open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
آلکساندر تالالیان

**آلکساندر آندرانیکی تالالیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) ریاضی‌دان، استاد اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۲ سپتامبر ۱۹۲۸ در روستای گتک به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۵۱) و انستیتو ریاضیات استکلوف فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۳) شده است. وی در ۹ اوت ۲۰۱۶ در سن ۸۷ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 
* https://genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=110374

## پیوند به بیرون

رده:استادان دانشگاه دولتی ایروان
رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۶ (میلادی)
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:ریاضی‌دانان اهل ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۲۸ (میلادی)
کیم یغیان

**کیم شماوونی یغیان** (؛  زادهٔ ) فیزیکدان اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۸ ژوئن ۱۹۳۵ در وارداشن به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۵۷) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۳) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:زادگان ۱۹۳۵ (میلادی)
رده:فیزیک‌دانان اهل ارمنستان
ورام دولاتیان

**ورام واغیناکی دولاتیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) آموزگار، شیمی‌دان اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۳ اوت ۱۹۲۳ در نور بایزید به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۴۹) فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۲)، دانشمند شایسته ارمنستان شوروی (۱۹۸۰)، نشان جنگ میهنی (درجه دو)، نشان پرچم سرخ کار، نشان برجسته افتخار، نشان پیش‌کسوت کار (۱۹۸۶)، مدال پنجاهمین سال پیروزی در جنگ بزرگ میهنی (۱۹۴۵–۱۹۴۱)، مدال شصتمین سال پیروزی در جنگ بزرگ میهنی (۱۹۴۵–۱۹۴۱)، مدال به مناسبت یکصدمین سالگرد تولد ولادیمیر ایلیچ لنین، مدال بیستمین سال پیروزی در جنگ بزرگ میهنی (۱۹۴۵–۱۹۴۱)، مدال سی‌امین سال پیروزی در جنگ بزرگ میهنی (۱۹۴۵–۱۹۴۱) شده است. وی در ۲۵ دسامبر ۲۰۰۵ در سن ۸۲ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## نگارخانه

VramDovlatyan.png|


## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:افراد جنگ جهانی دوم اهل اتحاد شوروی
رده:اهالی گاوار
رده:دانشمندان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۰۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۳ (میلادی)
رده:شیمی‌دانان اهل ارمنستان
رده:کارشناسان آموزش و پرورش اهل ارمنستان
رده:افراد اتحاد شوروی‌ای ارمنی‌تبار
رده:شیمی‌دانان اهل اتحاد شوروی
آلن دارونیان

**آلن دارونیان** (؛  زادهٔ ) معمار فرانسوی ارمنی‌تبار است.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۸ دسامبر ۱۹۴۶ در پاریس به دنیا آمد و از مدرسه عالی ملی هنرهای زیبا فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۱۲) شده‌است. 

## آثار

## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست معماران ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:معماران ارمنی
رده:زادگان ۱۹۴۶ (میلادی)
رده:افراد زنده
رده:اهالی پاریس
رده:دانش‌آموختگان اکول ده بوزار
ساموئل داربینیان (دولتمرد)

**ساموئل وانتسیکی داربینیان** (؛  زادهٔ ) سیاستمدار اهل ارمنستان است که از تاریخ ۱۹۹۹ تا تاریخ ۲۰۱۶ سمت شهردار وانادزور را برعهده داشت.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۰ مهٔ ۱۹۵۹ در کیروواکان به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان (۱۹۸۴) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۸)، مدال یادبود نخست‌وزیر  ارمنستان و جایزه رئیس‌جمهور جمهوری ارمنستان (جایزه پوغوسیان) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی وانادزور
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۵۹ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ارمنستان
رده:سیاستمداران حزب جمهوری‌خواه ارمنستان
آرمن گئورگیان (سرمایه‌گذار)

**آرمن هنریکی گئورگیان** (؛  زادهٔ ) سرمایه‌گذار، کارآفرین اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۹ ژوئیهٔ ۱۹۵۵ ‏در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان (۱۹۷۷) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۱۵) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی

## منابع

* 

*  
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:افراد سیاسی اهل ارمنستان
رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۵۵ (میلادی)
رده:کارآفرینان اهل ارمنستان
مارگاریت گریگوریان

**مارگاریت (ا) سرگئی گریگوریان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) فیزیولوژیست و آسیب‌شناس اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در  در اوست-لابینسک به دنیا آمد و از انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان (۱۹۳۵) فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. همچنین برندهٔ جوایزی همچون دانشمند شایسته ارمنستان شوروی (۱۹۶۴) و نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۰) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:آسیب‌شناسان اهل ارمنستان
رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۴ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۱۳ (میلادی)
رده:فیزیولوژیست‌های اهل ارمنستان
گاگیک گیورجیان

**گاگیک گورگنی گیورجیان** (؛  زادهٔ ) معمار اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۶ اکتبر ۱۹۴۸ ‏در ووسکواز به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان فارغ‌التحصیل گشت. وی از سال ۲۰۰۳ عضو مکاتبه‌ای آکادمی معماری ارمنستان می‌باشد. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۸) شده است.

## آثار
## یادداشت

## نگارخانه

Աշտարակ ՀՈՒՇԱՐՁԱՆ ՆՈՐԱՅՐ ՍԻՍԱԿՅԱՆԻ26-1.JPG|Նորայր Սիսակյանի հուշարձան


## جستارهای وابسته
* فهرست معماران ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۴۸ (میلادی)
رده:معماران ارمنی
میکائیل گیولخاسیان

**میکائیل گیولخاسیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) برزشناس، رئیس دانشگاه اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۵ سپتامبر ۱۹۲۷ در خندزورسک به دنیا آمد و از دانشگاه ملی علوم کشاورزی ارمنستان (۱۹۴۸) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون قهرمان کار سوسیالیست (۱۹۵۰)، نشان لنین، مدال شجاعت کار و نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۲) شده است. وی در ۱۵ ژانویهٔ ۲۰۱۲ در سن ۸۴ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* https://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=25632

## پیوند به بیرون

رده:اعضای حزب کمونیست اتحاد شوروی
رده:برزشناسان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی علوم کشاورزی ارمنستان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۷ (میلادی)
رده:کشاورزان اهل ارمنستان
بالته‌جی

**بالته‌جی** (جمع: بالته‌جی‌لر، به معنی "تبرداران") که بالطه‌جی و تبردار هم نامیده می‌شد، گروهی از نگهبانان کاخ در امپراتوری عثمانی از قرن پانزدهم تا اوایل قرن نوزدهم بودند.

## تاریخچه
پیشینهٔ بالته‌جی‌ها که در  زبان عثمانی با عنوان فارسی «تبرداران» نیز شناخته می‌شدند، به روزهای اولیه امپراتوری عثمانی بازمی‌گردند: آنها از طریق نظام دَوشیرمه استخدام می‌شدند و به عنوان مهندسان نظامی و پیش‌قراولان سپاه عثمانی خدمت می‌کردند. با این حال، در اوایل قرن پانزدهم، تعدادی از آنها به عنوان نگهبانان در کاخ سلطان در ادیرنه مستقر شدند. پس از سقوط قسطنطنیه و تأسیس کاخ‌های مختلف در پایتخت جدید، شرکت‌های جداگانه‌ای از بالته‌جی‌ها برای خدمت در هر کاخ ایجاد شد: کاخ قدیمی یا اسکی‌سرای، کاخ جدید یا کاخ طوپقاپو، کاخ گالاتا و کاخ ابراهیم پاشا.  

## وظایف
از آنجایی که کاخ طوپقاپو اقامتگاه اصلی امپراتوری عثمانی بود، مردان شرکت بالته‌جی آن دارای جایگاه ویژه‌ای بودند: در حالی که مردان شرکت‌های دیگر پس از مدتی خدمت در هنگ‌های پیاده‌نظام ینی‌چری ثبت‌نام می‌شدند، مردان کاخ طوپقاپو امتیاز ثبت‌نام در هنگ‌های سواره‌نظام سپاهی و سلاحدار را داشتند. بالته‌جی‌های طوپقاپو تحت فرماندهی یک کدخدا بودند که تحت اختیار سلاحدار آغا، بود. این شرکت همچنین مسئول تأمین هیزم برای حرم امپراتوری بود. برای جلوگیری از دیدن ناخواسته زنان حرمسرا، بالته‌جی‌ها با چشم‌بندهای مخصوص از پارچه یا تور و کت‌های یقه‌بلند پوشیده می‌شدند، از این رو به آنها «تبردارهای چشم‌بنددار» (زولوفلو بالته‌جی‌لر) می‌گفتند. علاوه بر این، دوازده افسر زیردست (کالفا) شرکت کاخ طوپقاپو که به دلیل سوادشان انتخاب شده بودند، وظایف تشریفاتی را انجام می‌دادند: آنها تخت سلطان را در مراسم تاج‌گذاری و سایر جشن‌ها می‌آوردند، از پرچم مقدس پیامبر در جنگ محافظت می‌کردند و در عین حال آیات قرآن می‌خواندند، از وسایل زنان حرمسرا هنگام نقل مکان دربار از طوپقاپو در تابستان محافظت می‌کردند و پس از قرن هفدهم، با ارائه شربت، گلاب و بخور به خطیبان در مسجد سلطان احمد در روز تولد پیامبر. بالته‌جی‌های بیشتری از دستهٔ طوپقاپو نیز به مقامات ارشد کاخ وابسته بودند، در حالی که دو کالفا از این گروه به عنوان سرآشپز آشپزخانه امپراتوری خدمت می‌کردند.  

شرکت نگهبان کاخ قدیمی که پس از ساخت طوپقاپو به محل اقامت مادران سلطان‌ها تنزل یافت، در ابتدا تحت نظر قاپی آغا بود، اما پس از قرن هفدهم تحت نظر قیزلار آغا بود. قیزلار آغا اغلب از اعضای تحصیل‌کرده دستهٔ بالته‌جی کاخ قدیمی به عنوان دبیر شخصی یا منشی در اداره وقف‌های مقدس استفاده می‌کرد. دیگر اعضای این شرکت به عنوان قهوه‌چی‌های ارشد (قهوه‌جی‌باشی) به والده‌سلطان‌ها و شاهزاده‌خانم‌های مختلف منصوب می‌شدند.  

## نظام دَوشیرمه و بالته‌جی
تا اواسط قرن هفدهم، شرکت‌های بالته‌جی دیگر از سربازان دوشیرمه (عجمی‌اُغلان) جذب نمی‌شدند، بلکه عمدتاً از مسلمانان آناتولی و گاهی اوقات از اقوام خادمان کاخ بودند. در سال ۱۶۷۵، کاخ‌های گالاتا و ابراهیم پاشا تعطیل شدند و شرکت‌های بالته‌جی آنها منحل شدند. سلطان مصطفی سوم (حکومت ۱۷۵۷–۱۷۷۴) نیز دستهٔ طوپقاپو را لغو کرد، اما توسط جانشینش، عبدالحمید اول (حکومت ۱۷۷۴–۱۷۸۹)، احیا شد و تا زمان بازسازی کل کاخ در جریان اصلاحات سلطان محمود دوم (حکومت ۱۸۰۸–۱۸۳۹) باقی ماند.  

چندین عضو این گروه به مقام صدراعظم رسیدند، مانند محمد پاشای بالته‌جی و داماد ابراهیم پاشای نوشهری.  

## منابع
  
*   

  
رده:دوشیرمه  
رده:سازمان‌های نظامی امپراتوری عثمانی  
رده:گاردهای سلطنتی
استپان گیشیان

**استپان زاونی گیشیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) بانکدار، سیاستمدار اهل ارمنستان که از تاریخ ۱۵ مه ۲۰۰۹ تا تاریخ ۲۲ مارس ۲۰۱۴ عضو عضو شورای عمومی جمهوری ارمنستان بود. بین سال‌های ۲۰۱۴–۲۰۰۶ وی مدیر اجرایی آکبا بانک بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۵ مهٔ ۱۹۶۴ در نویمبریان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی اقتصاد ارمنستان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی () شده است. وی در ۲۲ مارس ۲۰۱۴ در سن ۴۹ سالگی درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## یادداشت

## منابع

* 

* [Gishyan foundation https://foundation-gishyan.am]
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی نویمبریان
رده:بانکداران اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی علم اقتصاد ارمنستان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۴ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۶۴ (میلادی)
ساموئل گالستیان

**ساموئل سورنی گالستیان** (؛  زادهٔ ) کشاورز اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۳ ژوئیهٔ ۱۹۴۹ ‏در کاغتسراشن به دنیا آمد و از دانشگاه ملی علوم کشاورزی ارمنستان (۱۹۶۹–۱۹۷۵) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی () و مدال یادبود نخست‌وزیر ارمنستان شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای شورای عالی اتحاد شوروی
رده:افراد زنده
رده:افراد سیاسی اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی علوم کشاورزی ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۴۹ (میلادی)
رده:کشاورزان اهل ارمنستان
آرگ گالستیان (دولتمرد)

**آرگ آرگی گالستیان** (؛  زادهٔ ) دولتمرد، سیاستمدار اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۸ نوامبر ۱۹۴۹ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۱۴) و مدال یادبود نخست‌وزیر ارمنستان شده‌است. 

## آثار

## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی

## منابع

* 

*   
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۴۹ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ایروان
رده:مهندسان انرژی اهل ارمنستان
آرمن گالویان

**آرمن آنوشاوانی گالویان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) زیست‌شیمی‌دان، استاد، آکادمیسین اهل ارمنستان بود. وی تا سال ۲۰۱۲ مدیر و سردبیر نشریه علمی روسی‌زبان **نئوروخیمیا** () بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۱ مهٔ ۱۹۲۹ در آنوشاوان به دنیا آمد و از دانشگاه پزشکی دولتی ایروان (۱۹۵۳) و انستیتو زیست‌شناسی رشد نیکلای کولتسوف فرهنگستان علوم روسیه (۱۹۵۶) فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی ()، دانشمند شایسته جمهوری ارمنستان (۲۰۱۰) و نشان برجسته افتخار شده است. وی در ۶ اکتبر ۲۰۱۲ در سن ۸۳ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای خارجی فرهنگستان علوم روسیه
رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه پزشکی دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۹ (میلادی)
رده:زیست‌شیمی‌دانان اهل ارمنستان
آنا بویاجیان

**آنا سورنی بویاجیان** (؛ ؛ زاده  - درگذشته ) یک گیاه‌شناس و قارچ‌شناس اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۹ اوت ۱۹۵۴ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل شد. وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی () شده است. وی در ۲۹ ژانویهٔ ۲۰۱۵ در سن ۶۰ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 

رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۵ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان نشان آنانیا شیراکاتسی
رده:زادگان ۱۹۵۴ (میلادی)
رده:زیست‌شناسان اهل ارمنستان
رده:زیست‌شیمی‌دانان اهل ارمنستان
رده:گیاه‌شناسان اهل ارمنستان
رده:قارچ‌شناسان اهل ارمنستان
آرست بگلاریان

**آرست گورگنی بگلاریان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) نقشه‌بردار اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۸ ژانویهٔ ۱۹۳۸ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان (۱۹۶۹) و دانشگاه دولتی زمین‌سنجی و نقشه‌نگاری مسکو (۱۹۷۲) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی و دانشمند شایسته جمهوری ارمنستان (۲۰۰۸) شده است. وی در ۲۰۱۱ در سن ۷۳ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۸ (میلادی)
رده:نقشه‌برداران اهل ارمنستان
روسلان باغداساریان

**روسلان شاهنی باغداساریان** (؛  زادهٔ ) اقتصاددان، سیاستمدار اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۸ ژوئن ۱۹۸۰ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۲۰۰۱) و دانشگاه دولتی اقتصاد ارمنستان (۲۰۱۵) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۱۶) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اقتصاددانان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی علم اقتصاد ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ایروان
رده:سیاستمداران حزب جمهوری‌خواه ارمنستان
مانوئل بادالیان

**مانوئل هنریکی بادالیان** (؛ زادهٔ ) یک سیاستمدار اهل ارمنستان است که از تاریخ ۱۹۹۹ تا تاریخ ۲۰۰۳ سمت نمایندگی دوره دوم مجلس ملی جمهوری ارمنستان را برعهده داشت.

## زندگی‌نامه
در ۱ آوریل ۱۹۶۱ در روستای قرقی به دنیا آمد و از دانشگاه ملی علوم کشاورزی ارمنستان (۱۹۸۸) فارغ‌التحصیل شد. وی همچنین برنده نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۵)، مدال آندرانیک اوزانیان (۲۰۰۷)، مدال طلای یادبود فریتیوف نانسن (۲۰۰۷) و مدال قدردانی (۲۰۱۴) شده است.

## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی

## منابع

* 

* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای مجلس ملی جمهوری ارمنستان
رده:افراد زنده
رده:اقتصاددانان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی علوم کشاورزی ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ارمنستان
رده:سیاستمداران حزب جمهوری‌خواه ارمنستان
رده:نمایندگان دوره دوم مجلس ملی جمهوری ارمنستان
آرام بادالیان

**آرام هاکوبی بادالیان** (؛  زادهٔ ) سیاستمدار اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۴ فوریهٔ ۱۹۵۸ ‏در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان (۱۹۷۵–۱۹۸۰) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی

## منابع

* 

* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۵۸ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ارمنستان
رده:سیاستمداران اهل ایروان
رده:سیاستمداران حزب جمهوری‌خواه ارمنستان
اوریک آفریکیان

**اوریک گغامی آفریکیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) میکروب‌شناس، استاد و آکادمیسین اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۴ مهٔ ۱۹۲۵ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه پزشکی دولتی ایروان (۱۹۴۷) فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی ()، دانشمند شایسته جمهوری ارمنستان، نشان برجسته افتخار، مدال دفاع از قفقاز و مدال به خاطر پیروزی مقابل آلمان در جنگ بزرگ میهنی (۱۹۴۵–۱۹۴۱) شده است. وی در ۱۹ ژوئیهٔ ۲۰۱۶ در سن ۹۱ سالگی درگذشت.

## آثار

## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای حزب کمونیست اتحاد شوروی
رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه پزشکی دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۶ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۵ (میلادی)
ساموئل آراباجیان

**ساموئل روبرتی آراباجیان** (؛  زادهٔ ) سیاستمدار، حقوق‌دان اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۷ اکتبر ۱۹۷۰ در ایروان به دنیا آمد و از دانشکده حقوق دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۹۶) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۸) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:حقوق‌دانان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشکده حقوق دانشگاه دولتی ایروان
رده:زادگان ۱۹۷۰ (میلادی)

رده:سیاستمداران اهل ایروان
آیدا آوتیسیان (دانشمند)

**آیدا آوتیسی آوتیسیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) شیمی‌دان، مخترع اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۹ نوامبر ۱۹۳۸ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۶۰) و انستیتو شیمی آلی ان.دی. زلینسکی (۱۹۶۴) فارغ‌التحصیل گشت. وی از ۱۹۹۶ عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی، جایزه رئیس‌جمهور جمهوری ارمنستان (جایزه پوغوسیان) و مخترع اتحاد شوروی (۱۹۸۰) شده است. وی در ۱۰ اکتبر ۲۰۰۹ در سن ۷۰ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:استادان دانشگاه دولتی ایروان
رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۸ (میلادی)
رده:شیمی‌دانان اهل ارمنستان
رده:مخترعان اهل ارمنستان
روبرت آواگیان (فیزیکدان)

**روبرت هوُسپی آواگیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) فیزیک‌دان اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۸ مارس ۱۹۳۱ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۵۴) فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۳) شده است. وی در ۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۰ در سن ۸۸ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:زادگان ۱۹۳۱ (میلادی)
رده:فیزیک‌دانان اهل ارمنستان
سندرم سرکه

**سندرم سرکه** () یا سندرم استیک اسید حالتی است که از استیل‌دار کردن cellulose acetates (معمولاً cellulose diacetate) و سلولز تری‌استات پیش می‌آید. این استیل‌دار کردن باعث ایجاد استیک اسید که باعث ایجاد بوی سرکه‌ای خواهد شد که به همین دلیل این نام را پیدا کرده است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:پستی‌گرایی مواد
رده:سلولز
رده:نگهداری (دانش بایگانی و کتابداری)
رده:مرمت فیلم
یوژف سایر

**یوژف سایر** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل مجارستان و عضو سابق پارلمان اروپا از حزب فیدس است. وی قانون اساسی جدید مجارستان را که ازدواج فقط بین یک زن و یک مرد تعریف می‌کرد نگاشته است. در ۲۹ نوامبر ۲۰۲۰ سایر بعد از آنکه که در ۲۷ نوامبر توسط پلیس  بلژیک دستگیر شد، از پارلمان اروپا استعفا داد. علت دستگیری وی شکستن مقررات محلی کووید ۱۹ به خاطر شرکت در یک ارجی همجنس‌گرایانه بود.
## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای مجلس ملی مجارستان (۱۹۹۰–۱۹۹۴)
رده:اعضای مجلس ملی مجارستان (۱۹۹۴–۱۹۹۸)
رده:اعضای مجلس ملی مجارستان (۱۹۹۸–۲۰۰۲)
رده:اعضای مجلس ملی مجارستان (۲۰۰۲–۲۰۰۶)
رده:افراد زنده
رده:اهالی شپرن
رده:زادگان ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:نمایندگان مجارستان در پارلمان اروپا ۰۹–۲۰۰۴
رده:نمایندگان مجارستان در پارلمان اروپا ۱۴–۲۰۰۹
ایمیل‌هایی که نمی‌توانم بفرستم

***ایمیل‌هایی که نمی‌توانم بفرستم*** () پنجمین آلبوم استودیویی از سابرینا کارپنتر، خوانندهٔ اهل ایالات متحده آمریکا است. این آلبوم در ۱۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۲ به‌عنوان نخستین آلبوم کارپنتر تحت برچسب آیلند رکوردز منتشر شد. این آلبوم به‌طور کلی در سبک پاپ، فولک پاپ، دنس پاپ، الکتروپاپ و آلترناتیو پاپ تهیه شده است و شامل عناصری از قصه‌گویی با زمینه‌ای پیرامون ایمیل‌هایی است که کارپنتر نوشته است، اما آن‌ها را ارسال نکرده است.

این آلبوم به‌همراه پنج تک‌آهنگ منتشر شد«اسکینی دیپینگ»، «زمان‌های سریع»، «بدجنس»، «چون از یه پسری خوشم میومد» و «مزخرف». برای تبلیغ این آلبوم، کارپنتر در سپتامبر ۲۰۲۲ عازم تور کنسرت ایمیل‌هایی که نمی‌توانم بفرستم شد. یک نسخهٔ دیلوکس از این آلبوم با نام *ایمیل‌هایی که نمی‌توانم برای دیگران بفرستم*، در سال ۲۰۲۳ منتشر شد که شامل تک‌آهنگ «پَر» می‌شد. این آلبوم در جدول‌های موسیقی آرژانتین، استرالیا، ایرلند، هلند، نیوزیلند و ایالات متحده در میان ۳۰ آلبوم برتر قرار گرفت و با نقدهای عمدتاً مثبت منتقدان موسیقی روبرو شد و از سوی ''رولینگ استون'' و ''بیلبورد'' در میان بهترین آلبوم‌های ۲۰۲۲ قرار گرفت.

## توسعه
### پس‌زمینه
در ژوئن ۲۰۱۹، کارپنتر در حین تبلیغ چهارمین آلبوم استودیویی خود "منحصربه‌فرد: پرده دوم" به مجله "ماری کلر" فاش کرد که کار روی پنجمین آلبوم استودیویی را آغاز کرده است. در سال ۲۰۲۰، او تک‌آهنگ مستقل «ماه عسل محو می‌شود» را منتشر کرد و آواز خود را برای موسیقی متن «ابرها» قرض داد.

در ژانویه ۲۰۲۱، پس از چهار آلبوم با هالیوود رکوردز، گزارش شد که کارپنتر با آیلند رکوردز قرارداد بسته است. او خاطرنشان کرد که این "مکان عالی برای [او] برای شروع فصل بعدی حرفه موسیقی و تکامل [او] به عنوان یک هنرمند" بود. اولین انتشار او در پایان ماه با "پوست منتشر شد که در ۱۰۰ تک‌آهنگ داغ "بیلبورد" در رتبه ۴۸ قرار گرفت و اولین ورودی او در جدول بود.

در سپتامبر همان سال، کارپنتر به «تین وگ» گزارش داد که بسیاری از آهنگ‌های آلبوم از طریق ایمیل‌هایی نوشته شده است که او برای خودش نوشته است، مانند آهنگی که او قبلاً در ۷ اوت با شرح «اینترو» به اشتراک گذاشته بود، که بعداً به عنوان آهنگ عنوان آلبوم فاش شد. او همچنین فاش کرد که ضبط آلبوم را در شهر نیویورک با جولیا مایکلز، جی‌پی ساکس، جان رایان و لروی کلمپیت، پس از نقل مکان به منطقه اقتصادی منهتن در ژوئن همان سال به پایان رسانده است.

### انتشار
کارپنتر در «برنامه امشب با اجرای جیمی فلن» ظاهر شد و در آنجا تأیید کرد که این آلبوم در سال ۲۰۲۲ منتشر می‌شود و اینکه عنوان آلبوم در آثار منتشر شده در سال قبل پنهان است. سرنخ نام آلبوم در موزیک ویدیوی «اسکینی دیپینگ» در عکسی بود که این نام در یک بازی اسکربل ظاهر می‌شد.

آلبوم در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۲ منتشر شد.  در ۱۷ مارس ۲۰۲۳، کارپنتر نسخه دلوکس این آلبوم را منتشر کرد.

## فهرست قطعات

**Notes**
*  به معنای تهیه کننده و تولید کننده آواز است

## منابع

رده:آلبوم‌های ۲۰۲۲ (میلادی)
رده:آلبوم‌های آیلند رکوردز
رده:آلبوم‌های سابرینا کارپنتر
مورچه نقره‌ای صحرا

**مورچه نقره‌ای صحرا** (نام علمی: Cataglyphis bombycina) گونه‌ای از موریان است که صحرای بزرگ آفریقا زندگی می‌کند. این گونه سریعترین گونه مورچه میان ۱۲٬۰۰۰ گونه شناخته شده‌است که با سرعت ۸۵۵ میلی‌متر بر ثانیه می‌توان حرکت کند. به عبارتی دیگر این مورچه ۱۰۸ برابر طول خودش در هر ثانیه می‌تواند حرکت کند که فقط دو گونه در کل زمین از این نظر سریعتر هستند: سوسک ببری و موریانه ساحلی کالیفرنیا. سرعت حرکت مورچه نقره‌ای صحرا تقریبا با سرعت حرکت انسان در حال راه رفتن برابری می‌کند و اگر انسان‌ها می‌توانستند به این طولشان حرکت کنند، سرعتشان ۷۲۰ کیلومتر بر ساعت می‌بود.

با توجه به گرمای شدید صحرای آفریقا و تهدید دیگر جانوران شکارچی، این مورچه‌ها فقط ده دقیقه در روز خارج از لانه خود هستند. شکارچی آنان مارمولک است.

آنها در صحرا به دنبال لاشه حیواناتی که از گرما تلف شده‌اند می‌گردند تا تغذیه کنند. از آنجایی که دمای محیطشان ۴۷ درجه سانتی‌گراد است، قابلیت‌های خاصی برای تحمل این گرما تکامل کرده‌اند. مانند استفاده از چهارپا به جای شش پا، سرعت بسیار زیاد و درجه بازتاب زیاد از پوستشان (تا جذب گرما به حداقل برسد)، به خاطر درجه بالای بازتاب، آنها به ظاهر نقره‌ای به نظر می‌رسند که نام «نقره‌ای» را به این خاطر گرفته‌اند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:پرده‌بالان آفریقا
رده:حشرات توصیف‌شده در ۱۸۵۹ (میلادی)
رده:موریان
مارک آیدلشتاین

**مارک آیدلشتاین** (؛ زادهٔ ۱۸ فوریهٔ ۲۰۰۲) بازیگر اهل روسیه است. وی از سال ۲۰۲۱ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده است.

از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته است می‌توان به *[[آنورا]]* (این فیلم برنده نخل طلا شده است) اشاره کرد.

علت شهرت وی، بازیگری نقش اصلی در فیلم سرزمین ساشا بود که در هفتاد و دومین جشنواره بین‌المللی فیلم برلین نمایش یافت. ژورنالیست‌ها وی را تیموتی شالامی روسیه می‌خوانند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* 

رده:افراد زنده
رده:اهالی نیژنی نووگورود
رده:بازیگران مرد تئاتر اهل روسیه
رده:بازیگران مرد تلویزیونی اهل روسیه
رده:بازیگران مرد سده ۲۱ (میلادی) اهل روسیه
رده:بازیگران مرد فیلم اهل روسیه
رده:زادگان ۲۰۰۲ (میلادی)
شکم پا کون

***شکم پا کون***  آهنگی از رپر آلمانی شیرین داوید است که در ۲۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۴ منتشر شد. 

*شکم پا کون* در صدر جدول تک‌آهنگ های آلمان قرار گرفت. برای شیرین داوید، این هفتمین ترانهٔ شمارهٔ یک در آلمان به عنوان خواننده و ششمین ترانهٔ شمارهٔ یک در مقام ترانه‌سرا است.  به عنوان خواننده، او اولین هنرمند تکی در تاریخ است که هفت تک‌آهنگ شمارهٔ یک را در آلمان به دست آورده است . این تک‌آهنگ همچنین شش هفته در جایگاه اول باقی ماند. 

*شکم پا کون* همچنین در اتریش به رتبهٔ یک رسید، در حالی که در جدول تک‌آهنگ های سوئیس توانست به مقام سوم برسد.  برای داوید این آهنگ دومین تک‌آهنگ شمارهٔ یک در اتریش است.

## منابع

رده:ترانه‌های ۲۰۲۴ (میلادی)
صفدر جنگ

نواب **صفدر‌ جنگ** (متولد ۱۷۰۸ - درگذشت ۱۷۵۴م) یکی از حاکمان حکومت اود در لکهنوی هند بود.

## تولد
وی در سال ۱۷۰۸م دیده به جهان گشود.

## پسر
پسر وی شجاع الدوله بود.

## درگذشت
[بندانگشتی|[مقبره صفدر جنگ]]
نواب صفدر جنگ در سن ۴۵ یا ۴۶ سالگی در گذشت.

## جستارهای وابسته
* لکهنو
* حکومت اود

## یادداشت‌ها


رده:ایالت اوده
رده:زادگان دهه ۱۷۰۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۷۵۴ (میلادی)
رده:شیعیان اهل هند
رده:افراد هندی ایرانی‌تبار
رده:نجیب‌زادگان گورکانی هند
رده:سیاستمداران نیشابور
رده:قراقویونلو
شیکاگو (ترانه سوفیان استیونز)

«**شیکاگو**» () یک ترانه از آلبوم سال ۲۰۰۵ سوفیان استیونز با نام ایلی‌نوی است. داستان این ترانه یک جوانی رویاپرداز در مسافرتی به نیویورک است. شیکاگو یکی از معروفترین ترانه‌های سوفیان استیونز محسوب می‌شود.

## منابع

* 

رده:ترانه‌های ۲۰۰۵ (میلادی)
رده:ترانه‌های اقتباس‌شده از رویدادهای واقعی
رده:ترانه‌های سوفیان استیونز
کرافت‌کلوب

**کرافت‌کلوب** () یک گروه موسیقی راک/ایندی راک آلمانی است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:گروه‌های راک آلمانی
رده:گروه‌های موسیقی تشکیل‌شده در ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:گروه‌های رپ راک
رده:هنرمندان ورتیگو رکوردز
آلتین‌تپه (ترکیه)

**آلتین‌تپه**  (به‌معنای «تپهٔ طلایی») یا **یرز**  یک دژ اورارتویی و محوطهٔ باستانی معبدی مربوط به قرن ۹ تا ۷ پیش از میلاد است. این محوطه بر روی تپه‌ای کوچک مشرف به فرات در ناحیهٔ اوزوملو از استان ارزنجان در ترکیه قرار دارد.

آلتین‌تپه در دوازده کیلومتری بزرگراهی که ارزنجان را به ارزروم متصل می‌کند واقع شده است. این محوطه در سال ۱۹۳۸ میلادی طی ساخت یک خط آهن در نزدیکی آن کشف شد. بقایای این مکان بر روی تپه‌ای آتشفشانی به ارتفاع ۶۰ متر قرار دارد. در جریان کاوش‌هایی که بین سال‌های ۱۹۵۹ تا ۱۹۶۸ به رهبری تحسین اوزگوچ انجام شد، یک سکونتگاه مستحکم مربوط به دورهٔ اورارتویی کشف گردید. در این محوطهٔ کاوش‌شده، یک معبد یا کاخ، یک تالار بزرگ، یک انبار، دیوارهای شهر، اتاق‌های مختلف و سه مقبرهٔ زیرزمینی در بخش جنوبی تپه یافت شد. پس از یک وقفهٔ طولانی، کاوش‌ها در سال ۲۰۰۳ با تصمیم هیئت وزیران ترکیه و تحت رهبری محمد کارا عثمان‌اوغلو از سر گرفته شد.

این تپه در دورهٔ امپراتوری بیزانس نیز مرکز مهمی بوده و دارای کلیسایی با سه شبستان و کف‌های معرق‌کاری است. این کلیسا بر روی یک تراس طبیعی ساخته شده و دارای نقشه‌ای مستطیل‌شکل است. کف‌های موزاییکی رنگارنگ با اشکال هندسی مختلف و نقش‌های گیاهی و حیوانی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد منطقه به‌شمار می‌روند.

## منابع

## پیوند به بیرون

*Erzincan governor's official website - Altıntepe images
*The Excavations of the Altintepe official web site 

رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان ارزنجان
رده:شهرهای اورارتویی
رده:قلعه‌های ارمنستان
رده:محوطه‌های باستان‌شناسی در ناحیه آناتولی شرقی
رده:مناطق مسکونی پیشین در ترکیه
برک (خواننده)

**برک** (؛ نام اصلی *فلیکس داوتزنبرگ*) (زادهٔ ۲۰۰۴) یک خواننده آلمانی اهل هامبورگ است. ترانه پرچم قرمز  از وی در چارت آلمان به رتبه چهار و در چارت اتریش به رتبه سه رسید. آلبوم اول وی (Berq) نیز در آلمان به رتبه دو رسید.

## پیوند به بیرون
* Berq در laut.de
* Berq در Diffus

## منابع

رده:آلمانی‌ها
رده:ترانه‌پردازان
رده:زادگان ۲۰۰۴ (میلادی)
رود مویا

**رود مویا** () یک رودخانه در جمهوری بوریاتیای کشور روسیه است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:بلندی‌های استانووی
رده:رودهای جمهوری بوریاتیا
رده:ریزابه‌های رود لنا
اسکالیستی گولتس

**اسکالیستی گولتس** () یک کوه در سرزمین زابایکالسکی کشور روسیه است.

## منابع

* 

رده:بلندی‌های استانووی
رده:کوه‌های سرزمین زابایکالسکی
تیمو (فروشگاه اینترنتی)

**تیمو** () یک بازارگاه مجازی اداره شده توسط شرکت تجارت الکترونیک پیندودو است که کالاهای مصرفی با تخفیف زیاد ارائه می‌دهد که معمولاً از خود چین به مصرف‌کنندگان ارسال می‌شوند.

## منابع

* 

رده:برندهای چین
رده:بنیان‌گذاری‌های ۲۰۲۲ (میلادی) در ماساچوست
رده:شرکت‌های بوستون
رده:متعلقات اینترنت بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۲۲ (میلادی)
شورش شینجوکو

**شورش شینجوکو** ، یک درگیری خشونت‌آمیز بین پلیس و معترضان ضد جنگ ویتنام بود که ایستگاه شینجوکو در توکیو، ژاپن، در ۲۱ اکتبر ۱۹۶۸ را اشغال کردند.

این حادثه در چارچوب تظاهرات گسترده به مناسبت «روز جهانی ضد جنگ» رخ داد. در مجموع بیش از ۸۰۰۰۰۰ فعال چپ ژاپنی، از جمله ائتلاف ضد جنگ بهایرن، اتحادیه‌های کارگری، و گروه‌های دانشجویی رادیکال نیز که در اعتراضات دانشگاهی ژاپن در سال‌های ۱۹۶۸–۱۹۶۹ شرکت داشتند، اقدامات مختلفی را انجام دادند. تظاهرات و فعالیت‌های اعتراضی در سراسر ژاپن. گروه بزرگی از معترضان در توکیو با اشغال ایستگاه شینجوکو و ایجاد اختلال در عبور و مرور عادی قطارها امیدوار بودند که مخالفت خود را با حمایت دولت ژاپن از جنگ تحت رهبری ایالات متحده در ویتنام ابراز کنند. این شورش عمدتاً تا صبح روز ۲۲ اکتبر به دلیل استناد پلیس به قانون ضد شورش شکسته شد، اقدامی که عمدتاً توسط مطبوعات مورد تأیید قرار گرفت و منجر به اعتماد بیشتر پلیس شد.

## پس زمینه
در ۸ اوت ۱۹۶۷، قطار باری حامل سوخت جت به مقصد پایگاه‌های هوایی ایالات متحده در فرودگاه تاچیکاوا و پایگاه هوایی یاکوتا با قطار باری دیگری برخورد کرد و در ایستگاه شینجوکو آتش گرفت.

این حادثه دیدنی توجه را به این واقعیت جلب کرد که از قطارهای ژاپنی برای حمل تجهیزات جنگی برای حمایت از جنگ ایالات متحده در ویتنام استفاده می‌شد و به ویژه ایستگاه شینجوکو را به هدف اعتراضات تبدیل کرد. در تابستان ۱۹۶۸، گروه‌های مختلف برای رویدادهای اکتبر «تمرین» کردند. در ماه ژوئن، اعضای Beheiren تحصن ۱۱۰۰۰ نفری را در نزدیکی گینزا ترتیب دادند.

در ۲۱ ژوئن، ذنگاکورن دانش آموزان وارد کاندا، توکیو شدند و سعی کردند آن را اشغال کنند. در ۲۶ ژوئن، ۴۰۰۰ عضو سانپا ذنگاکورائن در ایستگاه شینجوکو تظاهرات کردند.

در ۸ اکتبر، گروهی متشکل از ۶ تا ۸ هزار نفر از فعالان، ایستگاه شینجوکو را اشغال کردند و تلاش کردند محموله‌های سوخت جت را که از آن عبور می‌کرد، متوقف کنند. با این حال، آنها توسط پلیس با ماشین‌های آب پاش و گاز اشک آور مورد ضرب و شتم قرار گرفتند، چیزی که پلیس از آن برای ایجاد محدودیت در افکار عمومی از فعالان استفاده کرد.

در ۲۱ اکتبر ("روز بین المللی ضد جنگ")، سالگرد یک سالگی مارش در پنتاگون، تجمع‌ها در سراسر ژاپن توسط چندین گروه، علیرغم قوانین ممنوعیت برگزاری آنها در آن روز برگزار شد.

معترضان می‌خواستند مخالفت خود را با حمایت دولت ژاپن از جنگ تحت رهبری ایالات متحده در ویتنام نشان دهند.  در توکیو، روز با راهپیمایی‌های بزرگ مسالمت‌آمیز در معبد میجی و پارک هیبیا که توسط سوهیمو، بهایرن، حزب سوسیالیست ژاپن (JSP) و حزب کمونیست ژاپن(JCP) سازماندهی شده بود با حدود ۳۵ تا ۵۵ هزار شرکت کننده در سراسر شهر آغاز شد. مینسی نیز که به حزب کمونیست ژاپن وابسته بود توسط گروه‌های دانشجویی تحصن مسالمت آمیزی با ۱۲۰۰۰ دانش آموز را ترتیب داد.
 اعتراضات خارج از وزارت دفاع ژاپن در روپونگی و هتک حرمت از قبر نخست‌وزیر یوشیدا شیگه‌رو. در نقاط دیگر سراسر کشور، ۶۰۰۰ دانشجو و ۸۰۰۰ فعال دیگر در ۱۸ استان و ۶۰۰ شهر، شاهد تجمع بیش از ۸۰۰۰۰۰ اتحادیه کارگری وابسته به سوهیو بودند.

## یادداشت‌ها

## جستارهای وابسته
* اعتراضات دانشگاهی ژاپن ۱۹۶۹-۱۹۶۸

## پانویس

## منابع

**کتاب‌ها**
* 
* 
* 
* 

**مقاله‌های مجله‌ها**
* 
* 
* 
* 

رده:اعتراضات ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:تاریخ توکیو
رده:تاریخ سیاسی توکیو
رده:سوسیالیسم در ژاپن
رده:شورش‌ها و ناآرامی‌های شهری در ژاپن
رده:شینجوکو، توکیو
مسجد زالخان

**مسجد زالخان**  مسجدی در ایروان بود که در محلهٔ شاهار واقع شده بود.

## تاریخ
این مسجد بین کوه‌های گالا و تپه‌باشی در ایروان واقع شده بود. بر اساس باورها، مسجد زالخان بین سال‌های ۱۶۴۹ میلادی تا ۱۶۸۵ میلادی ساخته شده است. طبق گفتهٔ لینچ، بر روی مسجد به خط عربی و به زبان ترکی نوشته شده که مسجد در سال ۱۶۸۷ میلادی ساخته شده است. از این موضوع مشخص می‌کند که مسجدِ شهر پس از زلزلهٔ سال ۱۶۷۹ میلادی ساخته شده است. در سال ۱۹۲۸ میلادی، سالن بزرگ مسجد شهر تخریب شد و در محل آن هتل ایروان ساخته شد. پس از بازسازی در سال ۱۹۹۹ میلادی، هتل اکنون به نام هتل گلدن تلیپ ایروان شناخته می‌شود. یک سند آرشیوی از سال ۱۹۴۹ میلادی که در آرشیو دولتی جمهوری آذربایجان نگهداری می‌شود، بیان می‌کند که مسجد زالخان به عنوان سالن نمایش استفاده می‌شد. هدف از مدرسهٔ دینی مسجد زالخان، که دارای ساختمانی دو طبقه و اتاق‌های متعدد بود، پس از جنگ جهانی دوم تغییر کرد. در حال حاضر، سالن نمایش خانهٔ هنرمندان در آن ساختمان واقع است.

## منابع

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۶۸۷ (میلادی) در آسیا
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها تخریب‌شده در ارمنستان
رده:مخالفان اسلام در آسیا
رده:مسجدهای پیشین در ارمنستان
رده:مسجدهای تشیع در ارمنستان
رده:مسجدهای سده ۱۹ (میلادی)
رده:یادبودها و یادواره‌ها در ارمنستان
فرزندان تلماسه فرانک هربرت

***فرزندان تلماسه فرانک هربرت*** () یک مینی‌سریال سه قسمتی علمی-تخیلی به کارگردانی گرگ یاتانیس است که در سال ۲۰۰۳ منتشر شد. این مین‌سریال دنبالهٔ مجموعه تلویزیونی *[[تلماسه فرانک هربرت]]* (۲۰۰۰) است. اینسرایل در سال ۲۰۰۳ برندهٔ جایزهٔ امی ساعات پربیننده برای «جلوه‌های بصری ویژه برجسته برای مینی‌سریال، فیلم یا ویژه‌برنامه» شد و نامزد دریافت جایزه امی ساعات پربیننده برای بهترین تدوین صدا برای یک مینی‌سریال یا مجموعه آنتولوژی، فیلم یا ویژه‌برنامه هم بود. موسیقی متن سریال که ساختهٔ برایان تایلر است، ۳۶ تراک دارد یکی از بهترین آثار تلویزیونی برایان تایلر به‌حساب می‌آید.

## گزیدهٔ بازیگران
* الک نیومن در نقش پل اتریدیز
* جولی کاکس
* ادوارد آترتون
* ایان مک‌نیس
* باربورا کودتووا در نقش چانی
* استیون برکوف
* دنیلا آماویا
* آلیس کریج
* سوزان ساراندون
* جیمز مک‌آووی
* کلارا ایسووا
* زوزانا گایسلرووا
* کارل دوبری

## منابع

## پیوند به بیرون
* 
* 
* 

رده:فیلم‌های اختصاصی سای‌فای
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در جمهوری چک
رده:مینی‌سریال‌های تلویزیونی آمریکایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
آخرین رقص (فیلم ۱۹۴۱)

***آخرین رقص*** () یک فیلم کمدی تلفنی بیانچی به کارگردانی کامیلو ماستروچینکوئه است که در سال ۱۹۴۱ منتشر شد. این فیلم همگام با سنت فیلم‌های تلفنی بیانچی است که در دوران فاشیسم ایتالیا محبوبیت داشت.

## گزیدهٔ بازیگران
* السا مرلینی
* آمدئو ناتزاری
* رناتو چالنته
* پائولو استوپا
* مارگریتا بانی
* نریو برناردی
* آرماندو میلیاری
* لوئیزا گارلا
* ناندو تامبرلانی
* انریکو لوتسی
* ویتوریا مونگاردی

## منابع

## کتاب‌شناسی

* Moliterno, Gino. *Historical Dictionary of Italian Cinema*. Scarecrow Press, 2008.
* Piero Pruzzo & Enrico Lancia. *Amedeo Nazzari*. Gremese Editore, 1983.

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌ها به کارگردانی کامیلو ماستروچینکوئه
رده:فیلم‌های ۱۹۴۱ (میلادی)
رده:فیلم‌های ایتالیایی دهه ۱۹۴۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های سیاه‌وسفید ایتالیایی
رده:فیلم‌های کمدی ۱۹۴۱ (میلادی)
رده:فیلم‌های کمدی ایتالیا
حادثه تاکه‌باشی

**حادثه تاکه‌باشی** ()، یک قیام مسلحانه بود که در ۲۳ اوت ۱۸۷۸ رخ داد و در آن ۲۶۰ عضو گارد امپراتوری (ژاپن) از نیروی زمینی امپراتوری ژاپن شورش کردند و افسران را کشتند. انگیزه این حادثه تمایل آن افراد به پرداخت هزینه در سرکوب جنگ سینان بود.

آشوبگران در مقر گارد امپراتوری در تاکه‌باشی، که درست در شمال قصر آکاساکا بود، مستقر بودند. آشوبگران قصد داشتند کاخ را به آتش بکشند. دولت ۵۵ تن از آشوبگران را پس از سرکوب شورش اعدام کرد.

بازسازی می‌جی که در اواخر قرن نوزدهم اتفاق افتاد، دوره‌ای در تاریخ ژاپن بود که این کشور دستخوش تحولات مهمی شد. پایان دوره فئودالی و آغاز روند مدرنیزاسیون بود. این بازسازی به دلیل تمایل شدید ژاپن برای رسیدن به غرب و دستیابی به مدرن سازی انجام شد. این انگیزه ای برای ایجاد پلیس نظامی برای حفظ نظم در ارتش بود و وزارت آموزش و پرورش به عنوان سازمانی برای محافظت از کاخ امپراتوری به غیر از گارد امپراتوری تأسیس شد.

## حادثه اختلال خدمت وظیفه
حادثه تاکه‌باشی در توکیو، پایتخت ژاپن در آن زمان رخ داد. این پاسخی بود به پرداخت کم برای کار سخت، سربازگیری اجباری مردان جوان به نیروی زمینی امپراتوری ژاپن.

سربازی اجباری که بخشی از تلاش‌های دولت برای نوسازی نیروهای نظامی کشور بود، با مقاومت برخی از اقشار مردم مواجه شد.

در ۲۳ اوت، گروهی از افراد ناراضی به رهبری یک سامورایی سابق به نام تاکه‌باشی کاتسومی، در نزدیکی پل تاکه‌باشی در توکیو تجمع کردند. هدف آنها ایجاد اختلال در عملکرد اداره نظام وظیفه بود که در همان نزدیکی قرار داشت.

## واکنش و سرکوب
حادثه تاکه‌باشی از چشم دولت دور نماند. دولت میجی که متعهد به نوسازی کشور بود، اقدام فوری برای سرکوب شورش انجام داد. ارتش امپراتوری ژاپن و پلیس برای مقابله با معترضان و کنترل اوضاع اعزام شدند.
درگیری بین نیروهای دولتی و معترضان به خشونت کشیده شد. چندین معترض کشته یا زخمی شدند و خود تاکه‌باشی کاتسومی نیز در جریان این درگیری کشته شد. واکنش سریع دولت ظرف چند ساعت به شورش پایان داد. مشخص است که انگیزه این شورش نارضایتی از کاهش مالی و پاداش برای خدمات شایسته پس از شورش ساتسوما بود. شورشیان به رهبری ستوان اوکاموتو ریونوسوکه، اقامتگاه رسمی سفیر ژاپنی، اوکوما شیگه‌نوبو را که به تلاش برای اجرای ریاضت مالی معروف بود، مورد حمله مسلحانه قرار دادند و سعی کردند به کاخ امپراتوری در آکاساکا بروند تا گزارشی مستقیم به امپراتور ارائه کنند. اما در نیمه راه مسدود شدند و تسلیم شدند.

## تأثیر
بعدها، به عنوان انگیزه ای برای توصیه امپراتوری برای متحد کردن ایدئولوژی ارتش ژاپن، ایجاد پلیس نظامی برای حفظ نظم در ارتش، و تأسیس مونبه (門部) (بعدها پلیس کاخ امپراتوری) به عنوان یک امپراتوری عمل کرد. سازمان امنیت کاخ غیر از گارد سلطنتی شد. جزئیات این حادثه به‌طور گسترده در روزنامه‌های مختلف در سال ۱۸۹۸ گزارش شد، از جمله گاهشماری، و روزنامه حتی یک نسخه اضافی منتشر کرد. وزارت جنگ نیز در خصوص حادثه تاکه‌باشی اطلاعیه ای صادر کرد و به هر بخش اطلاع‌رسانی کرد و روزنامه‌ها نیز از آن خبر دادند. در سال‌های اخیر تصور می‌شد که نفوذ اندیشه آزادی و حقوق شهروندی پشت اقدام‌ها بوده است.

## منابع

* 

رده:اصلاحات میجی
رده:درگیری‌ها در ۱۸۷۸ (میلادی)
رده:ژاپن در ۱۸۷۸ (میلادی)
رده:شورش‌ها در ژاپن
رده:شورش‌های سده ۱۹ (میلادی)
هاملت وارداپتیان

**هاملت هاروتیونی وارداپتیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) فیزیک‌دان، استاد (۱۹۷۲) و آکادمیسین فرهنگستان ملی علوم ارمنستان (۱۹۷۷) اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۶ مهٔ ۱۹۲۷ در ایروان به دنیا آمد و از سوربن فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان پرچم سرخ کار و نشان آنانیا شیراکاتسی () شده است. وی در ۲۲ ژانویه ۲۰۱۳ در سن ۸۶ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:استادان دانشگاه دولتی ایروان
رده:اعضای حزب کمونیست اتحاد شوروی
رده:اهالی ایروان
رده:دانشمندان اهل اتحاد شوروی
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه پاریس
رده:درگذشتگان ۲۰۱۳ (میلادی)
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:زادگان ۱۹۲۷ (میلادی)
رده:فیزیک‌دانان اهل اتحاد شوروی
رده:فیزیک‌دانان اهل ارمنستان
رده:فیزیک‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل ارمنستان
سم سیمونیان

**سم سیمونیان** ( ) مهندس، کارآفرین ارمنی-آمریکایی است.

## زندگی‌نامه
وی در لبنان به دنیا آمد و از دانشگاه آمریکایی بیروت فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۱۱) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 
*  
* https://president.am/hy/decrees/item/591

## پیوند به بیرون

رده:کارآفرینان اهل ارمنستان
رده:مهندسان اهل ارمنستان
رده:نیکوکاران اهل ارمنستان
داویت ستراکیان (فیزیکدان)

**داویت مهِری ستراکیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) فیزیکدان، آکادمیسین اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۹ دسامبر ۱۹۳۸ در ایروان به دنیا آمد و از دانشکده فیزیک دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۶۱) فارغ‌التحصیل گشت. وی عضو فرهنگستان ملی علوم ارمنستان بود. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۱۹۹۹) و (۲۰۱۹) شده است. وی در ۱ دسامبر ۲۰۱۹ در سن ۸۰ سالگی در ایروان درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اخترشناسان اهل ارمنستان
رده:اخترفیزیک‌شناسان اهل ارمنستان
رده:استادان دانشگاه دولتی ایروان
رده:اعضای حزب کمونیست اتحاد شوروی
رده:اعضای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان
رده:اهالی ایروان
رده:دانشمندان اهل اتحاد شوروی
رده:دانشمندان اهل ارمنستان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۹ (میلادی)
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:زادگان ۱۹۳۸ (میلادی)
رده:فیزیک‌دانان اهل اتحاد شوروی
رده:فیزیک‌دانان اهل ارمنستان
رده:فیزیک‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل ارمنستان
پاول صافاریان

**پاول دانتونی صافاریان** (؛  زادهٔ ) اقتصاددان اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۰ نوامبر ۱۹۵۸ به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی اقتصاد ارمنستان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی () شده‌است.

## آثار

## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 

## پیوند به بیرون

رده:زادگان ۱۹۵۸ (میلادی)
رده:اقتصاددانان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی علم اقتصاد ارمنستان
رده:افراد زنده
آرمن ساقاتلیان

**آرمن کارلنی ساقاتلیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) زمین‌شناس اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲ اوت ۱۹۵۳ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل گشت. اما ساقاتلیان مادر وی بود. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی () شده است. وی در ۸ اکتبر ۲۰۱۹ در سن ۶۶ سالگی درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۵۳ (میلادی)
رده:زمین‌شناسان اهل ارمنستان
آرتور ساهاکیان

**آرتور آرتوشی ساهاکیان** ( زادهٔ ) استاد دانشگاه اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۲ مه ۱۹۵۶ در دیلیجان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۱۴) شده است.

## آثار

* جی. جی. گِوُرگیان، ای. ای. ساهاکیان، عناصر جبر و آنالیز ریاضی | برای کلاس دوازدهم، "ویرایش چاپ"، ایروان، ۲۰۱۱
* ام. پی. پوغوسیان، وی. اچ. مارتیروسیان، جی. وی. میکاییلیان، اس. جی. رافائلیان، ای. ای. ساهاکیان، ای. آی. پطروسیان، مباحث دوره و پایان‌نامه در نظریه توابع | کتاب درسی، ایروان، دانشگاه ایالتی ایروان، ۲۰۰۹، ۱۶۳ صفحه
* جی. جی. گِوُرگیان، ای. ای. ساهاکیان، عناصر جبر و آنالیز ریاضی | برای کلاس دهم، "ویرایش چاپ"، ایروان، ۲۰۰۹
* ساهاکیان ای. ای.، گینوویان ام. اس.، قضایای حدی برای توابع درجه دوم توپلتز از فرآیندهای ایستایی زمان پیوسته | نظریه احتمال و زمینه‌های مرتبط، جلد. ۱۳۷، ۲۰۰۷، ۵۵۱-۵۷۹
* گ. گِوُرکیان، اِی. ساهاکیان، جبر و حساب دیفرانسیل و انتگرال کلاس دهم، ویرایش چاپ، ایروان، ۲۰۰۱ (به زبان ارمنی)

## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:استادان دانشگاه دولتی ایروان
رده:افراد زنده
رده:اهالی دیلیجان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:زادگان ۱۹۵۶ (میلادی)
الما بارسامیان

**آلما سورنی بارسامیان** (؛  زادهٔ ) اخترفیزیک‌شناس و استاد اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۳ دسامبر ۱۹۲۹ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان (۱۹۵۴) فارغ‌التحصیل گشت. وی خواهر آلبرت بارسامیان بود. وی عضو مکاتبه‌ای فرهنگستان ملی علوم ارمنستان، اتحادیه بین‌المللی اخترشناسی (۱۹۷۶) و انجمن اخترشناسی اروپایی (۱۹۹۰) و آکادمی علوم نیویورک (۱۹۹۵) است. وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۳) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اخترفیزیک‌شناسان اهل ارمنستان
رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:زادگان ۱۹۲۹ (میلادی)
رده:دور از وطن‌های اهل ارمنستان در مکزیک
رده:اخترفیزیک‌شناسان اهل شوروی
رده:اخترشناسان زن
رده:اخترفیزیک‌شناسان زن
سیمون بابایان

**سیمون بابایان** (؛  زادهٔ ) یک زمین‌شناس، اقتصاددان، دولتمرد اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۳ اوت ۱۹۵۳ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۶) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:افراد سیاسی اهل ارمنستان
رده:اقتصاددانان اهل ارمنستان
رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:زادگان ۱۹۵۳ (میلادی)
رده:زمین‌شناسان اهل ارمنستان
سیران پطروسیان

**سِیران آلکسانی پطروسیان** (؛  زادهٔ ) سیاستمدار اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۱ مارس ۱۹۴۹ در قوکاسیان به دنیا آمد و از انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۱۱) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان
رده:زادگان ۱۹۴۹ (میلادی)
رده:سیاستمداران حزب جمهوری‌خواه ارمنستان
مارتونی پوغوسیان

**مارتونی گورگنی پوغوسیان** (؛  زادهٔ ) مهندس اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۷ اکتبر ۱۹۲۶ ‏در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان (۱۹۴۸) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۲) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی ایروان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۲۶ (میلادی)
رده:مهندسان اهل ارمنستان
کاوالنکو شاهگالیان

**کاوالنکو سورنی شاهگالیان** (؛  زادهٔ ) سیاستمدار اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۴ نوامبر ۱۹۴۶ در آلاپارس به دنیا آمد و از دانشگاه پلی‌تکنیک ارمنستان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی () شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست سیاستمداران ارمنی
https://hy.wikipedia.org/wiki/Կաղապար:ՀՀ_Կոտայքի_մարզպետեր

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ملی پلی‌تکنیک ارمنستان
رده:زادگان ۱۹۴۶ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ارمنستان
رده:سیاستمداران حزب جمهوری‌خواه ارمنستان
مارات جانولیان

**مارات گغامی جانولیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) دام‌پزشک اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۸ ژوئن ۱۹۴۸ در کوتی به دنیا آمد و از انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان (۱۹۷۹) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی () شده است. وی در ۲۶ مارس ۲۰۱۷ در سن ۶۸ سالگی درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:دام‌پزشکان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۱۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۴۸ (میلادی)
رده:اهالی استان تاووش
روبن میرویان

**روبن خاچیکی میرویان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) سیاستمدار اهل ارمنستان بود که از تاریخ ۳۰ مه ۱۹۹۹ تا تاریخ ۲۷ اکتبر ۱۹۹۹ نمایندگی دوره دوم مجلس ملی جمهوری ارمنستان را برعهده داشت.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۹ اکتبر ۱۹۳۹ در ایروان به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی شده است. وی در ۲۷ اکتبر ۱۹۹۹ در جریان تیراندازی مجلس ملی جمهوری ارمنستان در سن ۶۰ سالگی در ایروان کشته شد.

## نگارخانه

«Բիբլիական Դավիթը» հուշարձան 01.jpg|


## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای حزب کمونیست اتحاد شوروی
رده:اعضای مجلس ملی جمهوری ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۱۹۹۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۹ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ارمنستان
رده:سیاستمداران اهل ایروان
رده:سیاستمداران حزب مردم ارمنستان
رده:قربانیان تیراندازی مجلس ملی جمهوری ارمنستان
رده:نمایندگان دوره دوم مجلس ملی جمهوری ارمنستان
رده:سیاستمداران ترورشده اهل ارمنستان
آرتوش قوکاسیان (دانشمند)

**آرتوش آپرسی قوکاسیان** (؛  زادهٔ ) دانشمند، استاد اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۳۰ ژوئیه ۱۹۵۸ در استپاناکرت به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۷) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* http://publishing.ysu.am/hy/Artush-Ghukasyan

## پیوند به بیرون

رده:استادان دانشگاه دولتی ایروان
رده:افراد زنده
رده:اهالی استپاناکرت
رده:دانشمندان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:دکترهای علوم فیزیک-ریاضی
رده:زادگان ۱۹۵۸ (میلادی)
رده:مکانیک‌های اهل ارمنستان
یوری مارماریان

**یوری گیگولی مارماریان** (؛  زادهٔ ) دام‌پزشک اهل ارمنستان است.

## زندگی‌نامه
وی در ۱۶ سپتامبر ۱۹۴۲ در نویمبریان به دنیا آمد و از انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان (۱۹۶۱) فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۲۰۰۲) شده است.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی نویمبریان
رده:دام‌پزشکان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان انستیتو دام‌پروری و دام‌پزشکی ایروان
رده:زادگان ۱۹۴۲ (میلادی)
رده:دامداران اهل ارمنستان
گریگور گیراگوسیان

**گریگور یغیشی گیراگوسیان** (؛  زادهٔ  - درگذشته ) اقتصاددان اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۲۹ فوریهٔ ۱۹۳۶ در آشناک به دنیا آمد و از دانشگاه دولتی ایروان فارغ‌التحصیل گشت. همچنین برندهٔ جوایزی همچون نشان آنانیا شیراکاتسی (۰۲۰۰)، مدال درجه یک خدمت به میهن (۲۰۱۱) و مدال یادبود نخست‌وزیر ارمنستان (۲۰۱۰) شده است. وی در ۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۰ در سن ۸۴ سالگی درگذشت.

## آثار
## یادداشت

## جستارهای وابسته
* فهرست دانشمندان و فیلسوفان ارمنی
* فهرست اقتصادانان ارمنی

## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اقتصاددانان اهل ارمنستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی ایروان
رده:درگذشتگان ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۶ (میلادی)