پولاد حبیب‌الله‌اف

پولاد قرقیزبایویچ حبیب‌الله‌اف (به ازبکی: Poʻlat Qirgʻizboyevich Habibullayev؛ به روسی: Пулат Киргизбаевич Хабибуллаев؛ زادهٔ ۱۴ اکتبر ۱۹۳۶ – درگذشتهٔ ۷ فوریهٔ ۲۰۱۰) فیزیک‌دان و سیاستمدار ازبک بود. او از سال ۱۹۸۴ تا ۱۹۸۸ ریاست آکادمی علوم جمهوری شوروی سوسیالیستی ازبکستان را بر عهده داشت. افزون بر سمت‌های علمی، در عرصهٔ حکومتی نیز فعالیت داشت و از سال ۱۹۸۸ تا ۱۹۸۹ به عنوان رئیس هیئت رئیسهٔ شورای عالی جمهوری شوروی سوسیالیستی ازبکستان خدمت کرد.

## اوایل زندگی
پولاد قرقیزبویویچ حبیب‌الله‌اف در تاریخ ۱۴ اکتبر ۱۹۳۶ در ناحیهٔ اساکه و در یک خانوادهٔ ازبک به دنیا آمد. مادرش، سولیاخون تاشلانوا، از زنان فعال جامعهٔ ازبک بود و رهبری یک کلخوز پنبه را بر عهده داشت. زمانی که او تنها دو ماه داشت، مادرش او را به همراه خود به کنفرانسی در مسکو برد؛ پیش‌تر نیز پیش از تولد او، مادرش در عکسی در حال دیدار با ژوزف استالین و کلیمِنت وروشیلوف ثبت شده بود.

از سال‌های ۱۹۵۸ تا ۱۹۶۰ حبیب‌الله‌اف به عنوان رئیس بخش فیزیک عمومی در مؤسسهٔ تربیت‌معلم دولتی تاشکند فعالیت کرد و در سال ۱۹۶۰ از دانشگاه دولتی آسیای مرکزی فارغ‌التحصیل شد.

## حرفه دانشگاهی
پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه دولتی آسیای مرکزی در سال ۱۹۶۰، پولاد حبیب‌الله‌اف تحصیلات خود را ادامه داد و در سال ۱۹۶۴ رسالهٔ دکترای خود را در مسکو دفاع کرد. او در سال ۱۹۷۱ موفق به دریافت درجهٔ دکترای علوم فیزیک و ریاضیات شد. از آن زمان تا سال ۱۹۷۵ به عنوان رئیس مؤسسهٔ پنبهٔ اندیجان فعالیت داشت و سپس تا سال ۱۹۷۸ ریاست بخش مؤسسات علمی و آموزشی کمیتهٔ مرکزی حزب کمونیست جمهوری شوروی سوسیالیستی ازبکستان را بر عهده گرفت.

در سال ۱۹۷۹ به عضویت مکاتبه‌ای آکادمی علوم ازبکستان درآمد و تا سال ۱۹۸۴ به عنوان معاون رئیس آکادمی خدمت کرد؛ همان سال به عضویت کامل آکادمی انتخاب شد. در فاصلهٔ ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۸ مدیر مؤسسهٔ فیزیک هسته‌ای بود و از ۱۹۸۴ تا ۱۹۸۸ ریاست آکادمی علوم ازبکستان را بر عهده داشت. پس از آن، از ۱۹۸۹ ریاست بخش فیزیک حرارتی را بر عهده گرفت و بین سال‌های ۱۹۹۲ تا ۱۹۹۴ ریاست بخش اپتیک دانشگاه (که پس از استقلال تغییر نام یافته بود) را بر عهده داشت. در سال ۲۰۱۰ دوباره به ریاست بخش فیزیک حرارتی در آکادمی علوم بازگشت. او همچنین عضو مکاتبه‌ای آکادمی علوم شوروی (و بعدها آکادمی علوم روسیه) بود و به عضویت آکادمی علوم اسلامی در اَمان، اردن انتخاب شد.

### فعالیت‌های علمی
حبیب‌الله‌اف پژوهش‌های گسترده‌ای در زمینه‌های گوناگون انجام داد، از جمله: طیف‌سنجی صوتی، فیزیک و آکوستیک کوانتومی، نانوفیزیک و فیزیک محیط‌های نرم، اپتیک غیرخطی و ترموشیمی لیزری، فیزیک رساناهای فوق‌یونی و سامانه‌های در مقیاس کوانتومی، فیزیک هسته‌ای و علم مواد تابشی دینامیک غیرخطی و نظریهٔ آشوب فیزیک و شیمی ایزوتوپ‌ها، فتوسنتز لیزری

او بیش از ۵۰۰ مقالهٔ علمی منتشر کرد و نویسندهٔ بیش از ۱۲ تک‌نگاری بود که برخی از آن‌ها توسط ناشران خارجی چاپ شدند. افزون بر این، بیش از ۲۰۰ دانشجوی دکترا و ۴۰ دکترای علوم را تربیت کرد. همچنین سردبیری چندین نشریهٔ علمی را بر عهده داشت و کتاب‌های درسی فیزیک برای دانشگاه‌های ازبکستان تألیف کرد

## حرفه سیاسی
پولاد حبیب‌الله‌اف که از سال ۱۹۶۵ عضو حزب کمونیست بود، در کنار فعالیت‌های علمی خود، مسئولیت‌های سیاسی متعددی نیز بر عهده داشت. او بین سال‌های ۱۹۸۵ تا ۱۹۸۸ همزمان با ریاست آکادمی علوم، به عنوان رئیس شورای عالی جمهوری شوروی سوسیالیستی ازبکستان فعالیت کرد و در دورهٔ یازدهم (۱۹۸۴ تا ۱۹۸۹) نیز نمایندهٔ شورای عالی شوروی بود.

در فاصلهٔ ۱۹۸۸ تا ۱۹۸۹ به سمت رئیس هیئت رئیسهٔ شورای عالی جمهوری شوروی سوسیالیستی ازبکستان و همچنین معاون رئیس هیئت رئیسهٔ شورای عالی اتحاد شوروی منصوب شد. پس از استقلال، از ۱۹۹۰ تا ۱۹۹۴ ریاست کمیتهٔ امور بین‌الملل شورای عالی ازبکستان را بر عهده داشت. سپس از همان سال تا ۲۰۰۲ به عنوان رئیس کمیتهٔ دولتی علوم و فناوری ازبکستان خدمت کرد. در ادامه، بین سال‌های ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۶ مدیر مرکز علوم و فناوری زیر نظر هیئت وزیران جمهوری ازبکستان بود.

## جوایز

* دو نشان پرچم سرخ کار
* نشان افتخار
* نشان افتخار کار (ازبکستان)
* جایزه دولتی بیرونی

## منابع

رده:فیزیک‌دانان اهل اتحاد شوروی
رده:اعضای حزب کمونیست اتحاد شوروی
رده:اعضای مجمع یازدهم شورای عالی اتحاد شوروی
رده:دریافت کنندگان نشان پرچم سرخ کار
رده:اهالی ازبکستان در سده ۲۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۶ (میلادی)