آدسو موتیه-آن-در

[بندانگشتی|چپ|300px|ضدمسیح بر فراز [لویاتان نشسته؛ با نیزه‌اش به نقل‌قولی از «دربارهٔ ضدمسیح» آدسو اشاره می‌کند. تصویری از «لیبر فلوریدوس».]]

**آدسو موتیه-آن-در** (؛ ۹۱۰/۹۲۰ – ۹۹۲) راهب بزرگ دیر بندیکتی دیر موتیه-آن-در در فرانسه بود که در راه سفر زیارتی به اورشلیم درگذشت. اطلاعات زندگی‌نامه‌ای آدسو عمدتاً از یک منبع واحد به دست می‌آید و مورد تردید قرار گرفته، اما زندگی‌نامه سنتی او را به عنوان رئیس دیری که اصلاحات مهم رهبانی را به اجرا گذاشت، دانشمندی و نویسنده پنج قدیس‌نگاری توصیف می‌کند. شناخته‌شده‌ترین اثر او زندگی‌نامه‌ای از ضدمسیح با عنوان «*De ortu et tempore Antichristi*» بود که دانش تفسیری و خطابه‌های سیبیلی را درهم آمیخت. این نامه به یکی از شناخته‌شده‌ترین توصیف‌های قرون وسطایی از ضدمسیح تبدیل شد، بارها استنساخ گردید و تأثیر فراوانی بر تمام سنت آخرالزمانی پسین گذاشت؛ بخشی از این تأثیر به آن دلیل بود که آدسو به جای نگارش تفسیری بر متون آخرالزمانی، ضدمسیح را به سبک یک قدیس‌نگاری توصیف کرد.

## زندگی‌نامه
آگاهی ما از زندگی آدسو محدود به یادداشت‌های یک وقایع‌نگار از دیر اوست که نیم قرن پس از او می‌نوشت؛ جانشین او در دوران ریاست دیر برونو، زندگی‌نامه آخرین قدیس آدسو یعنی برکاریوس موتیه-آن-در را به پایان رساند و در این فرایند جزئیات زندگی‌نامه‌ای را در اختیار ما گذاشت. بنا بر روایت سنتی، او در خانواده‌ای ثروتمند و اشرافی نزدیک سن‌کلود در اوایل قرن دهم به دنیا آمد، در دیر لوکسویی تحصیل کرد و در سن-اپور نزدیک تول، فرانسه به تدریس پرداخت. هنگامی که همکارش آلبریک از سن‌اپور به ریاست دیر موتیه-آن-در فراخوانده شد، آدسو او را همراهی کرد و پس از مرگ آلبریک، حدود سال ۹۶۸، به ریاست دیر برگزیده شد. هنگامی که هیلدوین دوم (برادر مناسه، اسقف تروا که مرتکب اعمال خشونت‌بار بسیاری شده بود) برای توبه نزد او آمد، آدسو از جمله زیارت اورشلیم را بر او واجب کرد. آدسو به پیروی از نمونه قدیس برکاریوس — قدیس حامی موتیه-آن-در که یکی از قاتلان قدیس لئوداگار را به اورشلیم همراهی کرده بود — با او همراه شد اما در دریا درگذشت. او در جزیره‌ای به نام «آستیلیا» به خاک سپرده شد که احتمالاً همان آستیپالایا است. آدسو از سوی برونو روسی مأمور انجام اصلاحات رهبانی در دیر سن‌بنینیوس، دیژون شد که آن را میان سال‌های ۹۸۲ تا ۹۸۵ به اجرا گذاشت.

از جمله دوستان او ژربر، رئیس دیر بوبیو و بعدها سیلوستر دوم بود؛ مکاتبات آن‌ها نشان می‌دهد که آدسو توجه فراوانی به ساختن کتابخانه‌ای غنی داشت. مجموعه او چشمگیر بود: فهرست دقیق آن (که پس از عزیمت او توسط راهبانش تهیه و در ضمیمه‌ای از نسخه‌ای از شهیدنامه اوزوار حفظ شده) تنها سه مجلد کامل الهیاتی را فهرست می‌کند و تمرکز اصلی آن بر ادبیات کلاسیک و شرح‌های آن است.

با این حال، زندگی‌نامه پذیرفته‌شده از اواخر قرن بیستم از سوی شماری از پژوهشگران مورد تردید قرار گرفت. دانیل ورهلست، آخرین ویراستار نامه دربارهٔ ضدمسیح، نخستین کسی بود که «گاه‌شماری بلند» را زیر سؤال برد و پس از او مونیک گوله، ویراستار قدیس‌نگاری‌های آدسو، همین تردید را ابراز کرد. منابع این زندگی‌نامه از پیش مشکوک بود، چرا که یکی از شواهد تأییدکننده آن سندی است که در واقع توسط نویسنده طرح زندگی‌نامه آدسو به کار رفته. این روایت پذیرفته‌شده آدسو را دارای عمری بسیار طولانی نشان می‌دهد و زیارت او را در سنی میان ۷۲ تا ۸۲ سالگی قرار می‌دهد. اما اگر تولد او به حدود ۹۲۰ موکول شود تا جوان‌ترین حالت ممکن برای زیارتش فراهم آید، دشوار می‌توان پذیرفت که او در دهه ۹۳۰ در تول استادی نامدار بوده باشد؛ و در هر صورت این پرسش باقی می‌ماند که چرا دانشمندی به این شهرت بیش از سی سال طول کشید تا به ریاست دیری دست یابد. عامل پیچیده‌کننده دیگر «زندگی کلوتیلد» است، قدیس‌نگاری‌ای از کلوتیلد که احتمالاً برای گربرگای ساکسونی، دریافت‌کننده نامه دربارهٔ ضدمسیح، نوشته شده و شماری از پژوهشگران نویسنده آن را همان نویسنده نامه می‌دانند.

گوله زندگی‌نامه‌ای کوتاه‌شده پیشنهاد می‌کند و تولد آدسو را در دهه ۹۳۰ قرار می‌دهد — که به این معنا خواهد بود که او نامه را احتمالاً در نوجوانی نوشته است. سایمون مکلین راه‌حلی کاملاً متفاوت پیشنهاد می‌دهد: به‌طور خلاصه، او وجود دو آدسو را مطرح می‌کند («آدسو» در آن زمان نامی بسیار رایج بود) — یکی آدسوی موتیه-آن-در، نویسنده قدیس‌نگاری‌ها؛ و دیگری آدسوی رئیس دیر سن-بازل در ورزی (حدود ۹۷۰ – حدود ۹۹۱)، که مرثیه‌اش را آدسوی موتیه-آن-در نوشت. ورزی نزدیک رنس است، یکی از مهم‌ترین مراکز حوزه نفوذ گربرگا و کانون اصلاحات رهبانی مورد علاقه او. پس این آدسوی دوم می‌توانست نویسنده نامه و «زندگی کلوتیلد» باشد.

## جستارهای وابسته
* آخرین امپراتور روم

## منابع

رده:درگذشتگان ۹۹۲ (میلادی)
رده:راهب‌های بزرگ اهل فرانسه
رده:زادگان سده ۱۰ (میلادی)
رده:سال تولد مشکوک