توری (سیاست)

**توری** (به انگلیسی: Tory   ) به شخصی گفته می‌شود که به فلسفه سیاسی **توری‌ایسم** پایبند است. توری‌ایسم نسخه‌ای بریتانیایی از محافظه‌کاری سنتی است و از نظم اجتماعی تثبیت‌شده‌ای که در طول تاریخ بریتانیای کبیر تکامل یافته است حمایت می‌کند. اصول و عقاید توری‌ایسم در عبارت «خدا، پادشاه (یا ملکه) و کشور» خلاصه شده است. 

این فلسفه از کاوالیرها سرچشمه می‌گیرد، که در حقیقت جناحی از سلطنت‌طلبانی بودند که در طول جنگ‌های سه پادشاهی از خاندان استوارت حمایت می‌کردند. در اواخر قرن هفدهم، در بریتانیا حزبی سیاسی به نام توری ظهور کرد که واکنشی به حزب رقیب ویگ بود و عمدتاً به عنوان جانشین پارلمان کاوالیر شناخته می‌شد. حزب توری در ادامه با حزب محافظه‌کار و اتحادگرا جایگزین شد.

با این وجود، توری و توری‌ایسم در مقام یک اصطلاح سیاسی، اولین بار در طول بحران طرد ۱۶۷۸−۱۶۸۱ مورد استفاده قرار گرفت.

از ویژگی‌های تاریخی توری‌ها می‌شود به سلطنت‌طلبی، میراث مذهبی و تاریخی مسیحیت آنگلیکان و مخالفت با لیبرالیسمِ موردتأیید حزب ویگ اشاره کرد.  

همچنین در سایر بخش‌های جهان و سرزمین‌های سابق امپراتوری بریتانیا هم هم تورییسم مشاهده می‌شود؛ مانند لویالیست‌ها در آمریکای بریتانیا، یعنی آمریکایی‌هایی که در آغاز جنگ انقلاب آمریکا با استقلال از بریتانیا مخالف بودند، در پایان جنگ استقلال به کانادا گریختند و به عنوان وفاداران امپراتوری متحد شناخته می‌شدند، پایگاه حمایتی برای گروه‌های سیاسی در کانادای علیا و سفلی تشکیل دادند. تورییسم همچنان در سیاست کانادا و بریتانیا برجسته است. حزب محافظه‌کار بریتانیا و حزب محافظه‌کار کانادا و حامیان آنها همچنان با عنوان توری (Tories) شناخته می‌شوند.

## واژه‌شناسی
کلمه *توری (Tory)* از کلمه ایرلندی *tóraí* به معنای «یاغی» (به معنای تحت‌اللفظی *تعقیب‌کننده*) گرفته شده است. این اصطلاح در قرن هفدهم وارد زبان انگلیسی شد و پیش از آن برای توصیف یاغی‌های ایرلندی‌ای که با ارتکاب سرقت و غارت علیه مهاجران انگلیسی زنده می‌ماندند به کار می‌رفت. بعدها، این اصطلاح به هر کاتولیک یا رویالیستی که علیه دولت انگلیس سلاح به دست گرفته بود، اطلاق شد. این کلمه در طول بحران طرد وارد سیاست انگلیس شد و به عنوان یک اصطلاح تحقیرآمیز برای حامیان جیمز دوم و حق موروثی او برای تاج و تخت، علی‌رغم مذهب کاتولیکش، ظاهر شد. به گفته دانیل دفو ، این اصطلاح توسط تیتوس اوتس (Titus Oates) رواج یافت، کسی که زمانی هشداری دریافت کرد مبنی بر اینکه گروهی از محافظه‌کاران ایرلندی قصد ترور او را دارند و پس از آن واقعه، به تمام محافظه‌کاران، *یاغی* یا همان *توری* می‌گفت.

## زمینه و کاربرد سیاسی
در اواخر دوران سلطنت چارلز دوم (۱۶۶۰–۱۶۸۵)، بحث‌هایی درگرفت درباره‌ی این‌که آیا برادرش، جیمز، دوک یورک، باید به سبب کاتولیک بودنش اجازه‌ی جانشینی بر تخت را داشته باشد یا نه. اصطلاح «ویگ» (Whig) که در اصل به گاوداران اسکاتلندی (که به طور کلی به عنوان پروتستان‌های تندرو و ضدکاتولیک) اطلاق می‌شد، به عنوان لقبی تحقیرآمیز برای کسانی به کار رفت که خواستار منع جانشینی جیمز به دلیل کاتولیک بودن او بودند. در مقابل، کسانی که مایل به کنار گذاشتن جیمز نبودند، «اَبهورِر»‌ها (*Abhorrers*، به معنی «بیزاران») نامیده شدند و بعدها به آنان عنوان «توری» داده شد. تایتوس اویتس (Titus Oates) واژه‌ی «توری» را ــ که در آن زمان به معنای راهزن ایرلندی بود ــ برای کسانی به کار برد که آن‌ها را به دروغ به توطئه‌ برای کشتن چارلز دوم متهم می‌کرد (Popish Plot). این نام به‌تدریج به همه‌ی کسانی تعمیم یافت که به دوک کاتولیک یورک همدلی نشان می‌دادند.

واژۀ *توری (Tory)* در کانادا و بریتانیا به اختصار برای اعضای حزب محافظه‌کار بریتانیا یا کانادا یا برای این حزب به طور کلی استفاده می‌شود و می‌توان آن را به جای کلمه *[[محافظه‌کاری|محافظه‌کار]]* به کار برد. 

### آمریکای شمالی
در ایالات متحده، *توری* اغلب به عنوان یک اصطلاح تاریخی برای توصیف حامیان بریتانیای کبیر در طول انقلاب آمریکا استفاده می‌شود. با این حال، در محاورۀ کانادایی، حامیان بریتانیا در طول انقلاب، *[[وفاداران امپراتوری متحد|وفاداران]]* نامیده می‌شوند و اصطلاح *توری* به عنوان یک اصطلاح سیاسی معاصر مورد استفاده قرار می‌گیرد. 
اصطلاحات توری آبی و توری قرمز به دو جناح از احزاب محافظه‌کار فدرال و استانی کانادا اطلاق می‌شود. رهبر سابق حزب محافظه‌کار-ترقی‌خواه انتاریو، تیم هوداک، اصطلاح توری بنفش را برای توصیف خود برگزید، با این هدف که از موضع ایدئولوژیک قوی اجتناب کند و در عوض موضعی آشتی‌جویانه بین توری‌های آبی و توری‌های قرمز اتخاذ کند.  همچنین اصطلاح توری صورتی توسط سیاستمداران کانادایی به عنوان یک اصطلاح تحقیرآمیز برای توصیف یک عضو حزب محافظه‌کار استفاده می‌شود که بیش‌ازحد لیبرال به نظر می‌رسد.
### بریتانیا
[بندانگشتی| اعضای شاخۀ [اقلیت‌های جنسی از حزب محافظه‌کار با بنری که روی آن نوشته شده LGBTory (ترکیب واژگان LGBT و توری).]]
در بریتانیا، حزب محافظه‌کار و اتحادگرا اغلب به صورت محاوره‌ای، چه توسط خودشان و چه توسط مخالفان و همچنین در رسانه‌ها، با عنوان *توری‌ها خطاب* می‌شود. بی‌بی‌سی استفاده از اصطلاح *توری* را مجاز می‌داند، اما الزام می‌کند که در وهله اول ترجیحاً از اصطلاح *محافظه‌کار* استفاده شود. 

در اسکاتلند هم این اصطلاح به اعضای حزب محافظه‌کار اسکاتلند اطلاق می‌شود؛ یا زمانی که مخالفین این حزب می‌خواهند یکدیگر را به عدم وفاداری و پایبندی به ارزش‌های حزب خود متهم کنند از این لغت استفاده می‌کنند.

### استرالیا
در استرالیا، *توری* گهگاه توسط اعضای حزب کارگر استرالیا به عنوان یک اصطلاح تحقیرآمیز برای اشاره به اعضای محافظه‌کار احزاب حزب لیبرال استرالیا و حزب ملی استرالیا (که در یک ائتلاف سیاسی طولانی‌مدت هستند) استفاده می‌شود.  این اصطلاح در هیچ کجا به اندازه بریتانیا و کانادا استفاده نمی‌شود، و به ندرت -هرچند بی‌سابقه نیست- پیش می‌آید که اعضای احزاب استرالیایی خود را توری توصیف کنند.

## زیرشاخه‌ها
بعد از رواج این اصطلاح در بریتانیا و فرهنگ‌های سیاسی تأثیرپذیرفته از آن (مانند کانادا، استرالیا و آمریکا)، دسته‌بندی‌های جزئی‌تری هم صورت گرفتند که گرایش‌های مختلفی که محافظه‌کاران می‌توانند داشته باشند را نشان می‌دهند:
* توری‌ایسم قرمز: با گرایش‌های سوسیالیستی یا باهمستان‌گرایانه
* توری‌ایسم آبی: با گرایش‌های سرمایه‌داری
* توری‌ایسم بنفش: با گرایش به تعادل میان سوسیالیسم و سرمایه‌داری
* توری‌ایسم صورتی: حامی رواداری جنسی
* توری‌ایسم والا: سنت‌گرا و ضدمدرنیته

## جستارهای وابسته

* محافظه‌کاری
* محافظه‌کاری لیبرال
* حزب توری
* حزب محافظه‌کار بریتانیا
* حزب محافظه‌کار کانادا
* حکومت سلطنتی استرالیا
* وفادارماندگان آمریکا

## منابع

* دبلیو. کریستین و سی. کمپبل (ویراستاران)، *احزاب، رهبران و ایدئولوژی‌ها در کانادا*
* جی. فارتینگ، *آزادی تاج بر سر دارد*
* جی. گرانت، *مرثیه برای یک ملت: شکست ناسیونالیسم کانادایی*
* جی. هوروویتز، «محافظه‌کاری، لیبرالیسم و سوسیالیسم در کانادا: یک تفسیر»، CJEPS (1966)

رده:واژگان سیاسی در بریتانیا
رده:واژگان سیاسی در کانادا
رده:تاریخ سیاسی بریتانیای کبیر
رده:تاریخ سیاسی کانادا
رده:یعقوبی‌گرایی
رده:محافظه‌کاری در بریتانیا
رده:محافظه‌کاری در کانادا
رده:محافظه‌کاری
رده:انقلاب آمریکا
رده:صفحه‌های دارای محتوای فرانسوی
رده:مقاله‌های ایجادشده توسط ایجادگر