کتابخانه سمیر منصور

**کتابخانه سمیر منصور** یک کتابخانه، کتاب‌فروشی و انتشارات در غزه، فلسطین است. این کتابخانه یکی از نخستین و بزرگ‌ترین کتابخانه‌های منطقه به‌شمار می‌رود و در خیابان سی‌ام غزه در نزدیکی سه دانشگاه از جمله دانشگاه اسلامی غزه قرار دارد. کتابخانه سمیر منصور در سال ۲۰۰۰ میلادی تأسیس شد و افزون بر فروش کتاب، به عنوان انتشاراتی برای نویسندگان فلسطینی نیز کنش می‌کند.

این کتابخانه در ماه مه ۲۰۲۱ در جریان حملات هوایی اسرائیل به‌طور کامل ویران شد. پس از آن با کمک‌های مالی مردم جهان از طریق کارزار گوفاندمی بازسازی و در فوریه ۲۰۲۲ بازگشایی شد. کتابخانه بار دیگر در اکتبر ۲۰۲۳ در جریان جنگ اسرائیل و حماس آسیب جدی دید. در سال ۲۰۲۴ جایزه پری ولتر از سوی انجمن بین‌المللی ناشران به این کتابخانه اعطا شد.

## کارکرد
کتابخانه سمیر منصور بزرگ‌ترین کتابخانه و کتاب‌فروشی در نوار غزه است. این کتابخانه دارای کتاب‌هایی به زبان‌های عربی و انگلیسی در زمینه‌های دین، فرهنگ، ادبیات، سیاست، اقتصاد و داستان‌های کودکان است. کتابخانه در نزدیکی سه دانشگاه شامل دانشگاه اسلامی غزه، دانشگاه الازهر غزه و دانشگاه الاقصی قرار دارد و دانشجویان از آن بهره می‌برند. بخش انتشارات کتابخانه بر آثار نویسندگان فلسطینی تمرکز دارد و کتاب‌ها در مصر چاپ می‌شوند. این کتابخانه همچنین به عنوان مرکزی فرهنگی و اجتماعی برای جامعه محلی و دانش‌آموزان فلسطینی شناخته می‌شود. کتابخانه به بازدیدکنندگان اجازه می‌داد بدون الزام به خرید، کتاب‌ها را در فروشگاه بخوانند.

## پیشینه
### بنیان‌گذاری
سمیر منصور از دهه ۱۹۸۰ میلادی و از سن ۱۵ سالگی در کنار پدرش در زمینه کتاب و چاپ کار می‌کرد. او در سال ۲۰۰۰ کتاب‌فروشی و انتشارات خود را با نام «کتاب‌فروشی سمیر منصور» راه‌اندازی کرد و آثار نویسندگان محلی را منتشر ساخت. این کتابخانه به‌ویژه پس از محاصره شدید نوار غزه در سال ۲۰۰۶ به گذرگاهی ضروری برای نویسندگان و آموزگاران فلسطینی تبدیل شد. مجموعه نخستین کتابخانه نزدیک به ۱۰۰٬۰۰۰ کتاب را دربرمی‌گرفت.

### ویرانی نخست
ساختمان کحیل که کتابخانه از سال ۲۰۰۸ در آن مستقر بود، در ماه مه ۲۰۲۱ در جریان حملات هوایی اسرائیل به همراه کتابخانه اقرأ و دو کتاب‌فروشی دیگر ویران شد. سمیر منصور در خانه بود که از تلویزیون هشدار تخریب ساختمان را دید. او به سوی مغازه‌اش دوید اما در فاصله ۲۰۰ متری ایستاد و شاهد شلیک دو موشک از سوی جنگنده‌های اسرائیلی به ساختمان بود. خسارت وارده به کتابخانه حدود ۷۰۰ هزار دلار برآورد شد. ارتش اسرائیل اعلام کرد که کتابخانه هدف حمله نبوده بلکه ساختمان محل آن دارای تأسیساتی متعلق به حماس برای تولید سلاح و جمع‌آوری اطلاعات بوده‌است.

### بازسازی
کارزار جمع‌آوری کمک مالی در سامانه گوفاندمی (GoFundMe) توسط ماهویش رخسانا و کلایو استافورد اسمیت، دو وکیل حقوق بشر، راه‌اندازی شد و سازمان غیرانتفاعی ریپریو (به انگلیسی: ) مدیریت آن را بر عهده گرفت. این کارزار بیش از ۲۰۰٬۰۰۰ دلار آمریکا گردآوری کرد و بیش از ۱۰٬۰۰۰ کتاب اهدا شد. شرکت بوکس‌تودور (به انگلیسی: )، کتاب‌فروشی کودکان در بریتانیا، ۱۰۰۰ کتاب به کتابخانه اهدا کرد. بسیاری از اهداکنندگان کتاب، پیام و نشانی ایمیل خود را در کتاب‌ها نوشتند. تنها درخواست منصور از اهداکنندگان، کتاب‌های هری پاتر بود زیرا به گفته او این کتاب‌ها در میان کودکان غزه بسیار محبوب هستند و این امر سبب شد بسیاری مجموعه کامل این سری را اهدا کنند.

بازسازی کتابخانه با کمبود شدید مصالح ساختمانی ناشی از محاصره نوار غزه همراه بود. هفت ماه پس از ویرانی، کتابخانه ۹۰ درصد بازسازی شده بود. نُه ماه پس از تخریب، کتابخانه با مساحتی سه برابر اندازه پیشین و مجموعه‌ای نزدیک به ۴۰۰٬۰۰۰ کتاب بازسازی شد. کتابخانه در ۱۷ فوریه ۲۰۲۲ با حضور عاطف ابوسیف، وزیر فرهنگ فلسطین و شماری از نویسندگان و روشنفکران بازگشایی شد. ساختمان جدید در فاصله ۱۰۰ متری از مکان پیشین ساخته شد و در مراسم بازگشایی پوسترهایی با عبارت «همچون ققنوس از زیر خاکستر دوباره برمی‌خیزیم» نصب شده بود. منصور همچنین برنامه‌هایی برای ساخت مرکز فرهنگی غزه در کنار کتابخانه داشت.

### بمباران دوم
در اکتبر ۲۰۲۳ کتابخانه بار دیگر در جریان حملات هوایی اسرائیل آسیب دید. در این دوره هشت انتشارات و کتابخانه دیگر نیز تخریب شدند. سمیر منصور ویرانی کتابخانه را فیلم‌برداری کرد و در شبکه‌های اجتماعی منتشر ساخت.

بر پایه گزارش‌ها، در ژوئیه ۲۰۲۵ کتابخانه بار دیگر بر روی ویرانه‌هایش با کتاب‌هایی که از تخریب جان سالم به در برده بودند بازگشایی شد.

## افتخارات
در نوامبر ۲۰۲۱ کتابخانه سمیر منصور برای جایزه پری ولتر (به انگلیسی: ) سال ۲۰۲۱ از سوی انجمن بین‌المللی ناشران نامزد شد. این جایزه به پاسداشت آزادی نشر اعطا می‌شود. در سال ۲۰۲۴ این کتابخانه بار دیگر نامزد شد و برنده جایزه پری ولتر گردید.

## منابع

* 
* 

رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:مقاله‌های دارای شرح مختصر
رده:شرح مختصر متفاوت با ویکی‌داده