تلویزیون در عراق

**تلویزیون در عراق** از دهه ۱۹۵۰ میلادی پیشینه دارد. عراق میزبان نخستین ایستگاه تلویزیونی در خاورمیانه بود که شرکت مخابراتی بریتانیایی پای (Pye Limited) آن را در بغداد راه‌اندازی کرد. پس از حمله ۲۰۰۳ به عراق، رسانه‌های دولتی عراق فروپاشید و در ژوئن ۲۰۰۴ کمیسیون ارتباطات و رسانه برای صدور پروانه به همه رسانه‌های کشور تأسیس شد.

تا پیش از ۲۰۰۳ بشقاب‌های ماهواره‌ای در عراق ممنوع بود و شمار محدودی ایستگاه تلویزیون زمینی در کشور فعالیت می‌کرد. پس از ۲۰۰۳ فروش بشقاب‌های ماهواره‌ای به‌شدت افزایش یافت و شبکه‌های رایگان ماهواره‌ای وارد بازار شدند. تا سال ۲۰۱۱ عراق مقر ۴۹ شبکه ماهواره‌ای رایگان بود که یکی از بالاترین آمارها در منطقه به‌شمار می‌رفت. ۱۷ شبکه زمینی در عراق فعالیت دارند که یکی از آن‌ها با بودجه دولت ایالات متحده آمریکا از طریق آژانس رسانه‌های جهانی ایالات متحده (الحره-عراق) اداره می‌شود و هفت شبکه در مالکیت شبکه رسانه‌ای عراق (آی‌ام‌ان) است. در مارس ۲۰۱۱ به الجزیره اجازه از سرگیری فعالیت داده شد، پس از آنکه در ۲۰۰۴ ممنوع شده بود.

## پیشینه
### ۱۹۵۶ تا ۲۰۰۳
تلویزیون نخستین بار در ۲ مه ۱۹۵۶ با ایستگاهی به نام تلویزیون بغداد روی کانال ۸ تنها در منطقه بغداد آغاز به کار کرد و در نوامبر ۱۹۵۹ پس از افزایش توان فرستنده به کانال ۹ انتقال یافت. در ۱۸ نوامبر ۱۹۶۷ دومین ایستگاه تلویزیونی در کرکوک گشایش یافت، در ۲ مارس ۱۹۶۸ فرستنده‌ای در موصل و در ۶ نوامبر همان سال فرستنده‌ای در بصره راه‌اندازی شد.

در ۳۰ ژوئیه ۱۹۷۲ تلویزیون بغداد دومین ایستگاه خود را روی کانال ۷ راه‌اندازی کرد و در ۱۹۷۴ دو ایستگاه تازه در عماره (مرکز استان میسان) و سماوه (مرکز استان مثنی) آغاز به کار کردند. در ژوئیه ۱۹۷۶ تلویزیون رنگی با بهره‌گیری از سامانه سکام (SECAM) فرانسوی معرفی شد. تا سال ۱۹۷۶ با نصب شبکه رله مایکروویو، کل کشور توانایی دریافت پخش ایستگاه مرکزی بغداد را پیدا کرد.

تلویزیون بغداد ایستگاه اصلی تلویزیونی عراق در دوران حکومت صدام حسین بود. تا پیش از حمله ۲۰۰۳ به عراق، بخش عمده برنامه‌های آن شامل موسیقی‌ویدئوهای میهنی، اخبار دولتی و تبلیغات حکومتی بود. این ایستگاه در جریان حمله ۲۰۰۳ به دلیل بمباران شبکه فرستنده‌ها از کار افتاد.

شبکه دوم در ۳۰ ژوئیه ۱۹۷۲ روی کانال ۷ در بغداد آغاز به پخش کرد و در ۱۷ ژوئیه ۱۹۹۳ به «شبکه جوانان» () تغییر نام داد. این شبکه پیش از حمله ۲۰۰۳ فیلم‌های غربی زیرنویس‌دار و موسیقی‌ویدئو پخش می‌کرد. برنامه‌های خارجی برای حذف صحنه‌های خشونت‌آمیز و نامناسب سانسور می‌شدند. از دیگر شبکه‌های موجود در آن دوره می‌توان به «تلویزیون فرهنگی بغداد»، «الشباب ۲» و «شبکه ماهواره‌ای عراق» اشاره کرد.

از آنجا که تلویزیون بغداد به‌صورت رایگان قابل دریافت بود، بینندگان خارج از عراق نیز به‌ویژه در جریان حمله ۲۰۰۳ توجه زیادی به آن نشان دادند.

### ۲۰۰۳ تا کنون
پس از سقوط صدام حسین، شبکه‌های تلویزیونی بسیاری پدیدار شدند. زیر نظر سفیر ال. پاول برمر سوم به‌عنوان فرماندار، حکومت ائتلاف موقت عراق (سی‌پی‌ای) از ژوئن ۲۰۰۳ صدور پروانه‌های رادیو و تلویزیون را برای پاسخ‌گویی به تقاضای گسترده آغاز کرد. پروانه‌ها از سوی مشاور ارشد مخابرات سی‌پی‌ای صادر می‌شد.

برای برنامه‌ریزی در برابر تقاضای مورد انتظار، این دفتر با مهندسان و مدیران طیف فرکانس رادیویی عراق همکاری کرد تا یک طرح ملی تخصیص کانال‌های رادیو اف‌ام و تلویزیون برای همه شهرها و شهرک‌های عمده عراق تدوین شود. این طرح بر پایه معیارهای فنی و طرح تخصیص منطقه ۱ (اروپا، آفریقا و خاورمیانه) تهیه شد که سال‌ها پیش‌تر از سوی اتحادیه بین‌المللی مخابرات (ITU) تدوین شده بود.

سی‌پی‌ای در ژوئن و ژوئیه ۲۰۰۳ چند قانون و مقررات ابتدایی تدوین کرد تا نظارت محدودی بر پخش‌کنندگان فراهم شود؛ برای نمونه پخش برنامه‌هایی که به آشوب دامن بزنند ممنوع شد. هدف کلی سی‌پی‌ای صدور پروانه‌های فراوان برای ایجاد تکثر صداها و ارائه آگاهی، موسیقی و اخبار گوناگون بود. سی‌پی‌ای همچنین دریافت که صنعت پخش ترکیبی از کسب‌وکار، تبلیغات، روزنامه‌نگاری، مهندسی و سرگرمی است و صنعت پخش پویا می‌تواند فرصت‌های شغلی فراوانی ایجاد کند و به کاهش بیکاری ملی یاری رساند.

شبکه رسانه‌ای عراق (آی‌ام‌ان) به‌عنوان یک شبکه پخش عمومی—همانند سامانه پخش عمومی در ایالات متحده—پروانه رادیو و تلویزیون را از سی‌پی‌ای دریافت کرد.

سی‌پی‌ای تا ژوئن ۲۰۰۴ به کار خود به‌عنوان مرجع ملی صدور پروانه و تنظیم‌گری پخش ادامه داد. در آن تاریخ کمیسیون ارتباطات و رسانه عراق (سی‌ام‌سی) به‌عنوان نهاد نظارتی ملی برای صدور پروانه و تنظیم‌گری پخش و مخابرات تأسیس شد.

در اوت ۲۰۱۴ شبکه لانا تی‌وی (LANA TV) به‌عنوان یک شبکه سرگرمی عمومی تازه، پخش سریال‌های منطقه‌ای دوبله‌شده به گویش عراقی را آغاز کرد. این نخستین بار بود که یک شبکه تلویزیونی دوبله عراقی باکیفیت ارائه می‌داد. لانا تی‌وی بازیگران برجسته تئاتر عراق مانند استاد سامی قفطان را برای آموزش هنرمندان دوبله به کار گرفت.

برآیند کلی آن است که اکنون صدها ایستگاه رادیو و تلویزیون در عراق فعالیت می‌کنند.

برنامه‌هایی نیز برای ایجاد یک منطقه آزاد رسانه‌ای در بغداد با نام «شهر رسانه‌ای بغداد» تا پایان ۲۰۱۴ تدوین شد.

## فهرست شبکه‌های تلویزیونی
### شبکه‌های سراسری عراق

### شبکه‌های [[اقلیم کردستان عراق]]

## نخستین ایستگاه تلویزیونی خاورمیانه
عراق نخستین کشور خاورمیانه بود که تلویزیون را راه‌اندازی کرد. در چارچوب طرحی برای نوسازی عراق، شرکت بریتانیایی پای لیمیتد یک ایستگاه پخش تلویزیونی در بغداد ساخت و به بهره‌برداری رساند. پخش تلویزیونی در ۲ مه ۱۹۵۶ از بغداد آغاز شد و عراق را پیشگام صنعت تلویزیون در جهان عرب و خاورمیانه ساخت.

## تلویزیون رنگی
عراق در ژوئیه ۱۹۷۶ تلویزیون رنگی را با بهره‌گیری از سامانه سکام فرانسوی معرفی کرد. در همان سال با نصب شبکه رله مایکروویو، پوشش تلویزیونی ایستگاه مرکزی بغداد به سراسر کشور گسترش یافت.

## جستارهای وابسته
* سینمای عراق

## منابع

* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* چشم‌انداز رسانه‌ای عرب ۲۰۱۱–۲۰۱۵

رده:تلویزیون در عراق
رده:تلویزیون بر پایه کشور