خلبان ماه

**خلبان ماه** () یک فیلم علمی تخیلی و کمدی آمریکایی محصول سال ۱۹۶۲ به صورت تکنی‌کالر از شرکت والت دیزنی است که توسط استودیو سینمایی والت دیزنی منتشر شد. کارگردانی این فیلم بر عهده جیمز نیلسون بوده و بازیگرانی چون تام ترایون، برایان کیت، ادموند اوبرایان، دنی ساوال و تامی کرک در آن به ایفای نقش پرداخته‌اند. این فیلم بر اساس رمان *Starfire* نوشته رابرت باکنر در سال ۱۹۶۰ ساخته شده است و بازتاب‌دهنده علاقه دیزنی به فعالیت‌های ناسا در دوران ریاست‌جمهوری جان اف. کندی در اوایل دهه ۱۹۶۰ است.

## خلاصه داستان
سروان نیروی هوایی، ریچموند تالبوت، ناخواسته برای انجام اولین پرواز سرنشین‌دار به دور ماه داوطلب می‌شود. به او دستور داده می‌شود که این پرواز قریب‌الوقوع را مخفی نگه دارد، حتی از خانواده‌اش در طول مرخصی پیش رو.

در پروازی که برای دیدن خانواده‌اش انجام می‌دهد، تالبوت با «لیرای» روبرو می‌شود، دختر مرموز «خارجی» که به نظر می‌رسد همه چیز را دربارهٔ مأموریت آینده این فضانورد می‌داند. او به تالبوت نزدیک می‌شود تا دربارهٔ نقص‌های احتمالی فضاپیمایش به او هشدار دهد. تالبوت تصور می‌کند او یک جاسوس است، از او فرار می‌کند و با نیروی هوایی تماس می‌گیرد. نیروی هوایی دستور بازگشت او را صادر کرده و او را تحت حفاظت «امنیت ملی» (که در واقع همان اف‌بی‌آی است) قرار می‌دهد.

در نهایت، لیرای فاش می‌کند که یک موجود بیگانه دوست‌دار از سیاره «بتا شلیاق» است. او می‌خواهد فرمول یک رنگ مخصوص را به او پیشنهاد دهد که در صورت مالیده شدن به موشکش، مغز او را از «پرتوهای پروتونی» محافظت می‌کند. تالبوت که شیفته این زن جوان شده، از دست مأمورانی که از او محافظت می‌کردند فرار می‌کند تا زمان بیشتری را با لیرای بگذراند. در نهایت، پس از پرتاب موشک، لیرای در کنار او ظاهر می‌شود و او را متقاعد می‌کند که با هم از سیاره او بازدید کنند. تالبوت به مرکز کنترل مأموریت اطلاع می‌دهد که برای بازگشت کمی دیر خواهد کرد. فیلم در حالی به پایان می‌رسد که مرکز کنترل مأموریت از پیام‌های عجیبی که دریافت می‌کند (هر دو در حال خواندن یک آواز دو نفره عاشقانه دربارهٔ سیاره بتا شلیاق هستند) کاملاً گیج شده است.

## بازیگران

* تام ترایون در نقش کاپیتان ریچموند تالبوت
* دنی ساوال در نقش لیرای
* برایان کیت در نقش سرلشکر ونمن
* ادموند اوبرایان در نقش مک‌کلوسکی
* تامی کرک در نقش والتر تالبوت
* باب سوئینی در نقش سناتور هنری مک‌گوایر
* کنت اسمیت در نقش وزیر نیروی هوایی
* سایمون اسکات در نقش افسر پزشکی
* برت رمسن در نقش مأمور براون
* سارا سلبی در نقش خانم سیلیا تالبوت
* دیک ویتینگ‌هیل در نقش سرهنگ بریگز

سالی فیلد اولین بازی خود در سینما را به عنوان یکی از دختران «بیت‌نیک» در صف انجام می‌دهد (او همان دختری است که ژاکت گشاد، موهای تیره و عینک دارد). جو آن وورلی نیز به عنوان بازیگر فرعی ظاهر می‌شود. نانسی کالپ در نقش متخصص تغذیه پروازهای فضایی حضور دارد.

## تولید
رمان *Starfire* نوشته رابرت باکنر به صورت دنباله‌دار در مجله *[[ستردی ایونینگ پست]]* منتشر شده بود و مورد توجه دیزنی قرار گرفت. آن‌ها در سال ۱۹۶۱ حقوق ساخت فیلم را خریداری کردند.

فیلم‌نامه نگاهی طنزآمیز به دولت ایالات متحده داشت، به طوری که شخصی به یک سیاستمدار کنایه می‌زد: «مگر کتاب «علم ساده برای سناتورها» را نخوانده‌اید؟» همان شخصیت‌هایی که دیزنی در مجموعه مستندهای قبلی خود با نام *[[انسان در فضا]]* تکریم کرده بود، اکنون در این فیلم به آرامی مورد شوخی قرار می‌گرفتند. اف‌بی‌آی نسبت به نحوه نمایش خود در فیلم به والت دیزنی اعتراض کرد. در ابتدا، آن‌ها به محافظت یک مأمور اف‌بی‌آی از یک فضانورد اعتراض داشتند، زیرا این از وظایف این نهاد نبود. دیزنی شخصیت را به یک «افسر امنیت فدرال» تغییر داد. پس از اکران فیلم، اف‌بی‌آی مجدداً شکایت کرد که مأمور فدرال به شکلی «بسیار لوده‌وار و نامطلوب» به تصویر کشیده شده است.

دیزنی برای نقش اول مرد، تام ترایون را انتخاب کرد که در آن زمان در سریال تلویزیونی *[[تگزاس جان اسلاتر]]* بازی می‌کرد، اما برای نقش زن فضایی، دنی ساوال را انتخاب کرد که در آن زمان به عنوان «بریژیت باردوی جدید» برای اولین حضورش در آمریکا تبلیغ می‌شد. او در کنار دو ستاره جوان خود، از بسیاری از بازیگران باتجربه و یک شامپانزه (برای جذب کودکان) استفاده کرد. ترانه‌سرایان دیزنی، برادران شرمن، چندین آهنگ برای فیلم ساختند و ساوال آهنگ «هفت ماهِ بتا شلیاق» را ضبط کرد که بر روی صفحه‌ای همراه با آهنگ «آن مکان دیوانه‌وار در فضای بیرونی» اثر آنت فونیچلو منتشر شد.

## اکران
این فیلم در تالار موسیقی رادیو سیتی مشهور نیویورک به عنوان جاذبه تعطیلات عید پاک به نمایش درآمد. همچنین در این برنامه، نمایش زنده‌ای با نام *Disneyland, U.S.A.* اجرا شد که توسط تیم دیزنی تهیه شده بود و شامل عناصر و شخصیت‌های دیزنی‌لند بود. فیلم «خلبان ماه» بعدها در ۲۶ ژوئیه ۱۹۸۶ در قالب وی‌اچ‌اس عرضه شد.

## بازخورد
بازلی کرادر از نیویورک تایمز نوشت که فیلم «آنقدرها که می‌توانست هوشمندانه نیست… اما چارلی (شامپانزه) طبیعی و سرگرم‌کننده است و بخش‌های مربوط به موشک جذاب هستند. این فیلم باید برای کودکان سرگرم‌کننده باشد.» نقد مجله ورایتی بیان کرد که در نگاه اول، فیلم «ترکیبی شگفت‌انگیز از مزخرفات مطلق و آمیزه‌ای سرمست‌کننده و پرشور از شوخی‌های میمونی است»، که در زیر لایه‌های آن «یک هجویه بسیار جسورانه نسبت به مشغله ذهنی فعلی برای رسیدن به اجرام آسمانی مختلف قبل از هر کس دیگری نهفته است.» مجله *Harrison's Reports* به فیلم نمره «متوسط» داد و توضیح داد: «گاهی اوقات فیلم با آنچنان پوچی لوده‌واری پیش می‌رود که داستان را از هر ارزش سرگرمی که برای رسیدن به آن تلاش می‌کند، تهی می‌سازد.» بولتن ماهانه فیلم نیز بیان کرد: «فیلم اغلب ضرب‌آهنگ پرشور خود را فدای اطمینان از ارائه یک محصول خانوادگی دلپذیر می‌کند. با این حال، در بیشتر بخش‌ها، فیلمی سالم و سنت‌شکن است که تا جایی که می‌توان از سازندگانش انتظار داشت، پیش می‌رود.»

## جستارهای وابسته
* فهرست فیلم‌های آمریکایی سال ۱۹۶۲

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 
* 
* 

رده:آثار موسیقی پل اسمیت (آهنگساز)
رده:جانوران در فضا
رده:فیلم‌های ۱۹۶۲ (میلادی)
رده:فیلم‌های اقتباس‌شده از رمان‌های آمریکایی
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های به تهیه‌کنندگی والت دیزنی
رده:فیلم‌های درباره فضانوردان
رده:فیلم‌های طنز سیاسی آمریکایی
رده:فیلم‌های علمی تخیلی کمدی ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌های کمدی ۱۹۶۲ (میلادی)
رده:فیلم‌های والت دیزنی پیکچرز
رده:ماه در سینما