وینفیلد اسکات شلی

**وینفیلد اسکات شلی** (؛ ۹ اکتبر ۱۸۳۹ – ۲ اکتبر ۱۹۱۱) دریابان آمریکایی در نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا و قهرمان نبرد سانتیاگو د کوبا در جریان جنگ آمریکا و اسپانیا بود. او در دوران خدمت چهل‌ویک‌سالهٔ خود در نیروی دریایی، در جنگ داخلی آمریکا، لشکرکشی کره، و چندین مأموریت دریایی دیگر شرکت کرد.

شلی به‌ویژه به خاطر فرماندهی ناوگروه پرنده در جنگ آمریکا و اسپانیا و رهبری نیروهای دریایی آمریکا در نبرد سانتیاگو در ۳ ژوئیه ۱۸۹۸ شناخته می‌شود. پس از این نبرد، جنجال گسترده‌ای میان هواداران شلی و هواداران دریابان ویلیام تی. سمپسون بر سر اینکه شایستگی پیروزی متعلق به کدام‌یک است درگرفت. شلی همچنین به دلیل رهبری هیئت اعزامی نجات آدولفوس گریلی در قطب شمال در سال ۱۸۸۴ شهرت داشت.

## زندگی‌نامه
### آغاز زندگی
شلی در مزرعهٔ پدرش به نام «ریچفیلدز» نزدیک فردریک (مریلند) زاده شد. او در سال ۱۸۶۰ از آکادمی نیروی دریایی آمریکا فارغ‌التحصیل شد و به عنوان دانشجوافسر بر ناوشکن یواس‌اس نایاگارا عازم چین و ژاپن گردید.

### جنگ داخلی
هنگام بازگشت شلی در سال ۱۸۶۱، جنگ داخلی آمریکا در جریان بود. او به درجهٔ مَستر منصوب شد و تا سال ۱۸۶۲ به ناوشکن یواس‌اس پوتومک از ناوگروه خلیج غربی اختصاص یافت. سپس در ناوچهٔ توپدار چرخ‌بخار یواس‌اس وینونا از همان ناوگروه و پس از آن بر ناوهای اسلوپ یواس‌اس مونونگاهلا و یواس‌اس ریچموند خدمت کرد و در تمامی درگیری‌هایی که به تصرف پورت هودسون در لوئیزیانا بر کرانهٔ رود می‌سی‌سی‌پی در سال ۱۸۶۳ انجامید شرکت جست. این نبردها بخشی از عملیات شکافتن ایالات مؤتلفه آمریکا در ویکسبرگ بود. شلی در ۱۶ ژوئیهٔ ۱۸۶۲ به درجهٔ ناوبان ارتقا یافت.

### جنگ جزایر چینچا و انقلاب السالوادور
شلی در سال ۱۸۶۴ از آب‌های جنوب به ناوگروه اقیانوس آرام منتقل شد و تا سال ۱۸۶۶ به عنوان افسر اجرایی بر ناوچهٔ توپدار چرخ‌بخار یواس‌اس واتری خدمت کرد. او در سال ۱۸۶۵ شورشی از کارگران چینی را در جزایر چینچا سرکوب کرد و در همان سال در لا اونیون در السالوادور برای حفاظت از منافع آمریکا در جریان یک انقلاب پیاده شد. شلی در سال ۱۸۶۶ به درجهٔ ناوسروان ارتقا یافت.

### لشکرکشی کره
از ۱۸۶۶ تا ۱۸۶۹ شلی مدرس در آکادمی نیروی دریایی آمریکا بود. سپس به پایگاه آسیایی اختصاص یافت و تا ۱۸۷۲ بر ناو بادبانی پیچی یواس‌اس بنیشا خدمت کرد. او در ۱۰ و ۱۱ ژوئن ۱۸۷۱ در جریان حملهٔ هیئت اعزامی دریابان جان راجرز به استحکامات کره‌ای در جزیره گانگوا، یاور نیروهای زمینی بود و سپس در نبرد گانگوا که به ویرانی استحکامات کره‌ای انجامید شرکت کرد.

### میان درگیری‌ها (دههٔ ۱۸۷۰ تا ۱۸۹۰)

از ۱۸۷۲ تا ۱۸۷۵ شلی رئیس بخش زبان‌های نوین در آکادمی نیروی دریایی بود و در ژوئن ۱۸۷۴ به درجهٔ فرمانده ارتقا یافت.

پس از خدمت در اروپا و ساحل غربی آفریقا، از ۱۸۷۶ تا ۱۸۷۹ فرماندهی ناو اسلوپ یواس‌اس اسکس را بر عهده داشت و بیشتر این دوره را در اقیانوس اطلس جنوبی در پایگاه برزیل گذراند. در جریان این گشت دریایی، ناو اسکس را برای یافتن یک شکارچی فُک گمشده به نزدیکی جزایر شتلند جنوبی هدایت کرد و خدمه‌ای کشتی‌شکسته را در جزایر تریستان دا کونا نجات داد. از ۱۸۷۹ تا اکتبر ۱۸۸۳ بازرس ناحیهٔ دوم فانوس دریایی بود.

پس از آنکه مأموریت‌های بازتدارک و نجات بارها در رسیدن به هیئت اعزامی ستوان آدولفوس گریلی در خلیج لیدی فرانکلین در قطب شمال ناکام ماندند، شلی در فوریهٔ ۱۸۸۴ برای فرماندهی مأموریت نجات بعدی منصوب شد. ناو سرفرماندهی او کشتی بادبانی کانادایی یواس‌اس بیر بود. در ۲۲ ژوئن، نزدیک دماغهٔ سابین در سرزمین گرینل، شلی پس از عبور از حدود ۲۲۵۰ کیلومتر یخ، گریلی و شش تن از بیست‌وچهار همراهش را نجات داد.

شلی در سال ۱۸۸۵ رئیس ادارهٔ تجهیزات و سربازگیری در وزارت نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا شد و در مارس ۱۸۸۸ به درجهٔ ناخدا ارتقا یافت.

او در سال ۱۸۹۱ یکی از نخستین رزمناوهای حفاظت‌شده، یواس‌اس بالتیمور را در ناوگروه دریابان جورج براون در سواحل شیلی فرماندهی کرد و هنگامی که شماری از ملوانان آمریکایی در بندر والپارایسو مورد حملهٔ اوباش قرار گرفتند، به آنجا رفت. در اوت ۱۸۹۱، بالتیمور مأمور انتقال بقایای جان اریکسون، طراح نامدار نخستین کشتی زره‌پوش جنگ داخلی یواس‌اس مانیتور، به سوئد شد.

در آغاز سال ۱۸۹۲ دوباره به ادارهٔ فانوس دریایی منتقل شد و تا فوریهٔ ۱۸۹۵ بازرس ناحیهٔ سوم فانوس دریایی بود. در سال ۱۸۹۵ فرماندهی رزمناو زره‌پوش یواس‌اس نیویورک را بر عهده گرفت. از ۱۸۹۷ تا ۱۸۹۸ عضو (و رئیس) هیئت فانوس دریایی بود.

### جنگ آمریکا و اسپانیا

شلی در ۶ فوریهٔ ۱۸۹۸ به درجهٔ امیر دریادار (کومودور) منصوب شد و در ۲۴ مارس، با وجود آنکه پایین‌ترین رتبه در فهرست امیردریاداران بود، فرماندهی ناوگروه پرنده را با رزمناو زره‌پوش یواس‌اس بروکلین به عنوان ناو سرفرماندهی برای خدمت در جنگ آمریکا و اسپانیا بر عهده گرفت.

در ۱۸ مه ۱۸۹۸، «ناوگروه پرنده شلی» از سوی سرپرست دریابان ویلیام تی. سمپسون برای تعقیب ناوگروه اسپانیایی به فرماندهی دریاسالار پاسکوال سروِرا به سیینفوئگوس فرستاده شد. هنگامی که سمپسون خبر یافت سروِرا در سانتیاگو د کوبا است نه سیینفوئگوس، نخست دودل کرد؛ ابتدا شلی را از شایعه آگاه ساخت اما از او خواست در سیینفوئگوس بماند و سپس دستورش را تغییر داد تا شلی وضعیت سانتیاگو را بررسی کند.

شلی هرچند زیردست سمپسون بود، به فرماندهی مستقل کشتی خود عادت داشت. او تصمیم گرفت در سیینفوئگوس بماند زیرا معتقد بود همهٔ نشانه‌ها حاکی از حضور سروِرا در آن بندر است. پس از شنیدن از شورشیان کوبایی که سروِرا قطعاً در سیینفوئگوس نیست، شلی سه روز پس از دریافت دستور سمپسون، تصمیم به اطاعت گرفت و عازم سانتیاگو شد. اما چون خدمهٔ سه رزمناو آمریکایی که با آن‌ها برخورد کرد از محل سروِرا بی‌خبر بودند، شلی تصمیم گرفت برای تأمین زغال‌سنگ به کی‌وست بازگردد. وزارت نیروی دریایی پیامی فرستاد و از او خواست در سانتیاگو بماند، اما شلی پاسخ داد که قادر به اطاعت نیست. به‌طرز غیرمنتظره‌ای، شلی در میانهٔ راه در ۲۸ مه تصمیم گرفت به سانتیاگو بازگردد و روز بعد حضور ناوگروه اسپانیایی در آنجا تأیید شد. سمپسون در ۱ ژوئن رسید و فرماندهی را بر عهده گرفت.

کشتی‌های آمریکایی هلالی وارونه از غرب به جنوب و شرق تشکیل دادند تا کانال باریک ورودی بندر رو به جنوب را محاصره کنند. به‌طور کلی، رزمناو سریع‌تر بروکلین و نبردناو یواس‌اس تگزاس در غرب و جنوب و نبردناوهای سنگین‌تر یواس‌اس اورگن، یواس‌اس آیووا و یواس‌اس ماساچوستس در جنوب و شرق جای گرفتند. رزمناو زره‌پوش نیویورک نیز که سمپسون آن را ناو سرفرماندهی خود قرار داده بود، به‌اندازهٔ بروکلین سریع بود اما تسلیحات سبک‌تری داشت.

### نبرد سانتیاگو
در ۳ ژوئیه، درحالی‌که سمپسون سوار بر نیویورک برای دیدار با ژنرال ویلیام شَفتر عازم ساحل بود و ماساچوستس در گوانتانامو در حال تأمین زغال‌سنگ بود، دریاسالار سروِرا با بیرون آمدن از کانال بندر سانتیاگو با شلیک توپ و سپس چرخش به غرب، کوشید از محاصره بگریزد. شلی در غیاب سمپسون فرماندهی را بر عهده داشت.

سروِرا عمداً ناو سرفرماندهی خود، اینفانتا ماریا ترسا را که پیشاپیش در عبور از کنار آیووا آسیب جدی دیده بود، مستقیم به سوی بروکلین هدایت کرد تا با برخورد یا پرتاب اژدر از دماغه، سوراخی به غرب برای بقیهٔ کشتی‌های اسپانیایی باز کند و سریع‌ترین کشتی ناوگان آمریکا را از میان بردارد. بروکلین و تگزاس نخست به سوی اسپانیایی‌ها پیش رفتند، اما هنگامی که اینفانتا ماریا ترسا به غرب چرخید، تگزاس جهت خود را تغییر داد تا پهلوی خود را عرضه کند و همراه ناوگان اسپانیا حرکت کند و اورگن نیز پشت سر آن همین کار را کرد.

شلی در بروکلین که به سمت شرق حرکت می‌کرد، ناگهان دریافت که اینفانتا ماریا ترسا قصد تغییر مسیر ندارد و می‌خواهد برخورد کند یا اژدر شلیک کند. او دستور داد بروکلین از مسیر اینفانتا ماریا ترسای مهاجم دور شود. این مانور سبب شد تگزاس که تازه به سرعت کامل رسیده بود، ناگهان موتورهایش را سه دقیقه به عقب بچرخاند و تقریباً متوقف شود تا از برخورد احتمالی جلوگیری کند. میزان نزدیکی عبور بروکلین از سینهٔ تگزاس مستند نشده‌است، اما ناخدای تگزاس، جان وودوارد فیلیپ، بعدها گفت بروکلین هنگام ظاهر شدن از میان دود بسیار بزرگ به نظر می‌رسید.

تردیدی نیست که چرخش شلی به کشتی‌های اسپانیایی زمان بیشتری برای خروج از دهانهٔ بندر سانتیاگو داد، اما ناوگان آمریکا از جمله بروکلینِ شلی که چرخش خود را تکمیل کرده و هنوز جلوتر از اورگن بود، نزدیک شدند و در فاصلهٔ حدود ۹۰۰ متری با ناو ویسکایا درگیر نبردی تعقیبی شدند. خوش‌اقبالی شلی آن بود که ویسکایا به دلیل بدنهٔ بسیار کثیف سرعت کمی داشت و نمی‌توانست با کریستوبال کولون که اکنون از نبرد گریخته بود هم‌سرعت شود. اینفانتا ماریا ترسا آتش گرفت و ناچار شد به شمال بچرخد و خود را به ساحل بزند. نبرد میان بروکلین و ویسکایا برای مدتی سهمگین بود، اما تسلیحات برتر بروکلین و آتش اورگن از پشت سر، ویسکایا را درهم شکست و آن نیز ناچار به ساحل‌نشینی شد.

سپس شلی با اورگن در پی و تگزاس دورتر، به تعقیب کریستوبال کولون پرداخت. این مسابقه پرهیجان بود، اما کریستوبال کولون سرانجام با تمام شدن ذخیرهٔ زغال‌سنگ انگلیسی‌اش و اتکا به سوخت نامرغوب کُند شد. توپ‌های ۳۳۰ میلی‌متری بردبلند اورگن آن را از ادامهٔ فرار بازداشت و ناخدایش تصمیم گرفت کشتی را به ساحل بزند و غرق کند. ناخدا فیلیپ از تگزاس که هیچ کینه‌ای از ماجرای مانور بروکلین نداشت، هنگام رفتن با قایق کوچک نزد شلی برای گزارش‌دهی، روایت کرد که شلی با خوشحالی از پل فرماندهی فریاد زد: «نبرد جالبی بود، نه جک؟»

در تمام این مدت، سمپسون سوار بر نیویورک که بسیار دورتر در شرق بود تلاش کرد خود را به نبرد برساند. تا رسیدن نیویورک، نبرد پایان یافته بود و نیویورک حتی یک گلوله هم شلیک نکرده بود و سمپسون از هرگونه مشارکت در نبرد محروم ماند.

هنگامی که پیام پیروزی سمپسون که البته فرماندهی کل عملیات دریایی را بر عهده داشت گزارش شد، هیچ اشاره‌ای به افسر دیگری جز خودش نداشت، هرچند در نبرد واقعی حضور نداشت. سمپسون از ستایش نقش شلی در نبرد خودداری می‌کرد و این امر ریشه در حسادت حرفه‌ای داشت. با این حال، افکار عمومی شلی را نه‌تنها قهرمان نبرد بلکه قهرمان جنگ می‌دانست.

### اواخر خدمت
در ۱۴ آوریل ۱۸۹۹ شلی به درجهٔ دریابان ارتقا یافت. در نوامبر ۱۸۹۹ فرماندهی ناوگروه اقیانوس اطلس جنوبی را بر عهده گرفت و در ۹ اکتبر ۱۹۰۱ با رسیدن به سن بازنشستگی از خدمت فعال کناره‌گیری کرد.

## جنجال پیرامون نبرد سانتیاگو
پس از جنگ، میان هواداران شلی و هواداران سمپسون بر سر اینکه شایستگی پیروزی بر ناوگان سروِرا به کدام‌یک تعلق دارد، جنجال گسترده‌ای برخاست. هیچ‌یک از دو افسر تا پیش از انتشار کتاب ادگار استنتون مکلی با عنوان  به‌طور علنی به این بحث نپرداختند. مکلی در آن کتاب شلی را «بزدل، ترسو و نامرد» خوانده بود و نسخهٔ پیش‌نویس کتاب توسط چندین افسر دریایی از جمله دریابان سمپسون خوانده و تأیید شده بود.

به درخواست شلی، در ۱۲ سپتامبر ۱۹۰۱ هیئت تحقیق متشکل از دریاسالار جورج دیوئی، دریابان اندرو ای.کی. بنهم و دریابان فرانسیس مانرو رمزی تشکیل شد تا رفتار شلی پیش و در جریان نبرد سانتیاگو را بررسی کند. در ۱۳ دسامبر ۱۹۰۱ هیئت گزارش خود را ارائه داد. افسران مختلف شهادت‌های متناقضی دربارهٔ رفتار شلی دادند و ناخدا تمپلین پاتس مستقیماً او را به بزدلی متهم کرد.

گزارش اکثریت هیئت نتیجه گرفت که شلی با سرعت لازم به سانتیاگو نرفته، نباید ناوگروه را به خاطر قایق تفریحی یواس‌اس ایگل معطل می‌کرد، نباید به سمت غرب می‌چرخید، باید از دستور ۲۵ مه ۱۸۹۸ وزارت دریاداری اطاعت می‌کرد، نهایت تلاش خود را برای تصرف کریستوبال کولون نکرده بود، چرخش بروکلین باعث توقف تگزاس شده و آتش ناوهای دیگر آمریکایی را مسدود کرده بود و رفتار او در عملیات سانتیاگو مشخصهٔ دودلی، تعلل و «فقدان ابتکار» داشت. اما جورج دیوئی گزارش اقلیت خود را ارائه داد که در آن شلی را به خاطر سرعت عمل و خدمت کارآمد ستود و شایستگی نابودی ناوگان سروِرا را به او نسبت داد.

هیئت با توجه به گذشت زمان، توصیه کرد هیچ اقدامی صورت نگیرد. شلی به یافته‌های هیئت اعتراض کرد، اما جان دیویس لانگ، وزیر نیروی دریایی، بر پایهٔ درجه و ارشدیت از سمپسون حمایت کرد. با این حال، مطبوعات و به‌ویژه روزنامه‌های هِرست نتیجه را حکم تبرئهٔ شلی تلقی کردند و جایگاه او به عنوان قهرمان جنگ تقویت شد. در ژانویهٔ ۱۹۰۲ شلی نزد رئیس‌جمهور تئودور روزولت استیناف داد، اما روزولت تأیید وزیر لانگ را تصدیق کرد.

## دیگر فعالیت‌ها
شلی عضو چندین انجمن نظامی بود، از جمله فرمان نیروی دریایی ایالات متحده، فرمان نظامی جنگ‌های خارجی و فرمان نظامی لژیون وفادار ایالات متحده (شمارهٔ نشان ۹۲۳۳). در سال ۱۹۰۵ عضو شاخهٔ ایالت امپایر از انجمن پسران انقلاب آمریکا شد و شمارهٔ عضویت ملی ۱۷٬۰۷۰ به او اختصاص یافت.

شلی همراه با جیمز راسل سولی کتاب  (نیویورک، ۱۸۸۵) را نوشت. همچنین زندگی‌نامهٔ خودنوشت خود با عنوان  (نیویورک، ۱۹۰۴) را نگاشت و منتشر کرد.

## مرگ و خاکسپاری
دریابان وینفیلد اسکات شلی در ۲ اکتبر ۱۹۱۱ درگذشت، نُه سال پس از دریابان سمپسون که اندکی پس از بازنشستگی در ۱۹۰۲ از دنیا رفته بود. شلی هنگام مرگ ساکن سرشناس هتل الگونکوین در منهتن بود.

پس از فروافتادن و مرگ شلی در خیابان پنجم نزدیک هتل، پیکر او ساعت‌ها ناشناخته و بی‌صاحب در حیاط پشتی کلانتری محلی باقی ماند. تنها پس از آنکه غیبتش کشف شد، مسئول پذیرش خشمگین هتل الگونکوین هویت او را شناسایی و جسد را بازپس گرفت.

در ۵ اکتبر ۱۹۱۱ دریابان شلی با تشریفات کامل نظامی در آرامستان ملی آرلینگتون در ویرجینیا به خاک سپرده شد.

## یادمان
* در بالتیمور (مریلند) و واشینگتن دی.سی. خیابان‌هایی به نام او وجود دارد.
* یادبودی از شلی در لابی خانه ایالت مریلند در آناپولیس برپاست.
* نیم‌تنه‌ای از او ساختهٔ ارنست کیزر در آناپولیس قرار دارد.
* ناوشکن یواس‌اس شلی (DD-103/APD-14) به افتخار او نام‌گذاری شد.
* شلی (مینه‌سوتا)، جامعهٔ ثبت‌نشده‌ای در شهرستان کاس (مینه‌سوتا)، به نام او نام‌گذاری شده‌است.
* کوکتلی به نام «آدمیرال شلی» متشکل از بوربن، رام تیره، لیمو و شکر وجود دارد که در کتاب‌های  و  ذکر شده‌است.
* مارشی به تاریخ ۱۹۰۱ با عنوان  به آهنگسازی و.د. آلن به افتخار او ساخته شد.

## نگارخانه

## جستارهای وابسته
* جنگ آمریکا و اسپانیا
* جنگ داخلی آمریکا
* جورج دیوئی

## منابع

* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* صفحهٔ شلی در آرامستان ملی آرلینگتون
* وبگاه صدمین سالگرد جنگ آمریکا و اسپانیا

رده:زادگان ۱۸۳۹ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۹۱۱ (میلادی)
رده:خاک‌سپاری‌ها در گورستان ملی آرلینگتون
رده:دریابدهای نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا
رده:دانش‌آموختگان آکادمی نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا
رده:اهالی مریلند در جنگ داخلی آمریکا
رده:نظامیان اهل مریلند
رده:بنیان‌گذران انجمن نشنال جئوگرافیک
رده:مقاله‌های ویکی‌پدیا دارای متنی از دائره‌المعارف ۱۹۱۱ بریتانیکا
رده:مقاله‌های ویکی‌پدیا دربردارنده متن از دانشنامه اپلتونز
رده:مقاله‌های ویکی‌پدیا دارای متنی از دانشنامه آمریکانا
رده:مقاله‌های ویکی‌پدیا دارای ارجاعی از لغت‌نامه زندگی‌نامه آمریکایی
رده:مقاله‌های ویکی‌پدیا که از یک یادکرد از دانشنامه بریتانیکا ۱۹۱۱ با منبع ویکی‌نبشته به‌کارگرفته‌اند