پل گلتشتال

بندانگشتی|پل گُلتشتال
**پل گُلتشتال** یا **پل درهٔ گُلتش** (به ; ) یک پل راه‌آهن در ناحیهٔ فُگتلاند در ایالت زاکسن آلمان است. این پل بزرگ‌ترین پل آجری جهان است. پل گُلتشتال با مجموع ۹۸ طاق، به‌عنوان نقطهٔ عطفی در منطقهٔ فُگتلاند شناخته می‌شود و از درهٔ گُلتش بین شهرهای رایشنباخ در فُگتلاند (ناحیهٔ مولاو) و نتشکاو می‌گذرد و یک خط آهن دو خطه بین لایپزیگ و هوف را حمل می‌کند. شرکت راه‌آهن زاکسن-باواریا، همراه با پل مشابه اما کوچک‌تر درهٔ الستر، واقع در ۱۰ کیلومتری جنوب غربی پل درهٔ گُلتش، ساخت این پل قوسی ۷۸ متری را در سال ۱۸۴۶ آغاز کرد. سال بعد، راه‌آهن ایالتی زاکسن-باواریا ساخت هر دو پل را به‌طور همزمان در ۱۵ ژوئیهٔ ۱۸۵۱ به پایان رساند؛ بنابراین، دو سال پس از خط مونیخ-هوف و چهار سال پس از خطوط برلین-کلن و وین، اتصال ریلی برلین-مونیخ نیز به‌طور کامل عملیاتی شد.

## کار ساخت
سنگ بنای این بنا در ۳۱ مهٔ ۱۸۴۶، در گودال حفاری اولین اسکله در ساحل راست رودخانهٔ گُلتشتال گذاشته شد. پس از شروع ساخت‌وساز، به دلیل مشکلات فنی متعدد، نقشه‌ها به‌ناچار تغییر یافتند. ازجمله موارد دیگر این بود که زمین موجود در دره به اندازه‌ای که پیشتر فرض می‌شد، محکم نبود. به همین دلیل، طاق‌های یکنواخت برنامه‌ریزی‌شدهٔ اولیه با یک طاق مرکزی و به‌طور قابل‌توجهی بزرگ‌تر، بر اساس طرحی از مهندس ارشد روبرت ویلکه، جایگزین شدند. ویلکه، که دفتر مرکزی‌اش در رایشنباخ بود، به‌عنوان مدیر ارشد ساخت‌وساز، مسئول تهیهٔ نقشه‌های ساخت‌وساز، محاسبات مصالح، و هزینه و برنامه، بر اساس طرحی بود که در ایجاد آن کمک کرده بود. مدیریت ساخت‌وساز در محل توسط مهندس فردیناند دوست انجام شد. به‌جای طاق‌های قطعه‌ای یا نیم‌دایره‌ای، دو طاق مرکزی به‌عنوان طاق‌های سَهمَوی، که از نظر ساختاری سودمندتر بودند، طراحی شدند. «در ساخت‌وساز از ملات به‌خصوصی استفاده شد که ترکیبی از آهک، شن، گَردِ آجر، سربارهٔ شیل آلوم و آب بود.» هاینریش کارل (داروساز و شیمی‌دان)، این ملات را به‌طور خاص برای این سازه ساخته بود.

### مشخصات
بندانگشتی|300px|نمایی از پل گُلتشتال

## هزینه ساخت
دو میلیون تالر یا ۶ میلیون مارک طلا، تقریباً ۲٫۲ تن طلای خالص

## مصالح ساخت

پل گلتشتال در زمان خود یک پروژه ساختمانی خارق‌العاده بود. برای ساخت آن، روزانه ۵۰۰۰۰ آجر با فرمت غیرمعمول درسدن (۱۱ ۳/۴ اینچ در ۵ ۳/۴ اینچ در ۲ ۳/۴ اینچ) توسط تقریباً ۲۰ کارخانه آجرپزی در امتداد خط آهن پخته می‌شد. داربست‌ها به ۲۳۰۰۰ درخت نیاز داشتند، در حالی که منابع دیگر به ۲۳۰۰۰۰ تنه درخت اشاره می‌کنند. در مجموع ۱۷۳۶ کارگر در این پروژه مشغول به کار بودند. در طول ساخت و ساز، ۳۱ کارگر در حوادث جان باختند. ۱۳۰۲ نفر به درمان پزشکی نیاز داشتند.

تا زمان تکمیل آن در سال ۱۸۵۱، تقریباً ۲۶ میلیون آجر استفاده شده بود که ۱۵۰ هزار آجر آن در روزهای اوج مصرف به کار می‌رفت.

در ۱۴ سپتامبر ۱۸۵۰، شاه فردریک آگوستوس دوم در هنگام گذاشتن سنگ تاج طاق بزرگ بالایی، ضربات سنتی چکش را انجام داد. آزمایش بارگذاری در ۱۲ ژوئیه ۱۸۵۱ انجام شد.

## یادداشت‌ها

## پانویس

### منابع

* 
* goeltzschtalbruecke.de – Private Seite mit Bildern und Informationen zur Brücke
* Video: Erneuerung und Elektrifizierung der Göltzschtalbruecke. In: *YouTube.* 2010, 11:20 Min.
* 
* Bernd Nebel: *[https://www.bernd-nebel.de/bruecken/index.html?/bruecken/3_bedeutend/goeltzschtal/goeltzsch.html Die Göltzschtalbrücke.]*
* Johann Andreas Schubert: *[https://anno.onb.ac.at/cgi-content/anno-plus?aid=abz&datum=1846&page=402&size=45 Die Überbrückung des Göltzsch-und Elstertals auf der Sächsisch-bayerischen Eisenbahn.]* In: *[[Allgemeine Bauzeitung (1836–1918)|Allgemeine Bauzeitung]].* Wien 1846, S. 382–392, in ANNO.

رده:پل‌های راه‌آهن در آلمان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۸۵۱ (میلادی) در آلمان