زبان ایتالیایی در اسلوونی

بندانگشتی|250x250پیکسل|با رنگ قرمز مشخص شده است، شهرداری‌هایی که در آنها زبان ایتالیایی به عنوان زبان دوم رسمی است.
زبان ایتالیایی به همراه زبان مجاری، زبان اقلیت‌های رسمی در اسلوونی است. حدود ۳۷۰۰ شهروند اسلوونیایی، ایتالیایی را به عنوان زبان مادری خود صحبت می‌کنند که عمدتاً ایتالیایی‌های ایستریایی هستند. تعداد آنها پس از مهاجرت ایستریایی-دالماسیایی (۱۹۴۳–۱۹۶۰) به شدت کاهش یافته است. زبان ایتالیایی چه از نظر تاریخی و چه از نظر فعلی، حضور پررنگی در اسلوونی دارد. تخمین زده می‌شود ۱۵٪ از اسلوونیایی‌ها ایتالیایی را به عنوان زبان دوم صحبت می‌کنند که یکی از بالاترین درصدها در اتحادیه اروپا است.

## تاریخچه
بین اواخر قرون وسطی و سال ۱۷۹۷، بخشی از قلمرو ایستریای اسلوونی (تقریباً کاملاً مطابق با شهرداری‌های فعلی کوپر، ایزولا و پیران) تحت حکومت ونیزی‌ها بود. در آن دوره، جمعیت منطقه ساحلی که به گویش‌های مختلف رومی (چه با منشأ رئاتورومنس و چه با منشأ ایستریا) صحبت می‌کردند ، زبان ونیزی را پذیرفتند. کوپر /کاپودیستریا در طول رنسانس ایتالیا مرکز مهم هنر و فرهنگ بود. در طول حکومت اتریش، که تا سال ۱۹۱۸ ادامه داشت، ایتالیایی به همراه آلمانی زبان رسمی این مناطق بود. تنها در اواخر قرن نوزدهم، اسلوونی به زبان رسمی تبدیل شد، اما فقط در مناطق روستایی که اکثریت قومی اسلوونی در آن وجود داشت.
بندانگشتی|تغییرات مرز شرقی ایتالیا از ۱۹۲۰ تا ۱۹۷۵
در دوران حکومت اتریش، بسیاری از ایتالیایی‌های ایستریا با همدردی به جنبش ریزورجیمنتو که برای اتحاد ایتالیا می‌جنگید، می‌نگریستند. با این حال، پس از سومین جنگ استقلال ایتالیا (۱۸۶۶)، زمانی که مناطق ونتو و فریولی توسط اتریشی‌ها به پادشاهی تازه تأسیس ایتالیا واگذار شد، ایستریا به همراه سایر مناطق ایتالیایی زبان در شرق دریای آدریاتیک، بخشی از امپراتوری اتریش-مجارستان باقی ماند. این امر باعث ظهور تدریجی الحاق‌گرایی ایتالیایی در میان بسیاری از ایتالیایی‌های ایستریا شد که خواستار اتحاد ایستریا با ایتالیا بودند. ایتالیایی‌های ایستریا از ریزورجیمنتو ایتالیا حمایت کردند: در نتیجه، اتریشی‌ها ایتالیایی‌ها را دشمن می‌دانستند و از جوامع اسلاو ایستریا حمایت می‌کردند، که ناسیونالیسم نوپای اسلوونی‌ها و کروات‌ها را تقویت می‌کرد.

در جلسه شورای وزیران در ۱۲ نوامبر ۱۸۶۶، امپراتور فرانتس یوزف اول اتریش، طرح گسترده‌ای را با هدف آلمانی‌سازی یا اسلاوسازی مناطقی از امپراتوری که ایتالیایی‌ها در آن حضور داشتند.

برخی ادعاها وجود دارد که ایتالیایی‌های ایستریا قرن‌ها بیش از ۵۰٪ از کل جمعیت ایستریا را تشکیل می‌دادند، در حالی که در سال ۱۹۰۰ حدود یک سوم جمعیت را تشکیل می‌دادند. طبق آخرین سرشماری اتریش در سال ۱۹۱۰، از حدود ۷۵۰۰۰ نفر ساکن ایستریای اسلوونی، حدود ۳۰۰۰۰ نفر یا ۴۰٪ به زبان ایتالیایی به عنوان زبان مادری خود صحبت می‌کردند، در حالی که ۶۰٪ به زبان اسلوونی صحبت می‌کردند. با در نظر گرفتن تنها سه شهرداری کوپر، ایزولا و پیران (در مرز فعلی آنها)، این ارقام ۲۷۷۲۸ نفر (۸۰٫۸۱٪) ایتالیایی زبان در مقابل ۶۵۸۴ نفر (۱۹٫۱۸٪) اسلوونی زبان (۱۶۶۹ زبان دیگر، ۴٫۹۸٪) است. شکاف زبانی بزرگی بین جمعیت شهری و مناطق روستایی وجود داشت: شهرها تقریباً منحصراً ایتالیایی زبان بودند، در حالی که مناطق روستایی اکثریت بزرگی از اسلوونی داشتند. در محدوده فعلی شهرداری کوپر، ۸۷٪ از جمعیت شهری ایتالیایی زبان بودند، در حالی که در مناطق عمدتاً روستایی اطراف آن، ایتالیایی زبانان ۲۲٫۳٪ از جمعیت را تشکیل می‌دادند. در ایزولا، ایتالیایی زبانان در شهر ۹۷٪ و در مناطق اطراف تنها ۱۲٫۸٪ بودند. تنها در شهرداری پیران، ایتالیایی زبانان هم در مناطق شهری و هم در مناطق روستایی اکثریت داشتند، به ترتیب با ۹۵٫۹٪ و ۶۴٪.

پس از جنگ جهانی اول، کل منطقه ساحلی اسلوونی به ایتالیا ضمیمه شد. در دوران فاشیسم، سیاست ایتالیایی‌سازی دنبال شد و استفاده عمومی از زبان اسلوونی در سراسر منطقه ممنوع شد. پس از جنگ جهانی دوم، این مناطق به یوگسلاوی سوسیالیستی ضمیمه شدند و اکثریت قریب به اتفاق جمعیت ایتالیایی زبان این شهر ساحلی یا توسط رژیم کمونیستی اخراج شدند یا تصمیم به فرار به ایتالیا گرفتند، که به مهاجرت ایستریایی-دالماسیایی معروف شد. تنها حدود یک دهم از جمعیت ایتالیایی زبان باقی ماندند. با این حال، به دلیل توافق‌های بین‌المللی و دوجانبه‌ای که پس از تغییر در مدیریت منطقه آزاد تریسته صورت گرفت، به آنها حقوق زبانی اعطا شد و کل قلمرو سکونتگاه سنتی آنها دو زبانه شد.

## توزیع جغرافیایی و جمعیت
چپ|بندانگشتی|یک تابلوی چندزبانه به زبان‌های اسلوونیایی و ایتالیایی (همچنین تا حدودی به زبان کرواتی) در نزدیکی کوپر/کاپودیستریا.
چپ|بندانگشتی|دو زبانه، اسلوونیایی-ایتالیایی، صدور گذرنامه اسلوونیایی
زبان ایتالیایی به همراه زبان اسلوونیایی در چهار شهرداری در بخش اسلوونیایی ایستریا به نام‌های پیران ( رسمی است)، کپر ( ایزولا () و آنکاران ( سرشماری رسمی که در سال ۲۰۰۲ انجام شد، تعداد ۲۲۵۸ ایتالیایی‌تبار را در کشور گزارش کرد (۰٫۱۱٪ از کل جمعیت). با این حال، ۳۷۶۲ نفر (۰٫۲٪ از کل جمعیت و اندکی کاهش نسبت به سرشماری سال ۱۹۹۱) خود را به عنوان گویشوران زبان مادری این زبان معرفی کردند که از این تعداد، ۱۸۳۲ نفر خود را ایتالیایی‌تبار، ۱۱۹۵ نفر خود را اسلوونی‌تبار، ۳۴ نفر خود را کروات و ۳۷ نفر خود را متعلق به قومیتی دانستند که در فهرست ذکر نشده بود.

از مجموع ۳۷۶۲ نفر که زبان مادری آنها ایتالیایی است، ۲۸۵۳ نفر در یکی از سه شهرداری که این زبان در آنها به عنوان زبان دوم رسمی است، زندگی می‌کنند: ۱۱۷۴ نفر در پیران، ۱۰۵۹ نفر در کوپر و ۶۲۰ نفر در ایزولا. حدود ۱۵٪ از کل اسلوونیایی‌ها ایتالیایی را به عنوان زبان دوم صحبت می‌کنند که بالاترین درصد در اتحادیه اروپا پس از مالت است. تخمین زده می‌شود که ۵٪ از اسلوونیایی‌ها در زندگی روزمره خود از زبان ایتالیایی استفاده می‌کنند که بالاترین درصد در اتحادیه اروپا به جز ایتالیا است. اکثریت قریب به اتفاق آنها در منطقه ساحلی اسلوونی زندگی می‌کنند، جایی که تماس‌های اقتصادی و شخصی روزانه با همسایه ایتالیا رایج است.

## آموزش و پرورش و زبان ایتالیایی
در کنار مدارس اسلوونیایی زبان، مهدکودک‌ها، مدارس ابتدایی، مدارس راهنمایی و دبیرستان‌هایی نیز با زبان ایتالیایی به عنوان زبان آموزشی در کوپر /کاپودیستریا، ایزولا /ایزولا و پیران /پیرانو وجود دارند. با این حال، در دانشگاه دولتی پریمورسکا، که آن هم در منطقه دوزبانه تأسیس شده است، اسلوونیایی تنها زبان آموزشی است (اگرچه نام رسمی دانشگاه شامل نسخه ایتالیایی نیز می‌شود).

## منابع

## پیوند به بیرون
* جمعیت بر اساس وابستگی قومی، اسلوونی، سرشماری ۱۹۵۳، ۱۹۶۱، ۱۹۷۱، ۱۹۸۱، ۱۹۹۱ و ۲۰۰۲
* جمعیت بر اساس زبان مادری، اسلوونی، سرشماری ۱۹۹۱ و ۲۰۰۲
* جمعیت بر اساس زبان مادری، شهرداری‌ها، اسلوونی، سرشماری ۲۰۰۲

رده:زبان‌های اسلوونی
رده:صفحه‌های با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:یادکردهای دارای منبع به زبان آلمانی