تروریسم هسته‌ای

**تروریسم هسته‌ای** (انگلیسی: Nuclear terrorism)، استفاده از سلاح هسته‌ای یا سلاح رادیولوژیکی به‌عنوان یک اقدام تروریستی است. حوادث تروریستی زیادی وجود دارد که از نظر امکان وقوع و دامنه، متفاوت هستند. این موارد شامل خرابکاری در تأسیسات هسته‌ای، پرتوافکنی عمدی شهروندان یا انفجار یک وسیله رادیولوژیکی است که در اصطلاح عامیانه به آن بمب کثیف می‌گویند، اما اجماعی در این مورد وجود ندارد. طبق کنوانسیون بین‌المللی سازمان ملل متحد برای سرکوب اقدامات تروریسم هسته‌ای مصوب سال ۲۰۰۵، تروریسم هسته‌ای جرمی است که در صورتی واقع می‌شود که شخصی به‌طور غیرقانونی و عمدی «به هر نحوی از مواد رادیواکتیو استفاده کند… با قصد ایجاد مرگ یا جراحت شدید بدنی؛ یا با قصد ایجاد خسارت قابل توجه به اموال یا محیط زیست؛ یا با قصد مجبور کردن یک شخص حقیقی یا حقوقی، یک سازمان بین‌المللی یا یک دولت به انجام یا خودداری از انجام عملی».

احتمال استفاده سازمان‌های تروریستی از سلاح‌های هسته‌ای توسط قدرت‌های هسته‌ای شناسایی شده و از زمان پیدایش سلاح‌های هسته‌ای و ظهور تروریسم جهانی مورد توجه قرار گرفته است. قدرت‌های هسته‌ای برای جلوگیری از دستیابی سازمان‌های تروریستی به سلاح‌ها و سوخت هسته‌ای با یکدیگر همکاری می‌کنند.

این امر محتمل تلقی می‌شود که تروریست‌ها بتوانند به سلاح هسته‌ای دست یابند. به همین دلیل، کشورهایی مانند چین و بریتانیا گام‌هایی را برای محدود کردن دسترسی به سلاح‌ها و مواد هسته‌ای برداشته‌اند. محدودیت‌های اعمال‌شده تنها بخش کوچکی از سیستم‌های پیشگیری هستند که در کشورها در حال بررسی هستند. جلوگیری از تروریسم هسته‌ای موضوعی است که مورد توجه کشورهایی است که در حال توسعه یا گسترش دانش کلاهک هسته‌ای خود هستند. چه از طریق سیاست، اجلاس‌ها یا شناسایی و از کار انداختن کلاهک‌های هسته‌ای، ایده تهدید یک ملت دیگر، نگرانی‌ای است که با مفهوم جنگ همراه است. با این وجود، علیرغم سرقت‌ها و قاچاق مقادیر کمی از مواد شکافت‌پذیر، هیچ مدرک معتبری وجود ندارد که نشان دهد هیچ گروه تروریستی تاکنون مواد هسته‌ای با کمیت یا خلوص کافی برای تولید سلاح هسته‌ای قابل استفاده را به دست آورده یا تولید کرده باشد.

## دامنه

تروریسم هسته‌ای می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

* دستیابی یا ساخت سلاح هسته‌ای
* ساخت بمب کثیف
* حمله به یک رآکتور هسته‌ای، مثلاً با ایجاد اختلال در ورودی‌های حیاتی (مثلاً تأمین آب)
* حمله یا تصرف یک زیردریایی، هواپیما یا پایگاه مجهز به سلاح هسته‌ای.

بر اساس گزارش سال ۲۰۱۱ منتشر شده توسط مرکز علوم و امور بین‌الملل بلفر در دانشگاه هاروارد، تروریسم هسته‌ای می‌تواند از طریق چهار مسیر اجرا و تشخیص داده شود:

* استفاده از سلاح هسته‌ای که دزدیده شده یا از بازار سیاه خریداری شده است
* استفاده از یک وسیله انفجاری خام که توسط تروریست‌ها یا دانشمندان هسته‌ای که سازمان تروریستی مخفیانه آنها را استخدام کرده است، ساخته شده است.
* استفاده از وسیله انفجاری ساخته شده توسط تروریست‌ها و همدستانشان با استفاده از مواد شکافت‌پذیر خودشان
* دستیابی به مواد شکافت‌پذیر از یک دولت-ملت.

باراک اوباما، رئیس‌جمهور سابق آمریکا، تروریسم هسته‌ای را «مهم‌ترین تهدید امنیت ملی که با آن روبرو هستیم» نامید. رئیس‌جمهور اوباما در اولین سخنرانی خود در شورای امنیت سازمان ملل متحد اظهار داشت که «فقط یک سلاح هسته‌ای در یک شهر - چه نیویورک باشد چه مسکو، توکیو یا پکن، لندن یا پاریس - منفجر شود، می‌تواند صدها هزار نفر را بکشد» و هشدار داد که چنین حمله‌ای می‌تواند «امنیت، اقتصاد و سبک زندگی ما را بی‌ثبات کند».

## جستارهای وابسته
* تاریخچه سلاح‌های هسته‌ای
* پرتاب سلاح‌های هسته‌ای
* فهرست آزمایش‌های سلاح‌های هسته‌ای
* جاسوسی هسته‌ای
* خاموشی هسته‌ای
* باج‌خواهی هسته‌ای
* فهرست سلاح‌های هسته‌ای
* اجلاس امنیت هسته‌ای ۲۰۱۴

## منابع

رده:اصطلاحات ژئوپلیتیک
رده:تروریسم
رده:جنگ هسته‌ای
رده:جنگ‌افزارهای هسته‌ای
رده:تروریسم هسته‌ای