ایرپینیا

**ایرپینیا** (به لاتین امروزی *هیرپینیا*) یک منطقه جغرافیایی و فرهنگی در جنوب ایتالیا است. این منطقه قلمرو داخلی قبیله باستانی *هیرپینی* بوده و وسعت آن تقریباً با استان آولینو امروزی مطابقت دارد.
بندانگشتی|منظره‌ای معمولی از ایرپینیا

## جغرافیا
این منطقه عمدتاً کوهستانی است و شبکه‌ای پیچیده از تپه‌ها و دره‌ها دارد، با توپوگرافی غالباً کارست سنگ آهک. با این حال، در شمال‌شرقی، سنگ‌ها عمدتاً شنی هستند و ارتفاع زمین نسبتاً کمتر است. ایپینیا در بخش آپنینی واقع شده است که از سلا دی آریانو در شمال تا چشمه‌های رودخانه سله امتداد دارد؛ بلندترین قله آن کوه آوللا با ارتفاع ۱۵۹۱ متر است. در جنوب، کوه‌های پیکنتینی قرار دارند که شامل بلندترین قله منطقه، کوه چروویالتو با ارتفاع ۱۸۰۹ متر می‌شوند. ایپینیا از شرق با دره اوفانتو محدود شده و در شمال با مناطق سامنیوم و داونیا هم‌مرز است.

## تاریخچه
بندانگشتی|ویرانه‌های شهر آکلانوم
نام ایرپینیا از واژه اوسک hirpus گرفته شده است که به معنای «گرگ» است و بقایای گرگ تا امروز به‌عنوان نماد ایرپینیا باقی مانده است. قبایل اوسک سابین‌ها، تحت فشار جمعیتی، در قرن ششم پیش از میلاد از منطقه‌ای که امروزه اومبریا نامیده می‌شود، به این ناحیه مهاجرت کردند. هیرپینی‌ها مناطق رودخانه‌های ساباتو، کالوره، چروارو و اوفانتو را اشغال کردند و به مرور زمان از سمن‌ها که از مولیزه و ماته‌زه به این منطقه مهاجرت کرده بودند، متمایز شدند.

مراکز اصلی هیرپینی‌ها عبارت بودند از:
* مالئونتون (امروزه بنِوِنتو)
* آیکلانو (میرابلا اِکلانو)
* آئکوم توتیکوم (آریانو ایرپینو)
* وسللیوم (نزدیک روزتو والفورتوره)
* تریویکوم (تروویکو)
* کمپسا (کنزا)
* آکویلونیا (لاچدونیا)
* ابلینوم (آتریپالدا)

هیچ تاریخ مشخصی برای ورود هیرپینی‌ها به منطقه نمی‌توان ارائه داد. آنها در زمان جنگ اول سامنیت‌ها (۳۴۲ پیش از میلاد) در اینجا ساکن شده بودند. نام آنها در منابع مربوط به سال ۲۸۰ پیش از میلاد، زمانی که ژنرال یونانی پیروس از اپیروس به ایتالیا لشکرکشی کرد، یافت می‌شود. یک مدال برنز نشان می‌دهد که آنها در سال ۲۷۵ پیش از میلاد با سامنیت‌ها پیمان اتحاد امضا کردند. *مالونتون* در اوایل توسط رومی‌ها فتح شد که آن را *بنونتوم* نامیدند و در سال ۲۶۸ پیش از میلاد آن را به یک مستعمره تبدیل کردند. هیرپینی‌ها در زمان جنگ دوم پونیک دچار اختلافات داخلی شدند. کایوس ماریوس در سال ۸۷ پیش از میلاد به آنها شهروندی روم را اعطا کرد، اما آنها در زمان پیروزی اولی، سولا (۸۰ پیش از میلاد)، از هرگونه امتیازی محروم شدند.

برخی از جاده‌های روم باستان از قلمروی هیرپینی‌ها عبور می‌کردند، از جمله: ویا آپیا، ویا آمیلیا، ویا تراژانا، ویا هرکولیا و چند مسیر دیگر.

پس از سقوط امپراتوری روم غربی، ایرپینیا به ترتیب تحت سلطه بیزانس، لومباردی، هوهنستاوفن، آنژو، آراگونی و در نهایت اسپانیایی‌ها قرار گرفت. به عنوان بخشی از پادشاهی ناپل، این شهر در *پرنسیپاتو اولترا* یا *اولتر*، یکی از معدود استان‌های محصور در خشکی پادشاهی، گنجانده شد. فئودالیسم در سال ۱۸۰۶، همان سالی که آولینو به عنوان پایتخت استان اعلام شد، لغو شد.

ایرپینیا در سال ۱۸۶۱ بخشی از پادشاهی تازه متحد ایتالیا شد.

این منطقه در معرض تعدادی زلزله شدید قرار داشته است. در ۲۳ نوامبر ۱۹۸۰، ۶٫۹ زلزله‌ای با حداکثر شدت مرکالی X (*شدید*) این منطقه را تحت تأثیر قرار داد و ۲۴۸۳ تا ۴۹۰۰ نفر را کشت و ۷۷۰۰ تا ۸۹۳۴ نفر را زخمی کرد.

## محصولات سنتی و جاذبه‌های گردشگری
[بندانگشتی|قلعه قرون وسطایی و پارک عمومی اطراف آن، [آریانو ایرپینو]]
ایرپینیا سنت پرافتخاری در تولید شراب‌هایی مانند فیانو دی آولینو، گرکو دی توفو و تاوراسی دارد. پنیرهای آن، از جمله اسکامورزا و کاچیوکاوالو، شهرت بالایی دارند. سالامی (سوپرساتا) و سوسیس‌های ایرپینیا محبوب هستند، همان‌طور که شاه بلوط، فندق و ترافل سیاه باگنولی ایرپینو نیز محبوب هستند.

امکانات گردشگری شامل پیست اسکی لاسنو، دریاچه‌ای در نزدیکی کوه ترمینیو و چند روستا می‌شود. محبوب‌ترین شهر ایرپینیا، آریانو ایرپینو است که بر فراز سه تپه شیب‌دار قرار دارد و دارای مناظر باستانی (یک قلعه قرون وسطایی و یک کلیسای جامع رومی)، چند موزه، مغازه‌های ماجولیکا و رستوران‌های سنتی است. از دیگر مراکز قابل توجه می‌توان به میرابلا اکلانو (با شهر باستانی اکلانوم)، جزالدو (با قلعه‌ای که خانه «شاهزاده نوازندگان» کارلو جزالدو بود)، روکا سن فلیس (محل مفیتیس)، کالیتری (روستای قلعه) و زونگولی (یک شهر قرون وسطایی به خوبی حفظ شده) اشاره کرد.

از جمله پناهگاه‌های مذهبی می‌توان به مونته‌ورژین (مرکوگلیانو)، زیارتگاه سنت جرارد (کاپوسله)، زیارتگاه کارپینانو (گروتامیناردا) اشاره کرد. (آریانو ایرپینو)؛ دومی در نزدیکی یک آسیاب باستانی در دره‌ای سرسبز واقع شده است، جایی که در قرون وسطی، مریم مقدس در آنجا ظاهر شد.

## جستارهای وابسته
* آریانو ایرپینو
* آولینو
* کامپانیا
* زبان اوسکانی
* استان آولینو
* سامنیت‌ها

رده:استان آولینو
رده:جغرافیای کامپانیا
رده:منطقه‌های جغرافیایی، تاریخی و فرهنگی ایتالیا