جاده فرانسیگنا

**جاده فرانسیگنا** () یک جاده باستانی و مسیر زیارتی است که از شهر کلیسای جامع 
بندانگشتی|VF Ruta completa con principales poblaciones
کانتربری در انگلستان، از طریق فرانسه و سوئیس، به رم و سپس به آپولیا، ایتالیا، جایی که بنادری برای سوار شدن به سرزمین مقدس وجود داشت، ادامه دارد. در ایتالیا به نام «*ویا فرانسیگنا*» («جاده ای که از فرانسه می‌آید») یا «*ویا رومآ فرانسیگنا*» («جاده ای به رم که از فرانسه می‌آید») شناخته می‌شد. در قرون وسطی این جاده مهم و مسیر زیارتی برای کسانی بود که مایل به بازدید از مقبره مقدس و مقبره‌های رسولان پطرس و پولس رسول بودند.

## تاریخچه زیارت رم
[بندانگشتی|تابلوی راهنما که مسیر را در نزدیکی [ایوریا در پیمونت نشان می‌دهد]]
در قرون وسطی، «ویا فرانچیگنا» (Via Francigena) اصلی‌ترین مسیر زیارتی به رم از سمت شمال بود. این مسیر ابتدا در اسناد با نام «راه لومبارد» ثبت شد و نخستین بار در کتاب «سفرنامه سنت ویلیبالد» متعلق به سال ۷۲۵ میلادی (گزارش سفرهای  سنت ویلیبالد، اسقف آیش‌شتت در باواریا)، «ایتر فرانکوروم» (Iter Francorum) به معنای «مسیر فرانکی» نامیده شد. این راه در ایتالیا و بورگوندی با نام «ویا فرانچیگنا-فرانسیسکا»، در پادشاهی فرانک با نام «شمن د آنگلوآ» (Chemin des Anglois - پس از تبشیر مسیحیت در انگلستان در سال ۶۰۷) و همچنین «شمن رومی‌یو» (Chemin Romieu) به معنای جاده رم شناخته می‌شد. نام «ویا فرانچیگنا» اولین بار در «اکتوم کلوزیو» (Actum Clusio)، طوماری متعلق به سال ۸۷۶ میلادی در صومعه سن سالواتوره در مونته آمیاتا (توسکانی) ذکر شده است.

بندانگشتی|تابلوهای راهنمای مختلف ویا فرانچیگنا در ایتالیا
در پایان سده دهم میلادی، سیگریک (اسقف اعظم)، اسقف اعظم کنتربری، برای دریافت پالیوم خود از ویا فرانچیگنا برای رفت و برگشت به رم استفاده کرد؛ او مسیر و ایستگاه‌های خود را در سفر بازگشت ثبت کرد، اما هیچ‌چیز در این سند نشان نمی‌دهد که این مسیر در آن زمان جدید بوده است، و مشخص نیست که او سفر را پیاده انجام داده یا سواره.

سفرنامه‌های بعدی به رم شامل «Leiðarvísir og borgarskipan» متعلق به مسافر ایسلندی نیکولاس برگسون (در سال ۱۱۵۴) و سفرنامه فیلیپ آگوستوس پادشاه فرانسه (در سال ۱۱۹۱) است. دو نقشه تا حدودی متفاوت از این مسیر نیز در نسخه‌های خطی «Historia Anglorum» اثر متیو پاریس در سده سیزدهم دیده می‌شود.

[بندانگشتی|عبور ویا فرانچیگنا از منطقه ماسیف دو سن تیری در [شامپاین (فرانسه)|شامپاین]]
معروف است که پادشاه ولز، *رودری بزرگ* در سال ۸۸۰ و نوه‌اش *هاول دا* در سال ۹۴۵، هر دو در اواخر عمر خود از رم دیدن کردند، اما مشخص نیست که آن‌ها از راه زمینی رفته‌اند یا از طریق دریا و تنگه جبل‌الطارق. ویلیام سن تیری، راهب بندیکتین، در اواخر سده یازدهم چندین بار از جاده‌های منتهی به رم استفاده کرد. سفر بازگشت از طریق دریا احتمالاً به دلیل وزش بادهای جنوب غربی آسان‌تر بود، اما تغییر مسیر در مدیترانه می‌توانست سفر را بسیار طولانی کند.

ویا فرانچیگنا مانند یک جاده رومی، جاده‌ای واحد و سنگ‌فرش شده نبود که در فواصل مشخص ایستگاه‌های تعویض اسب برای مسافران دولتی داشته باشد. در عوض، این مسیر شامل چندین راه احتمالی بود که در طول سده‌ها با گسترش یا کاهش تجارت و زیارت تغییر می‌کردند. بسته به زمان سال، موقعیت سیاسی و محبوبیت نسبی زیارتگاه‌های قدیسان در طول مسیر، مسافران ممکن بود از هر یک از سه یا چهار گذرگاه آلپ و رشته‌کوه آپنین استفاده کنند. لومباردها هزینه نگهداری و امنیت بخشی از جاده را که از قلمروشان می‌گذشت، به عنوان یک مسیر تجاری به شمال رم تأمین می‌کردند تا از شهرهایی که در دست دشمن بود (مانند فلورانس) دوری کنند. برخلاف جاده‌های رومی، *ویا فرانچیگنا* شهرها را به هم متصل نمی‌کرد، بلکه بیشتر به صومعه‌ها متکی بود.

وسط|بندانگشتی|700 px|نقش‌برجسته‌ای از زائران رم در کلیسای جامع فیدنتزا (اواخر سده دوازدهم)

## منابع

### منابع بیشتر

* Kerschbaum & Gattinger, Via Francigena – DVD- Documentary of a modern pilgrimage to Rome, , Verlag EUROVIA, Vienna ۲۰۰۵
* Trezzini, La Via Francigena. Vademecum dal Gran San Bernardo a Roma *La Via Francigena.* *Vademecum dal Gran San Bernardo a Roma* (Association Via Francigena) 2000
* Adelaide Trezzini-AIVF. San Pellegrino sulle Via Francigene. Ed. Gangemi Cod. ISBN 
* Adelaide Trezzini-AIVF. Topofrancigena da Canterbury a Roma (2004–2007) Ed. Ass. int. Via Francigena
* Adelaide Trezzini-AIVF. Guide-Vademecum da Canterbury a Roma. Ed.2002–03
* Adelaide Trezzini-AIVF. Dormifrancigena da Canterbury a Roma.2006 + 2007 Ed. Ass. int. Via Francigena

## پیوند به بیرون
* Via Francigena on URCamino
* Canterbury City Council local info on the route through the UK
* BBC News– Epic run from Canterbury to Rome follows pilgrimage
*  The GR145 Via Francigena in the Champagne-Ardenne region of France
* Italian Ministry of Cultural and Heritage Multiple language site of the official route in Italy including roadbooks, GPS and maps
* La Via Francigena website for Italy ''(in Italian & English)''
* The Via Francigena in Southern Italy, from Rome to Apulia ''(English version)''

رده:واژه‌ها و عبارت‌های ایتالیا
رده:سفرهای زیارتی مسیحی
رده:مسیرهای سفر زیارتی