenji keewɗi ɗi ngoni haa jooni". Jaaynde New York. Ƴeewtaama ñalnde 28 lewru bowte hitaande 2015.
# "Taariindi – Fedde fotooji Afganistaan". Keɓtinaama ñalnde 5 lewru Mbooy 2021.
# Naafigaagal, Paromita (26 lewru Yarkomaa 2011). "Fotoowo Afganistaan ​​biyeteeɗo Wahidy ina ƴetta e nder Burka". Rewɓe eNews Inc. WeNews. Ƴeewtaama ñalnde 28 lewru bowte hitaande 2015.
# "Farzana Wahidi". Foondaasiyoŋ renndo udditiingo. Moƴƴinaama gila e asli mum ñalnde 4 mars 2016. Ƴeewtaa ko ñalnde 28 ut 2015.
# Jaakson, Alek. "Farzana Wahidi". San Juan jeytaare. Ƴeewtaama ñalnde 28 lewru bowte hitaande 2015.