کاربرد سلاح‌های شیمیایی در جنگ داخلی عراق (۲۰۱۳–۲۰۱۷)

**کاربرد سلاح‌های شیمیایی در جنگ داخلی عراق (۲۰۱۳–۲۰۱۷)** به مجموعه حملات شیمیایی اشاره دارد که داعش در جریان جنگ داخلی عراق علیه نیروهای کُرد پیشمرگه، نیروهای امنیتی عراق و غیرنظامیان انجام داد. سازمان منع سلاح‌های شیمیایی و مقامات دفاعی ایالات متحده کاربرد سلاح‌های شیمیایی از سوی داعش را تأیید کردند.

در این حملات از عواملی مانند گاز خردل و کلر بهره گرفته شد. بیشتر این حملات در استان نینوا و استان کرکوک رخ داد و قربانیان آن شامل نیروهای پیشمرگه و غیرنظامیان بودند. یکی از مرگبارترین حملات در تازه خورماتو صورت گرفت که در آن صدها نفر در معرض مواد شیمیایی قرار گرفتند و دست‌کم یک کودک جان خود را از دست داد.

## رویدادهای گزارش‌شده
### حملات شیمیایی گزارش‌شده
#### سد موصل (ژوئن ۲۰۱۵)
در ۲۱ یا ۲۲ ژوئن ۲۰۱۵ یک گلولهٔ خمپارهٔ ۱۲۰ میلی‌متری به سوی مواضع پیشمرگه در نزدیکی سد موصل شلیک شد اما منفجر نشد. پژوهشگران بریتانیایی از سازمان تحقیقات تسلیحاتی تضاد (CAR) وجود مواد شیمیایی در این گلوله را گزارش کردند.

#### مخمور (اوت ۲۰۱۵)
در ۱۱ اوت ۲۰۱۵ داعش دو حملهٔ جداگانه علیه مواضع پیشمرگه در مخمور انجام داد. در حملهٔ نخست که عصر سه‌شنبه رخ داد، موشک‌های کاتیوشا حاوی کلر به سوی مواضع کُردها شلیک شد. در حملهٔ دوم که شب سه‌شنبه صورت گرفت، در حدود ۴۵ گلولهٔ خمپارهٔ ۱۲۰ میلی‌متری حاوی گاز خردل به سوی مواضع پیشمرگه پرتاب شد و نزدیک به ۶۰ نفر از نیروهای کُرد آسیب دیدند که ۴ نفر آنها وضعیت وخیمی داشتند. مقامات دفاعی آمریکا این حمله را تأیید کردند و ارتش ایالات متحده به نیروهای خود در عراق دستور داد تجهیزات محافظتی در برابر سلاح‌های شیمیایی را آماده کنند.

#### سلطان عبدالله (اوت ۲۰۱۵)
در شب ۱۲ اوت ۲۰۱۵ داعش ۴۵ گلولهٔ خمپاره به سوی مواضع پیشمرگه در منطقهٔ سلطان عبدالله در استان نینوا شلیک کرد. گمان می‌رفت این گلوله‌ها حاوی گاز خردل باشند.

#### سنجار (فوریه ۲۰۱۶)
در ۱۱ فوریه ۲۰۱۶ شبه‌نظامیان داعش در حدود ۳۰ گلولهٔ خمپارهٔ ۸۱ میلی‌متری که گمان می‌رفت حاوی کلر باشند به سوی نیروهای تیپ هشتم پیشمرگه در جنوب سنجار شلیک کردند. محل اصابت نزدیک به ۲۰۰ متر پشت خط مقدم بود. در این حمله ۳۰ نفر آسیب دیدند که ۹ نفر آنها وضعیت وخیمی داشتند.

#### تازه خورماتو (مارس ۲۰۱۶)
در ۸ مارس ۲۰۱۶ داعش ۲۴ گلولهٔ خمپاره و موشک از مواضع خود در منطقهٔ بشیره به سوی تازه خورماتو در استان کرکوک شلیک کرد. این گلوله‌ها احتمالاً حاوی گاز خردل بودند. در حدود ۴۰۰ نفر در معرض مواد شیمیایی قرار گرفتند و نزدیک به ۲۰۰ نفر زخمی شدند که ۱۶ نفر آنها وضعیت وخیمی داشتند. یک دختربچهٔ دو یا سه‌ساله که در این حمله زخمی شده بود، روز جمعه ۱۱ مارس درگذشت.

در ۱۲ مارس ۲۰۱۶ حملهٔ شیمیایی دیگری بر بخش‌های مسکونی تازه خورماتو صورت گرفت. به گفتهٔ مقامات امنیتی و بیمارستانی عراق، موشک‌های حاوی مواد شیمیایی به این منطقه اصابت کرد. جبهه ترکمن‌های عراق اعلام کرد شمار کل مجروحان دو حملهٔ تازه خورماتو به ۶۷۰ نفر رسیده‌است.

#### موصل (مارس ۲۰۱۷)
در ۶ مارس ۲۰۱۷ داعش موشک‌های شیمیایی به مناطق اطراف موصل شلیک کرد. در این حمله ۴ غیرنظامی کشته و ۲۵ نفر زخمی شدند.

### حملات تأییدشده
پس از آنکه در اوت ۲۰۱۵ نزدیک به ۳۵ سرباز کُرد در جریان نبرد با داعش در جنوب غربی اربیل آسیب دیدند، سازمان منع سلاح‌های شیمیایی به دستور دولت عراق نمونه‌هایی از محل حمله برداشت. در فوریه ۲۰۱۶ یک منبع آگاه در این سازمان تأیید کرد که نتایج آزمایش نمونه‌ها وجود گاز خردل را نشان می‌دهد.

## جستارهای وابسته
* استفاده از سلاح‌های شیمیایی در جنگ داخلی سوریه
* عراق و سلاح‌های کشتار جمعی
* برنامه سلاح‌های شیمیایی عراق

## منابع

* 

رده:عملیات‌های نظامی جنگ داخلی عراق
رده:جنگ شیمیایی بر پایه درگیری