ربکای پوشیده

***ربکای پوشیده*** (یا ***ربکای نقاب‌دار*** یا ***بانوی نقاب‌دار***) یک مجسمه مرمری به سبک نئوکلاسیک ایتالیایی است که توسط مجسمه‌ساز جووانی ماریا بنزونی در سال ۱۸۶۳ ساخته شده است. این مجسمه، تصویری از ربکا را که در کتاب مقدس آمده است، بر روی یک پایه مرمری به تصویر می‌کشد.

در نیمه دوم قرن نوزدهم، چندین نسخه از مجسمه «بانوی پوشیده» اثر جووانی ماریا بنزونی در دو اندازه متفاوت ساخته شد. این مجسمه‌ها، با وجود تفاوت در ابعاد و عنوان، همگی بازتابی از مهارت بنزونی در بازنمایی لطافت و شفافیت پارچه در سنگ مرمر هستند—مهارتی که او را در میان مجسمه‌سازان نئوکلاسیک برجسته ساخت.

امروزه پنج نسخه از این اثر در مکان‌های مختلف جهان شناسایی شده‌اند. یکی از قدیمی‌ترین نسخه‌ها در موزه هنرهای آتلانتا در جورجیا نگهداری می‌شود، که در فهرست آثار با تاریخ ۱۸۶۴ ثبت شده است. نسخه‌ای دیگر در موزه برکشایر در پیتسفیلد، ماساچوست قرار دارد، با تاریخی حدودی در حوالی سال ۱۸۶۶. نسخه سوم، که کوچک‌ترین نمونه شناخته‌شده از این مجسمه‌هاست، در مؤسسه هنر دیترویت در میشیگان نگهداری می‌شود. این نسخه با ارتفاع ۱۱۳ سانتی‌متر و تاریخ ۱۸۷۲ ثبت شده است.

نسخه چهارم در موزه سالار جنگ در شهر حیدرآباد هند قرار دارد و تاریخ ساخت آن ۱۸۷۶ ذکر شده—سه سال پس از درگذشت بنزونی، که نشان می‌دهد احتمالاً توسط کارگاه یا شاگردان او تکمیل شده است. پنجمین نسخه در مرکز هنر سیدارهِرست در مانت ورنون، ایلینوی نگهداری می‌شود، که اگرچه تاریخ دقیق آن مشخص نیست، اما در زمرهٔ نسخه‌های معتبر این مجسمه قرار دارد.

این آثار، با وجود پراکندگی جغرافیایی، همگی حامل زیبایی‌شناسی مشترکی هستند: بازنمایی زن در حالتی پوشیده، لطیف، و رازآلود، که هم نماد زنانگی است و هم استعاره‌ای از حقیقت پنهان. بنزونی با این مجسمه‌ها، نه‌تنها مهارت فنی خود را به نمایش گذاشت، بلکه به خلق الگویی از زیبایی و رمزآلودگی در هنر نئوکلاسیک کمک کرد که تا امروز نیز الهام‌بخش باقی مانده است.

این مجسمه در یک مجله هنری انگلیسی قرن نوزدهم اینگونه توصیف شده است: «بنزونی، مجسمه‌ساز شیک‌پوش رومی، که تعدادی از بزرگان از کارگاهش بازدید کرده‌اند، در مجموعه نمایشگاه‌های خود، چندین *کپی* در اندازه‌های مختلف از دیانا، ربکای نقابدار قبل از ملاقاتش با ایزاک، «چهار فصل» و غیره را به نمایش گذاشته است.» 

## توضیحات
نسخه اصلی مجسمه «بانوی پوشیده» توسط جووانی ماریا بنزونی در سال ۱۸۶۳ برای رابرت هنری وینتی از لندن ساخته شد. این اثر نمایانگر صحنه‌ای از عهد عتیق است، لحظه‌ای که ربکا برای نخستین‌بار چشمش به اسحاق، همسر آینده‌اش، می‌افتد. بنزونی با انتخاب این لحظه، نه‌تنها به روایت مذهبی اشاره می‌کند، بلکه از آن به‌عنوان بستری برای نمایش پیچیدگی‌های احساسی و نمادین بهره می‌برد.

ربکا با سری خمیده و نگاهی فرو افتاده، در حال تنظیم حجاب خود است—حرکتی که نشانه‌ای از فروتنی و عفاف دارد. در عین حال، دست دیگرش اندکی گشوده است، گویی در حال خوش‌آمدگویی یا پذیرش سرنوشت خویش. این ترکیب از انفعال و استقبال، از سکوت و حرکت، مجسمه را به لحظه‌ای زنده و چندلایه تبدیل می‌کند.

حجاب منگوله‌دار از صورت، سر و شانه‌های ربکا عبور کرده و به‌طور نامنظم تا بالای پاهایش آویزان شده است. این حجاب، با وجود سنگی بودن، حالتی شفاف و سبک دارد که به‌طرز شگفت‌انگیزی لطافت پارچه را تداعی می‌کند. لباس نیمه‌شفاف او نیز خطوط بدن را برجسته می‌سازد، بی‌آن‌که به عریانی آشکار منجر شود. این تعادل میان آشکارسازی و پوشیدگی، میان جسمانیت و معنویت، از ویژگی‌های بارز سبک بنزونی است.

توانایی بنزونی در خلق توهم بصری—پارچه‌ای نازک، لباسی چسبان، و بدنی زنده در دل سنگ مرمر—از برجسته‌ترین جنبه‌های این اثر است. او با مهارت بی‌نظیر خود، مرز میان ماده و معنا را درنوردیده و اثری خلق کرده که هم از نظر تکنیکی و هم از نظر زیبایی‌شناسی، درخشان و ماندگار است. مجسمه ربکا نه‌تنها بازنمایی یک روایت مذهبی، بلکه تجسمی از زنانگی، پذیرش، و زیبایی در سکوت است.

## تاریخچه
طبق سوابق یک بولتن از موسسه هنر دیترویت، دیترویت میشیگان، ۳۷ نسخه از این اثر در دو اندازه ساخته شده است در حالی که فرهنگ تاریخی هنر و معماری نئوکلاسیک نوشته آلیسون لی پالمر بیان می‌کند که پنج نسخه از این مجسمه وجود دارد. مکان پنج نسخه از مجسمه‌های ذکر شده توسط آلیسون لی پالمر در بالا ذکر شده است.
[بندانگشتی|[عثمان علی خان|میر عثمان علی خان و سالار جونگ سوم، به همراه اشراف مختلف که در اطراف ربکای نقابدار، دیوان دئوری، ایستاده‌اند]]
سالارجنگ اول، میر تراب علی خان بهادر، این مجسمه را در طول سفرش به رم به دست آورد، زمانی که مجسمه چوبی مفیستوفلس و مارگارتا را نیز به دست آورده بود. ربکای نقابدار در ابتدا در چینی خانه داخل دیوان دودی، حیدرآباد به نمایش گذاشته شده بود. چینی خانه اتاقی منحصر به فرد بود که تمام دیوارها با بشقاب‌های چینی عتیقه، فنجان‌ها، نعلبکی‌ها و بشقاب‌های نقره‌ای که در قفسه‌ها به نمایش گذاشته شده بودند، پوشیده شده بود. در سال ۱۹۵۱، دیوان به موزه سالارجنگ تبدیل شد و مجسمه در جای اصلی خود قرار گرفت، اما در سال ۱۹۶۸، به موزه جدید سالارجنگ منتقل شد و دیوان دودی به تدریج در طول سال‌ها تخریب شد.

## سبک
مجسمه «ربکا پوشیده» نمونه‌ای برجسته از سبک نئوکلاسیک طبیعی‌گراست که در قرن نوزدهم محبوبیت فراوانی داشت. این اثر نه‌تنها بازتابی از گرایش‌های زیبایی‌شناختی آن دوره است، بلکه نشان‌دهندهٔ تأثیر مستقیم آثار آنتونیو کانووا و دیگر مجسمه‌سازان نئوکلاسیک بر جووانی ماریا بنزونی است. بنزونی با تسلط بر سنت‌های مجسمه‌سازی قرن هجدهم، توانست فرم‌هایی خلق کند که هم از نظر فنی پیچیده بودند و هم از نظر نمادین، حامل مفاهیم چندلایه.

همان‌طور که بوستروم اشاره کرده، پیکره‌های پوشیده با حجاب برای نخستین‌بار در هنر پساکلاسیک قرن هجدهم ظاهر شدند. کانووا در قرن نوزدهم مجموعه‌ای از پیکره‌های زنانه با لباس‌های نیمه‌شفاف و چین‌دار خلق کرد، از جمله مجسمه «هِبه» که نمونه‌ای از این گرایش است. این آثار، با تأکید بر لطافت، حرکت، و شفافیت، مرز میان جسمانیت و معنویت را در هنر مجسمه‌سازی جابه‌جا کردند.

در ادامهٔ این سنت، رافائل مونتی، مجسمه‌ساز اهل میلان، در نمایشگاه بزرگ لندن در سال ۱۸۵۱، مجسمه «زن پوشیده نشسته» را به نمایش گذاشت و سپس در سال ۱۸۵۴ اثر «زن پوشیده» را خلق کرد. مونتی با این آثار، فرم زنانهٔ پوشیده را به‌عنوان موضوعی مستقل و شاعرانه در هنر نئوکلاسیک تثبیت کرد.

بنزونی نه‌تنها با مونتی آشنا بود، بلکه در سال ۱۸۵۱ در لندن حضور داشت و احتمالاً از نزدیک با آثار او و فضای هنری نمایشگاه آشنا شد. این ارتباط، به‌ویژه در انتخاب موضوع و تکنیک‌های بصری، در مجسمه «ربکا پوشیده» مشهود است. بنزونی با بهره‌گیری از سنت‌های نئوکلاسیک و نوآوری‌های هم‌عصرانش، اثری خلق کرد که هم از نظر تاریخی ریشه‌دار است و هم از نظر زیبایی‌شناسی، جلوه‌ای از مهارت و احساس را به نمایش می‌گذارد. مجسمه ربکا، با حجاب شفاف، حالت فروتنانه، و لباس چسبان، نه‌تنها بازنمایی یک روایت مذهبی، بلکه تجسمی از زنانگی، زیبایی، و حقیقت پوشیده در دل سنگ مرمر است.

زنان محجبه به دلایل مختلف، نقش‌مایه‌های مجسمه‌سازی محبوبی در میان بنزونی و همتایانش در قرن نوزدهم ایتالیا بودند. دلیل اول این بود که این آثار، هنر مجسمه‌ساز را برجسته می‌کردند، زیرا دستیابی به این توهم که سنگ، پارچه‌ای است که به بدن چسبیده، نیازمند مهارت بالایی است. دلیل دوم این بود که یک زن محجبه به تمثیلی برای اتحاد ایتالیا تبدیل شده بود.

## نگارخانه

پرونده:The_Veiled_Rebecca_02.jpg|جایگزین=Detail of the statue at the Salar Jung Museum| جزئیات مجسمه در موزه سالار جونگ
پرونده:Veiled_Rebecca_high_museum_5-5-16.jpg|جایگزین=The Veiled Rebekah at the High Museum of Art| *ربکای نقابدار* در موزه هنر عالی


## جستارهای وابسته
* مجسمه *[[حیا (مجسمه کورادینی)|حیا]]*، ۱۷۵۲
* *[[مسیح مستور|مسیح در نقاب]]*، مجسمه ۱۷۵۳

## منابع

رده:تندیس‌های پوشیده
رده:تندیس‌های زنان در ایتالیا
رده:تندیس‌های مرمر در ایتالیا
رده:مجسمه‌های نئوکلاسیک
رده:تندیس‌های ۱۸۶۶ (میلادی)