ترابری در ایتالیا

زیرساخت‌های ترابری در کشور ایتالیا توسعه پیدا کرده‌اند. گستردگی شبکه ریلی این کشور با بیش از ۱۶٬۷۰۰ کیلومتر طول، به‌ویژه در مناطق شمالی، قابل‌توجه است. این شبکه شامل خطوط قطار تندرو می‌شود که شهرهای بزرگ ایتالیا را از ناپل تا میلان و تورین به هم وصل می‌کند. خط پرسرعت فلورانس– رم نخستین مسیر قطار تندرو در اروپا بود که بخش عمده‌ای از آن در سال ۱۹۷۷ راه‌اندازی شد. در ایتالیا، به‌ازای حدود ۲٬۵۰۰ نفر جمعیت، یک کیلومتر خط ریلی در محدوده‌ای به مساحت ۱۲٫۵ کیلومتر مربع کشیده شده. این شاخص ایتالیا را در جایگاه سیزدهمین شبکه ریلی بزرگ جهان قرار می‌دهد. بهره‌برداری از قطارها بر عهده شرکت راه‌آهن دولتی ایتالیا است؛ در حالی‌که مدیریت خطوط ریلی و زیرساخت‌های آن زیر نظر سازمان شبکه راه‌آهن ایتالیا است. بهره‌برداری از قطارها بر عهده شرکت راه‌آهن دولتی ایتالیا است، در حالی‌که مدیریت خطوط ریلی و زیرساخت‌های آن توسط سازمان شبکه راه‌آهن ایتالیا انجام می‌شود.

ایتالیا یکی از گسترده‌ترین شبکه جاده‌های آسفالت را در جهان دارد که طول آن به حدود ۴۸۷٬۷۰۰ کیلومتر می‌رسد. این شبکه شامل آزادراه‌هایی به طول بیش از ۷٬۰۰۰ کیلومتر است که بیشتر آن‌ها عوارضی دارند و همچنین جاده‌های ملی و محلی را در بر می‌گیرد. ایتالیا نخستین کشوری بود که بزرگراه‌های مخصوص وسایل نقلیه موتوری و تردد سریع، موسوم به اتوبان، ساخت. اولین بزرگراه جهان با نام اتوبان دریاچه‌ها که شهر میلان را به دریاچه کومو و دریاچه ماجیوره وصل می‌کرد، توسط مهندس پیِرو پوریچلی طراحی و در سال ۱۹۲۴ افتتاح شد. این مسیر اکنون بخشی از بزرگراه‌های آ-۸ و آ-۹ محسوب می‌شود. شبکه اتوبان‌های دولتی ایتالیا حدود ۲۵٬۰۰۰ کیلومتر طول دارند که ریشه برخی از مسیرهای آن به جاده‌های روم باستان برمی‌گردد؛ مانند اتوبان دولتی ۷ ویا آپیا که تا حد زیادی مسیر یک جاده تاریخی به نام جاده آپیا را دنبال می‌کند.

ایتالیا از نظر تعداد مسافران هوایی، جایگاه پنجم اروپا را دارد. در سال ۲۰۱۱، حدود ۱۴۸ میلیون نفر از طریق خطوط هوایی این کشور سفر کردند که تقریباً ۱۰٪ از کل مسافران هوایی اروپا را شامل می‌شد. ایتالیا تا سال ۲۰۱۲ از ۱۳۰ مرکز فرودگاهی فعال برخوردار بود که از میان آن‌ها، فرودگاه بین‌المللی مالپنسا در میلان و فرودگاه بین‌المللی لئوناردو داوینچی در رم به‌عنوان دو قطب شرکت‌های هواپیمایی شناخته می‌شوند. از اکتبر ۲۰۲۱، شرکت هواپیمایی ایتا ایرویز به‌عنوان حامل پرچم رسمی ایتالیا فعالیت خود را آغاز کرد. این شرکت پس از ورشکستگی آلیتالیا، توانست مالکیت برند، کد رسمی بلیت‌فروشی و بسیاری از دارایی‌های آن را در اختیار بگیرد. علاوه بر آن، ایتالیا میزبان شرکت‌های هواپیمایی منطقه‌ای مانند ایر دولومیتی، خطوط ارزان‌قیمت و شرکت‌های چارتر و تفریحی نظیر نئوس (شرکت هواپیمایی)، بلو پاناروما ایرلاینز و میسترال ایر است. در حوزه ترابری بار هوایی نیز شرکت‌های ایتا ایرویز و کارگولوکس ایتالیا از فعال‌ترین مراکز به‌شمار می‌روند.

به‌دلیل وجود خط ساحلی طولانی، ایتالیا از چندین بندر فعال برای جابه‌جایی کالا و مسافر برخوردار شده است. در سال ۲۰۰۴، این کشور ۴۳ بندر بزرگ داشت که بندر جنوا بزرگ‌ترین بندر آن و سومین بندر پرتردد دریای مدیترانه از نظر حجم بار بود. با رشد اهمیت مسیر دریایی جاده ابریشم و ارتباط آن با آسیا و شرق آفریقا، نقش بندرهای ایتالیا در اتصال اروپای شرقی اروپای مرکزی به این مناطق پررنگ‌تر شده‌اند. در سال‌های اخیر، تجارت کالا به‌تدریج از بندرهای شمالی اروپا به سمت بندرهای مدیترانه‌ای در حال حرکت است؛ چرا که این مسیرها هم در زمان صرفه‌جویی می‌کنند و هم از نظر زیست‌محیطی مقرون‌به‌صرفه‌تر هستند. در این میان، بندر آب عمیق شهر تریسته که در شمالی‌ترین نقطه دریای مدیترانه قرار دارد، به‌طور ویژه مورد توجه سرمایه‌گذاران ایتالیایی، آسیایی و اروپایی قرار گرفته است. همچنین، شبکه‌های ترابری ایتالیا به‌طور کامل در چارچوب شبکه ترابری ترانس‌اروپایی ادغام شده‌اند و نقش مهمی در اتصال مناطق ایفا می‌کنند.

## خطوط ریلی
[بندانگشتی|250px|قطار تندرو پیکان قرمز متعلق به [راه‌آهن دولتی ایتالیا که در ایستگاه راه‌آهن مرکزی میلان تردد می‌کند، با سرعت حداکثر ۴۰۰ کیلومتر در ساعت، یکی از سریع‌ترین قطارهای اروپا به‌شمار می‌رود.]]

ایتالیا از شبکه ریلی گسترده‌ای برخوردار است؛ به‌ویژه در مناطق شمالی کشور. این شبکه شامل خطوط قطار تندرو می‌شود که شهرهای بزرگ را از ناپل گرفته تا میلان و تورین به هم وصل می‌کند. بر اساس آمار، به‌ازای حدود ۲٬۵۰۰ نفر جمعیت، یک کیلومتر خط ریلی در محدوده‌ای به مساحت ۱۲٫۵ کیلومتر مربع کشیده شده. این شاخص ایتالیا را در جایگاه سیزدهمین صاحب شبکه‌های ریلی جهان قرار داده است. این کشور همچنین ۱۱ گذرگاه ریلی مرزی از میان رشته‌کوه‌های آلپ دارد که آن را به کشورهای همسایه متصل می‌کند.

قطارهای تندرو در ایتالیا به سه دسته تقسیم می‌شوند: پیکان قرمز که با سرعت حداکثر ۳۰۰ کیلومتر در ساعت روی خطوط اختصاصی حرکت می‌کند؛ پیکان نقره‌ای که با سرعت حداکثر ۲۵۰ کیلومتر در ساعت، هم روی خطوط تندرو و هم روی خطوط اصلی تردد دارد؛ پیکان سفید که با سرعت حداکثر ۲۰۰ کیلومتر در ساعت، در مسیرهای منطقه‌ای با خطوط تندرو حرکت می‌کند.

## ترابری تندرو
### مترو
متروی رم، سامانه ترابری تندرو شهری است که در شهر رم، ایتالیا فعالیت می‌کند. این شبکه در سال ۱۹۵۵ راه‌اندازی شد و به‌عنوان قدیمی‌ترین مترو در کشور شناخته می‌شود. متروی رم شامل سه خط اصلی است: خط نارنجی، خط آبی و خط سبز که در مجموع یک مسیر ۶۰ کیلومتری را پوشش می‌دهند و به ۷۳ ایستگاه خدمات‌رسانی می‌کنند. این شبکه روزانه حدود ۸۲۰٬۰۰۰ مسافر را جابه‌جا می‌کند و حجم سالانه تردد آن به حدود ۳۲۰ میلیون نفر می‌رسد.

## جاده‌ها
جاده‌ها یکی از اساسی‌ترین شیوه‌های ترابری در کشور ایتالیا به‌شمار می‌روند. طبقه‌بندی جاده‌های این کشور بر اساس قوانین راهنمایی و رانندگی ایتالیا انجام می‌شود و شامل جنبه‌های فنی و اداری است. نام‌گذاری خیابان‌ها نیز تا حد زیادی بر اساس همین طبقه‌بندی است. شبکه جاده‌های آسفالت ایتالیا بسیار توسعه‌یافته و گسترده است.

ایتالیا از جمله کشورهایی است که بیشترین تعداد خودرو را به ازای هر نفر دارد؛ به‌طوری‌که در سال ۲۰۱۰، به ازای هر ۱٬۰۰۰ نفر، حدود ۶۹۰ خودرو ثبت شده بود. مجموع طول جاده‌های آسفالت‌شده در این کشور به ۴۸۷٬۷۰۰ کیلومتر می‌رسد که از این میان، ۷٬۰۱۶ کیلومتر آن آزادراه‌هایی هستند با محدودیت سرعت ۱۳۰ کیلومتر در ساعت. از سال ۲۰۰۹، امکان افزایش این محدودیت تا ۱۵۰ کیلومتر در ساعت نیز در نظر گرفته شده است. در مناطق شهری، سرعت مجاز معمولاً ۵۰ کیلومتر در ساعت است و در برخی موارد به ۳۰ کیلومتر در ساعت کاهش می‌یابد.

طرح احداث پل تنگهٔ مسینا در ماه اوت ۲۰۲۵ تصویب شد. این پل قرار است منطقه کالابریا را به جزیره سیسیل وصل کند. افتتاح این پل در سال ۲۰۳۲، آن را به طولانی‌ترین پل معلق جهان تبدیل خواهد کرد.

## آبراه‌ها
[بندانگشتی|250px|انتقال خودرو با کشتی در طول [دریاچه ماجیوره، از وربنیا (در منطقه پیه‌مونته) به لاونو-مومبلو (در منطقه لمباردی). در پس‌زمینه، رشته‌کوه مونته روزا و شهر وربنیا دیده می‌شوند.]]

ایتالیا از ۲٬۴۰۰ کیلومتر مسیر آبی قابل کشتیرانی برخوردار است که برای انواع ترابری تجاری مورد استفاده قرار می‌گیرند. هرچند ارزش کلی این مسیرها در مقایسه با سایر زیرساخت‌های ترابری این کشور محدود و کم‌اهمیت تلقی می‌شود.

## بندرها و لنگرگاه‌ها
ایتالیا برای قرن‌ها مقصد نهایی مسیر تاریخی جاده ابریشم بوده است. به‌ویژه با احداث کانال سوئز در قرن نوزدهم، تجارت دریایی با شرق آفریقا و آسیا به‌طور چشمگیری افزایش یافت. با پایان جنگ سرد و گسترش یکپارچگی اروپا، روابط تجاری که در قرن بیستم بارها دچار وقفه شده بودند، بار دیگر رونق گرفته‌اند.

به‌دلیل برخورداری از خط ساحلی طولانی، ایتالیا دارای تعداد زیادی بندر فعال برای ترابری کالا و مسافر است. در سال ۲۰۰۴، این کشور ۴۳ بندر بزرگ داشت که بندر جنوا بزرگ‌ترین بندر آن و سومین بندر پرتردد دریای مدیترانه از نظر حجم بار بود.

## ترابری هوایی
شرکت هواپیمایی ایتا ایرویز از اکتبر سال ۲۰۲۱ به‌عنوان حامل پرچم رسمی ایتالیا فعالیت خود را آغاز کرده است. این شرکت پس از ورشکستگی آلیتالیا توانست مالکیت برند، کد رسمی بلیت‌فروشی و بسیاری از دارایی‌های آن را در اختیار بگیرد. طبق آمار همان سال، ایتا ایرویز به ۴۴ مقصد خدمات پروازی ارائه می‌داد و همچنین اداره شرکت منطقه‌ای سابق آلیتالیا سیتی‌لاینر را نیز بر عهده داشت.

علاوه بر این، ایتالیا میزبان شرکت‌های هواپیمایی منطقه‌ای مانند ایر دولومیتی، خطوط هوایی ارزان‌قیمت و شرکت‌های چارتر و تفریحی نظیر نئوس (شرکت هواپیمایی)، بلو پاناروما ایرلاینز و میسترال ایر است. در حوزه ترابری هوایی بار نیز شرکت‌های ایتا ایرویز و کارگولوکس ایتالیا از فعال‌ترین مراکز به‌شمار می‌روند. ایتالیا تا سال ۲۰۱۲ از ۱۳۰ مرکز فرودگاهی فعال برخوردار بود که از میان آن‌ها، فرودگاه بین‌المللی مالپنسا در میلان و فرودگاه بین‌المللی لئوناردو داوینچی در رم به‌عنوان دو قطب شرکت‌های هواپیمایی شناخته می‌شوند.

## ترامواها و اتوبوس‌های درون و برون‌شهری
اتوبوس‌های محلی در ایتالیا معمولاً به دو دسته تقسیم می‌شوند: خطوط شهری و خطوط حومه‌ای.

بسیاری از شهرهای ایتالیا دارای شبکه اتوبوس‌های برقی هستند؛ شبکه‌هایی که به‌ویژه در دوران حکومت فاشیستی ایتالیا توسعه یافتند. اگرچه بسیاری از این شبکه‌ها در اواخر قرن بیستم از رده خارج شدند، اما شماری از شهرهای بزرگ همچنان از این سامانه استفاده می‌کنند یا شبکه‌های جدیدی راه‌اندازی کرده‌اند. از جمله این شهرها می‌توان به آنکونا، آولینو، بولونیا، کالیاری، کیتی، جنوا، لا اسپتزیا، لچه، میلان، مودنا، ناپل، پارما، ریمینی، رم و سانرمو اشاره کرد.

## منابع

رده:مقاله‌های ایجادشده توسط ایجادگر