بی‌خانمانی در ژاپن

[چپ|بندانگشتی|مرد بی‌خانمانی که در [توکیو خوابیده است]]
[بندانگشتی|[چادر (سرپناه)|چادر بی‌خانمان‌ها در شینجوکو]]
**بی‌خانمانی در ژاپن** (ホームレス، 浮浪者) یک مسئله اجتماعی است که به‌طور عمده مردان میانسال و مسن را تحت تأثیر قرار می‌دهد. تصور می‌شود که بی‌خانمانی در دهه ۱۹۹۰ در نتیجه فروپاشی حباب قیمت دارایی‌های ژاپن به اوج خود رسیده و از آن زمان تا حد زیادی کاهش یافته است. بر اساس مطالعه‌ای که در سال ۲۰۲۲ توسط بنیاد تغییر بزرگ بریتانیا انجام شد و بی‌خانمانی را در سطح جهان اندازه‌گیری کرد، ژاپن با ۰٫۰۰۳٪ کمترین نرخ بی‌خانمانی را در جهان دارد که تقریباً ۱ نفر بی‌خانمان از هر ۳۴۰۰۰ شهروند است. با این حال، این تعداد فقط شامل کسانی می‌شود که در خیابان‌ها می‌خوابند و کسانی را که محل سکونت ثابتی ندارند و در مکان‌هایی مانند کافی‌نت‌ها، هتل‌های کپسولی یا اتومبیل‌ها می‌خوابند، شامل نمی‌شود.

## طبقه‌بندی
### تعریف
بر اساس «قانون ویژه در رابطه با حمایت از خودمختاری جمعیت بی خانمان» (به ژاپنی: ホームレスの自立の支援等に関する特別措置法)، این اصطلاح به عنوان «شهر بدون پارک» تعریف می‌شود. بانک‌ها، جاده‌ها، ایستگاه‌های قطار و سایر امکانات به‌عنوان محل اقامت آنها برای گذران زندگی روزانه‌شان.»

### نام‌ها
نام‌های بی‌خانمان‌ها در ژاپن عبارتند از *hōmuresu* (ホームレス، از انگلیسی «بی‌خانمان»)، *furōsha* (浮浪者، به معنی «فرد سرگردان»)، *کوجیکی* (乞食، به معنی گدا) و *runpen* (ルンペン* از آلمانی.* اخیراً، *nojukusha* (野宿者، "کسی که بیرون می‌خوابد") و *nojuku rōdōsha* (野宿労働者، "کارگری که بیرون می‌خوابد") برای جلوگیری از معانی منفی مرتبط با کلمه "بی خانمان" استفاده شده است.

## تاریخچه
پس از جنگ جهانی دوم، بسیاری به دلیل آسیب اقتصادی ناشی از بمباران سرزمین اصلی، بی‌خانمان شدند. به دلیل معجزه اقتصادی ژاپن، در دهه ۱۹۶۰ افراد کمتری بی‌خانمان شدند.

از زمان فروپاشی حباب قیمت دارایی‌های ژاپن در دهه ۱۹۹۰ و در نتیجه رکود اقتصادی دهه از دست رفته، بی‌خانمانی در جامعه ژاپن به‌طور قابل توجهی گسترش یافته است. این امر منجر به بیکاری بیشتر شده است که خود عاملی مؤثر در بی‌خانمانی بالقوه است.

در سال ۱۹۹۷، توکیو وجود نمایندگان گروه‌های بی‌خانمان را به رسمیت شناخت و شروع به گوش دادن به مسائل آنها کرد.

در سال ۱۹۹۸، مقامات ادعا کردند که تنها در توکیو حدود ۳۷۰۰ بی‌خانمان وجود دارد. گروه‌های حمایت از بی‌خانمان‌ها این تعداد را نزدیک به ۵۰۰۰ نفر تخمین زدند و اظهار داشتند که این تعداد به سرعت در حال افزایش است.

از دهه ۱۹۹۰، اشتغال پاره وقت و موقت در ژاپن، اغلب با حداقل دستمزد، افزایش یافته است که بخشی از آن به دلیل تغییرات قانون در سال‌های ۱۹۸۶ و ۱۹۹۹ است. اجاره مسکن در ژاپن معمولاً نیاز به ودیعه و سه ماه اجاره بها از قبل دارد که دسترسی را برای افراد بدون شغل دائمی دشوار می‌کند. این امر مشکل بی‌خانمانی را افزایش داده است.

به دلیل موانع بوروکراتیک، برای یک فرد بی خانمان بسیار سخت بود که مزایای رفاهی را که احتمالاً واجد شرایط دریافت آن بودند، دریافت کند. در آگوست ۲۰۰۲، «قانون ویژه در رابطه با حمایت از خودمختاری جمعیت بی خانمان» () به منظور کاهش موانع برای افراد بی‌خانمان در دریافت حمایت تصویب شد.

طبق اعلام وزارت امور داخلی و ارتباطات ژاپن، در سال ۲۰۱۹، ژاپن ۲۲ میلیون کارگر پاره وقت و موقت داشت، در حالی که این رقم در سال ۲۰۱۱، ۱۷ میلیون نفر بود.

## آمار
آمار بی‌خانمان‌های سراسر کشور توسط MHLW

بر اساس نظرسنجی انجام شده توسط وزارت بهداشت، کار و رفاه بین ژانویه و فوریه ۲۰۰۳، تعداد کل افراد بی‌خانمان در ژاپن در آن زمان ۲۵۲۹۶ نفر بود. با این حال، طبق نظرسنجی دیگری که توسط این وزارتخانه انجام شد، تا ژانویه ۲۰۰۷ این تعداد به دلیل بهبود اقتصادی در سراسر ژاپن به ۱۸۵۶۴ نفر کاهش یافته بود. در آن زمان، مردان میانسال و مسن ۹۵ درصد از جمعیت بی‌خانمان‌ها را تشکیل می‌دادند و میانگین سنی آنها ۵۷٫۵ سال بود.

در سال ۲۰۰۱، دولت گزارش داد که تقریباً ۲۵۰۰۰ بی‌خانمان در ژاپن وجود دارد. در اوج خود در سال ۲۰۰۳، ۲۵۲۶۹ بی‌خانمان در سراسر ژاپن توسط وزارت بهداشت، کار و رفاه شمارش شدند. در سال ۲۰۱۸، تعداد بی‌خانمان‌های شمارش‌شده در ژاپن ۴۹۷۷ نفر (۴۶۰۷ مرد، ۱۷۷ زن و ۱۹۳ نفر نامعلوم) بود. در سال ۲۰۲۰، تعداد بی‌خانمان‌های شمارش‌شده ۳۹۹۲ نفر (۳۶۸۸ مرد، ۱۶۸ زن و ۱۳۶ نفر نامشخص) بود که نسبت به سال ۲۰۱۹، ۱۲٫۴٪ کاهش نشان می‌دهد. بیشترین تعداد بی‌خانمان‌ها در منطقه شهری اوساکا (۱۰۳۸ نفر) و پس از آن منطقه شهری توکیو (۸۸۹ نفر) و استان کاناگاوا (۷۱۹ نفر) یافت شدند.

برای اولین بار بین ژوئن و ژوئیه ۲۰۰۷، وزارت بهداشت، کار و رفاه، نظرسنجی‌ای در مورد افرادی که شب را در کافی‌نت‌ها و فروشگاه‌های ۲۴ ساعته می‌گذرانند، انجام داد. این مطالعه نشان داد که در سراسر ژاپن، تعداد افرادی که در این مکان‌ها می‌خوابند یا تمام شب را بیدار می‌مانند، حدود ۵۴۰۰ نفر است. این نظرسنجی نشان داد که تعداد افراد بی‌خانمان در بخش شرقی ژاپن، جایی که زمستان نسبتاً سردتری دارد، ۹۲۲۵ نفر بوده است؛ در حالی که تعداد افراد بی‌خانمان در بخش غربی ژاپن (که در این مطالعه به عنوان مناطقی در غرب استان‌های تویاما، گیفو و آیچی توصیف شده است)، جایی که زمستان نسبتاً گرمتری دارد، ۹۳۳۹ نفر بوده است. از آنجایی که اعداد تقریباً یکسان بودند، نتیجه گرفته شد که همبستگی قوی بین شرایط آب و هوایی و توزیع بی‌خانمانی در سراسر کشور وجود ندارد. هنگامی که بر اساس تقسیمات اداری تقسیم‌بندی می‌شوند، بیشترین تعداد افراد بی‌خانمان در منطقه شهری توکیو با ۲۶۷۲ نفر بوده است. دومین منطقه با بیشترین تعداد بی‌خانمان‌ها، منطقه شهری اوساکا با ۲۵۰۰ نفر و سومین منطقه با بیشترین تعداد بی‌خانمان‌ها، استان کاناگاوا با ۱۸۱۴ نفر بود. وقتی این تعداد بر اساس مناطق شهری تقسیم‌بندی شد، بیشترین تعداد بی‌خانمان‌ها در ۲۳ منطقه توکیو با ۲۳۹۶ نفر بود. دومین شهر با بیشترین تعداد بی‌خانمان‌ها، شهر اوساکا با ۲۱۷۱ نفر و سومین شهر با بیشترین تعداد بی‌خانمان‌ها، شهر یوکوهاما با ۶۹۲ نفر بود.

## پشتیبانی
در آگوست ۲۰۰۲، «قانون ویژه در رابطه با حمایت از خودمختاری جمعیت بی خانمان» () تصویب شد و حمایت‌های مناسبی از سوی کشور آغاز شد، از جمله اولین نظرسنجی سراسری در مورد بی‌خانمانی کشور که توسط وزارت بهداشت، کار و رفاه در فوریه ۲۰۰۳ آغاز شد. همچنین در آوریل ۲۰۰۷ یک تحقیق واقعی انجام شد.
* افرادی که درآمد، پس‌انداز یا دارایی برای تأمین نیازهای اولیه زندگی نداشتند، توانستند از حمایت معیشتی بهره‌مند شوند.
* زنانی که از خشونت خانگی یا از دست شریک زندگی سابق خود فرار کرده و به دنبال از سرگیری روابط سابق خود بودند، توانستند از مؤسسات مراقبت از زنان، پناهگاه‌ها و سرپناه‌ها حمایت دریافت کنند.
* در مورد افراد زیر سن قانونی، انواع حمایت مانند مؤسسات رفاه کودکان نیز در دسترس قرار گرفت.

## جنبه‌های خاص
برخی از جنبه‌های خاص بی‌خانمانی ژاپنی به دلیل ساختار اجتماعی جامعه ژاپن است. از نظر تاریخی، مردان تنها تأمین‌کننده خانواده‌های خود بودند. شرکت‌های ژاپنی معتقدند که مردان متأهل بهتر از مردان مجرد کار می‌کنند، زیرا مردان متأهل تعهدات و مسئولیت‌های بیشتری نسبت به خانواده‌های خود احساس می‌کنند. از این رو، نه تنها مردان مسن که با تبعیض سنی مواجه هستند و نمی‌توانند شغلی پیدا کنند، بلکه مردان مجرد بالای ۳۵ سال نیز در یافتن شغل با مشکل مواجه هستند. علاوه بر این، خانواده‌ها معمولاً حمایت بیشتری از زنان نسبت به مردان ارائه می‌دهند.

## کافه‌های اینترنتی و بی‌خانمان‌ها
از سال ۲۰۱۱، ژاپن همچنان رکود اقتصادی را تجربه می‌کند. افراد بی‌خانمان با شبی ۱۵۰۰ تا ۲۰۰۰ ین، در کافی‌نت‌ها یا هتل‌های کپسولی اقامت می‌کنند، جایی که یک اتاق (فضای) اختصاصی و دوش، تلویزیون، نوشیدنی‌های غیرالکلی و دسترسی به اینترنت دریافت می‌کنند.

## جستارهای وابسته
* فقر در ژاپن
* زمین‌لرزه و سونامی ۲۰۱۱ توهوکو
* اقتصاد ژاپن

## منابع

رده:اسکان در ژاپن
رده:بی‌خانمانی بر پایه کشور