شاهزاده فیلیبرتو، دوک جنووا

**شاهزاده فیلیبرتو، دوک جنووا** (;  – ) چهارمین دوک جنووا و عضو خاندان ساووی بود.

پرنس فیلیبرتو، متولد تورین، پسر دوم شاهزاده توماسو، دوک جنوا و همسرش پرنسس ایزابلا از باواریا (۱۸۶۳–۱۹۲۴) بود. در ۲۲ سپتامبر ۱۹۰۴ به او عنوان دوک پیستویا داده شد.

پرنس فیلیبرتو در ارتش سلطنتی ایتالیا مشغول به کار شد و به درجه ژنرالی رسید. او که از بنیتو موسولینی حمایت می‌کرد، داوطلبانه در جنگ دوم ایتالیا و اتیوپی خدمت کرد و در آنجا فرماندهی لشکر اول مارزو را بر عهده داشت. این لشکر او بود که پرچم ایتالیا را بر فراز آمبا آرادام برافراشت. هنگامی که ایتالیا به جنگ جهانی دوم پیوست، او فرمانده ارتش هفتم ایتالیا شد، اما پس از پیوستن ایتالیا به متفقین، هیچ فرماندهی مهمی نداشت.

پرنس فیلیبرتو در ۳۰ آوریل ۱۹۲۸ در تورین با پرنسس لیدیا از آرنبرگ ازدواج کرد. آنها فرزندی نداشتند.

پس از جنگ جهانی دوم در ایتالیا همه‌پرسی برگزار شد که اکثریت مردم به لغو سلطنت رأی دادند. با مرگ برادرش فردیناندو در ۲۴ ژوئن ۱۹۶۳، او عنوان دوک جنوا را به دست آورد.

شاهزاده فیلیبرتو در لوزان سوئیس درگذشت. برادر کوچکترش اوژنیو عنوان دوک جنوا را به دست آورد.

## زندگی‌نامه
### دوران کودکی
فیلیبر ساووی-جنوا در سال ۱۸۹۵ در تورین به دنیا آمد، او پسر دوم توماس ساووی-جنوا و ایزابلای باواریایی بود. پدرش نوه چارلز آلبرت ساووی و جان ساکسونی بود. مادرش نوه لودویگ اول باواریایی و نتیجه چارلز چهارم اسپانیا و فرانسیس اول دو سیسیلی بود.

این زوج پنج فرزند دیگر نیز داشتند: فردیناند (۱۸۸۴–۱۹۶۳)، ماریا بونا (۱۸۹۶–۱۹۷۱)، آدالبرتو (۱۸۹۸–۱۹۸۲)، ماریا آدلاید (۱۹۰۴–۱۹۷۹) و اوژنیو (۱۹۰۶–۱۹۹۶). در ۲۲ سپتامبر ۱۹۰۴، پادشاه ویکتور امانوئل سوم عنوان دوک پیستویا را به او اعطا کرد.

### دوران نظامی
او در جنگ جهانی اول در هنگ اول «نیتزا کاوالریا» شرکت کرد و در نبردهایی در مونفالکونه و ایزونزو شرکت داشت. در ۴ نوامبر ۱۹۱۸، با یک اسکادران از هنگ خود، جزو اولین کسانی بود که وارد شهر ترنتو شد.

پس از جنگ، محل اقامت او در بولزانو با هدف افزایش حس وحدت ملی در میان مردم تأسیس شد. در ۳۰ آوریل ۱۹۲۸، فیلیبرتو با پرنسس لیدیا دارنبرگ (۱۹۰۵–۱۹۷۷) در تورین، دختر دوک انگلبرت ماریا دارنبرگ و ادویژ، پرنسس لینه، ازدواج کرد. این زوج فرزندی نداشتند. پس از آن، دوران نظامی او بین ایتالیا و شرق آفریقا در ایتالیا سپری شد:
* ۱۹۲۹: ارتقاء به سرهنگی.
* ۱۹۳۲–۱۹۳۳: فرمانده هنگ ۲۳۲ پیاده‌نظام.
* ۱۹۳۳–۱۹۳۴: فرمانده تیپ ۱۱ پیاده‌نظام.
* ۱۹۳۴: ارتقاء به سرتیپ.
* ۱۹۳۵–۱۹۳۷: فرمانده کل لشکر ۱ مارزو
* ۱۹۳۶: ارتقاء به سرلشکر.
* ۱۹۳۷–۱۹۳۸: فرمانده کل لشکر ۱۱ پیاده‌نظام «برنرو».
* ۱۹۳۸–۱۹۳۹: فرمانده کل نیروهای آلپ.
* ۱۹۴۰: فرمانده کل ارتش هفتم.
* ۱۹۴۲: بازرس نیروهای متحرک. لشکر او اولین کسی بود که پرچم پادشاهی ایتالیا را در آمبا آرادام برافراشت، عملیاتی که برای او مدال نقره شجاعت نظامی و نشان شوالیه در نشان نظامی ساووی را به ارمغان آورد.

در دوران فاشیسم، پرونده‌ای، کم و بیش بی‌اساس، در مورد ادعای همجنس‌گرایی او جمع‌آوری کرد. دوک پیستویا، با وجود عناوینش، همیشه از زندگی اجتماعی و دربار دوری می‌کرد و زندگی نسبتاً ناشناسی داشت، به خصوص در مقایسه با پسرعموهایش از شاخه ساووی-آئوستا.

### نامزدهای احتمالی
در سال ۱۹۴۱، هنگامی که آنته پاولیچ تاج و تخت دولت مستقل تازه تأسیس کرواسی را به خاندان ساووی تقدیم کرد، شاه ویکتور امانوئل سوم از شاهزادگان مرد شاخه‌های ساووی-آئوستا و ساووی-جنوا نظرسنجی کرد تا مشخص کند چه کسی باید حاکم جدید باشد.

پس از آنکه ویکتور امانوئل سوم، آمدئو از ساووی-آئوستا (زیرا در آفریقا زندانی انگلیسی‌ها بود)، ویکتور امانوئل از ساووی-آئوستا (سالمند، مجرد و بدون فرزند) و فردیناند از ساووی-جنوا (سالمند و بدون فرزند) را رد کرد، گالئاتزو چیانو در دفتر خاطرات خود خاطرنشان کرد: «در شرایط فعلی، تنها انتخاب بین دوک اسپولتو و دوک پیستویا باقی مانده است. پادشاه به دلایل قدرت بدنی و همچنین - تا حدی - ظرفیت فکری، اولی را ترجیح می‌دهد.» در نهایت، تاج به دوک اسپولتو اعطا شد، تا حدودی به این دلیل که دوک پیستویا فرزندی نداشت و بنابراین هیچ وارث احتمالی نداشت.

پس از حمله به فرانسه در سال ۱۹۴۰ و اشغال نیس در سال ۱۹۴۲، دولت ایتالیا بازسازی شهرستان باستانی نیس را که قرار بود خود فیلیبرت بر آن حکومت کند، در نظر گرفت. با این حال، این پروژه به جایی نرسید.

### سال‌های پایانی و مرگ
پس از تغییر نهادی در سال ۱۹۴۶، فیلیبرتو و لیدیا دارنبرگ به لوزان، سوئیس، به یکی از املاک لیدیا نقل مکان کردند. با این حال، پس از چند سال، این دو از هم جدا شدند. فیلیبرتو با بازگشت به ایتالیا، به مدت سی سال در هتل لیگوره در میدان کارلو فلیچه در تورین به همراه برادر کوچکترش آدالبرت، دوک برگامو، زندگی کرد.

در سال ۱۹۶۳، پس از مرگ برادر بزرگترش فردیناند، که بدون وارث درگذشت، فیلیبرتو عنوان دوک جنوا را به خود اختصاص داد.

در سال ۱۹۸۱، پس از تعطیلی هتلی که در آن اقامت داشت، ابتدا به هتل کنکورد در خیابان لاگرانژ نقل مکان کرد و سپس به لوزان بازگشت و در خانه‌ای که همسرش لیدیا، که در سال ۱۹۷۷ درگذشت، به او ارث داده بود، ساکن شد. او در سال ۱۹۹۰ درگذشت و در سردابه سلطنتی باسیلیکای سوپرگا، در تپه‌های بالای تورین، به خاک سپرده شد. از آنجایی که فرزندی نداشت و با مرگ آدالبرت در سال ۱۹۸۲، برادر کوچکترش اوژن به عنوان دوک جانشین او شد.

فیلیبرتو، در طول زندگی‌اش، از احترام خاصی برخوردار نبود، با توجه به اینکه گالئاتزو چیانو، در ۲۴ آگوست ۱۹۳۹، در دفتر خاطرات خود از اظهار نظر تحقیرآمیز ویتوریو امانوئل سوم گزارش داد که از موسولینی شکایت داشت که عمداً پسرش اومبرتو را به عدم فعالیت نظامی مجبور کرده است و بدین ترتیب او را نه تنها از امکان تصمیم‌گیری، بلکه از دریافت افتخار نظامی نیز محروم کرده است: «آن دو احمق اهل برگامو و پیستویا فرماندهی را در دست دارند، پسر من هم می‌تواند آن را داشته باشد.»

به همین ترتیب، در زمان همه‌پرسی ۱۹۴۶، دفتر خاطرات فالکونه لوسیفرو حاوی اشارات ناخوشایندی به فیلیبرتو و آدالبرتو بود که به تیزهوشی آنها اشاره داشت، نه به سبک زندگی آنها که همیشه با احتیاط و سادگی مشخص می‌شد.

## خانواده
همسر شاهزاده فیلیبرتو، پرنسس لیدیای آرنبرگ (لیدیا الئونورا شارلوت دآرنبرگ؛ ۱ آوریل ۱۹۰۵–۲۳ ژوئیه ۱۹۷۷) بود. او در سال ۱۹۰۵ در بروکسل به عنوان دختر انگلبرت-ماریا، نهمین دوک آرنبرگ و همسرش پرنسس هدویگ از لیگن متولد شد. او عضو و پرنسس خاندان آرنبرگ بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:درگذشتگان ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۹۵ (میلادی)
رده:شاهزادگان اهل ایتالیا