مارتون بوکووی

**مارتون بوکووی**  (۱۰ دسامبر ۱۹۰۳ – ۲ فوریه ۱۹۸۵) بازیکن و مربی فوتبال مجارستانی بود. پس از بازی برای تیم‌های فرنتس‌واروش، ست و تیم ملی مجارستان، به مربیگری روی آورد، که مهم‌ترین آنها مربیگری در گراجانسکی زاگرب، ام‌تی‌کی بوداپست و تیم ملی فوتبال مجارستان بود. او به همراه بلا گوتمن و گوستاو شبش، سه مربی نوآور مجارستانی را تشکیل دادند که پیشگام سیستم ۴-۲-۴ بودند.

## دوران بازی و مربیگری
بوکووی دوران مربیگری خود را در سال ۱۹۳۵ با گراجانسکی زاگرب آغاز کرد و این باشگاه را به دو عنوان قهرمانی در لیگ یوگسلاوی و دو عنوان قهرمانی در لیگ کرواسی رساند. پس از جنگ جهانی دوم، گراجانسکی منحل و با دینامو زاگرب جایگزین شد و بوکووی به عنوان سرمربی در باشگاه جدید باقی ماند. در سال ۱۹۴۷ بوکووی به عنوان سرمربی بوداپست منصوب شد. در سال ۱۹۴۹، زمانی که مجارستان به یک کشور کمونیستی تبدیل شد، بوداپست توسط پلیس مخفی سازمان امنیت کشور تصرف شد و پس از آن، این باشگاه با نام تکستیلس اس‌ای شناخته شد. سپس آنها به باستا اس‌ای، سپس وروش لوبوگو اس‌ای و در نهایت به نام ام‌تی‌کی بوداپست بازگشتند. علیرغم این آشفتگی، دهه ۱۹۵۰ دوران موفقی را برای باشگاه بود و با تیمی متشکل از پیتر پالوتاش، ناندور هیدگ‌کوتی، میهای لانتوش و یوژف زاکاریاش، بوکووی تیمش را به سه عنوان قهرمانی لیگ دسته اول فوتبال مجارستان و یک جام حذفی فوتبال مجارستان رساند. &#x5B; *[[ویکی‌پدیا:نیازمند منبع|<span title="This claim needs references to reliable sources. (سپتامبر ۲۰۲۰)">نیازمند منبع</span>]]* &#x5D;

بوکووی در المپیاکوس به اسطوره‌ای برای هواداران تبدیل شد و با کسب ۱۲ قهرمانی متوالی، تاریخ فوتبال یونان را رقم زد. او المپیاکوس را متحول کرد و بازیکنان جوان زیادی را برای یونان پرورش داد. در نهایت، پس از کسب نتایج ضعیف در فصل ۶۸–۱۹۶۷، مجبور به ترک باشگاه شد، اما دلیل اصلی آن رژیم نظامی حاکم بر این تیم بود که به عنوان کمونیست شناخته می‌شد. او در ۱۲ دسامبر ۱۹۶۷ مجبور به استعفا شد و در ۲۱ دسامبر ۱۹۶۷ به همراه دستیارش میهای لانتوش، یونان را ترک کرد.

بوکووی همچنین نقش مهمی در موفقیت تیم افسانه‌ای مجارستان، معروف به ''«مجارهای قدرتمند»''، ایفا کرد. بوکووی که در بوداپست به همراه پیتر پالوتاش و ناندور هیدگ‌کوتی کار می‌کرد، سیستم حیاتی ۴-۲-۴ را توسعه داد که بعدها توسط گوستاو شبش، سرمربی تیم ملی، اتخاذ و توسط بلا گوتمن به برزیل صادر شد. این سیستم شامل استفاده از پالوتاش یا هیدگ‌کوتی به عنوان یک *مهاجم مرکزی در عمق زمین* بود. در سال ۱۹۵۳، هیدگ‌کوتی از این موقعیت به خوبی استفاده کرد و در پیروزی ۶–۳ مجارستان مقابل انگلیس در ورزشگاه ومبلی، هت‌تریک کرد. در دوران «*مجارهای قدرتمند»*، بوکووی همچنین به عنوان دستیار شبش کار کرد و در مارس ۱۹۵۶، هنگامی که شبش از سمت سرمربیگری تیم ملی برکنار شد، جانشین او شد. در ۲۳ سپتامبر ۱۹۵۶، او هدایت مجارستانی را بر عهده داشت که در ترکیبش دیولا گروشیچ، یوژف بوژیک، شاندور کوچیش، ناندور هیدگ‌کوتی، فرانس پوشکاش و زولتان تسیبور قرار داشت. در سایه مربیگری او، مجارها اتحاد جماهیر شوروی را با نتیجه ۱–۰ در ''ورزشگاه لنین'' شکست دادند و اولین شکست اتحاد جماهیر شوروی در خانه‌اش را رقم زدند.

## افتخارات
### بازیکن
**ست**
* **قهرمانی [[لیگ ۱]]: ۱**
** ۱۹۳۴
* **قهرمانی [[جام حذفی فوتبال فرانسه]]: ۱**
** ۱۹۳۴

**فرنتس‌واروش**
* **قهرمانی [[لیگ دسته اول فوتبال مجارستان]]: ۴**
** ۱۹۲۶، ۱۹۲۷، ۱۹۲۸، ۱۹۳۲
* **قهرمانی [[جام حذفی فوتبال مجارستان|جام حذفی مجارستان]]: ۳**
** ۱۹۲۷، ۱۹۲۸، ۱۹۳۳
* **قهرمانی [[جام میتروپا]]: ۱**
** ۱۹۲۸

### مربی
**گراژانسکی زاگرب**
* **[[لیگ دسته اول فوتبال یوگسلاوی|قهرمانی لیگ دسته اول فوتبال یوگسلاوی]]: ۲**
** ۱۹۳۷، ۱۹۴۰
* **قهرمانی [[لیگ فوتبال کرواسی]]: ۱**
** ۱۹۴۳

**ام‌تی‌کی بوداپست**
* **[[لیگ دسته اول فوتبال مجارستان|قهرمانی لیگ دسته اول فوتبال مجارستان]]: ۳**
** ۱۹۵۱، ۱۹۵۳، ۱۹۵۸
* **قهرمانی [[جام حذفی فوتبال مجارستان]]: ۱**
** ۱۹۵۲

**باشگاه فوتبال المپیاکوس**
* **قهرمانی [[سوپر لیگ فوتبال یونان]]: ۲**
** ۱۹۶۶، ۱۹۶۷

## منابع


* *پشت پرده - سفر در فوتبال اروپای شرقی*: جاناتان ویلسون (2006) پشت پرده: سفر در فوتبال اروپای شرقی


## پیوند به بیرون
* فهرست بازیکنان بین‌المللی مجارستان
* ''پوشکاش در مورد پوشکاش'' روگان تیلور و کلارا جمریچ (۱۹۹۸)
* مربیان تیم ملی فوتبال مجارستان
* مجارستان در برابر اتحاد جماهیر شوروی، ۱۹۵۶

رده:بازیکنان باشگاه آ.اس. رم
رده:بازیکنان باشگاه فرنتس‌واروش
رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال مجارستان
رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل مجارستان
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن اهل مجارستان
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در ایتالیا
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در فرانسه
رده:بازیکنان لیگ ۱ فوتبال فرانسه
رده:درگذشتگان ۱۹۸۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۰۳ (میلادی)
رده:مدافعان مرد فوتبال
رده:مربیان باشگاه اوی‌پشت
رده:مربیان باشگاه دینامو زاگرب
رده:مربیان باشگاه فوتبال المپیاکوس
رده:مربیان تیم ملی فوتبال مجارستان
رده:مربیان فوتبال اهل مجارستان
رده:مربیان فوتبال دور از وطن اهل مجارستان
رده:مربیان فوتبال دور از وطن در یوگسلاوی
رده:مربیان فوتبال دور از وطن در یونان