تمبرهای پست اتحاد جماهیر شوروی

**تمبرهای اتحاد جماهیر شوروی** بین سال‌های ۱۹۲۳ تا ۱۹۹۱ مورد استفاده بودند. آنها با عبارت روسی Почта СССР به معنای پست اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی (تحت نظر کمیسریای خلق ارتباطات) نشاندار می‌شدند. در میان مجموعه داران تمبر، تمبرهای شوروی همواره محبوب بوده‌اند زیرا گسترهٔ وسیعی از نمادهای تاریخی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی نخستین دولت سوسیالیستی جهان را نشان می‌دهند.

بندانگشتی|تمبری از ولادیمیر لنین ۱۹۶۴

طراحان سرشناس تمبرهای پستی شوروی ایوان دوباشف (طراح نخستین تمبر دارای پرتره (تک چهره) ی لنین در ۱۹۲۴) و واسیلی زاویالف بودند. در میانهٔ دههٔ ۱۹۷۰ بیش از ۴۰۰۰ تمبر مختلف در شوروی طراحی شد. در ۱۹۷۰ وزارت ارتباطات شوروی دفترچه ای از تمبرهای گردآوری شده بین ۱۹۱۸ تا ۱۹۶۹ را منتشر کرد. این مجموعه‌ها به شکل سالانه و ماهانه از سوی مراکز دولتی که موظف به گردآوری و آرشیو کردن آنها بودند مورد چاپ قرار می‌گرفتند.

### نخستین تمبرها
اولین تمبرهای شوروی را گئورگی پاشکف طراحی کرد که در ۱۹۲۳ به مناسبت اولین رویداد کشوری صنایع دستی و کشاورزی در شوروی مورد بهره‌برداری قرار گرفتند.


File:The Soviet Union 1923 CPA 95 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Reaper with a sickle and a sheaf).jpg
File:The Soviet Union 1923 CPA 96 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Sower with a sowing basket).jpg
File:The Soviet Union 1923 CPA 97 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Ford tractor Fordson Model F).jpg
File:The Soviet Union 1923 CPA 98 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. General view of the exhibition).jpg


### تمبرهای نهایی و رسمی
اولین نسخهٔ رسمی و نهایی تمبرهای شوروی در اکتبر ۱۹۲۳ با نام «استاندارد طلایی» رونمایی شدند. طراح آنها ایوان دیمیتریویچ ایوانف، موضوعاتی مانند تودهٔ کارگران، ارتش سرخ و سربازان را مورد تأکید قرار داده بود. برنامهٔ شوروی مبنی بر فروش تمبرهای بیشتر در بازار جهانی بود. به این ترتیب اعتبار بزرگی از سوی دولت شوروی به سختی تأمین شد و در اختیار ناشران قرار گرفت تا بر روی استفاده‌های بین‌المللی سرمایه‌گذاری شود.

بندانگشتی|وسط

گذر زمان باعث افزایش تعداد و طرح این تمبرها شد. افزایش ارزش این تمبرها در تعرفه‌های پست داخلی اثرگذار بود. برای مثال، بیشتر تمبرهای جدید در سال‌های ۱۹۳۹ و ۱۹۴۰ ارزشی بین ۱۰ تا ۳۰ کوپک (نوعی سکهٔ روسی که هر ۱۰۰ واحد آن برابر یک روبل است) داشتند که بالاتر از تعرفه‌های رایج و استاندارد پست داخلی بود.


File:Stamp Soviet Union 1929 319.jpg
File:Stamp Soviet Union 1929 321.jpg
File:Stamp Soviet Union 1929 313.jpg


مهم‌ترین موضوعی که در بیشتر تمبرها نمایان بود حزب کمونیست شوروی بود. این تمرکز به دو شکل ابراز می‌شد:

# چاپ تمبر از تصویر اعضای حزب (درگذشته یا زنده)
# نوشتن شعارها و اهداف حزب روی تمبر


File:The Soviet Union 1939 CPA 653 stamp (Gorky Avenue).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 655 stamp (Lenin Library).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 661 stamp (Marina Raskova).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 663 stamp (Statue perf) cancelled.jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 668 stamp (Factory Woman).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 674 stamp (Last Portrait).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 676 stamp (Dairy Farming) vert raster cancelled.jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 679 stamp (Emblem).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 680 stamp (Central Pavilion).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 686 stamp (Glider).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 687 stamp (Parachutists).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 695 stamp (Airman).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 703 stamp (Mikhail Saltykov-Shchedrin 30k).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 710 stamp (Sochi 30k).jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 715 stamp (Mikhail Lermontov in 1838) cancelled.jpg
File:The Soviet Union 1939 CPA 718 stamp (Nikolai Chernyshevski 30k).jpg
File:Stamp USSR 1940 A.P. Chekhov 10.jpg
File:1940. Марка СССР. Маяковский. 30 коп.jpg
File:Soviet Union stamp 1940 CPA 730.jpg
File:FruzNE.jpg
File:The Soviet Union 1949 CPA 1483 souvenir sheet of 4 golden frame (Stalin's 70th Birthday. Stalin's birthplace, Gori, Georgia. Lenin and Stalin in Smolny, 1917. Lenin and Stalin in Gorki. Stalin).jpg
File:Soviet Union stamp 1941 Be a Hero.jpg
File:Stamp of USSR 0879.jpg


ولادیمیر لنین رایج‌ترین شخصیت نقش بسته روی تمبرها بود. نخستین تمبر از او پس از درگذشتش و در ژانویهٔ ۱۹۲۴ چاپ شد. تصاویر دوران مختلف زندگی اعضای حزب نیز گاهی برای تأکید بر پیوستگی و همبستگی اعضای دولت‌ها چاپ می‌شد. مانند آنچه در مجموعه ای از تمبرهای میخائیل کالینین در ۱۹۳۵ رخ داد. تصاویر او به مناسبت بزرگداشت ۶۰امین سالگرد تولدش در چند وضعیت مانند کارگر، کشاورز و سخنران بر روی تمبرها نقش بسته بودند. این تصاویر کالینین یادآور پویایی و تداوم جنبش کارگری - دهقانی در کردار و عقاید دولت شوروی بود: کارگر، کشاورز و حزب کمونیست.

بندانگشتی|وسط

این رویکرد به صورت جهانی رایج بود و برای نهادینه کردن نمادین شخصیت‌هایی به کار می‌رفت که بر مسند قدرت بودند.

شعارهای حزب که روی تمبر قرار می‌گرفت به مرور زمان دستخوش تغییرات شدند؛ مثلاً در دههٔ ۱۹۲۰ تاکیدهایی بر برنامهٔ اقتصادی نو لنین (نِپ) صورت می‌گرفت و این برای آن بود که تغییر موضع حزب در ۱۹۲۹ شفاف تر باشد. امّا هنگامی که ژوزف استالین بر جای لنین تکیه زد سیاست صنعتی سازی اجباری در پیش بود و نپ به کلی منسوخ شده بود. در این دوره تأکید بیشتر بر نمادهای صنعتی و کشاورزی مورد نظر استالین بود؛ مثلاً تمبرهای ۱۰ کوپکی دنباله‌هایی از تراکتورها بودند در حالی که شعار «بگذارید ما برداشت را تا ۳۵٪ افزایش دهیم.» را سر می‌دادند. نوشتهٔ تمبرهای ۲۰ کوپکی «فلز بیشتر، ماشین بیشتر!» بود. تمبرهای ۲۸ کوپکی یک کورهٔ ذوب آهن را نشان می‌دادند که بر روی آن نوشته شده بود: «آهن، ۸ میلیون تُن»


File:Stamp Soviet Union 1929 347.jpg
File:Stamp Soviet Union 1929 348.jpg
File:Stamp Soviet Union 1929 349.jpg
File:Stamp Soviet Union 1929 350.jpg


پس از جنگ جهانی دوم، دولت در تمبرها بر بازسازی اقتصاد و استقلال اقتصادی و خودکفایی تأکید می‌کرد. در یک تمبر سال ۱۹۴۶ چنین نوشته شده بود: «به کشور سالانه ۱۲۷ میلیون تن غله تقدیم کنید»، «۶۰ میلیون تن نفت»، «۶۰ میلیون تن فولاد» و «۵۰ میلیون تن چدن»


File:The Soviet Union 1946 CPA 1082 stamp (Fourth Five-Year Plan. Give the country each year 127 million tons of grain. Combine harvester and wheat sheaf) large resolution.jpg
File:The Soviet Union 1962 CPA 2779 stamp (Decisions of the 22nd Communist Party Congress. Dairy-farming. Milkmaid, etc.).jpg


شعارهای قهرمانانه و غرور آمیز استالین در مورد خودکفایی و استقلال اقتصادی در سال‌های پس از استالین جایگزین شدند. در این دوران کنگره‌های حزب و اسناد و … بر روی تمبرها اعلان می‌شدند؛ مثلاً تصمیم‌های گرفته شده در ۲۲ امین کنگرهٔ حزب کمونیست اتحاد جماهیر شوروی در ۱۹۶۲ بر روی تمبرها قرار گرفتند.

سیاست‌های خروشچف، اصلاحات گورباچف و … دیگر مصادیق مهم در تمبرها بودند.


The Soviet Union 1988 CPA 5942 stamp (Perestroika (reformation). Worker. Industries and agriculture).jpg
The Soviet Union 1988 CPA 5941 stamp (Perestroika (reformation). Workers and slogans Speeding Up, Democratization. and Glasnost against Kremlin Palace. Cruiser Aurora and revolutionary soldiers).jpg
The Soviet Union 1988 CPA 5957 souvenir sheet (19th Communist Party Conference. State Kremlin Palace, Troitskaya Tower, Lenin (by Andreev), hammer and sickle and laurel branch).jpg


### سرقت فرهنگی
سرقت و به نام خود زدن فرهنگ ایران که امروزه توسط کشورهای پسا - شوروی مثل حوزهٔ قفقاز و آسیای مرکزی رخ می‌دهد ریشه در سیاست‌های شوروی در مورد فرهنگ دارد. (مثل تغییر خط، سلطهٔ فرهنگی بر قومیت‌ها، روسی سازی و …) یکی از پرتکرارترین موضوعات تمبرهای شوروی چاپ تصویر دانشمندان و شاعران شهیر ایرانی بود تا از این طریق آنها را به نام خود مصادره کنند. متأسفانه امروزه نیز شاعرانی مثل نظامی گنجوی و رودکی صرفاً به خاطر آنکه در شهرهای سرزمین‌های جدا شده از ایران قرار دارند توسط دولت‌های آذربایجان و تاجیکستان و ازبکستان مورد ادعا هستند و سکوت فعالان فرهنگی ایران به تثبیت این دروغ بزرگ در مجامع بین‌المللی کمک می‌کند و واضحاً به زیان فرهنگ و ادب کشور کهن ایران است. مولوی، بابک خرمدین و … نیز به ترتیب توسط ترکیه و نخجوان (تحت نفوذ آذربایجان) مورد ادعا بوده‌اند در حالی که به وضوح تمام ایشان کاملاً ایرانی هستند و نمی‌شود آنها را زیر چتر هویت جعلی غیرایرانی قرار داد.

اشعار نظامی گنجوی (که همگی فارسی هستند) در دههٔ نود توسط دولت جمهوری آذربایجان از روی سازهٔ آرامگاه او حذف شدند.


File:Biruni-russian.jpg|تمبر چاپ شوروی از ابوریحان بیرونی که به ادعای ازبکستان در مورد وی دامن می‌زند.
File:Почтовая марка СССР № 5099. 1980. 1000-летие со дня рождения Ибн Сины.jpg|تمبر چاپ شوروی از بوعلی سینا که به ادعای ازبکستان در مورد وی دامن می‌زند.
File:1983 CPA 5426 (1).png|تمبر چاپ شوروی از خوارزمی که به ادعای ازبکستان در مورد وی دامن می‌زند.
File:Stamp of USSR 2247.jpg|این تمبر چاپ شوروی رودکی را پدر ادبیات تاجیک معرفی می‌کند.
File:KazakhstanP20-200Tenge-1999-donatedoy f.jpg|این اسکناس قزاقستانی با تصویر فارابی چاپ شده است.
File:A21-133 grande.webp|این تمبر چاپ شوروی بر ادعای قزاقستان در مورد فارابی دامن می‌زند.
File:Papak Xorramdin.jpg|این مجسمه از بابک خرمدین در نخجوان علی رغم اردبیلی بودن او، قصد دارد او را اهل جمهوری آذربایجان معرفی کند.
File:USSR stamp Nezami 1981 4k.jpg|این تمبر چاپ شوروی می‌کوشد نظامی گنجوی را اهل جمهوری آذربایجان جلوه دهد.


## منابع

* 

رده:فهرست‌های تمبرها
رده:معرفی‌شده‌های ۱۹۲۳ (میلادی)
رده:مقاله‌های ایجادشده توسط ایجادگر