Razia Barakzai

**Razia Barakzai** ( Pashto   ; jibinaa ko 1995) ko daraniiɗo hakkeeji rewɓe Afganistaan. O innitiraa ko gooto e 100 debbo BBC e hitaande 2021 sabu ardude seppooji rewɓe gadani ngam haɓaade Taliban e lewru ut 2021,  caggal nde ɓe keɓi laamu Afganistaan e fuɗɗoode lewru nduu.  

## Nguurndam e jaŋde puɗɗagol
Barakzai jibinaa ko to diiwaan Farah .  Ko kanko tan woni ɓiɗɗo jibinaaɗo e jibnaaɓe makko Pashtun en ;   yumma makko ko debbo galle, baaba makko ko komandaajo e nder konu kisal Afganistaan . O naati duɗal jaaɓi haaɗtirde Herat, ɗo o janngi ganndal politik, o heɓi dipolom makko master to duɗal jaaɓi haaɗtirde Kabul.

## Kugal
E darorɗe kitaale 2010, ko Barakzai tan woni balloowo galle mum. O golliima e duɗal jaaɓi haaɗtirde to Kabul e nder Komiseer Fiilngo Afganistaan to galle hooreejo leydi . E nder sahaa mo o woni e komisiyoŋ oo, eɓɓaaɗe joy ɗe o suɓii ɗee njaɓaama, ina heen eɓɓaaɗe parkeeji jam e nder diiwanuuji Herat e Nangarhar e sosde njuɓɓudi internet ndi huutortooɓe ɓee mbaawi huutoraade ngam waɗde wullitaango e ɗaɓɓaande laamu nguu.  Ñalngu makko cakkitiingu golle to galle hooreejo leydi ko ñalnde 15 ut 2021, nde gollotooɓe ɓee fof naamnaa yo njaltu ngam kisal mum en ; Taliban ƴetti mahdi ndii caggal ñalnde heen. 

## Golle
Ñalnde 16 lewru bowte hitaande 2021, caggal nde Taliban heɓti leydi Afganistaan, Barakzai e rewɓe ɗiɗo woɗɓe ardii seppooji rewɓe gadani ngam haɓaade laamu kesu nguu to nokku biyeteeɗo Zanbaq Square, sara galle hooreejo leydi ndii.   Caggal ɗuum, o nanngaa, o fiyi.  E nder internet, Barakzai fuɗɗii hashtag #AfghanWomenExist ngam yuɓɓinde seppooji e nder yimɓe.  O jokki e tawtoreede seppooji e lewru suwee 2021, ngam jaabtaade haalaaji ɗi o wiyi wonde rewɓe mbaawataa jogaade jappeere e nder laamu kesu nguu.  E nder ɗeen seppooji, o hollitii wonde konu Taliban fiyi mo e hoore, kadi ko gaasuuji gonɗi e ƴiiƴam pepper kuutortee ngam haɓde e seppooɓe ɓee. 

Barakzai e woɗɓe yuɓɓinɓe yeewtere ndee e internet bayyinii ñalnde 10 oktoobar 2021 ko ñalngu winndereyankeewu ngam wallitde rewɓe e rewɓe Afganistaan.  E lewru Duujal 2021, Barakzai tawtoraama seppooji jowitiiɗi e hakkeeji rewɓe e golle e jaŋde, e ŋakkeende ballal kaalis. 

E darorɗe hitaande 2021, Barakzai dogi Afganistaan sabu kulhuli warngo ɗi Taliban mbaɗi e makko.   O adii yahde ko to Mashdad, to leydi Iraan, kono o ummiima caggal nde o anndi haa jooni omo ƴeewtee.  O jokki e waylude nokkuuji nde o jokki e heɓde kulhuli maayde. 

E fuɗɗoode lewru noowammbar 2022, Barakzai wallitii e yuɓɓinde kampaañ binndol ɓataakeeji, fawaade e Goomu Kisal Fedde Ngenndiije Dentuɗe, ina ɗaɓɓi e fedde nde nde ƴettata peeje ngam wallitde rewɓe Afganistaan.  O ñiŋii cukko hooreejo Fedde Ngenndiije Dentuɗe, hono Amina Mohammed  e nulaaɗo keeriiɗo Amerik wonande rewɓe e sukaaɓe rewɓe e hakkeeji aadee Afganistaan, hono Rina Amiri, sabu mum jokkondirde e ardiiɓe Taliban walla wiyde wonde Taliban ina waawi jaɓeede wonde laamu laawɗungu Afganistaan. 

Haa lewru sulyee 2023, Barakzai ina hoɗi to Pakistaan e banndiraaɓe mum.  O jokkondiri e daraniiɓe haɓaade rafiiji to Afganistaan, o jokki e haalde ko feewti e politik Taliban, ko wayi no uddude salonuuji rewɓe . 

## Tuugnorgal