بهزیستی ذهنی

بندانگشتی|چپ|نظرسنجی بهزیستی شخصی در بریتانیا (۲۰۱۲–۱۳)، که نشان می‌دهد چه تعداد از افراد در عوامل مختلف به خود نمره ۷ یا بالاتر دادند

**بهزیستی ذهنی** (**SWB**) یا **احساس ذهنی خوشبختی** () مفهومی از بهزیستی (خوشبختی) است که بر ارزیابی‌ها از دیدگاه افرادی تمرکز دارد که زندگی‌شان مورد سنجش قرار می‌گیرد، نه از یک دیدگاه عینی. معیارهای بهزیستی ذهنی اغلب به خودگزارش‌دهی متکی هستند، اما این به‌تنهایی آن‌ها را معیار بهزیستی ذهنی نمی‌کند. معیارهای عینی بهزیستی نیز گاهی با خودگزارش‌دهی سنجیده می‌شوند و بهزیستی ذهنی نیز می‌تواند از طریق ارزیابی‌های مطلعان اندازه‌گیری شود.

اد دینر بهزیستی ذهنی را بر اساس سه شاخص تعریف کرد: عاطفه مثبت مکرر، عاطفه منفی نادر، و ارزیابی‌های شناختی مانند رضایت از زندگی.

بهزیستی ذهنی شامل دو معیار ذهنی متفاوت از بهزیستی است که بر اساس تعاریف مختلف خوشبختی بنا شده‌اند. تجربه‌های عاطفه مثبت (خلق‌وخو، احساسات) و تجربه‌های عاطفه منفی (خلق‌وخو، احساسات) می‌توانند برای ایجاد معیاری از میزان عاطفه مثبت و منفی در زندگی افراد به کار روند. این نمرات تعادل لذت‌گرایانه، بهزیستی ذهنی را از منظر لذت‌گرایی اندازه می‌گیرند که خوشبختی را به‌صورت عاطفه مثبت بالا و عاطفه منفی پایین تعریف می‌کنند. رضایت از زندگی بر دیدگاهی ذهنی از خوشبختی مبتنی است. بر این اساس، هیچ راه عینی برای تعریف خوشبختی وجود ندارد و افراد باید آن را خودشان تعریف کنند. سپس از تعریف شخصی خود از خوشبختی برای ارزیابی زندگی واقعی‌شان استفاده می‌کنند. بنابراین بهزیستی ذهنی تعریفی از خوشحالی نیست، بلکه برچسبی است برای دو تعریف از خوشبختی: یکی لذت‌گرایانه و دیگری ذهنی. هر دو بر تجربه‌های ذهنی مبتنی‌اند، اما این تجربه‌ها با هم متفاوتند. لذت‌گرایی بر تجمیع تجربه‌های عاطفی لحظه‌ای متکی است، در حالی که رضایت از زندگی بر یادآوری و ارزیابی تجربه‌های گذشته استوار است.

اگرچه بهزیستی ذهنی در طول زمان نسبتاً پایدار است و ارتباط قوی با روان‌شناسی شخصیت دارد، مؤلفه عاطفی آن می‌تواند تحت تأثیر موقعیت‌ها قرار گیرد؛ برای نمونه، آغاز دنیاگیری کووید-۱۹ بهزیستی عاطفی را تا ۷۴٪ کاهش داد. شواهدی وجود دارد که سلامت و بهزیستی ذهنی ممکن است بر یکدیگر تأثیر متقابل بگذارند؛ سلامت خوب با خوشبختی بیشتر مرتبط است و شماری از پژوهش‌ها نشان داده‌اند که احساسات مثبت و خوش‌بینی می‌توانند تأثیر مفیدی بر سلامت داشته باشند.

## ساختار بهزیستی ذهنی
دینر استدلال کرد که مؤلفه‌های مختلف بهزیستی ذهنی سازه‌های متمایزی را نشان می‌دهند که باید جداگانه درک شوند، هرچند ارتباط نزدیکی با هم دارند. از این رو، بهزیستی ذهنی را می‌توان «حوزه‌ای کلی از علاقه علمی» دانست، نه یک سازه واحد و خاص. به دلیل تمرکز ویژه بر جنبه‌های *ذهنی* بهزیستی، تعاریف بهزیستی ذهنی معمولاً شرایط *عینی* مانند وضعیت مادی یا تندرستی را کنار می‌گذارند، هرچند این عوامل می‌توانند بر ارزیابی‌های بهزیستی ذهنی تأثیر بگذارند. تعاریف بهزیستی ذهنی بنابراین بر چگونگی ارزیابی فرد از زندگی خود تمرکز دارند، از جمله تجربه‌های عاطفی لذت در برابر رنج در پاسخ به رویدادهای خاص، و ارزیابی‌های شناختی از آنچه فرد خوش‌روانی می‌داند. مؤلفه‌های بهزیستی ذهنی مرتبط با عاطفه شامل عاطفه مثبت (تجربه احساسات و خلق‌وخوی دلپذیر) و عاطفه منفی پایین (تجربه احساسات و خلق‌وخوی ناخوشایند و ناراحت‌کننده) می‌شوند، همچنین «عاطفه کلی» یا «تعادل لذت‌گرایانه» که به‌عنوان تعادل کلی میان عاطفه مثبت و منفی تعریف می‌شود و معمولاً به‌صورت تفاوت میان این دو اندازه‌گیری می‌گردد. عاطفه مثبت بالا و عاطفه منفی پایین اغلب همبستگی بالایی دارند، اما نه همیشه.

## ساختار بهزیستی ذهنی

دینر معتقد بود که بهزیستی ذهنی از چند بخش مختلف تشکیل شده که هرکدام را باید جداگانه بررسی کرد، حتی اگر با هم در ارتباط باشند. به همین دلیل، بهزیستی ذهنی بیشتر یک «حوزه کلی در علم» است تا یک مفهوم ساده و یکپارچه. از آنجا که این مفهوم بر دیدگاه شخصی افراد تمرکز دارد، معمولاً شرایط بیرونی مثل وضع مالی یا سلامت جسمی را در تعریف خود نمی‌گنجاند، هرچند این عوامل می‌توانند بر احساس خوشبختی تأثیر بگذارند. در واقع، مهم این است که هر فرد چه برداشتی از زندگی خود دارد؛ مثلاً چقدر لذت یا رنج احساس می‌کند و آیا زندگی‌اش را سعادتمند می‌داند یا نه. از نظر احساسی، بهزیستی ذهنی یعنی داشتن احساسات مثبت بیشتر و احساسات منفی کمتر در زندگی روزمره، و تعادل میان این دو. البته داشتن احساسات مثبت زیاد لزوماً به معنای نداشتن احساسات منفی نیست.

## مؤلفه‌های بهزیستی ذهنی

بهزیستی ذهنی از سه بخش اصلی تشکیل می‌شود: احساسات و هیجانات (اینکه در زندگی روزمره چه احساسی داریم)، رضایت از زندگی (اینکه در کل چقدر از زندگی‌مان راضی هستیم)، و خوش‌روانی (اینکه آیا زندگی‌مان معنا و هدف دارد). پژوهشگران تأکید دارند که برای سنجش واقعی خوشبختی در جامعه، باید هر سه بخش را در نظر گرفت.

### احساسات و هیجانات

احساسات و هیجانات به حال‌وهوا و عواطفی گفته می‌شود که هر روز تجربه می‌کنیم؛ از شادی و آرامش گرفته تا غم و اضطراب. برخی پژوهش‌ها نشان می‌دهند که احساس پاداش و لذت از انجام کار، چیزی جدا از سایر احساسات مثبت یا منفی است. همچنین مشخص شده که روش‌های سنجش احساسات در کودکان و بزرگسالان تفاوت چندانی ندارد و می‌توان از رویکردهای مشابه برای هر دو گروه استفاده کرد.

## جستارهای وابسته
* روان‌شناسی شخصیت
* تچان
* تجربه زیسته
* خوشحالی

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:تجربه کیفی
رده:رنج
رده:روان‌شناسی مثبت‌گرا
رده:زندگی شخصی
رده:سلامت روان
رده:شادمانی
رده:کیفیت زندگی
رده:نیک‌زیستی
رده:هیجان‌ها