برایتشایدپلاتز

**برایتشایدپلاتز** () () یک میدان عمومی اصلی در بخش داخلی شهر برلین، آلمان است. این میدان به همراه بلوار کورفورستندام، مرکز برلین غربی سابق و سیتی وست امروزی را مشخص می‌کند. نام این میدان از نام رودولف برایتشاید گرفته شده است.

## مکان
برایتیشایدپلاتز در منطقه شارلوتنبورک در نزدیکی انتهای جنوب غربی پارک تیرگاردن و باغ‌وحش برلین، در تقاطع کورفورستندام و ادامه شرقی آن، تاوئنتزین‌اشتراسه، قرار دارد که به شونبرگ و فروشگاه کاداوِه در ویتنبرگ‌پلاتز منتهی می‌شود. مرکز خرید و آسمان‌خراش اروپاسنتر در سمت شرق برایتیشایدپلاتز قرار گرفته است. در مرکز این میدان، کلیسای یادبود قیصر ویلهلم با منار آسیب‌دیده‌اش قرار دارد.

## تاریخچه
[بندانگشتی|چپ|«آگوسته-ویکتوریا-پلاتز» دیده شده از [ایستگاه راه‌آهن زولوگیشر گارتن برلین، پیش از ۱۹۰۰]]
برایتیشایدپلاتز در انتهای مسیر سوارکاری سابق کورفورستندام متعلق به سال ۱۵۴۲ قرار دارد که امیر انتخابگر، یوآخیم دوم هکتور براندنبورگ را به شکارگاه‌هایش در جنگل گرونوالد می‌رساند. در سال ۱۸۸۹، این میدان به افتخار یوهانس گوتنبرگ، طراح دستگاه چاپ، «گوتنبرگ‌پلاتز» نامیده شد؛ در سال ۱۸۹۲، به افتخار آگوستا ویکتوریا، ملکه آلمان، به «آگوسته-ویکتوریا-پلاتز» تغییر نام یافت.

اندکی پس از پی‌ریزی میدان، همسر آگوستا ویکتوریا، امپراتور ویلهلم دوم، امپراتور آلمان، آنجا را به عنوان محل ساخت کلیسای یادبود قیصر ویلهلم به افتخار پدربزرگش، امپراتور ویلهلم یکم، امپراتور آلمان، تعیین کرد. این کلیسا که توسط معمار سلطنتی، فرانتس شوشتن طراحی شده بود، نمونه بارزی از معماری احیای رمانسک بود. از آنجایی که شوشتن اهل راینلاند بود، طراحی او برای این کلیسا از کلیسای جامع بن الهام گرفته شده بود که ویلهلم دوم در دوران تحصیل در بن به خوبی با آن آشنا بود. این کلیسا در سال ۱۸۹۵ وقف شد. تا پیش از جنگ جهانی اول، توسعه‌های بیشتری با سبک مشابه نئورمانسک در اطراف میدان صورت گرفت، از جمله در ضلع غربی Ausstellungshallen am Zoologischen Garten (سالن‌های نمایشگاه در باغ‌وحش) که یک فضای نمایشگاهی و رویداد بود که در ۱۸۹۶ تکمیل شد و در مقابل آن، ساختمانی در سال ۱۸۹۹ در محل اروپاسنتر امروزی ساخته شد که پس از سال ۱۹۱۶، کافه رمانتیس (Romanisches Café) را در خود جای داده بود. در نتیجه، این میدان گاهی «فروم رمانسک» (Romanisches Forum) یا «محله رمانسک» (Romanisches Viertel) نامیده می‌شد.

### قرن بیستم
[بندانگشتی|آگوسته-ویکتوریا-پلاتز و سینما «[گلوریا-پالاست»، حدود ۱۹۴۰]]
پس از جنگ جهانی اول، این میدان به پاتوقی برای بوهمین‌ها و روشنفکران برلین تبدیل شد، به ویژه در کافه رمانتیس که نویسندگان، هنرمندان و موسیقی‌دانان در آن گرد هم می‌آمدند و به تبادل نظر می‌پرداختند. علاوه بر این، توسعه سینماها و تئاترهای واریته با تبدیل بخشی از فضای نمایشگاهی در ضلع غربی در این منطقه آغاز شد. در سال ۱۹۲۵، سینمای اوفا-پالاست ام زو (Ufa-Palast am Zoo) در یکی از این فضاها افتتاح شد که در آن زمان بزرگ‌ترین سینمای آلمان بود؛ پس از آن در سال ۱۹۲۶، سینما گلوریا-پالاست در ضلع غربی افتتاح شد، جایی که فیلم *[[فرشته آبی (فیلم)]]* در ۱ آوریل ۱۹۳۰ در آن برای نخستین بار اکران شد. تا سال ۱۹۲۸، زمانی که یوزف گوبلز طی سخنرانی‌ای به مراکز تجاری اطراف کلیسای یادبود قیصر ویلهلم حمله کرد، این میدان مجموعه‌ای از برترین سینماهای برلین شامل اوفا-پالاست ام زو، گلوریا-پالاست، کاپیتول، مارمورهاوس و تائونتزین-پالاست را در خود جای داده بود. علاوه بر کافه‌ها، تئاترها و سایر مؤسسات تجاری، برخی از بازرگانان تلاش کرده بودند تا این منطقه را به عنوان برادوی برلین تثبیت کنند.

در سال ۱۹۴۳، این میدان در جریان بمباران برلین در جنگ جهانی دوم به شدت بمباران و بیشتر منطقه ویران شد. پس از جنگ جهانی دوم، این میدان شاهد بازسازی‌های گسترده‌ای بود و به مرکز نمادین برلین غربی تبدیل شد تا جبرانی برای از دست دادن مرکز تاریخی شهر در اطراف الکساندر پلاتس و اونتر دن لیندن در برلین-میته باشد که در آن زمان بخشی از برلین شرقی بود. در سال ۱۹۴۷، نام میدان به افتخار رودولف برایتشاید به «برایتیشایدپلاتز» تغییر یافت؛ او یک سیاستمدار آلمانی از حزب سوسیال دموکرات آلمان بود که در سال ۱۹۴۴ در اردوگاه کار اجباری بوخن‌والت کشته شد.

### پس از جنگ
بندانگشتی|نمایی از تاوئنتزین‌اشتراسه، ۱۹۶۰
کلیسای یادبود قیصر ویلهلم (که در میان برلینی‌ها به نام «دندان توخالی» یا *der Hohle Zahn* شناخته می‌شود) پس از جنگ به ویرانه‌ای تبدیل شده بود. در دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰، روند حاکم بر برلین تخریب ساختمان‌های آسیب‌دیده در جنگ و نوسازی آن‌ها بود. ایگون ایرمان، معمار برجسته آلمان غربی، در ابتدا قصد داشت ویرانه‌ها را به طور کامل تخریب کند که این موضوع باعث اعتراضات عمومی گسترده‌ای شد. او سپس یک کلیسای مدرن و برج ناقوس مجزا طراحی کرد که در کنار آن، منار ویران‌شده کلیسای قدیمی به عنوان یک بنای یادبود حفظ شد. کلیسای جدید گدشطنیس (Gedächtniskirche) در سال ۱۹۶۱ وقف شد و به سرعت به مایه افتخار معماری برلین غربی و نمادی علیه جنگ و ویرانی تبدیل گشت.

توسعه میدان شامل ساخت سینمای تسو پالاست (Zoo Palast) به جای اوفا-پالاست ام زو در سال ۱۹۵۶، ساختمان بیکینی-هاوس در ضلع شمالی که در سال ۱۹۵۷ تکمیل شد (به دلیل طبقه دوم خالی‌اش که شبیه شکم برهنه است «بیکینی» نامیده شد) و ساختمان شیمل‌پفنگ-هاوس (Schimmelpfeng-Haus) بود که در سال ۱۹۶۰ در محل گلوریا-پالاست قدیمی ساخته شد (و اکنون تخریب شده است).

در سال ۱۹۶۵، مرکز خرید اروپاسنتر توسط شهردار ویلی برانت در محل کافه رمانتیس سابق افتتاح شد. این مرکز شامل یک مجتمع سینمایی بزرگ و یک آسمان‌خراش به ارتفاع  بود. این مرکز با ستاره مشخص مرسدس-بنز بر فراز آن، به یک قطب تجاری بزرگ تبدیل شد و به طور غیررسمی به برایتیشایدپلاتز اعتبار «نقطه داغ تجاری» در برلین غربی را بخشید. امروزه این ساختمان همچنان میزبان فروشگاه‌های بزرگ، کافه‌های پیاده‌رو و رستوران‌های متعدد است و یکی از جاذبه‌های توریستی محبوب محسوب می‌شود که وضعیت بنای تاریخی ثبت‌شده را دارد.

### بازسازی
بندانگشتی|تسو‌فنستر و کارگاه ساختمانی آپر وست، فوریه ۲۰۱۶
برایتیشایدپلاتز که همچنان یکی از پربازدیدترین مکان‌های برلین است، به عنوان یکی از میدان‌های نمادین این شهر شناخته می‌شود. این میدان ترکیبی ناهماهنگ و در عین حال معمولی از سبک برلینی شامل تقابل قدیمی و جدید، و فرهنگی و تجاری را ارائه می‌دهد.

از آغاز هزاره جدید، طرح‌های شهری برای برایتیشایدپلاتز تهیه شده است تا کیفیت فضا برای عابران پیاده بهبود یابد و مسابقات عمومی بیشتری برای برنامه‌ریزی آینده این میدان برگزار شود. در سال ۲۰۰۶، تونل خودرو در خیابان بوداپستر اشتراسه در مقابل بیکینی-هاوس بسته شد و منطقه پیاده‌رو گسترش یافت. از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۴، بیکینی-هاوس بازسازی شد و به یک مرکز خرید و هتل تبدیل گشت و سینمای مجاور آن، تسو پالاست، نیز به یک مجتمع سینمایی چندسالنه تبدیل شد. تخریب ساختمان «شیمل‌پفنگ-هاوس» در سال ۲۰۰۹ آغاز شد تا آسمان‌خراش ۱۱۸ متری «تسو‌فنستر» (Zoofenster) با کاربری اداری، رستوران و هتل والدورف آستوریا برلین و همچنین برج مجاور آن یعنی «آپر وست» (Upper West) ساخته شود تا یک منطقه شهری جذاب با فضای زیست‌پذیر ایجاد گردد. طرح‌های دیگر شامل بازسازی ایستگاه اتوبوس در هاردنبرگ‌پلاتز در مقابل ایستگاه باغ‌وحش (Bahnhof Zoo) و سایر فضاهای شهری در مجاورت آن است.

### حمله به بازار کریسمس ۲۰۱۶

در ۱۹ دسامبر ۲۰۱۶، حدود ساعت ۲۰:۰۰ به وقت محلی، یک حمله با خودرو به بازار کریسمس در برایتیشایدپلاتز انجام شد که منجر به کشته شدن سیزده نفر و زخمی شدن ۴۸ نفر دیگر گشت.

برای آماده‌سازی بازار کریسمس ۲۰۱۸، میدان و اطراف آن با نصب استحکامات در برابر حملات تروریستی احتمالی ایمن‌سازی شد.

## حمل و نقل عمومی
دسترسی به برایتیشایدپلاتز از طریق اس-بان برلین در ایستگاه راه‌آهن زولوگیشر گارتن برلین (خطوط S5، S7، S75، S9) و همچنین از طریق متروی برلین در ایستگاه‌های زولوگیشر گارتن (خطوط U2، U9) و کورفورستندام (خطوط U1، U9) امکان‌پذیر است. اتوبوس‌ها نیز در برایتیشایدپلاتز (خطوط ۱۰۰ و ۲۰۰) و اروپاسنتر (M29، M19) توقف دارند.

ایستگاه باغ‌وحش (Bahnhof Zoo) در سال ۱۸۸۲ ساخته شد و به عنوان ایستگاه اصلی راه‌آهن برلین غربی فعالیت می‌کرد. اهمیت آن به عنوان یک هاب اصلی زمانی کاهش یافت که در آماده‌سازی برای جام جهانی فوتبال ۲۰۰۶، ایستگاه راه‌آهن مرکزی برلین در محل سابق ایستگاه لهرتر (Lehrter Bahnhof) تکمیل شد؛ این ایستگاه اکنون ایستگاه اصلی قطار در برلین است و قطارهای مسافربری دوربرد اینترسیتی-اکسپرس (ICE) و اینترسیتی دیگر به طور پیش‌فرض در ایستگاه زولوگیشر گارتن توقف نمی‌کنند.

## جستارهای وابسته
* سیتی وست

## پیوند به بیرون

* وب‌کم برایتیشایدپلاتز
* تصاویر گوگل از برایتیشایدپلاتز
* وبگاه رسمی اروپاسنتر

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در شارلوتنبورگ-ویلمرزدرف
رده:میدان‌های برلین