رقص خلیجی

**خلیجی** رقصی سنتی و فولکلوریک در شرق شبه جزیرهٔ عربستان است. این رقص فرهنگی، در کشورهای عربستان سعودی، کویت، عمان، بحرین، قطر و امارات متحده عربی اجرا می‌شود. نام این رقص به خلیج فارس اشاره دارد و توسط زنان در مراسم عروسی و دیگر مناسبت‌های اجتماعی اجرا می‌شود. با گذشت زمان، این رقص در میان رقصندگان شکم نیز محبوب شد.

این رقص شامل ردیف‌هایی از زنان است که در کنار یکدیگر قرار دارند و با حرکاتی آهسته و کشیده، همزمان موهای خود را به‌صورت ریتمیک می‌جنبانند. در این رقص، حرکت اصلی روی لگن‌ها محدود است و عمدتاً ثابت باقی می‌ماند. موسیقی خلیجی که همراه با این رقص است، ریشه‌ای بیش از هزار سال دارد و به دوران اولیهٔ اسلامی، خلافت اُمَویان بازمی‌گردد. 

## پوشاک
کاستوم یکی از جنبه‌های مهم این رقص است. این لباس عمدتاً با پوشش‌های رنگارنگ و گلدوزی‌شده شناخته می‌شود، اما بسیاری از مناطق، انواع متفاوتی از این رقص را با لباس‌های خاص خود اجرا می‌کنند.

لباس سنتی خلیجی از دو تکه تشکیل شده است. لباس پایین به شکل بدن دوخته می‌شود و از پارچه‌ای محکم‌تر نسبت به لباس رویین ساخته شده است. معمولاً تزئین یا گلدوزی ندارد و اگر داشته باشد، بسیار ساده و کم‌کار است. رنگ‌های این لباس غالباً با لباس بالایی تضاد دارند تا ترکیب رنگی زیبایی ایجاد شود.

لباس بالایی یک تونیک بلند و مستطیلی شکل به نام «ثوب» است. این لباس به‌طور سنتی از پارچه‌ای شفاف ساخته می‌شود تا اثر نیمه‌شفاف ایجاد کرده و بخشی از لباس زیرین دیده شود. ثوب از وسط و روی شانه‌های پهن با مهره‌ها، گلدوزی یا هر نوع تزئین براق دیگر مزین شده است. یقه نیز به زیبایی آراسته شده است. رنگ ثوب می‌تواند هر رنگی باشد، اما رنگ‌های روشن و پررنگ بیشتر استفاده می‌شوند.

لوازم جانبی لباس شامل گردنبند، دستبند و گوشواره‌های بزرگ و براق است. رقصنده معمولاً پابرهنه می‌رقصد.

## ترکیب و معنای رقص
رقص خلیجی رقصی ظریف و ژستی است که در عروسی‌ها و دیگر مناسبت‌های شاد و جشن برگزار می‌شود. معمولاً رقص با حضور یک رقصنده که به تنهایی در وسط کف رقص می‌ایستد آغاز می‌شود و سپس دیگران به او می‌پیوندند.

حرکات اصلی رقص خلیجی به‌صورت بسیار زنانه و ریتمیک اجرا می‌شوند. بخش‌های اصلی بدن که در این رقص به‌کار گرفته می‌شوند شامل دستان، سر و خودِ ثوب است؛ رقصندگان ثوب را به گونه‌ای حرکت می‌دهند که اشکالی موج‌مانند شبیه به امواج دریا ایجاد شود. دستان نیز اشکالی با معانی گوناگون می‌سازند: نمایانگر موجودات دریایی مانند ماهی یا لاک‌پشت، یا بیانگر احساسات. علاوه بر ثوب، موها عنصر اصلی دیگری هستند که در رقص خلیجی استفاده می‌شوند؛ زنان موهای بلند خود را رها کرده و آن را به جلو و عقب، به‌سمت چپ و راست، به‌صورت دایره‌ای و شکل‌های دیگر حرکت می‌دهند تا با آن رقص کنند. 

معنای این رقص مرتبط با دریا و آب است و زیبایی و غنای منطقه را به نمایش می‌گذارد.

## موسیقی
رقص خلیجی اغلب با موسیقی سنتی شبه‌جزیرهٔ عربی همراه است. رایج‌ترین ریتم‌ها «عدنی» که از شبه‌جزیره عربی و منشأ آن عربستان سعودی است و «نغزی» می‌باشند. آهنگ‌ها دارای متن و شعر هستند و یک رقصندهٔ توانمند باید معنای آن‌ها را بداند تا بتواند اهمیت واقعی آهنگ را در رقص خود به نمایش گذارد. موسیقی معمولاً با کف زدن دست‌ها همراه است. این رقص معمولاً با ریتم هیپنوتیک ۲/۴ اجرا می‌شود که شامل دو ضربه سنگین و یک مکث است و به آن ریتم سعودی، خلیجی یا عدنی (از یمن) گفته می‌شود. ریتم خلیجی تنها یک نوع نیست بلکه صدها ریتم دارد، زیرا این رقص نمایانگر کشورهای متعددی از منطقه خلیج است. 

موسیقی خلیجی، که همراه رقص خلیجی اجرا می‌شود، ریشه‌ای بیش از هزار سال دارد و به دوره اسلامی، تحت خلافت امویان بازمی‌گردد.

## منابع

# 
# 
# 

خلیجی
رده:رقص‌های گروهی
رده:رقص‌های خاورمیانه
رده:رقص فولکلور
رده:فرهنگ در کویت
رده:فرهنگ در بحرین
رده:فرهنگ در امارات متحده عربی
رده:فرهنگ در قطر
رده:فرهنگ در عربستان سعودی
رده:فرهنگ عمان