open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
چیکا کورودا

**چیکا کورودا** (ژاپنی:黒田チカ؛ زادهٔ ۲۴ مارس ۱۸۸۴ – درگذشتهٔ ۸ نوامبر ۱۹۶۸) یک شیمیدان ژاپنی بود که پژوهش‌هایش بر رنگدانه‌های طبیعی متمرکز بود. او نخستین زنی در ژاپن بود که مدرک کارشناسی علوم دریافت کرد.

## زندگی‌نامه
چیکا کورودا در ۲۴ مارس ۱۸۸۴ در ساگا، کیوشو متولد شد. او سومین دختر پدرش، هیهاچی کورودا (۱۹۲۴–۱۸۴۳) و مادرش توکو بود.

او در بخش زنان مدرسه تربیت معلم ساگا تحصیل کرد و در سال ۱۹۰۱ فارغ‌التحصیل شد و به مدت یک سال به‌عنوان معلم کار کرد. در سال ۱۹۰۲ وارد بخش علوم مدرسه عالی زنان ریکا شد و در سال ۱۹۰۶ فارغ‌التحصیل شد. سپس به مدت یک سال در مدرسه تربیت معلم فوکوی تدریس کرد و در سال ۱۹۰۷ در برنامهٔ تحصیلات تکمیلی مدرسه عالی زنان کنکیوکا ثبت‌نام کرد. او این دوره را در سال ۱۹۰۹ به پایان رساند و به‌عنوان استاد یار در مدرسه عالی زنان توکیو منصوب شد. در سال ۱۹۱۳، زمانی که دانشگاه امپریال توهوکو نخستین دانشگاه امپریال ژاپن شد که دانشجویان زن را پذیرش کرد، او در میان نخستین گروه از سه زن پذیرفته‌شده در بخش شیمی دانشکده علوم بود؛ دو زن دیگر، اومه تانگه و راکو ماکیتا بودند. استاد راهنمای او، ریکو ماجیما، علاقهٔ کورودا به شیمی آلی، به‌ویژه رنگدانه‌های طبیعی را برانگیخت؛ او پژوهش کورودا دربارهٔ رنگدانهٔ بنفش گیاه «لیتوسپرموم اریتروریزون» را سرپرستی کرد. کورودا در سال ۱۹۱۶ مدرک کارشناسی علوم خود را دریافت کرد و بدین‌ترتیب نخستین زن در ژاپن شد که چنین مدرکی را کسب می‌کرد.

او پس از فارغ‌التحصیلی در سال ۱۹۱۶ به‌عنوان استاد یار در دانشگاه امپریال توهوکو منصوب شد و در سال ۱۹۱۸ استاد مدرسه عالی زنان توکیو شد. همان سال، او نخستین زنی شد که در انجمن شیمی ژاپن ارائه‌ای علمی انجام داد و نتایج پژوهشش در مورد رنگدانهٔ «ل. اریتروریزون» را ارائه کرد. در سال ۱۹۲۱ به دانشگاه آکسفورد سفر کرد و در آنجا زیر نظر ویلیام هنری پرکین روی مشتقات اسید فتالونیک پژوهش کرد. او در سال ۱۹۲۳ به ژاپن بازگشت و فعالیت خود را به‌عنوان استاد در مدرسه عالی زنان توکیو از سر گرفت. در سال ۱۹۲۴ از سوی مؤسسه RIKEN مأمور شد تا ساختار شیمیایی کارتامین، رنگدانهٔ گلرنگ («آفتابگردان») را بررسی کند. رسالهٔ او با عنوان «ساختار کارتامین» برایش در سال ۱۹۲۹ مدرک دکترای علوم به ارمغان آورد. او دومین زن در ژاپن بود که چنین مدرکی دریافت می‌کرد؛ پس از کونو یاسویی.

در طول دهه‌های ۱۹۳۰ و ۱۹۴۰، پژوهش کورودا شامل بررسی رنگدانه‌های گل روز آسیایی («گل روز آسیایی»)، پوست بادمجان، دانه‌های سیاه سویا، برگ‌های شیسوی قرمز و خارهای خارپشت دریایی بود، و نیز مشتقات نفتوکینون را نیز مورد بررسی قرار داد. در سال ۱۹۳۶، جایزه ماجیما را از انجمن شیمی ژاپن دریافت کرد. در سال ۱۹۴۹ به‌عنوان استاد در دانشگاه اوچانومیزو منصوب شد و هم‌زمان پژوهش در زمینه رنگدانه‌های پوست پیاز را آغاز کرد. استخراج بلورهای کوئرستین از پوست پیاز توسط او منجر به تولید داروی ضد فشار خون کراتین C شد. او در سال ۱۹۵۲ بازنشسته شد، اما به‌عنوان استاد ممتاز به تدریس در دانشگاه اوچانومیزو ادامه داد. در سال ۱۹۵۹ نشان روبان بنفش را دریافت کرد و در سال ۱۹۶۵ نشان تاج گرانبهای درجه سوم به او اعطا شد. در سال ۱۹۶۷ به بیماری قلبی مبتلا شد و در ۸ نوامبر ۱۹۶۸ در فوکوئوکا، در سن ۸۴ سالگی درگذشت.

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:اهالی استان ساگا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه توهوکو
رده:درگذشتگان ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۸۴ (میلادی)
رده:شیمی‌دانان زن اهل ژاپن
ال ساتریو

اِل ساتاریو (به )، که همچنین با نام‌ "شیطان" شناخته می‌شود، یکی از کهن‌ترین فیلم‌های پورنوگرافیک به‌جا مانده است. بر پایه سبک و فناوری نشان‌داده‌شده در فیلم، به نظر می‌رسد که این اثر نزدیک به سال ۱۹۰۷ در آرژانتین ساخته شده باشد و شاید نخستین بهره‌گیری از نمای نزدیک افراطی از اندام‌های جنسی را در بر داشته باشد. یک نویسنده پیشنهاد کرده است که ممکن است ریشه های این فیلم از آن دهه ۱۹۳۰ کوبا باشد.  همچنین گفته شده است که این فیلم به‌عنوان هجویه‌ای (پارودی) از باله "*[[بعدازظهر یک فان (نیژینسکی)|بعدازظهر یک فان]]*" اثر واتسلاف نیژینسکی در نظر گرفته شده است. 

هنگامی که گروهی از زنان جوان برهنه در دشت و دمن سرگرم شادی و بازی هستند، یک ساتیر (که در زیرنویسی "شیطان" نامیده شده) پدیدار می‌شود و زنان را به گریز وامی‌دارد. یکی از زنان از هوش می‌رود و ساتیر او را مورد آزار جنسی قرار می‌دهد؛ نخست در وضعیت ۶۹ و سپس در جایگاه‌های گوناگون دخول آلت به مهبل، تا زمانی که در مهبل او پس‌ریزی منی پدیدار می‌شود. در برخی لحظه‌ها، او همچنین کوشش می‌کند با انگشت به مقعد او دست بزند، کاری که زن به شدت در برابرش ایستادگی می‌کند. سپس دیگر زنان بازمی‌گردند و او را فراری می‌دهند.

## انتشار
بنیاد کینزی تاریخ ساخت این فیلم را بین سال‌های ۱۹۰۷ و ۱۹۱۲ برآورد کرده است.  روزنامه‌نگار کورت توخولسکی در نوشتاری در سال ۱۹۱۳، تجربه خود از تماشای چند فیلم استگ در برلین را بازگو کرده است که یکی از آن‌ها توصیفی همانند *اِل ساتاریو* دارد. 

## منابع

## پیوندهای بیرونی

* 
* 
رده:فیلم‌های صامت آرژانتین
رده:فیلم‌های سیاه‌وسفید آرژانتینی
رده:فیلم‌های پورنوگرافی دهه ۱۹۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های کوتاه ۱۹۰۷ (میلادی)
رده:فیلم‌های ۱۹۰۷ (میلادی)
رده:فیلم با ۱ تاریخ اکران
ماهر الشرع

**ماهر الشرع** (زادهٔ ۱۹۷۳ در دمشق)، سیاستمدار و پزشک سوری است که درحال حاضر به عنوان دبیرکل ریاست‌جمهوری سوریه از آوریل ۲۰۲۵ خدمت می‌کند. او قبلاً به عنوان وزیر بهداشت در دولت سرپرست سوریه از دسامبر ۲۰۲۴ تا مارس ۲۰۲۵ خدمت می‌کرد.

## تحصیلات
الشرع دارای مدرک پی‌اچ‌دی در علوم پزشکی و دیپلم مدیریت بهداشتی است.

## سیاست
الشرع مشاور وزیر بهداشت در دولت نجات سوریه بود.

وی در ۱۶ دسامبر ۲۰۲۴ به عنوان وزیر بهداشت در دولت سرپرست سوریه منصوب شد. به گزارش شبکه خبری شام، با توجه به اینکه الشرع برادر احمد الشرع، رهبر دفاکتوی سوریه (و رئیس‌جمهور بعدی) است، این انتصاب نژادپرستانه تلقی شد.

در ۵ آوریل ۲۰۲۵، او به عنوان دبیرکل رئیس‌جمهور منصوب شد.

## زندگی شخصی
الشرع برادر احمد الشرع، رهبر سابق هیئت تحریر شام و رئیس‌جمهور سوریه پس از سقوط رژیم اسد است.

## یادداشت‌ها

## منابع

رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۷۳ (میلادی)
رده:وزیران بهداشت سوریه
رده:هیئت تحریر شام
باربارا کوبین

**باربارا لین کوبین** (نام تولد: ترنر؛ ؛ زادهٔ ) سیاستمدار آمریکایی و عضو سابق حزب جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان ایالات متحده است که به عنوان تنها نماینده ایالت وایومینگ در این مجلس خدمت کرده است. او نخستین زنی بود که از وایومینگ به کنگره راه یافت. باربارا در سال‌های ۱۹۹۳ و ۱۹۹۵ تحت عمل جراحی کیسه صفرا قرار گرفت و در ژوئیه ۲۰۰۵ یک حمله قلبی خفیف داشت که منجر به جراحی و قرار دادن استنت در شریانی با ۷۰ درصد انسداد شد.

## زندگی اولیه و تحصیلات
کوبین در سالیناس کالیفرنیا متولد شد، اما در کاسپر وایومینگ بزرگ شد و از دبیرستان محلی فارغ‌التحصیل شد. او موفق به دریافت مدرک کارشناسی علوم در رشته شیمی از دانشگاه کرایتون در اوماهای نبراسکا شد.

### حرفه پیش از سیاست
پس از تحصیل، کوبین به عنوان معلم جایگزین علوم و ریاضیات فعالیت کرد و سپس به صورت تمام وقت به عنوان مددکار اجتماعی برای سالمندان و بزرگسالان دارای معلولیت مشغول به کار شد. او بعدها در وزارت کار ایالت و اتحادیه کارگران آهن مشغول شد و به آموزش اقلیت‌ها و کهنه‌سربازان جنگ ویتنام برای تبدیل شدن به کارگران آهن پرداخت. در سال ۱۹۷۴، کوبین به عنوان شیمیدان به شرکت ماشین‌آلات وایومینگ پیوست و از سال ۱۹۷۵ مدیریت دفتر همسرش، فریتز کوبین، که پزشک بود را بر عهده گرفت.

## زندگی شخصی
کوبین در سال ۱۹۷۵ با فریتز کوبین ازدواج کرد و صاحب دو فرزند شد. فریتز کوبین که پزشک بود، در سال ۲۰۱۰ پس از یک دهه مشکلات جدی سلامتی درگذشت. در دوره‌های انتخاباتی گذشته، کوبین به دلیل غیبت در رای‌گیری‌های مجلس مورد انتقاد قرار گرفت که آن را به مشکلات شدید سلامتی همسرش نسبت می‌داد. خود کوبین نیز با چالش‌های سلامتی مواجه بوده است؛ در سال‌های ۱۹۹۳ و ۱۹۹۵ تحت عمل جراحی کیسه صفرا قرار گرفت و در ژوئیه ۲۰۰۵ یک حمله قلبی خفیف داشت که منجر به جراحی و قرار دادن استنت در شریانی با ۷۰ درصد انسداد شد. کوبین پیرو کلیسای اسقفی است.

## آغاز فعالیت سیاسی
کوبین فعالیت سیاسی خود را در نوامبر ۱۹۸۶ با انتخاب به عنوان نماینده مجلس نمایندگان وایومینگ از شهرستان ناترونا آغاز کرد و به مدت شش سال در این سمت خدمت کرد. در جلسه ۱۹۹۲، او حامی اصلی قانونی بود که پیشنهاد حبس ابد بدون عفو را به رای عمومی گذاشت. در نوامبر ۱۹۹۲، کوبین به سنای وایومینگ راه یافت و به مدت دو سال نماینده بخشی از کاسپر بود تا اینکه به مجلس نمایندگان ایالات متحده انتخاب شد.

### مجلس نمایندگان ایالات متحده
#### انتخابات ۱۹۹۴
در نوامبر ۱۹۹۴، کوبین برای جانشینی کریگ توماس، نماینده جمهوری‌خواه که برای سنای ایالات متحده نامزد شده بود، وارد رقابت شد. او در انتخابات مقدماتی هشت رقیب جمهوری‌خواه را شکست داد و سپس در انتخابات عمومی علیه باب شوستر، وکیل جکسون و شریک گری اسپنس، وکیل برجسته دادگستری، به پیروزی رسید. این اولین انتخابات فدرال در وایومینگ بود که یک زن به پیروزی می‌رسید.

#### انتخابات‌های بعدی
در سال ۱۹۹۶، کوبین با ۵۵ درصد آرا مجدداً انتخاب شد. در سال ۲۰۰۴ با همین درصد پیروز شد، در حالی که جورج دبلیو بوش در همان ایالت ۶۹ درصد آرا را به دست آورده بود. در سال ۲۰۰۶، او با اختلاف بسیار کمی (۴۸ درصد در مقابل ۴۸ درصد گری ترونر، نامزد دموکرات) به پیروزی رسید.

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی سالیناس (کالیفرنیا)
رده:پیروان کلیسای اسقفی اهل ایالات متحده آمریکا
رده:زادگان ۱۹۴۶ (میلادی)
رده:زنان عضو مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا
رده:زنان قانون‌گذار در وایومینگ
رده:سیاستمداران اهل کسپر، وایومینگ
رده:سیاستمداران زن سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:سیاستمداران زن سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
گئورگ آبوویان

**گئورگ کاراپتی آبوویان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) موسیقی‌شناس، کارشناس علوم پرورشی و چهره تئاتری اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۹ اکتبر ۱۸۳۷ در روستای اودزون به دنیا آمد و از مدرسه نرسیسیان (۱۸۴۷) و کالج لازاریان (انستیتو زبان‌های شرقی لازاریان) (۱۸۵۴-۱۸۴۹) فارغ‌التحصیل گشت. وی در مدرسه نرسیسیان (۱۸۵۸) فعالیت می‌کرد.  وی در ۱۸۶۶ در سن ۲۹ سالگی ناپدید شد و تاریخ درگذشت وی نامعلوم است.

## آثار

## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست آهنگسازان ارمنی
* خاچاطور آبوویان

## منابع
* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

رده:آموزگاران اهل ارمنستان
رده:اهالی استان لوری
رده:اهالی تئاتر ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان مدرسه نرسیسیان
رده:دانش‌آموختگان کالج لازاریان (انستیتو زبان‌های شرقی لازاریان)
رده:زادگان ۱۸۳۷ (میلادی)
رده:کارشناسان آموزش و پرورش اهل ارمنستان
رده:موسیقی‌شناسان اهل ارمنستان
هلن مگو

**هلن دیک مگو** (;  – ) دانشمند برجسته ایرلندی در زمینه کریستالوگرافی پرتو ایکس بود که نقش بسزایی در تعیین ساختار بلوری یخ و کشف ساختار پروسکایت ایفا کرد. این پژوهشگر پیشگام در خانوادهای تحصیل کرده در دوبلین به دنیا آمد که پدرش قاضی و مادرش معلم ریاضیات بود و هر دو از دانشگاه کوئینز بلفاست فارغ‌التحصیل شده بودند. جزیرهای در اقیانوس منجمد جنوبی و کانی مگویت (CaSnO3) از گروه پروسکایت به نام او ثبت شده است.

## اوایل زندگی و تحصیل
مسیر علمی مگو از دوران تحصیل در کالج الکساندرای دوبلین آغاز شد و پس از نقل مکان خانواده به بلفاست، در مدرسه متودیست و سپس مدرسه مشهور رودین انگلستان ادامه یافت. مطالعه کتاب «ساختار بلورها و پرتوهای ایکس» نوشته براگ در دوران مدرسه، جرقه اولیه علاقه او به این حوزه را زد. در سال ۱۹۲۶ برای تحصیل علوم طبیعی به کالج گیرتون دانشگاه کمبریج رفت و تحت نظر جی.دی. برنال، از چهره‌های سرشناس کریستالوگرافی، به تحقیق پرداخت.

تحقیقات دکترای مگو در سال ۱۹۳۴ با تمرکز بر ساختار مولکولی یخ به ثمر نشست. دریافت بورسیه تحقیقاتی هرتا آیرتون به او این فرصت را داد تا در وین زیر نظر هرمان فرانسیس مارک به مطالعات خود ادامه دهد. همکاری علمی او با برنال در سال ۱۹۳۵ به ارائه مدل برنال-مگو برای تعیین موقعیت اتم‌های هیدروژن انجامید که دستاورد مهمی در این حوزه محسوب می‌شد.

پس از یک دوره تحقیق در آکسفورد با فرانسیس سایمون، مگو چند سالی به تدریس در مدارس پرداخت تا اینکه در سال ۱۹۴۳ به عنوان متخصص کریستالوگرافی صنعتی در شرکت فیلپس لامپز لندن مشغول به کار شد. تحقیقات او در این شرکت بر روی تیتانات باریم، منجر به کشف ویژگی‌های ساختاری پروسکایت شد که نام او را به عنوان مرجع این حوزه تثبیت کرد.

در سالهای پس از جنگ جهانی دوم، مگو مجدداً با برنال در بیرکبک، دانشگاه لندن همکاری کرد و سپس به آزمایشگاه کاوندیش کمبریج پیوست. او در طول حیات علمی خود دو کتاب مهم تألیف کرد: «پیزوالکتریسیته در کریستال‌ها» (۱۹۵۷) و «ساختارهای کریستالی: رویکردی عملی» (۱۹۷۳) که هر دو از منابع معتبر این رشته به‌شمار می‌روند.

مگو در سال ۱۹۴۹ به عنوان مشاور علمی گروه طراحی الگو برای جشنواره بریتانیا ۱۹۵۱ انتخاب شد و نقش کلیدی در به‌کارگیری تصاویر کریستالوگرافی در طراحی‌های صنعتی ایفا کرد. نمونه‌هایی از این طراحی‌ها در سال ۲۰۱۹ در نمایشگاه «هنر نوآوری» موزه علوم لندن به نمایش درآمد.

## جوایز و افتخارات
جامعه علمی با اهدای جوایز متعددی از خدمات این دانشمند قدردانی کرد. جزیرهای در اقیانوس منجمد جنوبی و کانی مگویت (CaSnO3) از گروه پروسکایت به نام او ثبت شده است. در سال ۱۹۸۹، مگو به عنوان اولین زن، مدال معتبر روبلینگ انجمن کانیشناسی آمریکا را دریافت کرد. دانشگاه های کمبریج و کوئینز بلفاست نیز دکترای افتخاری خود را به این پژوهشگر برجسته اهدا کردند.

هلن مگو در سال ۱۹۷۲ بازنشسته شد اما تا آخرین روزهای عمر در ۹۴ سالگی به تحقیق و مطالعه ادامه داد. او در سال ۲۰۰۲ در بالسکاسل آنتریم چشم از جهان فروبست و میراث علمی ارزشمندی از خود به جای گذاشت. مجموعه آثار و یادداشت‌های علمی او از جمله نمونه‌های پارچهای طراحی شده برای جشنواره بریتانیا، امروزه در موزه علوم لندن نگهداری می‌شود.

## منابع

رده:دانشگاهیان دانشگاه کمبریج
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کوئینز بلفاست
رده:درگذشتگان ۲۰۰۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۰۷ (میلادی)
رده:شیمی‌دانان زن اهل ایرلند
آگنس آدلر

**آگنس آدلر** (;  – ) موسیقی‌دان، نوازنده پیانو اهل قلمروی دانمارک بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:درگذشتگان ۱۹۳۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۶۵ (میلادی)
رده:نوازندگان پیانو کلاسیک اهل دانمارک
سلول بوشرو

: *این مقاله به راه‌اندازی بلندگو مربوط می‌شود.* *برای توضیح کلی‌تر استفاده از مخابرات به [[شبکه زوبل]] مراجعه کنید.*

چپ|بندانگشتی|300x300پیکسل| امپدانس بلندگو اصلاح‌کننده سلول بوشرو
**سلول بوشِرو**  (یا **شبکه زوبل** ) یک فیلتر الکترونیکی است که در تقویت‌کننده‌های صوتی برای میرا کردن نوسانات فرکانس-بالا که ممکن است در صورت فقدان بار در فرکانس‌های بالا رخ دهد، استفاده می‌شود. یک سلول بوشرو که به نام پل بوشرو نامگذاری شده است معمولاً از یک مقاومت و خازن به صورت سری تشکیل شده است که معمولاً برای پایداری روی یک بار قرار می‌گیرند.

معمولاً در تقویت‌کننده‌های قدرت آنالوگ در خروجی طبقه راه‌اندازی، درست قبل از سلف خروجی دیده می‌شود. اندوکتانس سیم‌پیچ بلندگو یک امپدانس افزایشی ایجاد می‌کند که توسط سلف خروجی که معمولاً در تقویت‌کننده‌های قدرت آنالوگ یافت می‌شود بدتر می‌شود. این سلول برای محدودکردن این امپدانس استفاده می‌شود.

اسناد برخی از تقویت‌کننده‌های عملیاتی قدرت استفاده از «سلول بوشرو بین خروجی‌ها و زمین یا در دوسَر بار» را پیشنهاد می‌کند.

به‌علاوه، سلول‌های بوشرو گاهی در دوسَر راه‌اندازی باس (و محدوده‌میانی) یک سامانه بلندگو استفاده می‌شوند تا امپدانس نقطه راه‌اندازی ثابت‌تری را همان‌طور که توسط یک اعوجاج تقاطعی غیرفعال «دیده می‌شود» حفظ کنند. در این ترتیب خاص، سلول بوشرو بخشی از یک شبکه زوبل است.

هدف برخی از طرح‌های متقاطع  بلندگو، پایدارکردن امپدانس در فرکانس‌های بالا با گنجاندن شبکه‌های زوبل است.

## جستارهای وابسته
* اِسنابر اِی‌سی

## منابع

رده:تئوری فیلتر
رده:مدارهای الکترونیکی
دانگ توی چام

دانگ توی چام (;  – ) پزشک و جراح جنگی ویتنامی بود که در طول جنگ ویتنام برای ارتش خلق ویتنام و ویت‌کنگ خدمت می‌کرد. خاطرات روزانه او از دو سال پایانی زندگی‌اش، پس از انتشار در سال ۲۰۰۵ توجه بین‌المللی را به خود جلب کرد. او و یک همکارش در حالی که در مسیر جنگلی با تو در استان کوانگ نگای حرکت می‌کردند، در طول جنگ ویتنام توسط گشت ارتش آمریکا در منطقه تیراندازی آزاد کشته شدند.

## زندگی اولیه
چام در ۲۶ نوامبر ۱۹۴۲ در هانوی در یک خانواده پزشک متولد شد. پدرش دانگ نگوک خو، جراح و مادرش دوآن نگوک چام داروساز بود. او بزرگ‌ترین فرزند از پنج فرزند خانواده بود که شامل سه خواهر و یک برادر کوچکتر می‌شد. چام در دبیرستان چو وان آن هانوی تحصیل کرد و سپس وارد دانشگاه پزشکی هانوی شد. در ۲۳ دسامبر ۱۹۶۶، او به همراه بسیاری از غیرنظامیان با کامیون به استان کوانگ بین رفت و کار خود را به عنوان جراح جنگی آغاز کرد.

## خاطرات روزانه
یکی از دفترچه‌های خاطرات دستنویس چام در دسامبر ۱۹۶۹ توسط نیروهای آمریکایی ضبط شد. پس از کشته شدن او در یک درگیری مسلحانه در ۲۲ ژوئن ۱۹۷۰، دفترچه دوم توسط فردریک وایتهورست، یک متخصص ۲۲ ساله اطلاعات نظامی، گرفته شد. وایتهورست از دستور سوزاندن خاطرات سرپیچی کرد و به توصیه یک مترجم ویتنامی جنوبی عمل نمود. او این خاطرات را به مدت ۳۵ سال نگه داشت تا بالاخره بتواند آنها را به خانواده چام بازگرداند.

پس از بازگشت به ایالات متحده، تلاش‌های وایتهورست برای یافتن خانواده چام در ابتدا ناموفق بود. در مارس ۲۰۰۵، او و برادرش رابرت (که او نیز کهنه‌سرباز جنگ ویتنام بود) خاطرات را به یک کنفرانس در دانشگاه فناوری تگزاس بردند. در آنجا با تد انگلمن، عکاس و کهنه‌سرباز دیگر جنگ ویتنام آشنا شدند که پیشنهاد داد در سفرش به ویتنام به دنبال خانواده چام بگردد. با کمک دو ژوان آن، یکی از کارکنان دفتر کوئیکرها در هانوی، انگلمن توانست مادر ترام، دوآن نگوک چام را پیدا کند و سپس با بقیه اعضای خانواده او تماس بگیرد.

در ژوئیه ۲۰۰۵، خاطرات چام در ویتنام با عنوان «خاطرات دانگ تویی ترام» منتشر شد که به سرعت به پرفروش‌ترین کتاب تبدیل شد. در کمتر از یک سال، بیش از ۳۰۰۰۰۰ نسخه از این کتاب فروخته شد و مقایسه‌هایی بین نوشته‌های چام و آنه فرانک انجام گرفت. در اوت ۲۰۰۵، فرد و رابرت وایتهورست به هانوی سفر کردند تا با خانواده چام ملاقات کنند. در اکتبر همان سال، خانواده چام از لاباک، تگزاس دیدن کردند تا خاطرات بایگانی شده در آرشیو ویتنام دانشگاه فناوری تگزاس را ببینند و سپس از خانواده وایتهورست بازدید کردند.

این خاطرات به انگلیسی ترجمه و در سپتامبر ۲۰۰۷ منتشر شدند. نسخه‌های ترجمه شده این خاطرات به حداقل شانزده زبان مختلف منتشر شده است. در سال ۲۰۰۹، فیلمی دربارهٔ چام به کارگردانی دانگ نات مین با عنوان «Don't Burn It» ساخته شد.

## مرگ
چام در ۲۲ ژوئن ۱۹۷۰ در سن ۲۷ سالگی در استان کوانگ نگای ویتنام کشته شد. او و یک همکارش در حالی که در مسیر جنگلی با تو در استان کوانگ نگای حرکت می‌کردند، توسط گشت ارتش آمریکا در منطقه تیراندازی آزاد کشته شدند.

## منابع

رده:افراد جنگ ویتنام اهل ویتنام
رده:اهالی هانوی
رده:تلفات جنگ ویتنام
رده:خاطره‌نویسان روزانه زن
رده:خاطره‌نویسان روزانه سده ۲۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۴۳ (میلادی)
رده:زنان در جنگ ویتنام
رده:جراحان سده ۲۰ (میلادی)
رده:پزشکان نظامی
ذوب‌آهن انگلسبرگ

**ذوب‌آهن انگلسبرگ** ()، یک کارخانهٔ ذوب‌آهن در انگلسبرگ، روستایی در بخش فاگستا، شهرستان وستمانلاند در سوئد است. این کارخانه در سال ۱۶۸۱ توسط پر لارسون گیلهنک (۱۶۴۵–۱۷۰۶) ساخته شد و در بازهٔ ۱۷۰۰–۱۸۰۰ به یکی از پیشرفته‌ترین کارخانه‌های ذوب‌آهن جهان تبدیل شد. در سال ۱۹۹۳، ذوب‌آهن انگلسبرگ به عنوان میراث جهانی یونسکو فهرست شد.

## تاریخچه
تاریخچه تولید آهن در این منطقه دست‌کم به سدهٔ سیزدهم می‌رسد. دهقانان محلی هم سنگ معدن را استخراج می‌کردند و هم آهن را با استفاده از کوره‌های اولیه تولید می‌کردند.

در پایان قرن شانزدهم، روش‌های تولید مدرن‌تری در انگلسبرگ معرفی شد و حجم تولید در دهه‌های بعد به‌طور قابل‌توجهی افزایش یافت.

## نگارخانه

پرونده:Engelsbergs_bruk_2023_Konferens_och_seminarieanläggning.jpg|جایگزین=Conference center| مرکز کنفرانس
پرونده:Engelsberg_ironworks_Sweden_005.JPG|جایگزین=A road at Engelsberg iron works| جاده‌ای در ذوب‌آهن انگلسبرگ
پرونده:Engelsbergs_bruk_Herrgården_med_flyglar.JPG|جایگزین=The mansion with wings| عمارت
پرونده:Engelsbergs_bruk_Slaggstenstornen.JPG|جایگزین=The two slag stone towers| دو برج سنگی سرباره
پرونده:Engelsbergs_bruk_Västra_flygeln_02.JPG|جایگزین=The west wing| بال غربی
پرونده:Engelsbergs_bruk_Herrsmedjan.JPG|جایگزین=The forge| کوره آهنگری
پرونده:Engelsbergs_bruk_Herrgården_från_trädgårdssidan.JPG|جایگزین=The mansion from the garden side| عمارت از سمت باغ
پرونده:Engelsbergs_bruk_2023_Köks-_och_lustträdgård.jpg|جایگزین=Kitchen and pleasure garden| آشپزخانه و باغ تفریحی
پرونده:Engelsbergs_bruk_brukskontoret.JPG|جایگزین=The old office| دفتر قدیمی
پرونده:Engelsbergs_bruk_arkivet.JPG|جایگزین=The archives of Axel Johnson Group| آرشیو گروه اکسل جانسون
پرونده:Engelsberg_ironworks_Sweden_006.JPG|جایگزین=The old barn| انبار قدیمی
پرونده:Engelsbergs_bruk,_nya_brukskontoret.JPG|جایگزین=The new office| دفتر نو
پرونده:Engelsberg_ironworks_Sweden_011.JPG|جایگزین=The dam and blast-furnace| سد و کوره بلند
پرونده:Engelsbergs_bruk_2023_Hyttan.jpg|جایگزین=Rope railway for charcoal to the blast furnace| طناب راه آهن برای زغال چوب به کوره بلند
پرونده:Engelsbergs_bruk_-_KMB_-_16000300019838.jpg|جایگزین=Casting house, blast furnace and air duct for preheated combustion air| خانه ریخته گری، کوره بلند و مجرای هوا برای هوای احتراق پیش گرم شده


## منابع

رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:موزه‌های صنعت در سوئد
رده:میراث جهانی در سوئد
رده:میراث فرهنگی سوئد
وندی هانت

**وندی هانت** (به انگلیسی: Wendy Hunt) (زاده ۸ سپتامبر ۱۹۵۲ – درگذشته ۷ اوت ۲۰۱۷) یک دی‌جی باشگاه دیسکو آمریکایی مستقر در فلوریدا و ماساچوست بود.

## دوران اولیه زندگی و تحصیل
هانت در گلندیل، کالیفرنیا به دنیا آمد و در ماربلهد، ماساچوست بزرگ شد. او دختر دونالد ادگار هانت و ایوان ادوینا ریدل بود. او در سال ۱۹۷۰ از دبیرستان ماربلهد فارغ‌التحصیل شد و در دانشگاه نورث ایسترن تحصیل کرد و در آنجا شروع به آموزش برای حرفه پرستاری کرد.

## حرفه
هانت کار خود را به عنوان دی‌جی در سال ۱۹۷۴ در کلاب ۱۲۷۰ در بوستون آغاز کرد. به عنوان «یکی از معدود دی‌جی‌های زن بوستون» در آن زمان، او به سرعت طرفدارانی پیدا کرد و به عنوان دی‌جی در کلاب‌های دیسکو و رویدادهای جامعه LGBTQ در شهرهای مختلف، از جمله جشنواره زمستانی در ساحل جنوبی میامی، جشنواره سفید در پام اسپرینگز، جشنواره بنفش در دالاس و جشنواره صعود در آتش جزیره پاینز، مورد تقاضا بود.او همچنین در کروزهای دریایی و رویدادهای جمع‌آوری کمک مالی فعالیت داشت، موسیقی برای برنامه‌های رادیویی میکس کرد، و رکوردهایی تولید کرد. در اوایل سال ۲۰۱۷، او در «اولین جشنواره پراید فورت لادردیل در دوران ترامپ» سخنرانی کرد.

## زندگی شخصی
هانت تصدیق کرد که با اعتیاد و اختلال دوقطبی مبارزه می‌کند. او داوطلب نجات لابرادور رتریور فلوریدا بود. هانت در تابستان ۲۰۱۷ در سن ۶۴ سالگی در ویلتون مانورس، فلوریدا در اثر خودکشی درگذشت.

## منابع

رده:درگذشتگان ۲۰۱۷ (میلادی)
رده:دی‌جی‌های آمریکایی
رده:زادگان ۱۹۵۲ (میلادی)
رده:صفحه‌های با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:موسیقی‌دانان اهل گلندیل، کالیفرنیا
میار الغیطی

**مَیار محمّد الغِیطی** (۷ ژوئن ۱۹۹۲) بازیگر مصری است. بازیگری را از کودکی در ۵ سالگی در سریال الحصیده در سال ۱۹۹۷ آغاز کرد. در سال ۲۰۰۸ با فیلم «کاپیتان هیما» با هنرمندی تامر حسنی به هنرپیشه حرفه‌ای تبدیل شد و در همان سال سریال‌های «قلب مرده» و «ادهم الشرقاوی» را ارائه کرد که از این طریق برنده جایزهٔ بهترین چهره در حال ظهور شد. پیشتر در سال ۲۰۰۳ در سریال «لبهٔ چاقو» نقش آفریده بود.

## زندگی و پیشه
میار الغیطی در ۷ ژوئن ۱۹۹۲ در قاهره به دنیا آمد. او دختر بزرگ محمد الغیطی فیلمنامه‌نویس و مادرش منی بارومه شخصیت رسانه‌ای است. خواهرش می الغیطی زادهٔ ۱۹۹۸ نیز بازیگر است. اولین حضور او در دنیای بازیگری در سریال الحصیده در سال ۱۹۹۷ بود که در آن زمان کودکی ۵ ساله بود. از کودکی عاشق بازیگری بود، اما پدرش اصرار داشت که تا پایان تحصیل از این عرصه دوری کند. او در دانشکدهٔ ارتباطات جمعی در دانشگاه کانادایی الاهرام ثبت نام کرد و سعی کرد تحصیلات خود را با استعداد بازیگری خود هماهنگ کند. او همچنین در سال ۲۰۰۲ در سریال «ذبح‌کننده»  و در ۲۰۰۳ در ۱۱ سالگی با هدی سلطان، عبله کامل و هشام در سریال «حد السکین» شرکت کرد.

اولین حضور هنری او در فیلم «کاپیتان هیما»  با تامر حسنی و طلعت زکریا به کارگردانی نصر محروس در سال ۲۰۰۸ بود. در همان سال در سریال‌های «روزها» ، «وحشت و عشق» ، «دختر این زمان» ، «ادهم الشرقاوی»  و «قلب مرده»  شرکت کرد.در سال ۲۰۰۹ در نمایش «چاقو و سیب (زنان و خون)» ، سریال «فرار از غرب»  و سریال کمدی «سیت کوم-حرمت یا بابا» شرکت کرد. در سال ۲۰۱۰ در قسمت دوم کمدی «حرمت یا بابا»، فیلم «هر سه روی آن کار می‌کنند»  و فیلم «زندگی در لحظه»  شرکت کرد. در سال ۲۰۱۱ در دو سریال «خیابان‌های پشتی»  و «لحظهٔ میلاد»  و نمایش «گل سرخ باغ‌ها»  شرکت کرد.

او در سال ۲۰۱۲ به عنوان مجری در برنامهٔ «ملکهٔ طبخ»  شرکت کرد. در سریال ما با سوءنیت  به همراه غاده عبدالرزاق، ماجد المصری و طارق لطفی به کارگردانی محمد سامی شرکت کرد. در ابتدای سال ۲۰۱۳ در فیلم «فوریهٔ سیاه»  به همراه خالد صالح و احمد ظاهر به کارگردانی محمد امین شرکت کرد. در همان سال در سریال «آدم و جمیله»  و نمایش «بدر البدور و البیر المسحور»  نقش آفرید. در سال ۲۰۱۴ در سریال «سرایا عابدین»، سریال و فیلم «یک صعیدی»  ظاهر شد.سپس در سال ۲۰۱۵ در سریال‌های «وِش تانی» و «یک مرد می‌خواهم» شرکت کرد. در سال ۲۰۱۶ در سریال «گرند هتل» و «جراب حواء» و نمایش «عشق در بالا»  شرکت کرد. در سال ۲۰۱۷، او در قسمت سوم «داستان دختران» و سریال‌های «نُه پسران» و «السرایا» ظاهر شد. در ۲۰۱۸، در سریال‌های «درهای شک»  و «دیوای مرده را رها کنید»  شرکت کرد. او در سال ۲۰۱۹ در سریال‌های «پادشاهی کولیان» و «سوپر میرو» شرکت کرد. در سال ۲۰۲۲ در سریال «جزیرهٔ غمام» و فیلم «در ۲ طلعت حرب اتفاق افتاد»  ظاهر شد و آخرین کارهایش در سال ۲۰۲۴ سریال «شکار عقرب‌ها»  و «اتفاقی»  در فصل درام رمضان بود.

در سال ۲۰۲۵ در سریال «جنایت نیمه شب»  در نقش ميسون ظاهر شد.

## زندگی شخصی
میار الغیطی جشن نامزدی خود را با شریف العالمی در ژوئیه ۲۰۱۹ اعلام کرد.او در ۲۹ نوامبر ۲۰۲۰ ازدواج خود را اعلام کرد. مراسم ازدواج با حضور خانواده، دوستان نزدیک و تعدادی از ستارگان هنر برگزار شد. میار جزئیات زیادی از زندگی زناشویی خود را فاش نکرد و ترجیح می‌دهد حریم خصوصی خود را به دور از توجهات حفظ کند. در نوامبر ۲۰۲۴، او تولد اولین دخترش را اعلام کرد.

## منابع

رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۹۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۴۱۲ (قمری)
رده:بازیگران زن اهل مصر
رده:اهالی قاهره
رده:بازیگران زن کودک اهل مصر
رده:زادگان ۱۳۷۱
رابطه جنسی خشک

**رابطه جنسی خشک** به عمل جنسی اشاره دارد که در آن نزدیکی جنسی بدون روانکاری واژنی انجام می‌شود. روانکاری واژنی می‌تواند با استفاده از داروهای گیاهی، مواد شوینده خانگی، ضدعفونی‌کننده‌ها، با پاک کردن واژن، یا با قرار دادن برگ‌ها در واژن و دیگر روش‌ها انجام شود. رابطه جنسی با افزایش خطرات بهداشتی مرتبط است.

حذف یا جلوگیری از روانکاری واژنی از طریق روش‌های مرتبط با رابطه جنسی خشک باعث افزایش اصطکاک در حین نزدیکی می‌شود، که ممکن است به عنوان افزایش تنگی واژن تلقی شود و برخی بر این باورند که این امر لذت جنسی را برای شریک مرد افزایش می‌دهد. برخی از مردانی که بر این نوع رابطه اصرار دارند، زنان «خیس» را به عنوان بی‌عفت می‌دانند. رابطه جنسی خشک می‌تواند برای زنان و مردان دردناک باشد. این نوع از رابطه در آفریقای جنوب صحرا رایج است و همچنین در سورینام در میان زنان آفرو-سورینامی گزارش شده است.

## خطرات سلامتی
این عمل به شیوع بالای ایدز در آفریقا مرتبط است. این عمل به عنوان عاملی که خطر انتقال بیماری‌های مقاربتی (STDs) را برای هر دو شریک، از جمله HIV، افزایش می‌دهد، شناخته می‌شود و به چندین روش این خطر را افزایش می‌دهد. افزایش اصطکاک در حین نزدیکی می‌تواند باعث بریدگی در بافت واژن شود. خشک کردن واژن همچنین ضدعفونی‌کننده طبیعی لاکتوباسیل را که می‌تواند با بیماری‌های مقاربتی مقابله کند، از بین می‌برد.

علاوه بر این، رابطه جنسی خشک خطر پاره‌شدن کاندوم را به دلیل افزایش اصطکاک افزایش می‌دهد. این عمل همچنین می‌تواند منجر به التهاب واژن یا زخم‌های تروماتیک شود که به نوبه خود ممکن است انتقال بیماری‌های مقاربتی را به روش‌های دیگر افزایش دهد.

## منابع

رده:ایدز در آفریقا
رده:بهداشت در سکس
رده:تمایلات جنسی در آفریقا
رده:کنش‌های جنسی
لینکس (سرده)

**وَشَق** (به انگلیسی: Lynx) سرده‌ای از گربه‌ایان است که شامل چهار گونهٔ وشق اوراسیایی، وشق کانادایی، وشق ایبری و گربه دم‌کوتاه است. این گربه‌سانان متعلق به زیرخانواده گربه‌ایان کوچک هستند.

زیستگاه وشق، جنگل‌های کوهستانی با تراکم بالای بته و درختچه و علف است. وشق‌ها، گربه‌سانانی با رنگ خاکستری و خال‌های سیاه هستند و شباهت زیادی به گربه‌سانان دیگری به‌نام کاراکال دارند که در سردهٔ دیگری قرار دارند.

## منابع
رده:وشق
رده:گربه‌ایان کوچک
رده:گربه‌سانان

رده:زیاگان همه‌شمالگان
ژانا آقامیریان

**ژانا آقامیریان** (؛ ) زاده  - درگذشته ) هنرمند، منتقد هنری، معلم، نقاش اهل ارمنستان بود. وی بین سال‌های ۱۹۶۶ تا ۱۹۷۵ میلادی فعالیت می‌کرد.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۶ دسامبر ۱۹۳۶ در باتومی به دنیا آمد . وی اولین مؤسس و مدیر گالری کودکان ایروان، اولین موزه هنر کودکان جهان (و اتحاد جماهیر شوروی) بود. فعالیت وی در این موزه باعث ایجاد آموزش هنری برای بسیاری از هنرمندان، مانند سرگئی روبنیان شد. این گالری در سال ۱۹۷۰ توسط آقامیریان و همسرش هنریک ایگیتیان تأسیس شد و در سال ۱۹۷۸ به موزه هنر کودکان تغییر نام داد. این موزه بعدها بخشی از مرکز ملی زیبایی‌شناسی شد. وی همچنین برنده جوایزی همچون شهروند افتخاری ایروان شد. وی در ۱۵ ژوئیهٔ ۱۹۷۵ در سن ۳۸ سالگی در یک سانحه هوایی در مسیر ایروان-باتومی جان باخت. وی در آرمستان مرکزی ایروان (توخماخ) به خاک سپرده شد.

## آثار

## یادداشت

## نگارخانه

J.Aghamiryan exhibition.jpg|
Children's art gallery opening ceremony in 1970.jpg|


## جستارهای وابسته
* فهرست هنرمندان ارمنی
* فهرست نقاشان ارمنی

## پانویس

## منابع
* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 

رده:تاریخ‌نگاران هنر اهل ارمنستان
رده:خاک‌سپاری‌ها در آرامستان مرکزی ایروان (توخماخ)
رده:درگذشتگان ۱۹۷۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۶ (میلادی)
رده:شهروندان افتخاری ایروان
رده:قربانیان سوانح یا حوادث هوایی در ارمنستان
رده:قربانیان سوانح یا حوادث هوایی در گرجستان
رده:کارشناسان آموزش و پرورش اهل ارمنستان
رده:نقاشان زن اهل ارمنستان
رده:مدیران موزه‌ها
گورزادیان

**گورزادیان** (زبان ارمنی: ), یکی از نام‌های خانوادگی رایج در میان ارمنیان می‌باشد.

* واهه گورزادیان
* گریگور گورزادیان
* آرا گورزادیان

## منابع
* 
* 
* 
* 

رده:نام‌های خانوادگی ارمنی‌زبان
مهیره عبدالعزیز

**مَهیره عبدالعزیز** (۶ نوامبر ۱۹٨۹) شخصیت رسانه‌ای، مجری و بازیگر اماراتی است. مدرک کارشناسی ارشد معماری را از مؤسسهٔ سلطنتی معماری کانادا گرفت. فعالیت خود را در عرصهٔ رسانه با ارائه برنامه‌های گوناگون آغاز کرد. ابتدا مجری اقتصادی در MBC عربی بود سپس در برنامه ای مشابه به شبکهٔ العربیه رفت و برنامه‌هایی از جمله «صباح العربیه»، «کلام نواعم» و برنامهٔ خودش «فردا زیباتر است» را مجری‌گری و گویندگی کرد. حرفهٔ بازیگری خود را با سریال «سلفی» در سال ۲۰۱۵ آغاز کرد.

## زندگی و پیشه
مهیره عبدالعزیز متولد ۶ نوامبر ۱۹۷۹ از یک پدر اماراتی و یک مادر مصری در دبی است. او در دبی زندگی می‌کند و خود را «دختر دبی» توصیف می‌کند. مدرک کارشناسی ارشد معماری را از مؤسسهٔ سلطنتی معماری کانادا گرفت. او مدال طلای عالی را از مؤسسه سلطنتی معماری کانادا برای پروژه فارغ‌التحصیلی خود در معماری دریافت کرد که در مجلهٔ «معمار کانادایی»  منتشر شد. او به خانواده‌ای تعلق دارد که همه در زمینهٔ معماری کار می‌کنند. بعد از اینکه شبکهٔ ام بی سی اقتصادی به دلیل رونق بازار املاک در آن زمان، از مجری مرد یا زنی درخواست کرد تا برنامهٔ املاک را ارائه دهد، تصادف نقش مهمی در ورود او به عرصهٔ رسانه ایفا کرد. او درخواست داد و پذیرفته شد.

او کار خود را در عرصهٔ رسانه به عنوان یک مجری اقتصادی در MBC عربی آغاز کرد. سپس در سال ۲۰۰۵ به عنوان خبرنگار در شبکهٔ العربیه مشغول به کار شد و یک برنامهٔ تخصصی در زمینه املاک و مستغلات به نام «آن لوکیشن»  به مدت دو فصل ارائه کرد. او مصاحبه‌های بسیاری با شماری از شخصیت‌های مهم در زمینهٔ اقتصادی از جمله محمد العبار، احمد بن سعید آل مکتوم، محمد بن راشد آل مکتوم و سعود الفیصل انجام داد. در سال ۲۰۱۲، او شروع به ارائه اولین برنامه صبحگاهی خود، به نام «صباح العربیه» کرد. سپس در سال ۲۰۱۷ به برنامهٔ «کلام نرم» پیوست. در سال ۲۰۱۸، او برای ارائه رویداد سالانه امیدسازان توسط بنیاد محمد بن راشد انتخاب شد. برنامه «فردا زیباتر است» را در سال ۲۰۲۰ ارائه کرد. در سال ۲۰۲۱، او به عنوان اولین پخش‌کنندهٔ عرب در تیک‌توک انتخاب شد تا برنامهٔ «در تیک‌توک بیاموزید»  را که در ۲۵ فوریه ۲۰۲۱ نمایش داده شد، ارائه دهد.

بازیگری از علایق اصلی عبدالعزیز بود، بنابراین در سال ۲۰۱۵ او شروع به حضور در سریال‌هایی از جمله «سلفی» ، «دیوا»  و «کُد (اتاق فرار)»  کرد. حرفهٔ بازیگری او در سال ۲۰۲۴ پس از حضور او در سریال سعودی «پاییز قلب»  که اولین نسخهٔ عربستانی یک سریال ترکی است، ادامه یافت. همچنین در سریال «قول»  (۲۰۲۴) ظاهر شد.

مهیره عبدالعزیز در فصل سوم برنامهٔ دبی بلینگ شرکت کرد که به بررسی زندگی افراد ثروتمند و مشهور در دبی با تمرکز بر تجمل، درام و روابط شخصی در کنار شماری از برجستگان از جمله لجین عضاضه، مونا قطان، مودل روز و جوانا کریم می‌پردازد.

## زندگی شخصی
او در سال ۲۰۱۱ با تاجر لبنانی خالد عزالدین ازدواج کرد. حاصل ازدواج آنها تنها یک دختر به نام یسما بود. او مایل بود که زندگی شخصی خود را از کانون توجهات دور نگه دارد و جزئیات زیادی در مورد همسرش از طریق رسانه‌ها به اشتراک نگذارد. در ۱۰ ژانویه ۲۰۲۵، عبدالعزیز به‌طور رسمی از طریق حساب اینستاگرام خود طلاق خود را از خالد عزالدین اعلام کرد.

## منابع

رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۷۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۳۹۹ (قمری)
رده:اهالی دبی
رده:بازیگران زن اهل امارات متحده عربی
رده:افراد اماراتی مصری‌تبار
رده:مجریان زن تلویزیونی اهل امارات متحده عربی
رده:مؤسسه سلطنتی معماری کانادا
رده:معماران اهل امارات متحده عربی
رده:زادگان ۱۳۵۸
خدیجه ارسلان‌خاتون

**خدیجه ارسلان‌خاتون** (درگذشت پس از ۴۶۸ ق / ۱۰۷۵ م)، شاهدخت سلجوقی و همسر خلیفه عباسی، القائم بامرالله، و همچنین همسر علی بن فرامرز، امیر آل‌کاکویه بود. او در سده پنجم هجری یکی از زنان برجسته خاندان سلجوقی و از چهره‌های اثرگذار در روابط خلافت عباسی با سلجوقیان و نیز در دربار آل‌کاکویه در یزد به‌شمار می‌رفت.

## زندگی‌نامه
### نسب و خانواده
"خدیجه ارسلان‌خاتون دختر داوود چَغری‌بیگ، فرمانروای سلجوقی و یکی از بنیان‌گذاران این دودمان بود. او خواهر سلطان آلب‌ارسلان (حک: ۴۵۵–۴۶۵ ق / ۱۰۶۳–۱۰۷۲ م) و عمه سلطان ملک‌شاه سلجوقی (حک: ۴۶۵–۴۸۵ ق / ۱۰۷۲–۱۰۹۲ م) بود؛ بنابراین، جایگاه او در زمره زنان خاندان حاکم سلجوقی قرار داشت که در تحکیم مناسبات سیاسی و ازدواج‌های استراتژیک نقشی برجسته ایفا می‌کردند.

### ازدواج با خلیفه عباسی
در سال ۴۴۸ هجری قمری / ۱۰۵۶ میلادی، "خدیجه ارسلان‌خاتون با خلیفه عباسی، **[[قائم عباسی|القائم بامرالله]]** (حک: ۴۲۲–۴۶۷ ق / ۱۰۳۱–۱۰۷۵ م) ازدواج کرد. خطبهٔ عقد آنان توسط عالمی به نام **رئیس‌الرؤسا** قرائت شد. این ازدواج بخشی از سیاست نزدیکی میان خلافت عباسی و امپراتوری سلجوقی بود که در آن زمان در حال گسترش قدرت خود در شرق اسلامی بود.

در منابع آمده است که عموی او، طغرل بیک، از خلیفه خواست تا دخترش، **سیده خاتون**، را به عقد او درآورد؛ اما خلیفه در این‌باره مردد بود و پیش از تصمیم‌گیری، طغرل درگذشت. بر پایهٔ برخی گزارش‌ها، پس از این ماجرا، خلیفه از خدیجه فاصله گرفت و طغرل از خلیفه خواست او را بازگرداند. خلیفه نیز او رانزد پدرش، داوود چَغری‌بیگ فرستاد. خدیجه از این رفتار شکایت کرد و طغرل برای دلجویی او را از بغداد به منطقه‌ای کوهستانی – که احتمالاً **بانه** بوده – برد تا او را آرام کند.

### نقش دربار و موقعیت اجتماعی
با ورود به بغداد، ارسلان خاتون عنوان **ملکه** یا **ام‌المؤمنین** را یافت و در کاخ خلافت جایگاهی ویژه به دست آورد. گرچه در منابع کلاسیک اسلامی کمتر به جزئیات نقش‌های سیاسی زنان دربار پرداخته شده، اما شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد "خدیجه ارسلان‌خاتون در امور خیریه و گسترش روابط فرهنگی و دیپلماتیک فعال بود.

او به ساخت مدارس، مساجد و وقف املاک برای فعالیت‌های دینی و فرهنگی کمک کرد. همچنین گفته شده است که از اهل علم حمایت می‌کرد و برای استقرار صلح میان جناح‌های رقیب در بغداد میانجیگری‌هایی انجام می‌داد.

### زندگی پس از خلافت
پس از مرگ خلیفه قائم در سال ۴۶۷ ق / ۱۰۷۵ م، "خدیجه ارسلان‌خاتون با **علی بن فرامرز**، امیر آل‌کاکویه (حک: ۴۶۳–۴۸۸ ق / ۱۰۷۰–۱۰۹۵ م) ازدواج کرد. این ازدواج خدیجه را به مقام ملکه در حکومت محلی آل‌کاکویه در یزد رساند. در این دوران، او با اقدامات خیریه و فرهنگی شناخته شد.

او هر روز دو بار ضیافت عمومی ترتیب می‌داد: یکی برای اشراف و دیگری برای عموم مردم. همچنین در فعالیت‌های عام‌المنفعه و مذهبی نقش فعالی داشت و ساخت مسجد و مناره‌ای در محلهٔ **دوردا** در یزد به فرمان او انجام گرفت.

### درگذشت
تاریخ دقیق درگذشت "خدیجه ارسلان‌خاتون در منابع ثبت نشده، اما بر اساس شواهد تاریخی، او پس از سال ۴۶۸ هجری قمری درگذشت. از محل دفن او نیز اطلاعی در دست نیست، اما به نظر می‌رسد اواخر عمر خود را در یزد یا حوالی آن سپری کرده باشد.

## پانویس

رده:درگذشتگان ۴۶۸ (قمری)
رده:سلجوقیان
رده:شاهدخت‌های ایرانی
رده:شاهدخت‌های سلجوقی
رده:عباسیان
رده:ملکه‌های همسر
رده:عراقی‌های سده ۱۱ (میلادی)
رده:آل کاکویه
گرته راسک

**مارگارت پی. راسک** (؛ 1930 – ) که بیشتر با نام **گرته راسک** شناخته می‌شود، پزشک و جراح دانمارکی بود که در زئیر (کنونی: جمهوری دموکراتیک کنگو) فعالیت می‌کرد. پس از تأسیس بیمارستان خود در روستای ابومومبازی در سال ۱۹۷۲، در سال ۱۹۷۵ به بیمارستان صلیب سرخ دانمارک در کینشاسا منتقل شد. او در سال ۱۹۷۷ پس از بروز علائم یک بیماری عفونی ناشناخته که بعدها مشخص شد ایدز است، به دانمارک بازگشت. در ژوئن ۱۹۸۱، مرکز کنترل بیماری آمریکا (CDC) بیماری ایدز را به رسمیت شناختند. راسک یکی از اولین غیرآفریقایی‌ها - همراه با آروید نوئه و رابرت ریفورد - و اولین زن شناخته‌شده‌ای بود که بر اثر عوارض مرتبط با ایدز درگذشت.

## سال‌های اولیه و فعالیت در زئیر (۱۹۳۰–۱۹۷۴)
راسک در سال ۱۹۳۰ در شهر تیستد دانمارک متولد شد. او در سال ۱۹۶۴ برای مدت کوتاهی در زئیر به طبابت پرداخت، اما برای آموزش جراحی معده و بیماری‌های گرمسیری به اروپا فراخوانده شد. از سال ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۷، ابتدا در یک بیمارستان محلی کوچک در شهر ابومومبازی زئیر و سپس از سال ۱۹۷۵ به عنوان جراح ارشد در بیمارستان صلیب سرخ دانمارک در کینشاسا مشغول به کار شد.

به احتمال زیاد اولین مواجهه او با ویروس HIV در سال ۱۹۶۴ اتفاق افتاد. ایب بیگ‌بیورگ، پزشک متخصص بیماری‌های مسری و دوست و همکار راسک، در نامه‌ای به نشریه لنست در سال ۱۹۸۳ نوشت: «او [راسک] در حین کار به عنوان جراح در شرایط ابتدایی، قطعاً در معرض تماس شدید با خون و ترشحات بیماران آفریقایی قرار گرفته است.»

## بیماری و مرگ (۱۹۷۵–۱۹۷۷)
از اواخر سال ۱۹۷۴، راسک علائم ایدز را نشان داد که شامل اسهال، تورم غدد لنفاوی، کاهش وزن و خستگی شدید بود. اگرچه این علائم پس از درمان‌های دارویی در سال ۱۹۷۵ به‌طور موقت بهبود یافتند، اما بعدها به‌طور قابل توجهی تشدید شدند.

در ژوئیه ۱۹۷۷، پس از یک تعطیلات در آفریقای جنوبی، او دیگر قادر به تنفس نبود و به اکسیژن کپسولی وابسته شد. او به دانمارک بازگشت، جایی که آزمایش‌ها در بیمارستان ریگشوسپیتالت کپنهاگ نشان داد که او به چندین عفونت فرصت‌طلب از جمله استافیلوکوکوس اورئوس (عفونت استاف)، کاندیدیازیس (عفونت مخمری) و پنومونی پنوموسیستیس جیرووسی (PCP، یک عفونت قارچی ریه که قبلاً به نام پنومونی پنوموسیستیس کارینی شناخته می‌شد) مبتلا شده است.

آزمایش‌ها همچنین نشان داد که تعداد سلول‌های T راسک تقریباً به صفر رسیده و سیستم ایمنی او به شدت تضعیف شده است. در آن زمان، پزشکان معالج او هیچ توضیحی برای پیشرفت بیماری‌اش نداشتند، اما با گذشت زمان، مورد او به عنوان یکی از اولین موارد ثبت‌شده ایدز خارج از آفریقا شناخته شد.

پس از آزمایش‌های متعدد و درمان‌های ناموفق، او در نوامبر ۱۹۷۷ به خانه خود در یک کلبه کنار فورد بازگشت تا روزهای آخر را در آنجا سپری کند. کارن استرانبی تامسن از او مراقبت می‌کرد. در دسامبر، او برای انجام آزمایش‌های بیشتر به بیمارستان فراخوانده شد و به ریگشوسپیتالت کپنهاگ بازگشت، جایی که تا زمان مرگش در ۱۲ دسامبر ۱۹۷۷ بر اثر پنومونی پنوموسیستیس جیرووسی ناشی از ایدز در آنجا بستری بود. در سال ۱۹۸۴، خون او در دانمارک از نظر HIV آزمایش شد که نتیجه منفی بود. در سال ۱۹۸۷، نمونه خون او به ایالات متحده ارسال شد و با دو سیستم مختلف آزمایش شد. هر دو آزمایش وجود HIV را در خون او تأیید کردند.

## منابع

رده:پزشکان زن سده ۲۰ (میلادی)
رده:پزشکان سده ۲۰ (میلادی) اهل دانمارک
رده:جراحان سده ۲۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۹۷۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۰ (میلادی)
رده:سلامت در جمهوری دموکراتیک کنگو
رده:فاقد زادروز
گودزیلا و کونگ: ابرنواختر

***گودزیلا و کونگ: ابَرنواختر***  یک فیلم هیولایی آمریکایی آماده اکران در سال ۲۰۲۷ به کارگردانی گرانت اسپوتور و نویسندگی دیوید کالاهام است. این فیلم که توسط کمپانی لجندری پیکچرز تولید شده و وارنر برادرز پیکچرز آن را توزیع می‌کند، به عنوان چهلمین فیلم از مجموعه فیلم‌های *گودزیلا* و چهاردهمین فیلم از فرنچایز *کینگ‌کنگ* و دنباله‌ای بر فیلم *[[گودزیلا و کونگ: امپراتوری جدید]]* (۲۰۲۴) محسوب می‌شود. در این فیلم کیتلین دیور، دن استیونز، جک اوکانل، دلروی لیندو، متیو موداین، آلیشا دبنم کری و سم نیل به ایفای نقش پرداخته‌اند.

پس از موفقیت فیلم *[[گودزیلا و کونگ: امپراتوری جدید]]* (۲۰۲۴) ادامه آن در ماه مه اعلام شد و کالاهام قرار بود فیلمنامه را بنویسد. اسپوتور برای کارگردانی در ماه بعد استخدام شد. تصویربرداری اصلی در آوریل ۲۰۲۵ (فروردین ۱۴۰۴) در کوئینزلند استرالیا آغاز شد.

در حال حاضر این فیلم قرار است در تاریخ ۲۶ مارس ۲۰۲۷ (۶ فرودین ۱۴۰۶) در ایالات متحده اکران شود.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌نامه‌های دیوید کالاهام
رده:فیلم‌ها به آهنگسازی هنری جکمن
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های اکشن علمی تخیلی آمریکایی
رده:فیلم‌های اکشن علمی تخیلی دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های اکران آینده آی‌مکس
رده:فیلم‌های اکران آینده انگلیسی‌زبان
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های برادران وارنر
رده:فیلم‌های به تهیه‌کنندگی توماس تال
رده:فیلم‌های دنباله آمریکایی
رده:فیلم‌های دنباله اکران آینده
رده:فیلم‌های سری گودزیلا
رده:فیلم‌های کینگ کنگ
رده:فیلم‌های لجندری پیکچرز
رده:فیلم‌های هیولایی دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های هیولاهای غول‌پیکر
رده:فیلم‌های هیولایی آمریکایی
دیوید آلوین

**دیوید آلوین** (؛ زادهٔ ۱۹۶۳) ژنرال بازنشسته نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا است، که در فاصله سال‌های ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ به‌عنوان بیست و سومین رئیس ستاد نیروی هوایی (فرمانده نیروی هوایی آمریکا) فعالیت می‌کرد.

آلوین در سال ۱۹۸۶ به نیروی هوایی آمریکا پیوست. او از ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۳ فرماندهی مرکز ۶۱۸ عملیات هوایی و فضایی را برعهده داشت، از ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۴ مدیر برنامه‌ریزی استراتژیک نیروی هوایی بود، از ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۵ به‌عنوان مدیر استراتژی، مفاهیم ​​و ارزیابی ستاد نیروی هوایی فعالیت می‌کرد و در فاصله سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۸ مدیر استراتژی و سیاست‌های فرماندهی اروپایی ایالات متحده آمریکا بود. 

وی از ۲۰۱۸ تا ۲۰۱۹ به‌عنوان مدیر استراتژی، برنامه‌ها و سیاست‌های ستاد مشترک نیروهای مسلح ایالات متحده آمریکا فعالیت می‌کرد و از ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۳ جانشینی رئیس ستاد نیروی هوایی آمریکا را برعهده داشت.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان آکادمی نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه تروی
رده:دریافت‌کنندگان مدال خدمات برتر دفاعی
رده:دریافت‌کننده مدال دلیری نیروهای نظامی ایالات متحده آمریکا
رده:زادگان ۱۹۶۳ (میلادی)
رده:ژنرال‌های نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا
مرحله گروهی لیگ قهرمانان کونکاکاف ۱۱–۲۰۱۰

**مرحله گروهی لیگ قهرمانان کونکاکاف ۱۱–۲۰۱۰** از اوت تا اکتبر ۲۰۱۰ برگزار شد.

قرعه کشی مرحله مقدماتی و مرحله گروهی در ۱۹ مه ۲۰۱۰ در مقر کونکاکاف در شهر نیویورک برگزار شد. تیم‌هایی از یک انجمن (به استثنای تیم‌های "عام" که جایگزین تیمی از انجمن دیگر می‌شوند) نمی‌توانند در یک گروه قرعه‌کشی شوند.

در مجموع ۱۶ تیم با هم رقابت کردند که شامل ۸ تیم صعودکننده مستقیم و ۸ برنده مرحله مقدماتی بود. تیم‌ها به چهار گروه چهار تیمی تقسیم شدند که در آن هر تیم به صورت رفت و برگشت در خانه و خارج از خانه با یکدیگر بازی کردند. اگر دو تیم از نظر امتیازی مساوی بودند، معیارهای تساوی‌شکن زیر برای تعیین رده بندی تیم‌ها اعمال می‌شود:

# تعداد امتیازات بیشتر در مسابقات بین تیم‌های مربوطه
# تفاضل گل بیشتر در مسابقات بین تیم‌های مربوطه
# تعداد گل‌های زده شده خارج از خانه در بازی‌های بین تیم‌های مربوطه بیشتر است
# اگر دو یا چند تیم همچنان مساوی هستند، سه معیار اول دوباره اعمال می‌شود
# تفاضل گل بیشتر در تمام مسابقات گروهی
# تعداد گل‌های زده شده بیشتر در بازی‌های گروهی
# تعداد گل‌های زده خارج از خانه بیشتر در تمام بازی‌های گروهی
# قرعه کشی

دو تیم اول هر گروه به مرحله قهرمانی راه یافتند.

## گروه‌ها
تمامی زمان‌ها در یوتی‌سی ۴:۰۰- است.

### گروه A

----
----
----
----
----

### گروه B

----
----
----
----
----

### گروه C

----
----
----
----
----

### گروه D

----
----
----
----
----

## منابع
هرایر آلیخانیان

**هرایر آلیخانیان** () کشتی‌گیر مرد اهل ارمنستان در رشته کشتی آزاد است که در سی و پنجمین دوره مسابقات کشتی نظامیان جهان به میزبانی تهران در وزن ۷۹ کیلوگرم به رقابت پرداخت.

## نتایج مهم

## پانویس

رده:افراد زنده
رده:کشتی‌گیران مرد اهل ارمنستان
سارا رت‌نر

**سارا رت‌نر** (زادهٔ ۹ ژوئن ۱۹۰۳ – درگذشته در ۲۸ ژوئیه ۱۹۹۹) زیست‌شیمی‌دان اهل ایالات متحده آمریکا بود. پژوهش‌های او دربارهٔ سوخت‌وساز نیتروژن به درک بهتر اختلالات انسانی در سنتز اوره منجر شد. در سال ۱۹۶۱، رت‌نر نشان گاروان–اولین از انجمن شیمی آمریکا را دریافت کرد و در سال ۱۹۷۴ به فرهنگستان ملی علوم انتخاب شد.

## زندگی اولیه
پدر و مادر رت‌نر مهاجرانی یهودی‌تبار از کشور روسیه بودند که در اواخر دههٔ ۱۹۰۰ به ایالات متحده آمدند. پدرش، آرون رت‌نر، مالک یک کسب‌وکار تولیدی بود. سارا همراه با برادر دوقلویش در تاریخ ۹ ژوئن ۱۹۰۳ در شهر نیویورک به دنیا آمد. او کوچک‌ترین فرزند و تنها دختر در میان پنج فرزند خانواده بود. پدرش همان آموزش تحصیلی‌ای را که برای پسرانش فراهم کرده بود، در اختیار او نیز قرار داد، اما سارا تنها عضو خانواده بود که مسیر دانشگاهی را دنبال کرد.

## حرفه
رت‌نر در سال ۱۹۲۰ با دریافت بورسیه وارد دانشگاه کرنل شد و رشتهٔ شیمی را برای ادامه تحصیل خود انتخاب کرد. او که تنها زن در بیشتر کلاس‌هایش بود و از شخصیتی خجالتی برخوردار بود، در به‌اشتراک‌گذاری تجربه‌ها و ایده‌هایش با هم‌کلاسی‌ها دچار دشواری بود. پس از فارغ‌التحصیلی در سال ۱۹۲۴، در آزمایشگاه اطفال بیمارستان کالج لانگ آیلند در شهر نیویورک استخدام شد.

در دوران تحصیلات تکمیلی، رت‌نر به سمت **زیست شیمی** گرایش پیدا کرد؛ حوزه‌ای که در اوایل دههٔ ۱۹۳۰ عمدتاً با فیزیولوژی و شیمی آلی سر و کار داشت. او به‌عنوان دانشجوی دکتری زیر نظر هانس تاچر کلارک در بخش زیست‌شناسی کالج پزشکان و جراحان دانشگاه کلمبیا پذیرفته شد. شرط پذیرش در آن زمان تنها «گذران یک مصاحبه با اچ.تی. کلارک بود که در پایان آن، نتیجهٔ پذیرش بلافاصله اعلام می‌شد.» در سال ۱۹۳۲، در همکاری با سی.ای. وی‌مولر، پژوهشی دربارهٔ «سوخت‌وساز اسید-باز در کودک سالمی با رژیم غذایی حاوی چربی افزایشی» منتشر کرد. آن‌ها در این مقاله اشاره کردند که «هفده روش تحلیلی متفاوت برای تعیین گسترهٔ وسیعی از پارامترها در سرم خون و مدفوع به کار گرفته شد.»
پس از دریافت مدرک دکتری، رت‌نر به‌دلیل جنسیت خود در یافتن موقعیت پژوهشی با دشواری روبه‌رو شد. سرانجام رودلف شوئنهایمر از کالج پزشکان و جراحان او را برای بررسی فرایندهای سوخت‌وسازی ترکیبات نیتروژن استخدام کرد. از سال ۱۹۳۷ تا ۱۹۳۹، رت‌نر تحت بورسیهٔ پژوهشی بنیاد جوزایا میسی مشغول به کار بود و از سال ۱۹۳۹ تا ۱۹۴۶ به‌عنوان آموزگار و سپس استادیار در دانشگاه کلمبیا مشغول به کار شد.

در پی همکاری‌اش با دیوید ای. گرین در سال ۱۹۴۲ دربارهٔ اکسیدازهای اسید آمینه و هیدروکسی اسید و بررسی شکلی پپتیدی از پارا-آمینوبنزوئیک اسید، علاقهٔ او به جنبه‌های تازه‌ای از **سوخت‌وساز نیتروژن** پی برد. در سال ۱۹۴۶، رت‌نر به‌عنوان استادیار فارماکولوژی در دانشکده پزشکی دانشگاه نیویورک منصوب شد. سال بعد، کتابی دربارهٔ سازوکار تشکیل آرژینین از سیترولین منتشر کرد؛ موضوعی که در چهار دههٔ آینده محور مطالعاتش بود. او در سال ۱۹۷۴ به عضویت فرهنگستان هنر و علوم آمریکا برگزیده شد.

رت‌نر در میانهٔ دههٔ ۱۹۵۰ به جمع اعضای بخش زیست‌شناسی مؤسسه پژوهش سلامت عمومی نیویورک پیوست. او در سال ۱۹۹۲ و در سن ۸۹ سالگی بازنشسته شد و در سال ۱۹۹۹ درگذشت.

## منابع

رده:درگذشتگان ۱۹۹۹ (میلادی)
سینه ینسن

**سینه ینسن** (؛ زادهٔ ) بازیکن فوتبال اهل نروژ است.

از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده است می‌توان به باشگاه فوتبال زنان وولفسبورگ اشاره کرد.

وی همچنین در تیم ملی فوتبال زنان نروژ بازی کرده است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:بازیکنان باشگاه فوتبال زنان وولفسبورگ
رده:بازیکنان بوندس‌لیگا (زنان)
رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان نروژ
رده:بازیکنان فوتبال دور از وطن زن در آلمان
رده:بازیکنان فوتبال زن اهل نروژ
رده:زادگان ۱۹۹۶ (میلادی)
رده:مهاجمان زن فوتبال
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل نروژ در آلمان
میا هان

**میا هان** (؛ زادهٔ ) بازیکن فوتبال اهل نیوزیلند است.

وی همچنین در تیم ملی فوتبال زنان نیوزیلند بازی کرده است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:افراد نیوزیلندی آلمانی‌تبار
رده:بازیکنان اف‌اف‌سی توربین پوتسدام
رده:بازیکنان بوندس‌لیگا (زنان)
رده:بازیکنان فوتبال دور از وطن زن در آلمان
رده:بازیکنان فوتبال زن اهل آلمان
رده:بازیکنان فوتبال زن دور از وطن اهل آلمان
رده:بازیکنان فوتبال زن دور از وطن در ایالات متحده آمریکا
رده:زادگان ۲۰۰۱ (میلادی)
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل آلمان در ایالات متحده آمریکا
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل نیوزیلند در آلمان
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل نیوزیلند در ایالات متحده آمریکا
رده:هافبک‌های زن فوتبال
یانو لولز

**یانو لولز** (؛ زادهٔ ) بازیکن فوتبال اهل پادشاهی هلند است.

وی همچنین در تیم ملی فوتبال زنان هلند بازی کرده است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:بازیکنان بوندس‌لیگا (زنان)
رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال زنان هلند
رده:بازیکنان فوتبال دور از وطن زن در آلمان
رده:بازیکنان فوتبال زن اهل هلند
رده:زادگان ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:مدافعان زن فوتبال
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل هلند در آلمان
تاریخ استونی

**تاریخ استونی** ()
بخشی از تاریخ اروپا را تشکیل می‌دهد. سکونت انسان در استونی کنونی ۱۳۰۰۰ تا ۱۱۰۰۰ سال پیش است. این پس از ذوب شدن یخ‌های آخرین دوره یخبندان امکان‌پذیر شد و نشانه‌هایی از نخستین جمعیت دائمی در این منطقه مربوط به حدود ۹۰۰۰ سال قبل از میلاد است.

جمعیت بومی قرون وسطایی استونی یکی از آخرین تمدن‌های پاگانیسم (چندخدایی) در اروپا بود که مسیحیت را پس از جنگ‌های صلیبی شمالی در قرن سیزدهم پذیرفت. پس از فتح این منطقه توسط صلیبیون در سال ۱۲۲۷، استونی در ابتدا توسط پادشاه دانمارک در شمال (تا سال ۱۳۴۵) و تا سال ۱۵۵۹ توسط فرمان توتونی و توسط ایالت‌های کلیسایی امپراتوری مقدس روم که از ۱۴۱۸ تا ۱۵۶۲ تمام تشکیلات استونیایی را در بر می‌گرفت، اداره می‌شد. پس از سال ۱۵۵۹، استونی تا سال ۱۷۱۰ بخشی از پادشاهی سوئد شد، زمانی که تزار روسیه (مسکووی) کل منطقه را در طول جنگ بزرگ شمالی ۱۷۰۰–۱۷۲۱ فتح کرد. در طول این دوره اشراف محلی آلمانی زبان از خودمختاری قابل توجهی برخوردار بودند و آلمانی عالی (پیش از این نیز آلمانی پایین و لاتین) به عنوان زبان اصلی اداره و آموزش عمل می‌کرد.

سیستم‌های آموزشی عمومی که در زمان حکومت سوئد پیشین تأسیس شد، استونی و فنلاند را به دو منطقه باسوادترین امپراتوری روسیه تبدیل کرد (نقشه داده‌های سواد سرشماری ۱۸۹۷)
دوره روشنگری استوفیل (۱۷۵۰–۱۸۴۰) به بیداری ملی استونی در اواسط قرن نوزدهم منجر شد. پس از جنگ جهانی اول (۱۹۱۴–۱۹۱۸) و انقلاب‌های ۱۹۱۷ که به امپراتوری روسیه پایان داد، استونی در فوریه ۱۹۱۸ به عنوان یک جمهوری دموکراتیک مستقل اعلام شد.

## استونی باستان: پیش از تاریخ
### دوره میان‌سنگی
این منطقه از پایان یخبندان پلیستوسن پسین، حدود ۹۰۰۰ سال قبل از میلاد، منطقه‌ای پرجمعیت بوده است. نخستین آثار سکونت انسان در استونی با فرهنگ کوندا مرتبط است. سکونتگاه پولی اولیه میان‌سنگی در کنار رودخانه Pärnu قرار دارد که  قدمت آن به اوایل هزاره نهم قبل از میلاد می‌رسد. فرهنگ کوندا نام خود را از محل استقرار Lammasmäe در شمال استونی گرفته است که قدمت آن به ۸۵۰۰ سال قبل از میلاد می‌رسد.

## جستارهای وابسته
* فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی
* اتحادیه هانزا
* تاریخ دانمارک
* تاریخ اروپا
* تاریخ فنلاند
* تاریخ آلمان
* تاریخ لیتوانی
* تاریخ روسیه
* تاریخ سوئد
* تاریخ اتحادیه اروپا
* جنگ صلیبی لیوونی
* شوالیه‌های لیوونی
* رئیس‌جمهور استونی
* نخست‌وزیر استونی
* اتحاد جماهیر شوروی

## منابع

## کتابشناسی

* 

## پیوند به بیرون