حمله اسرائیل به دوحه

در ۹ سپتامبر ۲۰۲۵، در جریان جنگ غزه، نیروهای دفاعی اسرائیل یک حملهٔ هوایی با نام عملیاتی «**اجلاس آتشین**»  در منطقهٔ لقطیفیه در دوحه، پایتخت قطر، انجام دادند و رهبران حماس را که در یک مجتمع مسکونی دولتی قطر مستقر بودند، هدف قرار دادند، در حالی که آنها برای بحث در مورد پیشنهاد آتش‌بس فعال ارائه شده توسط آمریکا تشکیل جلسه داده بودند. این حمله منجر به کشته و زخمی شدن اعضای حماس، نیروهای امنیتی قطر و چندین غیرنظامی شد. این حمله اولین حملهٔ شناخته شده اسرائیل در قطر و اولین حملهٔ مستقیم آن به یک عضو شورای همکاری خلیج فارس بود.

بر اساس گزارش‌ها، اهداف مورد نظر شامل چهار چهره ارشد حماس بودند: خلیل الحیه؛ زاهر جبارین؛ محمد اسماعیل درویش؛ خالد مشعل. افراد هدف قرار گرفته در مذاکرات آتش‌بس جنگ غزه و تبادل اسرا و گروگان‌های اسرائیلی و فلسطینی شرکت داشتند. *[[تایمز اسرائیل]]* در ۱۱ سپتامبر گزارش داد که ارزیابی‌های امنیتی اولیه اسرائیل حاکی از آن است که این حمله نتوانسته به هدف خود که هدف قرار دادن همه رهبران مورد نظر حماس بود، دست یابد، اما گفت که این گزارش‌ها تأیید نشده‌اند.

این حمله توسط سیاستمداران داخل اسرائیل جشن گرفته شد که دولت آنها اعلام کرد که این حمله در پاسخ به تیراندازی راموت جانکشن در روز قبل انجام شده است. قطر این حمله را یک اقدام تروریستی دولتی توصیف کرد. این اقدام به طور گسترده در سطح بین‌المللی، از جمله توسط شورای امنیت سازمان ملل متحد با حمایت آمریکا، محکوم شد.

## پیشینه

قطر مهم‌ترین حامی مالی و متحد خارجی حماس نامیده شده است. این کشور حامی مالی کلیدی سازمان شبه‌نظامی فلسطینی حماس بوده و در طول سال‌ها بیش از ۱٫۸ میلیارد دلار به حماس منتقل کرده است. به گفته یک مقام قطری که در سال ۲۰۲۳ با اشپیگل صحبت کرد، ماهانه ۳۰ میلیون دلار به حماس منتقل می‌شد. از سال ۲۰۱۲، قطر میزبان رهبری حزب حماس بود، زمانی که خالد مشعل، رئیس حماس، از سوریه به قطر نقل مکان کرد. اسماعیل هنیه، رئیس سابق حماس، از سال ۲۰۱۶ تا زمان ترورش در جریان سفری به ایران در ژوئیهٔ ۲۰۲۴ در دوحه اقامت داشت. خلیل الحیه، معاون رئیس دفتر سیاسی حماس و عضو کلیدی کمیته رهبری موقت پنج نفره مستقر در دوحه. او همچنین به عنوان مذاکره‌کننده ارشد حماس در مذاکرات آتش‌بس و تبادل گروگان با اسرائیل فعالیت داشت. اسرائیل ادعا کرد که این حمله با هدف ایجاد اختلال در هماهنگی رهبری، به ویژه چهره‌هایی که در سازماندهی حملات ۷ اکتبر دست داشتند، انجام شده است.

در مهٔ ۲۰۲۴، گزارش شد که آمریکا از قطر خواسته است در صورت امتناع رهبران حماس از توافق بر سر گروگان‌ها با اسرائیل، آنها را از خاک خود خارج کند. بعداً گزارش شد که قطر در حال بررسی آینده دفتر حماس در دوحه به عنوان بخشی از ارزیابی گسترده‌تر نقش خود به عنوان میانجی در جنگ غزه است. در نوامبر ۲۰۲۴، گزارش‌هایی منتشر شد مبنی بر اینکه قطر پس از رد مجدد توافق آتش‌بس توسط حماس، به میانجیگری خود بین اسرائیل و حماس پایان داده و به این گروه دستور داده است که پس از فشار آمریکا، این کشور را ترک کنند. با این حال، هم قطر و هم حماس این ادعاها را تکذیب کردند.

کمی پیش از این حمله، حماس مسئولیت تیراندازی ۲۰۲۵ راموت جانکشن در اورشلیم را بر عهده گرفت، تیراندازی‌ای که یک روز قبل از آن رخ داده بود و شش غیرنظامی را پس از تیراندازی تروریست‌های فلسطینی از کرانه باختری به قتل رساند.

## آماده‌سازی‌ها
بنا به گزارش‌ها، این عملیات با نام رمز «**عتزرت هادین**» (به عبری: עצרת הדין) به معنای «**روز داوری**» انجام شد. این نام به تعطیلات یهودی شمینی عتزرت اشاره دارد، تاریخی که حماس در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، حملات خود را به اسرائیل آغاز کرد.

طبق گزارش کانال ۱۲ اسرائیل، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، مجوز این حمله را صادر کرد. دو روز قبل، او چیزی را که آن را «آخرین هشدار» خود به حماس توصیف کرد، صادر کرد و از این گروه خواست تا با توافق آزادی گروگان‌ها موافقت کند. «اسرائیلی‌ها شرایط من را پذیرفته‌اند. وقت آن رسیده که حماس نیز بپذیرد [...] من به حماس در مورد عواقب عدم پذیرش هشدار داده‌ام. این آخرین هشدار من است، هشدار دیگری وجود نخواهد داشت!»

## حمله
بنا به گزارش‌ها، این حمله خالد مشعل، یکی از چهره‌های قدیمی حماس را که پیش از این در سال ۱۹۹۷ در اردن از یک سوءقصد اسرائیل جان سالم به در برده بود، هدف قرار داده است. طبق گزارش‌ها، خلیل الحیه در این حملات هوایی کشته شده است، اما حماس این موضوع را تکذیب می‌کند. رسانه‌های اسرائیلی گزارش دادند که بسیاری از مقامات حماس از جمله خلیل الحیه، خالد مشعل، محمد اسماعیل درویش، موسی ابومرزوق، غازی حمد، عزت الرشق، زاهر جبارین و طاهر النونو در زمان حملهٔ هوایی در جلسه حضور داشته‌اند.

حماس اعلام کرد که رهبری آن از این حمله جان سالم به در برد، اما شش نفر کشته شدند. کشته‌شدگان عبارتند از: همام، پسر خلیل الحیه؛ جهاد ابولبل، مدیر دفتر او؛ سه محافظ؛ و یک افسر امنیتی قطری.

## تحلیل
### مذاکرات آتش‌بس
در آستانه این حمله، مذاکرات پیرامون آتش‌بس در جنگ غزه پرتنش بود، به طوری که ترامپ «آخرین هشدار» خود را در مورد مذاکرات به حماس داد و یکی از مقامات حماس پیشنهاد جدید آمریکا را «سند تسلیم تحقیرآمیز» خواند.

پیامدهای این حمله احتمالاً منجر به پایان موقت یا دائمی مذاکرات آتش‌بس در جنگ خواهد شد. فرانک لوونشتاین، فرستاده ویژه سابق آمریکا در خاورمیانه، گفت که این حمله نشان داد که دولت اسرائیل نه تنها علاقه خود را به مذاکره برای آتش‌بس از دست داده، بلکه به اندازه‌ای اطمینان دارد که مذاکرات در مورد آن بی‌اهمیت خواهد بود که تیم حماس درگیر در آن را ترور کند. اگر ترامپ از این حمله مطلع بوده و اجازه آن را داده بود، این نشان دهنده موافقت دولت او با پایان مذاکرات بود.

با این حال، پس از حمله، طی مراسمی در سفارت آمریکا در اورشلیم، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر، به موضوع پایان جنگ بازگشت و اظهار داشت که اسرائیل قبلاً شرایط پیشنهاد آتش‌بس ارائه شده توسط ترامپ را پذیرفته است و اگر حماس نیز آن را بپذیرد، جنگ فوراً پایان خواهد یافت.

## واکنش‌های بین‌المللی
### مقامات دولتی
* : الجزایر این حملات را به عنوان «تجاوز وحشیانه اسرائیل» محکوم کرد و «همبستگی کامل و مطلق» خود را با کشور «برادر» قطر ابراز داشت.
* : پنی وانگ، وزیر امور خارجه، این حمله را به عنوان «کار اشتباهی» محکوم کرد، زیرا تلاش‌های قطر و آمریکا برای برقراری آتش‌بس را به خطر می‌اندازد و حاکمیت قطر را نقض می‌کند.
* : وزارت امور خارجه این حمله را به عنوان نقض حاکمیت قطر و قوانین بین‌المللی محکوم کرد و با قطر ابراز همبستگی نمود.
* : مارک کارنی، نخست‌وزیر کانادا، «گسترش غیرقابل تحمل خشونت و توهین به حاکمیت قطر» را محکوم کرد که «مستقیماً تلاش‌ها برای پیشبرد صلح را به خطر می‌اندازد.»
* : لین جیان، سخنگوی وزارت امور خارجه، بیانیه‌ای صادر کرد و این حملات را به عنوان نقض حاکمیت ارضی قطر محکوم کرد. او همچنین اظهار داشت که «چین قویاً از همه طرف‌های مربوطه، به ویژه اسرائیل، می‌خواهد که تلاش‌های مثبت بیشتری برای فرونشاندن درگیری و از سرگیری مذاکرات انجام دهند، نه اینکه برعکس عمل کنند.»
* : مصر اعلام کرد که «این تشدید تنش، تلاش‌های بین‌المللی برای دستیابی به آرامش را تضعیف می‌کند و امنیت و ثبات در کل منطقه را تهدید می‌کند.»
* : به گزارش خبرگزاری فرانسه، امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، این حملات را «صرف نظر از انگیزه آنها غیرقابل قبول» خواند.
* : فریدریش مرتس، صدراعظم و یوهان وادفول، وزیر امور خارجه، این حمله را «غیرقابل قبول» خواندند زیرا نه تنها حاکمیت ارضی قطر را نقض می‌کند، بلکه تلاش‌های جمعی برای آزادی گروگان‌ها را نیز تهدید می‌کند.
* : این حمله هوایی را محکوم کرد و آن را «حمله بزدلانه اسرائیل» و نقض قوانین و حاکمیت بین‌المللی دانست.
* : اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، این حمله را به عنوان «نقض آشکار قوانین بین‌المللی» و «تجاوز به حاکمیت ملی قطر و مذاکره‌کنندگان فلسطینی» محکوم کرد.
* : وزارت امور خارجه عراق از جامعه بین‌المللی خواست تا «مسئولیت‌های خود را در پایان دادن به این اقدامات تجاوزکارانه به عهده بگیرد.»
* : دفتر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، اعلام کرد: «اسرائیل آن را آغاز کرد، اسرائیل آن را اجرا کرد و اسرائیل مسئولیت کامل آن را بر عهده می‌گیرد.»
* : وزارت امور خارجه اردن این حمله را نقض آشکار قوانین بین‌المللی و منشور سازمان ملل متحد و تجاوز آشکار به حاکمیت و امنیت کشور برادر قطر خواند.
* : قزاقستان این حمله را «غیرقابل قبول» و صرف نظر از انگیزه‌های آن، خلاف قوانین بین‌المللی خواند.
* : وزارت امور خارجه کویت «حمایت کامل خود را از قطر در تمام اقداماتی که برای حفظ ثبات و حاکمیت این کشور انجام خواهد داد» ابراز کرد.
* : جوزف عون، رئیس‌جمهور لبنان، این حمله را بخشی از سلسله تجاوزات اسرائیل دانست که ثبات منطقه را تضعیف می‌کند.
* : عبدالحمید ضیبه، نخست‌وزیر، این حمله را «تجاوز بزدلانه» خواند و از جامعه بین‌المللی خواست تا جلوی این «تجاوزها» را بگیرد.
* : انور ابراهیم، نخست‌وزیر مالزی، گفت که این حمله «بی‌پروا جان غیرنظامیان را به خطر می‌اندازد، قلب یک پایتخت مستقل را هدف قرار می‌دهد و تهدیدی برای شعله‌ور کردن منطقه‌ای است که از قبل هم شکننده بوده است.»
* : مالدیو حمله «بزدلانه» اسرائیل را محکوم کرد و آن را «نقض جدی قوانین بین‌المللی و تجاوز آشکار به حاکمیت و تمامیت ارضی یک کشور مستقل» خواند.
* : موریتانی این حمله را «نقض آشکار کنوانسیون‌ها و قوانین بین‌المللی» دانست و از جامعه بین‌المللی خواست تا «با این تجاوز قاطعانه و قاطعانه برخورد کند.»
* : وزارت امور خارجه مراکش این حمله را محکوم کرد و «حمایت کامل» خود را از قطر ابراز داشت.
* : عمان «همبستگی کامل خود را با کشور قطر و رهبری، دولت و مردم آن» ابراز کرد و «حمله شنیع» اسرائیل به خاک قطر را به شدت محکوم کرد.
* : شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، این حمله را «کاملاً غیرقابل توجیه، نقض آشکار حاکمیت و تمامیت ارضی قطر و خطرناک‌ترین اقدام تحریک‌آمیزی خواند که می‌تواند صلح و ثبات منطقه‌ای را به خطر بیندازد.»
* : حسین الشیخ، معاون رئیس‌جمهور فلسطین، گفت: «ما حمله شنیع اسرائیل به کشور برادر قطر را به شدت محکوم می‌کنیم.»
* : وزارت امور خارجه عربستان سعودی این حمله را به عنوان نقض آشکار حاکمیت قطر محکوم کرد و از جامعه بین‌المللی خواست تا «به تخلفات اسرائیل پایان دهد.»
* : وزارت امور خارجه این حمله را محکوم کرد و آن را «نقض فاحش» قوانین بین‌المللی خواند که تلاش‌ها برای پایان دادن به جنگ در غزه را تضعیف می‌کند.
* : وزارت امور خارجه اسپانیا این حملات را محکوم کرد و گفت که این حملات «حاکمیت ارضی قطر» را نقض می‌کند و «نقض آشکار قوانین بین‌المللی» است و خواستار «پایان فوری خشونت و بازگشت به مذاکرات دیپلماتیک» شد.
* : وزارت امور خارجه سوریه اعلام کرد که «تجاوز اسرائیل به دوحه، پایتخت قطر را به شدت محکوم می‌کند و همبستگی کامل خود را با کشور، رهبری، دولت و مردم قطر اعلام می‌دارد.»
* : سودان این حمله را «نقض آشکار تمامیت ارضی و حاکمیت ملی قطر» خواند که «تلاش‌های جاری برای دستیابی به امنیت و ثبات در منطقه را تضعیف می‌کند».
* : عبدالله بن زاید آل نهیان، وزیر امور خارجه امارات، حملهٔ اسرائیل را «تشدید غیرمسئولانه تنش‌ها که امنیت منطقه‌ای و بین‌المللی را تهدید می‌کند» خواند.
* : کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، گفت که این حملات «نقض حاکمیت قطر است و خطر تشدید بیشتر تنش در منطقه را به همراه دارد.»
* : کرولاین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، گفت که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، «قطر را متحد و دوست قوی آمریکا می‌داند و از محل حمله بسیار ناراحت است» و افزود که ترامپ با تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر، صحبت کرده و از او به خاطر «حمایت و دوستی قطر با کشورمان» تشکر کرده و به آنها اطمینان داده است که «چنین اتفاقی دیگر در خاک آنها رخ نخواهد داد.»
* : وزارت امور خارجه ترکیه این حملات را محکوم کرد و آنها را «گواهی بر سیاست‌های توسعه‌طلبانه اسرائیل و اتخاذ استراتژی تروریسم دولتی توسط آن» توصیف کرد.
* : پاپ لئون چهاردهم این حمله را «وضعیتی بسیار جدی» خواند.

### مقامات غیردولتی
* : حماس در بیانیه‌ای اعلام کرد که «ما شکست دشمن در ترور برادرانمان در هیئت مذاکره‌کننده را تأیید می‌کنیم» و این حمله «بدون شک تأیید می‌کند که نتانیاهو و دولتش نمی‌خواهند به هیچ توافقی» برای صلح برسند. همچنین گفت که «ما دولت ایالات متحده را به دلیل حمایت مداوم از تجاوز و جنایات اشغالگران علیه مردم ما، به طور مشترک با اشغالگران مسئول این جنایت می‌دانیم.»
* : حزب‌الله لبنان این حمله را به عنوان یک «جنایت بزدلانه» محکوم کرد که «تنها شرارت و بی‌شرمی رژیم صهیونیستی را ثابت می‌کند، رژیمی که سطح جدیدی از جنایت و بی‌اعتنایی خود به تمام قوانین و هنجارهای بین‌المللی را به جهانیان نشان می‌دهد.»
*  جنبش حوثی‌ها: مهدی مشاط، رئیس شورای عالی سیاسی حوثی‌ها، گفت که کشورهای عربی و مسلمان باید قبل از اینکه خیلی دیر شود به نقشه‌های اسرائیل «توجه» کنند و «اگر همه ما در مقابله با تهدید صهیونیستی متحد نشویم، آنچه در دوحه اتفاق افتاد، دوباره و بیشتر در بقیه کشورها اتفاق خواهد افتاد.»
* : ریاست‌جمهوری در بیانیه‌ای «حمایت کامل خود از قطر» را اعلام کرد و گفت: «ما حمله امروز اسرائیل به دوحه را که امنیت و ثبات منطقه را به خطر می‌اندازد، به شدت محکوم می‌کنیم. ما کاملاً و قاطعانه از تلاش‌ها برای جلوگیری از چنین اقداماتی حمایت می‌کنیم و از جامعه بین‌المللی می‌خواهیم که هر اقدام ممکن را برای متوقف کردن آنها و بازگرداندن صلح و ثبات به منطقه انجام دهد.»

### سازمان‌های بین‌دولتی
*  اتحادیه آفریقا: محمود علی یوسف، رئیس کمیسیون اتحادیه آفریقا، این حمله را محکوم کرد و گفت که این حمله «خطر به خطر انداختن وضعیت شکننده خاورمیانه را به همراه دارد.»
*  اتحادیه عرب: اتحادیه عرب این حمله را محکوم کرد و اظهار داشت که «رفتار اسرائیل اکنون از تمام هنجارهای بین‌المللی تثبیت‌شده و تمام اصول حقوق بین‌الملل فراتر رفته است و مسئولیت آشکاری را بر دوش جامعه بین‌المللی می‌گذارد تا با کشوری که قانون را به سخره می‌گیرد و عواقب اقدامات شرم‌آور خود را نادیده می‌گیرد، برخورد کند.»
*  اتحادیه اروپا: اتحادیه اروپا «حمله هوایی اسرائیل علیه رهبران حماس در دوحه» را محکوم کرد و آن را «نقض قوانین بین‌المللی و تمامیت ارضی قطر و خطر تشدید بیشتر خشونت در منطقه» دانست.
*  شورای همکاری خلیج فارس: شورای همکاری خلیج فارس «عملیات نفرت‌انگیز و بزدلانه‌ای که توسط نیروهای اشغالگر اسرائیل در خاک کشور برادر قطر انجام شد را با شدیدترین لحن محکوم کرد.»
* : آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، «این نقض آشکار حاکمیت و تمامیت ارضی قطر» را محکوم کرد و از قطر به عنوان «کشوری که نقش بسیار مثبتی در دستیابی به آتش‌بس و آزادی همه گروگان‌ها ایفا کرده است» تمجید کرد.

## پیامدها
مراسم تشییع جنازه قربانیان در مسجد امام محمد بن عبدالوهاب در دوحه در ۱۱ سپتامبر برگزار شد. در میان شرکت کنندگان، شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر و اسامه حمدان و عزت الرشق، از مقامات ارشد حماس، حضور داشتند.

نهادهای امنیتی اسرائیل به‌طور فزاینده‌ای ارزیابی کرده‌اند که حمله با هدف ترور رهبران حماس شکست خورده است.

### بیانیه‌های اولیه اسرائیل، قطر، حماس و آمریکا
این حمله به‌طور گسترده مورد تحسین و «جشن» سیاستمداران در سراسر طیف سیاسی داخل اسرائیل قرار گرفت. دفتر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، اعلام کرد: «اقدام امروز علیه رهبران ارشد تروریستی حماس، یک عملیات کاملاً مستقل اسرائیلی بود [...] اسرائیل آن را آغاز کرد، اسرائیل آن را انجام داد و اسرائیل مسئولیت کامل آن را بر عهده دارد.» نتانیاهو همچنین به قطر به دلیل فراهم کردن «پناهگاه امن» برای رهبران حماس هشدار داد و اظهار داشت: «من به قطر و همه کشورهایی که به تروریست‌ها پناه می‌دهند می‌گویم: یا آنها را اخراج کنید یا آنها را به دست عدالت بسپارید؛ زیرا اگر این کار را نکنید، ما این کار را خواهیم کرد.» یخیل لیتر، سفیر اسرائیل در ایالات متحده، اظهار داشت که «اگر این بار آنها را نگرفتیم، دفعه بعد آنها را خواهیم گرفت»، که نشان می‌دهد اعضای بازمانده حماس دوباره هدف قرار خواهند گرفت. پس از این حمله، طی مراسمی در سفارت آمریکا در اورشلیم، نتانیاهو در مورد پایان دادن به جنگ صحبت کرد و اظهار داشت که اسرائیل قبلاً شرایط پیشنهاد آتش‌بس ارائه شده توسط ترامپ را پذیرفته است و اگر حماس نیز آن را بپذیرد، جنگ فوراً پایان خواهد یافت. با این حال، انجمن گروگان‌ها و خانواده‌های مفقود، گروهی که نماینده خانواده‌های گروگان‌ها است، «نگرانی عمیق و نگرانی شدید» خود را در مورد حملات هوایی ابراز کرد، زیرا این حملات گروگان‌ها را بیشتر به خطر می‌اندازد و از دولت اسرائیل خواست تا «طرحی ساختارمند» برای بازگشت ۴۸ گروگان ارائه دهد. یینون ماگال این حمله را به صورت زنده در کانال ۱۴ با شامپاین و شیرینی جشن گرفت.

قطر این حمله را نقض «بزدلانه» قوانین و حاکمیت بین‌المللی توصیف کرد. محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، این حمله را «تروریسم دولتی» توصیف کرد و خواستار «محاکمه نتانیاهو» شد. ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه، اظهار داشت: «بدیهی است که وقتی یک طرف از ما می‌خواهد پیشنهادی را به طرف دیگر ارائه دهیم، و سپس وقتی ما برای این پیشنهادات با طرف دیگر ملاقات می‌کنیم، آنها کشور ما را بمباران می‌کنند - آنها میانجی و مکان‌هایی را که مذاکرات در آنجا برگزار می‌شد بمباران می‌کنند - این پیام بسیار روشنی ارسال می‌کند که هیچ چیز معتبری در مذاکرات وجود ندارد.» این کشور به شورای امنیت سازمان ملل متحد شکایت کرد.

حماس این حمله را یک تلاش ناموفق برای ترور خواند و اظهار داشت که این حمله «بدون شک تأیید می‌کند که نتانیاهو و دولتش نمی‌خواهند به هیچ توافقی» برای صلح برسند. همچنین اظهار داشت که «ما دولت آمریکا را به دلیل حمایت مداوم از تجاوز و جنایات اشغالگران علیه مردم ما، به طور مشترک با اشغالگران مسئول این جنایت می‌دانیم.»

اگرچه ترامپ از عملکرد دولت نتانیاهو در جنگ غزه حمایت کرد، ترامپ نتانیاهو را محکوم کرد و گفت که او «از هر جنبه‌ای» از این حمله «بسیار ناراضی» است و «متأسفانه، خیلی دیر» از آن مطلع شد و افزود که «بمباران یکجانبه در داخل قطر، یک کشور مستقل و متحد نزدیک ایالات متحده، که بسیار سخت تلاش می‌کند و شجاعانه با ما برای میانجیگری صلح ریسک می‌کند، اهداف اسرائیل یا آمریکا را پیش نمی‌برد». او همچنین اظهار داشت که حذف حماس «یک هدف ارزشمند است». کرولاین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، گفت که ترامپ «قطر را به عنوان یک متحد قوی و دوست ایالات متحده می‌بیند و احساس بسیار بدی نسبت به محل حمله دارد» و ترامپ به قطر اطمینان داد که «چنین چیزی دیگر در خاک آنها اتفاق نخواهد افتاد». ایالات متحده از طریق استیو ویتکاف، فرستاده خود، دولت قطر را از این حمله مطلع کرد، اما وزارت امور خارجه قطر اظهار داشت که این هشدار ۱۰ دقیقه پس از حمله داده شده است.

در ایالات متحده، دموکرات‌ها و جمهوری‌خواهان بر سر این حمله اختلاف نظر داشتند. سناتورهای دموکرات جک رید و بتی مک‌کالوم این حمله را محکوم کردند، اگرچه سناتور دموکرات جان فترمن، حامی قوی اسرائیل، از این حمله ابراز خوشحالی کرد. برخی از جمهوری‌خواهان مانند سناتورهای جیم ریش و راجر ویکر نیز از این حمله تمجید کردند، اگرچه برخی دیگر مانند مایکل مک‌کال ابراز نگرانی کردند که این حمله می‌تواند روابط ایالات متحده با قطر را تیره کند.

### واکنش‌های بین‌المللی
این حمله با محکومیت جهانی روبرو شد. شورای امنیت سازمان ملل متحد در بیانیه‌ای که توسط فرانسه و بریتانیا تهیه شده و مورد توافق هر ۱۵ عضو، از جمله ایالات متحده، قرار گرفته بود، این حمله را محکوم کرد. دولت‌های سراسر جهان آنچه را که نقض حاکمیت و قوانین بین‌المللی توصیف کردند، محکوم کردند، نسبت به تشدید اوضاع هشدار دادند، خواستار خویشتنداری و تجدید دیپلماسی شدند و با قطر ابراز همبستگی کردند - از جمله قدرت‌های بزرگ و منطقه‌ای معاصر، مانند کانادا، که نخست‌وزیر آن، مارک کارنی، «گسترش غیرقابل تحمل خشونت» را محکوم کرد؛ فرانسه، که رئیس‌جمهور آن، امانوئل مکرون، این حمله را «به هر دلیلی غیرقابل قبول» خواند؛ ترکیه، که وزارت امور خارجه آن این حمله را «نشانه‌ای از سیاست‌های توسعه‌طلبانه اسرائیل و اتخاذ استراتژی تروریسم دولتی توسط آن» توصیف کرد؛ آلمان؛ روسیه؛ و بریتانیا؛ در کنار دیگران. کشورهایی که اسرائیل را به ارتکاب عمل تجاوز متهم کردند شامل الجزایر، اندونزی، اردن، کویت، لبنان، لیبی، مالزی، موریتانی، مراکش، عربستان سعودی، و سوریه بودند. اقلیم کردستان، منطقه‌ای نیمه خودمختار در عراق، «حمایت کامل خود را از قطر» اعلام کرد. در میان بازیگران غیردولتی، این حمله توسط حزب‌الله لبنان و حوثی‌ها محکوم شد.

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، این حمله را به عنوان «نقض آشکار حاکمیت و تمامیت ارضی قطر» محکوم کرد و از قطر به عنوان «کشوری که نقش بسیار مثبتی در دستیابی به آتش‌بس و آزادی همه گروگان‌ها ایفا کرده است» ستایش کرد. اتحادیه عرب اظهار داشت که «رفتار اسرائیل اکنون فراتر از همه هنجارهای بین‌المللی تثبیت‌شده و هر اصل حقوق بین‌الملل رفته است و مسئولیت آشکاری را بر دوش جامعه بین‌المللی می‌گذارد تا با کشوری که قانون را به سخره می‌گیرد و عواقب اقدامات شرم‌آور خود را نادیده می‌گیرد، برخورد کند»، و شورای همکاری خلیج فارس این حمله را «نفرت‌انگیز و بزدلانه» خواند. محمود علی یوسف، رئیس کمیسیون اتحادیه آفریقا، گفت که این حمله «خطر به خطر انداختن وضعیت شکننده خاورمیانه را به همراه دارد». اتحادیه اروپا اظهار داشت که این حمله «نقض قوانین بین‌المللی و تمامیت ارضی قطر است و خطر تشدید بیشتر خشونت در منطقه را به همراه دارد.»

### نظرسنجی
روزنامه اسرائیلی *[[معاریو]]*، نظرسنجی انجام شده توسط مؤسسه مطالعات لازار را منتشر کرد که نشان می‌داد ۷۵ درصد از اسرائیلی‌ها حمله اسرائیل به قطر را تأیید می‌کنند در حالی که تنها ۱۱ درصد از آنها با این عملیات مخالف هستند. این نظرسنجی همچنین نشان داد که ۳۸ درصد از آنها معتقد بودند که این حمله به شانس دستیابی به توافق گروگان‌گیری آسیب رسانده است، در حالی که ۳۷ درصد آن را مفید می‌دانستند.

### اثرات سیاسی
بندانگشتی|تصویر منتشر شده از سوی کاخ سفید، از لحظه عذرخواهی تلفنی نتانیاهو از امیر قطر
به گزارش رویترز، انتظار می‌رفت این حمله منجر به پایان موقت یا دائمی مذاکرات آتش‌بس در جنگ شود. فرانک لوونشتاین، فرستاده ویژه سابق ایالات متحده در خاورمیانه، اظهار داشت که این حمله نشان داد که دولت اسرائیل نه تنها علاقه خود را به مذاکره برای آتش‌بس از دست داده است، بلکه به اندازه کافی مطمئن است که مذاکرات بی‌اهمیت خواهد شد تا به ترور تیم مذاکره‌کننده حماس ادامه دهد. اگر رئیس‌جمهور ترامپ از این حمله مطلع بوده و آن را مجاز می‌دانست، این نشان دهنده تأیید دولت او برای پایان دادن به مسیر مذاکره بود.

تحلیلگران مختلف روابط خارجی و امنیتی که بلافاصله پس از حمله با الجزیره مصاحبه کردند، گفتند که این حمله به قطر که تصویری از یک مکان امن برای گردشگری و رویدادهای بین‌المللی را در ذهن تداعی می‌کند، آسیب می‌رساند، اما هرگونه تغییر احتمالی در وضعیت امنیتی آن به واکنش ایالات متحده بستگی دارد. با این حال، قطر ممکن است به مرور زمان مشارکت‌های امنیتی خود را متنوع کند. آنها گفتند که انتظار می‌رود قطر به نقش میانجی خود ادامه دهد، زیرا اخراج حماس به عنوان نشانه‌ای از ضعف تلقی خواهد شد.

به گفته جان گمبرل از آسوشیتد پرس، این حمله «نقض … تفاهمات» زیربنای عادی‌سازی روابط اعراب و اسرائیل است. قطر برای ۱۵ سپتامبر اجلاس فوق‌العاده‌ای از کشورهای عضو اتحادیه عرب و سازمان کنفرانس اسلامی را برنامه‌ریزی کرد تا پاسخی چندملیتی به اسرائیل تدوین کند. این اجلاس، جبهه‌ای متحد در حمایت از قطر و محکومیت این حمله را به نمایش گذاشت. محورهای اصلی، لزوم اقدامات قابل اجرا برای توقف نقض بیشتر قوانین بین‌المللی و اشاره به بحران انسانی غزه بود. در پایان اجلاس، هیچ اقدام سیاسی یا اقتصادی فوری اعلام نشد. بیانیه پایانی «تهدیدهای مکرر اسرائیل مبنی بر احتمال هدف قرار دادن مجدد قطر» را محکوم کرد و بر محکومیت حمله و همبستگی کشورها و سازمان‌ها با قطر تأکید کرد. جدا از این، ماجد الانصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه قطر، گفت که رایزنی‌های شورای همکاری خلیج فارس با هدف تقویت بازدارندگی جمعی ادامه دارد و قرار است جلسه‌ای از فرماندهی نظامی متحد شورای همکاری خلیج فارس در دوحه تشکیل شود.

دو روز پس از این اجلاس، پاکستان و عربستان سعودی مشارکت امنیتی موجود خود را به یک پیمان دفاعی رسمی - توافق‌نامه راهبردی دفاع متقابل - ارتقا دادند. بر اساس آن، عربستان سعودی زیر چتر هسته‌ای پاکستان قرار می‌گرفت. به گفته یک مقام سعودی، این توافق پس از سال‌ها مذاکره حاصل شد. روزنامه‌نگاران و تحلیلگرانی که در مورد امضای این توافق گزارش دادند، اظهار داشتند که این توافق در شرایطی رخ داده است که اعتماد به ضمانت‌های امنیتی ایالات متحده کاهش یافته است، و زمان‌بندی آن احتمالاً پیامی به اسرائیل بوده است.

در ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۵، در جلسه‌ای در کاخ سفید، ترامپ و نتانیاهو طرح جدیدی را برای پایان دادن به جنگ و ایجاد حکومت پس از جنگ در غزه اعلام کردند. پیش از این اعلام، ترامپ و نتانیاهو با محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، تماس تلفنی برقرار کردند و به درخواست ترامپ، نتانیاهو از آل ثانی به خاطر نقض حاکمیت قطر عذرخواهی کرد. نتانیاهو مراتب تاسف خود را از کشته شدن سرباز قطری به آل ثانی ابراز کرد، اذعان کرد که این اقدام نقض حاکمیت قطر بوده و متعهد شد که اسرائیل چنین حمله‌ای را در آینده تکرار نخواهد کرد. چند روز قبل از آن، قطر برای ادامه میانجیگری، خواستار عذرخواهی اسرائیل شد. مقامات آمریکایی در مصاحبه با ای‌بی‌سی نیوز اظهار داشتند که «دولت ترامپ این گفتگو را نه تنها برای کاهش تنش‌ها با قطر، میانجی کلیدی در تلاش‌های دیرینه برای پایان دادن به جنگ در غزه، بلکه به عنوان راهی برای افزایش حمایت شرکای عرب از پیشنهاد کاخ سفید ضروری می‌دانست.»

## جستارهای وابسته

* ترور قاسم سلیمانی
* ترور اسماعیل هنیه
* حمله ۲۰۲۴ به مرکز فرماندهی حزب‌الله لبنان
* حمله اوت ۲۰۲۵ اسرائیل به صنعا
* ترور محمود المبحوح

## منابع

رده:تاریخ حماس
رده:ترورهای هدفمند اسرائیل
رده:حملات هوایی اسرائیل در طول جنگ غزه
رده:حمله‌های هوایی ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:درگیری‌ها در ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:دوحه در سده ۲۱ (میلادی)
رده:قطر در ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:حملات هوایی به قطر