ناحیه قصور

**ناحیه قصور** (به انگلیسی: Kasur District) یکی از ناحیه‌های پاکستان در پاکستان است که در پنجاب واقع شده‌است. ناحیه قصور ۳٬۹۹۵ کیلومتر مربع مساحت و ۳٬۴۵۴٬۹۹۶ نفر جمعیت دارد.

**ناحیهٔ قصور** در استان پنجاب واقع شده و مرکز آن قصور می‌باشد. پیش از آن‌که این منطقه به سطح ناحیه ارتقا یابد، به‌عنوان یکی از بخش‌های لاهور محسوب می‌شد. در ۱ ژوئیهٔ ۱۹۷۶، بخش قصور از ناحیه لاهور جدا شد و به ناحیهٔ مستقل تبدیل گردید. پس از آن اداره‌های جدید اداری، دادگاه‌ها و شوراهای محلی ایجاد شدند. این ناحیه به‌طور اداری به چهار بخش تقسیم شده‌است: بخش قصور، بخش پتوکی، بخش چونیا و بخش کوٹ رادها کشن. جمعیت کل این ناحیه بر پایهٔ سرشماری سال ۲۰۱۷ حدود ۳٬۴۵۵٬۰۰۰ نفر و مساحت آن ۳۹۹۵ کیلومتر مربع است. ۹۵٫۴ درصد ساکنان مسلمان و ۴٫۴ درصد مسیحی هستند. حدود ۸۸٫۲ درصد مردم به پنجابی به‌عنوان زبان مادری سخن می‌گویند، ۶٫۲ درصد مهاجران اردوزبان‌اند و باقی به زبان‌های دیگر. پوشاک معمول شلوار قمیص است و در روستاها مردان به‌جای شلوار از چادر استفاده می‌کنند. بر پایهٔ سرشماری ۱۹۹۸، نرخ سواد ۳۲٫۱ درصد بود که در سال‌های بعد افزایش یافته‌است. دولت در آموزش عمومی تسهیلات بسیاری فراهم کرده و نهادهای آموزشی خصوصی نیز به‌سرعت گسترش یافته‌اند.

از نظر جغرافیایی، قصور میان ۳۰°۴۰′ تا ۳۱°۲۰′ عرض شمالی و ۷۳°۳۸′ تا ۷۴°۴۱′ طول شرقی قرار دارد. ارتفاع میانگین از سطح دریا ۲۱۸ متر است. به سبب موقعیت مرزی در استان پنجاب، این ناحیه اهمیت زیادی دارد. در جنوب، رود ستلج در امتداد مرز بین‌المللی با هند جریان دارد و سپس در منطقهٔ پنجند به رود سند می‌پیوندد. در شمال غرب رود راوی مرز ناحیه را تشکیل می‌دهد که بلوکی هدورکس یکی از مکان‌های شناخته‌شدهٔ تفریحی در آن است. مشرق ناحیه مرز بین‌المللی با هند و در مغرب هم‌مرز با ناحیه اوکاڑا است. از شمال به ناحیه لاهور و از شمال غرب، آن سوی راوی به ناحیه شیخوپورہ می‌رسد.

یکی از رودهای قدیمی پنجاب به نام بیاس که امروزه خشکیده، پیش‌تر از میانهٔ قصور می‌گذشت و آثار بستر آن هنوز از شرق به غرب باقی مانده است. این بستر قدیمی، ناحیه را به دو بخش تقسیم کرده‌است: بخش شمالی که کمی مرتفع‌تر است و «ماجه» خوانده می‌شود، و بخش جنوبی که «هٹھاڑ» نام دارد. قصور در جنوب غربی ناحیهٔ ماجه قرار گرفته است.

مردم قصور در جنبش پاکستان نقش برجسته‌ای ایفا کردند. در اجلاس تاریخی ۲۳ مارس ۱۹۴۰ که بعدها به «قطعنامهٔ لاهور» یا «قطعنامهٔ پاکستان» مشهور شد، مسلمانان قصور نیز همانند دیگر نقاط شبه‌قاره از استقلال مسلمانان حمایت نمودند.

در این ناحیه جنگل چانگا مانگا، بزرگ‌ترین جنگل دست‌کاشت جهان، در بخش چونیا قرار دارد. این جنگل در زمینی به وسعت ۱۲ هزار ایکر گسترده شده و درختان گوناگون و ارزشمندی در آن کاشته شده‌اند. پارک و دریاچه‌ای در این جنگل از جاذبه‌های گردشگری به‌شمار می‌رود و زیستگاه گونه‌های مختلف جانوری است. چوب چانگا مانگا در سراسر پاکستان شهرت دارد و شهره به درختان توت است که برای پرورش کرم ابریشم و تولید ابریشم طبیعی استفاده می‌شود. همچنین هر ساله مقدار زیادی عسل از این جنگل برداشت می‌شود.

از گروه‌های قومی برجستهٔ این ناحیه می‌توان به راجپوت‌ها (۳۲٪)، آرائین‌ها (۳۰٪)، جت‌ها (۱۰٪) و دوگرها (۴٪) اشاره کرد. انصاری، شیخ و پشتون نیز در این منطقه حضور دارند، هرچند در مقیاس کمتر و عمدتاً در مناطق شهری. بسیاری از این گروه‌ها در روستاها زندگی می‌کنند و به کشاورزی مشغول‌اند. همچنین گروه‌هایی از پیشه‌وران مانند آهنگر، نجار، کوزه‌گر، کفاش و بافنده نیز در قصور ساکن‌اند.

قصور ناحیه‌ای عمدتاً روستایی است، به‌طوری‌که ۷۸ درصد جمعیت در روستاها زندگی می‌کنند و بیشترشان کشاورز هستند. زمین‌های حاصل‌خیز و شبکه آبیاری مناسب باعث شده بخش بزرگی از اراضی با آب رودخانه‌ها آبیاری شود. در منطقهٔ «هٹھاڑ» از چاه‌های عمیق (تیوب‌ول) نیز برای آبیاری استفاده می‌شود، اما در «ماجه» آب زیرزمینی شور است و تنها باران یا رودها به کار می‌آیند. محصولات عمده شامل گندم، برنج، نیشکر، پنبه، ذرت و علوفه هستند. سبزیجات نیز در سطح وسیع کشت می‌شوند. بسیاری از خانواده‌ها دامداری می‌کنند و از شیر و گوشت دام‌ها بهره می‌برند.

با وجود جمعیت زیاد، امکانات بهداشتی محدود است: سه بیمارستان، ۲۵ درمانگاه، ۱۲ مرکز بهداشت روستایی، ۸ مرکز بهداشت مادر و کودک و یک مرکز سل در کل ناحیه وجود دارد.

## بخش‌های ناحیهٔ قصور
این ناحیه به چهار بخش تقسیم شده‌است:

بخش قصور

بخش پتوکی

بخش چونیا

بخش کوٹ رادها کشن

## ادارهٔ ناحیه
مسئول هماهنگی ناحیه «سائرزه رضا» و رئیس شورای ناحیه «رانا سکندر حیات» گزارش شده‌اند.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای پاکستان

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:بازبینی گمر شهرهای پاکستان
رده:ناحیه قصور
رده:ناحیه‌های پنجاب، پاکستان