آشپزی کنگویی

**آشپزی جمهوری دموکراتیک کنگو** بسیار متنوع است و نمایانگر غذای مردم بومی است. کاساوا، *[[فوفو]]*، برنج، موز سبز و سیب زمینی عموماً جز مواد غذاهای اصلی هستند.

## تاریخچه
## غذاهای رایج کنگو
بندانگشتی|انبه، در تمام طول سال موجود است
کمتر از دو درصد از زمین‌ها کشت می‌شود و بیشتر این مقدار برای کشاورزی معیشتی استفاده می‌گردد. زمین‌های کشاورزی کنگو منبع طیف گسترده‌ای از محصولات کشاورزی است. این محصولات شامل ذرت، برنج، کاساوا (مانیوک)، سیب‌زمینی شیرین، سیب‌زمینی شیرین هندی، تارو، موز سبز، گوجه‌فرنگی، کدو تنبل و انواع نخود فرنگی و آجیل می‌شود. این مواد غذایی در سراسر کشور مصرف می‌شوند، اما غذاهای منطقه‌ای نیز وجود دارد. مهم‌ترین محصولات صادراتی قهوه و روغن نخل هستند.

گیاهان وحشی، میوه‌ها، قارچ‌ها، عسل و سایر غذاها مانند گوشت حیوانات وحشی و ماهی نیز جمع‌آوری، شکار و در غذاها استفاده می‌شوند. مردم اغلب این محصولات را در بازارها یا کنار جاده می‌فروشند. پرورش دام و توسعه کسب‌وکارهای کشاورزی بزرگ مقیاس به دلیل جنگ‌های اخیر و کیفیت پایین سیستم جاده‌ای با مشکلاتی مواجه شده است.

خوراک‌های کنگو معمولاً شامل یک ماده نشاسته‌ای به همراه سبزیجات و گوشت به صورت خورش است. نشاسته می‌تواند به صورت پوره یا خمیر تهیه شده از کاساوا یا آرد ذرت باشد که به آن *[[فوفو]]* یا *[[اوگالی]]* گفته می‌شود. هنگام خوردن، *فوفو* به شکل توپ‌های کوچک به اندازه توپ گلف شکل داده می‌شود و در خورش تند غوطه‌ور می‌شود؛ اغلب با انگشت شست در آن حفره‌ای ایجاد می‌کنند تا مقداری سس به آن اضافه شود.

یک نوع نان تخمیری به نام *کوانگا* یا *چیکوانگه* که از کاساوا تهیه می‌شود، در سرتاسر کشور به صورت تجاری تولید می‌شود. *لیتوما* یک خوراک محبوب از موز پختنی است که از موزهای له‌شده تهیه می‌گردد و به شکل توپک‌هایی در می‌آید و پخته می‌شود. سیب‌زمینی‌های شیرین نیز به روشی مشابه تهیه می‌شوند و در برخی مناطق با بادام‌زمینی بو داده مخلوط می‌شوند. برنج اغلب با لوبیا مخلوط می‌شود.

برای همراهی با این مواد نشاسته‌ای، اغلب سبزیجات سبز مانند برگ کاساوا (*pondu*)، برگ تلخ و بامیه اضافه می‌شوند. قارچ‌ها، که به ویژه در بین مردم لوبا ارزشمند بوده، اغلب به عنوان جایگزینی برای گوشت در مواقع کمبود دیده می‌شوند. اگرچه گیاهخواری کامل ناشناخته است، اما به دلیل قیمت بالا بیشتر غذاها بدون گوشت مصرف می‌شوند.

ماهی‌ها در امتداد رود کنگو، شاخه‌های آن و دریاچه‌های مختلف فراوان هستند و به صورت پخته، سرخ شده یا بخارپز برای مصرف فوری آماده می‌شوند، یا در صورت نگهداری، دودی یا نمک‌سود می‌گردند. بازارها اغلب ماهی‌های فلفلی آماده مصرف را که در برگ‌های موز پخته شده‌اند، می‌فروشند. گوشت بز پرمصرف‌ترین نوع گوشت است. *موامبه* یک روش رایج برای پخت مرغ با سس بادام زمینی است. حشرات خوراکی مانند ملخ و کرم نیز مصرف می‌شوند؛ این حشرات معمولاً طعمی شبیه به آجیل‌ها دارند.

سس‌ها برای مخلوط کردن با مواد فوق می‌توانند با گوجه‌فرنگی، پیاز و گیاهان معطر محلی تهیه شوند. روغن گیاهی، نمک، فلفل تند قرمز و فلفل سبز شیرین برای افزودن طعم بیشتر استفاده می‌شوند. این ادویه‌ها در جنوب کشور کمتر مورد استفاده قرار می‌گیرند.

### رستوران‌های نگاندا
خوراکی‌های کنگو معمولاً در رستوران‌های *نگاندا* در کینشاسا که ترکیبی از قومیت‌های مختلف هستند، سرو می‌شوند. این رستوران‌ها غذاهایی از مناطق خاص کشور و همچنین واردات غربی مانند نان و آبجو را ارائه می‌دهند. این رستوران‌ها که اغلب توسط زنان مجرد اداره می‌شوند، در واقع نقطه میانی بین بارها و رستوران‌ها هستند. سه نوع معمول از رستوران‌های *نگاندا* عبارتند از:
* *نگادا* در کنار رودخانه، ماهی پخته شده را با موز پخته سرو می‌کند: دستور پخت‌هایی از بالای رودخانه.
* کنگو *نگاندا* خوراک‌های ماهی را با سس سبزیجات، همراه با *کوانگا* که در بالا ذکر شد، سرو می‌کند. این غذاها از پایین رودخانه کینشاسا سرچشمه می‌گیرند.
* کاسای *نگاندا* گوشت بز را با برنج و سبزیجات سرو می‌کند. آنها همچنین در مناسبت‌های خاص از خرگوش به عنوان یک دسر عالی استفاده می‌کنند.

## فهرست غذاهای کنگویی
بندانگشتی|فلفل ''پیلی پیلی'' (رسیده و نارس)
* *موآمبا*، سس یا غذایی که با سسی تهیه می‌شود که معمولاً از کره بادام زمینی تهیه می‌گردد.
* *نگای نگای یا موساکا (* Ngai ngai ya musaka) سس یا غذایی است که با سسی که معمولاً از پوسته (نه دانه‌های) دانه‌های پالم، میوه درخت نخل روغنی آفریقایی (*Elaeis guineensis*) در غرب آفریقای میانه، تهیه می‌شود. *[[:ln:Ngai ngai|نگای نگای]]* برگی است که در فرانسوی *اوسیل* و در انگلیسی ترشک نامیده می‌شود.
* *چیکوانگو* یا *[[:kg:Kwanga|کوانگا]]*، از کاساوا، پخته شده که در برگ موز نگهداری می‌شود، تهیه شده و در برخی مناطق کشور تیره‌تر و در برخی دیگر تقریباً سفید است.
* *فوفو*، غذایی خمیر مانند و چسبناک که از آرد کاساوا تهیه می‌شود. این غذا، غذایی اصلی و قابل مقایسه با برنج یا سیب‌زمینی در کشورهای دیگر است.
* *لوسو نا مدسو* - برنج و لوبیا.
* *سومبه* یا *پوندو* - سوپی که از برگ‌های کاساوای آب‌پز، کوبیده و پخته‌شده درست می‌شود.
* *[[موتوماهیان|نداکالا]]* - ماهی خشک کوچک.
* *پیلی پیلی* - فلفل خیلی تند، که تقریباً با همه چیز سرو می‌شود، و گاهی خشک شده و روی میوه‌ها پاشیده می‌شود.
* شراب نخل، که از شیره درخت نخل وحشی تهیه می‌شود، توسط مخمرهای طبیعی تخمیر می‌شود و میزان الکل آن بین پنج تا هفت درصد است.
* *امبمبه* - حلزون.
* *مولندا* یا *دونگو-دونگو* - بامیه.
* *سوسو* - مرغ و برنج.
* *نتابا* یا *نگولو یاکو تومبا* - بز کبابی، گوشت خوک.
* *مبیسی یا مای* - ماهی.
* *لیبوکو یا مبیکا* (پودینگ تخم کدو تنبل بخارپز)، *لیبوکو یا نگولو* (سوپ فلفل خوک بخارپز شده در برگ موز) یا لیبوکو یا مبیسی (ماهی، سوپ فلفل گربه ماهی که در برگ موز بخارپز می‌شود).
* *میکاته* - چانه‌های خمیر سرخ‌شده.
* *ماکلله* - ملخ‌ها.
* *پین موامبه* - نان کره بادام زمینی.
* *ماکایابو* - ماهی نمک سود.
* *کاموندله* - کباب کوبیده، گوشت گاو به سیخ کشیده شده.
* *تامسون* - ماهی خال مخالی اسبی.
* *امبیونگی* - نخود فرنگی چشم سیاه.
* *لوسو یا بولای* - برنج سرخ شده کنگو.
* *مادسو* - خورش لوبیا.
* *پوندو یا مادسو* - خورش برگ کاساوا و لوبیا.
* *دابو کولو* - تکه‌های کوچک نان پخته شده.

## جستارهای وابسته
* غذاهای آفریقایی

## منابع