روابط اسرائیل و مکزیک

**روابط اسرائیل و مکزیک** به مناسبات دیپلماتیک دوجانبه میان اسرائیل و مکزیک اشاره دارد. این دو کشور در سال ۱۹۵۲ میلادی روابط دیپلماتیک رسمی برقرار کردند. هر دو کشور عضو سازمان ملل متحد، سازمان همکاری و توسعه اقتصادی و سازمان تجارت جهانی هستند.

روابط دو کشور در طول دهه‌ها فراز و نشیب‌هایی داشته‌است؛ از تنش‌های ناشی از رأی‌گیری‌های سازمان ملل در دهه ۱۹۷۰ گرفته تا گسترش همکاری‌های نظامی، تجاری و فناورانه در سده بیست‌ویکم. در سال ۲۰۰۰ پیمان تجارت آزاد میان دو کشور امضا شد و در سال ۲۰۲۳ حجم تجارت دوجانبه به ۱٫۲ میلیارد دلار رسید.

## پیشینه
### سده بیستم

در جریان تقسیم فلسطین در نوامبر ۱۹۴۷، مکزیک یکی از ده کشوری بود که از رأی دادن به طرح تقسیم خودداری کرد. مکزیک در ژانویه ۱۹۴۹ اسرائیل را به رسمیت شناخت و در ۱ ژوئیه ۱۹۵۲ دو کشور روابط دیپلماتیک رسمی برقرار کردند. پس از آن هر دو کشور در پایتخت‌های یکدیگر سفارت گشودند و مکزیک سفارت خود را در تل‌آویو در سال ۱۹۵۹ افتتاح کرد. در همان سال گلدا مئیر، وزیر امور خارجه اسرائیل، از مکزیک دیدار کرد.

در سال ۱۹۷۵ رئیس‌جمهور مکزیک لوئیس اچوریا سفری رسمی به اسرائیل انجام داد. در همان سال، در بحبوحه جنگ سرد، مجمع عمومی سازمان ملل متحد با حمایت کشورهای عربی، بلوک شوروی و جنبش عدم تعهد قطعنامه ۳۳۷۹ را تصویب کرد که صهیونیسم را شکلی از نژادپرستی همسنگ آپارتاید آفریقای جنوبی می‌دانست (۷۲ رأی موافق، ۳۵ مخالف و ۳۲ ممتنع). این قطعنامه اعلامی و غیرالزام‌آور بود. رأی‌گیری بلوکی کشورهای عربی، سوسیالیست و غیرمتعهد اکثریتی در سازمان ملل پدیدآورده بود که به‌طور منظم اسرائیل را در قطعنامه‌هایی همچون ۳۰۸۹، ۳۲۱۰، ۳۲۳۶ و ۴۰/۳۲ محکوم می‌کرد. این قطعنامه در چارچوب سیاست‌های به‌اصطلاح «جهان‌سوم‌گرایی» اچوریا نیز قابل فهم بود؛ وی از «کنفرانس جهانی سال بین‌المللی زن» (۱۹۷۵) به‌عنوان سکویی برای تقویت جایگاه خود در جنبش عدم تعهد و پیگیری مقام دبیرکلی سازمان ملل بهره جست. این رویکرد به تحریم گردشگری مکزیک از سوی جامعه یهودی آمریکا انجامید که تنش‌های داخلی و خارجی سیاست‌های اچوریا را آشکار ساخت.

قطعنامه ۸۶/۴۶ مجمع عمومی سازمان ملل در ۱۶ دسامبر ۱۹۹۱ با ۱۱۱ رأی موافق، ۲۵ مخالف و ۱۳ ممتنع قطعنامه ۳۳۷۹ را لغو کرد.

در سال ۱۹۷۷ رئیس‌جمهور اسرائیل افاریم کاتزیر از مکزیک دیدار و با رئیس‌جمهور خوزه لوپز پورتیو دیدار کرد.

### سده بیست‌ویکم

در سال ۲۰۰۰ رئیس‌جمهور مکزیک ارنستو سدیو سفری رسمی به اسرائیل انجام داد. در این سفر وی با رئیس‌جمهور اسرائیل عزر وایزمن دیدار کرد و دو رهبر پیمان تجارت آزاد میان دو کشور را امضا کردند.

در سال ۲۰۰۱ سالوادور اسمکه، سرهنگ بازنشسته نیروهای دفاعی اسرائیل، در داخل مجلس نمایندگان مکزیک با دو سلاح، مواد منفجره و تجهیزات دیگر دستگیر شد و به تلاش برای حمله به قوه مقننه متهم گردید.

در طول سال‌ها همکاری نظامی میان دو کشور افزایش یافته‌است. در سال ۲۰۰۸ مکزیک ۲۱۰ میلیون دلار تجهیزات نظامی از اسرائیل خریداری کرد. همچنین مبادلات فرهنگی و گردشگری متعددی میان دو کشور صورت گرفته‌است. در سال ۲۰۱۳ شهروندان مکزیکی یکی از بزرگ‌ترین گروه‌های گردشگری و زیارتی بازدیدکننده از اسرائیل بودند. در اکتبر ۲۰۱۳ کنگره مکزیک بخشی در ساختمان خود را به «دوستی مکزیک-اسرائیل» اختصاص داد.

در سپتامبر ۲۰۱۶ رئیس‌جمهور مکزیک انریکه پنیا نیتو در مراسم تشییع رئیس‌جمهور پیشین اسرائیل شیمون پرز در آرامگاه ملی کوه هرتسل در بیت‌المقدس شرکت کرد. وی در این سفر با کلاودیا رویس ماسیئو وزیر امور خارجه مکزیک و اعضای جامعه یهودی مکزیک همراه بود.

در ۱۳ سپتامبر ۲۰۱۷ نخست‌وزیر اسرائیل بنیامین نتانیاهو در سفری رسمی سه‌روزه به مکزیک با رئیس‌جمهور انریکه پنیا نیتو و اعضای جامعه یهودی-مکزیکی دیدار کرد. نتانیاهو نخستین نخست‌وزیر اسرائیل بود که از مکزیک و آمریکای لاتین دیدار می‌کرد. روابط دو کشور پیش از این سفر اندکی تنش‌آمیز شده بود، زیرا نتانیاهو در ژانویه ۲۰۱۷ در توییتر از طرح رئیس‌جمهور آمریکا دونالد ترامپ برای ساخت دیوار مرزی میان مکزیک و ایالات متحده حمایت کرده بود. چند روز پیش از سفر نتانیاهو، اسرائید کمک‌های بشردوستانه به مناطق زلزله‌زده ایالت‌های چیاپاس و اوآخاکا ارسال کرد؛ پس از آنکه زلزله‌ای ۸٫۱ ریشتری در ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ این منطقه را لرزاند. در جریان این سفر دو کشور توافق‌نامه‌هایی در زمینه هوانوردی (با هدف برقراری پروازهای مستقیم)، همکاری بین‌المللی برای توسعه (با تمرکز بر آب، کشاورزی و نوآوری) و فضا (زیرساخت حقوقی بهره‌گیری صلح‌آمیز از فضای ماورای جو) امضا کردند.

در نوامبر ۲۰۱۷ وزیر امور خارجه مکزیک لوئیس ویدگارای کاسو تصمیم دولت مکزیک مبنی بر تغییر رویکرد رأی‌گیری در سازمان ملل و دیگر سازمان‌های بین‌المللی دربارهٔ قطعنامه‌های مرتبط با اسرائیل را به دولت اسرائیل ابلاغ کرد. پس از کمک‌رسانی اسرائیل به مکزیک در پی زلزله، دولت مکزیک به حمایت از مواضع اسرائیل یا رأی ممتنع در رأی‌گیری‌ها گرایش یافت.

در ژوئیه ۲۰۲۲ دو کشور هفتادمین سالگرد روابط دیپلماتیک را جشن گرفتند. اسرائیل به این مناسبت تمبری یادبود منتشر کرد و مکزیک نمایشگاهی یادبود از روابط دو کشور در مؤسسه ماتیاس رومرو برپا کرد.

در سال ۲۰۲۳ آشکار شد که مکزیک «نخستین و پرکارترین» کاربر سامانه جاسوس‌افزار پگاسوس ساخت اسرائیل بوده‌است.

در اکتبر ۲۰۲۳ پس از حمله حماس به اسرائیل و پاسخ نظامی اسرائیل، مکزیک حملات حماس را محکوم کرد. در جریان درگیری پسین مکزیک در مقایسه با دیگر کشورهای آمریکای لاتین مانند کلمبیا و شیلی موضعی میانه‌روتر اتخاذ کرد و ضمن خواستار آتش‌بس شدن، تعهد خود به باز نگه داشتن سفارتش در اسرائیل را اعلام نمود. در ۱۸ ژانویه ۲۰۲۴ مکزیک از بررسی جنایات جنگی اسرائیل در غزه توسط دیوان بین‌المللی کیفری حمایت کرد.

## دیدارهای سطح بالا
### دیدارهای مقامات اسرائیلی از مکزیک
* وزیر امور خارجه گلدا مئیر (۱۹۵۹)
* وزیر امور خارجه ایگال آلون (۱۹۷۶)
* رئیس‌جمهور افاریم کاتزیر (۱۹۷۷)
* وزیر امور خارجه موشه آرنس (۱۹۹۰)
* وزیر امور خارجه شیمون پرز (۱۹۹۴)
* رئیس‌جمهور موشه کاتساو (۲۰۰۲)
* رئیس‌جمهور شیمون پرز (۲۰۱۳)
* نخست‌وزیر بنیامین نتانیاهو (۲۰۱۷)

### دیدارهای مقامات مکزیکی از اسرائیل
* رئیس‌جمهور لوئیس اچوریا (۱۹۷۵)
* وزیر امور خارجه امیلیو اسکار راباسا میشکین (۱۹۷۵)
* رئیس‌جمهور ارنستو سدیو (۲۰۰۰)
* وزیر امور خارجه روساریو گرین (۲۰۰۰)
* معاون وزیر امور خارجه لوردس آراندا (۲۰۰۹)
* رئیس‌جمهور انریکه پنیا نیتو (۲۰۱۶)
* وزیر امور خارجه کلاودیا رویس ماسیئو (۲۰۱۶)

## نگارخانه

File:Miguel Valdes & Levi Eshkol 1963.jpg|رئیس‌جمهور پیشین مکزیک میگل آلمان والدز با نخست‌وزیر لوی اشکول در اسرائیل، ۱۹۶۳
File:Visita de Estado del señor Shimon Peres, Presidente del Estado de Israel. - 11089233954.jpg|رئیس‌جمهور شیمون پرز و رئیس‌جمهور انریکه پنیا نیتو در مکزیکوسیتی، ۲۰۱۳
File:Visita a Israel para el Funeral de Estado de Shimon Peres (29394201744).jpg|نخست‌وزیر بنیامین نتانیاهو در دیدار با رئیس‌جمهور انریکه پنیا نیتو در بیت‌المقدس، ۲۰۱۶


## توافق‌نامه‌های دوجانبه
دو کشور توافق‌نامه‌های دوجانبه متعددی امضا کرده‌اند، از جمله: توافق‌نامه مبادلات فرهنگی (۱۹۵۹)؛ توافق‌نامه همکاری فنی (۱۹۶۶)؛ توافق‌نامه همکاری گمرکی (۱۹۹۶)؛ توافق‌نامه همکاری در مبارزه با قاچاق و سوءمصرف مواد مخدر و روانگردان و دیگر جرائم سنگین (۱۹۹۷)؛ توافق‌نامه کمک متقابل در امور گمرکی (۱۹۹۸)؛ توافق‌نامه اجتناب از مالیات مضاعف (۱۹۹۹)؛ توافق‌نامه همکاری میان پرومکزیکو و مؤسسه صادرات و همکاری بین‌المللی اسرائیل (۲۰۱۳)؛ توافق‌نامه همکاری در زمینه فناوری‌های آب و مدیریت منابع آبی (۲۰۱۳)؛ توافق‌نامه کمک و همکاری فنی میان کمیسیون ملی آب مکزیک (کوناگوا) و شرکت آب اسرائیل (مکوروت) (۲۰۱۳)؛ یادداشت تفاهم همکاری در اعتبارات صادراتی میان بانکومکست و آشرا (۲۰۱۳)؛ توافق‌نامه همکاری دوجانبه در پژوهش و توسعه صنعتی میان شورای ملی علم و فناوری مکزیک (کوناسیت) و مرکز صنعتی اسرائیل برای پژوهش و توسعه (۲۰۱۴)؛ و توافق‌نامه‌هایی در زمینه همکاری بین‌المللی برای توسعه، خدمات هوایی و بهره‌برداری صلح‌آمیز از فضای ماورای جو (۲۰۱۷).

## بازرگانی
در ۶ مارس ۲۰۰۰ دو کشور پیمان تجارت آزاد امضا کردند. در سال ۲۰۲۳ حجم تجارت دوجانبه میان اسرائیل و مکزیک به ۱٫۲ میلیارد دلار رسید. صادرات اصلی اسرائیل به مکزیک دربرمی‌گیرد: مدارهای الکترونیکی و یکپارچه، باتری، قطعات ماشین‌آلات، محصولات شیمیایی، ابزار پزشکی، سازه‌های پیش‌ساخته، الماس و میوه. صادرات مکزیک به اسرائیل نیز شامل دستگاه‌های پردازش داده، تلفن و تلفن همراه، خودرو و دیگر وسایل نقلیه، آهن و فولاد، محصولات شیمیایی، میوه و دیگر فرآورده‌های خوراکی می‌شود. شرکت‌های چندملیتی مکزیکی همچون آلتوس هورنوس دی مکزیکو، گروپو بیمبو، سمکس، اوربیا و راسینی (و دیگران) در اسرائیل فعالیت دارند.

## نمایندگی‌های دیپلماتیک
*  سفارتخانه‌ای در مکزیکوسیتی دارد.
*  سفارتخانه‌ای در تل‌آویو دارد.

## شهرهای خواهرخوانده
* مکزیکوسیتی و تل‌آویو از ۱ سپتامبر ۲۰۰۸ خواهرخوانده‌اند.
* آکاپولکو، گررو و ایلات از ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۷ خواهرخوانده‌اند.

## جستارهای وابسته
* پیشینه یهودیان در مکزیک
* مهاجرت مکزیکی‌ها به اسرائیل

## منابع

* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* وبگاه سفارت اسرائیل در مکزیکوسیتی
* وبگاه سفارت مکزیک در تل‌آویو

رده:روابط اسرائیل و مکزیک
رده:روابط دوجانبه اسرائیل
رده:روابط دوجانبه مکزیک
رده:تاریخ یهودیان مکزیک