خاخامی نظامی

**خاخامی نظامی** (به عبری: ) یک سپاه در نیروهای دفاعی اسرائیل است که خدمات دینی را به سربازان ارائه می‌دهد. این سپاه در درجه نخست به سربازان یهودی خدمات‌رسانی می‌کند اما سربازان غیریهودی را نیز دربرمی‌گیرد و در زمینه مسائل مرتبط با دین و امور نظامی تصمیم‌گیری می‌کند. خاخامی نظامی زیر نظر خاخام ارشد نظامی اداره می‌شود که درجه تیمساری (تات‌آلوف) دارد.

این نهاد در سال ۱۹۴۸ به‌دست خاخام شلومو گورین بنیان‌گذاری شد و از آن زمان نقش بنیادین در تأمین نیازهای دینی ارتش اسرائیل ایفا کرده‌است. خاخام ارشد نظامی کنونی ایال کریم است که از سال ۲۰۱۶ این سمت را بر عهده دارد.

## مأموریت
خاخامی نظامی نهاد مسئول نهادهای دینی در ارتش اسرائیل است. در هر یگان یا پایگاه نظامی سربازانی از خاخامی نظامی حضور دارند که مسئولیت تضمین ارائه خدمات دینی را بر عهده دارند؛ به‌ویژه نظارت بر کشروت آشپزخانه و نگهداری از کنیسه و تجهیزات آن. سربازان در حال خدمت می‌توانند از نمایندگان خاخامی درخواست برگزاری مراسم ازدواج و همچنین بریت میلا کنند.

خاخامی نظامی مسئولیت رسیدگی به پیکر سربازان کشته‌شده را از دیدگاه هلاخا بر عهده دارد که شامل شناسایی و رسیدگی پس از مرگ به اجساد و برگزاری مراسم خاکسپاری نظامی می‌شود. این نهاد همچنین به دفن سربازان دشمن و نبش قبر در پیوند با تبادل اسیران رسیدگی می‌کند. پیش از تأسیس زکا، خاخامی نظامی مسئول رسیدگی به قربانیان حملات انتحاری نیز بود. در دوره اخیر، مسئولیت برچیدن گورستان گوش قطیف در جریان طرح خروج یک‌جانبه از غزه نیز بر عهده این نهاد گذاشته شد.

## جایگاه سربازان غیریهودی
خاخامی نظامی سازمانی صرفاً یهودی است و برای سربازان غیریهودی خود امام، قاضی شرع یا کاهن مسیحی استخدام نمی‌کند، هرچند سربازان هر دینی از نظر فنی می‌توانند در خاخامی نظامی خدمت کنند.

در آغاز دهه ۲۰۰۰ میلادی، لایحه‌ای در کنست پیشنهاد شد که خاخامی نظامی را ملزم به انتصاب روحانیون غیریهودی می‌کرد. این لایحه پس از آن مطرح شد که جامعه فلسطینی‌تبار اسرائیل از برگزاری مراسم خاکسپاری سرباز مسلمان ارتش اسرائیل خلیل طاهر که در پاکسازی میدان مین در کشتزارهای شبعا کشته شده بود خودداری کرد. این لایحه تصویب نشد اما ارتش اسرائیل متعهد شد خدمات بیشتری به سربازان غیریهودی ارائه دهد.

خاخامی نظامی خدمات دینی، گفتارهای انگیزشی و پیوند میان‌اجتماعی و همچنین خدمات عمومی روحانی ارائه می‌دهد.

## پیشینه
### بنیان‌گذاری و دوره نخست
خاخامی نظامی در سال ۱۹۴۸ به‌دست خاخام شلومو گورین بنیان‌گذاری شد و او تا سال ۱۹۶۸ ریاست آن را بر عهده داشت. گورین پس از ترک این سمت، خاخام ارشد اشکنازی اسرائیل شد. تا سال ۲۰۰۰، خاخامان ارشد نظامی معمولاً مدت‌زمان طولانی در سمت خود باقی می‌ماندند. پس از گورین، از ۱۹۶۸ تا ۱۹۷۷ خاخام مردخای پیرون و از ۱۹۷۷ تا ۲۰۰۰ خاخام گاد ناوون خاخام ارشد نظامی بودند.

### دوره اسرائیل وایس
از سال ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۶ خاخام اسرائیل وایس خاخام ارشد نظامی بود. وایس دگرگونی‌های بسیاری در خاخامی نظامی پدیدآورد، از جمله افزایش دسترسی سربازان به خدمات این یگان و گسترش ارتباط خاخامی با سربازان دین‌دار. وایس در جریان خروج یک‌جانبه از غزه در سال ۲۰۰۵ خاخام ارشد بود و مسئولیت انتقال ۴۸ قبر از گورستان گوش قطیف را بر عهده داشت. او به‌خاطر این نقش از سوی مخالفان خروج از غزه مورد انتقاد و حمله قرار گرفت.

جنجال اصلی دربارهٔ وایس هنگامی رخ داد که وی ظاهراً با خاخام آوراهام شاپیرا، خاخام ارشد پیشین اشکنازی، هم‌نظر شد که از سربازان دین‌دار خواسته بود از اطاعت فرمان اخراج اجباری شهرک‌نشینان از نوار غزه سرپیچی کنند. وایس پس از آن عقب‌نشینی کرد و بابت این «لغزش» عذرخواهی کرد اما این رویداد جنجال گسترده‌ای در محافل نظامی و جامعه اسرائیل برانگیخت.

### دوره رونتسکی
پس از وایس، تیمسار آویحای رونتسکی در ۲۷ مارس ۲۰۰۶ خدمت خود را در خاخامی نظامی آغاز کرد. انتصاب او به پیشنهاد رئیس ستاد، دان حالوتس و با تأیید وزیر دفاع شائول موفاز صورت گرفت.

بر پایه گزارش سازمان حقوق بشری یش‌دین، در جریان جنگ غزه در سال ۲۰۰۹ خاخامی نظامی جزوه‌ای دینی توزیع کرد که نسبت به نشان‌دادن رحم به دشمن هشدار می‌داد. این جزوه فلسطینیان امروزی را با فلیسطیان کتاب مقدس مقایسه می‌کرد و موجودیت تاریخی هویت ملی فلسطینی را انکار می‌کرد. به گفته یش‌دین، سربازان ممکن بود این جزوه را فراخوانی برای کنش خارج از چارچوب قوانین بین‌المللی جنگ تلقی کنند.

سرمقاله هاآرتص این جزوه‌ها را «خطبه‌هایی که به نام ارزش‌های ظاهراً دینی، کشتار غیرنظامیان را موعظه می‌کنند» توصیف کرد و آن‌ها را مغایر با همه ارزش‌های رزمی تدوین‌شده در ارتش اسرائیل دانست. این جزوه شامل موعظه‌هایی از شلومو آوینر، رهبر صهیونیسم دینی، بود. همچنین این مواد متهم به فراهم‌سازی فضایی شدند که در آن موعظه‌های افراطی ییتسحاق گینزبورگ در ستایش باروخ گلدشتاین پخش شود. پس از بررسی‌هایی در کنست و درون ارتش، مشخص شد که توزیع این جزوه‌ها در چند مورد پراکنده و توسط افراد غیرنظامی و بدون نظارت نمایندگان خاخامی نظامی صورت گرفته بود. پس از این رویداد، دستورالعمل‌هایی برای تضمین اختیارات خاخامی نظامی و سپاه آموزش و جوانان اسرائیل تنظیم شد.

### انتصاب ایال کریم
در نوامبر ۲۰۱۶، دادگاه عالی اسرائیل انتصاب ایال کریم را به سمت خاخام ارشد نظامی به تعویق انداخت و از او خواست دربارهٔ برخی اظهارات پیشین خود توضیح دهد. این اظهارات ادعاشده شامل مجاز بودن تجاوز به زنان غیریهودی توسط سربازان یهودی در زمان جنگ، ممنوعیت شهادت زنان در دادگاه به دلیل «سرشت احساسی» آن‌ها و کشتن تروریست‌های اسیر بود.

کریم در پاسخ گفت که تورات آمیزش با زنان غیریهودی در زمان جنگ را تحت شرایط خاصی مجاز می‌شمارد اما اظهارات او صرفاً نظری بوده و به متن خاصی از کتاب مقدس مربوط می‌شده‌است. او در زمان انتصاب به اداره نیروی انسانی ارتش گفت: «هیچ مجوزی در زمان صلح یا جنگ برای تجاوز جنسی به زنان وجود ندارد».

## فهرست خاخامان ارشد نظامی

## نگارخانه

File:Flag of the Israeli Military Rabbinate Corps.svg|پرچم سپاه خاخامی نظامی
File:Military Rabbinate corps pin.png|نشان سپاه خاخامی نظامی
File:Rabanim015.JPG|خاخامان نظامی در جریان آموزش، اسرائیل ۲۰۰۹


## جستارهای وابسته
* نیروهای دفاعی اسرائیل
* سربازی در اسرائیل

## منابع

* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* خاخامی نظامی در تارنمای نیروهای دفاعی اسرائیل

رده:سازمان‌های نظامی اسرائیل
رده:یهودیت ارتودوکس در اسرائیل
رده:واحدها و تشکیلات نظامی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۴۸ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۴۸ (میلادی) در اسرائیل