روابط یونان و روسیه

**روابط یونان و روسیه** () روابط دوجانبه بین یونان و روسیه است. این دو کشور برای اولین بار در سال ۱۸۲۸ روابط دیپلماتیک برقرار کردند. یونان و روسیه هر دو عضو سازمان‌ها و توافق‌های بین‌المللی از جمله سازمان ملل متحد، سازمان امنیت و همکاری اروپا و سازمان همکاری اقتصادی دریای سیاه هستند.

روابط بین دولت‌های دو کشور پس از الحاق کریمه توسط فدراسیون روسیه در سال ۲۰۱۴ تیره شد، زمانی که یونان دخالت روسیه را محکوم کرد و از به رسمیت شناختن جمهوری کریمه به عنوان بخشی از روسیه خودداری نمود. در تابستان ۲۰۱۸، روابط بیش از پیش وخیم شد. پس از حمله روسیه به اوکراین، روابط سیاسی به پایین‌ترین سطح تاریخی خود از زمان استقلال یونان رسید.

پیش از حمله روسیه به اوکراین، مردم یونان در مورد روسیه نظرات متفاوتی داشتند. یک نظرسنجی در سال ۲۰۱۸ نشان داد که ۵۲٪ دیدگاه مثبتی نسبت به روسیه داشتند. با این حال، حمله روسیه به اوکراین تصویر روسیه در یونان را به شدت تخریب کرد. تا سال ۲۰۲۴، تنها ۲۸٪ یونانی‌ها نظر مثبت و ۷۰٪ نظر منفی نسبت به روسیه دارند.

یونان دارای سفارت یونان در مسکو و سه کنسولگری کل: در مسکو، در سنت پترزبورگ و در نووروسیسک است. روسیه دارای سفارت در آتن و یک کنسولگری کل در سالونیک است.

## تاریخچه
### پیش‌زمینه

یونانیان پونتیک به‌طور تاریخی در ساحل شمالی دریای سیاه و شبه‌جزیره کریمه سکونت داشتند که این منطقه در نیمه دوم قرن هجدهم به امپراتوری روسیه پیوست.

در سال‌های اولیه روس کی‌یف، ولادیمیر کبیر از آنچه اکنون روسیه و اوکراین است، مأموران مختلفی برای مطالعه ادیان مختلف اعزام کرد تا دینی مناسب کشور و به‌ویژه برای خود بیابد. یکی از این مأموران به امپراتوری بیزانس سفر کرد و با مسیحیت ارتدکس شرقی که در یونان مدرن امروزی اجرا می‌شد، آشنا شد و آن را توصیف کرد به عنوان بهشت بر خشکی. این آغاز اولین پیوندها و شباهت‌های فرهنگی بین روسیه و یونان بود.

روسیه پیش و در طول جنگ استقلال یونان که در ۱۸۲۱ آغاز شد، از یونانی‌ها در برابر امپراتوری عثمانی حمایت کرد. ایوانیس کاپودیستریاس، اولین فرماندار جمهوری اول یونان، پیش از آن به عنوان وزیر امور خارجه (روسیه) خدمت کرده بود. امپراتوری روسیه در ۶  سپتامبر ۱۸۲۸ روابط دیپلماتیک با دولت یونان برقرار کرد.

دومین ملکه یونان مدرن، اولگا کنستانتینوای روسیه، نوه نیکلای یکم بود.

پادشاهی یونان و امپراتوری روسیه در طول جنگ جهانی اول علیه قدرت‌های مرکزی برای متفقین جنگیدند و یونان در جنگ جهانی دوم و اتحاد جماهیر شوروی علیه محور قدرت‌ها وارد جنگ شدند.

در پاییز سال ۱۹۲۰، روسیه شوروی پس از امضای پیمان مسکو (۱۹۲۱) با دولت ملی مجلس بزرگ در مارس ۱۹۲۱، شروع به ارائه کمک‌های مادی، از جمله طلا و اسلحه، به رژیم مصطفی کمال آتاترک در آنکارا کرد و بدین ترتیب نقش مهمی در موفقیت‌های نظامی او در جنگ یونان و ترکیه (۱۹۲۲–۱۹۱۹) در آسیای صغیر ایفا نمود، که در نتیجه آن، نسل‌کشی یونانیان در سال ۱۹۲۲ به پایان رسید.

اتحاد جماهیر شوروی و پادشاهی یونان در ۸ مارس ۱۹۲۴ روابط دیپلماتیک برقرار کردند. روابط رسمی در دهه ۱۹۳۰ سرد بود، به‌ویژه در دوران رژیم اقتدارگرایانه و سرسختانه ضدکمونیستی ایوانیس متاکساس، نخست‌وزیر یونان. توافق درصدها که بین ژوزف استالین و وینستون چرچیل در مسکو در اکتبر ۱۹۴۴ بسته شد و یونان را در حوزه نفوذ بریتانیا قرار داد، منجر به عدم دخالت شوروی در حمایت از آزادسازی یونان در آتن در دسامبر ۱۹۴۴ شد، که با کمک بریتانیا سرکوب گردید و همچنین به دلیل امتناع استالین از ارائه کمک ملموس به کمونیست‌های یونان در جریان جنگ داخلی یونان که در اکتبر ۱۹۴۹ شکست خوردند.

اکثر یونانیان قومی ساکن کریمه و دیگر مناطق نزدیک به دریای سیاه در اتحاد جماهیر شوروی در دهه ۱۹۴۰ به شرق کشور تبعید شدند. تعداد قابل توجهی از یونانیان شوروی، به‌ویژه ساکنان جمهوری شوروی سوسیالیستی قزاقستان و دیگر جمهوری‌های آسیای مرکزی شوروی، در اواخر دهه ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰، درست پیش از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، به یونان مهاجرت کردند.

به گفته مقامات اطلاعاتی غربی، جامعه و ساختار سیاسی یونان به شدت توسط سازمان‌های شوروی و بعدها سازمان‌های اطلاعاتی روسیه نفوذ شده است.

### مناقشه دیپلماتیک ۲۰۱۸
در اوایل ژوئیه ۲۰۱۸، دولت یونان دو دیپلمات روس را اخراج و ورود دو دیپلمات دیگر را به کشور ممنوع کرد و آنان را به تلاش برای تضعیف امنیت ملی یونان متهم نمود. این اقدام به صورت عمومی اعلام شد و توسط کارشناسان به عنوان اقدامی بی‌سابقه در روابط متقابل تلقی گردید. در جریان تبادل شدید بیانیه‌های رسمی بعدی، یونان وزارت امور خارجه (روسیه) را به «بی‌احترامی به یک کشور ثالث و عدم درک دنیای امروز، جایی که دولت‌ها صرف‌نظر از اندازه، مستقل هستند و می‌توانند سیاست خارجی مستقل، چندبعدی و دموکراتیک اعمال کنند» متهم نمود. پس از اقدام تلافی‌جویانه روسیه در اوایل اوت، مشخص شد یونان قصد دارد سفیر خود، آندریاس فریگاناس، که در مه ۲۰۱۶ منصوب شده بود، فراخواند.

بیانیه وزارت امور خارجه یونان در ۱۰ اوت ۲۰۱۸ بیان کرد: «از زمانی که [روسیه] روابط روابط ترکیه و روسیه با ترکیه را آغاز کرده و به آن تسهیلاتی در بخش امنیتی ارائه داده است، به نظر می‌رسد به تدریج از مواضعی که شایسته سطح دوستی و همکاری است که طی ۱۹۰ سال روابط یونان و روسیه را مشخص کرده، فاصله می‌گیرد. به نظر نمی‌رسد درک کند که یونان در سیاست بین‌الملل دارای منافع و معیارهای خود است». این بیانیه روسیه را به «تلاش برای الف) رشوه دادن به مقامات دولتی، ب) تضعیف سیاست خارجی آن و ج) دخالت در امور داخلی آن» متهم کرد.

در ۷ دسامبر ۲۰۱۸، نخست‌وزیر یونان آلکسیس سیپراس به روسیه در یک سفر کاری رفت، که اولین بازدید او از این کشور در سه سال بود. پس از مذاکرات با ولادیمیر پوتین، هر دو رهبر ابراز امیدواری کردند که اختلافات میان دو کشور در گذشته باقی مانده باشد، توافقات دوجانبه امضا شد و مسائل بین‌المللی مانند مسئله قبرس مورد بحث قرار گرفت. سیپراس اظهار داشت که نگرانی خود را به پوتین دربارهٔ خرید تسلیحات پیشرفته توسط ترکیه، از جمله اس-۴۰۰، اعلام کرده است. کارشناسان خاطرنشان کردند که روابط یونان و روسیه مانند گذشته پیش از اختلافات نیست، به دلیل اهمیت فزاینده روابط استراتژیک نظامی یونان با آمریکا و افزایش همکاری‌های نظامی بین روسیه و ترکیه. در ۱۳ دسامبر ۲۰۱۸، در واشینگتن دی‌سی، وزیر امور خارجه یونان و وزیر امور خارجه آمریکا به‌طور رسمی آنچه را «گفتگوی راهبردی افتتاحیه آمریکا-یونان» نامیدند، آغاز کردند. وزیر امور خارجه موقت یونان، Georgios Katrougalos، این گفتگو را «فرآیندی که نشان‌دهنده ارتقای روابط ما با آن کشور است» و «اوج روابط دوجانبه ما» توصیف کرد.

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:روابط دوجانبه روسیه
رده:روابط دوجانبه یونان
رده:روابط روسیه و یونان