بندر سنگاپور

**بندر سنگاپور** مجموعه‌ای از تأسیسات و درگاه بارگنجی است که تجارت دریایی را انجام می‌دهند و بنادر و کشتیرانی سنگاپور را مدیریت می‌کنند. از سال ۲۰۱۵، این بندر به عنوان برترین پایتخت دریایی جهان رتبه‌بندی شده است. در حال حاضر، این بندر از نظر کل تناژ حمل و نقل، دومین بندر شلوغ جهان و همچنین یک پنجم کانتینرهای حمل و نقل جهان و نیمی از ذخایر نفت خام سالانه جهان را جابجا می‌کند و همچنین به عنوان شلوغ‌ترین بندر حمل و نقل جهان رتبه‌بندی شده است. علاوه بر این، تا سال ۲۰۱۰، زمانی که بندر شانگهای از آن پیشی گرفت، به عنوان شلوغ‌ترین بندر جهان از نظر کل تناژ بار جابجا شده رتبه‌بندی شده بود.

به دلیل موقعیت استراتژیک این شهر-دولت، سنگاپور به مدت حداقل دو قرن به‌عنوان یک مرکز تجاری و پایگاه بازرگانی بین‌المللی خدمت کرده است. در دوران معاصر، بنادر آن نه تنها به‌عنوان یک مزیت اقتصادی برای کشور تلقی می‌شوند، بلکه برای توسعه اقتصادی سنگاپور اهمیت حیاتی دارند، زیرا این کشور از نظر زمین و منابع طبیعی فقیر است. علاوه بر این، این بندر به‌ویژه برای واردات منابع طبیعی و سپس صادرات مجدد محصولاتی که به‌طور داخلی فرآوری و شکل داده شده‌اند، اهمیت دارد، برای مثال تولید ویفر یا تصفیه نفت برای ایجاد درآمد ارزش‌افزوده. بندر سنگاپور همچنین بزرگ‌ترین بندر سوخت‌رسانی دریایی جهان است. علاوه بر این، بیشتر کشتی‌هایی که بین اقیانوس هند و اقیانوس آرام حرکت می‌کنند از تنگه سنگاپور عبور می‌کنند. تنگه‌های جوهور در شمال کشور برای کشتی‌ها غیرقابل عبور هستند، زیرا جاده ارتباطی جوهور-سنگاپور که در سال ۱۹۲۳ ساخته شد، شهر وودلندز در سنگاپور را به شهر جوهور باهرو در مالزی متصل می‌کند.

## تاریخچه
### قبل از ۱۸۱۹
[بندانگشتی|خابانداریا (محل [شه‌بندر|شاه‌بندر) در این نقشه سنگاپور که در سال ۱۶۰۴ توسط گودینیو د اردیا ترسیم شده، مشخص شده است. جهت‌گیری نقشه به سمت جنوب و بالا سمت چپ است.]]
در اواخر قرن سیزدهم، پادشاهی به نام سنگاپور در ساحل شمالی رودخانه سنگاپور در اطراف جایی که بندر قدیمی نامیده می‌شد، تأسیس شد. این تنها بندر در قسمت جنوبی تنگه مالاکا بود که به کشتی‌ها و بازرگانان منطقه خدمات‌رسانی می‌کرد و با سایر بنادر در امتداد ساحل تنگه مالاکا مانند جامبی، کوتا سینا، لامبری، سمودرا، پالمبانگ، کداح جنوبی و تامیانگ رقابت می‌کرد. این بندر دو کارکرد داشت. اول، محصولاتی را که مورد تقاضای بازارهای بین‌المللی بودند، در دسترس قرار می‌داد. طبق کتاب *دائویی ژیلوئه* (*سالنامه مختصر جزایر خارجی*، 1349) نوشته تاجر چینی وانگ دایوان (متولد ۱۳۱۱، *در دوران* ۱۳۲۸–۱۳۳۹)، این محصولات شامل کلاه گیس نوک‌شاخ با کیفیت بالا، چوب لاکا و پنبه بودند. اگرچه این کالاها از سایر بنادر جنوب شرقی آسیا نیز موجود بودند، اما کالاهای سنگاپور از نظر کیفیت منحصر به فرد بودند. دوم اینکه، سنگاپور به عنوان دروازه‌ای به سیستم اقتصادی منطقه‌ای و بین‌المللی برای منطقهٔ مجاور خود عمل می‌کرد. جنوب جوهور و مجمع‌الجزایر ریائو، محصولاتی را برای صادرات به سایر نقاط به سنگاپور عرضه می‌کردند، در حالی که سنگاپور منبع اصلی محصولات خارجی بود که به منطقه وارد می‌شد. آثار باستانی، مانند سرامیک و ظروف شیشه‌ای، که در مجمع‌الجزایر ریائو کشف شده‌اند، این موضوع را تأیید می‌کنند. علاوه بر این، پنبه از جاوه یا هند از طریق سنگاپور حمل می‌شد.

در سال ۱۹۸۴، یک کاوش باستان‌شناسی در تپه فورت کنینگ آغاز شد که توسط باستان‌شناس دکتر جان میکسیچ هدایت می‌شد. در نهایت، مجموعه‌ای گسترده از آثار شامل سفال، سرامیک و قطعات چینی کشف شد که نشان‌دهنده نقش فعال سنگاپور به‌عنوان یک بندر تجاری بین‌المللی در قرن چهاردهم بود.

تا قرن پانزدهم، سنگاپور به دلیل تسلط سلطان‌نشین ملاکا، به عنوان یک بندر تجاری بین‌المللی رو به زوال گذاشته بود. تجارت محلی در این جزیره ادامه داشت. نقشه‌ای از سنگاپور که توسط ریاضیدان پرتغالی، مانوئل گودینیو د اردیا، ترسیم شده است، محل *خابانداریا* یا دفتر یک *[[شه‌بندر|شاه‌بندر]]*، مقام مالایی مسئول تجارت بین‌المللی، را نشان می‌دهد. تکه‌هایی از سرامیک‌های سیام مربوط به قرن پانزدهم و ظروف چینی آبی و سفید مربوط به اواخر قرن شانزدهم یا اوایل قرن هفدهم در رودخانه‌های سنگاپور و کالانگ یافت شده‌اند. سنگاپور همچنین محصولات محلی مورد نیاز بازارهای بین‌المللی را به سایر بنادر منطقه‌ای عرضه می‌کرد. به عنوان مثال، چوب سیاه (اصطلاح عمومی که اروپایی‌ها برای اشاره به چوب رز استفاده می‌کنند) از سنگاپور به ملاکا صادر می‌شد و به نوبه خود توسط بازرگانان چینی خریداری و برای ساخت مبلمان به چین ارسال می‌شد.

در اوایل قرن هفدهم، شهرک اصلی سنگاپور و بندر آن توسط نیرویی تنبیهی از آچه ویران شد. پس از این حادثه، تا سال ۱۸۱۹ هیچ شهرک یا بندر قابل توجهی در سنگاپور وجود نداشت.

### ۱۸۱۹–۱۹۶۰
بندانگشتی|بندر سنگاپور، حدود ۱۸۹۰
در سال ۱۸۱۹، استامفورد رافلز، مأمور استعماری بریتانیا، که از عمق و آرامش آب‌های بندر کپِل هیجان‌زده شده بود، یک سکونتگاه جدید و بندر تجاری بین‌المللی برای امپراتوری بریتانیا در این جزیره تأسیس کرد. رافلز برای جذب بازرگانان آسیایی و اروپایی به بندر جدید، دستور داد که زمین‌های اطراف رودخانه سنگاپور، به‌ویژه ساحل جنوبی، در صورت لزوم پس‌گیری شده و به بازرگانان چینی و انگلیسی اختصاص یابد تا آن‌ها را تشویق به سرمایه‌گذاری در این سکونتگاه بندری کند.

به‌دلیل تعاملات تجاری مکررشان با بازرگانان جنوب شرق آسیا در طول سال، بازرگانان چینی خانه‌های تجاری خود را در بخش پایین رودخانه تأسیس کردند، در حالی که بازرگانان انگلیسی، که به تجارت سالانه از هند وابسته بودند، انبارهای خود را در بخش بالایی رودخانه برپا کردند.

بندر سنگاپور بر سه شبکه اصلی تجارت که در آن زمان در جنوب شرق آسیا وجود داشت، متکی بود: شبکه چینی که جنوب شرق آسیا را با بنادر جنوبی چین در فوجیان و گوانگ‌دونگ مرتبط می‌کرد؛ شبکه جنوب شرق آسیا که جزایر آرشیپلای اندونزی را به هم متصل می‌کرد؛ و شبکه اروپایی و اقیانوس هند که سنگاپور را به بازارهای اروپا و سواحل اقیانوس هند متصل می‌کرد. این شبکه‌ها مکمل یکدیگر بودند و سنگاپور را به نقطه ترانزیت تجارت منطقه‌ای و بین‌المللی تبدیل کردند. تا دهه ۱۸۳۰، سنگاپور از باتاویای کنونی (جاکارتا) پیشی گرفته و مرکز تجارت کشتی‌های چینی شد، در حالی که مرکز تجارت انگلیسی‌ها در جنوب شرق آسیا نیز گردید. این به این دلیل بود که بازرگانان جنوب شرق آسیا بندر آزاد سنگاپور را به سایر بنادر بزرگ منطقه که محدودیت‌های دست‌وپاگیر داشتند، ترجیح می‌دادند. سنگاپور همچنین تا دهه ۱۸۳۰ به جای تانجونگ پینانگ به دروازه صادراتی صنعت گامبیر و فلفل مجمع‌الجزایر ریاو-لینگگا تبدیل شد و تا دهه ۱۸۴۰، جنوب جوهور را نیز جایگزین کرد. علاوه بر این، سنگاپور به مرکز تجارت محصولات دریایی و برنج طایفه تئوچو نیز تبدیل شده بود.

با افزایش حجم تجارت دریایی سنگاپور در قرن نوزدهم، این کشور به بندری کلیدی برای کشتی‌های بادبانی و بخار در مسیرهای دریایی آسیا تبدیل شد. از دهه ۱۸۴۰، سنگاپور به یک ایستگاه مهم زغال سنگ برای شبکه‌های کشتیرانی بخار که در حال شکل‌گیری بودند، تبدیل شد. در اواخر قرن نوزدهم، سنگاپور به یک بندر اصلی تبدیل شد که به مناطق جغرافیایی داخلی شبه جزیره مالایا خدمات‌رسانی می‌کرد. پس از تأسیس جنبش پیشروی بریتانیا، سنگاپور به پایتخت اداری مالایای بریتانیا تبدیل شد. جاده‌ها و راه‌آهن برای حمل مواد اولیه مانند نفت خام، لاستیک و قلع از شبه جزیره مالایا به سنگاپور برای فرآوری به محصولات اساسی و سپس ارسال به بریتانیا و سایر بازارهای بین‌المللی توسعه یافتند. در طول دوره استعمار، این مهم‌ترین نقش بندر سنگاپور محسوب می‌شد.

### ۱۹۶۳–۲۰۲۱
سنگاپور در سال ۱۹۶۳ با ادغام با مالزی، دیگر بخشی از امپراتوری بریتانیا نبود. سنگاپور مناطق داخلی خود را از دست داد و دیگر پایتخت اداری یا اقتصادی شبه جزیره مالایا نبود. فرآوری مواد خام استخراج شده از شبه جزیره در سنگاپور به دلیل فقدان بازار مشترک بین سنگاپور و کشورهای شبه جزیره به‌طور قابل توجهی کاهش یافت.

از زمان استقلال کامل سنگاپور در سال ۱۹۶۵، این کشور به دنبال رقابتی با سایر بنادر منطقه‌ای برای جذب کشتیرانی و تجارت به بندر خود بوده است. این کشور با توسعه یک اقتصاد صادرات‌محور مبتنی بر تولید ارزش افزوده، در این امر موفق بوده است. سنگاپور محصولات خام یا نیمه‌ساخته را از بازارهای منطقه‌ای و جهانی تهیه می‌کند و محصولات با ارزش افزوده را از طریق توافق‌نامه‌های دسترسی به بازار مانند دستورالعمل‌های سازمان تجارت جهانی و توافق‌نامه‌های تجارت آزاد به این بازارها صادر می‌کند.

تا دهه ۱۹۸۰، فعالیت تجاری دریایی در مجاورت رودخانه سنگاپور به جز در قالب حمل و نقل مسافر متوقف شده بود، زیرا سایر پایانه‌ها و بندرگاه‌ها این نقش را بر عهده گرفتند. بندر کپل اکنون میزبان سه ترمینال کانتینری است. ترمینال‌های دیگری در جورونگ و پاسیر پنجانگ و همچنین در سمباوانگ در شمال ساخته شدند. امروزه، عملیات بندری در سنگاپور توسط دو پیمانکار خدماتی انجام می‌شود: PSA International (که قبلاً اداره بندر سنگاپور بود) و بندر جورونگ، که در مجموع شش ترمینال کانتینری و سه ترمینال عمومی را در اطراف سنگاپور اداره می‌کنند.

در دهه ۱۹۹۰، این بندر بیشتر شناخته شد و از یوکوهاما پیشی گرفت و در نهایت به شلوغ‌ترین بندر از نظر تناژ حمل و نقل تبدیل شد. &#x5B; *[[ویکی‌پدیا:نیازمند منبع|<span title="This claim needs references to reliable sources. (ژانویه ۲۰۰۸)">نیازمند منبع</span>]]* &#x5D;

در دهه ۱۹۹۰، بندر سنگاپور بیشتر شناخته شد و از یوکوهاما پیشی گرفت و در نهایت به پررفت‌وآمدترین بندر از نظر تناژ حمل و نقل دریایی تبدیل شد. سنگاپور بخشی از جاده ابریشم دریایی است که از سواحل چین تا نوک جنوبی هند، به مومباسا، از آنجا از طریق دریای سرخ از طریق کانال سوئز به مدیترانه، به منطقه آدریاتیک علیا در مرکز شمالی ایتالیا، تریسته، با اتصالات ریلی خود به اروپای مرکزی و دریای شمال امتداد دارد.

### از سال ۲۰۲۲
پروژه بندر عظیم توآس قرار است تنها بندر سنگاپور پس از بسته شدن ترمینال‌های شهری PSA و ترمینال پاسیر پانجانگ در سال‌های ۲۰۲۷ و ۲۰۴۰ باشد و بدین ترتیب دوره عملیات بندری در ناحیه شهری که از سال ۱۸۱۹ آغاز شده بود، پایان یابد. نقشه تحول صنعت حمل‌ونقل دریایی (ITM) که توسط اداره دریانوردی و بنادر سنگاپور (MPA) راه‌اندازی شده است، هدف دارد صنایع با ارزش افزوده را ۴٫۵ میلیارد دلار افزایش دهد و بیش از ۵٬۰۰۰ شغل جدید تا سال ۲۰۲۵ ایجاد کند.

اتوماسیون بخش کلیدی بندر جدید خواهد بود و بیش از ۱٬۰۰۰ خودروی بدون راننده با باتری و ناوگان نزدیک به ۱٬۰۰۰ جرثقیل خودکار حیاط بندری برای این بندر توسعه داده خواهد شد. نلسون کوک، رئیس برنامه‌ریزی توآس در PSA سنگاپور، اظهار داشت: «توآس، هنگامی که به‌طور کامل توسعه یابد، بزرگ‌ترین ترمینال کاملاً خودکار جهان خواهد بود.» این بندر همچنین قادر خواهد بود نیازهای بزرگ‌ترین کشتی‌های کانتینری جهان را تأمین کند و دارای ۲۶ کیلومتر اسکله عمیق خواهد بود. علاوه بر مدیریت کانتینرها، فضایی برای استقرار شرکت‌ها در نظر گرفته شده است تا ارتباط بین بندر و کسب‌وکارها بهبود یابد. پیش‌بینی می‌شود اندازه آن دو برابر شهر جدید آنگ مو کیو باشد.

عملیات در بندر بزرگ تواس در سپتامبر ۲۰۲۱ آغاز شد و این بندر رسماً در ۱ سپتامبر ۲۰۲۲ با سه اسکله کاملاً عملیاتی افتتاح شد. هشت اسکله دیگر تا فوریه ۲۰۲۵ خدمات خود را آغاز کردند و تعداد کل اسکله‌های عملیاتی را به یازده رساندند. پس از تکمیل در سال ۲۰۲۷، فاز ۱ این بندر بزرگ بیست و یک اسکله خواهد داشت.
[وسط|بندانگشتی|800x800پیکسل|ترمینال کانتینری پاسیر پانجانگ در سمت چپ و بندر جورونگ در پس‌زمینهٔ این نمای پانوراما از جنوب غربی سنگاپور قرار دارد که بخش‌های جنوبی [کوینزتاون|کوئینزتاون و کلمنتی و جورونگ را نشان می‌دهد.]]
[وسط|بندانگشتی|800x800پیکسل|بندر سنگاپور با جزیره [سنتوزا در پس زمینه.]]

## عملیات
بندانگشتی|کشتی تفریحی ام تی ''توربن اسپیریت'' در سنگاپور لنگر انداخته است - عکس در ۶ سپتامبر ۲۰۰۵ گرفته شده است.
بندانگشتی|پانورامای هوایی از تنگه سنگاپور و ترمینال بندر پاسیر پنجانگ. گرفته شده در سال ۲۰۱۶.
این بندر پررفت‌وآمدترین بندر جهان از نظر تناژ حمل و نقل دریایی است و در سال ۲۰۰۵، ۱٫۱۵ میلیارد تن ناخالص (GT) کالا در آن جابه‌جا شد. از نظر تناژ محموله، سنگاپور پس از شانگهای قرار دارد که ۴۲۳ میلیون تن بار حمل کرده است. در سال ۲۰۰۵، این بندر جایگاه خود را به‌عنوان شلوغ‌ترین مرکز ترانزیت جهان حفظ کرد و همچنین بزرگ‌ترین مرکز سوخت‌رسانی دریایی جهان بود، به‌طوری که در همان سال ۲۵ میلیون تن سوخت فروخته شد.

در سال ۲۰۰۵، سنگاپور از نظر ترافیک کانتینری در سطح جهان رتبه نخست را به دست آورد و ۲۳٫۲ میلیون واحد معادل بیست فوت (TEU) در آن جابه‌جا شد. رشد بالای ترافیک کانتینری باعث شد که این بندر از سه‌ماهه اول ۲۰۰۵ از هنگ‌کنگ پیشی بگیرد و از آن زمان تاکنون در صدر باقی بماند، به‌طوری که تا پایان اکتبر همان سال، حدود ۱۹٬۳۳۵ هزار TEU در آن جابه‌جا شده بود، در حالی که در همان دوره، هنگ‌کنگ ۱۸٬۶۴۰ هزار TEU را جابه‌جا کرده بود. افزایش ترافیک منطقه‌ای که جایگاه بندر را در جنوب شرق آسیا تثبیت کرد و افزایش ترافیک ترانزیت از مسیر استراتژیک شرق آسیا-اروپا از طریق سنگاپور، به این بندر کمک کرد تا در پایان سال به صدر جدول بازگردد؛ عنوانی که از زمان پیشی گرفتن از هنگ‌کنگ در سال ۱۹۹۸ در اختیار نداشت.

## اپراتورها
چپ|بندانگشتی|ترمینال کانتینری کپل در سنگاپور
تأسیسات کانتینری PSA سنگاپور به شرح زیر است:
* اسکله‌های کانتینری: ۵۲
* طول اسکله: ۱۵۵۰۰ متر
* مساحت: ۶۰۰ هکتار
* حداکثر آبخور: ۱۶ متر
* جرثقیل‌های اسکله: ۱۹۰
* ظرفیت طراحی شده: ۳۵۰۰۰ کیلواتحادیه کانتینری

PSA سنگاپور دارای ۱۳ اسکله است که بخشی از فاز دوم ترمینال کانتینری پاسیر پانجانگ محسوب می‌شوند و قرار بود تا سال ۲۰۰۹ تکمیل شوند. فازهای سوم و چهارم، ۱۶ اسکله دیگر اضافه خواهند کرد و پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۱۳ تکمیل شوند.

امکانات بندر جورونگ به شرح زیر است:
* تعداد تخت‌ها: ۳۲
* طول اسکله: ۵٫۶ کیلومتر
* حداکثر آبخور شناور: ۱۵٫۷ متر
* حداکثر اندازه کشتی: 
* مساحت: ۱۲۷ هکتار منطقه آزاد تجاری، ۲۸ هکتار منطقه غیر آزاد تجاری
* امکانات انبار: ۱۷۸۰۰۰ متر مربع

PSA سنگاپور همچنین یک قرارداد ۴۰ ساله برای اداره بندر معاف از مالیات گوادر در سواحل جنوب‌غربی پاکستان دارد. بندر گوادر در مارس ۲۰۰۸ با سه اسکله چندمنظوره، اسکله‌ای به طول ۶۰۲ متر و عمق ۱۲٫۵ متر آغاز به کار کرد. همچنین ۹ اسکله دیگر در حال ساخت هستند که عمق آن‌ها ۲۰ متر خواهد بود. در سال ۲۰۱۵ اعلام شد که این بندر تا سال ۲۰۵۹ به چین اجاره داده می‌شود و تحت طرح دالان اقتصادی پاکستان–چین توسعه بیشتری خواهد یافت.

## پایانه‌ها
بندانگشتی|300x300پیکسل|پایانه کانتینری تانجونگ پاگار در شب (۲۰۰۹)

## منابع

رده:قاب نقشه جعبه اطلاعات بدون شناسه مرتبط OSM در ویکی‌داده
رده:کشتی‌رانی در آسیا
رده:مقاله‌های حاوی متن به زبان چینی