آرنون موزس

**آرنون «نونی» موزس** (؛ زادهٔ ۱ آوریل ۱۹۵۳)، سردبیر، مالک اصلی و رئیس هیئت مدیره روزنامه اسرائیلی *[[یدیعوت اخرونوت]]* است. فعالیت رسانه‌ای موزس منجر به روابط نزدیک او با بسیاری از مقامات دولتی اسرائیل، از جمله بنیامین نتانیاهو، ایهود اولمرت و حییم رامون شده است.

## اوایل زندگی
موزس در رمت گن به عنوان دومین فرزند از چهار فرزند نوح موزس، سردبیر روزنامه *یدیعوت آحرونوت* و پائولا موزس، مالک *یدیعوت آحرونوت،* متولد شد. موزس در رمات گان در مدرسه ابتدایی «نیتزانیم» و دبیرستان اوهل شم تحصیل کرد. وقتی حدوداً پنج ساله بود، برادر بزرگترش توسط یک اتوبوس زیر گرفته شد و به شدت مجروح شد. او سرانجام یک ماه بعد بر اثر جراحات وارده درگذشت.

در ۲۵ سپتامبر ۱۹۶۷، موزس در سن ۱۴ سالگی در محله خود در رامات گان، در حال رانندگی با ماشین پدرش بود که کنترل ماشین را از دست داد. در حضور پدرش، موزس راشل شابی ۱۰ ساله را که در پیاده‌رو راه می‌رفت، زیر گرفت و به کام مرگ کشاند. پدرش به یک سال زندان محکوم شد، اما پنج ماه بعد پس از آنکه زالمان شائزیر، رئیس‌جمهور اسرائیل، حکم او را تخفیف داد، آزاد شد.

موزس در طول خدمت خود در نیروهای دفاعی اسرائیل به عنوان فرمانده جوانان خدمت کرد. پس از خدمت سربازی، مدرک لیسانس اقتصاد را از دانشگاه تل‌آویو دریافت کرد و به مدت یک سال برای مدرک کارشناسی ارشد اقتصاد در دانشگاه بوستون تحصیل کرد، اما مدرک خود را به پایان نرساند. در آن سال‌ها، او به مدت چهار فصل در تیم بزرگسالان باشگاه بسکتبال مکابی رامات گان و سپس یک فصل در هاپوئل رمت گن، دو تیم برتر لیگ ملی اسرائیل، که در آن زمان لیگ اول بود، بسکتبال بازی کرد.

## حرفه تجاری
موزس در دهه بیست زندگی خود به عنوان خبرنگار ورزشی در *روزنامه یدیعوت آحرونوت* مشغول به کار شد. او تحت نظارت پدرش، به‌طور فزاینده‌ای در ویرایش و تولید روزنامه مشارکت کرد و به یک سردبیر واقعی تبدیل شد. در این مدت، شرکت مدیرعامل نداشت و مدیریت بین چندین معاون مدیر پخش شده بود.

در سال ۱۹۸۵ پدر موزس پس از یک تصادف اتوبوس درگذشت. این اتفاق باعث ایجاد یک مبارزه جانشینی در روزنامه شد، به طوری که آرنون با خواهرش جودی نیر موزس در برابر سایر رقبا، از جمله چندین پسرعمو، خواهرشان  همکاری کرد. و ، که تا سال ۱۹۸۹ به عنوان سردبیر موقت خدمت می‌کرد.

در سال ۱۹۹۴، مادر موزس، پائولا موزس، بر اثر سرطان درگذشت. او با ارثی که از او به جا ماند، کنترل روزنامه را به نونی موزس واگذار کرد. خواهرانش جودی و  به سهمی از مالکیت داده شد، اما در مدیریت روزانه آن نقشی ندارند. دوباره بر سر ارث روزنامه نبردی درگرفت و روزنامه در مالکیت آرنون موزس باقی ماند. جودی سهم خود در روزنامه را به نونی واگذار کرد، در حالی که تامی چهار سال جنگید تا اینکه تسلیم شد و سهام خود را به تاجر  فروخت. که مالک روزنامه *گلوبز* بود. سهام تامی، به ارزش حدود ۴۵ تا ۶۰ میلیون دلار، پس از ورشکستگی فیشمن به بانک پوعلیم منتقل شد.

در سال ۱۹۹۲ ، به عنوان سردبیر *یدیعوت آحرونوت*، به دنبال یافتن منبع نشت اطلاعات از روزنامه بود و شروع به شنود مکالمات جودکوفسکی کرد. در سال ۱۹۹۶، موزس پس از اینکه واردی به جرم شنود متهم شد، او را اخراج کرد و ایلون شالو را به جای او منصوب کرد. در سال ۱۹۹۸، واردی به جرم استفاده از شنود محکوم شد، اما از اتهام دستور دادن به آنها تبرئه شد. پلیس نیز موزس را مورد تحقیق قرار داد، اما پس از عدم وجود شواهد، پرونده را مختومه اعلام کرد. در سال ۱۹۹۹، موزس اتهامات واردی را رد کرد و او را دوباره در شرکت استخدام کرد.

در دوران موزس، مجلات زیادی به گروه یدیعوت آحرونوت اضافه شدند، از جمله *پنای پلاس*، *بلیزر*، *گو استایل* و موارد دیگر، و در سال ۲۰۰۸ روزنامه اقتصادی *کالکالیست* شروع به انتشار کرد. این گروه همچنین *وستی* را منتشر کرد که مخاطبان آن مهاجران اتحاد جماهیر شوروی بودند. موزس به شرکت ضبط موسیقی ان‌ام‌سی موزیک پیوست.

در سال ۲۰۱۱، موسی حدود ۱۳٪ از سهام خود در شرکت سیستم‌های مخابراتی هات، به مبلغ حدود ۶۵۰ میلیون شِکِل، را به تاجر پاتریک دراحی فروخت و حدود ۳٪ از سهام شرکت را برای خود نگه داشت.

در دهه ۲۰۱۰، یدیعوت آحرونوت خود را در رقابت شدیدی با روزنامه آزاد *[[اسرائیل هیوم]]* یافت. در این دوره، موزس همچنین انتقال گروه یدیعوت آحرونوت را از چندین ساختمان در تل آویو به یک ساختمان مشترک در ریشون لتسیون رهبری کرد. در سال ۲۰۱۳، ساختمان یدیعوت آحرونوت در تل آویو به دیوید آزریلی به قیمت ۳۷۴ میلیون شِکِل فروخته شد.

در سال ۲۰۱۹، موزس ۳۴ درصد از  را خریداری کرد. به مبلغ ۳۰۰ میلیون شِکِل. این مبلغ او را در کنترل ۵۸٪ از سهام شرکت و ۶۰٪ از حق رأی قرار می‌دهد و او را به سهامدار اصلی تبدیل می‌کند.

## رابطه با دولت
به گفته میکی روزنتال، روزنامه‌نگاری که در دهه ۱۹۹۰ برای این روزنامه کار می‌کرد، در سال ۲۰۰۷، در طول دوران کاری او در آنجا هرگز دخالت خارجی وجود نداشت. اما فهرستی از افرادی وجود داشت که او نباید با آنها تعامل می‌کرد، از جمله برخی از افراد وزارت ارتباطات و همچنین از شرکت هات تیلفون که موزس ۱۶ درصد از سهام آن را در اختیار دارد.

نیر باچار، که به عنوان سردبیر ضمیمه در این روزنامه خدمت می‌کرد، در شهادت‌نامه‌ای که به دادگاه ارائه داد، ادعا کرد که سردبیر،  و ناشر موزس تحقیقات علیه نخست‌وزیر آریل شارون و پسرش عمری را در تابستان ۲۰۰۳ به تعویق انداختند، تحقیقاتی که در نهایت منجر به محکومیت عمری شارون شد. به گفته باچار، حادثه مشابهی در این نشریه علیه تاجر مارتین شلاف در  رخ داده است. . علاوه بر این، باچار ادعا کرد که گینات و موزس تحقیقاتی را علیه افراد مختلفی که موزس با آنها اختلاف داشت، آغاز کردند، مانند معاون سابق دادستان کل، داویدا لاخمن-مسر، که با مالکیت متقابل در رسانه‌های اسرائیلی مخالف بود.

، روزنامه‌نگار، که قبلاً در *[[یدیعوت اخرونوت]]* کار می‌کرد، ادعا کرد که موزس یا از انتشار مقالاتی که تخلفات یا فساد دولت را افشا می‌کرد، خودداری می‌کرد یا درخواست می‌کرد که آنها را کوتاه‌تر کرده و برخی از مطالب را حذف کند. به گفته گیلات، این موارد معمولاً مربوط به سیاستمدارانی بود که موزس با آنها در ارتباط بود، مانند ایهود اولمرت و حییم رامون. گیلات همچنین ادعا کرد که موزس برای جلوگیری از انتشار تحقیقات در مورد ماجرای جزیره یونانی که آریل شارون، ایهود اولمرت و دیوید اپل در آن دخیل بودند، مداخله کرد. در سال ۲۰۰۷، گیلات نامه‌ای به موزس فرستاد و نارضایتی خود را از مدیریت موزس بر روزنامه شرح داد.

، روزنامه‌نگار دیگری که قبلاً در این روزنامه کار می‌کرد، همچنین ادعا کرد که هنگام کار در آنجا با مشکلات داخلی روبرو بوده است، مانند دشواری در تحقیق در مورد فعالیت‌های جنایی مشکوک مربوط به دیوید اپل، گیلاد و عمری شارون. آوری میسگاو همچنین ادعا کرد که این روزنامه به دلیل تصمیم موزس، مصاحبه‌ای را که او با اسحاق هرتزوگ انجام داده بود، منتشر نکرده است.

به گفته خبرنگاران این روزنامه، چهره‌های سرشناس بر اساس روابط شخصی موزس، پوشش خبری متفاوتی دریافت می‌کردند. کسانی که روابط گرمی داشتند، مانند خانواده شارون، حییم رامون، ایهود اولمرت، آویگدور لیبرمن و تسیپی لیونی، پوشش خبری مثبتی دریافت کردند، در حالی که دشمنان آنها پوشش خبری منفی یا بدون پوشش خبری دریافت کردند.

### پرونده ۲۰۰۰
در ژانویه ۲۰۱۷، پلیس اسرائیل به عنوان بخشی از پرونده ۲۰۰۰، تحقیقات از موزس را در مورد معاملاتش با بنیامین نتانیاهو آغاز کرد. او متهم به گزارش‌های مثبت دربارهٔ نتانیاهو شد و در عوض، نتانیاهو ظاهراً قول داد قانونی را تصویب کند که به *[[اسرائیل هیوم]]*، رقیب اصلی کسب و کار رسانه‌ای موزس، آسیب برساند. اگرچه این معامله محقق نشد، اما موزس همچنان با به حداقل رساندن منفی‌نگری پیرامون همسرش سارا و برجسته کردن گزارش‌های منفی پیرامون نفتالی بنت، رقیب سیاسی اصلی نتانیاهو، در پوشش خبری خود از نتانیاهو حمایت می‌کرد. در فوریه ۲۰۱۸، موزس ادعاهای رشوه‌خواری مربوط به نتانیاهو و خودش را رد کرد.

در ۲۸ فوریه ۲۰۱۹، آویخای مندلبلیت، دادستان کل، موزس را به اتهام رشوه‌خواری متهم کرد، و محاکمه در ماه مه ۲۰۲۰ آغاز شد در دسامبر ۲۰۲۰،  حکم داد که *[[یدیعوت اخرونوت]]* باید موزس را تا پایان مراحل دادرسی کیفری‌اش از روزنامه‌نگاری تعلیق کند. با این حال، از آنجایی که شورا هیچ سازوکار اجرایی نداشت، موزس به سمت خود در این شرکت ادامه داد.

## زندگی شخصی
در اواخر دهه ۱۹۷۰، آرنون موزس با میکال ازدواج کرد که از او چهار فرزند دارد. این زوج در ساویون ساکن بودند و در اوایل دهه ۲۰۰۰ از هم جدا شدند. در جریان مراحل طلاق، گفته می‌شود موزس از یک خاخام مشهور برای تأثیرگذاری بر پرونده به نفع خود استفاده کرده است و تحقیقات پلیس در این مورد آغاز شده است.

دختر اول موزس، هاداس موزس-لیختن‌اشتاین، در *روزنامه یدیعوت آحارانوت* به عنوان مدیر توسعه کسب و کار کار می‌کرد و مسئول مشاوره حقوقی برای آژانس مدلینگ و بازیگری  بود. دختر دوم او، کرن موزس، در ژوئن ۲۰۲۱ به عنوان مدیرعامل لیگ برتر بسکتبال زنان اسرائیل منصوب شد.

## منابع

رده:افراد زنده
رده:اهالی رمت گن
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه تل‌آویو
رده:زادگان ۱۹۵۳ (میلادی)
رده:سردبیران روزنامه اهل اسرائیل
رده:ناشران اهل اسرائیل
رده:یدیعوت اخرونوت