منزل احسان

**منزل احسان** () یک کاخ تاریخی واقع در منطقه کومارتولی در کنار رود بوری‌گانگا در داکا، بنگلادش است. این مکان قبلاً اقامتگاه و مقر نواب داکا بود و به عنوان یک میراث داکای قدیم تعیین شده است. این بنا اکنون به عنوان یک موزه فعالیت می‌کند.

## تاریخچه
[بندانگشتی|چپ|[خواجه سلیم‌الله همراه با خانواده‌اش در مقابل منزل احسان]]
در دوران امپراتوری گورکانی، شیخ عنایت‌الله، زمین‌دار وقتِ پرگنه جلال‌پور (فریدپور-باریسال)، یک خانه باغ در این ملک داشت و بعداً کاخی به آن افزود که آن را «رنگ محل» نامید. او در گوشه شمال شرقی حیاط کاخ به خاک سپرده شد (محل قبر در اوایل دهه ۱۹۰۰ ویران شد). حدود سال ۱۷۴۰، پسرش، شیخ مطیع‌الله، این ملک را به تاجران فرانسوی فروخت که یک تجارتخانه در کنار ملک بنا کردند. در ۲۲ ژوئن ۱۷۵۷، فرانسوی‌ها تجارتخانه را ترک کردند و در سال ۱۷۸۵، ملک را به یک تاجر فرانسوی به نام شامپینی منتقل کردند و در سال ۱۸۰۱ آن را پس گرفتند. پس از پیمان پاریس (۱۸۱۴)، آن‌ها مدعی تمام املاک باقی‌مانده خود در داکا شدند و در سال ۱۸۲۷ این ملک دوباره به فرانسوی‌ها بازگردانده شد. در نهایت، آن‌ها تصمیم گرفتند تمام املاک خود در داکا را بفروشند. در سال ۱۸۳۰، خواجه علیم‌الله این ملک را از آن‌ها خریداری کرد. علیم‌الله ملک را بازسازی کرد و تجارتخانه را به یک اقامتگاه تبدیل نمود و یک اصطبل و یک مسجد خانوادگی به آن افزود. پس از مرگ او، پسرش خواجه عبدالغنی این ملک را به نام پسرش، خواجه احسن‌الله، «منزل احسان» نامید. او شرکت مارتین و شرکا (Martin and Company)، یک شرکت ساخت‌وساز و مهندسی اروپایی را استخدام کرد تا یک طرح جامع برای اقامتگاهشان تهیه کنند. کاخ طی سال‌های ۱۸۵۹ تا ۱۸۷۲ ساخته شد. ساختمان قدیمی «اندرمحل» و ساختمان جدید «رنگ‌محل» نام گرفت.

در ۷ آوریل ۱۸۸۸، گردبادی به شدت به منزل احسان آسیب رساند و این بنا به‌طور موقت متروکه شد. به استثنای رنگ‌محل که تنها نیاز به تعمیرات داشت، تمام ساختمان‌ها باید بازسازی می‌شدند. عبدالغنی و احسن‌الله بازسازی‌ها را ادامه دادند. آنچه قبلاً تجارتخانه فرانسوی‌ها بود، به عنوان یک ساختمان دو طبقه شبیه به رنگ‌محل بازسازی شد. یک پل چوبی طبقات اول دو ساختمان را به هم متصل می‌کرد. کاخ پس از زمین‌لرزه ۱۸۹۷ آسام دوباره تعمیر شد. پس از مرگ احسن‌الله در سال ۱۹۰۱، این ملک دوباره به دلیل اختلافاتی در درون خانواده دست‌به‌دست شد. پس از اینکه دولت در سال ۱۹۵۲ تحت «قانون اکتساب املاک بنگال شرقی» آن را تصاحب کرد، برای مدتی به یک زاغه تبدیل شد.

دولت بنگلادش در سال ۱۹۸۵ کاخ و ملک را تملک کرد و با مراقبت از حفظ ساختار باقی‌مانده، شروع به بازسازی آن نمود. بازسازی‌ها در سال ۱۹۹۲ به پایان رسید و مالکیت به موزه ملی بنگلادش منتقل شد. بخشی از سمت شمالی ملک به شرکت شهرداری داکا داده شد، در حالی که نیمی از اندرمحل و منطقه مسکونی نواب خارج از تملک باقی ماند. کمی کمتر از  سپس برای موزه مورد استفاده قرار گرفت.

## معماری
بندانگشتی|چپ|منزل احسان در سال ۱۹۶۵
منزل احسان بر روی یک سکوی مرتفع  ساخته شده و ابعاد کاخ  در  است. رواق‌هایی به عرض  در سمت‌های شمالی و جنوبی کاخ وجود دارد. خود ساختمان رو به رود بوری‌گانگا است. در سمت رودخانه پله‌هایی وجود دارد که به سردر دوم منتهی می‌شود. قبلاً فواره‌ای در پای پله‌ها قرار داشت که بازسازی نشد. در امتداد اضلاع شمالی و جنوبی ساختمان، ایوان‌هایی با بهارخواب باز وجود دارد.

کاخ به دو بخش شرقی (رنگ‌محل) و بخش غربی (اندرمحل) تقسیم شده است. رنگ‌محل دارای گنبد، یک اتاق پذیرایی، یک اتاق ورق‌بازی، یک کتابخانه، یک اتاق تشریفات و دو اتاق مهمان است. اندرمحل دارای یک تالار رقص، انبار، اتاق اجتماع، اتاق صندوق، سالن غذاخوری، اتاق موسیقی و چند اتاق مسکونی است. هر دو اتاق پذیرایی و اتاق موسیقی دارای سقف‌های طاقی مصنوعی هستند. اتاق‌های غذاخوری و اجتماع دارای کاشی‌های سرامیکی سفید، سبز و زرد هستند.

بندانگشتی|گنبد منزل احسان
گنبد در مرکز کاخ قرار دارد و طراحی آن پیچیده است. اتاق در پایه آن مربعی است و آجرکاری در اطراف گوشه‌ها قرار گرفته تا آن را دایره‌ای کند. سکنج‌هایی به گوشه‌های سقف اضافه شده تا به اتاق شکلی هشت‌ضلعی بدهد و به تدریج شیب‌دار شود تا به گنبد ظاهری شبیه به غنچه لاله مردابی بدهد. اوج گنبد  ارتفاع دارد.

بندانگشتی|نمای گسترده منزل احسان

## کاربری سیاسی
بازدیدکنندگان بلندپایه منطقه، از جمله لرد دافرین، اغلب در کاخ اقامت می‌گزیدند. مسلم لیگ هند از این ملک سربرآورد. اینجا محل رسمی سابق نواب داکا است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:ساختمان‌های مسکونی کامل‌شده در ۱۸۷۲ (میلادی)
رده:نمادهای طبیعی بنگلادش