کاسکات دل وارونه

آبشارهای وارونه (**Cascate del Varone**) جفت آبشاری هستند که به درون غاری عمودی واقع در ۳ کیلومتری شمال غربی انتهای شمالی دریاچه گاردا و شهر ریوا دل گاردا در شمال ایتالیا می‌ریزند. نام وارونه از شهر وارونه که در فاصله کمی از آن قرار دارد، گرفته شده است.

## شکل‌گیری آبشارها
در طول دوره کواترنری ، یخچال بزرگ گاردا عقب‌نشینی کرد. مسیر آهسته آن، منطقه‌ای را که اکنون با نام دره سرکای سفلی و دریاچه گاردا شناخته می‌شود، مسطح و مسطح کرد. پس از عقب‌نشینی کامل یخچال، رودخانه‌ها توانستند بدون وقفه به سمت دریاچه گاردا جریان یابند و با نیروی بیشتری به کار فرسایشی که یخچال آغاز کرده بود، ادامه دهند. آب به محلی که امروزه ورودی غار قرار دارد، قبل از ایجاد کانال، جریان یافت. برای مدت زمانی حدود ۲۰٬۰۰۰ سال و بیشتر، آب به‌طور پیوسته همراه با بار شن، سنگریزه و شن، سنگ بستر (سنگ آهک سخت از دوره ژوراسیک) را فرسایش داد.

علاوه بر این، اگرچه فرسایش در ابتدا کند بود، اما به محض ایجاد اولین شکاف، اثر استخراج به‌طور فزاینده‌ای کارآمد و سریع شد، زیرا تمایل داشت روی این خط ضعف ترک در سنگ تمرکز کند. در چنین سنگ سختی، فرسایش به شکل برش‌های عمیق و باریکی به خود گرفت. کار فرسایش حتی امروز نیز ادامه دارد و آب با سرعت دو میلی‌متر در سال سنگ را می‌ساید؛ بنابراین، مسیر ریزش به تدریج به سمت بالادست و به سمت کوه به عنوان بخشی از فرسایش رو به جلو حرکت می‌کند. در نتیجه، گرداب‌ها نیز به عمق بیشتری در کانال حرکت می‌کنند. غار وارون نمونه‌ای از یک آبشار برگشتی است. این بدان معناست که پدیده رانش روی سطح سنگ پشت آبشار باعث می‌شود که آبشار دائماً عقب‌نشینی کند.

در طول هزاران سال، تخته سنگ‌های بزرگ و ناپایدار، سنگ‌ها و توده‌هایی از آوار، گاهی جدا شده و به جلو رانده می‌شدند و باعث ایجاد طرح فعلی کانال می‌شدند و هنوز هم می‌شوند. امروزه رودخانه به غاری در کوه نفوذ می‌کند و آبشار در مجموع ۹۸ متر از کانال پایین می‌ریزد.

## جغرافیا
این آبشارها توسط آب‌های رودخانه مگنونه تغذیه می‌شوند که از دریاچه تنو در نزدیکی آن، که در شمال-شمال غربی آبشارها قرار دارد، سرچشمه می‌گیرد. این دریاچه در ارتفاع ۵۵۰ متری از سطح دریا قرار دارد، در حالی که دریاچه گاردا که رودخانه به آن می‌ریزد، تنها در ارتفاع ۷۰ متری واقع شده است. آبشارها در ارتفاع متوسط حدود ۲۰۰ متر از سطح دریا قرار دارند، یعنی بیش از ۳۵۰ متر پایین‌تر از دریاچه تننو. آب‌های دریاچه به زیرساخت‌های سنگی آن نشت می‌کنند - پدیده‌ای معمول در محیط کارست برای مخازن آب طبیعی که فاقد زهکشی در سطح هستند. این آب چندین کیلومتر در جنوب دریاچه به سطح می‌آید و رودخانه مگنونه را تشکیل می‌دهد که به غار وارونا می‌ریزد و در مسیر خود به دریاچه گاردا، آبشارهای وارونه را تشکیل می‌دهد.

## سایت گردشگری
این آبشارها تا زمان افتتاح یک مکان گردشگری تحت نظارت در محل، برای عموم قابل دسترسی نبودند. در این مکان فقط صخره‌های شیب‌دار وجود داشت و آبشار فقط برای کوهنوردانی که از خود آبشار بالا می‌رفتند یا کسانی که با استفاده از طناب آویزان می‌شدند، قابل دسترسی بود، عملی که فقط کوهنوردان باتجربه احساس امنیت کافی برای انجام آن داشتند. در اواسط قرن نوزدهم، توسعه این مکان با هدف دسترسی عموم به آن آغاز شد. مکان گردشگری آبشارهای وارونا در ۲۰ ژوئن ۱۸۷۴ با شکوه فراوان افتتاح شد. مهمان افتخاری این مراسم، شاهزاده نیکولا از مونته‌نگرو بود که اتفاقاً در آن زمان در کنار دریاچه بود. از آن زمان، این آبشارها برای هر بازدیدکننده‌ای از منطقه شمالی دریاچه گاردا جذاب بوده‌اند و مقصد بسیاری از افراد مشهور بوده‌اند: نام هنرمندان و نویسندگانی که در کتاب‌های بازدیدکنندگان آمده‌اند شامل شاهزاده اومبرتو دوم ساووی، گابریل دانونزیو، امپراتور فرانتس یوزف اول هابسبورگ، فرانتس کافکا، توماس مان و بسیاری دیگر است. توماس مان بین سال‌های ۱۹۰۱ تا ۱۹۰۴ اغلب از ریوا دل گاردا بازدید می‌کرد و ظاهراً الهام‌بخش برخی از بخش‌های رمان خود *[[کوه جادو|«کوه جادو»]]* از این آبشار بوده است، برای مثال عبارت «آب با صدای کرکننده‌ای از پشت شکاف عمیق و باریکی که توسط سنگ‌های شکم‌دار، لخت و لغزنده‌ای که شبیه شکم ماهی‌های بزرگ هستند، تشکیل شده است، به پایین می‌ریزد.» امروزه این مکان بسیار توسعه یافته است، با یک باغ گیاه‌شناسی در مسیر آن و یک جاده توریستی مناسب که امکان دسترسی به یک منظره بالا در آبشار بالایی و یک منظره پایین در آبشار پایینی را فراهم می‌کند.

## منابع

* 
رده:آبشارهای ایتالیا
رده:جغرافیای ترنتینو
رده:مختصات در ویکی‌داده