Mike Onoja

**Mike Okibe Onoja listenR** ko jom jawdi Naajeeriya, Gonnooɗo Jaagorgal Defacto e nder hitaande 1993-1999, leydi Naajeeriya e ardiiɗo laamu diga Ado LGA, lesdi Benue. O jogii kadi tiitoonde laamu hono Akanaba K'Idoma.

## Jaangirde
Mike Okibe Onoja janngi ko e duɗal misiyoŋaaji katolik en to diiwaan Agila, fuɗɗorii ko hitaande 1954. O ummii ko e duɗal hakkundeewal Methodist, Igumale, fotde hitaande hade makko yahde duɗal leslesal Saint Mary, Otukpo, ɗo o timmini jaŋde makko leslesre e hitaande 1961 to duɗal jaaɓi haaɗtirde James 1962, o heɓi bak makko e hitaande 1966.

E hitaande 1969, o naati duɗal jaaɓi-haaɗtirde Ahmadu Bello (ABU), Zaria, o janngi toon faggudu, o heɓi heen seedantaagal makko e hitaande 1972. Caggal ɗuum o naati e porogaraam Diploma e faggudu to duɗal jaaɓi-haaɗtirde Colorado e hitaande 1975. Mike Onoja heɓi dipoloma mum master e faggudu ƴellitaare to duɗal jaaɓi-haaɗtirde Massachu Williams97.

## Kugal
Golle Mike Onoja gadane ɗee ko gardiiɗo konte to John Holt PLC, Jos, tuggi 1967 haa 1969.: 51 O golliima e ministeeruuji laamu ceertuɗi, ina jeyaa heen ministeer fedde toppitiinde peewnugol ngenndi, ministeer fedde toppitiinde ko fayti e yah-ngartaa, ministeer fedde toppitiinde ko fayti e njulaagu, e ministeer toppitiiɗo ko fayti e difagol. O fuɗɗii golle makko e nder golle laamu to Ministeer Fedde nde ko fayti e bidsee e peewnugol leydi e hitaande 1972, o woni ofisee peewnugol. Caggal nde o waɗi kursus to Amerik, o artiraa e gardagol mawɗo eɓɓaande e hitaande 1976, e hitaande 1979 o artiraa e gardagol mawɗo eɓɓaande. Caggal hitaande, o artiraa e gardagol mawɗo peewnugol. Caggal kuudetaa konu laamu Muhammadu Buhari, Onoja artiraa to ministeer fedde toppitiinde ko feewti e yah-ngartaa, caggal ɗuum o artiraa e jappeere laamu. O artiraa ko e Ministeer Fedde nde ko feewti e njulaagu, hannde ina wiyee Ministeer Fedde nde ko feewti e njulaagu, njulaagu, e njulaagu, e hitaande 1984.

E nder hitaande ndee tan, o artiraa e Ñaawirde Toownde (Tribunal militaire) keeriiɗo, zone Kaduna, o woni binndoowo ñaawirdu nduu. O artiraa e Ministeer Defaas, o artiraa e departemaa konu, o woni cukko hooreejo leydi, caggal ɗuum o artiraa e jappeere mawnde e hitaande 1987, o woni cukko hooreejo Ministeer Defaas e hitaande 1990, o ɓeydaa kadi gardiiɗo e hitaande 1992, ko jaagorde ndeenka leydi ndii, hono Sani Abacha. E hitaande 1994, o artiraa gardiiɗo mawɗo / binndoowo duumotooɗo e ministeer ndeenka. O wonii e ministeer ndeenka haa hitaande 1999, nde o artiraa e ministeer doole e njamndi. Ko adii fof ko Biro Sekereteer laamu Fedde nde hono Sekereteer duumotooɗo e geɗe faggudu, ɗo o woni haa hitaande 2001. Caggal ɗuum o arti e Ministeer Fedde nde ko fayti e bidsee e peewnugol ngenndi, o woppi golle siwil to New York United, e nder golle makko e hitaande 2003 1988 haa 1999. O tawtoraama batuuji Fedde Ngenndiije Dentuɗe ngam Njulaagu e Ɓamtaare (UNCTAD) e Goomu 77 to Arusha, Tansani. O tawtoraama kadi, o lomtii ministeer fedde nde ko fayti e bidsee e peewnugol ngenndiiji e batuuji CEDEAO hakkunde 1978 e 1980.: 54

## Politik
Mike Onoja nasti nder siyaasaaku nder hitaande 2007 nde o nasti suɓol arandewol ngam suɓugo guwerneer lesdi Benue les lesdi ndi'i, o ɗon mari haaje hukuumaaji pamari ɗin, o ɗonno haɓda bee Gabriel Suswam, Steven Lawani, bee Patrick Abba Moro. O dogi kadi e lannda gooto e hitaande 2015 e woote gardagol leydi Benue Sud, kono caggal ɗuum o woppi woote ɗee ngam senaateer David Mark, gardinooɗo Senaa jooni oo e oon sahaa, ngam ɓurde waawde huutoraade nafooje ngenndi Idoma.

Caggal nde lannda Demokaraasi Leñol fooli e wooteeji gardagol leydi 2015 e Kongres All Progressive, kanko e politikaaji goɗɗi lannda Demokaraasi Leñol ɓe ndartini Kongres All Progressive e hitaande 2016. O arti e lannda Demokaraasi Leñol e nder doggol wooteeji senaa Benuori so 2019. Caggal wooteeji senateeruuji PDP e hitaande 2018, Mike Onoja kadi ummii e lannda ka, o arti e lannda Social Democratic caggal nde o holliti mettere makko e no PDP waɗiri wooteeji ɗin..

## Njeenaaje
Mike Onoja rokkaama teddungal Kumaniiɗo Ordre Niiseer (CON) e hitaande 1999 e juuɗe Seneraal Abdulsalaami Abubakar. E hitaande 2009, o rokkaa Doktoraa tedduɗo e ganndal njuɓɓudi (D.Sc.) Honoris Causa to Duɗal jaaɓi-haaɗtirde Mkar. E hitaande 2017, duɗal jaaɓi haaɗtirde Abuja e nder kewu mum 21ɓo Convocation teddini mo e Dipolomaaji Doktoraa e ɗereeji. Duɗal jaaɓi haaɗtirde Benue State, Makurdi, rokki mo seedantaagal doktoraa goɗɗo e hitaande ndee.

## Tuugnorgal