شحمه

**شحمه** () روستایی عربی فلسطینی بود که در ۱۵ کیلومتری جنوب غربی رمله قرار داشت. ساکنان این روستا در آستانه جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل در ۱۴ مه ۱۹۴۸ آواره شدند و زمین‌های آن امروزه بخشی از یک منطقه حصارکشی‌شده نظامی در اختیار نیروی هوایی اسرائیل است.

شحمه در دشت ساحلی و در زمینی هموار واقع بود که اندکی از اراضی جنوبی و جنوب شرقی خود بلندتر بود. وادی الصرار در نزدیک به یک کیلومتری جنوب غربی روستا جریان داشت و جاده‌ای فرعی آن را به رمله متصل می‌کرد. همه ساکنان روستا مسلمان بودند و اقتصاد آنان بر پایه کشاورزی و به‌ویژه کشت غلات و در حد کمتری دامداری استوار بود.

## جایگاه جغرافیایی
شحمه در دشت ساحلی فلسطین و در ۱۵ کیلومتری جنوب غربی رمله واقع بود. این روستا در زمینی مسطح قرار داشت که نسبت به اراضی جنوبی و جنوب شرقی اندکی مرتفع‌تر بود. وادی الصرار در نزدیک به یک کیلومتری جنوب غربی روستا جریان داشت و یک جاده فرعی شحمه را به جاده اصلی منتهی به رمله و نیز جاده اصلی ساحلی پیوند می‌داد. در جریان جنگ جهانی دوم بریتانیایی‌ها فرودگاه نظامی عاقر () را درست در شمال روستا ساختند و پایگاه نظامی شحمه نیز در شمال و شرق آن قرار داشت.

## پیشینه
### دوران عثمانی
در سال ۱۸۳۸ ادوارد رابینسون از شحمه به‌عنوان روستایی مسلمان‌نشین در ناحیه رمله یاد کرد.

در سال ۱۸۵۲ شارل ویلیام مردیت فان ده فلده از کنار روستا گذشت و دو آب‌انبار کهن و «آثاری از دوران باستان» را در آن مشاهده کرد. او همچنین گزارش داد که روستا به شیخ موصلح از بیت جبرین تعلق داشت. در سال ۱۸۶۳ ویکتور گِرَن از روستا بازدید کرد و از مجموعه ویرانه‌هایی در نزدیکی آن با نام «خربت مربع» یاد کرد.

فهرست روستاهای عثمانی مربوط به حدود ۱۸۷۰ از شحمه با نام «شاهمه» () در جنوب شرقی یبنا و در ناحیه رمله یاد کرده و ۲۳ خانه و ۳۱ نفر جمعیت (تنها مردان) برای آن ثبت نموده‌است.

در سال ۱۸۸۲ گزارش «بررسی فلسطین غربی» وابسته به صندوق اکتشاف فلسطین شحمه را روستایی کوچک توصیف کرد که خانه‌های آن از خشت ساخته شده بود و ساکنانش آب آشامیدنی خود را از چاهی در جنوب روستا تأمین می‌کردند. در نقشه این بررسی که کاندر و کیچنر در سال ۱۸۷۸ ترسیم کردند نام روستا به شکل «شاهمه» () آمده‌است.

### دوره قیمومت بریتانیا
بر پایه سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که مقامات قیمومت بریتانیا بر فلسطین انجام دادند، شحمه ۱۰۷ نفر جمعیت داشت که همگی مسلمان بودند. در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین جمعیت روستا به ۱۵۰ نفر افزایش یافته بود که باز هم همگی مسلمان بودند و در ۳۴ خانه زندگی می‌کردند.

روستا در «فهرست جغرافیایی فلسطین» به‌عنوان آبادی دسته‌بندی شده بود. شحمه به دو بخش شمالی و جنوبی تقسیم می‌شد که جاده فرعی آن‌ها را از هم جدا می‌کرد. برخی از خانه‌ها بخشی از مصالح‌شان را از بقایای سنگی آبادی‌های پیشین به دست آورده بودند.

بر پایه آمار سال ۱۹۴۵ جمعیت شحمه ۲۸۰ نفر بود که همگی مسلمان بودند و مساحت کل زمین‌های روستا ۶٬۸۷۵ دونوم بود. از این میان ۱۵۲ دونوم به کشت مرکبات و موز، ۴٬۹۱۱ دونوم به غلات و ۳۳ دونوم به باغ‌های آبی اختصاص داشت. همچنین ۱۱ دونوم به‌عنوان اراضی ساخته‌شده عمومی طبقه‌بندی شده بود.

### جنگ ۱۹۴۸ و پس از آن
شحمه در ۱۴ مه ۱۹۴۸ بر اثر تأثیرپذیری از سقوط شهر مجاور تخلیه شد. ولید خالدی، مورخ فلسطینی، در سال ۱۹۹۲ دربارهٔ وضعیت محل روستا نوشت: «این محل در محدوده یک فرودگاه نظامی حصارکشی‌شده ادغام شده‌است. نشانه‌های آن بوته‌های صبر و خاربنی است که از بیرون قابل مشاهده‌اند.»

## جستارهای وابسته
* فهرست روستاهای فلسطینی تخلیه‌شده در سال ۱۹۴۸

## منابع

* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* شحمه در پایگاه «فلسطین در خاطره‌ها»
* شحمه در ذاکرات
* شحمه در مرکز فرهنگی خلیل سکاکینی

رده:شهرها و روستاهای خالی از سکنه شده در جریان جنگ ۱۹۴۹–۱۹۴۷ فلسطین
رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:یادکردهای دارای منبع به زبان فرانسوی
رده:مقاله‌های دارای شرح مختصر
رده:CS1: مقدار volume طولانی
رده:شرح مختصر یکسان با ویکی‌داده
رده:صفحه‌های دارای تابع تجزیه‌گر آرایش‌عدد با آرگومان غیرعددی
رده:روستاهای عربی خالی از سکنه پیش از جنگ ۱۹۴۸ عرب‌ها و اسرائیل