چهل‌تکه چینی

بندانگشتی|پارچهٔ چهل‌تکه‌دوزی‌شده چینی، جنس: ابریشم و نخ فلزی؛ قرن ۱۳–۱۴ میلادی.
**چهل‌تکه چینی** نوعی سوزن‌دوزی سنتی چینی است که به‌طور گسترده در هنرهای عامیانه چینی رواج داشته است. در چین، چهل‌تکه هزاران سال است که مورد استفاده قرار می‌گیرد.

وصله‌دوزی چینی با دوختن تکه‌های پارچه به شکل دلخواه برای ایجاد هنر طراحی با موضوع متمایز انجام می‌شود. این تکنیک هنوز در لحاف‌دوزی چینی استفاده می‌شود. برای ساخت وصله‌دوزی از ابریشم یا پنبه استفاده می‌شود. طرح وصله‌دوزی اغلب داستانی از فولکلور چینی را روایت می‌کند. وصله‌دوزی سنتی چینی همچنان در بسیاری از مناطق روستایی چین وجود دارد؛ این هنر توسط زنان ساخته می‌شود.

## انواع چهل‌تکه چینی
### بایجیایی
بای‌جیایی یا بای‌جیا پائو، که گاهی با عنوان ردای صد خانواده یا لباس صد خانواده نیز شناخته می‌شود، یک نوع ژاکت چهل‌دوزی چینی است که به‌ویژه برای کودکان پسر استفاده می‌شود. بای‌جیایی به‌عنوان یک طلسم محافظتی برای کودک به‌کار می‌رود و یکی از رسوم سنتی مردم هان چین به‌شمار می‌آید.

### بایجی بی
بای‌جیابِی، که به‌صورت تحت‌اللفظی «لحاف صد خانواده» ترجمه می‌شود و گاهی با عنوان «لحاف صد آرزوی خوب» یا «روتختی صد خانواده» نیز شناخته می‌شود، یک سنت چهل‌دوزی درچین شمالی و جنوبی است. در این سنت، معمولاً از صد نفر خواسته می‌شود تا یک تکه پارچه اهدا کنند تا در ساخت لحاف مشارکت داشته باشند. این تکه‌های پارچه‌ای اهداشده سپس دوخته می‌شوند تا لحافی شکل گیرد که آرزوهای خوب، خوش‌شانسی و انرژی اهداکنندگان را در خود دارد.

اگرچه کلمه چینی "bei" در انگلیسی به عنوان "لحاف" ترجمه می‌شود، اما با تعریف غربی لحاف (رواندازی با سه لایه که با دوخت لحاف‌دوزی به هم متصل شده‌اند) مطابقت ندارد.

### جیا شا
بندانگشتی|یک جیاشا که به عنوان لباس تئاتر برای یک کاهن بودایی استفاده می‌شد؛ وصله دوزی ابریشمی زربافت، قرن هجدهم.
جیاشا یک نوع ردای چهل‌دوزی است که توسط روحانیون بودایی چینی پوشیده می‌شود و نشان‌دهنده تعهد آن‌ها به ریاضت‌طلبی است. این ردای چهل‌دوزی از پارچه‌هایی ساخته می‌شد که توسط حامیان، اغلب حامیان ثروتمند، اهدا می‌گردید تا هم نیکوکاری کنند و هم پاداش‌های معنوی کسب نمایند. تکه‌های کوچک پارچه ابتدا دوخته می‌شد و سپس تزئین می‌گردید. جیاشا از کاسایا، ردای بودایی هندی، مشتق شده است.

### شویتانی
شویتیان‌ای یک نوع لباس چهل‌دوزی زنانه است که در دوره دودمان مینگ محبوبیت داشت. این لباس از تکه‌های نامنظم پارچه که به یکدیگر دوخته می‌شدند ساخته می‌شد و گرایش دودمان مینگ به نوآوری‌های مد و تنوع در لباس را بازتاب می‌داد.

### چهل‌تکه دوزی یانچوان
وصله‌دوزی یانچوان نوعی متمایز از وصله‌دوزی سنتی چینی است که توسط تعداد زیادی از مردم منطقه یانچوان در استان شمالی شانشی در چین انجام می‌شود. این هنر از ترکیبی از دوخت و دوز به همراه رنگ‌ها، بافت‌ها و پارچه‌هایی با اشکال مختلف برای ایجاد طرح‌ها استفاده می‌کند. این هنر در اصل به عنوان وسیله‌ای برای گسترش استفاده از لباس‌های آسیب‌دیده با دوختن و وصله کردن آنها به الگوهای سنتی و در عین حال افزایش ارزش زیبایی‌شناختی آنها ابداع شد.

### سایر کاربردها
کاربردهای وصله‌دوزی چینی محدود به لباس‌های سنتی نیست، بلکه در جامعه مدرن نیز به‌طور گسترده برای پرده، کفش کودکان، کلاه، شال، روسری، کیف دستی زنانه، پیش‌بند، جاسیگاری مردانه و کیف پول استفاده می‌شود.

## تأثیرات و مشتقات
### صد لحاف آرزوهای خوب
لحاف صد آرزوی خوب (با اختصار: OHGWQ) نوعی لحاف یادبود اوایل قرن ۲۱ است که توسط خانواده‌های آمریکایی برای استقبال از کودکان چینی که به فرزندخواندگی پذیرفته می‌شوند ساخته می‌شود. این سنت از یک نوع چهل‌دوزی شمالی چین نشأت گرفته و از طریق استفاده از اینترنت در جامعه پذیرش کودکان چینی به سرعت گسترش یافته است. این نوع پروژه‌های ترکیبی دوخت لحاف نیز در وب‌سایت‌های OHGWQ به نام «بای‌جیا بی» (百家被) شناخته می‌شوند.

این لحاف ممکن است از بای‌جیا یی الهام گرفته باشد. در ساخت آن از پارچه‌های اهداشده توسط دوستان، اعضای خانواده و آشنایان اینترنتی استفاده می‌شود که خود ممکن است کودکانی چینی را به فرزندخواندگی پذیرفته باشند. این لحاف همچنین حاوی عناصر فرهنگی چینی و آمریکایی است، به عنوان مثال استفاده از لحاف به عنوان یک شیء یادبود در ایالات متحده و جنبه محافظتی چهل‌دوزی چینی، و نشان‌دهنده نقطه تلاقی این دو فرهنگ است که از یکدیگر متمایز می‌باشند.

## فرایند چهل‌تکه دوزی
تکه‌ها به اندازه‌ها و اشکال مشابه بریده می‌شوند و در هر طرف آن‌ها حداقل نیم اینچ برای دوخت باقی گذاشته می‌شود. سپس تکه‌ها به صورت الگوهای مشخص یا به‌طور تصادفی چیده می‌شوند. دو تکه را رو به رو قرار داده و به یکدیگر بدوزید. این فرایند را ادامه دهید تا سطح جلویی لحاف به یک قطعه یکپارچه تبدیل شود.

### الگوها
الگوهای زیادی وجود دارد، در حالی که بلوک لحاف‌دوزی یکی از الگوهایی است که به‌طور گسترده مورد استفاده قرار می‌گیرد. الگوهای دیگر شامل سکه چینی، ۱۰۰ آرزوی خوب و شبکه است. الگوها ممکن است شامل اشکال هندسی مانند مربع، مثلث، شش ضلعی و لوزی باشند.

فرهنگ سنتی و افسانه‌های عامیانه اغلب مضامین تکه‌دوزی‌ها هستند، مانند چی‌لین که کودک را می‌آورد، خدایان در، پادشاه اژدها و خدای آشپزخانه.

### گلدوزی
برخی از تکه‌دوزی‌های چینی با استفاده از قطعات پارچه‌ای ساخته می‌شوند که با گلدوزی تزئین شده‌اند؛ این ویژگی باعث تمایز آن‌ها از تکه‌دوزی‌های کره‌ای می‌شود که معمولاً از قطعات پارچه ساده و بدون گلدوزی ساخته می‌شوند.

## نگارخانه

پرونده:MET_ASA95.jpg|جایگزین=Chinese embroidered patchwork Panel, c. 14th century, Late Yuan - Early Ming dynasty.| تابلوی چهل تکه دوزی شده چینی، حدود قرن چهاردهم، اواخر سلسله یوان - اوایل سلسله مینگ .
پرونده:MET_263346_1997.380.jpg|جایگزین=Chinese embroidered patchwork Panel (close-up view), c. 14th century, Late Yuan - Early Ming dynasty.| تابلوی چهل تکه دوزی شده چینی (نمای نزدیک)، حدود قرن چهاردهم، اواخر سلسله یوان - اوایل سلسله مینگ .
پرونده:MET_DP230759.jpg|جایگزین=Chinese patchwork of Woven Textiles, medium: silk and metallic thread, 13th–14th century, Yuan - early Ming dynasty.| وصله‌دوزی چینی از پارچه‌های بافته‌شده، جنس: ابریشم و نخ فلزی، قرن ۱۳-۱۴، یوان - اوایل سلسله مینگ.
پرونده:MET_2006_535_Strm1.jpeg|جایگزین=Chinese patchwork of woven textiles; medium: silk; 17th–18th century.| وصله‌کاری چینی از پارچه‌های بافته‌شده؛ جنس: ابریشم؛ قرن ۱۷-۱۸.
پرونده:Childrenhanfu2.jpeg|جایگزین=Baijia yi| بایجیا یی
پرونده:Small_Chinese_boy_in_traditional_clothing,_ca.1900-1920_(CHS-1900).jpg|جایگزین=A small Chinese boy wearing a patchwork bib.| یک پسر بچه چینی کوچک که پیشبند وصله‌دار پوشیده بود.
پرونده:The_Childrens_Museum_of_Indianapolis_-_Emroidered_infant_bib.jpg|جایگزین=Embroidered infant bib.| پیشبند نوزادی گلدوزی شده.


## جستارهای وابسته
* لحاف‌دوزی

## منابع

رده:صفحه‌های با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:لحاف‌دوزی
رده:مقاله‌های حاوی متن به زبان چینی
رده:هنر فولکلور چینی
رده:هنرها در چین