ایتالیا تورریتا

[بندانگشتی|مجسمه ''ایتالیا'' در [ناپل]]
***ایتالیا توریتا*** () تجسم یا تمثیل ملی ایتالیا است، به شکل زنی جوان که سرش با تاجی دیواری احاطه شده و برج‌هایی آن را کامل می‌کنند (از این رو در زبان ایتالیایی به آن *turrita* یا «با برج» می‌گویند). این نماد اغلب با *[[استلا دیتالیا]]* (ستاره ایتالیا) همراه است که قدیمی‌ترین نماد ملی ایتالیا است، زیرا قدمت آن به سنت یونانی-رومی برمی‌گردد، که از آن به اصطلاح *Italia turrita e stellata* (ایتالیای برج‌دار و پرستاره) گرفته شده است، و با سایر ویژگی‌های اضافی، که رایج‌ترین آنها شاخ نعمت است. نمایش تمثیلی با برج‌ها، که ریشه در روم باستان دارد، نمونه‌ای از نشان‌شناسی مدنی ایتالیا است، به طوری که تاج دیواری نیز نماد شهرهای ایتالیا است.

ایتالیا توریتا، که یکی از نمادهای ملی ایتالیا به‌شمار می‌رود، طی سده‌ها در عرصه‌های هنر، سیاست و ادبیات بازنمایی گسترده‌ای داشته است. شکل کلاسیک آن، که ریشه در اسطورهٔ کهن «مادر بزرگ مدیترانه» دارد و به‌طور نهایی در گذر از سدهٔ شانزدهم به هفدهم میلادی به‌دست چزاره ریپا تعریف و تثبیت شد، حامل معنایی نمادین است. این بازنمایی، شکوه و نجابت شهرهای ایتالیا را (از رهگذر تاج بُرج‌دار، فراوانی محصولات کشاورزی شبه‌جزیرهٔ ایتالیا را (به‌وسیلهٔ شاخ فراوانی و سرنوشت درخشان ایتالیا را که با «ستارهٔ ایتالیا» تجسم می‌بخشد.

## ظاهر و نمایش
[راست|بندانگشتی|''ایتالیا توریتا'' بر روی یک سکه ۱۰۰ [لیره ایتالیا|لیری در سال ۱۹۹۳ نشان داده شده است]]
شخصیت ایتالیا عموماً به عنوان زنی با اندامی نسبتاً مجلل، با ویژگی‌های معمول مدیترانه‌ای، مانند رنگ پوست و موهای تیره، به تصویر کشیده می‌شود. در طول تاریخ، این کشور بارها ویژگی‌هایی را که با آنها توصیف می‌شود، تغییر داده است: دسته‌ای از خوشه‌های گندم در دست (نماد باروری و اشاره به اقتصاد کشاورزی شبه جزیره ایتالیا)، شمشیر یا ترازو، استعاره‌هایی از عدالت، یا شاخ و برگ، تمثیلی از فراوانی؛ در دوران فاشیسم، این نماد همچنین از یکی از نمادهای این جنبش سیاسی، فاشیسم، پشتیبانی می‌کرد.

پس از تولد پرچم ایتالیا، که در سال ۱۷۹۷ رخ داد، اغلب با لباسی سبز، سفید و قرمز نشان داده می‌شود. در بالای سر برج ایتالیا، اغلب یک ستاره پنج پر، به اصطلاح (نماد سرنوشت درخشان ایتالیا) به تصویر کشیده شده است که از زمان Risorgimento یکی از نمادهای شبه جزیره ایتالیا است و از سال ۱۹۴۸ عنصر غالب نشان جمهوری ایتالیا بوده است. هنگامی که با *ستاره ایتالیا* همراه می‌شود، که قدیمی‌ترین نماد ملی ایتالیا است، زیرا قدمت آن به سنت یونانی-رومی برمی‌گردد، ایتالیای برج‌دار و پرستاره نامیده می‌شود. ارتباط ستاره با ایتالیا ابتدا در ایلیوپرسیس اثر استسیخروس و سپس در آثار ویرژیل و دیگر شاعران یافت می‌شود. این ستاره در اواخر دوران امپراتوری به شخصیت ایتالیا اضافه شد.
[بندانگشتی|تجسم تمثیلی ایتالیا در نقاشی اثر [فیلیپ فایت|فیلیپ ویت، که بین سال‌های ۱۸۳۴ تا ۱۸۳۶ کشیده شده و در موزه هنر فرانکفورت در آلمان نگهداری می‌شود.]]
با این حال، نمایش کلاسیک *ایتالیا توریتسا (Italia turrita*) از سکه‌ای که در زمان امپراتور روم، آنتونینوس پیوس، ضرب شده بود، سرچشمه می‌گیرد. این نمایشگاه بر روی یک کره زمین نشسته و یک شاخ و برگ و یک عصای سلطنتی در دست دارد. در طول قرن‌ها، شمایل‌نگاری ایتالیای برج‌دار با اضافه و حذف ویژگی‌های مختلف، تکامل مداومی داشته است: نسخه نهایی شخصیت‌پردازی شبه‌جزیره ایتالیا در آغاز قرن‌های ۱۶ و ۱۷ به لطف چزاره ریپا تعریف شد.

جنبهٔ کلاسیک «ایتالیا توریتا» که ریشه در اسطورهٔ نخستین «الهه مادر» دارد، به‌طور نمادین و بر پایهٔ حضور یا غیاب برخی ویژگی‌ها، مفاهیم گوناگونی را منتقل می‌کند: شکوه و نجابت شهرهای ایتالیا (از طریق تاج بُرج‌دار)، فراوانی محصولات کشاورزی شبه‌جزیرهٔ ایتالیا، ثروت طبیعی این سرزمین (نمادین‌شده در پوشش فاخر یا «جامهٔ غنی»)، برتری و سیطرهٔ ایتالیا بر جهان (با نماد کرهٔ زمین که یادآور دو دورهٔ تاریخی است: دوران روم باستان و عصر «رُم پاپ‌ها»)، سلطه بر دیگر ملت‌ها (نشان‌داده‌شده با عصای سلطنتی و سرنوشت درخشان ایتالیا (با حضور «ستارهٔ ایتالیا»).

## مکان‌های نمایندگی
*ایتالیا توریتسا* در طول تاریخ در بسیاری از زمینه‌های ملی به تصویر کشیده شده است: تمبرها، افتخارات، سکه‌ها، بناهای تاریخی، روی گذرنامه و اخیراً، در پشت کارت شناسایی ایتالیایی.

تمثیل ایتالیا همچنین در طومارهای نقشه‌های باستانی متعدد وجود دارد. او برای اولین بار در سال ۱۵۹۵ در نقشه‌ای که در پاررگون، اثر جغرافیایی جاکومو گاستالدی، موجود است، ظاهر شد؛ سپس در اثری از ویلم بلائو که در سال ۱۶۳۵ منتشر شد، با تاج دیواری که توسط یک ستاره شش پر درخشان احاطه شده است. از جمله تصاویر قابل توجه از تجسم شبه جزیره ایتالیا، تصویری است که در نقشه عمومی ایتالیا اثر ژان-دومینیک کاسینی نشان داده شده است که در سال ۱۷۹۳ منتشر شد.

## تاریخچه
### در روم باستان
[راست|بندانگشتی|[تترادراخما|تترادراخم اسمیرنا (۱۶۰ پیش از میلاد - ۱۵۰ پیش از میلاد)، که نیمرخ صورت الهه سیبل را به تصویر می‌کشد، جایی که تاج نقاشی شده به وضوح دیده می‌شود.]]
منابع کهن از وجود اثری با عنوان ایتالیا پیکتا («ایتالیای نگاشته/نقاشی‌شده») در معبد تلوس در روم باستان یاد می‌کنند که به سال ۲۶۸ پیش از میلاد بازمی‌گردد. این اثر امروزه بر جای نمانده است و ماهیت دقیق آن روشن نیست؛ برخی احتمال می‌دهند که یا یک نقشه بوده است یا تجسمی تمثیلی از شخصیت‌پردازی ایتالیا.

ریشه زن برج‌دار به شخصیت سیبل، خدای باروری با ریشه آناتولیایی، مرتبط است که در بازنمایی‌های او، تاجی دیواری بر سر دارد. در طول جنگ دوم پونیک (۲۱۸ تا ۲۰۲ پیش از میلاد)، در حالی که هانیبال در ایتالیا غوغا می‌کرد، کاهنان رومی پیش‌بینی کردند که روم تنها در صورتی نجات خواهد یافت که تصویر سیبل، یعنی الهه کوه آیدا، به اطراف تروا برسد. این تصویر، سنگی سیاه که در پسینوس نگهداری می‌شود، به روم منتقل و در معبد پیروزی قرار داده شد. سپس ارتش روم هانیبال را شکست داد و شهر نجات یافت.

از آن زمان، سیبل به یکی از ایزدان روم بدل شد و با عنوان مگنا ماتر («مادر بزرگ») شناخته گردید، هرچند آیین پرستش او به سبب داشتن مناسک آیینی شورمندانه و آیین‌های خلسه‌وار با مخالفت‌هایی روبه‌رو شد. اهمیت سیبل در دین رومی زمانی پررنگ‌تر گردید که ویرژیل در سرودن انه‌اید (۳۱ تا ۱۹ پیش از میلاد) روایت کرد که چگونه سفر انه‌آس نیز به یاری این الهه حمایت شد: سیبل چوب درختان را برای ساخت کشتی‌ها فراهم آورد و آن‌ها را از آتش تورنوس نجات داد.

همچنین به لطف وقایع جنگ اجتماعی (۹۱ پیش از میلاد - ۸۸ پیش از میلاد)، که شاهد تقابل روم و *شهرداری* ایتالیایی بود، شخصیت سیبله سپس شروع به نشان دادن ایده یک ایتالیای صلح‌آمیز و متحد تحت حکومت روم کرد، زیرا انئاس مردمان لاتین و همچنین فضای مقدس *[[پومریوم]]* را که اکنون به کل شبه جزیره گسترش یافته بود، آرام کرده بود. در طول جنگ اجتماعی، یک شخصیت تمثیلی از ایتالیا بر روی سکه‌ای ضرب شده توسط کورفینیوم، پایتخت سوچی که برای گسترش شهروندی روم به تمام ایتالیا شورش کرده بود، ظاهر شد، اگرچه هنوز تاج برج‌دار به آن داده نشده بود.
[بندانگشتی|''[دناریوس|دیناریوس* مربوط به سال ۸۹ پیش از میلاد که توسط [[مارسی (مردمان ایتالیک)|مارسی‌ها]] ضرب شده است. در سمت چپ، نماد «ایتالیا» با تاج گل‌برگ بو دیده می‌شود.]]
در دوران [[امپراتوری روم]]، زنان خانواده امپراتوری در تصاویر رسمی، لباس سیبله، یعنی با تاجی برج‌دار، به تن می‌کردند. این تصویر با شخصیت‌پردازی تمثیلی شبه‌جزیره ادغام شد و به‌طور فزاینده‌ای به نماد ایتالیا تبدیل شد.

نماد *ایتالیا توریتسا* توسط امپراتور [[تراژان]] معرفی شد، که آن را بر روی [[طاق تراژان (بنونتو)|طاق خود]] که در [[بنونتو]] در سال‌های ۱۱۴–۱۱۷ ساخته شده بود، حجاری کرد. پس از آن، از سال ۱۳۰ میلادی به بعد، در زمان امپراتوران [[هادریان]]، [[آنتونینوس پیوس]]، [[مارکوس آئورلیوس|مارکوس اورلیوس]]، [[کومودوس]]، [[سپتیمیوس سوروس|سپتیموس سوروس]] و [[کاراکالا]]، سکه‌های رومی نماد تمثیلی ایتالیا را به عنوان زنی لباس‌پوشیده و برج‌دار که گاهی اوقات یک شاخ (cornucopia) حمل می‌کند، بازتولید کردند. در زمان سلطنت آنتونینوس پیوس، یک [[سسترشوس|سسترسیوس]] ضرب شد که ایتالیا را به عنوان زنی برج‌دار نشان می‌داد، که بر روی یک کره زمین نشسته و در یک دست شاخ (cornucopia) و در دست دیگر عصای فرمان را نگه داشته است.

کرهٔ زمین و عصای سلطنتی، «ایتالیا» را به‌عنوان میهن رومیان در هیئت دارندهٔ حاکمیت بر جهان بازنمایی می‌کردند، در حالی که شاخ فراوانی نماد ثروت و وفور نعمت بود. تاج دیواری نیز نماد رومی یا شهروندی و جامعهٔ شهری به‌شمار می‌رفت. پس از سقوط امپراتوری روم، «ایتالیا توریتا» همچنان به‌عنوان تصویری کلاسیک برای شخصیت‌بخشی تمثیلی به ایتالیا مورد استفاده قرار گرفت.

=== از قرون وسطی تا قرن هجدهم ===
[[پرونده:Cesare_ripa_italia_turrita.jpg|راست|بندانگشتی|*ایتالیا توریتای* اثر چزاره ریپا. در بالای این تجسم تمثیلی، می‌توانیم *استلا دیتالیا* (ستاره ایتالیا) را ببینیم که نماد سرنوشت درخشان ایتالیا و همچنین شاخ و برگ، دیگر ویژگی آن است.]]
در قرن‌های پس از [[سقوط امپراتوری روم غربی]]، [[شبه‌جزیره ایتالیا]] یکپارچگی سیاسی و اداری خود را از دست داد و به چندین دولت خودمختار تقسیم شد. در اوایل قرون وسطی، تجسم ایتالیا در قالب زنی بُرج‌دار تقریباً از حافظهٔ جمعی ناپدید شد و تنها گهگاه ظاهر می‌شد، اما فاقد ویژگی‌های متمایزی مانند دیوارها یا شاخ فراوانی بود که در دوران روم آن را به‌وضوح مشخص می‌کردند.

*ایتالیا توریت* در آغاز قرن چهاردهم، اندکی پس از کمون قرون وسطی، زمانی که اولین [[سینوریا|سینیوریا]] شروع به تولد کرد، دوباره کشف شد. از قرون وسطی، تصویر تمثیلی ایتالیا شروع به انتقال شکنجه و ناامیدی کرد: در واقع، این کشور دیگر قهرمان مطلق آن رویدادهای مهم سیاسی و نظامی نبود که تاریخ [[روم باستان]] را تا این حد مشخص کرده بودند. با این حال، این شخصیت پردازی ایتالیا با کل شبه جزیره مرتبط نیست، بلکه فقط با سرزمین‌هایی مرتبط است که به [[دوژور]] بخشی از [[پادشاهی ایتالیا (امپراتوری مقدس روم)|پادشاهی ایتالیا]] بودند، که به چندین ایالت مستقل [[دفاکتو]] تقسیم شده بودند که مراحل سیاسی متشنج را تجربه می‌کردند که به گفته بسیاری، به یک صلح طلب نیاز داشتند.
[[پرونده:Poster_con_disegno_di_donna,_scritta-_Tacete_Anche_il_vostro_silenzio_affretterà_la_Vittoria.jpg|بندانگشتی|پوستری از جنگ جهانی اول که در آن *ایتالیا توریتسا* مردم را به سکوت دعوت می‌کند تا اسرار را برای دشمن فاش نکنند ("ساکت شوید! حتی سکوت شما پیروزی را تسریع می‌کند")]]
این بازنمایی حتی در دوران [[رنسانس]] و [[انسان‌گرایی رنسانس|اومانیسم]]، و همچنین در طول سقوط ارتش‌های خارجی در [[جنگ‌های ایتالیا]] در قرن شانزدهم، همچنان نوستالژیک به افتخارات گذشته بود. در سال ۱۴۹۰، [[لودوفیکو اسفورزا|لودوویکو اسفورزا]]، دوک میلان، یک *ایتالیا تورریتا را* بر روی مدالیون قلعه در میدان دوکاله، [[وجوانو|ویگِوانو]] نقاشی کرد. *سزاریس آستروم* دوباره در سال ۱۵۷۴ بر روی جلد کتاب تاریخچهٔ پادشاهی ایتالیا، کتابی نوشته مورخ کارلو سیگونیو، ظاهر شد.

اولین کسی که تصویری از *ایتالیا توریتا را* که بیشتر شبیه به تصویر دوران باستان بود، از سر گرفت، چزاره ریپا در قرن هفدهم بود که در کتاب «آیکونولوژیا» آن را مانند «سِستِرتیوس» [[آنتونینوس پیوس]] توصیف می‌کند و همچنین آنها را با ستاره‌ای که بالای سر او می‌درخشد ترکیب می‌کند: دلیل این ارتباط در این واقعیت نهفته است که در [[یونان باستان|یونان باستان،]] [[زهره|ستاره زهره]]، [[شبه‌جزیره ایتالیا|شبه جزیره ایتالیا]] که در غرب [[یونان]] واقع شده بود، به ایتالیا می‌پیوست. ستاره زهره در واقع بلافاصله پس از غروب آفتاب، در غرب در افق قابل مشاهده است. چزاره ریپا به‌طور قطعی ویژگی‌های *ایتالیا توریتاس* را مشخص کرد، ویژگی‌هایی که به ما رسیده است:



=== از اتحاد ایتالیا تا جمهوری ایتالیا ===
*ایتالیا توریتا* در قرن نوزدهم حال و هوای باشکوه خود را بازیافت و به یکی از نمادهای [[وحدت ایتالیا|اتحاد ایتالیا]] تبدیل شد که در طی آن اغلب به عنوان زندانی، یعنی در معرض قدرت‌های خارجی که در آن زمان بر کشور تسلط داشتند، یا به عنوان ستایشگر فراخوان به جنگ با هدف تشویق مردم ایتالیا به مشارکت فعال در فرایند اتحاد کشور، نمایش داده می‌شد. شمایل‌نگاری شخصیت‌پردازی تمثیلی ایتالیا، در طول دوره اتحاد ایتالیا، در تصاویر تبلیغاتی برای اهداف سیاسی نیز مورد استفاده قرار می‌گرفت.

از این دوره است که بیشتر مجسمه‌های مرمری که نمایانگر *ایتالیای توریتاست* ساخته شده‌اند؛ ساخت بناهای یادبود برای تجسم تمثیلی این کشور حتی پس از سه جنگ استقلال نیز ادامه یافت. 

وقتی وحدت ایتالیا تکمیل شد، شمایل‌نگاری *ایتالیا توریتسا* مغلوب اسطوره تاریخ روم باستان شد؛ در واقع، در گروه مجسمه‌های موجود در محراب دلا پاتریا در [[رم]]، شخصیت‌پردازی تمثیلی ایتالیا که توسط یک [[تاج دیواری]] با [[برج (سازه)|برج‌ها]] احاطه شده است، غایب است.

این گرایش به تنزل دادن *ایتالیا توریتسا* به نقشی فرعی، که از سال ۱۸۷۰ با [[تصرف رم]] آغاز شد، در دوران [[فاشیسم ایتالیایی|فاشیسم]] نیز تأیید شد، که فراخوان تاریخ روم را به یکی از سنگ بناهای رژیم تبدیل کرد.

در این دهه‌ها، نمایش تمثیلی ایتالیا به ویژه در معماری رسمی، با قرار دادن مجسمه‌ها در داخل مهم‌ترین ساختمان‌ها، گسترده نبود، بلکه به بناهای مرمری ساخته شده در شهرهای مختلف ایتالیا، به انتشار تمبر و تبلیغات، به ویژه موارد مربوط به بی‌طرفی اولیه و مشارکت بعدی ایتالیا در [[جنگ جهانی اول]]، محدود می‌شد.

شمایل‌نگاریِ شخصیت‌پردازیِ تمثیلیِ ایتالیا در دومین دوره پس از جنگ از سر گرفته شد: در سال ۱۹۴۶، هواداران جمهوری، تمثالِ *«ایتالیا تورریتا»* را به عنوان نماد واحد خود برای استفاده در مبارزات انتخاباتی و روی کارت همه‌پرسیِ روی شکل نهادی دولت انتخاب کردند، برخلاف نشان ملی ساووی که نمایانگر سلطنت بود.

پس از [[همه‌پرسی نهادی ایتالیا در سال ۱۹۴۶]]، که *ایتالیا توریت را* به عنوان شخصیت اصلی خود دید، شمایل‌نگاری بازنمایی تمثیلی کشور به صورت پراکنده ظاهر شد؛ بر روی تمبرها (از جمله سری به نام "سیراکوزانا")، سکه‌ها، تمبر و کارتون‌ها ظاهر شد.

== شاخ فراوانی ==
پیش از مفهوم‌سازی *ایتالیا توریتا*، ایتالیای رومی اغلب به عنوان زنی که یک [[شاخ نعمت]] در دست دارد، نماد ثروت و فراوانی، شخصیت‌پردازی می‌شد. چنین نمادگرایی ادامه یافت و چندین سکه، *ایتالیا توریتا را'' در حالی که بر روی یک گوی نشسته و عصای سلطنتی و یک شاخ را در دست دارد، به تصویر کشیده‌اند.

## جستارهای وابسته
* نشان ملی ایتالیا
* شخصیت‌پردازی ملی
* تاج دیواری
* استلا دیتالیا
* روما (اساطیر)

## منابع

رده:ایتالیایی‌های تخیلی
رده:شخصیت‌بخشی ملی
رده:فرهنگ در ایتالیا
رده:نمادهای ملی ایتالیا
رده:یادکردهای دارای منبع به زبان ایتالیایی