میومبو

[بندانگشتی|300x300پیکسل|جنگل میومبو در فلات نیکا، [مالاوی]]

**جنگل میومبو** یک زیست‌بوم علفزارها، ساواناها و بوته‌زارهای گرمسیری و نیمه‌گرمسیری (در طرح صندوق جهانی طبیعت) است که در آفریقای گرمسیری مرکزی و جنوبی واقع شده است. این جنگل شامل سه منطقه بوم‌شناختی ساوانای جنگلی (که در زیر فهرست شده‌اند) است که با حضور درختان چیره از سردهٔ *Brachystegia* و *Julbernardia* برجسته می‌شوند و دارای طیف گسترده‌ای از آب و هوا از نمناک تا نیمه‌خشک و گرمسیری تا نیمه‌گرمسیری یا حتی معتدل هستند. این درختان به‌طور مشخص در فصل خشک برای مدت کوتاهی برگ‌های خود را می‌ریزند تا از هدر رفتن آب جلوگیری کنند و درست پیش از آغاز فصل مرطوب، برگ‌های جدیدی با رنگ‌های طلایی و قرمز غنی که کلروفیل زیرین را می‌پوشانند، تولید می‌کنند که یادآور رنگ‌های پاییزی در منطقه معتدل است.

جنگل‌های میومبو در جنوب مرکزی آفریقا، از آنگولا در غرب تا تانزانیا در شرق، از جمله بخش‌هایی از جمهوری دموکراتیک کنگو، مالاوی، موزامبیک، زامبیا و زیمبابوه، امتداد دارند. این جنگل‌ها از شمال توسط جنگل‌های بارانی کنگو، از شمال شرقی توسط بوته‌زارهای آکاسیا-کومیفورا و از جنوب توسط جنگل‌های نیمه‌خشک، علفزارها و ساواناها محدود می‌شوند.

نام این جنگل از *میومبو* (جمع، مفرد *موومبو*)، کلمه بمبایی برای گونه‌های *Brachystegiaا،* گرفته شده است. دیگر زبان‌های بانتو در این منطقه، مانند سواحیلی و شونا، واژه‌های مرتبط، اگر نگوییم یکسان، مانند *میومبو* سواحیلی (مفرد *میومبو*) دارند. این جنگل‌ها تحت سلطه درختان زیرخانواده دتاریوایدئا، به ویژه میومبو (*Brachystegia*)، *جولبرناردیا* و *ایزوبرلینیا* هستند که به ندرت در خارج از جنگل‌های میومبو یافت می‌شوند.

جنگل‌های میومبو را می‌توان بر اساس میزان و پراکندگی بارندگی سالانه به خشک یا نمناک طبقه‌بندی کرد. جنگل‌های خشک در مناطقی یافت می‌شوند که کمتر از ۱۰۰۰ میلی‌متر بارندگی سالانه، بیشتر در زیمبابوه، مرکز تانزانیا، شرق و جنوب موزامبیک، مالاوی و جنوب زامبیا. جنگل‌های نمناک، مناطقی هستند که بیش از ۱۰۰۰ میلی‌متر بارندگی دریافت می‌کنند. بارندگی سالانه، عمدتاً در شمال زامبیا، شرق آنگولا، مرکز مالاوی و غرب تانزانیا رخ می‌دهد. میومبوی نمناک عموماً دارای تاج بلندتر (۱۵ متر یا بیشتر)، پوشش درختی بیشتر (۶۰٪ یا بیشتر پوشش زمین) و تنوع گونه‌ای بیشتری نسبت به میومبوی خشک است.

## بوم‌ناحیه‌ها
در حال حاضر سه منطقه بوم‌شناختی شناخته شده است.
* جنگل‌های نمناک میومبو آنگولا - آنگولا
* جنگل‌های میومبو نمناک زامبزیای مرکزی - آنگولا، بوروندی، جمهوری دموکراتیک کنگو، مالاوی، تانزانیا و زامبیا
* جنگل‌های خشک میومبو - جنوب شرقی آنگولا، مالاوی، موزامبیک، مرکز و جنوب تانزانیا، زامبیا و زیمبابوه. منطقه بوم‌شناختی جنگل‌های خشک میومبو شامل جنگل‌های شرقی میومبو و جنگل‌های جنوبی میومبو است که در گذشته توسط صندوق جهانی طبیعت مرزبندی شده بودند.

## گیاهان و جانوران
راست|بندانگشتی|300x300پیکسل|شاخ و برگ و غلاف‌های کوه مفوتی، ''Brachystegia glaucescens''
با وجود خاک نسبتاً فقیر از نظر مواد مغذی، فصل خشک طولانی و بارندگی کم در برخی مناطق، این جنگل زیستگاه گونه‌های بسیاری از جمله چندین گونه پرنده بومی است. درخت غالب میومبو (*Brachystegia* spp.) است. همچنین غذا و پوششی برای پستاندارانی مانند فیل آفریقایی (*Loxodonta africana*)، سگ وحشی آفریقایی (*Lycaon pictus*)، شاخ‌بلند شبدیز (*Hippotragus niger*) و گاوگوزن لیختن‌اشتاین (*Sigmoceros lichtensteinii*) فراهم می‌کند.

## منابع

رده:بوم‌ناحیه‌های آفریقا
رده:بوم‌ناحیه‌های آفریقای حاره‌ای
رده:بوم‌ناحیه‌های آنگولا
رده:بوم‌ناحیه‌های بوروندی
رده:بوم‌ناحیه‌های تانزانیا
رده:بوم‌ناحیه‌های جمهوری دموکراتیک کنگو
رده:بوم‌ناحیه‌های زامبیا
رده:بوم‌ناحیه‌های مالاوی
رده:بوم‌ناحیه‌های موزامبیک
رده:زیواگان قلمرو آفریقای حاره‌ای
رده:علفزارها، گرم‌دشت‌ها و درختچه‌زارهای حاره‌ای و جنب‌حاره‌ای
رده:علفزارهای آفریقا