مکس فابیانی

**مکس فابیانی** (;  – ) یک معمار ایتالیایی بود که در روستای کوبدیلی در نزدیکی شانجل در فلات کارست، شهرستان گوریزیا و گرادیسکا، در اسلوونی امروزی متولد شد. او به همراه سیریل متد کوخ و ایوان وانکاش، سبک معماری جدایی وین (نوعی هنر نو) را در اسلوونی معرفی کردند.

## زندگی
فابیانی فرزند آنتونیو فابیانی، یک لاتیفوندیست فریولیایی از پائولارو با تبار برگاماسک، و شارلوت فون کوفلر، یک اشراف‌زاده تریستینی با اصالت تیرولی بود. او در یک محیط سه زبانه جهان وطنی بزرگ شد: علاوه بر ایتالیایی، زبان خانواده‌اش، و اسلوونیایی، زبان محیط اجتماعی‌اش، آلمانی را در سنین بسیار کم آموخت.

او از خانواده‌ای ثروتمند بود که می‌توانستند از پس هزینه‌های آموزش خوب برای ۱۴ فرزند خود برآیند. او در کوبدیلی به مدرسه ابتدایی رفت و پس از هفت سال به مدرسه رئال‌شوله آلمانی و اسلوونیایی در لیوبلیانا رفت، جایی که پس از هفت سال بهترین دانش‌آموز کلاس بود. او بعداً به وین نقل مکان کرد و در آنجا در دوره‌های معماری دانشگاه فنی وین شرکت کرد. پس از اخذ مدرک خود در سال ۱۸۸۹، بورسیه تحصیلی به او این امکان را داد که به مدت سه سال (۱۸۹۲–۱۸۹۴) به آسیای صغیر و بیشتر اروپا سفر کند. او متأهل و دارای دو فرزند بود؛ پسرش لورنزو فابیانی (۱۹۰۷–۱۹۷۳) یک متخصص کشاورزی و روزنامه‌نگار و یک ضد فاشیست شناخته شده بود.

در سال ۱۹۱۷، فابیانی به عنوان استاد دانشگاه وین منصوب شد و در سال ۱۹۱۹ یکی از شاگردانش، ایوان وورنیک، به او پیشنهاد تدریس در دانشگاه تازه تأسیس لیوبلیانا را داد. با این حال، فابیانی این پیشنهاد را رد کرد، از سمت تدریس در وین استعفا داد و تصمیم گرفت در گوریزیا، که به پادشاهی ایتالیا ضمیمه شده بود، ساکن شود و بدین ترتیب شهروند ایتالیا شد.

در ۱۵ مه ۱۹۲۱ - کمتر از یک سال پس از آتش زدن تالار ملی اسلوونی در تریسته توسط فاشیست‌های ایتالیایی، که او طراحی کرده بود - فابیانی به عضویت جنبش فاشیستی ایتالیا درآمد. دلیل پیوستن او به حزب و فعالیت سیاسی او در سال‌های بعد همچنان نامشخص و بحث‌برانگیز است. در همان زمان پسرش به دلیل فعالیت‌های ضد فاشیستی‌اش زندانی شد.

در اواخر سال ۱۹۳۵، فابیانی (در سن ۷۰ سالگی) نامزدی شهردار روستای زادگاهش، اشتانجل، را پذیرفت. او در طول جنگ جهانی دوم شهردار باقی ماند و با استفاده از دانش زبان آلمانی و آشنایی‌های فرهنگی خود، سربازان آلمانی را متقاعد کرد که از تخریب روستا جلوگیری کنند. با این وجود، استحکامات تاریخی روستا و قلعه‌ای که خود او در دهه ۱۹۳۰ بازسازی کرده بود، سرانجام در نبرد بین ورماخت و پارتیزان‌های اسلوونیایی ویران شد. خانه او با آرشیو غنی‌اش در کوبدیلی نیز در آتش سوخت.

در سال ۱۹۴۴، فابیانی به گوریزیا بازگشت و تا زمان مرگش در ۱۲ اوت ۱۹۶۲ در آنجا زندگی کرد.

یک داستان نادرست اما گسترده در مورد فابیانی این است که آدولف هیتلر جوان زمانی برای مدت کوتاهی در شرکت معماری او در وین کار می‌کرد. این افسانه توسط هیچ منبعی پشتیبانی نمی‌شود و به نظر می‌رسد که در سال ۱۹۶۶ ساخته شده است.

## آثار
پس از بازگشت به وین، به دعوت شخصی واگنر به استودیوی معمار اتو واگنر پیوست و تا پایان قرن در آنجا ماند. در این دوره، او نه تنها علایق خود را بر طراحی متمرکز کرد، بلکه حرفه خود را به عنوان برنامه‌ریز شهری نیز پرورش داد و با اشتیاق خود را وقف تدریس کرد. اینکه او چقدر بر کتاب واگنر در مورد معماری تأثیر گذاشت، مشخص نیست.

اولین پروژه معماری بزرگ فابیانی، طرح شهری کارنیولان، پایتخت فعلی اسلوونی، لیوبلیانا بود که در اثر زلزله آوریل ۱۸۹۵ لیوبلیانا به شدت آسیب دید. فابیانی در رقابتی با معمار تاریخ‌گراتر، کامیلو سیته، برنده شد و توسط شورای شهر لیوبلیانا به عنوان برنامه‌ریز شهری اصلی انتخاب شد. یکی از دلایل این انتخاب این بود که فابیانی توسط ملی‌گرایان لیبرال اسلوونی به عنوان یک اسلوونیایی در نظر گرفته می‌شد. دلیل دوم این بود که او لیوبلیانا را بهتر از سیته می‌شناخت و طرحی واقعاً خوب و مدرن تهیه کرده بود.

فابیانی با حمایت شخصی شهردار ملی‌گرای لیبرال لیوبلیانا، ایوان هریبار، چندین ساختمان مهم در شهر طراحی کرد، از جمله مدرسه راهنمایی L شکل دخترانه در مجتمع ملادیکا روبروی خیابان پرشرن، که اکنون مقر وزارت امور خارجه اسلوونی است.

باغ فراری در اشتانجل، کارست، اسلوونی
کار او در لیوبلیانا به او کمک کرد تا در سرزمین‌های اسلوونی به خوبی شناخته شود و ملی‌گرایان لیبرال اسلوونی در ساحل اتریش را متقاعد کرد تا طراحی تالارهای ملی در گوریزیا (۱۹۰۳) و در تریسته (۱۹۰۴) را به او بسپارند.

فابیانی همچنین طرح شهری بیلسکو در لهستان را ایجاد کرد. در سال ۱۹۰۲، این دو طرح شهری اولین دکترای افتخاری در زمینه برنامه‌ریزی شهری را توسط دانشگاه وین در اتریش-مجارستان برای او به ارمغان آورد.

در طول دهه ۱۹۲۰، او بازسازی گسترده‌ای از روستاها و برخی بناهای تاریخی را در مناطقی در مسیر جولیان مارچ که در طول جنگ جهانی اول توسط نبردهای ایسونزو ویران شده بودند، هماهنگ کرد.

## منابع

* Bosco Verticale. Morfologia di un bosco verticale (Rizzoli, 2025)
* Transforming Biocities. Progettare spazi urbani ispirati alla natura (Springer, Berlino, 2023)
* Green Obsession. Trees Towards Cities, Humans Towards Forests (Actar, Barcellona, 2021)
* Urbania (Laterza Edizioni, Milano, 2021)
* La Maddalena, recupero dell'ex arsenale militare (Skira, Milano, 2017)
* Bosco Verticale (curato da Action Group & Stefano Boeri Architetti, Action Group srl, Milano, 2017)
* La città scritta. Carlo Aymonino, Vittorio Gregotti, Aldo Rossi, Bernardo Secchi, Giancarlo De Carlo (Quodlibet, Macerata 2016)
* Un bosco verticale (a cura di G. Musante, A. Muzzonigro, Corraini Edizioni, Mantova 2015)
* Fare di più con meno (Il Saggiatore, Milano 2013)
* L'Anticittà (Laterza, Bari, 2011)
* Biomilano (a cura di M. Brunello e S. Pellegrini, Corraini Edizioni, Mantova 2011)
* Milano, Cronache dell'abitare (a cura di Multiplicity.lab, Mondadori, Milano, 2007)
* USE: Uncertain States of Europe (Skira Editore, Milano 2003)
* Mutations (con R. Koolhaas, H. Ulrich Obrist, S. Kwinter, N. Tazi, Actar Barcellona, 2000)
* Sezioni del paesaggio italiano (con G. Basilico, ART&, Udine, 1997)
* Il territorio che cambia. Ambienti, paesaggi e immagini della regione milanese (con A. Lanzani, E. 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی گوریتزیا
رده:ایتالیایی‌های اتریشی‌تبار
رده:درگذشتگان ۱۹۶۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۶۵ (میلادی)
رده:فاشیست‌های اهل ایتالیا
رده:معماران آر نوو
رده:معماران اهل اسلوونی
رده:معماران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایتالیا