مجموعه معابد پرامبانان

**مجموعه معابد پرامبانان**، نام میراث جهانی گروهی از معابد هندو است که در مرز بین یوگیاکارتا و جاوه مرکزی، اندونزی قرار دارند. این مجموعه شامل معابد پرامبانان، لومبونگ، بوبرا و سوو می‌شود که همگی در پارک باستان‌شناسی پرامبانان واقع شده‌اند.

این معابد در زبان‌های اندونزیایی و جاوه‌ای به صورت محلی به عنوان *کندی* شناخته می‌شوند. محوطه‌های معابد در امتداد دره رودخانه اوپاک در دشت پرامبانان یا دشت کیوو واقع شده‌اند، منطقه‌ای غنی از نظر باستان‌شناسی که مملو از معابد هندوی متعدد مربوط به قرن‌های هشتم و نهم میلادی است و از نظر تاریخی با پادشاهی ماتارام مرتبط است. تنوع و پیچیدگی محوطه‌های معابد و مکان‌های باستان‌شناسی در این منطقه با مکان باستان‌شناسی آنگکور در کامبوج قابل مقایسه است.

## تاریخچه
راست|بندانگشتی|مجسمه شیوا در ویرانه‌های معبد اصلی پرامبانان در سال ۱۸۹۵
مجموعه‌های معبد مربوط به قرن‌های ۸ تا ۹ میلادی هستند و با پادشاهی ماتارام تاریخی که در آن زمان بر جاوه مرکزی حکومت می‌کرد، مرتبط‌اند. خاندان شایلندرا، که خاندان حاکم این پادشاهی بودند، به عنوان سازندگان پرشور معابد شناخته می‌شدند. در واقع، برخی از معابد این منطقه از جمله کالاسان، ساری و سویو به دومین پادشاه این خاندان، پادشاه پانانگکاران، نسبت داده می‌شوند. در میان این مجموعه‌ها، معبد سویو که طبق کتیبهٔ مانجوشریگره در سال ۷۹۲ میلادی تکمیل شده است، قدیمی‌ترین آن‌ها به‌شمار می‌رود. معابد لومبونگ و بوبراه نیز متعلق به همان دوره یا اندکی بعدتر هستند. در مقابل، پرامبانان جدیدترین معبد این مجموعه است که طبق کتیبه شیواگره در سال ۸۵۶ میلادی و در زمان پادشاه پیکاتان ساخته و افتتاح شد.

پس از انتقال پایتخت به شرق جاوه در حدود قرن یازدهم، معبد مورد بی‌توجهی قرار گرفت. قرن‌ها بعد، رو به ویرانی رفت، زیر آوار آتشفشانی کوه مراپی مدفون شد و در اثر زلزله لرزید. این معبد در حدود دهه ۱۶۰۰ به دلیل زلزله‌ای عظیم فرو ریخت.

این معبد در زمان بازکشف خود در اوایل قرن نوزدهم، در دورهٔ حکومت بریتانیا بر جاوه، به‌صورت ویرانه‌ای بود. در سال ۱۹۱۸، دولت استعماری هند شرقی هلند بازسازی این مجموعه را آغاز کرد و بازسازی اصلی در سال ۱۹۳۰ انجام شد، هرچند به دلیل از بین رفتن بخشی از سنگ‌های معبد، نتیجهٔ آن محدود بود. در طول دوران هند شرقی هلند و پیش از جنگ اقیانوس آرام، تنها تعدادی از زیارتگاه‌های کوچک‌تر پرامبانان و سویو بازسازی شدند.

پس از جنگ جهانی دوم، تلاش‌های بازسازی با اجرای روش آناستیلوز ادامه یافت، به این معنی که اگر حداقل ۷۵ درصد از سنگ‌های اصلی باقی مانده باشد، معبد بازسازی خواهد شد. بازسازی معبد اصلی شیوا در مجموعه پرامبانان حدود سال ۱۹۵۳ تکمیل و توسط اولین رئیس‌جمهور اندونزی، سوکارنو، افتتاح شد. بازسازی معبد برهما در سال ۱۹۸۷ به پایان رسید، در حالی که معبد ویشنو در سال ۱۹۹۱ تکمیل شد و هر دو توسط سوهارتو افتتاح شدند.

در سال ۱۹۹۱، محوطه‌های معبد به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شدند. محوطه‌های معبد در پارک گردشگری پرامبانان ( واقع شده‌اند). معبد اصلی سوو در سال ۱۹۹۳ تکمیل شد، در حالی که مرمت بوبره در سال ۲۰۱۷ به پایان رسید. از آنجایی که مجموعه معبد شامل صدها معبد *پروارا* یا زیارتگاه‌های کوچک‌تر مکمل است که بیشتر آنها هنوز در حال ویرانی هستند، تلاش‌های مرمت تا به امروز ادامه دارد.

## محوطه‌های معبد
چپ|بندانگشتی|معابد و مکان‌های باستانی در دشت پرامبانان
پرامبانان یک مجموعه معبد هندو است که به تریمورتی، سه خدای برتر در هندوئیسم، اختصاص داده شده است، در حالی که معابد سوو، لومبونگ و بوبره معابد بودایی ماهایانا هستند. هم پرامبانان و هم سوو در واقع مجموعه معابدی هستند که به شکل ماندالا چیده شده‌اند و با صدها معبد *پروارا* (نگهبان مکمل) احاطه شده‌اند. در اصل، پرامبانان شامل ۲۴۰ سازه، سوو شامل ۲۴۹ سازه و معبد لومبونگ شامل ۱۷ سازه است. با مجموع بیش از ۵۰۰ معبد، مجموعه معابد پرامبانان نه تنها یک گنجینه معماری و فرهنگی است، بلکه نمونه‌ای از هماهنگی مذهبی و همزیستی مسالمت‌آمیز بین ادیان در گذشته اندونزی نیز می‌باشد.

### پرامبانان
معبد پرامبانان یا در زبان محلی جاوه‌ای با نام *رارا جونگ‌گرانگ* شناخته می‌شود، یک مجموعه معبد بزرگ هندو است که قدمت آن به قرن نهم میلادی برمی‌گردد. این معبد به خاطر زیارتگاه‌ها و مجسمه‌های پاتون هندو و نقش برجسته‌های رامایانا قابل توجه است. مجسمه‌های مورتی یا خدایان هندو از جمله خدای اصلی شیوا ماهادوا، ویشنو، برهما، دورگا ماهیساسوراماردینی، گانشا، آگاستیا و گاو نر نندی در مجموعه پرامبانان مورد احترام هستند.

### سوو
سوو یا در اصل با نام مجموعه مانجوسریگرا شناخته می‌شود، با چهار جفت مجسمه غول‌پیکر دواراپالا، بزرگ‌ترین مجموعه معبد بودایی در اندونزی و دومین معبد بزرگ بودایی پس از بوروبودور است. باستان‌شناسان معتقدند که نام اصلی این مجموعه معبد، *مانجوسریگرا* بوده است که به معنای "خانه مانجوشری "، یکی از بوداسف اصلی در باور بودیسم ماهایانا، می‌باشد.

### بوبره
بوبره یک معبد بودایی مربوط به قرن نهم میلادی است که بین لومبونگ در جنوب و سوو در شمال واقع شده است. کارشناسان معتقدند که این معبد به عنوان بخشی از ماندالای مجموعه بزرگتر معبد سوو طراحی شده است.

### لومبونگ
کندی لومبونگ، یک معبد بودایی مربوط به قرن نهم میلادی است که در مجموعه پارک گردشگری معبد پرامبانان، جاوه مرکزی، اندونزی واقع شده است. نام اصلی این معبد ناشناخته است، با این حال، مردم محلی جاوه این معبد را «کندی لومبونگ» نامیده‌اند که در زبان جاوه به معنای «معبد انبار برنج» است.

## معابد اطراف
در خارج از پارک گردشگری معبد پرامبانان، معابد و مکان‌های باستانی متعددی در چند کیلومتری آن قرار دارند که عبارتند از:
* **[[پلاوسان]]**. معبد بودایی واقع در چند کیلومتری شرق مجموعه معبد سوو. قدمت این معبد احتمالاً به قرن نهم میلادی برمی‌گردد. گمان می‌رود که توسط یک پادشاه هندو برای ملکه بودایی خود ساخته شده باشد. دو معبد اصلی با نقش برجسته‌هایی از بودیساتوا و تارا. همچنین ردیف‌هایی از استوپاهای باریک.
* **[[راتو بوکو]]**. مجموعه‌ای از دروازه‌های مستحکم، استخرهای حمام و محوطه سنگی مرتفع با دیوارهای بلند، که همگی در بالای تپه واقع شده‌اند.
* **ساجیوان**. معبد بودایی مزین به نقش برجسته‌هایی در مورد آموزش و پرورش. پایه و راه پله با افسانه‌های حیوانات از جاتاکاها تزئین شده است.
* **بانیونیبو**، معبدی بودایی با طراحی منحصر به فرد سقف.
* **بارونگ**. مجموعه‌ای از معابد هندو با حیاط سنگی پلکانی بزرگ. واقع در دامنه تپه.
* **ایجو**. مجموعه‌ای از معابد هندو که در نزدیکی بالای تپه ایجو واقع شده‌اند. معبد اصلی دارای یک لینگام و یونی بزرگ است.
* **آرکا بوگیسان**. هفت مجسمه بودا و بودیساتوا، برخی فرو ریخته، که نمایانگر حالت‌ها و حالات مختلف هستند.
* **کالاسان**. این معبد بودایی قرن هشتمی، قدیمی‌ترین معبد این منطقه است. این معبد برای نگهداری تصویر بودیسات‌ادوی تارا توسط پادشاه پانانگکاران ساخته شده و با نقش برجسته‌های ظریف حکاکی شده تزئین شده است.
* **[[معبد ساری|ساری]]**. زمانی پناهگاهی برای راهبان بودایی بود. قرن هشتم. نه استوپا در بالا با دو اتاق در زیر، که هر کدام به عنوان مکانی برای مراقبه راهبان در نظر گرفته شده بودند.
* **سامبیساری**. معبد هندوی قرن نهم که در سال ۱۹۶۶ کشف شد، زمانی ۶٫۵ متر زیر زمین مدفون بود مترها زیر خاکستر آتشفشانی. معبد اصلی دارای یک لینگا و یونی است و دیوار اطراف آن تصاویر آگاستیا، دورگا و گانشا را به نمایش گذاشته است.
* **کدولان**. در سال ۱۹۹۴ توسط شن‌روب‌ها، در عمق ۴ متری کشف شد. پایه مربعی معبد اصلی قابل مشاهده است. معابد ثانویه هنوز به‌طور کامل کاوش نشده‌اند.

## جستارهای وابسته
* آنگکور
* پادشاهی ماتارام ساخته شده است.
* هند بزرگ
* محوطه مگالیتیک گونونگ پادانگ، در غرب جاوه، که بخشی از آن در دوران پادشاهی سوندا توسعه یافته است

## منابع

رده:صفحه‌های با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:محوطه‌های باستان‌شناختی در اندونزی
رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:معبدهای هندوها در اندونزی
رده:معبدهای هندوها سده ۹ (میلادی)
رده:مکان‌های زیارتی هندو
رده:میراث جهانی در اندونزی
رده:نیایشگاه‌ها در جاوه مرکزی