کشاورزی در قرقیزستان

بندانگشتی|کاشت محصولات کشاورزی در قرقیزستان معمولاً نیاز به آبیاری دارد
بندانگشتی|محل کار یک پوست‌کن ذرت
**[[کشاورزی]] در [[قرقیزستان]]** بخش قابل توجهی از اقتصاد این کشور را تشکیل می‌دهد. طبق کتاب حقایق جهان سازمان سیا، این بخش ۱۸٪ از کل تولید ناخالص داخلی و ۴۸٪ از کل نیروی کار را به خود اختصاص داده است. تنها ۶٫۸٪ از کل مساحت زمین برای کشت محصولات کشاورزی استفاده می‌شود، اما ۴۴٪ از زمین‌ها به عنوان مراتع برای دام‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند. به دلیل وجود کوه‌های فراوان در قرقیزستان، دامپروری همچنان بخش قابل توجهی از اقتصاد کشاورزی را تشکیل می‌دهد.

کشت این محصول در دره فرغانه، منطقه تالاس و منطقه چوی متمرکز است.

از جمله محصولات کشاورزی قرقیزستان می‌توان به تنباکو، پنبه، سیب‌زمینی، سبزیجات، انگور، میوه و انواع توت اشاره کرد. از نظر کل تولید، بزرگ‌ترین محصول، انواع علوفه دامی برای تغذیه دام‌های کشور است. دومین محصول بزرگ، گندم زمستانی و پس از آن جو، ذرت و برنج قرار دارند.

محصولات حیوانی قابل توجه شامل گوسفند، بز، گاو و پشم است. مرغ، اسب و خوک نیز وجود دارد. در برخی مناطق، گاومیش کوهان‌دار به صورت گله نگهداری و پرورش داده می‌شود.

از میان این محصولات، مهم‌ترین کالاهای صادراتی پنبه و تنباکو هستند. گوشت نیز صادر می‌شود، اما در مقادیر کمتری. با این حال، این کشور بیش از ۹ میلیون هکتار مرتع دارد و محیط مناسبی برای توسعه دامداری فراهم است. قرقیزستان توافق‌نامه‌ای برای صادرات گوشت به عربستان سعودی از سپتامبر ۲۰۱۲ منعقد کرد.

## تاریخچه
به دلیل اقلیم خود، قرقیزستان در دوران شوروی به‌عنوان مکان مناسبی برای کشت پنبه، تنباکو، گندم و سایر محصولات کشاورزی شناخته می‌شد. این کشور همواره کشاورزی را به‌عنوان یکی از بخش‌های اصلی اقتصاد خود داشته است، اما نقش آن با گذر زمان کاهش یافته است: سهم کشاورزی از تولید ناخالص داخلی از ۴۳٫۹٪ در سال ۱۹۹۶ به ۱۵٫۹٪ در سال ۲۰۱۵ کاهش یافته، اگرچه تفاوت‌های منطقه‌ای قابل توجهی در اندازه اقتصاد کشاورزی وجود دارد. روش کشت یک‌سویه به خاک آسیب رسانده و تولید پنبه موجب تخلیه منابع آب شده است. در دهه ۱۹۹۰ و اوایل دهه ۲۰۰۰، بخش کشاورزی قرقیزستان اصلاحات قابل توجهی را تجربه کرد، اما سرعت تغییرات بعداً کند شد و توسعه راهبردی دولت محدود و کوچک‌مقیاس شد.

## تولید
کشاورزی قرقیزستان طیف گسترده‌ای از محصولات، از جمله غلات، سبزیجات، میوه‌ها و محصولات دامی را در بر می‌گیرد. از سال ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۲، تولیدات اصلی کشاورزی این کشور به شرح زیر بوده است:

این کشور همچنین میوه‌ها و انواع توت‌ها مانند زردآلو (۲۵۰۰۰ تن) تولید می‌کند و بیشترین سهم زمین‌های اختصاص داده شده به کشاورزی ارگانیک را در آسیای مرکزی دارد.

## فساد در صنعت دخانیات
در سال ۲۰۱۰، شرکت AOI-قرقیزستان، زیرمجموعه‌ای قرقیزستانی از پیکسوس (که آن زمان با نام Alliance One شناخته می‌شد)، یک شرکت جهانی معامله‌کننده برگ تنباکو مستقر در کارولینای شمالی ایالات متحده، به اتهامات نقض قانون مبارزه با فساد خارجی (Foreign Corrupt Practices Act) اعتراف کرد. این اتهامات مربوط به پرداخت رشوه به مقامات دولتی قرقیزستان در ارتباط با خرید تنباکوی قرقیزستان بود.

سازمان AOI-Kyrgyzstan اذعان کرد که کارمندان از سال ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۴ در مجموع تقریباً ۳ میلیون دلار آمریکا رشوه به مقامات مختلف جمهوری قرقیزستان، از جمله مقامات سازمان دولتی قرقیزستان که صنعت دخانیات در قرقیزستان را کنترل و تنظیم می‌کرد، پرداخت کرده‌اند. در همین دوره، رشوه‌ای بالغ بر ۲۵۴٬۲۶۲ دلار آمریکا به پنج مقام دولتی محلی استانی، معروف به "Akims", پرداخت شده است تا مجوز خرید تنباکو از کشاورزان محلی را دریافت کنند.

همچنین استفاده گسترده از کودکان کار در صنعت تنباکو گزارش شده است. در واقع، گزارش وزارت کار ایالات متحده آمریکا در سال ۲۰۱۳ دربارهٔ بدترین اشکال کار کودکان نشان داد که ۴٫۵٪ کودکان ۵ تا ۱۴ ساله در شرایط کاری در کشت تنباکو مشغول بودند و با وجود دسترسی به آموزش، شواهد حاکی از آن بود که «تعداد محدودی از مدارس کودکان را مجبور به برداشت تنباکو در محوطه مدرسه می‌کردند». با وجود تصویب برنامه عملی برای برنامه ملی مقابله با قاچاق انسان برای سال‌های ۲۰۱۳–۲۰۱۶، طبق این گزارش، «فهرست کالاهای تولیدی کودکان کار یا کار اجباری». اخیراً در دسامبر ۲۰۱۴، فهرست کالاهای تولیدشده توسط کار کودکان یا کار اجباری وزارت کار، تنباکو را به‌عنوان کالایی که هنوز توسط کودکان قرقیز تولید می‌شود، ذکر کرد. به این فهرست پنبه نیز اضافه شد که کشت آن توسط قانون ملی به‌عنوان فعالیت خطرناک تعیین شده است.

## کشاورزی ارگانیک
قرقیزستان بیشترین سهم مزارع ارگانیک را به عنوان درصدی از کل زمین‌های مورد استفاده برای کشاورزی دارد؛ سازمان‌هایی در کشورهای عضو اتحادیه اروپا و روسیه  را گواهی کرده‌اند. که اجازه می‌دهد محصولات آن هکتارها تحت برچسب محصول ارگانیک صادر شوند. در مارس ۲۰۲۳، دولت قانونی را برای استانداردسازی تولید ارگانیک، از جمله برچسب‌گذاری و صدور گواهینامه، با هدف تشویق کشت برای گنجاندن شیوه‌های کشاورزی ارگانیک در مشاغل خود تصویب کرد. هدف اعلام شده از قانون برچسب‌گذاری محصولات ارگانیک سال ۲۰۲۳ در قرقیزستان، تقویت اعتماد مصرف‌کنندگان به استاندارد ملی ارگانیک این کشور و اطمینان از انطباق آن با مقررات و معیارهای بین‌المللی بود. این قانون با هدف ایجاد شفافیت در بازار محصولات ارگانیک و حفاظت از حقوق مصرف‌کنندگان تصویب شد تا مشخص شود هر محصولی که برچسب «ارگانیک» دارد، واقعاً مطابق استانداردهای ملی و جهانی تولید شده است. پیش از این، در دسامبر ۲۰۱۸، پارلمان قرقیزستان طرح بلندپروازانه‌ای را برای گذار کامل از کشاورزی متداول به کشاورزی ارگانیک اعلام کرده بود. طبق این طرح، کشور متعهد شد که تا سال ۲۰۲۸ تمام تولیدات کشاورزی خود را به صورت ۱۰۰٪ ارگانیک تولید کند. با این حال، اجرای این هدف با چالش‌هایی مواجه شد؛ یکی از مهم‌ترین موانع، الزامات مدت زمان لازم برای تصفیه زمین‌ها است، زیرا مزارع باید برای چندین سال «عاری از مواد شیمیایی و کودهای مصنوعی» باشند تا بتوان محصولات آن‌ها را به عنوان ارگانیک محسوب کرد. این فرایند زمان‌بر باعث شد که سرعت گذار به کشاورزی ارگانیک به‌طور قابل توجهی کاهش یابد و نیاز به برنامه‌ریزی دقیق و حمایت‌های مستمر دولت و کشاورزان برای تحقق اهداف طرح احساس شود. در سال ۲۰۱۹، قرقیزستان اولین اداره دولتی کشاورزی ارگانیک را در آسیای مرکزی تأسیس کرد.

جنبش ارگانیک در قرقیزستان در سال ۲۰۰۴ آغاز شد در سال ۲۰۱۳، سازمان غیرانتفاعی Bio-KG، یک سازمان حمایتی دولتی-خصوصی از بخش ارگانیک قرقیزستان، برنامه «ایماق ارگانیک» را راه‌اندازی کرد که به تأسیس ۲۳ روستا کمک کرده است که تمام مواد غذایی خود را بدون کودهای شیمیایی و آفت‌کش‌ها تولید می‌کنند. این برنامه همچنین شامل عناصری از فرهنگ پیش از اسلام قرقیزستان، از جمله جشن شیرگه ژیار ( است) و تنگریسم که به عنوان یک سیستم اعتقادی زیست‌محیطی دیده می‌شود. این ۲۳ روستا در ۴ استان قرار دارند و تقریباً ۷۰٬۰۰۰ نفر در آنها ساکن هستند. فدراسیون توسعه ارگانیک Bio-KG یکی از برندگان جایزه استوایی برنامه عمران ملل متحد در سال ۲۰۲۱ بود.

Bio-KG اتحادیه IFOAM Euro-Asia، یک اتحاد منطقه‌ای متشکل از ۱۲ کشور روسی‌زبان، را تأسیس کرد که هدف آن متحد کردن جنبش‌های ارگانیک در کشورهای پساشوروی بود؛ فعالیت‌های آن به دلیل کمبود منابع محدود شده است.

## جستارهای وابسته
* کشاورزی در آسیای مرکزی

## منابع


رده:آسیای مرکزی
رده:اقتصاد آسیای مرکزی
رده:کشاورزی در آسیا