انرژی‌های تجدیدپذیر در جمهوری آذربایجان

گاز و نفت دو سوم تولید ناخالص داخلی آذربایجان را تشکیل می‌دهند و این کشور را به یکی از ده اقتصاد برتر وابسته به سوخت‌های فسیلی در جهان تبدیل می‌کند. آذربایجان برخی پروژه‌های مربوط به انرژی تجدیدپذیر دارد. این پروژه‌ها شامل نیروگاه‌های برق آبی، بادی، خورشیدی و زیست‌توده می‌باشد.

ظرفیت انرژی تجدیدپذیر نصب‌شده فعلی این کشور ۴٫۵ مگاوات است. آذربایجان نصب اولین نیروگاه خورشیدی بزرگ خود را در سال ۲۰۲۳ آغاز کرد. دولت آذربایجان قصد دارد تا سال ۲۰۳۰ سهم انرژی‌های تجدیدپذیر در کل تولید برق را به ۳۰ درصد افزایش دهد.

برای تسریع سرمایه‌گذاری و تولید در انرژی‌های تجدیدپذیر، آذربایجان مشوق‌های مالیاتی زیر را ارائه می‌دهد:
* معافیت درآمد حاصل از تولید برق خصوصی توسط مصرف‌کنندگان خانگی (از منابع انرژی تجدیدپذیر با محدودیت ظرفیت تا ۱۵۰ کیلووات)؛
* سود تولیدکنندگان انرژی تجدیدپذیر بر اساس مشارکت عمومی-خصوصی یا قراردادهای خرید تضمینی برق تا ۳۰ سال از مالیات بر درآمد (مالیات بر درآمد شخصی و مالیات بر درآمد شرکت‌ها) معاف است.
* مالیات بر ارزش افزوده و عوارض گمرکی برای واردات ماشین‌آلات، تجهیزات تکنولوژیکی و دستگاه‌ها توسط تولیدکنندگان انرژی تجدیدپذیر بر اساس مشارکت عمومی-خصوصی یا قراردادهای خرید تضمینی برق تا سقف ۳۰ سال، برای تولید انرژی تجدیدپذیر که کمتر از ظرفیت تعیین‌شده توسط هیئت وزیران نباشد؛
* مالیات بر دارایی برای املاکی که برای اهداف تولید انرژی تجدیدپذیر بر اساس مشارکت عمومی-خصوصی یا قراردادهای خرید برق تا ۳۰ سال استفاده می‌شوند، از مالیات بر درآمد (مالیات بر درآمد شخصی و مالیات بر درآمد شرکت‌ها) معاف هستند.
* مالیات بر زمین برای زمین‌های مورد استفاده توسط پروژه‌های تولید انرژی تجدیدپذیر مبتنی بر مشارکت عمومی-خصوصی یا قراردادهای خرید برق تا ۳۰ سال از مالیات بر درآمد (مالیات بر درآمد شخصی و مالیات بر درآمد شرکت‌ها) معاف است.

## منابع انرژی تجدیدپذیر در آذربایجان
منابع انرژی تجدیدپذیر آذربایجان شامل نیروگاه‌های برق آبی، بادی، خورشیدی و زیست‌توده است. این نیروگاه‌ها در مجموع ۱٫۴۸ میلیارد کیلووات ساعت (کیلووات ساعت) انرژی در سال ۲۰۱۸ تولید کردند که تقریباً ۹٪ از کل تولید ۱۷٫۲ میلیارد کیلووات ساعت را تشکیل می‌دهد.

### خورشیدی
نیروگاه‌های خورشیدی ۲۰ مگاوات و بالاتر شامل موارد زیر هستند:
* نیروگاه خورشیدی قره داغ – ۲۳۰ مگاوات
* نیروگاه خورشیدی نخجوان – ۲۰ مگاوات

### آسیاب‌های بادی
آذربایجان یکی از کشورهایی است که به دلیل موقعیت جغرافیایی‌اش، آسیاب‌های بادی می‌توانند کاملاً مناسب باشند. به‌طور خاص، شبه جزیره آبشرون، خط ساحلی دریای خزر و جزایر شمال غربی دریای خزر، منطقه گنجه - داشکسان در غرب آذربایجان و منطقه شرور-جلفا در جمهوری خودمختار نخجوان، مناطق مساعدی هستند. در سال ۱۹۹۹، شرکت تومن ژاپن به همراه مؤسسه تحقیقات علمی مهندسی برق و انرژی آذربایجان، دو برج با ارتفاع ۳۰ و ۴۰ متر را در آبشرون نصب کردند. میانگین سرعت باد سالانه ۷٫۹ تا ۸٫۱ متر بر ثانیه تعیین شد و مطالعه امکان‌سنجی در مورد نصب آسیاب‌های بادی با ظرفیت کل ۳۰ مگاوات در منطقه قبوستان انجام شد.

### انرژی برق آبی
تولید برق از این نیروگاه برق آبی از سال ۱۹۹۰ در حال افزایش است. درصد تولید برق نیروگاه‌های برق آبی در حال حاضر ۱۷٫۸ درصد از کل سیستم انرژی جمهوری است. هیچ ارتباطی بین سیستم انرژی جمهوری خودمختار نخجوان و سیستم انرژی اصلی جمهوری وجود نداشت، به همین دلیل است که نیروگاه‌های برق آبی متوسط، کوچک و میکرو باید در جمهوری خودمختار نخجوان راه‌اندازی شوند.

## آژانس دولتی منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر
آژانس دولتی منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر جمهوری آذربایجان با فرمان رئیس‌جمهور آذربایجان مورخ ۱ فوریه ۲۰۱۳، برای بهبود سیستم مدیریتی در حوزه انرژی جایگزین و تجدیدپذیر تأسیس شد.

اساسنامه آژانس دولتی منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر با فرمان رئیس دولت در تاریخ ۱ فوریه ۲۰۱۳ تصویب شد.

## گزارش سالانه
در سال ۲۰۱۴، ۱۴۸۰٫۰ میلیون کیلووات ساعت برق توسط تمام منابع انرژی تجدیدپذیر در کشور تولید شد. طبق محاسبات تخمینی، این میزان تولید، همراه با صرفه‌جویی ۲۹۸٫۵ هزار تن مازوت یا ۴۲۹٫۲ میلیون متر مکعب گاز طبیعی، از انتشار ۹۱۹٫۴۰۰ تن یا ۷۶۳٫۹۰۰ تن دی‌اکسید کربن () به جو جلوگیری.

در سال ۲۰۱۵، ۱۸۱۶٫۰ میلیون کیلووات ساعت برق توسط تمام منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر (۲۱٫۵ درصد بیشتر از سال قبل) و ۶۳۱۵٫۳ درصد انرژی حرارتی (۱۵٫۹ درصد بیشتر از سال قبل) تولید شد. این امر منجر به صرفه‌جویی ۴۶۴٫۷ میلیون متر مکعب گاز طبیعی به‌طور متوسط و جلوگیری از انتشار ۸۲۷٫۲ هزار تن دی‌اکسید کربن ( به جو شده است (محاسبه شده بر اساس «روش محاسبه میزان گازهایی که اثر حرارتی آنها به جو منتقل می‌شود» مصوب وزارت محیط زیست و منابع طبیعی مورخ ۱۸ ژانویه ۲۰۰۶)

بر اساس داده‌های جمع‌آوری‌شده از موضوعات آماری و اقتصادی رسمی اولیه، در سال ۲۰۱۶، ۲۱۴۱٫۹ میلیون کیلووات ساعت برق، یا ۹٫۳ درصد از ۲۳۰۷۳۰ میلیون کیلووات ساعت برق تولید شده توسط کل منابع در کشور، از کل منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر بوده است. در مقایسه با سال قبل، کل تولید برق ۱۰۰٫۸ درصد بوده و تولید آن توسط آژانس دولتی منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر ۱۱۷٫۱ درصد بوده است. ۴۲۱۲٫۴ گیگاکالری انرژی حرارتی توسط آژانس دولتی منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر تولید شده است که به معنای افزایش ۲٫۰ درصدی نسبت به سال قبل است. استفاده کارآمد از منابع انرژی جایگزین و تجدیدپذیر توسط آژانس دولتی منجر به صرفه‌جویی ۵۴۸٫۷ میلیون متر مکعب گاز طبیعی و جلوگیری از انتشار ۹۷۶٫۷ هزار تن دی‌اکسید کربن () به جو شده است (محاسبه شده بر اساس «روش محاسبه میزان گازهایی که اثر حرارتی آنها به جو پخش می‌شود» مصوب وزارت محیط زیست و منابع طبیعی مورخ ۱۸ ژانویه ۲۰۰۶)

## منابع

رده:اقتصاد جمهوری آذربایجان
رده:انرژی تجدیدپذیر در جمهوری آذربایجان
رده:صفحه‌های با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:منابع طبیعی