رئیس‌جمهوری شوکت میرضیایف

**رئیس‌جمهوری** **شوکت میرضیایف** به دوره تصدی شوکت میرضیایف به عنوان دومین رئیس‌جمهور ازبکستان اشاره دارد. دوره ریاست جمهوری او از ۱۴ دسامبر ۲۰۱۶ آغاز شد و پس از مرگ سلف خود، اسلام کریموف، به عنوان نخست‌وزیر و کفیل ریاست جمهوری خدمت کرد. طبق قانون اساسی ازبکستان، دوره ریاست جمهوری او تا سال ۲۰۳۰ و پس از انتخاب مجددش در سال ۲۰۲۳ ادامه خواهد داشت.

## پیشینه میرضیایف و انتخابات ۲۰۱۶
شوکت میرومونوویچ میرضیایف (به زبان سیریلیک ازبکی: *Шавкат Миромонович Мирзиёев*) در ۲۴ ژوئیه ۱۹۵۷ در منطقه جیزک جمهوری شوروی سوسیالیستی ازبکستان به عنوان یکی از ۵ فرزند پدرش میرومون و همسرش متولد شد. میرضیایف از سال ۱۹۷۷ &#x2013; ۱۹۸۱ در مؤسسه آبیاری و بهسازی تاشکند با مدرک دکترا در علوم فناوری تحصیل کرد. او فعالیت سیاسی خود را در سال ۱۹۹۶ آغاز کرد، زمانی که به عنوان حاکم منطقه جیزک منصوب شد. او بعداً در سپتامبر ۲۰۰۱ حاکم منطقه سمرقند شد و این سمت را تا سال ۲۰۰۳ حفظ کرد. او توسط رئیس‌جمهور اسلام کریموف به عنوان نخست‌وزیر منصوب شد تا کابینه جدیدی را برای جایگزینی اوتکیر سلطانوف تشکیل دهد. او به مدت ۱۳ سال در این سمت خدمت کرد تا اینکه پس از مرگ رئیس‌جمهور کریموف در سپتامبر ۲۰۱۶، سمت رئیس‌جمهور موقت را بر عهده گرفت. انتخابات ریاست جمهوری در ازبکستان در ۴ دسامبر ۲۰۱۶ برگزار شد و میرضیایف با کسب ۸۸٫۶ درصد از آرای مردمی به پیروزی رسید.

او در ۱۴ دسامبر ۲۰۱۶ طی مراسمی در مجلس عالی، که همزمان با اجلاس عادی آن بود، به عنوان رئیس‌جمهور ازبکستان سوگند یاد کرد. این مراسم توسط میرزو اولوغبیک عبدالسلاموف، رئیس کمیسیون مرکزی انتخابات ازبکستان، اداره شد. میزیویف هنگام ادای سوگند، دست خود را بر قانون اساسی و قرآن این کشور گذاشت.

## سیاست داخلی
[بندانگشتی|میرضیایف در کنار اعضای جامعه ازبک‌های مقیم [ایالات متحده آمریکا|آمریکا .]]

### انتصابات و عزل و نصب‌ها
میرضیایف سخت تلاش کرد تا هرگونه ردپای جنجالی از دولت کریموف را در دوران ریاست جمهوری خود از بین ببرد. این امر همچنین از نظر استراتژیک مؤثر بود، زیرا برخی از مخالفان سیاسی میرضیایف مانند رستم عظیموف و رستم عنایتوف با بسیاری از اصلاحات برنامه‌ریزی شده او مخالف بودند. این دوره از ریاست جمهوری او برای تثبیت قدرت او و از بین بردن تمام مبارزات قدرت در کشور مورد استفاده قرار گرفت. او در سپتامبر ۲۰۱۷، عبدالسلام عزیزوف را به عنوان رئیس وزارت دفاع منصوب کرد تا جانشین وزیر دفاع دیرینه، قبول بردیف، که به عنوان یک وفادار به کریموف دیده می‌شد، شود. عزیزوف خود در فوریه ۲۰۱۹ از این سمت برکنار شد و پس از آنکه رئیس آن، سپهبد اختیار عبدالله اف، به شنود تلفن رئیس‌جمهور میرضیایف متهم شد، به ریاست سرویس امنیت دولتی منتقل شد.

### اقتصاد
نتایج قابل مشاهده زیادی از اصلاحات میرضیایف وجود دارد که شامل ایجاد بیش از ۳۰۰۰۰۰ شغل و افزایش صادرات می‌شود. میرضیایف پس از مذاکرات با ولیعهد محمد بن زاید در مارس ۲۰۱۹، ۱۰ میلیارد دلار در زمینه‌هایی مانند زیرساخت، انرژی جایگزین و کشاورزی تأمین کرد. در اکتبر ۲۰۲۰، او فهرستی از املاک و شرکت‌های دولتی را که قرار است به بخش خصوصی ازبکستان فروخته شوند، به عنوان وسیله‌ای برای تسریع روند خصوصی‌سازی در ازبکستان تأیید کرد.

### سیاست نظامی
در طول دوران ریاست جمهوری خود، او فرصت‌های آموزشی در نیروهای مسلح ازبکستان را گسترش داد و مؤسسات زیر را تأسیس/اصلاح کرد: آکادمی نیروهای مسلح ازبکستان، مؤسسه نظامی فناوری‌های اطلاعات و ارتباطات و ارتباطات، آکادمی پزشکی نظامی، و مدرسه عالی هوانوردی نظامی. از زمان به قدرت رسیدن او، نیروهای مسلح درگیر تجهیز سریع ارتش خود با تجهیزات مدرن‌تر بوده‌اند. در نوامبر ۲۰۱۷، به ابتکار رئیس‌جمهور میرضیایف، کمیته دولتی صنایع دفاعی به عنوان یک نهاد مجاز برای مدیریت مجموعه نظامی-صنعتی ایجاد شد.

### پاندمی ویروس کرونا
میرضیایف مسئول مدیریت همه‌گیری کووید-۱۹ در ازبکستان در سال ۲۰۲۰ بود. او به خاطر تلاش برای هماهنگی تلاش‌ها در آسیای مرکزی برای مبارزه با این بحران شناخته شده است. او کمپین «سفر ایمن تضمین‌شده» را به عنوان راهی برای احیای بخش گردشگری راه‌اندازی کرد که شامل بسته جبران خسارت برای افراد آلوده به ویروس در تعطیلات بود. در ماه ژوئیه، او وزیر بهداشت، علیشر شودمونوف و شهردار تاشکند، جهانگیر آرتیخوجایف، را به دلیل عدم توقف شیوع ویروس توبیخ کرد. در ماه اوت، او به کارکنان مراقبت‌های بهداشتی و علمی که در خط مقدم این بیماری همه‌گیر بودند، عناوین و مدال‌های افتخاری اعطا کرد. در اوایل همان ماه، او به دولت دستور داد تا اقدامات قرنطینه را گام به گام کاهش دهد.

### اعتراضات ۲۰۲۲ قره‌قالپاق
در ۱ ژوئیه ۲۰۲۲، اعتراضاتی در منطقه خودمختار قره‌قالپاقستان بر سر اصلاحات پیشنهادی در قانون اساسی ازبکستان که به وضعیت قره‌قالپاقستان به عنوان یک منطقه خودمختار ازبکستان و حق جدایی از ازبکستان از طریق همه‌پرسی پایان می‌داد، آغاز شد. این اعتراضات به طرز وحشیانه‌ای سرکوب شد و حداقل ۱۸ نفر کشته شدند.

## سیاست خارجی
[بندانگشتی|میرضیایف در کنار [ولادیمیر پوتین]]
برخلاف کریموف، میرضیایف به ویژه با بهبود تدریجی روابط با قرقیزستان و تاجیکستان، به سیاست خارجی بازتری با همسایگان ازبکستان روی آورده است. میرضیایف بازدید از کشورهای خارجی را در سفرهای دولتی به امری عادی تبدیل کرده است و اولین سفر رسمی خارجی او به عشق آباد، ترکمنستان در مارس ۲۰۱۷ بود. میرضیایف قصد داشت در طول سال ۲۰۱۹ از ۳۶ کشور بازدید کند که برخی از آنها هرگز شاهد سفر رسمی رئیس‌جمهور ازبکستان نبوده‌اند.

در طول دوران ریاست جمهوری او، بسیاری از رهبران خارجی از جمله قاسم جومارت توقایف، رئیس‌جمهور قزاقستان، رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه و الکساندر لوکاشنکو، رئیس‌جمهور بلاروس، به صورت رسمی از تاشکند بازدید کردند.

### روابط با قرقیزستان و تاجیکستان
در ۵ سپتامبر ۲۰۱۷، میرضیایف سفری رسمی به قرقیزستان انجام داد که اولین سفر از این نوع از سال ۲۰۰۰ بود. اولین سفر تاریخی مشابه در مارس ۲۰۱۸ به دوشنبه، تاجیکستان انجام شد. این سفرها بخشی از تلاش بزرگتر برای بهبود روابط با این دو کشور بود که عمدتاً به دلیل اختلافات مرزی با این کشورها، دچار تنش شده بودند. در ژانویه ۲۰۱۷، پروازهای تجاری منظم بین تاشکند و دوشنبه برای اولین بار در ۲۵ سال از سر گرفته شد.

### سایر جمهوری‌های شوروی سابق
در ۱۸ دسامبر ۲۰۲۰، او ریاست اجلاس کشورهای مستقل مشترک المنافع در تاشکند را بر عهده دارد، احتمالاً از طریق مجازی. آن سال اولین باری بود که ازبکستان ریاست شورای سران کشورهای مستقل مشترک المنافع را بر عهده گرفت. او با تبریک به الهام علی اف، رئیس‌جمهور آذربایجان، به خاطر پیروزی در جنگ قره باغ کوهستانی ۲۰۲۰، متعهد شد که ازبکستان در این روند بازسازی سرزمین‌های اشغالی، از جمله مساجد و اماکن فرهنگی، مشارکت خواهد کرد. دبیر مطبوعاتی سابق میرضیایف ادعا کرد که درگیری قرقیزستان و تاجیکستان در سال ۲۰۲۱ «در نتیجه مداخله شخصی رئیس‌جمهور شوکت میرضیایف تنظیم شده است.»

### نقش در افغانستان
[بندانگشتی|از چپ به راست: [زراعت میرضیایف|زیروت میرضیایوا، رئیس‌جمهور میرضیایف، رام نات کوویند، ساویتا کوویند و نارندرا مودی .]]
میرضیایف اطمینان حاصل کرده است که ازبکستان نقش مهمی در مذاکرات صلح بین دولت افغانستان و طالبان ایفا می‌کند. در ژوئن همان سال، وزارت امور خارجه ازبکستان با این سازمان تروریستی تماس‌های دیپلماتیک برقرار کرد. در اوت ۲۰۱۸، میرضیایف با موفقیت درخواست کرد که هیئتی از طالبان برای بحث در مورد نقش ازبکستان در تضمین صلح در افغانستان به تاشکند سفر کند. میرضیایف در سخنرانی خود برای همتایان خود در اجلاس کشورهای مستقل مشترک المنافع در دوشنبه، به‌طور مفصل در مورد بی‌ثباتی در افغانستان و لزوم جلوگیری از خروج هسته‌های تروریستی مجهز و تأمین مالی شده از سوریه و عراق برای جنگ در آسیای مرکزی صحبت کرد. در آوریل ۲۰۱۹، او با زلمی خلیل‌زاد، نماینده ویژه ایالات متحده برای آشتی افغانستان، دیدار کرد تا در مورد راه‌های مختلفی که باید برای تثبیت بازسازی اقتصاد افغانستان در نظر گرفته شود، بحث کند. رئیس‌جمهور میرضیایف در سخنرانی خود در هفتاد و پنجمین اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل متحد در سال ۲۰۲۰، که طی آن به زبان ازبکی سخنرانی کرد (این اولین باری بود که از این زبان در سازمان ملل استفاده می‌شد)، دربارهٔ «لزوم ایجاد یک کمیته دائمی در سازمان ملل متحد که به امیدها و آرزوهای مردم افغانستان گوش فرا دهد» صحبت کرد.

### مبارزه با ترور
#### عملیات مهر
دولت میرضیایف در سال ۲۰۱۹ عملیات مهر (که با نام عملیات شفقت نیز شناخته می‌شود) را برای بازگرداندن شهروندان غیرجنگجو از اردوگاه‌های شمال شرقی سوریه که توسط نیروهای دموکراتیک سوریه نگهداری می‌شوند، آغاز کرد. در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹، طبق دستورالعمل‌های او، ۶۴ کودک به عنوان بخشی از این عملیات از عراق به تاشکند بازگردانده شدند. این عملیات در ماه رمضان ۲۰۲۱ نیز تکرار شد.

## کابینت
نخست‌وزیر فعلی عبدالله آریپوف است که اعضای کابینه وزیران زیر را منصوب کرده است:

## محل اقامت
بندانگشتی|مراسم ورود رهبران خارجی به صورت مدرن در کوکساروی برگزار می‌شود.
پیش از سال ۲۰۱۶، کاخ ریاست جمهوری اوک ساروی به عنوان اقامتگاه رسمی و محل کار رئیس‌جمهور ازبکستان فعالیت می‌کرد. در سال ۲۰۱۶، به دستور رئیس‌جمهور میرضیایف، این اقامتگاه رسمی به کاخ ریاست جمهوری کوکساروی منتقل شد. میرضیایف همچنین از اقامتگاه دیگری واقع در منطقه کبرای تاشکند استفاده کرده است که شامل یک بزرگراه و محوطه ریاست جمهوری است. شایعه شده است که فضای داخلی آن شامل تخته سنگ‌های مرمر آبی از آرژانتین و کریستال‌های سواروسکی است.

## شناخت
* نوامبر ۲۰۱۷ &#x2013; به او عنوان شهروند افتخاری سئول اعطا شد
* آوریل ۲۰۱۸ &#x2013; دولت ترکیه جایزه «به خاطر خدماتش به اوراسیا» را به او اهدا کرد
* مه ۲۰۱۸ &#x2013; او توسط اولیمژون توختانازاروف از حزب لیبرال دموکرات خودش، برای جایزه صلح نوبل نامزد شد.
* دسامبر ۲۰۱۸ &#x2013; او توسط انجمن روزنامه‌نگاران آسیا (AJA) به عنوان «آسیایی سال ۲۰۱۸» انتخاب شد.
* مارس ۲۰۱۸ &#x2013; جایزه غرب‌گرایی استراتژیک شرق به او اهدا شد

## منابع

## پیوند به بیرون
* وب‌سایت رسمی رئیس‌جمهور ازبکستان
* 
* 
رده:ازبکستان در دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:ازبکستان در دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:صفحه‌های با ترجمه بازبینی‌نشده