گردشگری در مراکش

**گردشگری در مراکش** (به انگلیسی: **Tourism in Morocco**) به خوبی توسعه یافته است و با تمرکز بر سواحل، فرهنگ و تاریخ این کشور، صنعت گردشگری قدرتمندی را حفظ کرده است. دولت مراکش در سال ۱۹۸۵ وزارت گردشگری را ایجاد کرد. گردشگری یکی از منابع اصلی ارز خارجی در مراکش محسوب می‌شود و از سال ۲۰۱۳، این کشور بیشترین تعداد گردشگر ورودی را در میان کشورهای آفریقایی داشته است. در سال ۲۰۲۴، بر اساس اعلام وزارت گردشگری، رکورد سالانه ۱۷٫۴ میلیون گردشگر از مراکش بازدید کردند که نسبت به سال ۲۰۲۳ افزایشی ۲۰ درصدی را نشان می‌دهد.


ImageSize=width:270 height:300
PlotArea=left:60 bottom:75 top:10 right:16
AlignBars=justify
Period=from:0 till:2700
TimeAxis=orientation:horizontal

Colors=
 id:gray value:gray(0.5)
 id:line1 value:gray(0.9)
 id:line2 value:gray(0.7)

ScaleMajor=unit:year increment:500 start:0 gridcolor:line2
ScaleMinor=unit:year increment:500 start:0 gridcolor:line1

BarData=
 bar:January text:January
 bar:February text:February
 bar:March text:March
 bar:April text:April
 bar:May text:May
 bar:June text:June
 bar:July text:July
 bar:August text:August
 bar:September text:September
 bar:October text:October
 bar:November text:November
 bar:December text:December

PlotData=
 color:tan1 width:10

 bar:January from:start till:928 text:
 bar:February from:start till:1152 text:
 bar:March from:start till:1220 text:
 bar:April from:start till:1338 text:
 bar:May from:start till:1262 text:
 bar:June from:start till:1500 text:
 bar:July from:start till:2600 text:
 bar:August from:start till:1800 text:
 bar:September from:start till:1300 text:
 bar:October from:start till:1500 text:
 bar:November from:start till:1300 text:
 bar:December from:start till:1500 text:

TextData=
 pos:(50,37) textcolor:gray fontsize:M text:Tourist arrivals in 2024 (k)
TextData=
 pos:(50,20) textcolor:gray fontsize:M text:Source: Ministry of Tourism Morocco  
TextData=
 pos:(50,3) textcolor:gray fontsize:M text:
**ورود گردشگران در سال ۲۰۲۴ (به هزار نفر)**






## تاریخچه گردشگری
بندانگشتی|گردشگری در صحرا
در نیمه دوم دهه ۱۹۸۰ و اوایل دهه ۱۹۹۰، بین ۱ تا ۱٫۵ میلیون اروپایی از مراکش بازدید کردند. بیشتر این بازدیدکنندگان فرانسوی یا اسپانیایی بودند و از هر یک از کشورهای بریتانیا، ایتالیا، آلمان و هلند حدود ۱۰۰٬۰۰۰ نفر به این کشور سفر کردند. گردشگران عمدتاً از استراحتگاه‌های ساحلی بزرگ در امتداد ساحل اقیانوس اطلس، به‌ویژه اگادیر، بازدید می‌کردند. حدود ۲۰٬۰۰۰ نفر از عربستان سعودی نیز از مراکش بازدید کردند که برخی از آن‌ها خانه‌های تفریحی خریداری نمودند. درآمدهای حاصل از گردشگری در سال ۱۹۹۰، سالی که جنگ خلیج فارس آغاز شد، ۱۶٫۵ درصد کاهش یافت. در سال ۱۹۹۴، الجزایر پس از حمله ۱۹۹۴ مراکش، مرز خود را با مراکش بست که باعث کاهش قابل توجه تعداد بازدیدکنندگان الجزایری شد؛ در سال ۱۹۹۴ تعداد بازدیدکنندگان ۷۰٬۰۰۰ نفر و در سال ۱۹۹۵، ۱۳٬۰۰۰ نفر بود، در حالی که این رقم در سال ۱۹۹۲ به ۱٫۶۶ میلیون و در سال ۱۹۹۳ به ۱٫۲۸ میلیون نفر می‌رسید. در سال ۲۰۱۷، ۱۰٫۳ میلیون گردشگر به مراکش وارد شدند، در حالی که این رقم در سال ۲۰۱۶ حدود ۱۰٫۱ میلیون نفر بود که نشان‌دهنده افزایش سالانه ۱٫۵ درصدی است. ۳۰ درصد از این گردشگران را ۳٫۸ میلیون مراکشی مقیم خارج از کشور تشکیل می‌دادند. شهر مراکش به تنهایی در سال ۲۰۱۷ بیش از ۲ میلیون بازدیدکننده داشت. در سال ۲۰۱۹، بیش از ۱۳ میلیون گردشگر از مراکش بازدید کردند. در سال ۲۰۲۰، مراکش به دلیل شیوع دنیاگیری کووید-۱۹ با ثبت تنها ۴ میلیون گردشگر، پایین‌ترین رقم تاریخ خود را تجربه کرد. در سال ۲۰۲۳، مراکش توسط تریپ‌ادوایزر (Tripadvisor) به عنوان یکی از ۱۰ مقصد برتر برای گردشگران بین‌المللی انتخاب شد. در سال ۲۰۲۳، مراکش با رسیدن به ۱۳٫۲ میلیون گردشگر، رکورد جدیدی را در تعداد بازدیدکنندگان ثبت کرد و رکورد قبلی ۱۲٫۹ میلیونی سال ۲۰۱۹ را شکست.

## صنعت گردشگری
بندانگشتی|کازابلانکا
درآمدهای گردشگری در سال ۲۰۰۷ به ۷٫۵۵ میلیارد دلار آمریکا رسید. گردشگری پس از صنعت فسفات، دومین منبع بزرگ ارز خارجی در مراکش است. دولت مراکش سرمایه‌گذاری سنگینی در توسعه گردشگری انجام می‌دهد. پس از به سلطنت رسیدن محمد ششم در سال ۱۹۹۹، استراتژی جدیدی برای گردشگری به نام «چشم‌انداز ۲۰۱۰» تدوین شد. دولت هدف‌گذاری کرد که مراکش تا سال ۲۰۱۰، ۱۰ میلیون بازدیدکننده داشته باشد، با این امید که سهم گردشگری در آن زمان به ۲۰ درصد از تولید ناخالص داخلی افزایش یابد. کمپین‌های تبلیغاتی تحت حمایت دولت برای جذب گردشگران، مراکش را به عنوان مکانی ارزان، عجیب و غریب و امن برای گردشگران اروپایی تبلیغ می‌کردند.

تعداد نسبتاً بالای گردشگران مراکش به دلیل موقعیت مکانی، جاذبه‌های گردشگری و قیمت نسبتاً پایین آن بوده است. کشتی‌های تفریحی از بنادر کازابلانکا و طنجه بازدید می‌کنند. مراکش به اروپا نزدیک است و بازدیدکنندگان را به سواحل خود جذب می‌کند. به دلیل نزدیکی به اسپانیا، گردشگران در مناطق ساحلی جنوب اسپانیا سفرهای یک تا سه روزه به مراکش انجام می‌دهند. مراکش و اگادیر دو مقصد برتر این کشور هستند. خدمات هوایی بین مراکش و الجزایر برقرار شده است و بسیاری از الجزایری‌ها برای خرید و دیدار با خانواده و دوستان به مراکش می‌روند. مراکش به دلیل نرخ ارز مناسب درهم مراکش در مقایسه با ارزهای اصلی و افزایش قیمت هتل‌ها در همسایگی اسپانیا، نسبتاً ارزان است. مراکش زیرساخت‌های جاده‌ای و ریلی عالی دارد که شهرهای بزرگ و مقاصد گردشگری را به بنادر و شهرهای دارای فرودگاه‌های بین‌المللی متصل می‌کند. خطوط هوایی ارزان‌قیمت، پروازهای ارزانی به این کشور ارائه می‌دهند.

## طرح آزور
«طرح آزور» (Plan Azur)، پروژه بزرگی است که توسط پادشاه محمد ششم آغاز شده و هدف آن ایجاد شش استراحتگاه ساحلی برای صاحبان خانه‌های تفریحی و گردشگران است (پنج مورد در ساحل اقیانوس اطلس و یک مورد در مدیترانه)، همان‌طور که دیلی تلگراف اشاره کرده است. این طرح همچنین شامل پروژه‌های توسعه‌ای بزرگ دیگری مانند ارتقاء فرودگاه‌های منطقه‌ای برای جذب خطوط هوایی ارزان‌قیمت و ساخت خطوط ریلی و جاده‌ای جدید است. به گفته این روزنامه، مراکش از طریق این تلاش‌ها در پنج ماه اول سال ۲۰۰۸ نسبت به مدت مشابه سال قبل، به رشد ۱۱ درصدی در گردشگری دست یافت و افزود که بازدیدکنندگان فرانسوی با ۹۲۷٬۰۰۰ نفر در صدر فهرست قرار دارند و پس از آن اسپانیایی‌ها (۵۸۷٬۰۰۰) و بریتانیایی‌ها (۱۴۱٬۰۰۰) قرار دارند. مراکش که به اروپا نزدیک است، ترکیبی از فرهنگ و شگفتی دارد که آن را برای اروپایی‌هایی که خانه‌های تفریحی می‌خرند، محبوب کرده است.

## جاذبه‌های گردشگری

جاذبه‌های این کشور را می‌توان به هفت منطقه تقسیم کرد:
* چهار شهر سلطنتی — چهار پایتخت تاریخی مراکش: فاس، مراکش، مکناس و رباط
* کازابلانکا — بزرگ‌ترین شهر مراکش؛ محل مسجد حسن دوم که با مناره‌ای به ارتفاع ۶۵۶ فوت (حدود ۲۰۰ متر)، دومین مناره بلند جهان را دارد.
* طنجه و مناطق اطراف آن
* ورزازات — یک مکان برجسته برای فیلم‌سازی؛ روستای مستحکم (قصر) آیت بن حدو در غرب این شهر یک میراث جهانی یونسکو است.
* اگادیر و استراحتگاه‌های ساحلی آن
* طرفایه و استراحتگاه‌های ساحلی آن
* فاس – دومین شهر بزرگ مراکش و پایتخت علمی و معنوی مراکش است. این شهر شامل یک منطقه قدیمی است که بزرگ‌ترین منطقه در جهان محسوب می‌شود که ورود وسایل نقلیه به آن ممنوع است. همچنین محل دانشگاه قرویین، قدیمی‌ترین دانشگاه جهان است.
* مرزوگه – مرزوگه روستای کوچکی در جنوب شرقی مراکش است، حدود ۳۵ کیلومتر (۲۲ مایل) جنوب شرقی ریسانی، حدود ۵۵ کیلومتر (۳۴ مایل) از ارگ شهب و حدود ۵۰ کیلومتر (۳۱ مایل) از…
* آکافای – بیابان آکافای (Agafay) بیابانی است که در حدود سی کیلومتری شهر سرخ مراکش، در اولین ارتفاعات رشته‌کوه اطلس بزرگ در مراکش واقع شده است. این یک دشت سنگی (reg) به مساحت چند صد هکتار است. این منطقه با سنگ‌ها و صخره‌ها در محیطی تپه‌ای از تپه‌های شنی سفید و خاکی رنگ پوشیده شده است.
در زمانی که مراکش تحت‌الحمایه فرانسه بود (از ۱۹۱۲ تا ۱۹۵۶)، گردشگری بر مناطق شهری مانند شهرهای مدیترانه‌ای طنجه و کازابلانکا متمرکز بود. طنجه نویسندگان بسیاری مانند ادیت وارتون، جک کرواک، پل بولز و ویلیام اس. باروز را به خود جذب کرد. در دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰، دوره‌ای از توسعه استراحتگاه‌های ساحلی در مکان‌هایی مانند اگادیر در ساحل اطلس وجود داشت.

در زمانی که مراکش تحت‌الحمایه فرانسه بود (از ۱۹۱۲ تا ۱۹۵۶)، گردشگری بر مناطق شهری مانند شهرهای مدیترانه‌ای طنجه و کازابلانکا متمرکز بود. طنجه نویسندگان بسیاری مانند ادیت وارتون، جک کرواک، پل بولز و ویلیام اس. باروز را به خود جذب کرد. در دهه‌های ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰، دوره‌ای از توسعه استراحتگاه‌های ساحلی در مکان‌هایی مانند اگادیر در ساحل اطلس وجود داشت.

گردشگری به‌طور فزاینده‌ای بر فرهنگ مراکش، مانند شهرهای باستانی آن، متمرکز شده است. صنعت گردشگری مدرن از سایت‌های باستانی رومی و اسلامی مراکش و همچنین از مناظر و تاریخ فرهنگی آن بهره‌برداری می‌کند. ۶۰ درصد از گردشگران مراکش به دلیل فرهنگ و میراث آن از این کشور بازدید می‌کنند.

اگادیر یک استراحتگاه ساحلی بزرگ است و یک سوم کل شب‌های اقامت در هتل‌های مراکش را به خود اختصاص داده است. این شهر پایگاهی برای تورهای به کوه‌های اطلس است. سایر استراحتگاه‌ها در شمال مراکش نیز بسیار محبوب هستند. کازابلانکا بندر اصلی کشتی‌های کروز در مراکش است و بهترین بازار توسعه‌یافته برای گردشگران در مراکش را دارد.

از سال ۲۰۰۶، گردشگری ماجراجویانه و فعالیت‌محور در کوه‌های اطلس و کوه‌های ریف سریع‌ترین حوزه رشد در گردشگری مراکش بوده است. این مکان‌ها از اواخر مارس تا اواسط نوامبر فرصت‌های عالی برای پیاده‌روی و کوهنوردی دارند. دولت در حال سرمایه‌گذاری در مسیرهای کوهپیمایی است. آن‌ها همچنین در حال توسعه گردشگری بیابانی در رقابت با تونس هستند.

### سایت‌های میراث جهانی یونسکو
مراکش میزبان نه سایت میراث جهانی یونسکو است.

### فاس
[بندانگشتی|[مدرسه بوعنانیه که توسط سلطان مرینیان، ابو عنان فارس در سال ۱۳۵۱ ساخته شد.]]
فاس تا سال ۱۹۲۵ پایتخت مراکش مدرن بود و اکنون مرکز ناحیه فاس مکناس است. این شهر دارای دو *مدینه* قدیمی است که بزرگ‌ترین آن‌ها فاس البالی نام دارد. این منطقه به عنوان میراث جهانی ثبت شده و گمان می‌رود یکی از بزرگ‌ترین منطقه پیاده‌راه شهری (مناطق بدون خودرو) در جهان باشد. دانشگاه قرویین که در سال ۸۵۹ تأسیس شد، قدیمی‌ترین دانشگاه با فعالیت مستمر در جهان است. این شهر به «مکه غرب» و «آتن آفریقا» ملقب شده است، لقبی که با شحات در لیبی مشترک است.

فاس یک مقصد گردشگری محبوب است و بسیاری از غیرمراکشی‌ها اکنون خانه‌های سنتی (ریاض‌ها و دارها) را به عنوان خانه دوم در مدینه فاس بازسازی می‌کنند. مهم‌ترین بناهای تاریخی این شهر عبارتند از:
* مدرسه بوعنانیه
* مدرسه عطارین
* دانشگاه قرویین
* زاویه مولای ادریس دوم
* دارالمغانه
* کنیسه ابن دنان
وسط|بندانگشتی|1200x1200px|نمایی از فاس از آرامگاه‌های مرینیان

### مراکش
مراکش در مرکز مراکش یک مقصد گردشگری محبوب است، اما بیشتر برای سفرهای یک و دو روزه که طعم تاریخ و فرهنگ مراکش را ارائه می‌دهند، در میان گردشگران محبوبیت دارد. باغ ماژورل که یک باغ گیاه‌شناسی در مراکش است، یک جاذبه گردشگری محبوب است. این باغ در سال ۱۹۸۰ توسط طراح مد، ایو سن لوران و پیر برژه خریداری شد. حضور آن‌ها در این شهر به ارتقای جایگاه شهر به عنوان یک مقصد گردشگری کمک کرد.

### طنجه
طنجه، که قبلاً از سال ۱۹۲۳ تا ۱۹۵۶ منطقه بین‌المللی طنجه بود، شهری در شمال مراکش است. طنجه که قبلاً بخشی از تحت‌الحمایه اسپانیا در مراکش بود، ترکیبی از فرهنگ‌های اسپانیایی، مراکشی و بربر است. مکان‌های توریستی معروف در این شهر و نزدیک آن عبارتند از لگاسیون آمریکا، طنجه، غار هرکول، موزه قصبه، پارک پردیکاریس، موزه کارمن-ماسن، موزه هنر و آثار باستانی مراکش، موزه هنرهای معاصر (طنجه)، سوق بزرگ، سوق کوچک و تئاتر بزرگ سروانتس.بندانگشتی|نمای پانورامای الجدیده
### الجدیده
الجدیده، که قبلاً توسط پرتغالی‌ها مازاگان نامیده می‌شد، در سال ۲۰۰۴ به عنوان سایت میراث جهانی یونسکو ثبت شد، بر اساس جایگاه آن به عنوان «نمونه‌ای برجسته از تبادل تأثیرات بین فرهنگ‌های اروپایی و مراکشی» و به عنوان «نمونه‌ای اولیه از تحقق آرمان‌های رنسانس همراه با فناوری ساخت‌وساز پرتغالی». به گفته یونسکو، مهم‌ترین ساختمان‌های دوره پرتغالی، آب‌انبار و کلیسای مانوئلی معراج هستند. الجدیده همچنین میزبان نمایشگاه سالانه اسب (Salon du Cheval) است که بزرگ‌ترین نمایشگاه اسب در آفریقا می‌باشد.
## ایمنی
به دلیل تروریسم، احتیاط توصیه می‌شود. نمونه‌های اخیر شامل بمب‌گذاری ۲۰۱۱ مراکش در آوریل ۲۰۱۱ و قتل لوئیزا وستراگر جسپرسن و مارن اولاند در املشیل در دسامبر ۲۰۱۸ است.

## جستارهای وابسته

* اقتصاد مراکش
* سرمایه‌گذاری در مراکش
* فهرست موزه‌های مراکش
* طرح آزور
* موج‌سواری در مراکش
* سیاست روادید مراکش

## منابع

## پیوند به بیرون


رده:گردشگری در آفریقا بر پایه کشور