رنتیه

**رنتیه** (به عربی: ) روستایی فلسطینی بود که در فاصلهٔ ۱۶ کیلومتری خاور یافا قرار داشت. این روستا نزد رومیان به نام **رنتیا** و نزد صلیبیون به نام **رنتی** شناخته می‌شد. در سال ۱۹۴۵ در دوران قیمومت بریتانیا بر فلسطین جمعیت آن ۵۹۰ نفر بود.

ساکنان روستا پس از حملهٔ ۱۰ ژوئیه ۱۹۴۸ نیروهای اسرائیلی از تیپ هشتم زرهی پالماخ و گردان سوم پیادهٔ تیپ ۳ الکساندرونی در جریان جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل آواره شدند. از بیش از ۱۰۰ خانه‌ای که روستا را تشکیل می‌دادند تنها سه خانه بر جا مانده‌است. سکونتگاه‌های یهودی مازور، نوفخ و رینتیا بر زمین‌های پیشین رنتیه بنا شده‌اند.

## ریشه‌شناسی
رَنطْیا نامی کهن است که کاملاً با واژهٔ یونانی Ῥαντία مطابقت دارد. این نام ظاهراً با نام رنطیس پیوند دارد که خود شکل یونانی‌شدهٔ یک نام عبری (Rmtym، در ترجمهٔ هفتادتنان Aρμαθαιμ) است.

در دوران صلیبی روستا با نام‌های *Rentie*, *Rantia* یا *Rentia* شناخته می‌شد.

## پیشینه
روستا بر فراز تپه‌ای کوتاه بر یک محوطهٔ باستانی جای داشت.

در سال ۱۱۲۲ میلادی ده‌یک روستا به بیمارستان کلیسای سنت جان در نابلس واگذار شد. در سال ۱۱۶۶ این ده‌یک به شوالیه‌های مهمان‌نواز واگذار شد. ساختمانی طاق‌دار در روستا به نام *البوباریه* به دورهٔ صلیبی تعلق داشت.

### دوران عثمانی
رنتیه مانند سراسر فلسطین در سال ۱۵۱۷ به امپراتوری عثمانی پیوست. در سال ۱۵۵۷ درآمدهای روستا برای وقف تازه‌تأسیس خاصکی سلطان عمارت در بیت‌المقدس اختصاص یافت که خرم سلطان (روکسلانا) همسر سلیمان یکم آن را بنیاد نهاده بود. از نظر اداری روستا به ناحیهٔ رمله در لوای غزه تعلق داشت. در اواخر دههٔ ۱۵۵۰ آشوب‌های محلی درآمد روستا را نزدیک به ۴۰ درصد کاهش داد.

در سال ۱۵۹۶ رنتیه روستایی در ناحیهٔ رمله (لوای غزه) با جمعیت ۱۳۲ نفر بود. روستاییان مالیات محصولات کشاورزی شامل گندم، جو، میوه و کنجد و نیز بر دارایی‌هایی مانند بز و کندو می‌پرداختند. همهٔ ساکنان مسلمان بودند. کل درآمدها به مبلغ ۵٬۳۰۰ آقچه به یک وقف اختصاص می‌یافت.

در سال ۱۸۳۸ رنتیه به‌عنوان روستایی مسلمان‌نشین با نام *Rentieh* در ناحیهٔ اداری لُد ثبت شد. در سال ۱۸۵۶ نام روستا به صورت *Renthieh* در نقشهٔ کیپرت از فلسطین درج شد.

در سال ۱۸۷۰ پژوهشگر فرانسوی ویکتور گرن از روستا دیدن کرد و آن را نیمه‌ویران توصیف کرد. فهرست روستاهای عثمانی در همان دوره رنتیه را دارای ۳۳ خانه و ۱۱۶ نفر جمعیت (تنها مردان) گزارش کرد.

در سال ۱۸۸۲ بررسی فلسطین غربی از سوی صندوق اکتشاف فلسطین رنتیه را روستایی کوچک با ساختمان‌هایی از خشت توصیف کرد که راه اصلی از کنار آن می‌گذشت.

### دوران قیمومت بریتانیا

در سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که مقامات قیمومت بریتانیا بر فلسطین انجام دادند جمعیت رنتیه ۳۵۱ نفر و همگی مسلمان بودند. در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین جمعیت به ۴۱۱ نفر افزایش یافت که همچنان همگی مسلمان بودند و در ۱۰۵ خانه زندگی می‌کردند.

بر پایهٔ آمار سال ۱۹۴۵ جمعیت به ۵۹۰ مسلمان رسیده بود و مساحت کل زمین‌ها ۴٬۳۸۹ دونوم بود. از این میان ۵۰۵ دونوم برای مرکبات و موز، ۹۹ دونوم برای باغ و زمین‌های آبی، ۳٬۵۱۸ دونوم برای غلات و ۱۳ دونوم به‌عنوان بافت ساخته‌شده طبقه‌بندی شده بود.

بر پایهٔ منابع عبری، در آغاز سال ۱۹۲۱ ساکنان پتح تیکوا از افزایش دزدی‌هایی شکایت داشتند که به ادعای آنان از رنتیه سرچشمه می‌گرفت. ساکنان رنتیه همراه با روستاییان دیگر در حملات ۱۹۲۱ به پتح تیکوا شرکت کردند، هرچند مختار روستا که محاکمه شد در دادگاه نظامی تبرئه شد.

در آغاز شورش بزرگ عربی (۱۹۳۶) باغ پرتقال متعلق به یهودیان در نزدیکی رنتیه از ریشه درآورده شد و ارتش بریتانیا بر روستا یورش برد و شماری از ساکنان را بازداشت کرد. در اکتبر ۱۹۳۸ مقامات بریتانیایی چهار خانه در روستا را ویران کردند.

### ۱۹۴۸ و پس از آن
بر پایهٔ گزارش بنی موریس دو حمله بر رنتیه صورت گرفت: نخست در ۲۸ آوریل ۱۹۴۸ در پی تلاش ایرگون برای پاکسازی پیرامون یافا و دوم پیش از سپیده‌دم ۱۰ ژوئیه ۱۹۴۸ به دست نیرویی از تیپ هشتم زرهی پالماخ و گردان سوم پیاده‌نظام تیپ ۳ الکساندرونی در چارچوب عملیات دنی. نیروهای اسرائیلی در عمق زمین‌های عربی در جبههٔ میانی پیشروی کردند تا شهرهای رمله و لُد را محاصره کنند و این حمله به تصرف رنتیه و چندین روستای مجاور انجامید.

ساکنان روستا پیش از ورود ارتش اسرائیل گریخته بودند، هرچند برخی در دوران آتش‌بس نخست برای کار در مزارع بازمی‌گشتند. در سال ۱۹۴۹ سکونتگاه رینتیا بر ویرانه‌های روستا بنیان نهاده شد.

در سال ۱۹۹۲ بقایای روستا چنین توصیف شده‌اند: «سه خانهٔ متروک در میان علف‌های هرز، گیاهان بلند وحشی و آوار چندین خانهٔ دیگر، تنها چیزی است که از روستا بر جا مانده. دو خانه از سنگ و سومی از بتن ساخته شده‌اند. همه دارای درها و پنجره‌های مستطیلی هستند. دو خانه بام صاف دارند و سومی احتمالاً بام شیروانی داشته‌است.»

### بازتاب در فرهنگ معاصر
در فیلم *سریده: زنی از فلسطین* ساختهٔ طهانی راشد شخصیت اصلی توضیح می‌دهد که دختر و پسر خود را به نام‌های رنتیا و آرام از روی نام روستاهای فلسطینی نامگذاری کرده تا یاد میهن را زنده نگه دارد.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرها و روستاهای خالی از سکنه شده در جریان جنگ ۱۹۴۹–۱۹۴۷ فلسطین

## منابع

* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* رنتیه در وبگاه فلسطین در یاد
* رنتیه در ذاکرات

رده:شهرها و روستاهای خالی از سکنه شده در جریان جنگ ۱۹۴۹–۱۹۴۷ فلسطین
رده:مختصات در ویکی‌داده