روابط اتریش و روسیه

روابط دوجانبه بین اتریش و روسیه و دولت جانشین آن‌ها وجود داشته و دارد. از اکتبر ۱۹۵۵، جمهوری اتریش اعلامیه بی‌طرفی را به‌صورت قانونی حفظ می‌کند؛ این کشور عضو بنیان‌گذار سازمان توسعه و همکاری اقتصادی (OECD) است. اتریش در سال ۱۹۹۵ به اتحادیه اروپا پیوست. روسیه عضو اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل است و شریک آسه‌آن، عضو سازمان همکاری شانگهای (SCO)، گروه ۲۰، سازمان همکاری‌های اقتصادی آسیا–پاسفیک (APEC)، سازمان امنیت و همکاری اروپا (OSCE) و همچنین عضو پیشرو کشورهای مستقل مشترک‌المنافع (CIS)، سازمان پیمان امنیت جمعی (CSTO) و اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EEU) می‌باشد. هر دو کشور عضو سازمان امنیت و همکاری اروپا و سازمان تجارت جهانی (WTO) هستند.

## تاریخچه
### تاریخچه اولیه

سرزمین‌هایی که اکنون بخشی از اتریش هستند، زمانی به‌سادگی پادشاهی هابسبورگ از دودمان هابسبورگ بودند که رئیس آن همچنین امپراتور مقدس روم از قرن پانزدهم بود. تاریخچه اتریش در روابط بین‌الملل در این دوره با سیاست خارجی هابسبورگ‌ها مترادف بود. روسیه قبل از پتر کبیر (حک. ۱۶۸۲–۱۷۲۵) تقریباً علاقه‌ای به امور اروپایی نداشت، اما تماس‌هایی بین امپراتور مقدس روم و روسیه تزاری وجود داشت که شناخته‌شده‌ترین آن، سفارت زیگیسموند فون هربرشتاین در قرن شانزدهم بود. بین این دو پادشاهی عظیم، مشترک‌المنافع لهستان–لیتوانی و امپراتوری عثمانی قرار داشتند. با این حال، با گسترش قلمرو هابسبورگ‌ها به جنوب و شرق (که اغلب به‌عنوان «اتریش» نامیده می‌شد پس از استان مرکزی آن، آرشیدوک‌نشین اتریش) و روسیه به جنوب و غرب، روابط بین این دو پادشاهی برای امنیت اروپا حیاتی شد.

زمانی که پتر کبیر در سال ۱۷۲۱ امپراتوری روسیه را تأسیس کرد، به رسمیت شناختن عنوان امپراتوری او و جانشینانش توسط هابسبورگ‌ها، دیگر مدعیان جانشینی امپراتوری روم، تا سال ۱۷۴۲ و در جریان جنگ جانشینی اتریش به تأخیر افتاد. ورود روسیه به امور اروپایی، اتحادهای مکرری بین روسیه و اتریش ایجاد کرد که غالباً علیه عثمانی‌ها و پادشاهی فرانسه بود. روسیه و اتریش در جنگ جانشینی لهستان (۱۷۳۳–۱۷۳۸)، جنگ جانشینی اتریش (۱۷۴۰–۱۷۴۸)، جنگ هفت‌ساله (۱۷۵۶–۱۷۶۳)، و از ۱۷۸۷ تا ۱۷۹۱ هر دو پادشاهی به‌صورت جداگانه علیه عثمانی‌ها جنگیدند (جنگ اتریش و عثمانی (۱۷۸۸–۱۷۹۱) و جنگ روسیه و عثمانی (۱۷۹۲–۱۷۸۷)). هر دو کشور در اولین و سومین تجزیه لهستان شرکت کردند.

این دو کشور تا زمان دومین تجزیه لهستان با یکدیگر مرز نداشتند. ظهور انقلاب فرانسه همبستگی ایدئولوژیک بین پادشاهی‌های مطلقه از جمله روسیه و اتریش ایجاد کرد، که هر دو علیه فرانسه در جنگ‌های انقلاب فرانسه و جنگ‌های ناپلئونی جنگیدند.

### امپراتوری‌های اتریش و روسیه

در سال ۱۸۰۴ امپراتوری اتریش و پس از کنگره وین قدرت‌های بزرگ ارتجاع (علوم سیاسی) اروپا متعهد شدند که برای مهار انقلاب با یکدیگر همکاری کنند و اتریش و روسیه بزرگ‌ترین مدافعان کنسرت اروپا بودند.

پس از ۱۸۱۵، سیاست اتریش به رهبری کلمنس ونتسل فون مترنیخ مبتنی بر پذیرش واقع‌بینانه برتری سیاسی روسیه در مولداویا و والاچیا بود. او در دهه ۱۸۳۰ از تزار نیکلای یکم برخی امتیازات اقتصادی دریافت کرد. این دو قدرت همکاری را آغاز کردند با هدف مشترک حفظ وضع موجود.

انقلاب‌های ۱۸۴۸ سرزمین‌های هابسبورگ و انقلاب ۱۸۴۸ مجارستان را تکان داد. روسیه با حمله به مجارستان برای سرکوب انقلاب‌ها و بازگرداندن حاکمیت هابسبورگ‌ها مداخله کرد.

در طول جنگ کریمه، اتریش سیاست بی‌طرفی (روابط بین‌الملل) نسبت به روسیه را حفظ کرد و در حالی که وارد جنگ نشد، از ائتلاف انگلیسی-فرانسوی حمایت می‌کرد. این موضع نیکلای اول روسیه را عمیقاً خشمگین کرد و پس از آن فشار جدی بر روابط روسیه و اتریش وارد شد. اگرچه روسیه بود که توسط معاهده پاریس (۱۸۵۶) مجازات شد، در درازمدت اتریش بیشترین زیان را از جنگ کریمه دید، با وجود اینکه به‌ندرت در آن شرکت داشت. با ترک اتحاد خود با روسیه، اتریش پس از جنگ به‌صورت دیپلماتیک منزوی شد. روسیه سپس کنار ایستاد، در حالی که اتریش از وحدت ایتالیا و وحدت آلمان کنار گذاشته شد. آن بی‌طرفی روسیه نسبت به متحد سابقش به‌وضوح در شکست اتریش در جنگ اتریش و پروس ۱۸۶۶ و از دست دادن نفوذ آن در اکثر سرزمین‌های آلمانی‌زبان تأثیر داشت. هابسبورگ‌ها بنابراین سازش اتریشی-مجاری ۱۸۶۷ را پذیرفتند و دولت خود را به‌عنوان اتریش-مجارستان بازتأسیس کردند.

جمهوری سوم فرانسه پس از جنگ فرانسه و پروس و از دست دادن آلزاس–لورن، به‌شدت خصمانه نسبت به امپراتوری آلمان بود و اتحاد فرانسه و روسیه را ایجاد کرد. امپراتوری بزرگ اسلاو با اتریش-مجارستان تازه نام‌گذاری شده برای افزایش نفوذ خود در بالکان و به‌هزینه امپراتوری عثمانی رقابت می‌کرد و زمینه‌های ایجاد اتحادهای دیپلماتیک که به جنگ جهانی اول منجر شد، فراهم شد.

### اتریش-مجارستان و امپراتوری روسیه
مقامات اتریشی نگران بودند که روسیه سیاست پان‌اسلاویسم را در پیش گرفته است تا همه مردم زبان‌های اسلاوی را تحت رهبری تزار متحد کند. این باعث شد که آن‌ها سیاست احساسات ضد اسلاو را در داخل و خارج دنبال کنند. منبع اصلی تنش بین اتریش-مجارستان و روسیه، مسئلهٔ معروف مسئله شرق بود: چه باید کرد با امپراتوری عثمانی ضعیف و اتباع مسیحی شورشی آن.

از ۱۸۷۳ تا ۱۸۸۷، حداقل اسماً، اتریش-مجارستان و روسیه دوباره متحد با امپراتوری آلمان در مجمع سه امپراتور بودند. پیمان برلین (۱۸۷۸) پس از پیروزی روسیه بر عثمانی‌ها در جنگ روسیه و عثمانی (۱۸۷۷–۱۸۷۸) به اتریش-مجارستان اجازه داد تا سرزمین بوسنی را اشغال کند.

سفر امپراتور اتریش فرانتس یوزف یکم به سنت پترزبورگ و کنفرانس او با نیکلای دوم روسیه در ۱۸۹۷، نشانهٔ توافق پنهان بین دو امپراتوری برای احترام و حفظ *[[وضع موجود]]* در بالکان بود، که همسو با تلاش‌های وین برای جلوگیری از ظهور یک دولت بزرگ اسلاو در منطقه بود. در سال ۱۹۰۳، شاه طرفدار اتریش الکساندر یکم صربستان در یک کودتا ترور شد. شاه جدید پتر یکم صربستان طرفدار روسیه بود و روابط بین پادشاهی صربستان و اتریش-مجارستان و در نتیجه با روسیه، بدتر شد. بحران بوسنی اتریش-مجارستان در سرزمین بوسنی در ۱۹۰۸، روسیه و سایر قدرت‌های بزرگ و همسایگان بالکان اتریش-مجارستان را ناراحت کرد، زیرا این اقدام را نقض پیمان برلین می‌دانستند. اگرچه روسیه در نهایت عقب‌نشینی کرد، روابط بین دو امپراتوری به‌طور دائمی آسیب دید و نتیجهٔ پایدار، دشمنی شدید بین اتریش-مجارستان از یک سو و صربستان و روسیه از سوی دیگر بود.

پس از ترور آرشیدوک فرانتس فردیناند توسط ملی‌گرایان صرب دست سیاه در ۲۸ ژوئن ۱۹۱۴، اتریش بحران ژوئیه را به صربستان ارائه داد و حق ورود پلیس و ارتش اتریش به صربستان را طلب کرد. صربستان این اولتیماتوم را رد کرد و در ۲۸ ژوئیه ۱۹۱۴، اتریش-مجارستان اعلام جنگ به جبهه صربستان (جنگ جهانی اول) کرد. در ۶ اوت، امپراتور فرانز جوزف اعلامیه جنگ اتریش-مجارستان علیه روسیه را امضا کرد، که از ۱ اوت وارد ورود روسیه به جنگ جهانی اول با آلمان، هم‌پیمان اتریش-مجارستان، شده بود. روسیه و اتریش-مجارستان تا مرز فرسودگی در جبهه شرقی (جنگ جهانی اول) جنگیدند. این جنگ با سرنگونی سلطنت در هر دو کشور و همچنین آلمان و انحلال امپراتوری‌هایشان پایان یافت.

## منابع

## پیوند به بیرون


رده:روابط دوجانبه اتریش
رده:روابط دوجانبه روسیه