انسان‌های باستانی در جنوب شرقی آسیا

جایگزین=A map of East Asia highlighting the Southeast Asian region in green (including the nations of Myanmar, Thailand, Malaysia, Singapore, Indonesia, Brunei, East Timor, Cambodia, Laos, Vietnam, and the Philippines)|بندانگشتی|نقشه جنوب شرقی آسیا
منطقه جنوب شرقی آسیا به دلیل وجود مسیر بین استرالیا و سرزمین اصلی جنوب شرقی آسیا، مکانی احتمالی برای شواهد بقایای انسان‌های باستانی در نظر گرفته می‌شود، جایی که مهاجرت چندین انسان اولیه از آفریقا به آنجا رخ داده است. یکی از شواهد فراوان، انسان اولیه‌ای است که در اواخر قرن نوزدهم توسط یوجین دوبوا در جاوه مرکزی اندونزی و بعداً در سال ۱۹۳۷ توسط جی اچ آر ون کونیگزوالد در سایت سانگیران پیدا شد. این جمجمه و مواد فسیلی، *[[انسان راست‌قامت]]* هستند که توسط دوبوا انسان راست‌قامت و توسط ون کونیگزوالد *مگانتروپوس پالئوجاوانیکوس* نامگذاری شده‌اند. همان‌طور که توسط سویشر *و همکاران* پیشنهاد شده است، با تجزیه و تحلیل سنگ‌های آتشفشانی، قدمت آنها به حدود ۱٫۸۸ و ۱٫۶۶ میلیون سال قبل از میلاد مسیح می‌رسد.

## اکتشافات باستان‌شناسی در جنوب شرقی آسیا
بندانگشتی|جمجمه بازسازی شده ژوکودیان
تا اواخر دهه ۱۸۰۰ میلادی طول کشید تا دوبوا جمجمه *[[انسان راست‌قامت]]* را در جاوه اندونزی پیدا کند و منطقه جنوب شرقی آسیا را در کانون توجه قرار دهد.

از سال ۲۰۰۳ که باستان‌شناسان گونه‌ای دیگر از انسان‌های اولیه را در جزیرهٔ فلورس، اندونزی کشف کردند، این یافته دیدگاه‌ها و نظریه‌های جدیدی دربارهٔ تکامل انسان در این منطقه و در مقیاس جهانی ارائه کرده است.

آسیای جنوب شرقی به دنبال منطقه زیست‌جغرافیایی شرقی قبلی، به دو زیرمنطقه اصلی تقسیم شده است؛ سرزمین اصلی آسیای جنوب شرقی و جزیره آسیای جنوب شرقی. منطقه سرزمین اصلی و جزیره آسیای جنوب شرقی به چهار زیرمنطقه تقسیم شده است: استان‌های هندوچینی، سوندایی، هندی و والاسیایی. استان هندوچینی شامل شمال تایلند، جنوب چین، میانمار، لائوس و کامبوج است. استان سوندایی شامل جنوب تایلند، مالزی، سوماترا، جاوه و بورنئو است. این دو منطقه بر اساس الگوهای اقلیمی، جانورشناسی و محیطی از هم جدا شده‌اند که در آنها مجموعه متفاوتی از پستانداران و گیاهان وجود دارد. این منطقه در دیرینه‌انسان‌شناسی از اهمیت خاصی برخوردار است، به عنوان مثال، *هومو ارکتوس* در جاوه، *هومو فلورسینسیس* در فلورس و تا اوایل انسان مدرن از نظر آناتومیکی در لائوس. علاوه بر این، بقایای جانوری یافت شده در این منطقه نشان دهنده تبادل احتمالی بین جانوران هندوچینی و ساندایی است که در آن مجموعه‌های این منطقه میانی ممکن است نمونه انسان‌نما را به وجود آورده باشند.

## انسان راست قامت در جنوب شرقی آسیا
از زمان کشف فسیل‌های انسان‌های کهن توسط دوبوآ و فون کونیگسوالد در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم، که به‌عنوان هومو ارکتوس شناسایی شدند، تنها تعداد کمی شواهد بعدی از هومو ارکتوس یافت شده‌اند که به همان قدمت مربوط باشند. با این حال، در مقیاس محلی، یک فسیل انسانی در سال ۱۹۹۹ توسط یکی از اهالی در منطقهٔ شمال تایلند کشف شد. برخی باستان‌شناسان پیشنهاد داده‌اند که این فسیل ممکن است یک تکهٔ شکسته از جمجمهٔ هومو ارکتوس باشد که قدمت آن حدود ۵۰۰ هزار سال پیش برآورد شده است. چهار تکهٔ این جمجمهٔ شکسته به نظر می‌رسد متعلق به ناحیهٔ جلویی سمت راست کاسهٔ جمجمه (calvaria) با لایهٔ خارجی بسیار ضخیم، دیپول ضخیم و لایهٔ داخلی بسیار نازک باشد. با این حال، این شواهد همچنان مورد بحث و تردید محققان است و تاکنون هیچ پژوهشی دربارهٔ سن دقیق این تکه و گونه‌های جانوری همراه آن انجام نشده است.

### در جاوا
در ترینیل، دوبوا جمجمه (بخش جمجمه)، دندان و استخوان ران یک فرد (مرد جاوه) را پیدا کرد و او را *[[انسان راست‌قامت]] نامید.* در حالی که در سانگیران بود، ون کونیگسوالد حداقل ۴۰ فسیل کشف کرد و آنها را *مگانتروپوس پالئوجاوانیکوس* نامید. اگرچه فسیل‌های یافت شده در سایت‌های ترینیل و سانگیران قدیمی‌ترین شواهد یافت شده در منطقه هستند، اما تاریخ این فسیل‌ها - که دوبوا در آن دخیل دانسته است - هنوز مبهم است. سویشر *و همکارانش* اولین محققانی هستند که تلاش کردند سن این فسیل‌ها را با استفاده از تاریخ‌گذاری 40 Ar/ 39 Ar سنگ‌های آتشفشانی از هر دو سایت تجزیه و تحلیل کنند. سویشر *و همکارانش* معتقدند که نتایج هر دو سایت نشان می‌دهد که سن فسیل‌ها به حدود ۱٫۸۱–۱٫۸۲ میلیون سال پیش یا اوایل پلیستوسن برمی‌گردد. این تاریخ حداقل ۰٫۶ میلیون سال پیش، قدیمی‌تر از فسیل‌های *هومو ارکتوس* یافت شده در تنگه اولدووای در تانزانیا بود. با این وجود، برخی از محققان معتقدند که روش تاریخ‌گذاری در هر دو سایت جاوه نامشخص است، به خصوص روش جمعی سنگ و روابط بین سنگ و فسیل‌ها. در واقع، بقایای جاوه در بیش از این دو سایت، مانند انسان راست‌قامت سولویی و کِدونگ یافت شده‌اند.

همراه با این فسیل‌ها، ابزارها و گونه‌های جانوری و همچنین دیگر آثار مرتبط در خود سایت‌ها و سایت‌های مجاور نیز یافت شده‌اند. این آثار با این حال می‌توانند نور بیشتری بر سن نامشخص این بقایا بیفکنند. با استفاده از روش تاریخ‌یابی مطلق (رادیومتریک)، بقایای جانوری نشان می‌دهند که سن آنها برای جزیرهٔ فلورِس حدود ۰٫۸ میلیون سال پیش است. در مورد سایت کدونگ، بقایای جانوری نشان می‌دهند که قدمت آنها بین ۱۱۰ تا ۷۰ هزار سال پیش است، که این رکورد به‌خوبی برای تغییرات سنی هومو ارکتوس شناخته شده است. علاوه بر این، بقایای جانوری که دوبوآ و فون کونیگسوالد استفاده کردند ممکن است روی رسوبات تشکیلات کوبو و پوکانگان قرار داشته باشند، که این موضوع نشان‌دهندهٔ سن اندکی جوان‌تر نسبت به بقایای هر دو سایت است؛ بنابراین، محققان هنوز در مورد سن فسیل انسان جاوه‌ای اختلاف نظر دارند. کوروینوس و همکاران پیشنهاد کردند که شواهد یافت‌شده بین جنوب‌شرق آسیا و هند دیدگاه‌های متفاوتی را نشان می‌دهند. برای مثال، در جنوب‌شرق آسیا، کشف بقایای انسانی فراوان و به خوبی مطالعه شده است، اما ابزارهای سنگی و شواهد اشغال انسانی کم است. در حالی که در سایت‌های هند، تعداد قابل توجهی از ابزارهای سنگی آشولین کشف شده‌اند، سایت‌های جنوب‌شرق آسیا فاقد این گونه بقایا هستند. به همین دلیل، بازسازی و تعیین فعالیت‌ها هنوز در این منطقه نامشخص و مبهم است، به ویژه در زمینهٔ فناوری و توسعهٔ ابزارها و رابطهٔ آنها با فسیل‌ها.

ابزارهایی که در سایت‌های جاوه یافت شده‌اند، کاملاً با نوع آشولیایی که در آفریقا و اروپا یافت می‌شوند، متفاوت هستند. در این نوع ابزارهای سنگی، این نوع ابزار سنگی به فرهنگ *هوموارکتوس* یا *[[انسان کارورز]]* اشاره دارد؛ بنابراین، ابزارهایی که در جاوه یافت می‌شوند، ممکن است نشان‌دهندهٔ مجموعه‌ای متفاوت از فرهنگ *هوموارکتوس* بین مناطق آفریقایی و آسیایی باشند. سویشر *و همکاران* (۱۹۹۴) نیز معتقدند که این ابزارها جدا از انواع آشولیایی توسعه یافته‌اند و ممکن است نشان دهند که انسان راست قامت ممکن است حتی قبل از توسعهٔ ابزارهای نوع آشولیایی از آفریقا مهاجرت کرده باشد. با این حال، تعیین قدمت ابزارهای سنگی یافت شده در منطقهٔ جاوه که بتواند به فسیل‌های *انسان راست قامت* مرتبط باشد، دشوار است. بنابراین، تحقیقات و تجزیه و تحلیل‌ها (ابزارها، رسوبات و تجزیه و تحلیل‌های جانوری) فوق نشان می‌دهد که فسیل‌های جاوه باید در پلیستوسن میانی یا تقریباً ۱٫۶۶ تا ۰٫۷ میلیون سال پیش قرار گیرند.

### شکار مداوم
تکنیک شکار مداوم به عنوان یک تاکتیک شکار مهم برای *هومو ارکتوس* پیشنهاد شده است. از آنجایی که اکثر حیوانات سریعتر از *هومو ارکتوس* بودند، آنها مجبور بودند از مهارت‌های دیگری استفاده کنند که با سرعت این حیوانات مقابله کند. یکی از این گزینه‌ها کمین کردن یا محاصره کردن یا به دام انداختن حیوانات، یا جمع کردن آنها در تله‌ها یا بالای صخره‌ها است. گزینه دیگر استفاده از پشتکار و استقامت برتر انسان‌ها برای خسته کردن طعمه در یک تعقیب و گریز طولانی است، تا زمانی که طعمه آنها در اثر خستگی بی‌حرکت شود، جایی که سپس می‌توانست به راحتی با سلاح‌های شکاری کشته شود.

## انسان فلورسی
در سال ۲۰۰۳ گونهٔ دیگری از انسان در غار لیانگ بوآ در فلورس، شرق اندونزی، یافت شد. این فسیل‌ها شامل بقایای جمجمه و برخی از بقایای پس از جمجمهٔ یک فرد و یک دندان آسیای کوچک از فرد دیگر در رسوبات قدیمی‌تر هستند. این گونه بر اساس تفاوت‌های آناتومیکی (از جمله اندازهٔ بدن بسیار کوچک‌تر) از *انسان راست‌قامت* و *انسان خردمند* متمایز شناخته شد و انسان فلورسی نام گرفت. پیشنهاد شده است که حجم مغز این افراد تقریباً حدود ۴۰۰ سانتی‌متر مکعب، مشابه انسان فلورسی آفریقایی. با این حال، بقایای انسان فلورسی با استفاده از روش‌های رادیوکربن، نورتاب، سری اورانیوم و تشدید پارامغناطیسی الکترون (ESR) روی رسوبات و مصنوعات مرتبط، تنها به ۳۸ هزار تا ۱۸ هزار سال پیش (اواخر پلیستوسن تا اوایل هولوسن) مربوط می‌شود.

### تکنیک شکار
علاوه بر بقایا، باستان‌شناسان ابزارهای سنگی شامل هسته‌های کوچک دوطرفه یا ابزارهای تراشه‌ای را در همان بخش از فسیل‌ها یافتند که حداقل ۳۲ عدد از آن‌ها وجود داشت و در بخش دیگری نزدیک، حدود ۵۵۰۰ تراشه در هر متر مکعب جمع‌آوری شد.[۱] همچنین، یک مجموعهٔ خاص از ابزارها یافت شد که تنها همراه با شواهدی از جوانه‌های استگودون و اژدهای کومودو بود؛ این مجموعه شامل نوک‌ها، سوراخ‌کننده‌ها، تیغه‌ها و میکروتیغه‌ها بود که احتمالاً به‌عنوان خارهای شکار به دسته‌ای متصل شده بودند و نشان‌دهندهٔ روش شکار انتخابی است. اگرچه این ابزارهای سنگی ممکن است نشان دهند که این افراد از آن‌ها استفاده می‌کرده‌اند، باستان‌شناسان نمی‌توانند تعیین کنند کدام گونهٔ انسانی آن‌ها را ساخته است، زیرا ابزارهای تراشه‌ای مشابه و بقایای جوانه‌های استگودون و اژدهای کومودو نیز در سایت‌های حوضهٔ سوآ نزدیک یافت شده‌اند. با وجود این، نباید توانایی شناختی هومو فلورِسینسیس دست‌کم گرفته شود. همچنین، تمام شواهد احتمال دیگری را نشان می‌دهند که این گونه قادر بوده است از خط والاس عبور کند و وارد منطقهٔ والاسیان شود، که با توجه به شرایط جغرافیایی کار دشواری بوده است. با این حال، به نظر می‌رسد محققان بر این نکته توافق دارند که هومو فلورِسینسیس گونه‌ای متفاوت از هومو ارکتوس و هومو ساپینس بوده و در زمانی با حضور هر دو گونه در منطقه هم‌پوشانی داشته است، که احتمال زندگی همزمان این گونه‌ها پیش از استعمار کامل انسان مدرن در منطقه را افزایش می‌دهد.

## مهاجرت اولیه انسان مدرن به جنوب شرقی آسیا
بندانگشتی|مسیر مهاجرتی که گمان می‌رود توسط انسان‌های مدرن که از آفریقا خارج شده و به جنوب شرقی آسیا آمده‌اند، مورد استفاده قرار گرفته باشد.
نظریه‌های مختلفی در مورد چگونگی پیدایش مردمان آسیای جنوب شرقی امروزی وجود دارد. با این حال، دو نظریه برجسته و مورد قبول دانشمندان، مدل «خروج از آفریقا» و نظریه‌ای است که می‌گوید آنها نوادگان مستقیم اولین گونه‌های *انسان راست قامت* هستند.

جمجمه‌های یافت‌شده در غار فوقانی ژوکوودیان متعلق به انسان خردمند اولیه هستند و نه انسان راست‌قامت؛ این جمجمه‌ها حدود ۳۰٬۰۰۰ سال قدمت دارند، یعنی بسیار پس از مهاجرت اولیهٔ انسان راست‌قامت از آفریقا. نظریهٔ «خروج از آفریقا» بیان می‌کند که انسان‌های امروزی (هومو ساپینس) حدود ۵۰٬۰۰۰ تا ۷۰٬۰۰۰ سال پیش از آفریقا مهاجرت کرده‌اند و از طریق شمال‌شرق آفریقا وارد خاورمیانه شده، سپس به آسیای مرکزی، جنوب آسیا و در نهایت جنوب‌شرق آسیا و اقیانوسیه گسترش یافته‌اند. این مهاجرت جایگزین یا همراه با آمیزش با جمعیت‌های پیشین مانند انسان راست‌قامت و نئاندرتال‌ها بوده است. محل ژوکوودیان در جنوب‌غربی پکن یکی از مهم‌ترین مکان‌های دیرینه‌انسان‌شناسی در شرق آسیاست و شامل لایه‌ها و دوره‌های زمانی مختلفی است. فسیل‌های انسان راست‌قامت (مرد پکن) در این محل بین ۸۰۰٬۰۰۰ تا ۲۰۰٬۰۰۰ سال قدمت دارند و یکی از قدیمی‌ترین نمونه‌های شناخته‌شده در شرق آسیا هستند. در مقابل، لایهٔ غار فوقانی مربوط به حدود ۳۰٬۰۰۰ سال پیش است و شامل بقایای انسان خردمند می‌باشد که با موج مهاجرتی بعدی از آفریقا هم‌خوانی دارد. همچنین، غار تیانیوان در نزدیکی این محل با قدمتی حدود ۴۰٬۰۰۰ سال نیز شامل فسیل‌های انسان خردمند است. انسان راست‌قامت که منشأ آن آفریقاست (در برخی طبقه‌بندی‌ها با نام انسان کارورز شناخته می‌شود)، حدود ۱٫۸ میلیون سال پیش به آسیا مهاجرت کرده بود. فسیل‌های انسان راست‌قامت در ژوکوودیان متعلق به این موج اولیه هستند و ارتباط مستقیمی با مهاجرت انسان‌های امروزی از آفریقا ندارند. در مقابل، جمجمه‌های غار فوقانی نشان‌دهندهٔ استقرار انسان‌های امروزی در شرق آسیا هستند که از جمعیت‌هایی منشأ گرفته‌اند که هزاران سال پیش از آفریقا خارج شده بودند. این یافته‌ها از نظریهٔ خروج از آفریقا و گسترش انسان خردمند به شرق آسیا از طریق مسیر شمالی از آسیای مرکزی یا مسیر جنوبی از جنوب آسیا پشتیبانی می‌کنند.

علاوه بر این، بسیاری از دانشمندان معتقدند که انسان‌های مدرن جنوب شرقی آسیا از *انسان راست‌قامت* که حدود ۱٫۸ میلیون سال پیش از آفریقا مهاجرت کردند، منشأ گرفته‌اند که این موضوع توسط مرد دالی که توسط لیو شونتانگ در سال ۱۹۷۸ در شهرستان دالی، استان شانشی چین یافت شد، پشتیبانی می‌شود. اگرچه قدمت فسیل پاسخ‌های نامشخصی در مورد سن فسیل ارائه می‌دهد، دانشمندان از طریق تاریخ‌گذاری سری اورانیوم، قدمت آن را حدود ۲۰۰۰۰ تا ۲۶۰۰۰۰ سال تخمین می‌زنند.

### مسیرهای احتمالی مهاجرت از طریق جنوب شرقی آسیا
بیشتر محققانی که در جنوب شرقی آسیا کار می‌کنند، تلاش می‌کنند مسیر احتمالی مهاجرت انسان‌های اولیه از طریق این منطقه پس از خروج از آفریقا را مشخص کنند. شواهد همچنین مسیر مهاجرت و محل سکونت در امتداد مسیرهایی را نشان می‌دهد که ممکن است در اواخر پلیستوسن و اوایل هولوسن رخ داده باشد. سه مسیر احتمالی توسط محققان پیشنهاد شده است.
# از شمال غربی تایلند، آنها به حوضه رودخانه چائو فرایا و خلیج تایلند رفتند که در آن این مسیر توسط بقایای جانوری یافت شده در شمال آسیا و اندونزی پشتیبانی می‌شود. از نظر توپوگرافی، مزایایی مانند دامنه کوهستانی غربی حوضه چائو فرایا، احتمالاً به نفع زیستگاه‌های انسان‌تباران بوده است. این مزایا عبارتند از: «موزاییک‌های محیطی با منابع غذایی متنوع و ذخایر آب فراوان، همراه با ویژگی‌های فیزیکی که از آنها در برابر آب و هوا محافظت می‌کند و مزایای تاکتیکی در تعقیب طعمه فراهم می‌کند»
# آنها از شمال شرقی ویتنام به منطقه هندوچین رفتند. این مسیر توسط ۸۶ فسیل انسان مدرن از نظر آناتومیکی که در سرزمین اصلی و جزیره‌ای شرق و جنوب شرقی آسیا یافت شده‌اند، پشتیبانی می‌شود. اگرچه این مدل یافته‌های اخیر دندان *انسان خردمند* که در تایلند و ویتنام و بقایای آن در لائوس یافت شده است را شامل نمی‌شود، اما به نظر می‌رسد این شواهد جدید از این مسیر پشتیبانی می‌کند.
# از سواحل جنوب آسیا و بخش غربی سرزمین اصلی آسیای جنوب شرقی، آنها به خلیج تایلند رفتند، که در آن این مسیر توسط خط ساحلی پشتیبانی می‌شود که بسیاری از محققان معتقدند این مسیر، مسیر احتمالی مهاجرت از آفریقا بوده است. به نظر می‌رسد این مسیر، حرکت اصلی از آفریقا به این منطقه را نشان می‌دهد. با این حال، مکان‌یابی بسیاری از مکان‌های احتمالی در امتداد خط ساحلی به دلیل تغییر خط ساحلی دشوار است، حتی اگر محیط زیست برای سکونت انسان مناسب باشد.

## اولین انسان‌های مدرن در استرالیا
این یک واقعیت شناخته‌شده است که مردم بومی استرالیا هزاران سال در مناطق بوش‌نشین این کشور زندگی کرده‌اند. با این حال، منشأ و زمان ورود آن‌ها به این قاره کمتر شناخته شده است. در سال ۱۹۶۸، زمین‌شناس استرالیایی جیم بولر به بستر خشک دریاچه مانگو رفت و بقایای «بانوی مانگو» را کشف کرد. پس از انجام مطالعات بر روی این بقایا، دانشمندان به این نتیجه رسیدند که بانوی مانگو حدود ۴۰٬۰۰۰ تا ۴۲٬۰۰۰ سال قدمت دارد و یکی از قدیمی‌ترین فسیل‌های انسان خردمند آناتومیکی در جهان به‌شمار می‌رود. اهمیت بانوی مانگو در حوزهٔ انسان‌شناسی به این دلیل است که او یکی از قدیمی‌ترین نمونه‌های شناخته‌شدهٔ سوزاندن جسد توسط انسان‌هاست و به همین دلیل آغاز نخستین اشکال سنت‌ها و باورهای فرهنگی انسانی را نشان می‌دهد.
بندانگشتی|بستر خشک دریاچه مانگو
با این حال، برای اجداد مانگو لیدی رسیدن به قاره استرالیا بسیار دشوار بوده است. حدود ۵۰٬۰۰۰ تا ۷۰٬۰۰۰ سال پیش، مطابق با نظریه «خروج از آفریقا»، انسان‌های باستانی باید مجبور به مهاجرت از طریق جزایر شمالی اندونزی، به گینه نو و سپس به استرالیا شده باشند. اگرچه این امر ممکن است با جغرافیای امروزی و سطح دریاها امکان‌پذیر نباشد، اما ۵۰٬۰۰۰ تا ۷۰٬۰۰۰ سال پیش، زمین متفاوت بود. سطح دریاها در این زمان حدود ۲۵ تا ۵۰ متر پایین‌تر از سطح دریاهای امروزی بود و خشکی‌های بیشتری را در معرض دید قرار می‌داد و مهاجرت را ممکن می‌ساخت.

## جستارهای وابسته
* آسیای ماقبل تاریخ
* منشأ اخیر آفریقایی انسان‌های مدرن

## منابع

رده:پیشاتاریخ جنوب شرق آسیا
رده:فرگشت انسان