حمله به گتوی رومی

**حمله به گتوی رومی** در ۱۶ اکتبر ۱۹۴۳ انجام شد. در مجموع ۱۲۵۹ نفر، عمدتاً از اعضای جامعه یهودی - شامل ۳۶۳ مرد، ۶۸۹ زن و ۲۰۷ کودک - توسط گشتاپو بازداشت شدند. از این بازداشت‌شدگان، ۱۰۲۳ نفر به عنوان یهودی شناسایی و به اردوگاه کار اجباری آشویتس تبعید شدند. از این تبعیدشدگان، تنها پانزده مرد و یک زن زنده ماندند.

## گتو
گتوی رم در نتیجهٔ فرمان پاپی «کام نیمیس ابسوردوم» که توسط پاپ پل چهارم در ۱۴ ژوئیه ۱۵۵۵ صادر شد، تأسیس شد. در زمان یورش، این گتو تقریباً ۴۰۰ سال قدمت داشت و از چهار بلوک تنگ و باریک در اطراف رواق اوتاویا تشکیل شده بود که بین تئاتر مارسلوس، فونتانا دله تارتاروگه، کاخ چنسی و رودخانه تیبر قرار گرفته بودند.

## مقدمه
وقتی آلمان نازی دو روز پس از تسلیم ایتالیا در ۸ سپتامبر ۱۹۴۳، رم را اشغال کرد، ۸۰۰۰ یهودی ایتالیایی در رم بودند، یعنی یک پنجم کل یهودیان ایتالیا. بسیاری از آنها پس از پیاده شدن متفقین به جنوب نقل مکان کرده بودند، به این امید که از آزار و اذیت نازی‌ها در امان باشند.

فرمانده نظامی آلمان در رم، ژنرال راینر استاهل، در ابتدا نگران بود که هرگونه اقدامی علیه یهودیان رم، محکومیت پاپ پیوس دوازدهم را به دنبال داشته باشد، که اسقف آلوئیس هودال، رئیس کلیسای آلمان در رم، او را از این موضوع آگاه کرده بود. با این حال، این محکومیت هرگز عملی نشد و همین امر منجر به جنجال‌های قابل توجهی شده است. استاهل تصمیم گرفت بدون مجوز رسمی از وزارت امور خارجه آلمان، دستور اخراج یهودیان را صادر نکند. سرکنسول آلمان، ایتل فریدریش مولهاوزن، تا آنجا پیش رفت که به وزیر امور خارجه، یواخیم فون ریبنتروپ، نامه نوشت تا پیشنهاد دهد که یهودیان رومی به جای اخراج، در اردوگاه‌های ایتالیا نگهداری شوند، اما ریبنتروپ هرگز جرئت نکرد علیه *[[اس‌دی]]* (SD) که استاهل از آن دستور می‌گرفت، اقدامی انجام دهد. نقش سفیر آلمان در واتیکان، ارنست فون وایتسکر، در این وقایع همچنان محل بحث است.

در ۲۶ سپتامبر، هربرت کاپلر، فرمانده اس‌اس و گشتاپو در رم، به جامعه یهودیان این شهر اعلام کرد که مگر اینکه  را تحویل دهند. اگر قرار بود ۲۰۰ سرپرست خانواده یهودی طلا از کشور اخراج شوند، جامعه یهودی این مبلغ را در مهلت تعیین‌شده، ظهر ۲۸ سپتامبر، با کمک شهروندان غیریهودی رم تحویل داد. این امر این تصور را در جامعه یهودی ایجاد کرد که آلمانی‌ها فقط به دنبال غارت هستند، به‌ویژه گنجینه‌های بی‌قیمت *کتابخانه جامعه یهودیان*.

## حمله
صبح روز ۱۶ اکتبر ۱۹۴۳، ۳۶۵ نیروی امنیتی و پلیس آلمان (پلیس ایتالیا بیش از حد غیرقابل اعتماد تلقی می‌شد) گتو را که در آن زمان بخش بزرگی از جامعه یهودیان را در خود جای داده بود، مهر و موم کردند و آن را به یک زندان واقعی تبدیل کردند. تئودور دانکر، که اخیراً به عنوان رئیس *شورای یهودیان* در ایتالیا منصوب شده بود و وظیفه اجرای راه حل نهایی، نسل‌کشی یهودیان در ایتالیا، را بر عهده داشت، دستور پاکسازی گتو را داده بود. برخی از یهودیان در گتو موفق به فرار از طریق پشت بام‌ها شدند.

در این حمله، ۱۲۵۹ نفر بازداشت شدند که شامل ۳۶۳ مرد، ۶۸۹ زن و ۲۰۷ کودک بودند. پس از آن، زندانیان غیر یهودی آزاد شدند در حالی که ۱۰۲۳ یهودی به *کالج نظامی* در کاخ سالویاتی در تراستوره منتقل شدند. دو روز بعد، حداقل 1035 زندانی در ایستگاه تیبورتینا سوار قطارهای هولوکاست شدند و به آشویتس تبعید شدند. تنها ۱۶ نفر زنده ماندند.

## منابع

### کتابشناسی
* فایِر، مایکل (۲۰۰۸). پیوس دوازدهم، هولوکاست و جنگ سرد. ایندیاناپولیس: انتشارات دانشگاه ایندیانا. ISBN 
* سانچز، خوزه م. (۲۰۰۲). پیوس دوازدهم و هولوکاست: درک مناقشه. واشینگتن دی سی: انتشارات دانشگاه کاتولیک آمریکا. ISBN 

رده:تاریخ یهودیت در رم
رده:خشونت علیه زنان در ایتالیا
رده:صفحه‌های با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:محله‌های یهودیان در اروپای تحت اشغال نازی‌ها
رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:هولوکاست در ایتالیا