زیاد ابوعمرو

**زیاد ابوعمرو** (به عربی: ؛ زادهٔ ۲۲ ژانویه ۱۹۵۰) سیاستمدار، نویسنده و دیپلمات فلسطینی و عضو مجلس قانون‌گذاری فلسطین است. او از ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۴ میلادی معاون نخست‌وزیر فلسطین بود و عضو مستقل کمیته اجرایی سازمان آزادی‌بخش فلسطین است. ابوعمرو از ۱۷ مارس تا ۱۴ ژوئن ۲۰۰۷ سمت وزارت امور خارجه فلسطین را بر عهده داشت.

ابوعمرو در غزه زاده شد و پس از گذراندن دوره کارشناسی در دانشگاه دمشق و دوره‌های کارشناسی ارشد و دکترا در دانشگاه جرج‌تاون، از ۱۹۸۵ تا ۱۹۹۳ در دانشگاه بیرزیت دانش سیاسی تدریس کرد. او نویسندهٔ چندین کتاب در زمینه جنبش‌های سیاسی فلسطینی است و از چهره‌های اصلاح‌طلب سیاست فلسطین به‌شمار می‌رود که مورد احترام هر دو جناح حماس و فتح است.

## پیشینه و تحصیلات
زیاد محمود حسین ابوعمرو در ۲۲ ژانویه ۱۹۵۰ در غزه زاده شد. او دیپلم دبیرستان خود را در اسکندریه در سال ۱۹۶۹ دریافت کرد. سپس به سوریه رفت و در دانشگاه دمشق ادبیات و زبان انگلیسی خواند و در سال ۱۹۷۳ مدرک کارشناسی گرفت.

ابوعمرو پس از آن به ایالات متحده آمریکا رفت و در دانشگاه جرج‌تاون در واشینگتن دی.سی. به تحصیل پرداخت. او در سال ۱۹۷۹ مدرک کارشناسی ارشد در عرب‌شناسی را از مرکز مطالعات عربی معاصر دریافت کرد و در سال ۱۹۸۵ (برخی منابع: ۱۹۸۶) دکترای خود را در فلسفه و سیاست تطبیقی به پایان رساند.

در دهه ۱۹۷۰ به‌عنوان آموزگار در بحرین، عمان و سوریه کار کرد و از سال ۱۹۸۵ تا ۱۹۹۳ دانشیار علوم سیاسی در دانشگاه بیرزیت در رام‌الله بود.

ابوعمرو تابعیت آمریکایی نیز دارد.

## کارنامه سیاسی
### مجلس قانون‌گذاری و وزارت فرهنگ (۱۹۹۶–۲۰۰۳)
ابوعمرو به‌عنوان نامزد مستقل در انتخابات سراسری ۱۹۹۶ فلسطین کرسی نمایندگی غزه را در مجلس قانون‌گذاری فلسطین به دست آورد. در این دوره ریاست کمیته سیاسی مجلس را بر عهده داشت.

از آوریل تا اکتبر ۲۰۰۳ وزیر فرهنگ در دولت نخست‌وزیر (و بعدها رئیس) محمود عباس بود.

### انتخابات ۲۰۰۶ و وزارت امور خارجه
در انتخابات مجلس قانون‌گذاری ۲۰۰۶ که در ۲۵ ژانویه برگزار شد، ابوعمرو با ۵۵٬۷۴۸ رأی دوباره انتخاب شد.

پس از دوره‌ای از درگیری‌های جناحی در سرزمین‌های فلسطینی در اوایل ۲۰۰۷، دولت به رهبری حماس در ۱۵ فوریه استعفا داد. نخست‌وزیر اسماعیل هنیه دولت وحدت ملی تازه‌ای تشکیل داد که ابوعمرو در آن وزیر امور خارجه بود. کابینه در ۱۸ مارس ۲۰۰۷ به تأیید مجلس رسید و اعضای آن سوگند یاد کردند. در ژوئن ۲۰۰۷ حماس نوار غزه را به‌زور تحت کنترل خود درآورد و رئیس‌جمهور محمود عباس در ۱۴ ژوئن نخست‌وزیر هنیه را برکنار کرد و دولت را منحل ساخت.

### معاونت نخست‌وزیری و وزارت فرهنگ (۲۰۱۳–۲۰۲۴)
در ۶ ژوئن ۲۰۱۳ رئیس‌جمهور محمود عباس ابوعمرو را به سمت معاون نخست‌وزیر فلسطین منصوب کرد. در ژوئن ۲۰۱۴ با تشکیل دولت وفاق ملی فلسطین به نخست‌وزیری رامی حمدالله، ابوعمرو علاوه بر معاونت نخست‌وزیری وزارت فرهنگ را نیز بر عهده گرفت و تا دسامبر ۲۰۱۵ در این سمت باقی ماند.

### عضویت در کمیته اجرایی ساف و کارهای بعدی
ابوعمرو از مه ۲۰۱۸ عضو کمیته اجرایی سازمان آزادی‌بخش فلسطین است.

در اوت ۲۰۲۲ رئیس‌جمهور عباس هیئت امنای دانشگاه الاستقلال را بازسازی کرد و ابوعمرو را عضو آن نمود. همچنین در آوریل ۲۰۲۴ ابوعمرو به ریاست هیئت‌مدیره «مؤسسه ملی مستندسازی تاریخ فلسطین و حفظ حافظه» منصوب شد.

در اوت ۲۰۲۵ عباس او را عضو کمیته تدوین قانون اساسی موقت فلسطین برای گذار از تشکیلات خودگردان به دولت کرد.

### طرح ۲۰۲۵ برای نوار غزه
در سال ۲۰۲۵ میدل ایست آی گزارش داد که ابوعمرو نقشی کلیدی در ارائه طرحی برای بهره‌گیری از نیروهای امنیت ملی فلسطین جهت بازپس‌گیری کنترل نوار غزه از سوی تشکیلات خودگردان داشته‌است.

## دیدگاه‌های سیاسی
ابوعمرو سیاستمداری اصلاح‌طلب و از «گارد جوان» رهبران فلسطینی به‌شمار می‌رود. او گاه منتقد دستگاه اداری و نهادهای امنیتی تشکیلات خودگردان فلسطین بوده‌است. وی میان دو جناح اصلی فلسطینی یعنی حماس و فتح میانجیگری کرده و مورد احترام هر دو گروه است.

ابوعمرو هوادار دموکراسی و انتخابات آزاد است و از نمایندگی گروه‌های مخالف همچون حماس و جهاد اسلامی فلسطین حمایت کرده و بر این باور بوده که مشارکت آن‌ها در فرایند سیاسی موجب پاسخ‌گویی بیشترشان خواهد شد.

## کارهای نهادی
ابوعمرو با نهادهای سیاسی گوناگونی پیوند داشته از جمله مرکز فلسطین در واشینگتن، شورای روابط خارجی فلسطین (که خود در سال ۱۹۹۸ آن را بنیان‌گذاری کرد)، انجمن دانشگاهی فلسطین برای بررسی امور بین‌المللی (پاسیا) و سازمان حقوق مدنی فلسطینی «مفتاح».

## آثار
ابوعمرو نویسنده چندین کتاب است. شناخته‌شده‌ترین اثر او کتاب  (بنیادگرایی اسلامی در کرانه باختری و غزه: اخوان المسلمین و جهاد اسلامی) است که دانشگاه ایندیانا آن را در سال ۱۹۹۴ منتشر کرد. دیگر آثار او عبارت‌اند از:
* ریشه‌های جنبش‌های سیاسی در نوار غزه (۱۹۴۸–۱۹۶۷)
* جامعه مدنی و دگرگونی دموکراتیک در فلسطین
* انتفاضه: دلایل و عوامل تداوم آن
* گرایش‌های نوین در اندیشه و کنش راهبردی سیاسی فلسطین

## زندگی شخصی
ابوعمرو متأهل و پدر پنج فرزند است و هم‌اکنون در رام‌الله در کرانه باختری زندگی می‌کند.

## جستارهای وابسته
* اسماعیل هنیه
* محمود عباس
* مجلس قانون‌گذاری فلسطین

## منابع

* 
* 
* 
* 

## جستارهای وابسته
* مرکز فلسطین
* شورای روابط خارجی فلسطین
* مفتاح

رده:زادگان ۱۹۵۰ (میلادی)
رده:افراد زنده
رده:وزیران دولت تشکیلات خودگردان فلسطین
رده:اعضای هیئت علمی دانشگاه بیرزیت
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دمشق
رده:وزیران دولت فلسطین
رده:وزیران امور خارجه فلسطین
رده:اعضای شورای مرکزی فلسطین
رده:اعضای کمیته اجرایی سازمان آزادی‌بخش فلسطین
رده:اعضای مجلس ملی فلسطین
رده:دیپلمات‌های سده ۲۱ (میلادی) اهل فلسطین