سی یو چین

**سی یو چین** (۱۸۰۵–۱۸۸۳) از مهاجران جنوب چین بود که به سنگاپور مهاجرت کرد و در ادامه، به یکی از بازرگانان برجسته و از چهره‌های شاخص خاندان سی و رهبر جامعه چینیان مقیم خارج بدل شد.

وی به دلیل مالکیت مزارع گسترده فلفل و گامبیر، به لقب «پادشاه گامبیر» شهرت یافت.

## اوایل زندگی
سی یو چین در سال ۱۸۰۵ میلادی به دنیا آمد. او فرزند سی کنگ لیات، یکی از مقامات محلی در روستای گوئک پو از شهرستان چنگهای در منطقه پیشین چاوژو فو بود. در دوران جوانی به تحصیل در رشته ادبیات کلاسیک چینی پرداخت، اما در نهایت تصمیم گرفت برای دستیابی به ثروت و فرصت‌های بیشتر، زادگاه خود را ترک کند. وی در سال ۱۸۲۳ به سنگاپور مهاجرت کرد؛ در آغاز به عنوان کارمند دفتری فعالیت داشت، سپس به کشاورزی روی آورد و در ادامه به عرصه تجارت و بازرگانی گام نهاد.

## فعالیت‌های کشاورزی و تجاری
سی یو چین از مالکان موفق مزارع در سنگاپور بود و به عنوان نخستین فردی شناخته می‌شود که کشت فلفل و گامبیر (یا کاد سفید) را در مقیاسی گسترده در این منطقه آغاز کرد. تا سال ۱۸۳۹، مزارع گامبیر او محدوده‌ای به طول حدود هشت تا ده مایل را از انتهای بالایی جاده ریور ولی تا جاده‌های بوکیت تیما و تامسون در بر می‌گرفت. گستره و موفقیت این دارایی‌ها سبب شد که وی به لقب «پادشاه گامبیر» شهرت یابد. ثروت سی یو چین عمدتاً از طریق کشت و تجارت گامبیر و فلفل به دست آمد. با این حال، از دهه‌های ۱۸۵۰ تا ۱۸۶۰، سودآوری این فعالیت‌ها به تدریج کاهش یافت؛ عواملی چون کمبود زمین‌های بکر برای کشت – به سبب فرسایش سریع خاک در اثر کاشت گامبیر –، کاهش منابع چوبی ناشی از جنگل‌زدایی، و محدودیت زمین در جزیره سنگاپور، موجب رکود در تولید و کاهش بازده اقتصادی این محصولات شد.

ازاین‌رو، سی یو چین در سال‌های پایانی عمر خود فعالیت در حوزه کشاورزی را کاهش داد و به تجارت روی آورد. او با تأسیس شرکت یو چین که دفتر اصلی آن در جاده نورث بریج قرار داشت، به عنوان بازرگان و نماینده تجاری فعالیت می‌کرد. در اداره و گسترش این تجارت، پسرانش – به‌ویژه پسر ارشدش سی چئو سی و پسر دومش سی لیانگ سی – به همراه تان سنگ پو، برادر همسرش، او را یاری می‌دادند.

## زندگی خانوادگی
در سال ۱۸۳۷، سی یو چین با دختر تان آه هون، کاپیتان سینا (رهبر جامعه چینی) در شهر پراک، ازدواج کرد. همسر نخست او مدت کوتاهی پس از ازدواج بر اثر بیماری آبله درگذشت. حدود یک سال بعد، وی با خواهر او ازدواج کرد و حاصل این ازدواج چند فرزند بود. برادر همسرش، تان سنگ پو، به همراه خواهرش برای تحصیل به سنگاپور آمد. تان سنگ پو بعدها به‌عنوان کشاورز تریاک و مشروبات الکلی فعالیت داشت؛ به این معنا که امتیاز اداره یک شرکت انحصاری دولتی را در اختیار داشت که تریاک خام واردشده از هند بریتانیا را فرآوری می‌کرد. مزارع تریاک و مشروبات الکلی، یا همان نظام مالیات غیرمستقیم، از مهم‌ترین منابع درآمدی در مستعمرات تنگه محسوب می‌شدند. تان سنگ پو پس از بازنشستگی در سال ۱۸۶۴، در اداره شرکت بازرگانی سی یو چین با او همکاری کرد. از میان فرزندان سی یو چین، سی لیانگ سی و سی پک سی برجسته‌ترین بودند؛ هر دو به عنوان قاضی صلح و از چهره‌های بانفوذ جامعه چینی شناخته می‌شدند. سی لیانگ سی همچنین به‌عنوان عضو غیررسمی شورای قانون‌گذاری مستعمرات تنگه فعالیت داشت. پسر ارشد او، سی چو سی، نیز نماینده پارلمان بود، اما تنها دو سال پس از درگذشت پدرش، در سال ۱۸۸۵، فوت کرد. سی یو چین همچنین پسری به نام سی سونگ سی داشت که در چین درگذشت، و سه دختر که اطلاعات اندکی دربارهٔ آنان در دست است.

## رهبری جامعه
در سال ۱۸۳۰، سی یو چین به همراه نمایندگان دوازده طایفه تئوچو، انجمنی به نام نگی آن کون تأسیس کرد که بعدها در سال ۱۸۴۵ به نگی آن کونگسی تغییر نام یافت. او تا پایان عمر ریاست این کونگسی را بر عهده داشت. پس از درگذشت وی، مدیریت و نفوذ در این نهاد به پسرانش، سی چئو سی و سی لیانگ سی، و سپس به نوه‌اش، سی انگ تانگ، منتقل شد. این جانشینی خانوادگی موجب تمرکز و انحصار قدرت در خاندان سی تا سال ۱۹۲۸ گردید. در پی این انحصار، نارضایتی و مخالفت‌هایی در میان دیگر اعضای جامعه تئوچو شکل گرفت که در نهایت به تشکیل انجمن طایفه‌ای رقیبی با نام تئوچو پویت ایپ هوای کوان انجامید.

سی یو چین در زمان تأسیس بیمارستان تان تاک سنگ، نقش فعالی در اداره آن ایفا کرد. او به عنوان عضو کمیته مدیریت بیمارستان فعالیت داشت و در برخی سال‌ها نیز سمت خزانه‌دار را بر عهده گرفت.

همان‌گونه که جامعه بازرگانان اروپایی برای انجام فعالیت‌های تجاری خود به واسطه‌های چینی متکی بود، دولت سکونتگاه تنگه نیز در امور مربوط به جامعه چینی از همکاری بازرگانان برجسته این جامعه بهره می‌گرفت. سی یو چین در این میان نقش واسطه با جامعه تئوچو را بر عهده داشت؛ جامعه‌ای که ریشه آن به استان چاوژو در جنوب چین بازمی‌گشت. او در آرام‌سازی و حل‌وفصل چندین ناآرامی در جامعه چینیان نقش مؤثری ایفا کرد، از جمله در مهار شورش‌های هاکین–تئوچو در سال ۱۸۵۴ که در تاریخ ۵ مه همان سال روی داد. این شورش ظاهراً بر سر اختلافی بر قیمت برنج میان یک فرد هاکین (از استان فوجیان) و یک فرد تئوچو (از استان چاوژو) آغاز شد، اما در واقع جرقه‌ای برای بروز دشمنی‌های دیرینه میان دو جامعه بود. در جریان این درگیری‌ها که حدود ده روز به طول انجامید، بیش از ۴۰۰ نفر جان خود را از دست دادند. در پی این رخداد، مقامات بریتانیایی در سنگاپور با رهبران چینی، از جمله سی یو چین به نمایندگی از تئوچوها و تان کیم چینگ به نمایندگی از هاکین‌ها، دیدار کردند و با همکاری آنان توانستند به ناآرامی‌ها پایان دهند.

سی یو چین از اعضای اولیه اتاق بازرگانی سنگاپور بود که در سال ۱۸۳۷ تأسیس شد. وی در سال ۱۸۶۷ به سمت قاضی صلح منصوب گردید و از سال ۱۸۵۱ نیز عضویت در هیئت منصفه عالی را بر عهده داشت. دادگاه در موارد متعدد، به‌ویژه در پرونده‌های مرتبط با جامعه چینی، به نظر و قضاوت او اتکا می‌کرد. افزون بر این، در سال ۱۸۷۲ او به همراه چهار تن از چینیان برجسته دیگر، از جمله برادر همسرش تان سنگ پو، به عنوان قاضی افتخاری پلیس منصوب شد.

## سال‌های پایانی
سی یو چین سرانجام در سال ۱۸۶۴ از فعالیت‌های تجاری کناره‌گیری کرد تا بر امور علمی و فرهنگی تمرکز کند، هرچند همچنان به مسائل اجتماعی جامعه خود توجه داشت. برای نمونه، نام او در کنار نام چند تن از چینیان برجسته دیگر در دادخواستی دیده می‌شود که به دولت ارائه شد و خواستار مقابله با قمار غیرقانونی «وا-وه» در میان جامعه چینی بود.

در سال‌های پایانی عمر، او در عمارتی اقامت داشت که به دست پسرش، سی چئو سی، ساخته شده بود. این عمارت یکی از چهار خانه شاخص متعلق به چینیان قرن نوزدهم در سنگاپور به‌شمار می‌رفت.

سی یو چین در تاریخ ۲۳ سپتامبر ۱۸۸۳ درگذشت و همسر بیوه‌اش نیز در سال ۱۹۰۵ چشم از جهان فروبست. او در ملک خانوادگی خود، واقع در نزدیکی ساختمان SLF در امتداد جاده تامسون، به خاک سپرده شد. مقبره وی در اواخر سال ۲۰۱۲ دوباره کشف گردید.

چندین خیابان در سنگاپور به افتخار سی یو چین و فرزندان او نام‌گذاری شده‌اند. از جمله می‌توان به خیابان یو چین که به نام خود او نام‌گذاری شده، همچنین خیابان لیانگ سی و خیابان پک سی اشاره کرد. باور بر این است که خیابان سی در منطقه براس باساه نیز به یاد خانواده سی نام‌گذاری شده است.

## منابع

رده:اهالی شانتو
رده:چینی‌های مهاجرت‌کرده به سنگاپور
رده:درگذشتگان ۱۸۸۳ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۰۵ (میلادی)
رده:کارآفرینان اهل سنگاپور
رده:کارآفرینان اهل گوانگ‌دونگ
رده:کشاورزی در سنگاپور
رده:مقاله‌های حاوی متن به زبان چینی سنتی
رده:مقاله‌های حاوی متن به زبان چینی