دینشاو مانکجی پتیت

**دینشاو مانکجی پتیت، بارونت اول** (۳۰ ژوئن 1823) ۵ مه ۱۹۰۱) صنعتگر و نیکوکاری هندی بود که اولین کارخانه‌های نساجی را در هند تأسیس کرد. او عضوی از خانواده پتیت بود و اولین بارونت پتیت شد. او در سال ۱۸۵۴ «صندوق بهبود وضعیت زرتشتیان ایران» (Persian Zoroastrian Amelioration Fund) را تأسیس کرد و عضو شورای قانونگذاری فرماندار کل بود.

## زندگی و پیشینه
دینشاو مانکجی پتیت در بمبئی، استان بمبئی، هند بریتانیا از خانواده Maneckji Nusserwanjee Petit و Humabai Petit متولد شد. او برادری به نام نوسروانجی مانکجی پتیت داشت.

دینشاو در سال ۱۸۳۷، با ساکاربای پاندی ازدواج کرد، و از او صاحب ۱۴ فرزند، شش پسر و هشت دختر شد. از جمله فرزندان او می‌توان به روتونبای پتیت پاندی، جیجیبوی فرامجی پتیت، بومانجی دینشاو پتیت، هیرابای پتیت و کواسجی دینشاو پتیت اشاره کرد. پسران او جیجیبوی فرامجی پتیت، بارونت دوم، و بومانجی دینشاو پتیت، در ادامه تجارت او موفق بودند. نوه او، میتوبن هورموشجی پتیت، فعال زنی در جنبش استقلال هند بود. نوه دیگر او، فالی، بعدها سر دینشاو مانکجی پتیت، بارونت سوم شد و با سیلا تاتا، یکی از اعضای خانواده تاتا، ازدواج کرد. خواهر فالی، راتانبای پتیت، همسر بنیانگذار پاکستان، محمد علی جناح، بود. نوه دیگر او جهانگیر بومانجی پتیت، صنعتگر بود. نتیجه بزرگ او، دینا وادیا، با نویل وادیا، رئیس رنگرزی بمبئی، ازدواج کرده بود و نتیجه بزرگ او ، هومی جی. بهابها، دانشمند هسته‌ای بود.

پسر دیگر، دینشاو مانکجی پتیت، به دلیل فرار مالیاتی و تمایلش به تأسیس شرکت‌های صوری برای کاهش بدهی مالیاتی خود، بدنام شد. پرونده دینشاو مانکجی پتیت یکی از معدود مواردی است که دولت به دلیل ماهیت فاحش فرار مالیاتی، صلاح دیده است که پرده از روی شرکت‌ها بردارد.

## زندگی حرفه‌ای
پتیت به عنوان دلال شرکت‌های اروپایی، در دوره سفته‌بازی در بمبئی در زمان جنگ داخلی آمریکا، ثروت زیادی جمع کرد. او کارخانه‌های ریسندگی و بافندگی مانوکجی پتیت را تأسیس کرد.

در سال ۱۸۵۴، پتیت «صندوق بهبود وضعیت زرتشتیان ایران» را با هدف بهبود شرایط همکیشان زرتشتی کم‌درآمد در ایران تأسیس کرد. این صندوق موفق شد تعدادی از زرتشتیان ایرانی را به مهاجرت به هند (جایی که امروزه به عنوان ایرانی شناخته می‌شوند) متقاعد کند. همچنین احتمالاً این صندوق در دریافت تخفیف مالیات سرانه *[[جزیه]]* برای همکیشان آنها در سال ۱۸۸۲ مؤثر بوده است.

در سال ۱۸۸۶، او به دلیل ایفای نقش طرفدار استعمار به عضویت شورای قانونگذاری فرماندار کل درآمد. او با وجود نامزدی غیررسمی در شورا، مورد انتقاد قرار گرفت. ملی‌گرایان او را «ریاکار زراندود» و «بی‌هویت باشکوه» می‌نامیدند. او ثروت خود را وقف امور خیریه کرد، از جمله خیریه‌های عمومی و خصوصی که وقف کرد می‌توان به دخمه‌ها (برج‌های سکوت) و آتشکده‌ها برای جامعه زرتشتیان پارسی، بیمارستان حیوانات به نام بای ساکاربای دینشاو پتیت بیمارستان حیوانات (به نام همسرش)، کالج زنان و بیمارستان پتیت اشاره کرد.

برای پیشرفت آموزش فنی، پتیت همچنین مکانی به ارزش ۳۰۰۰۰۰ روپیه در بایکولای بمبئی، به مؤسسه فناورانه ورماتا جیجابای (VJTI) اهدا کرد که دولت بمبئی آن را به عنوان مؤسسه مرکزی فناوری استان بمبئی به رسمیت شناخت. در زمستان ۱۹۲۳، این مؤسسه به مکان فعلی خود در ماتونگا، بمبئی (اکنون: مومبای) منتقل شد.

او در سال ۱۸۸۷ مقام سلطنتی شوالیه بریتانیا را دریافت کرد و در ۱ سپتامبر ۱۸۹۰، اولین بارونت پتیت در پتیت هال بمبئی شد. این عنوان بارونتی به فرامجی پتیت، پسر دوم بارونت اول، و وارثان ذکور از نسل او، و در صورت عدم وجود آن به وارثان ذکور از نسل بارونت اول، اعطا می‌شد. طبق قانون ویژه شورای قانونگذاری هند، همه دارندگان این عنوان می‌بایست نام خود را در هنگام جانشینی رها کرده و نام‌های بارونت اول را به خود اختصاص دهند.

نام خانوادگی پتیت (Petit) به‌طور سنتی پارسی نیست و در زمان جد بزرگ سر دینشاو در قرن هجدهم میلادی رواج یافته است. او به عنوان کارمند کشتیرانی و مترجم برای شرکت هند شرقی بریتانیا کار می‌کرده است و بازرگانان فرانسوی که با این کارمند پارسی سرزنده و کوتاه قد سروکار داشتند، او را «پارسی » (لو پتیت پارسی) می‌نامیدند.

## مرگ
پتی در ۵ مه ۱۹۰۱ در بمبئی درگذشت. پس از مرگ او، جیمز لینتون پرتره‌ای از او به عنوان بارونت اول نقاشی کرد.

## سبک‌ها
* ۱۸۲۳–۱۸۸۶: دینشاو مانکجی پتیت
* ۱۸۸۶–۱۸۸۷: دینشاو مانکجی پتیت، CSI
* ۱۸۸۷–۱۸۹۰: سر دینشاو مانکجی پتیت
* ۱۸۹۰–۱۹۰۱: سر دینشاو مانکجی پتیت، بارونت

## منابع

* Dictionary of Indian Biography By C. E. Buckland page 335
* Leigh Rayment's Peerage Pages

رده:کلانترهای بمبئی
رده:بازرگان پارچه اهل هند
رده:پارسیان هند
رده:درگذشتگان ۱۹۰۱ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان جایگاه بارونت در بریتانیای کبیر
رده:زادگان ۱۸۲۳ (میلادی)
رده:کارآفرینان اهل بمبئی