مارکو پراگا

**مارکو پراگا ** (میلان، ۲۰ ژوئن ۱۸۶۲؛ درگذشته ۳۱ ژانویه ۱۹۲۹ وارزه) نمایشنامه‌نویس ایتالیایی محبوب در دوران خود، و از جمله توسعه‌دهندگان جنبش وریسمو  ایتالیا بود. 

## زندگینامه
او فرزند امیلیو پراگا، نقاش و شاعر برجسته جریان اسکاپیلیاتورا بود. ورشکستگی کسب و کار خانوادگی آنها، به طلاق پدر و مادر، و فروافتادن پدر در الکل و مواد مخدر و فوت او در سال ۱۸۷۵ بر اثر سیروز کبدی شد. مارکو در این زمان سیزده ساله بود.

او مجبور شد تا سال ۱۸۸۹ به عنوان حسابدار کار کند، تا اینکه موفقیت چشمگیر نمایشنامه کمدی «لو ورجینی» (Le Vergini) او، با بازی بازیگر بزرگ ویرجینیا مارینی، به او اجازه داد تا خود را کاملاً وقف تئاتر کند. پس از آن، او شاهکار خود، «زن ایده‌آل» (La moglie ideale) (۱۸۹۰) را نوشت. مضامین روانشناختی عمیق‌تری در آثار دیگرش، مانند «بحران» (La crisi) (۱۹۰۴) و «درِ بسته» (La porta chiusa) (۱۹۱۳) ظاهر می‌شوند، که مهم‌ترین نمودِ به اصطلاح «تئاتر بورژوایی» است: برخلاف وریسمویی‌ها که بر زندگی طبقات محروم تمرکز داشتند، این نمایشنامه‌نویسان توجه خود را به طبقات ثروتمند معطوف کردند.

او تا سال ۱۹۱۵ به انجام آثار برجسته ادامه داد. او در تهیه لیبرتو برای «مانون لسکو» اثر جاکومو پوچینی همکاری کرد، هرچند مانند دیگران به عنوان نویسنده آن شناخته نشد.

او یک سازمان‌دهنده فعال بود و که بیشتر به واسطه فعالیت‌هایش به نمایندگی از انجمن نویسندگان و ناشران ایتالیا (SIAE) (که از سال ۱۸۹۶ تا ۱۹۱۱ مدیر آن بود) شناخته می‌شد. در این جایگاه، او به ارتقای رپرتوار ایتالیایی در برابر روندهای خارجی‌محور آن زمان کمک کرد. او حتی پس از استعفا از سمت خود به عنوان مدیر، برای هدایت یک گروه دائمی در تئاتر مانزونی در میلان، همچنان با این انجمن در ارتباط ماند.

از سال ۱۹۱۹، او منتقد تئاتر برای مجله «تصویرسازی ایتالیایی» (Illustrazione Italiana) بود و وقایع‌نامه‌های او در ده جلد (Cronache teatrali - 1920-1929) گردآوری شد.

او همچنین رمانی به نام «بیوندینا» (بِلوندک) (La biondina) (۱۸۹۳) و چندین داستان کوتاه نوشت. 

او که دچار بحران افسردگی شدیدی شده بود، در وارزه خودکشی کرد.
## تحلیل آثار

کمدی‌های او، تحت تأثیر آموزه‌های هنری بک، تصویری بی‌طرفانه از اخلاق را ترسیم می‌کنند و با روحیه‌ای علمی (هرچند گاهی با ابزارهای بیانی نامشخص) به تحقیقات روانشناختی نزدیک می‌شوند. «زن ایده‌آل»،‌ طبق گزارش‌ها یکی از نقش‌های بزرگ الئونورا دوزه در دوران فعالیتش بوده است. 

## اجراهای تئاتر آثار
«زن ایده‌آل»، نخستین اجرا در تئاتر ژربینو تورین، 11 نوامبر 1890 (با بازی الئونورا دوزه، فلاویو آندو، ویتوریو زامپیری و آنتونیو گالیانی)

«وارث» (L'erede): نخستین اجرا در تئاتر ژربینو تورین، 4 دسامبر 1893 توسط گروه کمپانی (Compagnia) (به کارگردانی فرانچسکو پاستا، و با تینا دی لورنسو در نقش اول)

«بحران»: نخستین اجرا در تئاتر آلفیری تورین در 14 اکتبر 1904 (با بازی ویرجینیا رایتر، لوئیجی کارینی و اوگو پیپرنو).

«درِ بسته»: نخستین اجرا در تئاتر مانزونی میلان در 24 ژانویه 1913. با بازی تینا دی لورنزو، جوله پیانو، اگلوگ کالیندری، فبو ماری، جوزپه استرنی، آرماندو فالکونی، کامیلو پیلوتو و آنتونیو والنتی.

## پانویس

 

## منابع

*le garzantine, Letteratura, Garzanti, 2007, p. 938.
* .
* Silvio D'Amico, PRAGA, Marco, in Enciclopedia Italiana, Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 1935. Modifica su Wikidata.
* Livia Cavaglieri, PRAGA, Marco, in Dizionario biografico degli italiani, vol. 85, Istituto dell'Enciclopedia Italiana, 2016. Modifica su Wikidata

رده:نمایشنامه‌نویسان
رده:نمایشنامه‌نویسان اهل ایتالیا
رده:زادگان ۱۸۶۲ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۹۲۹ (میلادی)
رده:خودکشی‌ها در ایتالیا