ترور انس الشریف

در ۱۰ اوت ۲۰۲۵، انس الشریف، روزنامه‌نگار فلسطینی شاغل در شبکه رسانه‌ای الجزیره، در حمله هوایی اسرائیل به یک چادر رسانه‌ای در خارج از بیمارستان الشفاء در شهر غزه ترور شد. این حمله همچنین منجر به کشته شدن چهار نفر از همکارانش شد. محمد قریقه، ابراهیم ظاهر، محمد نوفل و مؤمن علیوا به همراه دو نفر دیگر، از جمله برادرزاده الشریف. این حمله به‌طور گسترده توسط الجزیره، سازمان‌های آزادی مطبوعات و مقامات فلسطینی به عنوان حمله عمدی به روزنامه‌نگاران محکوم شد، در حالی که نیروهای دفاعی اسرائیل ادعا کردند که الشریف از عوامل حماس بوده است. ادعایی که توسط الجزیره و کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران رد شد. این ترور در بحبوحه جنگ غزه رخ داد و به عنوان بخشی از الگوی گسترده‌تر خشونت علیه روزنامه‌نگاران در غزه توصیف شد.

## پیشینه

### جنگ غزه

زمینه گسترده‌تر این حمله، عملیات نظامی اسرائیل در غزه بود که در پاسخ به حملات ۷ اکتبر آغاز شد و تقریباً ۱۲۰۰ نفر را کشت و بیش از ۲۰۰ نفر را به گروگان گرفت. تا اوت ۲۰۲۵، این جنگ منجر به مرگ بیش از ۷۱۰۰۰ فلسطینی، ویرانی گسترده و بحران انسانی، از جمله قحطی در بخش‌هایی از غزه، شده بود.

روزنامه‌نگاران در غزه با خطرات شدیدی روبرو هستند، به طوری که کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران اعلام کرده است که اسرائیل مسئول نزدیک به ۷۰ درصد از روزنامه‌نگاران کشته شده در سراسر جهان در سال ۲۰۲۴ بوده است، در حالی که گزارشگران بدون مرز از اکتبر ۲۰۲۳ بیش از ۲۰۰ مرگ روزنامه‌نگار در غزه را گزارش کرده است. گفته می‌شود که هدف قرار دادن روزنامه‌نگاران، همراه با محدودیت‌های اسرائیل بر دسترسی رسانه‌های خارجی به غزه، باعث ایجاد «قطع اطلاعات» در بخش‌هایی از این سرزمین شده است. طبق *مجله +۹۷۲*، ارتش اسرائیل پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ یک «گروه مشروعیت‌بخشی» ایجاد کرد که هدف آن یافتن ارتباط بین روزنامه‌نگاران فلسطینی و حماس به منظور توجیه هدف قرار دادن آنها بود.

مقاله‌ای از مدرسه واتسون برای امور بین‌الملل و عمومی تأکید کرد که جنگ غزه «تعداد روزنامه‌نگارانی که در مجموع در جنگ داخلی آمریکا، جنگ‌های جهانی اول و دوم، جنگ کره، جنگ ویتنام (از جمله درگیری‌های کامبوج و لائوس)، جنگ‌های یوگسلاو در دهه‌های ۱۹۹۰ و ۲۰۰۰ و جنگ در افغانستان (۲۰۲۱–۲۰۰۱) کشته شده‌اند را افزایش داده است».

در ۱ آوریل ۲۰۲۴، پارلمان اسرائیل قانونی را تصویب کرد که پخش برنامه‌های الجزیره در اسرائیل را متوقف می‌کرد. بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر، این رسانه را به «شرکت فعال در قتل‌عام ۷ اکتبر و تحریک علیه سربازان ارتش اسرائیل» متهم کرد. مقامات اسرائیلی همچنین به ارتباط ادعایی الجزیره با حماس اشاره کردند. دولت اسرائیل در ماه مه ۲۰۲۴ دستور موقت تعطیلی فعالیت‌های الجزیره را صادر کرد و ادعا کرد که این فعالیت‌ها به «منافع ملی» آسیب رسانده است. این ممنوعیت در ژوئن ۲۰۲۴ تمدید شد و دادگاه منطقه‌ای تل‌آویو-یافا مدعی «ارتباط مستقیم و سببی» بین کسانی که «حملات تروریستی» در اسرائیل انجام داده بودند و استفاده آنها از محتوای الجزیره شد. همچنین ادعای «ارتباط نزدیک» بین این رسانه و حماس را مجدداً تأیید کرد.

### انس الشریف

انس الشریف، متولد اردوگاه پناهندگان جبالیا در نوار غزه، خبرنگار مشهور الجزیره عربی بود که به خاطر گزارش‌های میدانی‌اش در طول جنگ غزه که پس از حملات ۷ اکتبر آغاز شد، شناخته می‌شد. پوشش خبری او شامل مصاحبه با ساکنان آسیب‌دیده از درگیری و فیلمبرداری از پیامدهای بمباران نوار غزه بود که برای او طرفداران قابل توجهی به همراه داشت، به طوری که بیش از ۵۰۰۰۰۰ دنبال‌کننده در حساب کاربری توییتر او وجود داشت. الشریف عضوی از یک تیم عکاسی رویترز بود که به دلیل پوشش خبری جنگ، جایزه پولیتزر ۲۰۲۴ برای عکاسی اخبار فوری را از آن خود کرد.

در ۲۳ اکتبر ۲۰۲۴، ارتش اسرائیل اسنادی را منتشر کرد که در آن از الشریف به عنوان یکی از شش روزنامه‌نگار الجزیره که به ادعای آنها از عوامل حماس و جهاد اسلامی فلسطین بودند، نام برده شده بود. ارتش اسرائیل ادعا کرد که الشریف به عنوان رهبر یک گروه پرتاب موشک و عضو یک گروهان نیروهای نخبه در گردان جبالیای شرقی حماس خدمت می‌کرده است. الجزیره این گزارش‌ها را به عنوان «اتهامات ساختگی» رد کرد. *[[گاردین]]* این گزارش را «پرونده‌ای غیرقابل قبول از شواهد تأیید نشده» توصیف می‌کند و می‌گوید ارتش اسرائیل توضیح نداده است که چگونه الشریف توانسته است همزمان هم فرمانده نظامی و هم گوینده منظم باشد. طبق گزارش بی‌بی‌سی نیوز، الشریف قبل از حملات ۷ اکتبر با یک گروه رسانه‌ای حماس همکاری داشته است، اما می‌توان صدای او را در برخی از ویدیوهای رسانه‌های اجتماعی‌اش قبل از مرگش شنید که از حماس انتقاد می‌کند.

الشریف پیش از مرگش با تهدیدهایی از سوی مقامات اسرائیلی مواجه شده بود. در ژوئیه ۲۰۲۵، کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران و گزارشگران ویژه سازمان ملل متحد، ایرنه خان، با اشاره به یک کارزار لکه‌دار کردن ارتش اسرائیل که او را به عضویت در حماس متهم می‌کرد، نگران امنیت او شدند. این اتهامات که الشریف و الجزیره آنها را بی‌اساس دانستند، توسط گروه‌های آزادی مطبوعات به عنوان تلاشی برای توجیه هدف قرار دادن او تلقی شدند. در دسامبر ۲۰۲۳، پس از آنکه الشریف از سوی افسران اسرائیلی تهدید به توقف پوشش خبری خود شد، پدرش، جمال الشریف، در خانه خانوادگی‌شان در جبالیا در یک حمله هوایی اسرائیل کشته شد.

به گفته برادرش محمد، به الشریف پیشنهاد شد که در صورت توقف گزارشگری، به همراه همسر، فرزندان و خانواده‌اش از غزه خارج شود، اما او این پیشنهاد را رد کرد. محمد در مصاحبه‌ای ویدیویی که در اوت ۲۰۲۵ منتشر شد، این پیشنهاد را که چهار روز قبل از مرگ الشریف ارائه شده بود، آخرین پیشنهادی دانست که دریافت کرده است. الشریف با وجود آگاهی از حمله قریب‌الوقوع و تمام‌عیار اسرائیل به شهر غزه، تصمیم گرفت در آنجا بماند و اظهار داشت که در حالی که دیگران در غزه همچنان رنج می‌برند، آنجا را ترک نخواهد کرد.

در ۱۰ اوت ۲۰۲۵، نیروی دفاعی اسرائیل یک حمله هوایی هدفمند به چادری که برای روزنامه‌نگاران در نزدیکی دروازه اصلی بیمارستان الشفاء در غزه، جایی که الشریف و همکارانش پناه گرفته بودند، انجام داد. این حمله هفت نفر از جمله الشریف؛ خبرنگار الجزیره محمد قریقه؛ و فیلمبرداران الجزیره ابراهیم زاهر، محمد نوفل و مؤمن علیوه را کشت. برادرزاده الشریف که در حال تحصیل در رشته روزنامه‌نگاری بود نیز در میان قربانیان بود. این حمله به بخشی از بخش اورژانس بیمارستان آسیب رساند. الشریف دقایقی قبل از مرگش در رسانه‌های اجتماعی پستی منتشر کرده بود و از بمباران شدید اسرائیل به شهر غزه خبر داده بود. وادی ابوالسعود، روزنامه‌نگار فلسطینی که در زمان حمله هوایی در نزدیکی چادر بود، گفت که این حمله ساعت ۱۱:۲۲ رخ داده است. بعد از ظهر.

ارتش اسرائیل بعداً این حمله را تأیید کرد و الشریف را یک «تروریست» حماس توصیف کرد که «خود را به عنوان روزنامه‌نگار برای عامل شبکه الجزیره جا زده بود». ارتش اسرائیل ادعاهای خود مبنی بر اینکه الشریف رهبر یک سلول حماس و مسئول پرتاب موشک بوده است را تکرار کرد. ارتش اسرائیل هیچ توجیهی برای کشتن هیچ‌یک از دیگر روزنامه‌نگاران الجزیره ارائه نکرد. جودی گینزبرگ، مدیرعامل کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران، اتهام و شواهد ارتش اسرائیل را رد کرد و گفت: «قوانین بین‌المللی در این مورد بسیار واضح است که تنها افرادی که در طول جنگ هدف مشروع هستند، جنگجویان فعال هستند. کار کردن به عنوان مشاور رسانه‌ای برای حماس، یا در واقع برای حماس در حال حاضر، شما را به یک جنگجوی فعال تبدیل نمی‌کند.» ادعای سریع مسئولیت توسط ارتش اسرائیل غیرمعمول بود، زیرا معمولاً حملاتی را که منجر به کشته شدن روزنامه‌نگاران می‌شود، به تأخیر می‌اندازد یا از آن اجتناب می‌کند.

## واکنش‌ها
[بندانگشتی|یادبود الشریف و روزنامه‌نگارانی که در کنار او کشته شدند. [مکزیکوسیتی، ۱۷ اوت ۲۰۲۵]]

### رسانه‌ها و سازمان‌های مدافع آزادی مطبوعات
شبکه رسانه‌ای الجزیره این حمله را به عنوان «ترور از پیش برنامه‌ریزی شده» و «حمله آشکار و از پیش برنامه‌ریزی شده دیگری به آزادی مطبوعات» محکوم کرد و خاطرنشان کرد که الشریف و همکارانش از معدود روزنامه‌نگارانی بودند که هنوز از غزه گزارش تهیه می‌کردند. این شبکه قطری، اسرائیل را به تلاش برای سرکوب پوشش خبری اقدامات نظامی خود متهم کرد. محمد موعود، سردبیر الجزیره، گفت که قتل الشریف از الگوی «تحقیر، سلب مشروعیت، بدنام کردن و سپس کشتن» پیروی کرده است که علیه سایر روزنامه‌نگاران فلسطینی نیز اعمال شده است.

سندیکای روزنامه‌نگاران فلسطینی این اقدام را «جنایتی خونین» توصیف کرد، و حماس اظهار داشت که این اقدام نشانه‌ای از تهاجم قریب‌الوقوع اسرائیل به شهر غزه است. سازمان‌های آزادی مطبوعات، از جمله کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران، گزارشگران بدون مرز و فدراسیون بین‌المللی روزنامه‌نگاران، تأکید کردند که روزنامه‌نگاران طبق حقوق بین‌الملل غیرنظامی هستند و نباید هدف قرار گیرند. &#x5B; *[[ویکی‌پدیا:تأییدپذیری|<span title="The material near this tag failed verification of its source citation(s). (اوت ۲۰۲۵)">تأیید ناموفق</span>]]* &#x5D; به گفته سارا قداح از کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران، «الگوی اسرائیل در برچسب زدن روزنامه‌نگاران به عنوان شبه‌نظامی بدون ارائه شواهد معتبر، سؤالات جدی در مورد نیت و احترام آن به آزادی مطبوعات ایجاد می‌کند»، و اینکه «اسرائیل کل یک گروه خبری را از بین برد. هیچ ادعایی مبنی بر تروریست بودن هیچ‌یک از روزنامه‌نگاران دیگر مطرح نکرده است.» گزارشگران بدون مرز بیانیه‌ای را در محکومیت این قتل‌ها منتشر کرد و اظهار داشت که قتل‌های هدفمند روزنامه‌نگاران توسط اسرائیل «تحت پوشش اتهامات تروریستی» «برای پنهان کردن جنایات مرتکب شده توسط ارتش آن طراحی شده است» و خواستار تشکیل جلسه اضطراری شورای امنیت سازمان ملل متحد برای رسیدگی به این موضوع شد.

### واکنش‌های سیاسی و دیپلماتیک
#### فلسطینی
هیئت نمایندگی فلسطین در سازمان ملل متحد، اسرائیل را به «ترور عمدی» الشریف و قریقه متهم کرد و آنها را از جمله «آخرین روزنامه‌نگاران باقی‌مانده» در غزه توصیف کرد. حماس گفت که این «جنایتی وحشیانه است که از تمام مرزهای فاشیسم و جنایت فراتر می‌رود» و الشریف را به عنوان «شهید» و «الگویی از روزنامه‌نگار آزاد که جنایت گرسنگی را مستند کرده و صحنه‌های قحطی تحمیل شده توسط اشغالگران بر مردم ما در غزه را به جهانیان نشان می‌دهد» توصیف کرد. جهاد اسلامی فلسطین ترور الشریف را به عنوان «جنایت جنگی فجیع که توسط رژیم غاصب در مقابل دیدگان تمام جهانیان انجام شده است» محکوم کرد و هشدار داد که اسرائیل با «هدف قرار دادن روزنامه‌نگارانی که جنایات و قتل‌عام‌های آن را به جهانیان افشا می‌کنند»، راه را برای مرحله بعدی حمله خود هموار می‌کند. جبهه خلق برای آزادی فلسطین اظهار داشت که قتل روزنامه‌نگاران «نشانه‌ای خطرناک از قصد اشغالگران برای ارتکاب فجیع‌ترین جنایات در غزه» است.

#### دیگران
* : Ministry of Foreign Affairs spokesman  called on the world to "hold [Israel] accountable" after the killing of the five Al Jazeera staff.
* : Prime Minister and Minister for Foreign Affairs Sheikh Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani wrote on social media that the "deliberate targeting of journalists by Israel in the Gaza Strip reveals how these crimes are beyond imagination, amid the inability of the int'l community & its laws to stop this tragedy". He added: "May God have mercy on journalists Anas Al-Sharif, Mohammed Qreiqeh, & their colleagues."
* : A spokesperson for Prime Minister Keir Starmer said that the government was "gravely concerned by the repeated targeting of journalists in Gaza."
* : High Representative of the Union for Foreign Affairs and Security Policy Kaja Kallas called on Israel to "provide clear evidence, in the respect of rule of law" with respect to their allegation that Al-Sharif was a Hamas operative, in order "to avoid targeting of journalists".
* : Secretary-General António Guterres condemned the killing of the journalists and called for an "independent and impartial investigation", according to a statement released by his spokesperson Stéphane Dujarric. UNESCO director-general Audrey Azoulay also condemned the attack, while the United Nations' human rights office described it as violating international law. UNRWA head Philippe Lazzarini said, "The Israeli Army continues to silence voices reporting atrocities from Gaza." UNHCR also issued a statement condemning the killings on X, saying it was "grave breach of international humanitarian law" and called for "immediate, safe & unhindered access to Gaza for all journalists."

## پیامدها
پس از ترور او، بیانیه‌ای از پیش نوشته شده، که به عنوان «آخرین وصیت‌نامه» الشریف توصیف شده است، در حساب کاربری او در توییتر منتشر شد. در بخشی از آن آمده است: «اگر این سخنان به شما رسید، بدانید که اسرائیل در کشتن من و خاموش کردن صدای من موفق شده است.» در این پست، غم و اندوه او از ندیدن بزرگ شدن فرزندانش ابراز شده و شاهد کشته شدن کودکان در غزه توسط بمب‌های اسرائیلی بوده است. این پست با التماس برای «فراموش نکردن غزه» و «فراموش نکردن من در دعاهای خالصانه‌تان برای بخشش و پذیرش» به پایان رسیده است.

صبح روز بعد، مراسم تشییع جنازه پنج روزنامه‌نگار در بیمارستان الشفاء با حضور صدها عزادار برگزار شد و اجساد در ملافه‌های سفید پیچیده شدند. روابط اسرائیل و قطر (کشور میزبان الجزیره) پس از این حمله به تیرگی گرایید.

### تحقیقات
کمیته حمایت از روزنامه‌نگاران اعلام کرد که اسرائیل هیچ «مدرک معتبری» برای اثبات این اتهام که الشریف از عوامل حماس بوده، ارائه نکرده است. الجزیره و ناظران رسانه‌ای، اسرائیل را به استفاده از ادعاهای اثبات نشده برای توجیه این قتل متهم کردند، تاکتیکی که کمیته حمایت از روزنامه‌نگاران آن را «کارزار لکه‌دار کردن» برای «» برای هدف قرار دادن روزنامه‌نگاران توصیف کرد. فقدان شفافیت و الگوی مرگ روزنامه‌نگاران، درخواست‌ها برای تحقیقات مستقل در مورد این حمله را افزایش داده است. پیش از این از دیوان کیفری بین‌المللی خواسته شده بود تا حملات به روزنامه‌نگاران در غزه را به عنوان جنایات جنگی بالقوه بررسی کند، اما از زمان قتل الشریف، هیچ تحقیق خاصی در مورد قتل او تأیید نشده است.

چهار روز پس از ترور الشریف در ۱۴ اوت ۲۰۲۵، مجلات خبری اسرائیلی +۹۷۲ و لوکال کال فاش کردند که ارتش اسرائیل واحد خاصی به نام «سلول مشروعیت‌بخشی» را اداره می‌کند که وظیفه آن یافتن شواهدی است که می‌تواند برای ارتباط دادن روزنامه‌نگاران از جمله الشریف به حماس استفاده شود تا قتل آنها را برای اهداف روابط عمومی توجیه کند.

بنیاد هند رجب و مرکز حقوق بشر فلسطین اعلام کرده‌اند که در مورد حمله‌ای که منجر به کشته شدن الشریف شد، به دیوان کیفری بین‌المللی شکایت خواهند کرد. آنها افراد حاضر در سلسله مراتب فرماندهی که در این حمله دست داشتند را به جنایات جنگی و نسل‌کشی متهم می‌کنند. متهمان شامل ایال زمیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، تومر بار، فرمانده نیروی هوایی و آویخای ادرعی، سخنگوی عرب زبان ارتش اسرائیل هستند.

## جستارهای وابسته

* فهرست خبرنگاران کشته‌شده در جنگ غزه
* جنایات جنگی در جنگ غزه

## منابع

رده:ترورهای هدفمند اسرائیل
رده:جنایت‌های جنگی اسرائیل در جنگ غزه
رده:شبکه تلویزیونی الجزیره
رده:کشتارهای فراقضایی توسط ارتش اسرائیل
رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:نوار غزه در ۲۰۲۵ (میلادی)