روابط ازبکستان و قزاقستان

**روابط قزاقستان و ازبکستان** به روابط بین جمهوری همسایه قزاقستان و جمهوری ازبکستان اشاره دارد. قزاقستان دارای سفارتخانه در تاشکند و کنسولگری عمومی در سمرقند است. ازبکستان دارای سفارتخانه در آستانه و کنسولگری‌های عمومی در آلماتی و آق‌تاو است.

در سال ۲۰۲۱ این روابط دوجانبه از یک همکاری استراتژیک به یک اتحاد ارتقا یافت.

## روابط تاریخی
قزاقستان و ازبکستان هر دو قبل از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در سال ۱۹۹۱ بخشی از آن بودند. در سال ۲۰۱۷، رئیس‌جمهور میرضیایف شروع به بهبود روابط با قزاقستان کرد. سال ۲۰۱۸ به عنوان «سال ازبکستان در قزاقستان» اعلام شد. در ۲۷ نوامبر ۲۰۱۸، رئیس‌جمهور نورسلطان نظربایف گفت: «امروز روابط ما در سطح خوبی است. ما چندین بار در سال با شوکت میرضیایف ملاقات می‌کنیم و در مورد همه مسائل مهم در زمینه همکاری اقتصادی و سیاسی بحث می‌کنیم.»

در ۲۰ مارس ۲۰۲۵، مراد نورتیلئو، معاون نخست‌وزیر و وزیر امور خارجه قزاقستان، با بختیار سعیدوف، وزیر امور خارجه ازبکستان، در خیوه دیدار کرد تا در مورد روابط بین منطقه‌ای، حمل و نقل و لجستیک، به ویژه از طریق ابتکار کریدور میانه، گفتگو کند.

## روابط سیاسی
### بازدیدها
اسلام کریموف، رئیس‌جمهور سابق ازبکستان، چندین بار از قزاقستان بازدید کرده است. همین امر را می‌توان در مورد نورسلطان نظربایف، رئیس‌جمهور سابق قزاقستان، که از تاشکند بازدید کرد، نیز گفت. در ۱۵ آوریل ۲۰۱۹، قاسم جومارت توقایف رئیس‌جمهور قزاقستان، و میرضیایف در جریان سفر کریموف به تاشکند، سال قزاقستان در ازبکستان را افتتاح کردند. توکایف خاطرنشان کرد که «ما با یک زبان، دین، تاریخ مشترک و یک سرنوشت به هم متصل هستیم. مردم ما وارث تمدن باستانی و بزرگ آسیای مرکزی هستند.»

در ۲۹ مارس ۲۰۲۵، شوکت میرضیایف، رئیس‌جمهور ازبکستان، برای مذاکرات غیررسمی با قاسم جومارت توقایف، رئیس‌جمهور قزاقستان، از آلماتی بازدید کرد. رهبران در مورد روابط سیاسی، اقتصادی، حمل و نقل، سرمایه‌گذاری، انرژی و فرهنگی گفتگو کردند و بر مشارکت استراتژیک خود تأکید کردند. توکایف بر اهمیت روابط دوجانبه برای ثبات منطقه ای تأکید کرد، در حالی که میرضیایف به اثربخشی آنها در حل مسائل اشاره کرد.

در ۱۶ نوامبر ۲۰۲۵، قاسم جومارت توکایف، رئیس‌جمهور قزاقستان از ازبکستان بازدید کرد و مذاکرات سطح بالایی با رئیس‌جمهور ازبکستان انجام داد. رئیس‌جمهور قزاقستان نشان دوستی عالی ازبکستان را از همتای ازبک خود دریافت کرد.

## روابط نظامی
بندانگشتی|350x350پیکسل|نقشه قزاقستان به همراه ازبکستان در جنوب آن
قزاقستان و ازبکستان از زمان استقلال خود، همکاری‌های نظامی خود را به‌طور پیوسته تعمیق بخشیده و توافق‌نامه‌هایی در زمینه ایمنی پرواز، پدافند هوایی، اطلاعات نظامی، آموزش و حوزه نظامی-فنی امضا کرده‌اند. از سال ۲۰۲۱، آنها رزمایش‌های مشترکی مانند *کالکان*، *همکارلیک*، *خنجر* و *بیرلستیک-۲۰۲۴* را انجام داده‌اند که شامل نیروهایی از سایر کشورهای منطقه نیز بوده است. دو کشور همچنین آموزش‌های مشترک تک‌تیراندازی و بقا را سازماندهی می‌کنند، تبادلات فرهنگی نظامی را ارتقا می‌دهند و در زمینه آموزش دفاعی با پرسنلی که در مؤسسات مختلف تحصیل و تدریس می‌کنند، همکاری می‌کنند.

### مرز قزاقستان و ازبکستان
در آغاز قرن بیست و یکم، ۹۶٪ از مرز بین‌المللی بین ازبکستان و قزاقستان تعیین شده بود. در سال ۲۰۰۱، پس از توافق‌های متقابل، خط مرزی تنها در سه نقطه (باغیس، آرناسای و نسان) ترسیم نشده باقی ماند. تا سپتامبر ۲۰۰۲، قزاقستان و ازبکستان به‌طور کامل مسیر ۲۴۴۰ مرز مشترک خود را حل و فصل کرده بودند. در ۲۸ مارس ۲۰۲۳، هر دو کشور سرانجام معاهدات تعیین مرز را تصویب کردند.

در ۱۹ اکتبر ۲۰۰۶، قزاقستان ۴۵ دستگاه ساخت دیوار مرزی قزاقستان-ازبکستان، بخشی از مرز این کشور با ازبکستان را در بر می‌گیرد. دیوار مرزی قزاقستان-ازبکستان، مناطق اداری شهرستان ساری‌آغاج و شهرستان ماقته‌آرال در جنوب قزاقستان را در بر می‌گیرد و شامل یک حصار سیم خاردار به ارتفاع ۲٫۵ متر است که شامل نورافکن نیز می‌شود. این دیوار مرزی در امتداد شهرهای پرجمعیت شرق ازبکستان واقع شده است. این دیوار برای جلوگیری از قاچاق مواد مخدر در مرز ساخته شده است.

## روابط اقتصادی
در سال ۲۰۲۵، قزاقستان غرفه تجاری قزاقستان را در منطقه آزاد اقتصادی ایرتوم در ترمذ برای تقویت تجارت، از جمله با افغانستان، راه‌اندازی کرد. زمینه‌های کلیدی همکاری شامل پروژه‌های آب و انرژی، به ویژه نیروگاه برق آبی کمبار-آتا-۱ است.

## روابط فرهنگی
### آموزش
روابط آموزشی در سال ۲۰۲۵ گسترش یافت و شعب دانشگاهی قزاقستان و ازبکستان مانند دانشگاه دولتی آئوزوف جنوبی قزاقستان در چیرچیک و مؤسسه مهندسان آبیاری و مکانیزاسیون کشاورزی تاشکند در آلماتی تأسیس شدند.

## سفیران
### سفیران قزاقستان در ازبکستان
* سیلاو باتیرشاالی (۱۹۹۳–۱۹۹۴)
* ناژامدن ایسکالیف (۱۹۹۴–۱۹۹۷)
* اومیرزاک ازبک‌اُف (۱۹۹۷–۲۰۰۳)
* تلئوخان کبدرحمنف (۲۰۰۳–۲۰۰۶)
* اَسقار مِرزاخمِتف (۲۰۰۶–۲۰۰۷)
* زاوتبِک تورسبکف (۲۰۰۷–۲۰۰۹)
* بوریبای ژکسِمبین (۲۰۱۰–۲۰۱۵)
* یِریک اتمبایف (۲۰۱۶–۲۰۱۹)
* دارخان ستیبالدی (از ۲۰۱۹ تاکنون)

### سفیران ازبکستان در قزاقستان
* اکرم نظروف (۲۰۱۶–۲۰۱۸)
* سعیدکرام نیازخودژایف (از سال ۲۰۱۸)

## جستارهای وابسته
* روابط خارجی ازبکستان

## منابع

رده:روابط ازبکستان و قزاقستان
رده:روابط دوجانبه ازبکستان
رده:روابط دوجانبه قزاقستان