open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
پنتی آلتو

**پنتی آلتو** (;  – ) زبان‌شناس اهل فنلاند بود.

## منابع

* 

رده:درگذشتگان ۱۹۹۸ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۱۷ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:زبان‌شناسان تاریخی
گوستاف جان رامستد

**گوستاف جان رامستد** (;  – ) زبان‌شناس، اسپرانتیست، گردشگر، و دیپلمات اهل امپراتوری روسیه بود.

## جستارهای وابسته
* زبان‌های آلتایی

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:آکادمیک‌های دانشگاه هلسینکی
رده:افراد فنلاندی سوئدی‌زبان
رده:درگذشتگان ۱۹۵۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۷۳ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:لغت‌شناسان اهل فنلاند
آسکو پارپولا

**آسکو پارپولا** (؛ زادهٔ ) زبان‌شناس، و مترجم اهل فنلاند است.

## منابع

* 

رده:آکادمیک‌های دانشگاه هلسینکی
رده:افراد زنده
رده:اهالی فورسا (فنلاند)
رده:خاورشناسان اهل فنلاند
رده:زادگان ۱۹۴۱ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:زبان‌شناسان تاریخی
رده:سندشناسان
رده:هندشناسان
چای در خانه ی درختی

**چای در خانه درختی** (انگلیسی: tea at the tree dome) قسمت سوم سریال تلویزیونی  باب‌اسفنجی شلوارمکعبی است . در ایران این قسمت با نام " چای در خانه درختی"از شبکه پرشین تون دوبله و پخش شد.
سیمو پارپولا

**سیمو پارپولا** (؛ زادهٔ ) انسان‌شناس، باستان‌شناس، و استاد دانشگاه اهل فنلاند است.

## منابع

* 

رده:آکادمیک‌های دانشگاه هلسینکی
رده:اعضای فرهنگستان نروژی علوم طبیعی و انسانی
رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۴۳ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان تاریخی
اریک آلمان

**اریک آلمان** (;  – ) زبان‌شناس، و فیلسوف اهل فنلاند بود. آلمان فعالیت دانشگاهی خود را به عنوان یک زبان‌شناس کلاسیک آغاز کرد.

## منابع

* 

رده:آکادمیک‌های دانشگاه هلسینکی
رده:درگذشتگان ۱۹۵۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۹۲ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:لغت‌شناسان اهل فنلاند
رده:لغت‌شناسان سده ۲۰ (میلادی)
رایمو آئولیس آنتیلا

**رایمو آئولیس آنتیلا** (؛ ۲۱ آوریل ۱۹۳۵ – ) زبان‌شناس دانشگاهی و استاد دانشگاه اهل فنلاند بود. او استاد مطالعات هندواروپایی در دانشگاه کالیفرنیا، لس‌آنجلس بود.

## منابع

* 

رده:آکادمیک‌های دانشگاه هلسینکی
رده:درگذشتگان ۲۰۲۳ (میلادی)
رده:دور از وطن‌های اهل فنلاند در ایالات متحده آمریکا
رده:زادگان ۱۹۳۵ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:نویسندگان اهل فنلاند
رده:هیئت علمی دانشگاه کالیفرنیا، لس آنجلس
کای دونر

**کای دونر** (;  – ) دانشمند در زمینه قوم‌شناسی اهل فنلاند بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد فنلاندی آلمانی‌تبار
رده:پناهنده در سوئد
رده:خاک‌سپاری‌ها در گورستان هیتانیمی
رده:درگذشتگان ۱۹۳۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۸۸ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:سیاستمداران اهل هلسینکی
رده:کاوشگران اهل فنلاند
هایلمار ماگنوس اکلوند

**هایلمار ماگنوس اکلوند** (;  – ) ریاضی‌دان، زبان‌شناس، روزنامه‌نگار، و فیلسوف اهل فنلاند بود. او یکی از پیشروان مطالعات زبان ایدو بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی تورکو
رده:بی‌خدایان اهل فنلاند
رده:درگذشتگان ۱۹۳۷ (میلادی)
رده:ریاضی‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل فنلاند
رده:زادگان ۱۸۸۰ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:منطق‌دانان
آروید گنتز

**آروید گنتز** (;    – ) سیاستمدار، انسان‌شناس، شاعر، زبان‌شناس، فرهنگ عامه‌شناس، و استاد دانشگاه اهل دوک‌نشین بزرگ فنلاند بود. او با نام مستعار Arvi Jännes می‌نوشت. از معروف ترین اشعار او می توان به «Herää Suomi»، «Karjala» و «Väinölän lapset» اشاره کرد. او از سال ۱۹۰۱ تا ۱۹۰۵ عضو مجلس سنای فنلاند بود

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:آکادمیک‌های دانشگاه هلسینکی
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه هلسینکی
رده:درگذشتگان ۱۹۱۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۴۸ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:سناتورهای اهل فنلاند
رده:شاعران فنلاندی سده ۱۹ (میلادی)
رده:شاعران مرد اهل فنلاند
کارل اکسل گوتلوند

**کارل اکسل گوتلوند** (;  – ) گردشگر، زبان‌شناس، مؤلف (پدیدآور)، مورخ، مترجم، و استاد دانشگاه اهل سوئد بود.

او اهل تحقیق در فرهنگ فنلاندی، گردآورنده فرهنگ عامه، مورخ، سیاستمدار فرهنگی، زبان‌شناس، لغت‌شناس، مترجم، نویسنده، ناشر و مدرس زبان فنلاندی در دانشگاه هلسینکی بود. او یک شخصیت فرهنگی پرجنب‌وجوش و یکی از بیدارگران ملی فنلاند و - بعدها - یکی از مخالفان برجسته در همان زمان بود.

## جستارهای وابسته
* روز فنلاندی‌های سوئد

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد بریتانیایی‌تبار اهل فنلاند
رده:افراد فنلاندی اسکاتلندی‌تبار
رده:درگذشتگان ۱۸۷۵ (میلادی)
رده:دور از وطن‌های اهل فنلاند در سوئد
رده:زادگان ۱۷۹۶ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:سیاستمداران اهل فنلاند
رده:کاوشگران اهل فنلاند
رده:لغت‌شناسان اهل فنلاند
رده:مترجمان اهل فنلاند
رده:مترجمان سده ۱۹ (میلادی)
یوسی هالا-آهو

**یوسی هالا-آهو** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل فنلاند است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:رئیسان مجلس نمایندگان فنلاند
رده:زادگان ۱۹۷۱ (میلادی)
رده:زبان‌شناسان اهل فنلاند
رده:زبان‌شناسان تاریخی
رده:فعالان مقابله با جهاد
رده:منتقدان اسلام‌گرایی
رده:ندانم‌گرایان اهل فنلاند
رده:نمایندگان فنلاند در پارلمان اروپا ۱۹–۲۰۱۴
رده:وبگاه‌های سیاسی اروپا
پکا سائوری

**پکا سائوری** (؛ زادهٔ ) سیاستمدار، روزنامه‌نگار، و روان‌شناس اهل فنلاند است.

او پیش از این معاون شهردار هلسینکی، پایتخت فنلاند، و رئیس کارزار Procura برای تدارکات پایدار بود. سوری در اواخر دهه ۱۹۹۰ به دلیل اجرای یک برنامه رادیویی محبوب به نام Yölinja ("خط شبانه") در فنلاند مشهور شد که در آن سعی می‌کرد به تماس‌گیرندگان در مورد مشکلات شخصی مختلفشان کمک کند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه برونل
رده:زادگان ۱۹۵۴ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل هلسینکی
رده:ندانم‌گرایان اهل فنلاند
اسکو والتائویا

**اسکو والتائویا** (؛ زادهٔ ) اخترشناس، و نویسنده اهل فنلاند است.

او همچنین برندهٔ جایزه ادبی فنلاند شده است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی کیمی
رده:زادگان ۱۹۵۱ (میلادی)
رده:ستاره‌شناسان سده ۲۱ (میلادی)
رده:ندانم‌گرایان اهل فنلاند
رده:نویسندگان اهل فنلاند
ماتی آهده

**ماتی آهده** (;  – ) سیاست‌مدار اهل فنلاند بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی اولو
رده:درگذشتگان ۲۰۱۹ (میلادی)
رده:رئیسان مجلس نمایندگان فنلاند
رده:زادگان ۱۹۴۵ (میلادی)
رده:وزیران کشور فنلاند
پکا وساینن

**پکا وساینن** (; ۱۵۴۰ – ۱۶۲۷) پرسنل نظامی اهل فنلاند بود. او رهبر دهقانان و چریک مشهور فنلاندی قرن شانزدهم در دوران «خشم طولانی» یا پیتکه ویهه بود.

درگیری طولانی جنگ روسیه و سوئد در میان سکونتگاه‌های منطقه اوستروبوتنیای شمالی که رسماً در آن زمان فراتر از مرز روسیه طبق معاهده نوتبورگ بود، بدترین بود. جنگ چریکی طولانی و بی‌رحمانه بدون هیچ کمک خارجی، در نهایت نیاز به جنگ‌سالارهایی برای مراقبت از ساکنان را ایجاد کرد. مشهورترین چهره این دوره پکا وساینن است.

یک گروه مهاجم از دهقانان ئی، به رهبری وساینن، کاندالاکشا (کانتالاهتی) و یک سکونتگاه کوچک روسی در کم را در تابستان ۱۵۸۹ ویران کرده و آتش زدند. آنها غنیمت قابل توجهی را با خود به ای بردند. طبق روایات شفاهی و گمانه‌زنی‌های تاریخی از قرن‌های بعد، وساینن همچنین در همان سال حمله دیگری را رهبری کرده است که در آن دهقانان صومعه پچنگا را ویران کرده و همه راهبان را کشته‌اند. این حمله واقعاً رخ داد، اما مشخص نیست که وساینن هیچ ارتباطی با آن داشته است.

## جستارهای وابسته
* جنگ روسیه و سوئد

## منابع

* 

رده:اهالی فنلاند در سده ۱۶ (میلادی)
رده:سال درگذشت نامشخص
رده:سال زادروز نامشخص
آلبا مدونا

***آلبا مدونا***  یا **بانو مریم** یک نقاشی توندو (دایره ای) رنگ روغن روی چوب است که توسط هنرمند ایتالیایی رنسانس، رافائل، در حدود سال ۱۵۱۱ خلق شده و مریم، عیسی و یحیی تعمید دهنده را در یک منطقه روستایی معمولی ایتالیایی به تصویر می‌کشد.

پس از یک قرن و نیم اقامت در ایتالیا، این اثر تا سال ۱۸۳۶ در مجموعه دوک‌های آلبا در اسپانیا بود، تا اینکه به نیکلاس اول روسیه فروخته شد و به یکی از آثار برجسته موزه سلطنتی ارمیتاژ در سنت پترزبورگ تبدیل شد. این اثر که در سال ۱۹۳۱ مخفیانه توسط دولت اتحاد جماهیر شوروی به اندرو دابلیو. ملون فروخته شد، از سال ۱۹۳۷ در نگارخانه ملی هنر در واشینگتن دی.سی. نگهداری می‌شود.

## منابع

## پیوند به بیرون
*Provenance of the painting
*smARThistory: Raphael's ''Alba Madonna'' 

رده:نقاشی‌های ۱۵۱۰ (میلادی)
رده:نقاشی‌های برهنه کودکان
رده:نقاشی‌های رنگ روغن روی تخته
رده:نقاشی‌های یحیی
واناسا

واناسا شبکه موسیقی ۲۴ ساعته که مخاطبان آن، جوانان عرب عمدتا در شرق عربستان سعودی است. این شبکه موزیک ویدیو، کنسرت، برنامه های موسیقی، سبک زندگی و همچنین سریال نمایش می‌دهد.
رده:رسانه‌های عربی
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی عربی
رده:مرکز پخش خاورمیانه
رده:شبکه‌ها و ایستگاه‌های تلویزیونی بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۷ (میلادی)
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی در عربستان سعودی
آفتاب و سایه (فیلم ۱۹۷۷)

**آفتاب و سایه**  و  فیلمی هندی محصول سال ۱۹۷۹ و به کارگردانی پاراهلاد شارما است. در این فیلم بازیگرانی همچون سانجیو کومار، هما مالینی، یوگتا بالی، اوم شیوپوری و نظیر حسین ایفای نقش کرده‌اند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌های هندی‌زبان دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
بئاتریس سالاس

بئاتریس سالاس (نام کامل: بئاتریس کریستینا سالاس)،  اولین مترجم شاهنامه به اسپانیولی، دکترای آموزش و پرورش از دانشگاه سوربن پاریس، استاد مدعو دانشگاه تهران و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد است. او از 27 سال پیش تاکنون در ایران زندگی میکند.

## ترجمه شاهنامه
ترجمه 7 جلدی شاهنامه به اسپانیولی پس از سال ها به همت انتشارات "شمع و مه " در سال 1400به چاپ رسید .و پس از آن در کشورهای مختلف رونمایی شد . پرفسور سالاس می گوید : ترجمه اسپانیایی من از شاهنامه ادای احترامی است به کار ژول مول "Jules Molh" اولین کسی که شاهنامه را به زبانی رومانس مانند فرانسه ترجمه کرد .

## گیم آو ترونز
دکتر بئاتریس کریستینا سالاس می‌گوید سریال محبوب «گیم آو ترونز» از شاهنامه فردوسی ساخته شده است! 

## جستارهای وابسته

* شاهنامه

## منابع

رده:شاهنامه‌پژوهان
سارا (شامپانزه)

**سارا** (با نام کامل **سارا آن**، به انگلیسی: Sarah Anne، اوت ۱۹۵۹ - ژوئیه ۲۰۱۹) یک شامپانزه تحقیقی فرهنگ‌پذیر بود که مهارت‌های شناختی‌اش در کتاب «*[[ذهن یک میمون]]*» نوشته دیوید پریماک و آن جیمز پریماک در سال ۱۹۸۳ مستند شده است. سارا یکی از نه شامپانزه در آزمایشگاه روان‌شناسی دیوید پریماک در پنسیلوانیا بود. سارا در سال ۱۹۵۹ در آفریقا متولد شد. او ابتدا به میزوری، سپس به سانتا باربارا و درنهایت به پنسیلوانیا نقل‌مکان کرد. او برای اولین بار در سال ۱۹۶۷ تحت آموزش توکن‌های زبانی قرار گرفت.

سارا به‌همراه سه شامپانزه دیگر، تحت آموزش نشانه‌های زبانی قرار گرفتند. یکی از شامپانزه‌ها نتوانست حتی یک کلمه هم یاد بگیرد، اما سارا، الیزابت و پیونی توانستند جریان‌هایی از نشانه‌های زبانی را که از یک دستور زبان پیروی می‌کردند، تجزیه، تحلیل و تولید کنند.

او از یک تخته مخصوص با نمادهای پلاستیکی برای تجزیه صحیح عبارات نحوی مختلف از جمله شرط (if-then-else) استفاده کرد. سارا حتی قادر به تشخیص رنگ‌ها و اتصال آنها به اشیاء منطبق بود، استعدادی که پریماک شک داشت حتی کبوتر اهلی بتواند داشته باشد.

وقتی خانواده پریماک در سال ۱۹۸۷ تصمیم گرفتند که دیگر نمی‌خواهند با شامپانزه‌ها کار کنند، سارا به مرکز شامپانزه‌های سارا بویسن در دانشگاه ایالتی اوهایو فرستاده شد، جایی که او با دیگر شامپانزه‌های پرورش‌یافته ازجمله کرمیت، دارل، بابی، شیبا، کیلی، آیوی، هارپر و اما زندگی و کار کرد. در ژانویه ۲۰۰۶، سارا به یک دانشجو حمله کرد و باعث جراحات جزئی شد. ماه بعد، مرکز شامپانزه‌ها تعطیل شد و دانشگاه ایالتی اوهایو شامپانزه‌ها را به یک مجموعه حیوانات خصوصی در تگزاس فرستاد. متعاقباً، شامپانزه‌ها به یک پناهگاه شامپانزه دیگر، چیمپ هون، در لوئیزیانا منتقل شدند. در چیمپ هون، سارا به‌خاطر تکنیک‌های لانه‌سازی‌اش با پتو شناخته شد. خوراکی مورد علاقه او ام‌اندامز بود.

سارا در ژوئیه ۲۰۱۹، درست قبل‌از شصتمین سالگرد تولدش، درگذشت.

## منابع

## پیوند به بیرون
عکسی از سارا در پناهگاه شامپانزه‌ها، از ''نیویورک تایمز'' ، ۸ نوامبر ۲۰۱۱

رده:ارتباط جانوران
رده:دانشگاه ایالتی اوهایو
رده:شامپانزه‌های منحصربه‌فرد
رده:مقاله‌ها با ریزقالب «گونه»
رده:میمون‌های منحصربه‌فرد شرکت‌کرده در مطالعات زبانی
رده:جانوران درگذشته ۲۰۱۹ (میلادی)
آغاز (فیلم ۱۹۹۱)

**آغاز**  و  فیلمی هندی محصول سال ۱۹۹۱ و به کارگردانی آرون کائول است. در این فیلم بازیگرانی همچون مانوهار سینگ و نانا پاتیکار ایفای نقش کرده‌اند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌های هندی‌زبان دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های ۱۹۹۱ (میلادی)
رده:فیلم‌های درباره آیین هندو
رده:فیلم‌های اقتباس شده از رمان‌های هندی
رده:فیلم‌های درام هند
بازیافت در ایران

بندانگشتی|یک کارگاه پسماند زباله در شهر قم
**بازیافت در ایران** بخشی از مدیریت پسماند شهری و روستایی است. با وجود تولید روزانه حدود ۵۰ هزار تن زباله در کشور، تنها بین ۵ تا ۱۰ درصد آن بازیافت می‌شود و بیش از ۷۰ درصد زباله‌ها به‌طور مستقیم دفن می‌شوند. این میزان در مقایسه با کشورهای پیشرفته که نرخ بازیافت نزدیک به ۱۰۰ درصد دارند، بسیار پایین است.

## تاریخچه و زیرساخت‌ها
نخستین کارخانه بازیافت کشور در اصفهان راه‌اندازی شد و در ادامه شهرداری تهران با تأسیس مرکز پسماند آرادکوه و طرح تفکیک از مبدأ، مدیریت پسماند را توسعه داد. با این حال، فقدان زیرساخت‌های مدرن و پراکندگی مراکز رسمی بازیافت، مانع از بهره‌وری مناسب شده است.

## میزان تولید و ترکیب پسماند
طبق آمار رسمی، سرانه تولید زباله در مناطق شهری ایران حدود ۷۶۰ گرم در روز و در مناطق روستایی حدود ۴۸۵ گرم است. در تهران این رقم به حدود ۷۵۰ تا ۸۰۰ گرم می‌رسد. بیشترین سهم پسماند شهری مربوط به زباله‌های تر است که بیش از ۹۰ درصد کل پسماند تهران را تشکیل می‌دهد.

## تفکیک از مبدأ
با وجود اجرای طرح تفکیک از مبدأ در بسیاری از شهرها، تنها حدود ۱۰ درصد زباله‌ها در مبدأ تفکیک می‌شوند و بیش از ۹۰ درصد همچنان بدون جداسازی به مراکز دفن منتقل می‌شوند. در تهران نیز تنها ۱۵ تا ۲۰ درصد پلاستیک‌ها به‌طور واقعی بازیافت می‌شوند.
بندانگشتی|مجتمع پردازش و بازیافت زباله آرادکوه از تأسیسات دفع و بازیافت پسماندهای شهر تهران است که در بخش کهریزک شهرستان ری استان تهران واقع شده‌است. مجتمع آرادکوه در کیلومتر ۲۳ جاده قدیم تهران-قم و در جنوب کهریزک واقع شده‌است.

## وضعیت در تهران
در سال ۱۴۰۲، شهرداری تهران بیش از ۲ میلیون و ۱۸۰ هزار تن پسماند جمع‌آوری کرد که شامل ۹۱ درصد زباله تر و ۹ درصد زباله خشک بود. از میان زباله‌های خشک، کاغذ و مقوا با حدود ۴۹ هزار تن (۲۶٪) در رتبه اول و نایلون با ۱۲ درصد در رتبه دوم قرار دارند.

## چالش‌ها
* نرخ پایین بازیافت (۵–۱۰ درصد) در سطح ملی.
* کمبود زیرساخت‌ها و فناوری‌های مدرن در کارخانه‌های بازیافت.
* فرهنگ‌سازی ناکافی و آگاهی پایین شهروندان نسبت به تفکیک از مبدأ.
* مشکلات اقتصادی و نبود حمایت‌های کافی دولتی برای سرمایه‌گذاری بخش خصوصی.

## اقدامات و سیاست‌ها
* در استان قزوین برنامه‌هایی برای فرهنگ‌سازی عمومی در زمینه تفکیک پسماند از مبدأ اجرا شده است.
* شهرداری تهران برنامه جابجایی مرکز آرادکوه را در دستور کار قرار داده تا مشکلات زیست‌محیطی ناشی از دفن زباله کاهش یابد.
* جمع‌آوری واحدهای غیرمجاز بازیافت در شهرستان ری با هدف آزادسازی زمین‌های کشاورزی انجام شده است.

## جایگاه بین‌المللی
طبق گزارش رسمی مجلس شورای اسلامی، ایران تنها ۹ درصد زباله‌های شهری را بازیافت می‌کند، در حالی که در بسیاری از کشورها این نرخ بالای ۵۰ درصد است. این موضوع موجب شده ایران در مقایسه با کشورهای منطقه و جهان، جایگاه پایینی در حوزه بازیافت داشته باشد.

## چشم‌انداز
کارشناسان معتقدند برای بهبود وضعیت بازیافت در ایران باید:
* آموزش و فرهنگ‌سازی عمومی تقویت شود؛
* مراکز و کارخانه‌های بازیافت مدرن توسعه یابند؛
* سیاست‌های تشویقی برای بخش خصوصی ایجاد شود؛
* و از ظرفیت زباله‌های آلی در تولید کمپوست و انرژی استفاده گردد.

## منابع

رده:بازیافت در ایران
رده:بازیافت بر پایه کشور
رده:مسائل زیست‌محیطی در ایران
محمود حسن دیوبندی

**محمود حسن دیوبندی** (با عنوان مشهور «شیخ‌الهند»؛ ۱۸۵۱–۱۹۲۰) یکی از علمای مسلمان هندوستان و فعال جنبش استقلال هند بود که دانشگاه ملی اسلامیه را بنیان گذاشت و جنبش *نامه‌های ابریشمی* را برای آزادی هند راه‌اندازی کرد. او نخستین طلبه‌ای بود که در مدرسه علمیه دارالعلوم دیوبند تحصیل کرد. استادان او شامل محمدقاسم نانوتوی و محمود دیوبندی بودند و در زمینه تصوف، از امدادالله مهاجر مکی و رشید احمد گنگوهی اجازه‌نامه علمی دریافت کرد.

حسن مدیریت مدرسه دارالعلوم دیوبند را بر عهده داشت و سازمان‌هایی مانند *جامعه انصار* و *نظارۃ المعارف* را تأسیس کرد.  او ترجمه‌ای از قرآن به زبان اردو نگاشت و کتاب‌هایی مانند *ادله کامله*، *ایضاح الادله*، *احسن القرا* و *جهد المقّل* را تألیف کرد. او در دارالعلوم دیوبند به تدریس حدیث پرداخت و نسخه‌برداری و ویرایش *[[سنن ابوداود|سنن ابوداوود]]* را انجام داد. از شاگردان برجسته او می‌توان به اشرف‌علی تهانوی، انورشاه کشمیری، حسین احمد مدنی، کفایت‌الله دهلوی، ثناءالله امریتساری و عبیدالله سندی اشاره کرد.

حسن یکی از مخالفان سرسخت حکومت بریتانیا در هند بود. وی جنبش‌هایی برای سرنگونی سلطه بریتانیا راه‌اندازی کرد، اما در سال ۱۹۱۶ دستگیر و به زندان مالت منتقل شد. او در سال ۱۹۲۰ آزاد شد و از سوی کمیته خلافت، عنوان «شیخ‌الهند» (بزرگ هند) به او اهدا شد. او فتاوای دینی در حمایت از *جنبش عدم همکاری با بریتانیا* صادر کرد و در بخش‌های مختلف هند سفر کرد تا مسلمانان را به پیوستن به جنبش آزادی ترغیب کند. محمود حسن در نوامبر ۱۹۲۰ ریاست دومین نشست عمومی جمیعت علمای هند را بر عهده گرفت و به ریاست آن منصوب شد. دانشکده پزشکی شیخ‌الهند مولانا محمود حسن به یاد او نام‌گذاری شده است و در سال ۲۰۱۳، دولت هند تمبر یادبود جنبش نامه‌های ابریشمی او را منتشر کرد.
[بندانگشتی|دروازه مولانا محمود حسن [جامعه ملیه اسلامیه|دانشگاه ملی اسلامیه .]]

## منابع

رده:انقلابیون اهل هند
رده:مفسران قرآن
رده:ماتریدیه
رده:حنفی‌ها
رده:فقیهان حنفی
رده:عالمان اهل تسنن هند
رده:فعالان استقلال هند اهل اوتار پرادش
رده:دیوبندی‌ها
رده:درگذشتگان ۱۹۲۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۵۱ (میلادی)
رده:یادکردهای دارای منبع به زبان اردو
اس‌آی‌اس (سافت ایز استرانگ)

***اس‌آی‌اس (سافت ایز استرانگ)*** () نخستین آلبوم چندآهنگه (ئی‌پی) گروه دخترانهٔ کتس‌آی است. این اثر در ۱۶ اوت ۲۰۲۴ توسط هایب یوام‌جی و گفن رکوردز منتشر شد. پیش از انتشار این آلبوم چندآهنگه، دو تک‌آهنگ با نام‌های «دبیو» در ژوئن و «تاج» در ژوئیه منتشر شدند.

## پیش‌زمینه و انتشار
کتس‌آی از طریق برنامهٔ واقع‌نمای *دریم آکادمی* که با همکاری شرکت‌های هایب کورپوریشن و گفن رکوردز با هدف تشکیل یک گروه دخترانه برای فعالیت عمدتاً در ایالات متحده برگزار شد، شکل گرفت. این برنامه در نوامبر ۲۰۲۳ به پایان رسید.

در ۱۴ ژوئن ۲۰۲۴، هایب و گفن اعلام کردند که نخستین آلبوم چندآهنگه کتس‌آی در اوت همان سال منتشر خواهد شد و پیش از آن دو تک‌آهنگ از این آلبوم در تاریخ‌های ۲۸ ژوئن و ژوئیه عرضه می‌شود. تک‌آهنگ نخست با نام «دبیو» در ۲۴ ژوئن معرفی و چهار روز بعد منتشر شد. در همان روز انتشار «دبیو»، نام آلبوم *اس‌آی‌اس (سافت ایز استرانگ)* همراه با تاریخ انتشار آن یعنی ۱۶ اوت اعلام شد. پیش‌سفارش آلبوم از ۱۰ ژوئیه آغاز شد. تک‌آهنگ دوم با عنوان «تاج» در ۲۳ ژوئیه معرفی و در ۲۶ ژوئیه منتشر شد. فهرست قطعات آلبوم نیز در ۲ اوت اعلام شد.

در ۹ و ۱۰ اوت، دو مجموعه عکس مفهومی با عناوین «استرانگ» و «سافت» منتشر شدند. در مجموعهٔ «استرانگ»، اعضای کتس‌آی با پوشش عروسک‌های چینی نمایندهٔ خود که روی جلد تک‌آهنگ‌های «دبیو» و «تاچ» دیده می‌شوند، ظاهر شده‌اند و در برابر پس‌زمینهٔ سفید، ژست مشابهی با همان عروسک‌ها گرفته‌اند. در مجموعهٔ «سافت»، اعضا در مقابل پس‌زمینه‌ای شبیه یک فروشگاه عتیقه قرار گرفته‌اند. برخی از عکس‌های مجموعهٔ «سافت» اعضا را در لباس‌هایی مرتبط با نمادهای *دریم آکادمی* آن‌ها نشان می‌دهد. در ۱۴ اوت، هایلایت مِدلی آلبوم منتشر شد و در نهایت *اس‌آی‌اس (سافت ایز استرانگ)* در ۱۶ اوت به صورت جهانی عرضه شد.

## منابع

رده:آلبوم‌های چندآهنگه دنس‌پاپ
رده:آلبوم‌های چندآهنگه نخست ۲۰۲۴ (میلادی)
رده:آلبوم‌های چندآهنگه هایب کورپوریشن
آشوب زیبا (آلبوم چندآهنگه)

***آشوب زیبا*** () دومین آلبوم چندآهنگه (ئی‌پی) گروه دخترانهٔ کتس‌آی است که در ۲۷ ژوئن ۲۰۲۵ توسط هایب یوام‌جی و گفن رکوردز منتشر شد. نخستین تک‌آهنگ این آلبوم با عنوان «Gnarly» نخستین حضور گروه را در ''بیلبورد'' هات ۱۰۰ رقم زد. «گابریلا»، تک‌آهنگ با الهام از موسیقی لاتین، یک هفته پیش از تاریخ انتشار جهانی آلبوم عرضه شد و تک‌آهنگ پایانی، «Gameboy» هم‌زمان با انتشار آلبوم منتشر شد.

پس از انتشار آلبوم، این اثر در جدول‌های هفتگی موسیقی در چهارده منطقه جای گرفت و در کشورهایی مانند بلژیک، کره جنوبی و ایالات متحده، به ده جایگاه برتر رسید. حضور آلبوم در جدول ''بیلبورد'' ۲۰۰ آمریکا نشان‌دهندهٔ رشد گروه از زمان نخستین آلبوم چندآهنگهٔ آن‌ها بود، زیرا این نخستین ورود آن‌ها به ده جایگاه برتر این جدول محسوب می‌شد.

برای حمایت از این آلبوم، کتس‌آی قرار است نخستین تور کنسرت خود به نام تور آشوب زیبا در نوامبر ۲۰۲۵ برگزار کند.

## منابع

رده:آلبوم‌های چندآهنگه هایب کورپوریشن
رده:آلبوم‌های چندآهنگه دنس‌پاپ
رده:آلبوم‌های تهیه‌شده توسط بانگ شی‌هیوک
رده:آلبوم‌های تهیه‌شده توسط اندرو وات
رده:آلبوم‌های چندآهنگه ۲۰۲۵ (میلادی)
دل و دیوار

**دل و دیوار**  و  فیلمی هندی محصول سال ۱۹۷۸ و به کارگردانی کی. باپایا است. در این فیلم بازیگرانی همچون جیتندرا، موشومی چاترجی، آشوک کومار، ساریکا، پریم چوپرا، نیروپا روی و کامینی کاشال ایفای نقش کرده‌اند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌های هندی‌زبان دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌ها به کارگردانی کی. باپایا
رده:فیلم با آهنگ‌سازی لاکسمیکانت-پیارلال
تولید فرکانس مجموع

**تولید فرکانس مجموع** (**اِس‌اِف‌جی**)   یا **تولید بسامدِمجموع** یک فرایند نوری غیرخطی مرتبه دوم است که بر اساس ترکیب دو فوتون ورودی در فرکانس‌های (بسامدهای)\omega_1 و \omega_2 برای تولید فوتون سوم در فرکانس \omega_3 . مانند هر مورد دیگری \chi^{(2)} پدیده نوری در اپتیک غیرخطی، این تنها در شرایطی می‌تواند رخ دهد که: نور با ماده‌ای که فاقد تقارن‌مرکزی است (مثلاً سطوح و فصل‌مشترک‌ها) در برهم‌کُنش‌کردن باشد؛ نور شدت بسیار بالایی داشته باشد (معمولاً از یک لیزر پالسی). تولید فرکانس‌مجموع یک «فرآیند پارامتری» است، به این معنی که فوتون‌ها از قانون پایستگی انرژی پیروی می‌کنند و ماده بدون تغییر باقی می‌ماند:

: \hbar\omega_3 = \hbar\omega_1 + \hbar\omega_2 

## تولید هارمونیک-دوم
یک مورد خاص از تولید فرکانس‌مجموع، تولید هارمونیک دوم است که در آن \omega_1=\omega_2 . در واقع، در فیزیک تجربی، این رایج‌ترین نوع تولید فرکانس‌مجموع است. دلیل این امر این است که در تولید هارمونیک دوم، فقط به یک پرتو نور ورودی نیاز است، اما اگر \omega_1\neq\omega_2 ، دو پرتو همزمان مورد نیاز است که تنظیم آنها می‌تواند دشوارتر باشد. در عمل، اصطلاح «تولید فرکانس‌مجموع» معمولاً به مورد کمتر رایجی اشاره دارد که در آن \omega_1\neq\omega_2 .

## تطبیق‌سازی فاز
برای اینکه تولید فرکانس‌مجموع به‌طور مؤثر انجام شود، شرایط تطبیق‌سازی-فاز باید برقرار باشد:

: \hbar k_3 \approx \hbar k_1 + \hbar k_2 

که‌اینجا k_1,k_2,k_3 عددموج‌های زاویه‌ای سه موج هنگام عبور از محیط هستند. (توجه داشته باشید که این معادله شبیه معادله پایستگی تکانه است) با برآورده شدن دقیق‌تر این شرط، تولید فرکانس‌مجموع‌ها کارآمدتر می‌شود.

## طیف‌سنجی تولید فرکانس مجموع
طیف‌سنجی تولید فرکانس‌مجموع از دو پرتو لیزر که در یک پهنه‌مرزی ترکیب شده‌اند، برای تولید یک پرتو خروجی با فرکانسی برابر با مجموع دو فرکانس ورودی استفاده می‌کند. طیف‌سنجی تولید فرکانس مجموع برای تحلیل سطوح و پهنه‌مرزی استفاده می‌شود و اطلاعات مکمل طیف‌سنجی فروسرخ و رامان را حمل می‌کند.

## منابع

رده:علم سطح
رده:نورشناسی غیرخطی
آرش (روایت علی محمدی کلاگر)

**آرش** (انگلیسی *The Epic of Arash*) یک روایت صوتی بر اساس نمایشنامهٔ *[[آرش (نمایشنامه)|آرش]]* اثر بهرام بیضایی است که در سال ۲۰۲۴ توسط علی محمدی کلاگر منتشر شد. این آلبوم در ژانر **گفتار هنری** همراه با **موسیقی سینماتیک** و **دراماتیک** ساخته شده و مدت آن حدود ۹۰ دقیقه است. اثر به‌طور هم‌زمان در بیش از بیست پلتفرم جهانی از جمله اسپاتیفای، اپل موزیک، یوتیوب و آمازون موزیک منتشر شد.

## پیشینه نمایشنامه
نمایشنامهٔ *آرش* در سال ۱۳۴۷ توسط بهرام بیضایی نوشته شد. این متن بازخوانی اسطورهٔ کهن آرش کمانگیر است و در آن قهرمان به‌جای پهلوانی افسانه‌ای، انسانی معمولی و اندیشمند تصویر می‌شود که با آگاهی کامل از سرنوشت خود، تیر را برای تعیین مرز میان ایران و توران پرتاب می‌کند. این اثر از مهم‌ترین نمونه‌های اقتباس مدرن از اساطیر ایرانی در ادبیات نمایشی معاصر به‌شمار می‌رود.  

## روایت صوتی علی محمدی کلاگر
در نسخهٔ صوتی کلاگر، متن بیضایی بدون تغییر بازخوانی شده است. او برای تمامی لحظه‌های داستان موسیقی اختصاصی ساخته و تلاش کرده گفتار و موسیقی به‌صورت هم‌زمان پیش بروند. این ترکیب با هدف ایجاد فضاسازی دراماتیک طراحی شده تا شنونده تجربه‌ای نزدیک به یک فیلم سینمایی داشته باشد.  

کلاگر در این پروژه مسئولیت **آهنگسازی**، **تنظیم** و **خوانش متن** را بر عهده داشته است. گرچه آلبوم در پلتفرم‌ها به چند بخش تقسیم شده، اما به‌عنوان یک اثر پیوسته و یک‌نفس شنیدنی طراحی شده است.  

## ویژگی موسیقایی
موسیقی این آلبوم در سبک **سینماتیک** و **دراماتیک** ساخته شده است. در این روایت، موسیقی نقش فضاسازی و تقویت لحن نمایشی دارد و شنونده را به تجربه‌ای شنیداری-تصویری نزدیک می‌کند.  

## تمایز با دیگر روایت‌ها
این روایت صوتی مبتنی بر نمایشنامهٔ بیضایی است و از روایت‌های دیگر آرش متمایز است. در شاهنامه، آرش کمانگیر شخصیتی اسطوره‌ای است و در منظومهٔ سیاوش کسرایی، پهلوانی حماسی؛ اما در روایت بیضایی و نسخهٔ صوتی کلاگر، آرش انسانی عادی است که تصمیمی آگاهانه برای فداکاری می‌گیرد.  

## منابع

رده:نمایش‌نامه‌ها
جنگ فرسایشی (ابهام‌زدایی)

**[[جنگ فرسایشی]]** یک راهبرد نظامی است. همچنین می‌تواند به موارد زیر اشاره داشته باشد:
* جنگ فرسایشی (۱۹۶۷–۱۹۷۰)
* جنگ فرسایشی (نظریه بازی‌ها)
مناطق فدرال عراق

طبق قانون اساسی عراق، جمهوری عراق، از پایتخت، مناطق فدرال، استان‌های غیرمتمرکز و همچنین ادارات محلی، تشکیل شده است. ماده ۱۱۷ قانون اساسی، اقلیم کردستان را به عنوان یک منطقه فدرال، به رسمیت می‌شناسد و از ژوئیه ۲۰۲۳، این منطقه، تنها منطقه فدرال در کشور است.

## جستارهای وابسته
* استان‌های عراق
* تقسیم عراق
* درگیری عراق و کردها

## منابع

رده:تقسیمات اداری سطح اول بر پایه کشور
رده:زیربخش‌های عراق
رده:زیربخش‌های کشور آسیا
رده:فهرست‌های تقسیم‌بندی کشوری
رده:فهرست‌های مرتبط با جغرافیای عراق
وزیر دفاع استرالیا

**وزیر دفاع استرالیا** () از وزرای ایالت مشترک‌المنافع استرالیا است که به عنوان رئیس وزارت دفاع، مسئول نظارت بر سازماندهی، اجرا و تدوین سیاست استراتژیک در امور دفاعی و نظامی است. وزیر دفاع مسئول سازمان دفاعی استرالیا، از جمله نیروی دفاعی استرالیا است. وزیر دفاع فعلی ریچارد مارلز است که همزمان به عنوان معاون نخست وزیر استرالیا نیز فعالیت می‌کند و در ماه مه ۲۰۲۲ پس از انتخابات فدرال استرالیا در سال ۲۰۲۲ توسط نخست وزیر آنتونی آلبانیزی انتخاب شده است.

از آنجایی که وزیر دفاع مسئول مدیریت نیروهای دفاعی و نظامی استرالیا و پاسخگویی این وزارتخانه به پارلمان است، وزیر دفاع طبق بخش ۶۳ قانون خدمات عمومی ۱۹۹۹ و الزامات گزارش‌های سالانه از کمیته مشترک پارلمانی در مورد حساب‌های عمومی و حسابرسی موظف است پس از پایان هر سال مالی، گزارشی را به وزرای مسئول در مورد فعالیت‌های وزارت دفاع برای ارائه به پارلمان ارائه دهد.

وزیر دفاع استرالیا یکی از تنها چهار سمت وزارتی (به همراه نخست‌وزیر، دادستان کل و خزانه‌دار) است که از زمان فدراسیون استرالیا وجود داشته است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* 

رده:نیروی نظامی استرالیا
رده:وزیران دفاع استرالیا
ریچارد مارلز

**ریچارد مارلز** (؛ زادهٔ ) سیاستمدار و حقوق‌دان استرالیایی است که به عنوان نوزدهمین معاون نخست‌وزیر استرالیا فعالیت می‌کند و از ماه مه ۲۰۲۲ وزیر دفاع استرالیا است. او از سال ۲۰۱۹ معاون رهبر حزب کارگر بوده و از سال ۲۰۰۷ به عنوان عضو پارلمان برای بخش ویکتوریایی کوریو فعالیت کرده است.

او در جیلونگ، ویکتوریا بزرگ شده و حرفه‌اش وکالت است. او از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۷ دستیار دبیر شورای اتحادیه‌های کارگری استرالیا بود. او در انتخابات فدرال ۲۰۰۷، پس از شکست دادن نماینده فعلی حزب کارگر، گاوان اوکانر، برای انتخاب اولیه در کرسی کوریو، به مجلس نمایندگان انتخاب شد. مارلز در سال ۲۰۰۹ به عنوان دبیر پارلمان منصوب شد و در سال ۲۰۱۳ به‌طور خلاصه به عنوان وزیر تجارت خدمت کرد و از بازگشت کوین راد به عنوان نخست‌وزیر حمایت کرد. او پس از شکست حزب کارگر استرالیا در انتخابات ۲۰۱۳ به کابینه سایه منصوب شد و به یکی از چهره‌های ارشد جناح راست کارگری تبدیل شد.

مارلز پس از انتخابات ۲۰۱۹ به عنوان معاون رهبر آنتونی آلبانیزی انتخاب شد و معاون رهبر اپوزیسیون شد. پس از پیروزی حزب کارگر استرالیا در انتخابات ۲۰۲۲، او به عنوان معاون نخست‌وزیر و وزیر دفاع منصوب شد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* 

رده:اعضای اتحادیه‌های صنفی اهل استرالیا
رده:اعضای کابینه استرالیا
رده:اعضای مجلس استرالیا از حزب کارگر استرالیا
رده:افراد زنده
رده:جمهوری‌خواهان اهل استرالیا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملبورن
رده:زادگان ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:سلیسیترهای استرالیا
رده:معاونان نخست‌وزیران استرالیا
رده:نمایندگان پارلمان استرالیا
معاهده نووگورود (۱۳۲۶)

**معاهده نووگورود** (؛ ) در ۳ ژوئن ۱۳۲۶ در ولیکی نووگورود امضا شد. نروژی-نوگورودیان درگیری‌های مرزی در منطقه دورتر شمالی فینمارک. این شرایط یک آتش بس برای ۱۰ سال بود. چند سال قبل در سال ۱۳۲۳، جمهوری نووگورود درگیری خود با سوئد را در معاهده نوتبرگ حل و فصل کرده بود.

این معاهده مرز را مشخص نمی‌کرد، بلکه تصریح می‌کرد که کدام بخش از مردم سامی به نروژ و کدام بخش به نووگورود خراج بپردازند و نوعی منطقه حائل بین کشورها ایجاد می‌کرد. این معاهده تا قرن نوزدهم معتبر بود و هرگز توسط هیچ یک از قدرت‌ها لغو نشد. در نهایت به وضعیتی منجر شد که مردم سامی آزادانه مورد استثمار قرار گرفتند و برخی از آنها مجبور شدند همزمان به همه قدرت‌های اطراف، از جمله به بیرکارل‌ها از فنلاند سوئدی، مالیات بپردازند.

## منابع

* 

رده:اروپا در ۱۳۲۶ (میلادی)
رده:روسیه در سده ۱۴ (میلادی)
رده:معاهده‌های نروژ
رده:نروژ در سده ۱۴ (میلادی)
معاون نخست‌وزیر استرالیا

**معاون نخست‌وزیر استرالیا** () معاون رئیس اجرایی و دومین مقام عالی‌رتبه دولت استرالیا است. سمت معاون نخست‌وزیر رسماً در سال ۱۹۶۸ به عنوان یک مجموعه وزارتخانه ایجاد شد، اگرچه این عنوان سال‌ها پیش از آن به‌طور غیررسمی مورد استفاده قرار می‌گرفت. معاون نخست‌وزیر توسط فرماندار کل و به توصیه نخست‌وزیر منصوب می‌شود. هنگامی که استرالیا دارای دولت کارگری است، معاون رهبر حزب پارلمانی سمت معاون نخست‌وزیر را بر عهده دارد. هنگامی که استرالیا دارای دولت ائتلافی است، توافق ائتلاف مقرر می‌دارد که همه اعضای ائتلاف از نخست‌وزیر شدن رهبر حزب لیبرال و معاون نخست‌وزیر شدن رهبر حزب ملی حمایت کنند.

بحران صلاحیت پارلمان استرالیا در سال‌های ۲۰۱۷–۲۰۱۸ منجر به خالی شدن این سمت برای اولین بار از زمان ایجاد رسمی آن شد. بارنابی جویس، که در آن زمان نخست‌وزیر بود، در ۲۷ اکتبر ۲۰۱۷ توسط دادگاه عالی استرالیا که به عنوان دادگاه رسیدگی به اختلافات مالیاتی فعالیت می‌کرد، فاقد صلاحیت عضویت در پارلمان شناخته شد، زیرا او در زمان انتخابش، برخلاف بخش ۴۴ قانون اساسی استرالیا، تابعیت نیوزیلند را داشت. جولی بیشاپ در مدت خالی بودن سمت معاون نخست‌وزیری، به جای نخست‌وزیر عمل می‌کرد. جویس پس از پیروزی در انتخابات میان‌دوره‌ای برای کرسی نیوانگلند، چند روز قبل، در ۶ دسامبر ۲۰۱۷ این سمت را دوباره به دست آورد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:معاونان نخست‌وزیران استرالیا
رده:نخست‌وزیر استرالیا
آندرس بور

**آندرس بور** (قبل از رسیدن به مقام والا **آندریاس بورئوس**؛ ؛ ۱۴ اوت ۱۵۷۱ – ۴ فوریه ۱۶۴۶or ) نقشه‌نگار، جغرافی‌دان، و ریاضی‌دان اهل سوئد بود.

او یک نقشه‌کش سوئدی بود که «پدر نقشه‌کشی سوئد» محسوب می‌شود. او در دفتر سلطنتی (پیشگام دفاتر دولتی) کار می‌کرد و در سال ۱۶۰۳ توسط پادشاه آینده شارل نهم مأمور تهیه نقشه‌ای از کشورهای نوردیک شد. او در سال ۱۶۱۱ اولین نقشه را که بخش‌های شمالی سوئد را پوشش می‌داد، تهیه کرد. این نقشه به طور قابل توجهی دقیق‌تر از تلاش‌های قبلی برای نقشه‌برداری بود و اولین نقشه واقعی سوئد نامیده می‌شود. پس از آن در سال ۱۶۲۶ نقشه جامع‌تری از اسکاندیناوی تهیه شد که برای نسل‌ها به الگویی برای نقشه‌برداران تبدیل شد. در سال ۱۶۲۸، او «عملاً» اولین رئیس «لانتمتریت»، سازمان نقشه‌برداری، کاداستر و ثبت زمین سوئد، شد. او در سال ۱۶۲۴ به مقام والا رسید.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:درگذشتگان ۱۶۴۶ (میلادی)
رده:زادگان ۱۵۷۱ (میلادی)
مقام والا

مقام والا  به معنای اعطای مقام نجیب‌زادگی است - یعنی وارد کردن یک فرد به طبقه اجتماعی اشراف. در حال حاضر تنها چند پادشاهی هنوز به مردم مقام اشرافی اعطا می‌کنند؛ از جمله اسپانیا، بریتانیا، بلژیک و واتیکان. بسته به زمان و منطقه، قوانین مختلفی حاکم بر این بوده‌اند که چه کسی و چگونه می‌تواند به مقام اشرافی برسد. به طور معمول، مقام اشرافی به افرادی اعطا می‌شد که به مونارک کمک کرده بودند. در برخی کشورها (به عنوان مثال فرانسه تحت رژیم پیشین)، این امر به خرید حق امتیاز اشرافیت تبدیل شد، که به موجب آن افراد عادی ثروتمند (به عنوان مثال بازرگانان) می‌توانستند عنوان اشرافی را خریداری کنند.

## جستارهای وابسته
* گایتانو موسکا
* شایسته‌سالاری
* مقام اعیانی
* تحرک اجتماعی

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:نجیب‌زادگی
اقدام صنعتی

**اقدام صنعتی** () یا **اعتراض صنعتی** نمایش موقت نارضایتی کارمندان، به ویژه اعتصاب یا کاهش سرعت یا تلاش برای کسب قدرت، برای اعتراض به شرایط بد کاری یا دستمزد پایین و افزایش قدرت چانه‌زنی با کارفرما است و با هدف مجبور کردن کارفرما به بهبود شرایط از طریق کاهش بهره‌وری در محل کار انجام می‌شود

اقدام صنعتی معمولاً توسط اتحادیه‌های کارگری، سایر نیروهای کار سازمان‌یافته یا جنبش‌های کارگری سازماندهی می‌شود، که معمولاً زمانی اتفاق می‌افتد که کارمندان به دلیل فسخ قرارداد و بدون دستیابی به توافق با کارفرما از کار اخراج می‌شوند. اغلب از آن به عنوان حسن تعبیری برای اعتصاب یا اعتصاب سراسری استفاده و تفسیر می‌شود، اما دامنه آن بسیار گسترده‌تر است. اقدام صنعتی ممکن است در چارچوب یک اختلاف کارگری رخ دهد یا ممکن است برای ایجاد تغییر سیاسی یا اجتماعی باشد. این شکل از ارتباط، تنها وسیله آنها برای ابراز نگرانی‌هایشان در مورد ایمنی و مزایا است.

## جستارهای وابسته
* ایستادگی مدنی
* مقاومت بدون خشونت

## منابع

* 

رده:درگیری‌های کاری
بدجنس (فیلم)

***بدجنس*** یا ***شرور*** () یک فیلم ترسناک آمریکایی به نویسندگی و کارگردانی برایان برتینو است. در این فیلم بازیگرانی همچون داکوتا فانینگ، کاترین هانتر، ماری مک‌کورمک، ریچل بلانچارد و دوین نکودا ایفای نقش کردند.

نمایش افتتاحیه جهانی *بدجنس* در ۱۹ سپتامبر ۲۰۲۵ و در طی جشنواره فنتستیک فست بود و سپس به‌طور همزمان در سرویس پارامونت پلاس و همچنین به صورت دیجیتال و ویدئو به‌درخواست در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵ منتشر شد.

## بازیگران
* داکوتا فانینگ در نقش پالی
* کاترین هانتر
* ماری مک‌کورمک
* ریچل بلانچارد در نقش لینی
* دوین نکودا
* کارن کلیش

## تولید
در فوریه ۲۰۲۴ گزارش شد که فیلم ترسناکی به نام *بدجنس* به نویسندگی و کارگردانی برایان برتینو توسط شرکت اطلس انترتینمنت در حال تولید است و داکوتا فانینگ نقش اصلی آن را ایفا می‌کند.

تصویربرداری اصلی در اتاوا، انتاریو، کانادا از ۲۲ مارس ۲۰۲۴ آغاز شد و در ۱۰ مه همان سال به پایان رسید.

در آوریل ۲۰۲۴، کاترین هانتر، ماری مک‌کورمک، ریچل بلانچارد، دوین نکودا، کلیا اسکات و امیلی میچل به جمع بازیگران اضافه شدند.

## انتشار
*بدجنس* در ابتدا برای اکران سینمایی در تاریخ‌های ۸ اوت ۲۰۲۵ و ۲۸ فوریه ۲۰۲۵ برنامه‌ریزی شده بود، اما در دسامبر ۲۰۲۴ از برنامه اکران شرکت پارامونت حذف شد.

در اوت ۲۰۲۵ اعلام شد که اکران سینمایی این فیلم لغو شده و به جای آن، در سرویس پارامونت پلاس و قالب‌های دیجیتال در ۱۰ اکتبر ۲۰۲۵ منتشر خواهد شد. این فیلم نخستین نمایش جهانی خود را در جشنواره فنتستیک فست در ۱۹ سپتامبر ۲۰۲۵ داشت.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم با ۲ تاریخ اکران
رده:فیلم‌های ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های اطلس انترتینمنت
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های ترسناک ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های ترسناک آمریکایی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در اتاوا
هرس بوته رز

***هرس بوته رز*** () یک فیلم درام دلهره‌آور به کارگردانی کریم عینوز و نویسندگی افتیمیس فیلیپو است. این اثر بازسازی انگلیسی‌زبان فیلم نخست مارکو بلوکیو با عنوان *[[مشت‌ها در جیب]]* (۱۹۶۵) است. در این فیلم رایلی کیئو، کلوم ترنر، ال فانینگ، جیمی بل، تریسی لتس و پاملا اندرسون ایفای نقش کردند.

## بازیگران
* رایلی کیئو
* کلوم ترنر
* ال فانینگ
* جیمی بل
* تریسی لتس
* پاملا اندرسون
* النا آنایا
* لوکاس گیج

## تولید
فیلم توسط اپارتمنت پیکچرز با همکاری مچ فکتوری پروداکشنز، موبی، کاواک فیلم و رای سینما تهیه شده و کارگردانی آن بر عهدهٔ کریم عینوز است. فیلم‌نامه توسط افتیمیس فیلیپو نوشته شده و اقتباسی از نخستین فیلم بلند مارکو بلوکیو با عنوان *[[مشت‌ها در جیب]]* (۱۹۶۵) است. ویولا فوگن و مایکل وبر از شرکت مچ فکتوری تهیه‌کنندگان فیلم هستند و همچنین مسئولیت فروش آن را بر عهده دارند.

در مهٔ ۲۰۲۳، کریستن استوارت، جاش اوکانر و ال فانینگ به بازیگران فیلم *Rosebushpruning* پیوستند. در سپتامبر ۲۰۲۴ اعلام شد که به دلیل تداخل برنامه‌ها، رایلی کیئو و کلوم ترنر جایگزین استوارت و اوکانر شده‌اند. در همین زمان، بازیگران دیگری از جمله جیمی بل، لوکاس گیج، تریسی لتس، النا آنایا و پاملا اندرسون نیز به پروژه پیوستند و عنوان فیلم به *Rosebush Pruning* تغییر یافت.

فیلم‌برداری اصلی در اسپانیا از ۲۶ سپتامبر آغاز شد و در ۹ نوامبر به پایان رسید و حدود ۳۵ روز طول کشید. مکان‌های فیلمبرداری شامل کاستلترچول، کاتالونیا بود. تا فوریهٔ ۲۰۲۵، فیلمبرداری *هرس بوته رز* به‌طور کامل به پایان رسید.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌های اکران آینده انگلیسی‌زبان
رده:فیلم‌های اکران آینده
رده:فیلم‌های بازخلق‌شده ایتالیا
رده:فیلم‌های درام آمریکایی
رده:فیلم‌ها به کارگردانی کریم عینوز
کارتا مارینا

**کارتا مارینا** () نام لاتین برای *نقشه دریایی و توصیف سرزمین‌های شمالی* است و معمولاً به صورت خلاصه ****) نامیده می‌شود. این اولین نقشه از کشورهای نوردیک است که جزئیات و نام مکان‌ها را ارائه می‌دهد. این نقشه توسط اولاس مگنوس سوئدی ایجاد و در ابتدا در سال ۱۵۳۹ منتشر شد. تنها دو نقشه قدیمی‌تر از کشورهای نوردیک شناخته شده است، نقشه‌های یاکوب زیگلر (استراسبورگ، ۱۵۳۲) و کلودیوس کلاوس (قرن ۱۵).

در مرکز نقشه اسکاندیا قرار دارد که در بزرگترین اندازه متن روی نقشه نشان داده شده و در وسط سوئد قرار گرفته است. این نقشه سرزمین‌های نوردیک «Svecia» (سویالاند) و «Gothia» (یوتالند) (هر دو منطقه در سوئد)، «Norvegia» (نروژ)، Dania (دانمارک)، Islandia (ایسلند)، Finlandia (فنلاند)، Lituania  (لیتوانی) و لیوونی (استونی و لتونی) را پوشش می‌دهد. این نقشه با طول و عرض جغرافیایی از ۵۵ درجه تا مدار شمالگان قاب‌بندی شده است.

این نقشه با عرض ۱.۷۰ متر و ارتفاع ۱.۲۵ متر، به صورت سیاه و سفید از نه بلوک چاپ چوبی به ابعاد ۵۵ در ۴۰ سانتی‌متر که از غرب به شرق و شمال به جنوب به ترتیب قرار گرفته‌اند و در مرکز با حروف A تا I مشخص شده‌اند، چاپ شده است.

## تاریخچه
[بندانگشتی|''کارتا مارینا'' در [کارولینا ردیویوا به نمایش گذاشته شده است.]]

این نقشه در رم در سال‌های ۱۵۲۷-۱۵۳۹ توسط اولاس مگنوس (۱۴۹۰-۱۵۵۷) ایجاد شد، که در یک سفر دیپلماتیک وارد دولت سوئد شد و احتمالاً به این دلیل که برادرش یوهانس مگنوس درگیر یک دشمنی مذهبی با شاه گوستاو اول شد، در آنجا ماند.

برای ساخت نقشه، مگنوس از منابع باستانی متنوعی از جمله نقشه بطلمیوس در ''Geographia'' و منابع معاصر مانند کار ستاره‌شناس یاکوب زیگلر استفاده کرد. مگنوس علاوه بر منابع نقشه‌برداری، به توصیفات دریانوردان و مشاهدات خود نیز تکیه کرد.

تهیه نقشه ۱۲ سال طول کشید و اولین نسخه‌ها در سال ۱۵۳۹ در ونیز چاپ شدند.

اولائوس نقشه را با ''Historia de gentibus septentrionalibus'' ("شرح مردمان شمالی") که در سال ۱۵۵۵ در رم چاپ شد، تکمیل کرد. این یادداشت‌های لاتین توسط اولئوس به ایتالیایی (۱۵۶۵) و آلمانی (۱۵۶۷) ترجمه شدند.

## نسخه‌های باقی‌مانده
بندانگشتی|نسخه اصلی خاکستری Carta Marina در اوپسالا
تمام نسخه‌های نقشه اصلی پس از سال ۱۵۷۴ از دسترس عموم خارج شدند و نقشه تا حد زیادی فراموش شد - شاید به این دلیل که تعداد کمی از نسخه‌ها چاپ شدند و پاپ پائولوس سوم ادعای "حق چاپ" ۱۰ ساله کرد. بعداً به طور گسترده مورد تردید قرار گرفت که آیا این نقشه اصلاً وجود داشته است یا خیر.

در سال ۱۸۸۶، اسکار برنر نسخه‌ای را در *[[کتابخانه ایالتی بایرن|Hof- und Staatsbibliothek]]* در مونیخ، جایی که در حال حاضر در آن قرار دارد، پیدا کرد. در سال ۱۹۶۱، نسخه دیگری در سوئیس پیدا شد که سال بعد توسط کتابخانه دانشگاه اوپسالا به سوئد آورده شد. از سال ۲۰۰۷، این نسخه در کتابخانه کارولینا ردیویوا نگهداری می‌شود. نسخه‌ها کمی با یکدیگر متفاوت هستند.

## اقتباس‌ها
یک اقتباس کوچک‌شده از نسخه «اوپسالا» یا مشابه آن توسط آنتونیو لافرری در سال ۱۵۷۲ در رم چاپ شد.

## جستارهای وابسته
* مارتین والدسیمولر

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:تاریخ اسکاندیناوی
اختلاف زمانی بین دو گوش

**اختلاف زمانی بین‌دوگوش** (**آی‌تی‌دی**)   تفاوت زمانی است که طول می‌کشد تا یک منبع صدا به گوش چپ و راست برسد. اگر منبع صدا در سمت چپ جلوی گوش باشد، صدا ابتدا به گوش چپ و اگر منبع صدا در سمت راست جلوی گوش باشد، صدا ابتدا به گوش راست می‌رسد.

## مدل اختلاف زمان بین‌دوگوش
اختلاف زمان بین‌دوگوش و اختلاف شدت بین‌دوگوش نسبتاً به راحتی قابل کنترل هستند و از دهه ۱۹۶۰ و قبل از آن به‌طور گسترده مورد استفاده قرار گرفته‌اند. دو مدل معمول برای اختلاف زمان بین‌دوگوش وجود دارد:

طبق گفته کوهن، سرعت صوت عبارت است از c ، فرکانس f ، شعاع سطح مقطع افقی سر انسان وقتی به صورت دایره در نظر گرفته شود، برابر است با a هنگامی‌که k=2\pi f/c، اگر ka  داریم:

ITD=\frac{3a}{c}\sin\theta

هنگامی که ka>>1

ITD=\frac{2a}{c}\sin\theta

برای مثال، a=0.09 ، c=340 ، \theta=\pi/2 سپس، ITD=0.53ms یا 0.79ms  می‌شود.

وودورث و شلوسبرگ تقریب دیگری ارائه می‌دهند که بیان می‌کند:

ITD=a(\sin\theta+\theta)/c

برای مثال، a=0.09 ، c=340 ، \theta=\pi/2 بنابراین، ITD=0.68ms  می‌شود.

## منابع

## برای مطالعه بیشتر
* اختلاف شدت بین‌دوگوش (IID)، اختلاف سطح بین‌دوگوش (ILD)
* تابع انتقال مرتبط با سر (HRTF)
* اثر دوگوشی
رده:صوت
رده:صوت‌شناسی
رده:مهندسی صدا
خانه‌ای از دینامیت

***خانه‌ای از دینامیت*** () فیلم دلهره‌آور سیاسی آمریکایی به کارگردانی کاترین بیگلو و نویسندگی نوآ اوپنهایم است.
ادریس البا، ربکا فرگوسن، گابریل باسو، جرد هریس، تریسی لتس، آنتونی راموس، موزس اینگرام، جونا هاوئر کینگ، گرتا لی و جیسون کلارک در این فیلم ایفای نقش کردند. داستان فیلم واکنش مقامات دولت ایالات متحده به پرتاب یک موشک هسته‌ای از سوی دشمن ناشناس را دنبال می‌کند. این فیلم در ۲ سپتامبر ۲۰۲۵ در بخش رقابت اصلی هشتاد و دومین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم ونیز برای نخستین بار به نمایش درمی‌آید؛ جایی که برای دریافت شیر طلایی نامزد شده است. اکران محدود فیلم از ۳ اکتبر ۲۰۲۵ در بریتانیا آغاز می‌شود و سپس از ۱۰ اکتبر در ایالات متحده ادامه می‌یابد، پیش از آنکه از ۲۴ اکتبر به صورت جهانی از طریق نتفلیکس پخش شود.

## داستان
گروهی از مقامات کاخ سفید تلاش می‌کنند با حمله موشکی قریب‌الوقوع به ایالات متحده مقابله کنند.

## تولید
در مه ۲۰۲۴ اعلام شد که کاترین بیگلو کارگردانی یک فیلم دلهره‌آور برای نتفلیکس را بر عهده خواهد داشت؛ این نخستین فیلم بلند او پس از *[[دیترویت (فیلم)|دیترویت]]* (۲۰۱۷) است. در ژوئن همان سال، ادریس البا، ربکا فرگوسن، گابریل باسو، جرد هریس و گرتا لی به گروه بازیگران پیوستند. ۳ در اوت، تریسی لتس و موزس اینگرام اضافه شدند. در سپتامبر، آنتونی راموس، برایان تی، جونا هاوئر کینگ، کایل آلن، فرانچسکا کارپانینی، ابوبکر علی، مالاکای بیزلی، امینا نیوس و جیسون کلارک به جمع بازیگران ملحق شدند. در اکتبر، بنگا آکینابه نیز به بازیگران اضافه شد. در ۲۴ اکتبر گزارش شد که فیلم‌برداری اصلی در ترنتون، نیوجرسی آغاز شده است. در دسامبر اعلام شد که فیلم وارد مرحلهٔ پساتولید شده است.

## انتشار
در ژوئن ۲۰۲۵، عنوان فیلم مشخص شد و اعلام شد که نام آن *خانه‌ای از دینامیت* است. این فیلم قرار است ابتدا به صورت اکران محدود در ایالات متحده در اکتبر ۲۰۲۵ نمایش داده شود و سپس از ۲۴ اکتبر از طریق نتفلیکس در دسترس قرار گیرد. در اوت ۲۰۲۵، اعلام شد که فیلم در برخی سینماهای بریتانیا در ۳ اکتبر ۲۰۲۵ و به صورت جهانی در ۱۰ اکتبر اکران خواهد شد.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم با ۲ تاریخ اکران
رده:فیلم‌های ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های اکران آینده انگلیسی‌زبان
رده:فیلم‌های اکران آینده
رده:فیلم‌های دلهره‌آور ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در نیوجرسی
رده:فیلم‌ها به کارگردانی کاترین بیگلو
رده:فیلم‌های مهیج آمریکایی
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های سیاسی دلهره‌آور آمریکایی
رده:فیلم‌های درباره رئیس‌جمهورهای تخیلی ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌های درباره جنگ و سلاح‌های هسته‌ای
رده:فیلم‌های واقع‌شده در کاخ سفید
رده:فیلم‌های اصلی نت‌فلیکس
یوهانس مگنوس

**یوهانس مگنوس** (؛ ۱۹ مارس ۱۴۸۸ – ) مورخ، کشیش کاتولیک، متخصص الهیات، و اسقف کاتولیک اهل سوئد بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:درگذشتگان ۱۵۴۴ (میلادی)
رده:زادگان ۱۴۸۸ (میلادی)
شرح حال مردمان شمالی

[بندانگشتی|"درباره سه خدای اصلی گات‌ها." از چپ به راست؛ [فریگ (ایزدبانو)|فریگ، ثور و اودین.]]
[بندانگشتی|"الفبای گات‌ها"، که [خط رونی مورد استفاده گات‌ها را نشان می‌دهد.]]

***'Historia de Gentibus Septentrionalibus*** اثری از اولاس مگنوس درباره کشورهای نوردیک است که در سال ۱۵۵۵ در رم چاپ شد. این کتاب برای مدت طولانی برای بقیه اروپا مرجع مسائل سوئد باقی ماند. محبوبیت آن به دلیل حکاکی‌های چوبی متعدد از مردم و آداب و رسوم آنها افزایش یافت. این کتاب هنوز هم گنجینه‌ای ارزشمند از اطلاعات تاریخی فراوان در مورد آداب و رسوم و فرهنگ عامه اسکاندیناوی است.

این کتاب به زبان‌های هلندی (۱۵۶۲)، ایتالیایی (۱۵۶۵)، آلمانی (۱۵۶۷)، انگلیسی (۱۶۵۸) و سوئدی (۱۹۰۹) ترجمه شد. خلاصه‌هایی از آن نیز در آنتورپ (۱۵۵۸ و ۱۵۶۲)، پاریس (۱۵۶۱)، بازل (۱۵۶۷)، آمستردام (۱۵۸۶)، فرانکفورت (۱۶۱۸) و لیدن (۱۶۵۲) منتشر شد.

نمونه‌ای از آن در جریان خواستگاری پادشاه سوئد از ملکه الیزابت اول انگلستان به ویلیام سیسیل داده شد و در سال 1822 توسط والتر اسکات به آن ارجاع داده شد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:کتاب‌های لاتین سده ۱۶ (میلادی)
رده:منابع الحاد ژرمنی
اولاس مگنوس

**اولاس مگنوس** (؛ اکتبر ۱۴۹۰ – ۱ اوت ۱۵۵۷ (سن ۶۶)) نقشه‌نگار، دیپلمات، مورخ، انسان‌شناس، اسقف کاتولیک، و نویسنده اهل سوئد بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:دانش‌آموختگان دانشگاه روستوک
رده:درگذشتگان ۱۵۵۷ (میلادی)
رده:دیپلمات‌های اهل سوئد
رده:دیپلمات‌های سده ۱۶ (میلادی)
رده:زادگان ۱۴۹۰ (میلادی)
رده:نقشه‌نگارهای سده ۱۶ (میلادی)
رده:نویسندگان لاتین سده ۱۶ (میلادی)
یاکوب زیگلر

**یاکوب زیگلر** (; ۱۴۷۰ – اوت ۱۵۴۹) ریاضی‌دان، اخترشناس، متخصص الهیات، و جغرافی‌دان اهل امپراتوری مقدس روم بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:انسان‌گرایان رنسانس اهل آلمان
رده:تاریخ جغرافیا
رده:جغرافی‌دانان سده ۱۵ (میلادی)
رده:جغرافی‌دانان سده ۱۶ (میلادی)
رده:دانشوران اهل آلمان
رده:درگذشتگان ۱۵۴۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۴۷۰ (میلادی)
رده:نویسندگان سده ۱۵ (میلادی) اهل آلمان
رده:نویسندگان سده ۱۶ (میلادی) اهل آلمان
رده:نویسندگان مرد سده ۱۶ (میلادی) اهل آلمان
رده:دانشگاه وین
کلودیوس کلاوس

**کلودیوس کلاوس** (;  – ) جغرافی‌دان، و نقشه‌نگار اهل قلمروی دانمارک بود.

اعتقاد بر این است که او در روستای سالینگ در جزیره فونن دانمارک متولد شده است. او با لوحی در آگاردن محلی گرامی داشته می‌شود.

در سال‌های ۱۴۱۲-۱۴۱۳، در سن ۲۵ سالگی، او سفر به دور اروپا را آغاز کرد و یازده سال بعد (۱۴۲۳-۱۴۲۴) در رم ظاهر شد. اعتقاد بر این است که او تا مدار ۷۰ درجه و ۱۰ دقیقه شمالی عرض جغرافیایی سفر کرده است. در رم، او با کاردینال جوردانو اورسینی و منشی پاپ، جیان فرانچسکو پوجو براچیولینی، که از جمله کسانی بودند که برای به‌روزرسانی نقشه‌برداری قدیمی رومی تلاش می‌کردند، دوست شد. کلودیوس در توصیف واقع‌گرایانه‌تری از کشورهای شمال اروپا، به ویژه ایسلند و گرینلند، نقش داشت و احتمالاً اولین نقشه‌برداری بود که گرینلند را روی نقشه قرار داد. او همچنین به خاطر نامگذاری مکان‌های گرینلند با استفاده از اشعار آهنگ‌های محلی قدیمی شناخته می‌شود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:جغرافی‌دانان اهل دانمارک
رده:جغرافی‌دانان سده ۱۵ (میلادی)
رده:درگذشتگان سده ۱۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۳۸۸ (میلادی)
رده:سال درگذشت نامشخص
ذخیره نیروی زمینی بریتانیا

**ذخیره نیروی زمینی بریتانیا** () نیروی ذخیره داوطلب فعال نیروی زمینی بریتانیا است. این نیرو جدا از نیروی ذخیره عادی است که اعضای آن پرسنل عادی هستند که مسئولیت قانونی خدمت را برعهده دارند. نیروی ذخیره ارتش که از نیروی سرزمینی (۱۹۰۸ تا ۱۹۲۱) منشعب شده است، از سال ۱۹۲۱ تا ۱۹۶۷ و دوباره از سال ۱۹۷۹ تا ۲۰۱۴ با نام ارتش سرزمینی و از سال ۱۹۶۷ تا ۱۹۷۹ با نام ذخیره داوطلب سرزمینی و ارتشی شناخته می‌شد.

این نیرو در سال ۱۹۰۸ توسط وزیر جنگ، ریچارد هالدین، ایجاد شد، زمانی که قانون نیروهای سرزمینی و ذخیره ۱۹۰۷، نیروی داوطلب که قبلاً توسط غیرنظامیان اداره می‌شد را با نیروی سواره‌نظام یئومانری (در همان زمان شبه‌نظامیان به ذخیره ویژه تغییر نام دادند) ترکیب کرد.

هالدین یک «نیروی سرزمینی» داوطلب را برنامه‌ریزی کرد تا خط دومی برای شش لشکر نیروی اعزامی که او به عنوان محور ارتش منظم ایجاد می‌کرد، فراهم کند. قرار بود نیروی سرزمینی از ۱۴ لشکر پیاده‌نظام و چهارده تیپ سواره‌نظام، همراه با تمام سلاح‌ها و خدمات پشتیبانی مورد نیاز برای جنگ در خارج از کشور، از جمله توپخانه سلطنتی، سپاه مهندسین سلطنتی، کمیساریا و پشتیبانی پزشکی، تشکیل شود. قرار بود نیروی ذخیره ویژه جدید، به عنوان یک نیروی ذخیره گسترش یافته برای ارتش منظم، انبارهای شبه‌نظامیان را در اختیار بگیرد. هالدین تحت فشارهای سیاسی متعدد، در آخرین لحظه هدف عمومی نیروی سرزمینی را در قانون نیروهای سرزمینی و ذخیره خود به دفاع داخلی تغییر داد، اما ساختار برنامه‌ریزی شده را تغییر نداد. در طول جنگ جهانی اول، تا پایان آوریل ۱۹۱۵، شش لشکر کامل سرزمینی به نبرد اعزام شده بودند.

بین دو جنگ، ارتش سرزمینی (همانطور که اکنون نامیده می‌شد) دوباره تأسیس شد تا تنها وسیله گسترش در جنگ‌های آینده باشد، اما کوچکتر از قبل و دارای منابع ضعیفی بود. با این حال، ۸ لشکر نیروی سرزمینی قبل از سقوط فرانسه مستقر بودند. پس از جنگ جهانی دوم، نیروی سرزمینی با ده لشکر بازسازی شد، اما سپس به طور متوالی کاهش یافت تا اینکه بازسازی در سال ۱۹۷۰ آغاز شد و تعداد آنها به نزدیک به ۷۳۰۰۰ نفر رسید. سپس با وجود نقش عمده در جنگ عراق و جنگ افغانستان، دوباره کاهش یافت و به حدود ۱۴۰۰۰ نفر رسید. از سال ۲۰۱۱ این روند معکوس شد و هدف جدیدی برای ۳۰۰۰۰ نیروی انسانی آموزش دیده تعیین شد که با تأمین منابع برای آموزش، تجهیزات و تأکید بر نقش‌های واحدها و زیرمجموعه‌های تشکیل شده، احیا شد.

در طول دوره‌های جنگ تمام‌عیار، نیروی ذخیره ارتش با حق ویژه سلطنتی در خدمت منظم تحت یک قانون نظامی برای مدت زمان خصومت‌ها یا تا زمان تصمیم‌گیری در مورد غیرفعال‌سازی گنجانده می‌شود. برای مثال، پس از جنگ جهانی دوم، ارتش سرزمینی، آنطور که در آن زمان شناخته می‌شد، تا سال ۱۹۴۷ منحل نشد. نیروهای ذخیره ارتش معمولاً یک شغل یا حرفه غیرنظامی تمام‌وقت دارند که در برخی موارد مهارت‌ها و تخصص‌هایی را فراهم می‌کند که مستقیماً قابل انتقال به یک نقش نظامی تخصصی هستند، مانند کارمندان ان‌اچ‌اس که در واحدهای خدمات پزشکی ارتش ذخیره خدمت می‌کنند. تمام پرسنل ذخیره ارتش در صورت بسیج اجباری، مشاغل غیرنظامی خود را تا حد محدودی طبق قانون حفظ می‌کنند. با این حال، هیچ گونه حمایت قانونی در برابر تبعیض در استخدام برای عضویت در ذخیره ارتش در روند عادی وقایع (یعنی زمانی که بسیج نمی‌شوند) وجود ندارد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:ارتش بریتانیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۰۸ (میلادی) در بریتانیا
رده:واحدها و تشکیلات نظامی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۰۸ (میلادی)
آنتونیو لافرری

**آنتونیو لافرری** (; ۱۵۱۲ – ۱۵۷۷) نقاش، نقشه‌نگار، قلم‌زن، ناشر، و گرافیست اهل فرانسه بود.

## اطلس‌های لافرری
امروزه لافرری بیشتر به خاطر اطلس‌های لافرری که در سال ۱۵۷۰ در رم منتشر شدند، شناخته می‌شود. این اطلس‌ها یکی از اولین مجموعه‌های ارگانیک نقشه‌های چاپی هستند که در صفحه اول خود تصویر اطلس را در حالی که کره زمین را در دست دارد، دارند. نسخه‌های کپی‌شده از شهر ناپل (در کاخ میرادویس)، مربوط به سال ۱۵۶۶، در موزه سن مارتینو در ناپل به نمایش گذاشته شده‌اند. او برای تهیه این اطلس با مهم‌ترین نقشه‌برداران ایتالیایی آن زمان همکاری کرد: جاکومو گاستالدی، باتیستا آنیسه، آنتونیو سالامانکا، فرانچسکو کاموسیو جوان، دوناتو برتلی، فراندو برتلی و پائولو فورلانی.

در سال ۲۰۱۴، کتابخانه ایالتی بایرن اطلس‌های لافرری را از یک مجموعه‌دار خصوصی به قیمت ۱.۴ میلیون یورو خریداری کرد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:درگذشتگان ۱۵۷۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۵۱۲ (میلادی)
رده:نقشه‌نگارهای سده ۱۶ (میلادی)