شورای هوابک

**هوابک** (هانجا: 和白) نهادی وابسته به شورای اشراف در دوران شیلای باستان بود که وظیفه بررسی و مشاوره در خصوص مسائل و مقررات اساسی کشور را بر عهده داشت. شیوه تصمیم‌گیری در این دستگاه بر اصل اتفاق آرا استوار بود و تنها با اجماع کامل به تصویب نهایی می‌رسید.

به‌عنوان بازمانده‌ای از ساختارهای جامعه اشتراکی سنتی، منابع تاریخی چینی تصویری روشن از کارکرد هوابک در شیلای باستان ارائه می‌دهند. در بخش شیلا از کتاب دودمان سویی آمده است: «هرگاه موضوعی مهم در میان گروهی از مقامات مطرح شود، پس از مشورت دقیق به نتیجه نهایی دست می‌یابند.» همچنین در بخش شیلا از کتاب دودمان تانگ چنین ثبت شده است: «هنگامی که مسئله‌ای به دست جمعی از مقامات بررسی می‌شود، مجلسی برای هماهنگی تشکیل می‌گردد؛ اما اگر حتی یک نفر مخالفت کند، جلسه بی‌نتیجه رها می‌شود.»

این گزارش‌ها نشان می‌دهد که جلسات هوابک تنها در مواجهه با رخدادهای بزرگ برگزار می‌شد و شرکت‌کنندگان آن نه مردم عادی، بلکه مقامات بلندپایه دولتی بودند. از آنجا که اصل تصمیم‌گیری بر پایه اجماع مطلق قرار داشت، مخالفت یک نفر نیز می‌توانست کل فرایند را متوقف سازد.

با این حال، این نظام اجماعی یک بار استثنا را تجربه کرد: در سال ۹۳۵ میلادی، هنگامی که پادشاه گیونگ‌سون تصمیم گرفت به گوریو پناه برد، روند معمول هوابک کنار گذاشته شد. افزون بر این، هوابک نقشی دوگانه ایفا می‌کرد: هم وسیله‌ای برای تقویت همبستگی در میان اشراف بود و هم ابزاری برای مهار و متعادل ساختن قدرت میان پادشاه و طبقه اشراف. نمونه بارز این کارکرد، عزل پادشاه جینجی به دست هوابک است؛ تصمیمی که با استناد به این دلیل اتخاذ شد که «سیاست او آشفته و ناپسند است.

در جلسات هوابک تنها بیست تن از اشراف دارای خلوص نسب واقعی حضور می‌یافتند. هر یک از این افراد با عنوان **ته‌دونگ (大等)** شناخته می‌شدند. در میان ایشان، از طریق رأی‌گیری درونی، فردی برگزیده می‌شد که با عنوان **سانگ ته‌دونگ (上大等)** وظیفه ریاست بر جلسه و هدایت روند تصمیم‌گیری را بر عهده داشت.

## جزئیات
هوابک (和白) را می‌توان نهادی دانست که از یک‌سو بازتاب‌دهنده نفوذ اشراف در ساختار سیاسی شیلا و از سوی دیگر یادگاری نمادین از میراث جامعه قبیله‌ای اشتراکی به شمار می‌آید. این شورا با عنوان **بِکوان‌هو (百官會議)** نیز شناخته می‌شد و مأموریت اصلی آن رسیدگی به مسائل بزرگ و سرنوشت‌ساز کشور بود. در منابعی چون *کتاب سویی* و *زندگی‌نامه‌های شیلا* آمده است: «هرگاه رویدادی مهم رخ می‌داد، مقامات گرد می‌آمدند تا پس از گفت‌وگویی دقیق، راه‌حلی بیابند (其有大事 則聚群官 詳議而完之).» همچنین *کتاب تانگ* و روایات مربوط به شیلا گواهی می‌دهند: «امور ایالتی همواره از رهگذر مشورت جمعی حل‌وفصل می‌شد و این سازوکار را هوابک می‌نامیدند. اگر حتی یک تن مخالفت می‌کرد، تصمیم نهایی گرفته نمی‌شد (事必與衆議 號和白一人異則罷).»

در این دوران، **باک‌گوان (百官)** در واقع نمایندگان طایفه قدرتمند **جینگول (眞骨)** بودند که بیشتر آنان با عنوان **ته‌دئونگ (大等)** شناخته می‌شدند و ریاست این جمع بر عهده **سانگ ته‌دئونگ (上大等)** قرار داشت. اگرچه این نظام در ظاهر جلوه‌ای از یک شیوه دموکراتیک مبتنی بر اجماع کامل می‌نمایاند، اما دستیابی به چنین توافقی در عمل امری بسیار دشوار و تقریباً ناممکن بود. از سوی دیگر، مکان تشکیل نشست‌ها که «چهار سرزمین مقدس (四靈地)» ـ ناحیه‌ای کوهستانی و پنهان ـ بود، خود پرسش‌هایی جدی در باب ماهیت و حدود مشارکت در این فرایند به میان می‌آورد.

با وجود این، هوابک در عمل سد مهمی در برابر اقتدار مطلق سلطنت محسوب می‌شد. از همین رو، می‌توان آن را یادگار نظام اتحادیه‌ای سران قبایل دانست که در دوره «اتحادیه اشرافی» پیش از استقرار کامل دولت باستانی شیلا رواج داشت. با شکل‌گیری دولت متمرکز، این شورا رفته‌رفته کارکرد واقعی خود را از دست داد و بیشتر صورتی تشریفاتی به خود گرفت.

نمونه‌ای از چنین نشست‌ها در *سامگوک یوسا* (三國遺事) در بخش جین دوک وانگ‌جو ثبت شده است؛ جایی که روایت می‌شود در دوران پادشاهی جین‌دوک، شش تن از نام‌آورترین رجال ـ آلچون گونگ، ایمجونگ گونگ، سولجونگ گونگ، هوریم گونگ، یومجانگ گونگ و یوشین گونگ ـ در اوجیام در کوه نامسان گرد هم آمدند تا در باب امور دولتی رایزنی کنند. ناگاه ببری عظیم ظاهر شد و به میان جمع دوید، و همگی مقامات با شگفتی از جای برخاستند. همچنین نقل است که همین شش وزیر در صخره‌ای در اوجیسان نشستی دیگر برگزار کردند.

بر پایه گزارش *سامگوک ساگی* (三國史記)، در همین مکان بود که **[[پادشاه ته‌جونگ‌مویول|کیم چونچو]]** تاج‌گذاری کرد و بر تخت سلطنت شیلا نشست؛ رخدادی که نشان از جایگاه نمادین و آیینی هوابک در تاریخ این پادشاهی دارد.

## جستارهای وابسته

* شیلای متحد
* شورای جگا

## منابع
رده:تاریخ سیاسی کره
رده:قوه‌های مقننه تاریخی