دستور قتل (فیلم)

**دستور قتل** () یک فیلم درام جنگی بریتانیایی به کارگردانی آنتونی اسکویت است که در سال ۱۹۵۸ منتشر شد. در این فیلم پل ماسی، ادی آلبرت و آیرین ورت به ایفای نقش پرداخته‌اند. فیلمنامه این کار توسط پل دن و جورج سنت جورج، بر اساس داستانی از دونالد چیس داونز، مأمور سابق اطلاعاتی آمریکا که به عنوان مشاور فنی نیز در فیلم حضور داشت، نوشته شده است.

## خلاصه داستان
واشینگتن، دی.سی. ۱۹۴۴. جین سامرز، بمب‌انداز سابق جوان نیروی هوایی نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا که به زبان فرانسوی مسلط است، برای مأموریتی در پاریس تحت اشغال نازی‌ها انتخاب می‌شود. وظیفه او ترور یک مأمور دو جانبه احتمالی است که در مقاومت فرانسه فعالیت می‌کند. او پیش از انتقال به انگلستان برای آموزش‌های سخت، به خانه خود در بوستون می‌رود تا مادرش را ببیند. سپس سامرز با چتر نجات در فرانسه فرود می‌آید. او راه خود را به پاریس پیدا کرده و با رابط مقاومت خود، لئونی، که یک خیاط است دیدار می‌کند. لئونی اطلاعاتی دربارهٔ مردی که قرار است کشته شود، یعنی مارسل لافیت، در اختیار سامرز قرار می‌دهد. با این حال، سامرز پس از زیر نظر گرفتن و سپس ملاقات غیرمنتظره با لافیت در یک کافه، نسبت به مأموریت خود دچار تردید می‌شود. لافیت فردی مهربان، مؤدب، صمیمی و باهوش است. او همسر و دختری دارد که آشکارا به آن‌ها عشق می‌ورزد و همچنین به گربه خانگی‌اش، میمیو، دلبستگی زیادی دارد؛ آن هم در زمانی که به دلیل کمبود غذا، گربه‌ها کشته و خورده می‌شوند.

در جلسه‌ای دیگر، در حالی که ساعات منع تردد نزدیک است، لافیت با پناه دادن به سامرز در دفترش، ظاهراً او را از بازداشت توسط نیروهای آلمانی (که به دنبال یک تروریست مقاومت هستند) نجات می‌دهد. تردیدهای سامرز عمیق‌تر می‌شود و شک می‌کند که لافیت واقعاً یک مأمور دو جانبه باشد. سامرز این موضوع را به لئونی می‌گوید، اما او به شدت سرزنشش کرده و یادآوری می‌کند که دستور قتل بدون دلیل صادر نمی‌شود. سامرز با بازیابی اعتمادبه‌نفس خود، آماده کشتن لافیت می‌شود. او به دفتر لافیت بازمی‌گردد و با شیئی سخت به سر او می‌کوبد، اما ضربه فقط او را گیج می‌کند. لافیتِ ضربه‌خورده برمی‌گردد تا مستقیماً در چشمان سامرز نگاه کند و تنها یک کلمه می‌گوید: «چرا؟» سامرز در وحشت، با یک قیچی به لافیت ضربه زده و او را به قتل می‌رساند. سپس برای اینکه صحنه را شبیه به یک سرقت جلوه دهد، از میز لافیت پول می‌دزدد. سامرز که به سختی از دست گشتاپو می‌گریزد، پول‌ها را در یک گورستان پنهان می‌کند. او سعی می‌کند با لئونی تماس بگیرد، اما خیلی دیر شده و نازی‌ها او را دستگیر کرده‌اند. سامرز که غرق در گناه است، در دل شب ناپدید می‌شود.

چندین ماه بعد، پس از آزادسازی پاریس، سامرز در یک بیمارستان نظامی در حال بهبودی است. او پس از ترور به الکلیسم روی آورده بود و از پولی که از لافیت دزدیده بود برای تأمین عادت خود استفاده می‌کرد. سامرز متوجه می‌شود که لئونی پس از دستگیری توسط نازی‌ها کشته شده است. در ابتدا، ارتش سعی می‌کند او را متقاعد کند که لافیت گناهکار بوده و با مرگ او جان‌های زیادی نجات یافته است. با این حال، سامرز متقاعد نمی‌شود و بر دانستن حقیقت اصرار می‌ورزد. در نهایت فاش می‌شود که لافیت در واقع بی‌گناه بوده است.

سامرز بیمارستان را ترک می‌کند تا با همسر و دختر لافیت که اکنون در فقر به سر می‌برند، دیدار کند. او که نمی‌تواند تمام واقعیت پشت مرگ لافیت را به آن‌ها بگوید، در عوض از لافیت به عنوان یکی از بهترین مأموران مقاومت متحدین تمجید می‌کند. او سپس حقوق معوقه خود را به آن‌ها پیشنهاد می‌دهد که آن‌ها با سپاسگزاری می‌پذیرند.

## بازیگران
* ادی آلبرت در نقش سرگرد مک‌ماهون
* پل ماسی در نقش جین سامرز
* لیلین گیش در نقش خانم سامرز
* جیمز رابرتسن جاستیس در نقش فرمانده نیروی دریایی
* لزلی فرنچ در نقش مارسل لافیت
* آیرین ورت در نقش لئونی
* جان کراوفورد (هنرپیشه) در نقش سرگرد کیمبال
* لایونل جفریس در نقش بازجو
* نیکلاس فیپس در نقش ستوان مدرس
* ساندرا دورن در نقش زن موطلایی همراه افسر آلمانی
* ژاک برونیوس در نقش فرمانده موراند
* رابرت هندرسون در نقش سرهنگ اسنایدر
* میکی ایوریا در نقش لوئیز
* لیلی بی گیفورد در نقش موریسِت
* آن بلیک در نقش خانم لافیت
* سام کید در نقش گروهبان پرواز فلینت
* آن والفورد در نقش عضو کمک‌های اولیه پرستاری یومانی
* دنیس الکساندر (بازیگر بریتانیایی) در نقش پت

## تولید
فیلم بر اساس داستانی اصلی از دونالد داونز، مأمور دفتر خدمات راهبردی ساخته شد که در طول جنگ در مأموریت‌های متعددی شرکت داشت. او بعدها نویسنده شد؛ رمان او با عنوان *دستور قتل* پس از فیلم‌برداری فیلم منتشر شد.

بازیگر سینمای صامت، لیلین گیش، در نقش مادر قهرمان داستان ظاهر می‌شود.

آنتونی هولاک-الن، تهیه‌کننده فیلم، گفت که ایده فیلم توسط کارگردان، آنتونی اسکویت، به او پیشنهاد شد. تهیه‌کننده معتقد بود که این فیلم «اگر لبه‌های تندتر و سخت‌تری داشت، بهتر می‌شد. لازم بود خشن‌تر تصور شود. هر دو فیلمی که با پافین [نام مستعار اسکویت] کار کردم، خوش‌ساخت و ماهرانه بودند، اما تأثیرشان نرم بود و مخاطب جهانی را جذب نکردند. *دستور قتل* داستان بسیار خوبی بود — اینکه چقدر سخت است کشتن دشمن وقتی او را شخصاً می‌شناسی — اما مردم به سادگی از آن استقبال نکردند.» هولاک-الن همچنین به خاطر آورد که «پافین لیلین گیش را از دهه ۲۰ در هالیوود می‌شناخت و او را دوست داشت، و به همین دلیل بود که او در این فیلم حضور یافت.»

## استقبال منتقدان
در زمان اکران فیلم، بازلی کرادر از *[[نیویورک تایمز]]* نوشت: «این ملودرام نویدبخش، قدرت و اعتبار خود را از دست می‌دهد و در توده‌ای غم‌انگیز از احساسات به پایان می‌رسد که باید باعث شود یک مأمور مخفی قدیمی موهایش سفید شود.»

*[[بولتن ماهانه فیلم]]* نظر داد: «این فیلم مهم بریتانیایی، اظهارنظری اخلاقی، قوی و تقریباً صریح دربارهٔ اثرات جنگ بر وجدان فردی ارائه می‌دهد و همین پیامدهای گسترده است که به آن قدرت اصلی می‌بخشد. … بازی بازیگرانی که به طرز عجیبی در کنار هم قرار گرفته‌اند، با هدایت دقیق اسکویت، به‌طور کلی استوار و با جزئیات است. پل ماسی با وجود بی‌تجربگی، با موفقیت تغییر شخصیت از شوخی‌های سبک آغازین به مبارزه درونی دردناک نیمه دوم را به تصویر می‌کشد؛ و ادی آلبرت در نقش افسر فرمانده و مربی او به آرامی متقاعدکننده است. تصویر لزلی فرنچ از خائن مظنون و همچنین فرمانده نیروی دریایی جیمز رابرتسون جاستیس، بسیار ظریف مشاهده شده است. لیلین گیش، افسوس، در نقش حتی کوچک‌تر خود به عنوان مادر جین، کمتر ظاهر می‌شود.»

*[[ریدیو تایمز]]* آن را «جواهری فراموش‌شده از سینمای بریتانیا … تغییری خوشایند نسبت به فیلم‌های جنگی معمول بریتانیا که در آن ریچارد تاد یا جان میلز بدون توجه به مسائل، کار خود را پیش می‌برند» نامیده است.

در جشنواره فیلم کن، داور آمریکایی و کارگردان باسابقه، چارلز ویدور، فیلم را توهین‌آمیز نسبت به ارتش ایالات متحده دانست. به همین دلیل، فیلم در بخش رقابتی موفق نبود، اگرچه دیگران احساس می‌کردند که این بهترین فیلم جشنواره بوده است.

## جوایز
این فیلم برنده سه جایزه فیلم بفتا شد، از جمله بهترین بازیگر زن برای آیرین ورت در نقش لئونی و بهترین بازیگر تازه‌وارد برای پل ماسی در نقش اصلی سامرز. این فیلم همچنین به جشنواره فیلم کن ۱۹۵۸ راه یافت.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 
* 

رده:فیلم‌نامه‌های پل دن
رده:فیلم‌ها به کارگردانی آنتونی اسکویت
رده:فیلم‌های ۱۹۵۸ (میلادی)
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۱۹۵۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های بریتانیایی دربارهٔ جنگ جهانی دوم
رده:فیلم‌های درام انگلیسی‌زبان
رده:فیلم‌های درام بریتانیایی