صنعت نوشیدنی

**صنعت نوشیدنی** ( یا ) بخشی از صنعت است که به تولید، توزیع و فروش نوشیدنی‌ها می‌پردازد. این صنعت دربرگیرندهٔ طیف گسترده‌ای از فرآورده‌ها از جمله نوشیدنی‌های الکلی، نوشیدنی‌های آمادهٔ نوشیدن، نوشابه‌ها، آب معدنی، آبمیوه و نوشیدنی‌های انرژی‌زا است. صنعت نوشیدنی در کنار صنعت غذایی یکی از بزرگ‌ترین شاخه‌های صنعت خوراک‌وخوراکی در جهان به‌شمار می‌رود.

فرایند تولید نوشیدنی بسته به نوع فرآورده تفاوت چشمگیری دارد. نوشیدنی‌ها ممکن است در بطری‌های شیشه‌ای، بطری‌های پلاستیکی یا قوطی‌های فلزی بسته‌بندی شوند. پُرکردن بطری‌ها می‌تواند به شیوهٔ گرم یا سرد و در شرایط استریل یا آسپتیک انجام گیرد. افزایش تقاضا برای نوشیدنی‌های غیرالکلی موجب نوآوری‌های گسترده‌ای در زمینهٔ فرایندهای تولید، بسته‌بندی و خطوط پُرکردن شده‌است.

صنعت نوشیدنی از کهن‌ترین و متنوع‌ترین صنایع جهان است و ریشه‌هایی در دوران باستان دارد. امروزه میلیون‌ها نفر در سراسر جهان در زنجیرهٔ تولید، توزیع و فروش نوشیدنی‌ها فعالیت می‌کنند و این صنعت نقشی بنیادین در اقتصاد جهانی ایفا می‌کند.

## پیشینه
صنعتی شدن تولید نوشیدنی در چهارمین ربع سدهٔ نوزدهم میلادی آغاز شد. در صنعت آبجوسازی، پاستوریزاسیون (۱۸۶۴) و به‌کارگیری دستگاه‌های تبرید فشاری کارل فون لینده (۱۸۷۶) زمینهٔ تولید انبوه را فراهم کرد. اختراع درِ بطری بوگل‌بند (۱۸۷۵) و ثبت اختراع درپوش تاجی توسط ویلیام پینتر (۱۸۹۲) در آغاز سدهٔ بیستم فروش نوشیدنی‌های صنعتی بسته‌بندی‌شده را تسهیل کرد.

در زمینهٔ آب معدنی نیز در همین دوره، بطری‌های سنگی دست‌ساز جای خود را به بطری‌های شیشه‌ای صنعتی دادند و پس از ۱۹۶۹ با معرفی بطری‌های استاندارد دارای درپوش پیچی، سرعت پُرکردن افزایش یافت. از پایان دهٔ ۱۹۸۰ بطری‌های پلاستیکی (PET) برای آب معدنی، نوشابه‌ها و آبمیوه‌ها و قوطی‌های فلزی برای نوشیدنی‌های انرژی‌زا رواج یافت.

پس از لغو قانون ممنوعیت مشروبات الکلی در ایالات متحده (۱۹۳۳)، آبجوی قوطی‌شده وارد بازار شد. در آلمان تولید آبجوی قوطی‌شده به دلیل کمبود مواد اولیه در دههٔ ۱۹۳۰ متوقف شد و نخستین بار در ۱۹۵۱ توسط آبجوسازی هنینگر از سر گرفته شد.

از دههٔ ۲۰۱۰ بازار نوشیدنی با تغییر الگوی مصرف و افزایش آگاهی بهداشتی مصرف‌کنندگان دگرگون شد و تولید نوشیدنی‌های پایدار و مطابق با استانداردهای تجارت منصفانه () رشد کرد. همه‌گیری کووید-۱۹ نیز پیامدهای بزرگی بر این صنعت گذاشت؛ فروش آبجو در آلمان تنها در نیمهٔ نخست ۲۰۲۰ حدود ۱۶ درصد کاهش یافت.

## تولید و بسته‌بندی
تولید نوشیدنی فرایندی جهانی است و شرکت‌هایی در سراسر جهان در آن نقش دارند. کارخانه‌های پُرکردن بطری از نظر نوع خطوط تولید و فرآورده‌هایی که می‌توانند تولید کنند با یکدیگر متفاوت‌اند. نوآوری‌ها در این صنعت شامل فناوری‌های پُرکردن گرم و سرد، فرایندهای فرآوری و روش‌های نوین بسته‌بندی است.

توزیع نوشیدنی‌ها از راه‌های گوناگونی صورت می‌گیرد که دربرگیرندهٔ فروشگاه‌های خرده‌فروشی، فروشگاه‌های زنجیره‌ای، رستوران‌ها و کافه‌ها می‌شود.

## بازاریابی و چالش‌ها
فروش نوشیدنی تحت تأثیر عوامل گوناگونی چون دسترسی، قیمت، کیفیت، برند و تبلیغات قرار دارد. گرایش روزافزون مصرف‌کنندگان به نوشیدنی‌های سالم‌تر و کم‌قندتر از مهم‌ترین روندهای این صنعت است.

صنعت نوشیدنی همچنین با چالش‌های قانونی و زیست‌محیطی روبه‌رو است، از جمله مقررات ایمنی غذایی، برچسب‌گذاری تغذیه‌ای و پیامدهای زیست‌محیطی تولید و دفع بسته‌بندی‌ها.

## بزرگ‌ترین شرکت‌ها
بزرگ‌ترین شرکت‌های نوشیدنی‌سازی جهان بر پایهٔ فروش خالص در سال ۲۰۲۱ به شرح زیر بودند:

## وضعیت در آلمان
بر پایهٔ بررسی بنیاد هانس بوکلر در سال ۲۰۱۷، در حدود ۸۰۰ شرکت آبجوسازی و ۳۰۰ تولیدکنندهٔ نوشیدنی‌های غیرالکلی و آب معدنی (هر یک با بیش از ۲۰ کارمند) در آلمان فعالیت داشتند و مجموعاً ۵۳٬۶۰۰ نفر را به کار گرفته بودند. تا پایان سال ۲۰۲۲ شمار شاغلان این صنعت به ۶۱٬۵۱۹ نفر رسید و گردش مالی آن به ۲۱٫۲۴ میلیارد یورو بالغ شد.

## وضعیت در ایالات متحده
تولیدکنندگان نوشیدنی در ایالات متحده در سال ۲۰۱۸ گردش مالی ۱۰۸٫۷ میلیارد دلار را ثبت کردند و بیش از ۲۰۷ هزار نفر در این بخش اشتغال داشتند.

## وضعیت در برزیل
در برزیل، صنعت نوشیدنی در سال ۲۰۱۶ معادل ۱٫۹ درصد تولید ناخالص داخلی این کشور را تشکیل می‌داد و گردش مالی آن ۱۱۷ میلیارد رئال برزیل بود. داده‌های مؤسسهٔ جغرافیا و آمار برزیل (IBGE) نشان می‌دهد که در سال ۲۰۱۷ نزدیک به ۸۰ درصد حجم تولید و ۷۵ درصد فروش این بخش به آبجو و نوشابه اختصاص داشت.

## جستارهای وابسته
* نوشیدنی الکلی
* نوشابه
* آب بسته‌بندی‌شده
* صنعت غذایی
* آبجو
* شراب

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* گروه صنعت نوشیدنی ایرلند (DIGI)
* اتحادیهٔ اقتصادی نوشیدنی‌های غیرالکلی آلمان

رده:صنعت نوشیدنی
رده:صنایع (اقتصاد)
رده:نوشیدنی‌ها