گروه عدالت کردستان

**کۆمه‌ڵی دادگه‌ری کوردستان** (به کردی: ، ) که در گفتار روزمره **کۆمه‌ڵ** خوانده می‌شود و پیش‌تر با نام **گروه اسلامی کردستان** (به کردی: ) شناخته می‌شد، یک جنبش سیاسی اسلامی در کردستان عراق است. این گروه در ماه مه ۲۰۰۱ به‌دست علی بابیر، رهبر پیشین جنبش اسلامی کردستان و معاون پیشین امارت اسلامی کردستان، بنیان‌گذاری شد.

کۆمه‌ڵی دادگه‌ری کوردستان از منظر ایدئولوژیک به اسلام‌گرایی کردی و محافظه‌کاری اجتماعی گرایش دارد و پیرو مذهب اهل سنت و جماعت است. مقر مرکزی این حزب در شهر اربیل قرار دارد. حزب در انتخابات گوناگون پارلمانی عراق و پارلمان کردستان شرکت کرده و کرسی‌هایی را به دست آورده‌است.

این گروه دست‌کم تا پیش از حمله آمریکا در مارس ۲۰۰۳ میانه‌رو شمرده می‌شد، هرچند ادعاهایی مبنی بر پیوند آن با گروه تندرو انصار الاسلام مطرح شد که خود حزب در بیانیه‌ای به تاریخ ۱۱ اکتبر ۲۰۰۴ آن را رد کرد.

## پیشینه و بنیان‌گذاری
کۆمه‌ڵی دادگه‌ری کوردستان در مه ۲۰۰۱ در پی انشعاب از جنبش اسلامی کردستان پدید آمد. بنیان‌گذار و رهبر آن علی بابیر (ملا علی بابیر) بود که پیش‌تر در جنبش اسلامی کردستان عضویت داشت و معاون امارت اسلامی کردستان بود. مقر نخستین حزب در کرمال و مناطق پیرامون آن در مرز ایران قرار داشت.

## سیاست‌ها و مواضع
### رویکرد کلی
علی بابیر در مصاحبه‌ای در ژانویه ۲۰۰۳ دربارهٔ رویکرد حزب گفت:

کۆمه‌ڵی دادگه‌ری کوردستان همواره بر اهمیت یکپارچگی میان کردها تأکید داشته و از گفت‌وگو و راه‌حل صلح‌آمیز درگیری‌ها هواداری کرده‌است. با وجود رویکرد همکاری‌جویانه کلی با دیگر گروه‌های سیاسی کردی، این حزب در برخی اختلافات و رقابت‌های سیاسی نیز درگیر بوده‌است.

### ادعای پیوند با انصار الاسلام
تا پیش از حمله نظامی ایالات متحده در مارس ۲۰۰۳ این حزب میانه‌رو ارزیابی می‌شد، اما ادعاهایی دربارهٔ ارتباط آن با گروه تندرو انصار الاسلام مطرح شد. حزب در بیانیه‌ای به تاریخ ۱۱ اکتبر ۲۰۰۴ هرگونه پیوند با این گروه را تکذیب کرد.

### شادباش به طالبان
کۆمه‌ڵی دادگه‌ری کوردستان و جنبش اسلامی کردستان از نخستین گروه‌هایی بودند که پس از چیرگی طالبان بر افغانستان در اوت ۲۰۲۱ به آنان شادباش گفتند. نمایندگان پارلمانی این حزب اعلام کردند که «برای آنان تبریک و دعا می‌فرستند».

### مواضع دربارهٔ دگرباشان جنسی
در ۲۲ فوریه ۲۰۲۱ اعلام شد که عمر گولپی، نماینده پارلمانی کۆمه‌ڵی دادگه‌ری کوردستان، علیه سازمان رسان که از حقوق دگرباشان جنسی دفاع می‌کند دادخواهی مطرح کرده‌است. وی اعلام کرد که کارکرد این سازمان «در تضاد با ارزش‌های فرهنگ کردی» است.

کۆمه‌ڵی دادگه‌ری کوردستان با سازمانی به نام «ئاستانه» پیوند دارد که سازمانی محافظه‌کار و مخالف دگرباشان جنسی است. این سازمان به انتشار تبلیغات علیه دگرباشان جنسی و حقوق بهداشت جنسی و باروری می‌پردازد.

## برآیندهای انتخاباتی
### انتخابات مجلس نمایندگان عراق
حزب در انتخابات پارلمانی ۲۰۰۵ به‌طور مستقل شرکت کرد و نزدیک به ۶۰٬۰۰۰ رأی (۰٫۷ درصد) و دو کرسی در مجلس نمایندگان عراق به دست آورد. پس از آن انتخابات به فراکسیون ائتلاف کردستان در مجلس ملی پیوست. در انتخابات ۲۰۱۰ نیز دو کرسی به دست آورد.

### انتخابات پارلمان کردستان
در انتخابات پارلمان کردستان نیز حزب کرسی‌هایی به دست آورده‌است. در انتخابات ۲۰۱۴ این حزب ۳ کرسی از ۱۱۱ کرسی پارلمان کردستان را کسب کرد.

## پیوند به بیرون
* وبگاه رسمی حزب (بایگانی‌شده)

## منابع

* 
* 
* 

رده:سازمان‌های اسلامی
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۱ (میلادی)
رده:سازمان‌های اسلامی کرد
رده:بنیان‌گذاری‌های ۲۰۰۱ (میلادی) در عراق
رده:گروه‌های شورشی در عراق
رده:حزب‌های ملی‌گرای کرد
رده:حزب‌های سیاسی اسلام در عراق
رده:حزب‌های کرد در عراق