برنامه کنترل یکپارچه اپیستورشیازیس

**برنامه کنترل یکپارچه اپیستورشیازیس**، که عموماً با نام «پروژه لاوا» شناخته می‌شود، واقع در استان خون کائن تایلند، تلاشی برای کاهش عفونت مزمن ناشی از کرم کبد آسیای جنوب شرقی (*[[کپلک جگر جنوب شرق آسیا]]*) در میان مردم بومی ایسان (تایلند) ( است. )، منطقه شمال شرقی تایلند. این پروژه تحت نظارت آزمایشگاه تحقیقات بیماری‌های گرمسیری، بخش آسیب‌شناسی، دانشکده پزشکی، دانشگاه خون کائن فعالیت می‌کند. این پروژه توسط بانچوب سریپا مدیریت می‌شود. هدف آن حذف رسم مصرف ماهی خام یا نیم‌پز، علت اصلی عفونت کرم کبد و سرطان مجرای صفراوی در منطقه است. این پروژه از این نظر منحصر به فرد است که از اصول سلامت محیط زیست، رویکردی برای بهبود سلامت انسان و حیوان، پیروی می‌کند. این پروژه موضوع گزارش‌های روزنامه‌ها و تلویزیون‌های بی‌بی‌سی، *نیویورک تایمز* و *گاردین* بوده است.

## مساحت و جمعیت
منطقه پروژه شامل چندین روستا در اطراف کائنگ لاوا ()، دریاچه و تالاب‌هایی در حدود ۲۵ کیلومتری جنوب شهر خون کائن. مشاغل اصلی مردم، برنج‌کاری و ماهیگیری است. این دریاچه منبع ماهی کپور است که مردم محلی آن را به صورت خام در غذاهایی به نام *کوی پلا* و *پلا سوم* مصرف می‌کنند که اغلب آلوده به کیست یا متاسرکر کرم کبدی هستند. گربه‌ها و سگ‌ها نیز این ماهی‌ها را می‌خورند و آنها را به میزبان کرم کبدی تبدیل می‌کنند. شمال شرقی تایلند هنوز بالاترین میزان ابتلا به سرطان مجرای صفراوی در جهان را دارد، و شیوع عفونت او. ویورینی در برخی از روستاهای استان خون کائن به ۱۰۰ درصد رسیده است.
بندانگشتی|داوطلبان سلامت روستا به کودکان در مورد عفونت کرم کبد آموزش می‌دهند

## مدل لاوا
اولین تلاش‌ها برای کنترل اوپیستورشیازیس در تایلند در دهه ۱۹۵۰ آغاز شد و شامل آموزش در مورد عفونت کرم کبد و پخت و پز ایمن بود، اما این تلاش‌ها موفقیت محدودی داشتند زیرا مصرف غذاهای ماهی خام بخش ریشه‌داری از فرهنگ برنج-ماهی مردم بومی است. با معرفی پرازیکوانتل در دهه ۱۹۸۰، درمان به بخشی از برنامه تبدیل شد. شیوع عفونت کاهش یافت، اما پس از کاهش بودجه در طول بحران‌های اقتصادی در دهه ۱۹۹۰، میزان شیوع دوباره به ۸۵ درصد در برخی از مناطق شمال شرقی تا سال ۲۰۰۹ افزایش یافت. در سال ۲۰۰۷، محققان دانشگاه خون کائن، به رهبری بانچوب سریپا، تصمیم گرفتند رویکردی چند رشته‌ای‌تر اتخاذ کنند و اصول سلامت محیط زیست را که شامل همکاری متخصصان سلامت انسان و حیوان برای بهبود سلامت مردم، حیوانات و محیط زیست و همچنین دستیابی به درک بیشتر از چگونگی تأثیر اکوسیستم بر سلامت انسان و حیوان است، در نظر بگیرند. "مدل لاواً همان‌طور که شناخته شد، مشارکت جامعه را به عنوان یک عنصر کلیدی در بر می‌گیرد. داوطلبان سلامت روستا، کارکنان بیمارستان‌های محلی، معلمان و دیگران، کمپینی برای آموزش مداوم، آموزش در جامعه و مدارس در مورد بیماری کرم کبد و منع مصرف ماهی خام یا نیم‌پز، برگزار می‌کنند. این کمپین‌ها اغلب شامل فعالیت‌های «آموزشی-سرگرمی» (آهنگسازی، رقص و موسیقی) برای جلب توجه عموم هستند. &#x5B; *[[ویکی‌پدیا:نیازمند منبع|<span title="This claim needs references to reliable sources. (ژوئن ۲۰۲۰)">نیازمند منبع</span>]]* &#x5D;

## مزایا
پس از اجرای مدل لاوا، شیوع عفونت در روستای لاوا طی سه سال از ۶۷ درصد به ۱۶ درصد کاهش یافت و پس از درمان، عفونت مجدد بسیار کمی مشاهده شد، که دلیل رایجی برای شکست در گذشته بود. یک برنامه فشرده در نه مدرسه در روستا، عفونت را به سطوح غیرقابل تشخیص کاهش داد. در سال ۲۰۱۲، این مدارس به عنوان عاری از کرم کبد تأیید شدند. عفونت معمولاً در دوران کودکی شروع می‌شود و منجر به عفونت مزمن مادام‌العمر می‌شود که اغلب منجر به سرطان می‌شود. &#x5B; *[[ویکی‌پدیا:نیازمند منبع|<span title="This claim needs references to reliable sources. (مه ۲۰۲۱)">نیازمند منبع</span>]]* &#x5D;

تحلیلی که توسط دانشگاه در مورد بازده اجتماعی سرمایه‌گذاری انجام شده است، بازده ۳٫۴۷ را نسبت به منابع سرمایه‌گذاری شده تخمین می‌زند که سود اصلی آن به روستاییان و به ویژه فرزندان دانشجویانی می‌رسد که باید از ابتلا به عفونت مزمن در طول عمر و عواقب احتمالی آن جلوگیری کنند. ارزیابی چنین پروژه‌هایی صرفاً بر اساس تحلیل اقتصادی دشوار است. &#x5B; *[[ویکی‌پدیا:نیازمند منبع|<span title="This claim needs references to reliable sources. (مه ۲۰۲۱)">نیازمند منبع</span>]]* &#x5D;

## منابع

رده:بیماری‌های غذازاد
رده:بیماری‌های گرمسیری
رده:سرطان‌زاهای گروه ۱ پژوهشگاه بین‌المللی سرطان
رده:علت‌های عفونی سرطان
رده:کرم‌های روده‌ای
رده:مراقبت سلامت در تایلند