رسوایی ویتنام

[بندانگشتی|سیستم [آزمایش کووید-۱۹ ویتنام در اواخر سال ۲۰۲۱ به یک رسوایی فساد تبدیل شد.]]
**رسوایی ویتنام (Việt Á)** یک رسوایی رشوه‌خواری و فساد بود که در طول همه‌گیری کووید-۱۹ در ویتنام به وجود آمد. در سال‌های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱، به مقامات دولتی ویتنام رشوه داد تا آزمایش کووید-۱۹ را با قیمت‌های بسیار گزاف به ادارات بهداشت و بیمارستان‌های استان بفروشند.

این رسوایی در اواخر سال ۲۰۲۱ فاش شد و منجر به برکناری تعدادی از مقامات برجسته، از جمله نگوین تان لونگ، وزیر بهداشت در بیشتر دوران همه‌گیری، و کاهش اعتماد عمومی به دولت شد. این رسوایی منجر به سرکوب گسترده‌تر فساد در ویتنام، برکناری معاونان نخست‌وزیر فام بین مین و وو دوک دام و استعفای رئیس‌جمهور نگوین شوان فوک در سال ۲۰۲۳ شد.

## پیشینه
فساد در ویتنام یک مسئله مهم تلقی می‌شود؛ نگوین پو ترونگ، دبیرکل حزب کمونیست ویتنام، که خود در جریان یک سری جنجال‌های بزرگ در مورد فساد در دولت به قدرت رسید، معرفی کرد. (به این دلیل نامگذاری شده است که فشار وارده بر متهمان به فساد در سال ۲۰۱۶ برای ریشه‌کن کردن فساد در حزب را نشان دهد. با توجه به اینکه طبق آمار رسمی، نزدیک به ۱۴۰۰ مقام از طریق این کمپین توسط دولت مورد بازجویی قرار گرفته‌اند، این کمپین به عنوان گسترده‌ترین تلاش ضد فساد توسط حزب کمونیست ویتنام توصیف شده است. از سوی دیگر، برخی از مفسران، ترونگ را متهم کرده‌اند که صرفاً مخالفان سیاسی (مانند سیاستمدارانی که با نگوین تان دونگ، نخست‌وزیر سابق، متحد بودند) را هدف قرار داده است و انتقاداتی از این کمپین به دلیل عدم کاهش قابل توجه فساد مطرح شده است.

## رسوایی
اولین جنجال در آوریل ۲۰۲۰ رخ داد، زمانی که وزارت علوم و فناوری ادعا کرد که این آزمایش توسط سازمان بهداشت جهانی (WHO) برای استفاده اضطراری پذیرفته شده است، در حالی که چنین نبود. اگرچه کاربران رسانه‌های اجتماعی گمان می‌کردند که این ادعایی دروغین برای افزایش فروش و اعتماد عمومی است، اما ماه‌ها طول کشید تا مطبوعات و سازمان بهداشت جهانی این ادعاها را رد کنند، که منجر به انتقادات بیشتری به دلیل واکنش کند شد. بعداً مشخص شد که آزمایش‌های آر تی-پی سی آر با ۴۵ درصد افزایش قیمت مواجه شده و با قیمت ۲۰ دلار آمریکا فروخته شده‌اند. علاوه بر این، بین سپتامبر و دسامبر ۲۰۲۱، ویتنام کیت‌های آزمایش سریع را از چین با قیمت ۰٫۹۵۵ دلار آمریکا () وارد کرد، به دروغ آنها را به عنوان ساخت ویتنام به بازار عرضه کرد و آنها را به قیمت ۲۰٫۷۵ دلار آمریکا () به مقامات محلی فروخت، ۲۱٫۷ برابر قیمت اصلی. برای تسهیل این افزایش قیمت‌ها، این شرکت اعتراف کرد که در مجموع بیش از ۳۵ میلیون دلار آمریکا به مقامات محلی رشوه داده تا کیت‌های آزمایش را خریداری کند و درآمدی بالغ بر ۱۷۷ میلیون دلار آمریکا با سود نامشروع ۲۲ میلیون دلار کسب کند.

## پاسخ
پس از علنی شدن این وقایع در دسامبر ۲۰۲۱، دولت ویتنام تحقیقاتی را آغاز کرد و مدیران و رهبران کلیدی ویت‌آ را دستگیر و همچنین نقش مقامات بهداشت استان را بررسی کرد. تا ژوئن ۲۰۲۲، ده‌ها سیاستمدار از جمله وزیر بهداشت نگوین تان لونگ و شهردار هانوی دستگیر و متهم شدند. که از عضویت حزب کمونیست نیز محروم و در نتیجه از سمت خود برکنار شدند. بنا به گزارش‌ها، این رسوایی اعتماد عمومی به دولت و سیاست‌های کووید-۱۹ آن را تضعیف کرد؛ برخی از مفسران نیز این واکنش را به عنوان قربانی کردن و یک راه حل موقت برای مشکلات ساختاری دانستند.

این رسوایی منجر به اقدام گسترده‌تری علیه فساد در ویتنام شد. در ژانویه ۲۰۲۳، معاونان نخست‌وزیر فام بین مین و وو دوک دام هر دو توسط مجلس ملی از سمت‌های خود برکنار شدند. رئیس‌جمهور نگوین شوان فوک نیز در همان ماه استعفا داد و مسئولیت اقدامات زیردستان خود را در طول واکنش به همه‌گیری پذیرفت.

## منابع

رده:دنیاگیری کووید-۱۹ در ویتنام
رده:سیاست در ۲۰۲۱ (میلادی)