آب و هوای روسیه

جایگزین=Köppen climate classification|بندانگشتی|400x400پیکسل| انواع آب و هوای کوپن روسیه
اقلیم **[[روسیه]]** تحت تأثیر چندین عامل تعیین‌کننده شکل گرفته است. وسعت زیاد کشور و فاصلهٔ بسیاری از مناطق از دریا باعث شده‌اند تا اقلیم قاره‌ای در بیشتر مناطق اروپایی و آسیایی روسیه غالب باشد، به‌جز منطقهٔ تندرا و جنوب‌غربی بسیار دور کشور.

کوه‌های جنوب، از ورود توده‌های هوای گرم از اقیانوس هند جلوگیری می‌کنند و دشت‌های غربی و شمالی باعث شده‌اند تا کشور در معرض تأثیرات قطبی و اقیانوسی قرار گیرد.

با وجود گستردگی جغرافیایی زیاد، اقلیم روسیه به‌طور کلی در تابستان گرم تا بسیار گرم، و در زمستان سرد تا بسیار سرد است؛ به‌طوری‌که در بیشتر نواحی این کشور در ماه‌های زمستان پوشش برفی دیده می‌شود، به‌جز جنوبی‌ترین مناطق یعنی قفقاز شمالی.

در شمال‌شرق دور روسیه، که دارای اقلیم زیرقطبی بسیار شدید است، سردترین زمستان‌های جهان در میان مناطق دائماً مسکونی تجربه می‌شود؛ جایی که شهر **[[یاکوتسک]]**، پایتخت جمهوری ساخا، سردترین شهر بزرگ جهان است و **اویماکون**، نیز در **[[جمهوری ساخا]]**، سردترین منطقهٔ مسکونی دائم در جهان به‌شمار می‌آید.

## دینامیک

بندانگشتی|دما در مناطق مختلف روسیه
به دلیل تأثیر تعدیل‌کنندهٔ اقیانوس اطلس یا آرام، اکثر مناطق این کشور در روسیهٔ اروپایی، در جنوب سیبری غربی و در جنوب خاور دور روسیه، از جمله شهرهای مسکو و سن پترزبورگ، آب و هوای قاره‌ای مرطوب را تجربه می‌کنند. (انواع Dfb, Dfa, Dwb, Dwa, Dsb, Dsa کوپن). بیشتر نواحی شمالی اروپایی روسیه و سیبری، بین شبه‌جزیرهٔ اسکاندیناوی و اقیانوس آرام، دارای اقلیم زیرقطبی هستند. در مناطق داخلی شمال‌شرق سیبری (عمدتاً جمهوری ساخا)، زمستان‌ها به‌طور بی‌نهایت شدیدی تجربه می‌شوند (انواع اقلیم Dfd, Dwd, Dsd) که در آن پایین‌ترین دمای ثبت‌شده تا منفی ۶۷٫۸ درجهٔ سانتی‌گراد (منفی ۹۰ درجهٔ فارنهایت) گزارش شده است.

در دیگر نواحی، اقلیم زیرقطبی شدت کمتری دارد (انواع Dwc, Dfc, Dsc).

زمستان در بسیاری از مناطق شرق سیبری و خاور دور روسیه (با اقلیم‌های Dwa, Dwb, Dwc و Dwd) نسبت به تابستان خشک‌تر است، در حالی که سایر بخش‌های کشور در تمام فصول سال بارش نسبتاً یکنواختی را تجربه می‌کنند. نوار خشکی در امتداد ساحل اقیانوس منجمد شمالی و همچنین جزایر قطب شمال، آب و هوای قطبی دارند، یعنی در برخی از جزایر، آب و هوای کلاهک یخی (EF) و در جاهای دیگر ، آب و هوای توندرا (ET) دارند. بخش کوچکی از ساحل دریای سیاه، به ویژه در سوچی، دارای آب و هوای نیمه گرمسیری مرطوب (بر اساس CFA کوپن) با زمستان‌های غیرمعمول و مرطوب است. بارش‌های زمستانی در بیشتر مناطق کشور معمولاً به صورت برف می‌بارد. منطقه در امتداد ولگای سفلی و ساحل دریای خزر، و همچنین برخی از مناطق جنوبی سیبری، دارای آب و هوای نیمه خشک (BSk) و آب و هوای خشک (BWk) است. شهر کالینینگراد به‌دلیل زمستان‌های نسبتاً معتدل (با میانگین دمای ماهانه بالاتر از منفی ۳ درجهٔ سانتی‌گراد) و تابستان‌های خنک، دارای اقلیم اقیانوسی (Cfb, Cfc) است.

حدود ۶۵٪ از سرزمین روسیه بر روی خاک منجمد دائمی (پرمافرُست) قرار دارد.

این لایهٔ یخ‌زدهٔ زیرسطحی، به‌ویژه در مناطق سیبری و شمال شرق کشور، تأثیر زیادی بر معماری، زیرساخت‌ها و حتی اکوسیستم‌های محلی دارد.

## سوابق دما

### بالاترین حد

### پایین ترین‌ها

## جستارهای وابسته
* تغییرات اقلیمی در روسیه
* راسپوتیتسا
* طوفان‌های گرمسیری در روسیه

## منابع

"Jakutsk 1991–2020". NOAA. Retrieved 30 October 2023.

"Climate Jakutsk". Pogoda.ru.net. Retrieved 8 November 2021.
رده:اقلیم بر پایه کشور
رده:اقلیم روسیه
رده:یادکردهای دارای عنوان به خط روسی (کد ru)
رده:یادکردهای دارای منبع به زبان روسی