open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ایرا تریودی

**ایرا تریودی** (؛ زادهٔ ) مؤلف، ستون‌نویس، yoga teacher اهل هند است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* 

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان کالج ولزلی
رده:رمان‌نویسان اهل هند
رده:زادگان ۱۹۸۴ (میلادی)
رده:ستون‌نویسان زن اهل هند
رده:نویسندگان اهل لاکنو
رده:نویسندگان زن اهل اوتار پرادش
رده:نویسندگان زن سده ۲۱ (میلادی) اهل هند
رده:نویسندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل هند
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
ایرینا پولیاکووا

**ایرینا پولیاکووا** (؛ زادهٔ ) ورزشکار اسکی اهل روسیه است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

وی در مسابقات کشوری و بین‌المللی در مجموع برندهٔ ۱ مدال طلا، ۱ مدال نقره شده‌است.

## منابع

* 

رده:اسکی‌بازان زن اسکی صحرانوردی اهل روسیه
رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:ورزشکاران اهل قازان
رده:ورزشکاران دوگانه زن اهل روسیه
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:زنان سده ۲۱ (میلادی) اهل روسیه
ایرینا چاکرابورتی

**ایرینا چاکرابورتی** (؛ زادهٔ) دانشمند اهل روسیه است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده بدون سال تولد
رده:افراد زنده
رده:دانشمندان اهل روسیه
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:زادگان دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:مهندسان محیط زیست
رده:افراد فنلاندی هندی‌تبار
رده:فعالان محیط زیست اهل روسیه
رده:دانشمندان زن اهل روسیه
ایلین ولتروت

**ایلین ولتروت** (؛ زادهٔ ) سردبیر، روزنامه‌نگار، و نویسنده اهل ایالات متحده آمریکا است. وی از سال ۲۰۰۸ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده‌است.

از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته‌است می‌توان به *[[پروژه مد]]*، *[[گفتگو (تاک شو)|گفتگو]]* اشاره کرد.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افراد زنده
رده:اهالی سانتا کلارا (کالیفرنیا)
رده:روزنامه‌نگاران اهل کالیفرنیا
رده:زادگان ۱۹۸۶ (میلادی)
رده:ویراستاران زن مجله
رده:ویراستاران مجله اهل ایالات متحده آمریکا
رده:زنان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
ایندیرا راناماگار

**ایندیرا راناماگار** (;  – ) مددکاری اجتماعی اهل نپال بود.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده بدون سال تولد
رده:افراد زنده
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:زادگان ۱۹۷۰ (میلادی)
ایوان بروستر

بندانگشتی|ایوان بروستر

**ایوان جونز بروستِر** (به ؛ زادهٔ  – درگذشتهٔ ) بازیگر، کارگردان و نویسندهٔ اهل بریتانیا بود.

وی برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌بود.

## مرگ
بروستر در ۱۳ اکتبر ۲۰۲۵، ۶ روز پس از تولدِ ۸۷ سالگی‌اش، درگذشت.

## منابع

* 

رده:افسران رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:اهالی کینگستون، جامائیکا
رده:بازیگران زن سریال‌های آبکی اهل بریتانیا
رده:جامائیکایی‌های مهاجرت‌کرده به بریتانیا
رده:دانش‌آموختگان آکادمی سلطنتی موسیقی
رده:دانش‌آموختگان کالج رز برافورد
رده:زادگان ۱۹۳۸ (میلادی)
رده:کارگردانان تئاتر زن
رده:نویسندگان زن اهل جامائیکا
رده:نویسندگان سیاه‌پوست اهل بریتانیا
رده:درگذشتگان ۲۰۲۵ (میلادی)
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:بازیگران زن سیاه‌پوست اهل بریتانیا
ایولینا کابررا

**ایولینا کابررا** (؛ زادهٔ ) مربی فوتبال و مدیر ورزشی اهل آرژانتین است. او بیشتر به دلیل فعالیت‌هایش در زمینه مبارزه با نابرابری و حقوق زنان به‌ویژه در حوزه ورزش شناخته شده است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## زندگی و حرفه
ایولینا در زمینه‌ای آسیب‌پذیر به دنیا آمد اما با تلاش و پشتکار، پس از گذراندن دوره بازیگری‌اش، تبدیل به یک مدیر و مربی فوتبال شد. او در ۲۷ سالگی فدراسیون فوتبال زنان آرژانتین را تاسیس کرد.

او چندین تیم فوتبال از جمله تیم زنان نابینا را بنیان گذاشت، به زندانیان آموزش داد و از طریق ورزش و آموزش در جهت کمک به زنان و دختران آسیب‌پذیر فعالیت کرد. او یکی از نخستین مربیان زن در آرژانتین است و در کتاب زندگی‌نامه خود به طور مفصل در مورد مبارزه‌اش با نابرابری نوشته است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی سان فرناندو
رده:بازیکنان فوتبال زن اهل آرژانتین
رده:زادگان ۱۹۸۶ (میلادی)
رده:مربیان فوتبال اهل آرژانتین
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:ورزشکاران اهل استان بوئنوس آیرس
ایوون آکی ساویرر

**ایوون آکی ساویرر** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل سیرالئون است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

در ژانویه 2023، ایوان آکی سایرر قرار است برای یک دوره دیگر در انتخابات ژوئن 2023 نامزد شود.https://fr.africanews.com/2023/01/27/la-maire-de-freetown-est-prete-a-briguer-un-autre-mandat/.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:سیاستمداران حزب خلق سیرالئون
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:زنان سیاستمدار سده ۲۱ (میلادی)
رده:سیاستمداران کنگره کل خلق
بئاتریس متوتوا

**بئاتریس متوتوا** (؛  – ) وکیل اهل زیمبابوه بود.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون جایزه آزادی مطبوعات و جایزه بین‌المللی زنان شجاع شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده بدون سال تولد
رده:افراد زنده
رده:دریافت‌کنندگان جایزه بین‌المللی زنان شجاع
رده:فعالان اهل زیمبابوه
رده:زادگان ۱۹۵۷ (میلادی)
بتانی فرت

**بتانی فرت** (؛ زادهٔ ) ورزشکار ورزش شنا اهل بریتانیا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

وی در مسابقات کشوری و بین‌المللی در مجموع برندهٔ ۴ مدال طلا، ۸ مدال نقره شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:افراد زنده
رده:اهالی شهرستان داون
رده:برندگان مدال پارالمپیک در شنا
رده:برندگان مدال طلا پارالمپیک اهل بریتانیا
رده:برندگان مدال نقره پارالمپیک اهل بریتانیا
رده:مدال‌آوران پارالمپیک تابستانی ۲۰۱۲
رده:مدال‌آوران پارالمپیک تابستانی ۲۰۱۶
رده:رقابت‌کنندگان بازی‌های کشورهای همسود اهل ایرلند شمالی
رده:زادگان ۱۹۹۶ (میلادی)
رده:شناگران بازی‌های پارالمپیک اهل ایرلند
رده:شناگران بازی‌های پارالمپیک اهل بریتانیا
رده:شناگران پارالمپیک تابستانی ۲۰۱۶
رده:شناگران بازی‌های کشورهای همسود ۲۰۱۴
رده:شناگران در پارالمپیک تابستانی ۲۰۱۲
رده:مسیحیان اهل ایرلند شمالی
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افسران رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:برندگان مدال بازی‌های کشورهای همسود در شنا
رده:ورزشکاران اهل شهرستان داون
بتانی هیوز

**بتانی هیوز** (; تاریخ‌نگار، بازیگر، گوینده رادیو، تهیه کننده تلویزیونی، کارگردان هنری، روزنامه نگار، نویسنده و مجری تلویزیون اهل بریتانیا است.
وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:افسران رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:اهالی ایلینگ
رده:تاریخ‌نگاران اهل انگلستان
رده:تاریخ‌نگاران باستان
رده:تاریخ‌نگاران زن اهل بریتانیا
رده:زادگان ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:مجریان برنامه‌های تلویزیونی انگلستان
رده:مستندسازان اهل انگلستان
رده:زنان فیلم‌ساز مستند
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:اعضای جامعه عتیقه‌شناسان اهل لندن
برایانا استابز

**برایانا استابز** (؛ زادهٔ ) ورزشکار روئینگ اهل بریتانیا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

وی در مسابقات کشوری و بین‌المللی در مجموع برندهٔ ۲ مدال طلا، ۲ مدال نقره شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی پول، انگلستان
رده:زادگان ۱۹۹۱ (میلادی)
رده:قایقرانان روئینگ زن اهل انگلستان
رده:مدال‌آوران مسابقات قهرمانی روئینگ جهان برای بریتانیا
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
بریت مورین

**بریت مورین** (؛ زادهٔ ) کارافرین اهل ایالات متحده آمریکا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی سن‌آنتونیو
رده:بنیانگذاران شرکت‌های فناوری اهل ایالات متحده آمریکا
رده:زادگان ۱۹۸۵ (میلادی)
رده:زنان بنیانگذار شرکت اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فرهنگ خودت انجام بده
رده:کارآفرینان اهل تگزاس
رده:کارآفرینان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کارمندان گوگل
رده:مدیران ارشد در صنعت فناوری اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مدیران ارشد زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:کارکنان اپل
بریژیت سوسو پرنیی

**بریژیت سوسو پرنیی** (؛ زادهٔ ) تهیه‌کننده فیلم اهل غنا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افراد زنده
رده:تهیه‌کنندگان فیلم زن
رده:زادگان ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:مهاجران به غنا
بل پسکه

**بل پسکه** (؛ زادهٔ ) نویسنده، و کارآفرین اهل برزیل است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۸۸ (میلادی)
رده:کارآفرینان اهل برزیل
رده:نویسندگان زن اهل برزیل
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
بهیا شهاب

**بهیا شهاب** ()، زادهٔ ۱۹۷۷، هنرمند، پژوهشگر مطالعات تاریخ هنر و طراح اهل لبنان است.

وی برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

بهیه از تاریخ به عنوان ابزاری برای درک بهتر حال و یافتن راه حل‌هایی برای آینده استفاده می‌کند. این هنرمند علاقه‌مند به استفاده از هنر برای اهداف و تحولات اجتماعی است و این پدیده را از طریق آثار هنری خود مورد کاوش قرار داده‌است، که به مضامین اجتماعی مانند هویت عرب و حقوق زنان بپردازد. او با ترسیم کتاب‌های سنتی عربی و اسلامی با پیام‌های سیاسی در آثار هنری خود، توانسته‌است هنر را برای درک موقعیت‌های اجتماعی و انتقال آنها به مخاطبین بیشتری به تصویر بکشد. این هنرمند نقش پررنگی در انقلاب سال ۲۰۱۱ مصر داشته است. بهیه در کنفرانس‌های مختلف، دانشگاه‌ها، سمپوزیوم‌ها و موزه‌ها در سراسر جهان سخنرانی‌های عمومی کرده است

## منابع

* 

رده:استادان دانشگاه آمریکایی قاهره
رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۷۷ (میلادی)
رده:هنرمندان اهل لبنان
رده:هنرمندان اهل مصر
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه آمریکایی بیروت
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه لیدن
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه آمریکایی قاهره
بوشرا المتوواکل

**بوشرا المتوواکل** (؛ زادهٔ ۱۹۶۹) عکاس اهل یمن است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افراد زنده
رده:اهالی صنعا
رده:زادگان ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:عکاسان زن سده ۲۰ (میلادی)
رده:عکاسان زن سده ۲۱ (میلادی)
رده:عکاسان زن
رده:اهالی یمن در سده ۲۱ (میلادی)
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه امریکن
پائولا اسکوبار

**پائولا اسکوبار** (؛ زادهٔ ۱۹۶۸) ویراستار، ستون‌نویس، مقاله‌نویس، آموزگار، و مؤلف (پدیدآور) اهل شیلی است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کاتولیک پاپی شیلی
رده:زادگان دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:نویسندگان غیرداستانی اهل شیلی
رده:روزنامه‌نگاران زن اهل شیلی
رده:ویراستاران مجله
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
پائولین نویل-جونز

**پائولین نویل-جونز** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل بریتانیا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای شورای خصوصی بریتانیا
رده:افراد زنده
رده:دیپلمات‌های زن اهل بریتانیا
رده:زادگان ۱۹۳۹ (میلادی)
رده:شوالیه‌های لژیون دونور
رده:عنوان‌داران مادام‌العمر حزب محافظه‌کار (بریتانیا)
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
پاتریس کالرز

**پاتریس کالرز** (؛ زادهٔ ) کنشگر، هنرمند، فعال فرهنگی و نویسنده اهل ایالات متحده آمریکا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی و برنامه فولبرایت شده‌است.

پاتریس کالرز یکی از پایه‌گذاران و مدیر اجرایی بنیاد جهانی جان سیاه‌پوستان مهم است است. او همچنین مؤسس سازمان مردمی «شرافت و قدرت برای اکنون» (Dignity and Power Now) در لس‌آنجلس هست. پاتریس در حال حاضر در دانشگاه پرسکت آریزونا، مدیریت برنامه جدید دوره کارشناسی ارشد در زمینه هنرهای اجتماعی و زیست‌محیطی که خودش بنیان گذاشته را برعهده دارد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* 

رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افراد آفریقایی-آمریکایی سده ۲۰ (میلادی)
رده:افراد آفریقایی-آمریکایی سده ۲۱ (میلادی)
رده:افراد ال‌جی‌بی‌تی اهل کالیفرنیا
رده:افراد زنده
رده:ال‌جی‌بی‌تی آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:اهالی پاکویما، لس‌آنجلس
رده:تایم ۱۰۰
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کالیفرنیا، لس آنجلس
رده:زادگان ۱۹۸۳ (میلادی)
رده:زنان سده ۲۰ (میلادی) آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:زنان سده ۲۱ (میلادی) آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:زنان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:زنان کوئیر
رده:شاهدان یهوه پیشین
رده:فعالان اهل کالیفرنیا
رده:فعالان زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فعالان زن حقوق شهروندی
رده:فمینیست‌های کوئیر
رده:هنرمندان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:هنرمندان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
پاتریشیا اسکاتلند

**پاتریشیا اسکاتلند** (؛ زادهٔ ) دیپلمات اهل بریتانیا است.
وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای شورای خصوصی بریتانیا
رده:افراد انگلیسی آنتیگوا و باربودایی‌تبار
رده:افراد زنده
رده:اهالی والتامستون
رده:وکیل‌های کل انگلستان و ولز
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه آنگلیا راسکین
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه لندن
رده:زادگان ۱۹۵۵ (میلادی)
رده:عنوان‌داران مادام‌العمر حزب کارگر (بریتانیا)
رده:کاتولیک‌های رومی سده ۲۱ (میلادی)
رده:معتقدان به کلیسای کاتولیک اهل بریتانیا
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
پریسیلا د آزوودو

**پریسیلا د آزوودو** (؛ زادهٔ ح. ۱۹۷۸) افسر پلیس اهل برزیل است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون جایزه بین‌المللی زنان شجاع شده‌است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده بدون سال تولد
رده:افراد زنده
رده:دریافت‌کنندگان جایزه بین‌المللی زنان شجاع
رده:زنان اهل برزیل
رده:زادگان دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
پیرا آیلو

**پیرا آیلو** (؛ زادهٔ ) سیاستمدار اهل ایتالیا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی استان تراپانی
رده:زادگان ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه پالرمو
تاباتا امرال

**تاباتا امرال** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل برزیل است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افراد زنده
رده:دانشمندان علوم سیاسی اهل برزیل
رده:دانشمندان علوم سیاسی زن اهل برزیل
رده:دانشمندان علوم سیاسی زن
رده:دانش‌آموختگان کالج هاروارد
رده:زادگان ۱۹۹۳ (میلادی)
رده:سیاستمداران حزب سوسیالیست برزیل
رده:صفحات با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:فعالان اهل برزیل
رده:کاتولیک‌های رومی اهل برزیل
تامارا چرمنووا

**تامارا چرمنووا** (؛ زادهٔ ۶ دسامبر ۱۹۵۵) نویسنده اهل روسیه است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۵۵ (میلادی)
رده:نویسندگان زن اهل روسیه
رده:نویسندگان غیرداستانی اهل روسیه
رده:نویسندگان معلول
رده:نویسندگان زن سده ۲۰ (میلادی) اهل روسیه
رده:اهالی استان کمروو
رده:افراد مبتلا به فلج مغزی
رده:نویسندگان ادبیات کودک اهل روسیه
تامارا د آندا

**تامارا د آندا** (؛ زادهٔ ) روزنامه‌نگار اهل مکزیک است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:روزنامه‌نگاران زن اهل مکزیک
رده:زادگان ۱۹۸۳ (میلادی)
رده:نویسندگان اهل مکزیکو سیتی
رده:نویسندگان زن سده ۲۱ (میلادی)
رده:نویسندگان فمینیست اهل مکزیک
رده:وبلاگ‌نویسان زن
رده:وبلاگ‌نویسان فمینیست
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:وب‌نویسان اهل مکزیک
تاندو هوپا

**تاندو هوپا** (؛ زادهٔ ) مدل اهل آفریقای جنوبی است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:افراد مبتلا به زالی
رده:زادگان ۱۹۸۹ (میلادی)
رده:زنان سده ۲۱ (میلادی) اهل آفریقای جنوبی
رده:فعالان زن اهل آفریقای جنوبی
رده:مانکن‌های زن اهل آفریقای جنوبی
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:وکیلان معلول
رده:مانکن‌های معلول
تانی گری تامپسون

**تانی گری تامپسون** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل بریتانیا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:افراد مبتلا به مهره‌شکاف
رده:افراد معلول اهل ولز
رده:برندگان مدال برنز پارالمپیک اهل بریتانیا
رده:برندگان مدال طلا پارالمپیک اهل بریتانیا
رده:برندگان مدال نقره پارالمپیک اهل بریتانیا
رده:مدال‌آوران پارالمپیک تابستانی ۱۹۸۸
رده:مدال‌آوران پارالمپیک تابستانی ۱۹۹۲
رده:مدال‌آوران پارالمپیک تابستانی ۱۹۹۶
رده:مدال‌آوران پارالمپیک تابستانی ۲۰۰۰
رده:مدال‌آوران پارالمپیک تابستانی ۲۰۰۴
رده:پادشاهان و نجیب‌زادگان معلول
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه لافبورو
رده:دیم‌های فرمانده نشان امپراتوری بریتانیا
رده:رقابت‌کنندگان بازی‌های کشورهای همسود اهل ولز
رده:زادگان ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:شرکت‌کنندگان در پارالمپیک برای ولز
رده:ورزشکاران (دو و میدانی) در پارالمپیک تابستانی ۱۹۹۶
رده:ورزشکاران (دو و میدانی) در پارالمپیک تابستانی ۲۰۰۰
رده:ورزشکاران (دو و میدانی) در پارالمپیک تابستانی ۲۰۰۴
رده:ورزشکاران اهل کاردیف
رده:ورزشکاران اهل کانتی دورام
رده:ورزشکاران دو و میدانی در بازی‌های کشورهای همسود ۲۰۰۶
رده:ورزشکاران دو و میدانی رقابتی پارالمپیک
رده:ورزشکاران-سیاستمداران اهل بریتانیا
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:نویسندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل ولز
رده:خودزندگی‌نامه‌نویسان اهل ولز
تایلا هریس

**تایلا هریس** (؛ زادهٔ ) بازیکن فوتبال استرالیایی است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:بوکسورهای میان‌وزن
رده:زادگان ۱۹۹۷ (میلادی)
رده:ورزشکاران ال‌جی‌بی‌تی اهل استرالیا
رده:ورزشکاران اهل بریزبن
رده:ورزشکاران زن اهل کوئینزلند
رده:ورزشکاران همجنس‌گرای زن
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
ترزا فورکادز

**ترزا فورکادز** (؛ زادهٔ ) متخصص الهیات، راهبه، و فعال سیاسی اهل اسپانیا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:الهی‌دانان سوسیالیست مسیحی
رده:اهالی بارسلون
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه بارسلونا
رده:راهبه‌ها و خواهران دینی کلیسای کاتولیک رومی اهل اسپانیا
رده:راهبه‌های مسیحی سده ۲۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:زنان سده ۲۰ (میلادی) اهل اسپانیا
رده:سوسیالیست‌های کاتولیک
رده:نویسندگان زن اهل کاتالونیا
رده:نویسندگان دینی زن
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:سیاستمداران زن اسپانیایی سده ۲۱ (میلادی)
تسرینگ ووسر

**تسرینگ ووسر** (؛ ۱۹۶۶ – ) نویسنده اهل چین بود.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون جایزه بین‌المللی زنان شجاع شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* 

رده:افراد زنده
رده:اهالی لهاسا
رده:دریافت‌کنندگان جایزه بین‌المللی زنان شجاع
رده:زادروز نامشخص (افراد زنده)
رده:زادگان ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:شاعران اهل تبت
رده:شاعران زن اهل چین
رده:نویسندگان اهل تبت
رده:وبلاگ‌نویسان اهل چین
رده:وبلاگ‌نویسان زن
رده:زنان و آیین بودایی
تمی توبوسون

**تمی توبوسون** (;  – ) کار افرین اهل نیجریه بود.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:افراد آمریکایی نیجریه‌ای‌تبار
رده:افراد آمریکایی یوروبایی‌تبار
رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ایالتی مورهد مینه‌سوتا
رده:زادگان ۱۹۸۵ (میلادی)
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:کارآفرینان اهل یوروبا
تولی مدونسلا

**تولی مدونسلا** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل آفریقای جنوبی است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:اعضای کنگره ملی آفریقا
رده:افراد زنده
رده:اهالی ژوهانسبورگ
رده:اهالی سووتو
رده:زادگان ۱۹۶۲ (میلادی)
رده:فرماندهان دریافت‌کننده نشان افتخار شایستگی جمهوری فدرال آلمان
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:وکلای آفریقای جنوبی در سده ۲۰ (میلادی)
تیوا ساواجی

**تیوا ساواجی** (؛ زادهٔ ) خواننده-ترانه‌سرا، بازیگر، و موسیقی‌دان اهل ایالات متحده آمریکا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی نیجریه
رده:بازیگران زن اهل یوروبا
رده:بازیگران زن سده ۲۱ (میلادی) اهل نیجریه
رده:خوانندگان زن سده ۲۱ (میلادی)
رده:خوانندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل نیجریه
رده:خواننده-ترانه‌پردازان اهل نیجریه
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کنت
رده:دانش‌آموختگان کالج موسیقی برکلی
رده:دور از وطن‌های اهل نیجریه در بریتانیا
رده:زادگان ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:موسیقی‌دانان زن اهل نیجریه
رده:دور از وطن‌های اهل نیجریه در ایالات متحده آمریکا
رده:هنرمندان انتشارات موسیقی سونی/ای‌تی‌وی
رده:هنرمندان گروه موسیقی یونیورسال
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
سنا سلیم

**سنا سلیم** (؛ زادهٔ) روزنامه‌نگار، و فعال حقوق بشر اهل پاکستان است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده بدون سال تولد
رده:افراد زنده
رده:روزنامه‌نگاران زن اهل پاکستان
رده:سانسور اینترنت در پاکستان
رده:فعالان حقوق بشر اهل پاکستان
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
جئونگ یون کیونگ

**جئونگ یون کیونگ** (؛ زادهٔ ) سیاست‌مدار اهل کره جنوبی است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:افراد زنده
رده:اهالی گوانگجو
رده:تایم ۱۰۰
رده:دنیاگیری کووید-۱۹ در کره جنوبی
رده:زادگان ۱۹۶۵ (میلادی)
جامیلا ریبیرو

**جامیلا ریبیرو** (؛ زادهٔ ) فیلسوف، فعال حقوق بشر، و روزنامه‌نگار اهل برزیل است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی سانتوس
رده:زادگان ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:فعالان ضدنژادپرستی
رده:فیلسوفان اهل برزیل
رده:کاندومبله‌ای‌های اهل برزیل
رده:نظریه انتقادی نژاد
رده:نویسندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل برزیل
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:زنان نویسنده سده ۲۱ (میلادی) اهل برزیل
رده:ستون‌نویسان اهل برزیل
رده:فمینیست‌های اهل برزیل
جانا الحسن

**جانا الحسن** (؛ زادهٔ 1985) روزنامه‌نگار، مترجم، و رمان‌نویس اهل لبنان است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع
* 

رده:افراد زنده
رده:رمان‌نویسان اهل لبنان
رده:زادگان ۱۹۸۵ (میلادی)
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
اول فیشر

**اول فیشر** (؛ زادهٔ ) نویسنده، و فیلم‌ساز اهل ایسلند است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

رده:افراد ال‌جی‌بی‌تی اهل ایسلند
رده:افراد زنده
رده:اهالی ایسلند
رده:زادگان ۱۹۹۱ (میلادی)
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:فعالان اهل ایسلند
رده:دور از وطن‌های اهل ایسلند در بریتانیا
جکی کی

**جکی کی** (؛ زادهٔ ) نویسنده، رمان‌نویس، و شاعر اهل بریتانیا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون جایزه ادبی لامدا و ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:استادان دانشگاه زن اهل نیجریه
رده:استادان دانشگاه نیوکاسل
رده:اعضای انجمن پادشاهی ادبیات انگلستان
رده:افراد زنده
رده:اهالی بیشاپ بریگز
رده:برندگان جایزه ادبی لامبدا
رده:دارندگان عنوان رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:رمان‌نویسان زن اهل اسکاتلند
رده:رمان‌نویسان سده ۲۰ (میلادی) اهل اسکاتلند
رده:رمان‌نویسان سده ۲۱ (میلادی) اهل اسکاتلند
رده:زادگان ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:شاعران زن اهل اسکاتلند
رده:شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل اسکاتلند
رده:فرزندخواندگان اسکاتلند
رده:نمایشنامه‌نویسان زن اهل اسکاتلند
رده:نمایش‌نامه‌نویسان سده ۲۰ (میلادی) اهل اسکاتلند
رده:نویسندگان اسکاتلندی سده ۲۰ (میلادی)
رده:نویسندگان ال‌جی‌بی‌تی اهل اسکاتلند
رده:نویسندگان اهل ادینبرو
رده:نویسندگان اهل گلاسگو
رده:نویسندگان زن اهل نیجریه
رده:نویسندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل اسکاتلند
رده:نویسندگان سیاه‌پوست اهل بریتانیا
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:استادان دانشگاه زن اهل بریتانیا
جامیلا لمیو

**جامیلا لِـمیو** (؛ زادهٔ ) ستون‌نویس، ویراستار، منتقد فرهنگی اهل ایالات متحده آمریکا است.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی شیکاگو
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه هاوارد
رده:روزنامه‌نگاران آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:روزنامه‌نگاران اهل ایلینوی
رده:روزنامه‌نگاران زن آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:زادگان ۱۹۸۴ (میلادی)
رده:ستون‌نویسان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان اهل شیکاگو
رده:نویسندگان زن آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان فمینیست اهل ایالات متحده آمریکا
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:زنان سده ۲۱ (میلادی) آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:ستون‌نویسان زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد آفریقایی-آمریکایی سده ۲۰ (میلادی)
رده:زنان سده ۲۰ (میلادی) آفریقایی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد آفریقایی-آمریکایی سده ۲۱ (میلادی)
جود کلی

**جود کلی** (;  – ) کارگردان نمایش اهل بریتانیا بود.

وی همچنین برندهٔ جوایزی همچون ۱۰۰ زن بی‌بی‌سی شده‌است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:اهالی لیورپول
رده:دارندگان عنوان رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه بیرمنگام
رده:زادگان ۱۹۵۴ (میلادی)
رده:سفیران فرهنگی بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۱۲
رده:کارگردانان تئاتر اهل انگلستان
رده:کارگردانان تئاتر زن
رده:کارگردانان هنری
رده:۱۰۰ زن بی‌بی‌سی
رده:اعضای کینگز کالج لندن
اجساد ممتاز (رمان)

***اجساد ممتاز*** () یک کتاب غیرداستانی اثر الکساندر استیل است که دربارهٔ مبارزهٔ قاضی برجستهٔ ایتالیایی جووانی فالکونه با مافیا و کشته‌شدنش در جریان بمب‌گذاری ۱۹۹۲ کاپاچی است.

عنوان کتاب از عبارت ایتالیایی cadaveri eccellenti (اجساد برجسته یا اجساد نام‌آور) گرفته شده‌است که در این کشور برای اشاره به قربانیان برجسته و مشهور مافیا نظیر سیاست‌مداران، قاضی‌ها و رؤسای پلیس به‌کار می‌رود. (برخلاف قربانیان کمتر شناخته‌شده که در فعالیت‌های روزمره مافیا قربانی می‌شوند). فیلمی داستانی با نام *[[جسدهای سرشناس]]* در سال ۱۹۷۵ در ایتالیا ساخته شد که کارگردانی آن را فرانچسکو رزی بر عهده داشت و لینو ونتورا در آن بازی کرد.

## جستارهای وابسته
* اجساد ممتاز
## منابع
ادبیات پارتی

[بندانگشتی|چپ|250px|[سنگ‌نگاره کال‌جنگال؛ از آثار پارتی]]
**ادبیات پارتی** شامل آثار ادبی به زبان پارتی می‌شود. از صورت باستانی این زبان اثری موجود نیست اما از پارتی میانه نوشته‌هایی بر روی سنگ، چرم، سفال، فلز، سکّه، مُهر و جز آن‌ها به خط پارتی کتیبه‌ای و نوشته‌هایی از مانویان به خط مانوی در دست است. سنگ‌نوشته‌های دو یا سه‌زبانه شاهان ساسانی، بنچاق اورامان و آثار دورا اروپوس مهم‌ترین آثار برجای مانده از این زبان هستند. با توجه به شواهد زبان‌شناختی می‌توان درخت آسوریگ و یادگار زریران در دوره ساسانی را متن‌هایی دست‌کاری‌شده از زبان پارتی به خط پارسی میانه دانست.

از ادبیات پارتی در دوره اشکانی متنی به شکل اصلی به دست ما نرسیده‌است ولی از روی شواهد می‌توان گفت که در آن دوره آثار ادبی غیردینی موجود بوده‌است. ادبیات غیردینی پارتی به نظر بیشتر منظوم بوده‌است. در دوران اشکانیان آثار غیردینی و افسانه‌ها سینه به سینه توسط قصه‌گویان و نقالان روایت می‌شد. گروهی از آنان گوسان نام داشتند. از این داستان‌ها، بعدها در گردآوری و تدوین خدای‌نامه استفاده شده‌است. ویس و رامین نیز یکی از منظومه‌های عاشقانه فارسی با اصالتی پارتی است. داستان بیژن و منیژه در شاهنامه نیز شاید دارای اصلی پارتی باشد.

## آثار به خط و زبان [[پارتی کتیبه‌ای|پارتی]]
هرچند از آثار پارتی باستان اثری پیدا نشده، اما آثاری از فرم میانه آن در دست است.
* حدود سه هزار سفال نوشته مربوط به سده یکم پیش از میلاد که در نسا پیدا شده‌اند.
* بنچاق اورامان، سندی مربوط به داد و ستد یک زمین، پیدا شده در جنوب غربی ایران امروزی.
* تعداد سفال‌نوشته که در شهر قومس پیدا شده‌اند.
* درخت آسوریگ
* سکه‌ها و سنگ‌نبشته‌های شاهنشاهان اشکانی
* کتیبه هرکول میشان، مربوط به سال ۱۵۰ یا ۱۵۱ میلادی
* سنگ‌نبشته اردوان پنجم، پیدا شده در شوش (به سال ۲۱۵ میلادی)
* تعدادی سند که در سده سوم میلادی در دورا اروپوس پیدا شده‌اند.
* سنگ‌نگاره کال‌جنگال، در نزدیکی بیرجند
* سنگ‌نبشته‌های ساسانی مربوط به قرن سوم میلادی
* آثار مانوی
* آثار به دست آمده در شمال پاکستان که مرتبط به پادشاهی سورن هستند.

## منابع

پارتی
رده:زبان پارتی
جراح بن سنان

**جراح بن سنان**، مردی از بنی اسد است که از خوارج بود  در ماجرای ترور حسن بن علی در مُظلِم ساباط نقش داشت. وی با در دست داشتن خنجری، در منطقه مظلم، ناحیه ای از ساباط در مدائن، حسن مجتبی را مورد ضرب قرار داد که در پی آن، حسن فریادی برآورد و پس از غش کردن، از اسب به زمین افتاد. مردم نیز پس از آن بر جراح شوریدند و او را به قتل رساندند. جراحتی که او بر پای حسن وارد کرد، بسیار عمیق بود تا جایی که زخم به استخوان رسید. ابن ابی الحدید در شرح این ترور می‌نویسد: «جراح بن سنان لجام اسب حسن بن علی را به دست گرفت و سپس فریاد الله اکبر برآورد و گفت: ای حسن، پدرت مشرک شد و تو نیز بعد از او مشرک شدی، سپس به ناگاه خنجری را به پای حسن بن علی وارد کرد. سپس مردم بر او شوریدند و او را به نحوی ناگوار کشتند.»
بعد از جراحت حسن مجتبی را توسط همراهان به شهر مداعن که به گفته طبرسی سعد بن مسعود ثقفی که از افراد مورد تایید مجتبی بوده فرماندار مدائن بود برای معالجه بردن او نیز مقدمات معالجه و طبیب را فراهم و به گرمی از حضرت حسن استقبال کرد

## در علم رجال
نمازی شاهرودی، او را ملعون و مذموم گزارش می‌کند.

## پانویس
رده:عاملان ترورهای شکست‌خورده
رده:عاملان ترور رئیسان دولت
جسدهای سرشناس

***جسدهای سرشناس*** (؛ ) که در ایران با نام‌های دیگری همچون «جسدهای عالی»، «اجساد عالیمقام‌ها»، «جسدهای عالی‌جنابان» و «جنازه‌های سرشناس» هم شناخته می‌شود، یک فیلم دلهره‌آور ایتالیایی به کارگردانی فرانچسکو رزی است که در سال ۱۹۷۶ منتشر شد. این فیلم در جشنواره فیلم کن ۱۹۷۶ نمایش داده شد، اما به بخش رقابت‌های اصلی آن راه نیافت. در سال ۲۰۱۰ این فیلم وارد فهرست ۱۰۰ فیلم به‌یادماندنی سینمای ایتالیا شد.

## بازیگران
* لینو ونتورا
* تینو کارارو
* مارسل بوزوفی
* پائولو بوناچلی
* آلن کنی
* لوئیجی پیستیلی
* تینا اَمون
* رناتو سالواتوری
* پائولو گراتسیوزی
* آنا پروکلمر
* فرناندو ری
* ماکس فون سیدو
* شارل وانل
## جستارهای وابسته
* اجساد ممتاز
* اجساد ممتاز (رمان)
## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌نامه‌های تونینو گوئرا
رده:فیلم‌ها به زبان ایتالیایی
رده:فیلم‌های ۱۹۷۶ (میلادی)
رده:فیلم‌های اقتباس‌شده از رمان‌های ایتالیایی
رده:فیلم‌های ایتالیایی
رده:فیلم‌های به تهیه‌کنندگی آلبرتو گریمالدی
رده:فیلم‌های درباره مافیای سیسیل
رده:فیلم‌ها به کارگردانی فرانچسکو رزی
رده:فیلم‌های کاراگاهی پلیسی
رده:فیلم‌های دلهره‌آور روان‌شناختی دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در رم
رده:فیلم‌های یونایتد آرتیستس
لینو یانوتسی

**لینو یانوتسی** (؛ زادهٔ ۲۰ فوریه ۱۹۲۸ – درگذشتهٔ ۷ اوت ۲۰۲۴) روزنامه‌نگار و سیاستمدار اهل ایتالیا بود.

در ۱۹ اکتبر ۱۹۹۱، او جووانی فالکونه را متهم ساخت که فعالیت‌های علیه مافیای سیسیل دلیل اصلی ناتوانی دولت در مبارزه با این سازمان جنایی است.

از فیلم‌هایی که وی در آن‌ها نقش داشته است، می‌توان به *[[جسدهای سرشناس]]*  اشاره کرد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 

رده:درگذشتگان ۲۰۲۴ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۸ (میلادی)
رده:سیاستمداران حزب سوسیالیست ایتالیا
رده:سیاستمداران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایتالیا
رده:سیاستمداران سده ۲۱ (میلادی) اهل ایتالیا
رده:اهالی استان آولینو
بنای یادبود کارل مارکس

**بنای یادبود کارل مارکس** () یک مجسمه بلند ۷٫۱۰ متر (۲۳ فوت ۳ ۱⁄۲ اینچ) استیلز از سر کارل مارکس در کمنیتس، آلمان است. مجسمه سنگین، همراه با سکوی پایه، بیش از ۱۳ متر (۴۲ فوت) ارتفاع و وزن تقریبی ۴۰ تن دارد. روی دیواری درست در پشت بنای یادبود، عبارت «کارگران جهان، متحد شوید!» (از مانیفست کمونیست) به چهار زبان آلمانی، انگلیسی، فرانسوی و روسی نوشته شده‌است.

این مجسمه مشهورترین بنای تاریخی در شهر داخلی کمنیتس و همچنین دومین مجسمه بزرگ ، پس از ۶۰ سانتی‌متر بالاتر از سر لنین در اولان‌اوده، روسیه است. یک نام مستعار محلی معروف برای این بنای تاریخی وجود دارد: «نیشل»، که از عبارت آلمان مرکزی برای سر یا جمجمه گرفته شده‌است.

## تاریخچه
پس از تغییر نام شهر و ناحیه کمنیتس به کارل مارکس اشتاد در ۱۰ مه ۱۹۵۳ به مناسبت سال کارل مارکس، دولت آلمان شرقی تصمیم گرفت که نام شهر را گرامی بدارد و یک مجسمه‌ساز شوروی، لو کربل، را برای طراحی استخدام کرد. یک بنای تاریخی.

این بنای یادبود در ریخته‌گری هنر Monument Skulptura در لنینگراد برنز ریخته شد و سپس به ۹۵ قطعه تقسیم شد. در کارل مارکس اشتاد، این اقلام باید دوباره به هم جوش داده می‌شد، اما فناوری شوروی مناسب نبود. در عوض، تصمیم گرفته شد که کار را به VEB Germania منتقل کند. این بنای یادبود بر روی دوپایه با گرانیت Korninskij قرار دارد که نام آن از منطقه معدن در جنوب اوکراین گرفته شده‌است.

در ۹ اکتبر ۱۹۷۱، این بنای تاریخی در حضور جمعیتی در حدود ۲۵۰ هزار نفر در امتداد کارل مارکس آل (افتتاح شد) که در بین مردم «نیشلگاس» نامیده می‌شود.

به عنوان نقطه عطف شهر، در تعطیلات در جمهوری دموکراتیک آلمان به عنوان پس زمینه ای برای مسابقات و سایر رویدادهای جمعی خدمت می‌کرد. این بنای تاریخی حتی پس از اتحاد مجدد آلمان دست نخورده باقی ماند، هرچند تخریب پیشنهادی این بنای تاریخی هنگامی که کارل مارکس اشتاد به نام قبلی خود کمنیتز بازگشت، منجر به بحث شدیدی شد. در آن زمان بسیاری از شهرهای دیگر جهان علاقه‌ای به خرید این بنای تاریخی داشتند، در مورد فروش به کلن نیز بحث‌هایی شده‌است.

## منابع

## پیوند به بیرون
* کتاب آنلاین مجسمه، به زبان آلمانی

رده:تندیس‌های بیرونی در آلمان
رده:کارل مارکس
رده:یادبودها و یادواره‌ها در آلمان
هرکول انتقام‌جو

***هرکول انتقام‌جو*** () یک فیلم ماجراجویی ایتالیایی محصول سال ۱۹۶۵ به کارگردانی مائوریتسیو لوچیدی است. این فیلم از تدوین مجدد دو فیلم رج پارک در نقش هرکول، «هرکول فاتح آتلانتیس» و «هرکول در جهان خالی از سکنه» که هر دو محصول سال ۱۹۶۱ ساخته شده‌ است.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم با ۱ تاریخ اکران
رده:فیلم‌ها به زبان ایتالیایی
رده:فیلم‌های ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های اولین ساخته کارگردان ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های ایتالیایی
رده:فیلم‌های حماسه‌ای
رده:فیلم‌های خیال‌پردازی ایتالیا
رده:فیلم‌های فانتزی دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های کارگردانی‌شده توسط مائوریتسیو لوچیدی
رده:فیلم‌های ایتالیایی‌زبان دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های شمشیر و جادوگری
زنان مفقود

اصطلاح " **زنان مفقود** " نشان دهنده کمبود تعداد زنان نسبت به تعداد مورد انتظار زنان در یک منطقه یا کشور است. این جمعیت بیشتر اوقات از طریق نسبت جنسیت مرد به زن اندازه‌گیری می‌شود و به نظر می‌رسد که علت آن سقط جنین‌های انتخاب جنسیتی، کشتن نوزادان زن و مراقبت‌های بهداشتی و تغذیه نامناسب برای کودکان دختر است. استدلال می‌شود که فناوری‌هایی که امکان انتخاب جنسیت قبل از تولد را فراهم می‌کند، که از دهه ۱۹۷۰ به صورت تجاری در دسترس بوده‌است، انگیزه بزرگی برای کودکان دختر مفقود است.
چپ|بندانگشتی| بنیامینیت‌ها در این حکاکی متعلق به ۱۸۶۰ اثر جولیوس شنور فون کارولسفلد زنانی را از شیلو غصب می‌کنند. آنها به دلیل تلفات زیاد در نبرد گیبه زنان کافی برای ازدواج نداشتند.
علاوه بر سلامتی و رفاه زنان، پدیده زنان مفقود باعث اضافه شدن مردان در جامعه و نامتعادل شدن بازار ازدواج شده‌است. به دلیل ارتباط زنان مفقود شده با غفلت از زنان، کشورهایی که نرخ مفقودی زنان بالاتری دارد نیز دارای نرخ بالاتری از زنان دارای سلامت بد هستند، که منجر به افزایش نرخ نوزادان با وضع سلامت بد می‌شود.

محققان استدلال می‌کنند که افزایش تحصیلات زنان و فرصت‌های شغلی زنان می‌تواند به کاهش تعداد زنان مفقود شده کمک کند، اما اثرات این راه حل‌های سیاستی به دلیل سطوح متفاوت جنسیت زدگی ریشه دار بین فرهنگ‌ها در بین کشورها بسیار متفاوت است. اقدامات بین‌المللی مختلفی برای مبارزه با مشکل زنان مفقود وضع شده‌است. به عنوان مثال، برای آگاهی از مشکل زنان مفقود، OECD تعداد زنان مفقود را از طریق پارامتر «ترجیح پسر» در شاخص SIGI خود اندازه‌گیری می‌کند.
بندانگشتی|450x450پیکسل| نسبت جنسیت بر اساس کشور برای جمعیت بالای ۶۵ سال. قرمز <span style="color:red;">زنان بیشتر</span> و آبی <span style="color:Blue;">مردان بیشتر</span> از میانگین جهانی 0.79 مرد/زن است.

## منابع

رده:کودک‌کشی زنانه
رده:نسبت جنسی انسانی
رده:مشکلات اقتصاد جمعیت
نبرد ماژنتا

بندانگشتی|300x300پیکسل| نقشه جنگ دوم استقلال ایتالیا
**نبرد ماژنتا** (به انگلیسی: Battel of Magenta) در ۴ ژوئن ۱۸۵۹ در خلال جنگ‌های دوم استقلال ایتالیا به وقوع پیوست. در نهایت منجر به پیروزی نیروهای فرانسه-ساردین تحت فرماندهی ناپلئون سوم در برابر اتریشی‌ها شد.

این نبرد در نزدیکی شهر ماژنتا (شهری در ایتالیا امروزی)، در ۴ ژوئن ۱۸۵۹ صورت گرفت. ارتش ناپلئون سوم از رودخانه تیچینو عبور کرد و از جناح راست ارتش اتریش نفوذ کرد و ارتش اتریش را مجبور به عقب‌نشینی کرد. به دلیل طبیعت خاص منطقه امکان مانورهای پیچیده نبود. به همین دلیل اتریشی‌ها هر خانه‌ای را به قلعه‌ای کوچک تبدیل کرده بودند. بخش عمده نبرد بر عهده ۵۰۰۰ نفر از نارنجک‌اندازهای گارد امپراتوری فرانسه بود. گاردی که سبک لباس‌های آن‌ها همچنان شبه به سبک امپراتوری اول بود. نبرد ماژنتا یک نبرد بزرگ نبود، اما این یک پیروزی قاطع برای اتحاد فرانسه و ساردین بود. پاتریس د مک ماهون برای نقش خود در این نبرد عنوان دوک ماژنتا را کسب کرد و بعدها به عنوان رئیس‌جمهور جمهوری سوم فرانسه خدمت کرد.

## نتایج پس از جنگ
راست|بندانگشتی|313x313پیکسل| شمشیر افتخار
رنگی که امروزه به عنوان سرخابی شناخته می‌شود در سال ۱۸۵۹ کشف شد و نام آن از این نبرد گرفته شده‌است. (رنگ سرخابی در انگلیسی معادل magenta). همچنین بلواری در پاریس به این نام ایجاد شد.

## منابع

رده:امپراتوری اتریش در ۱۸۵۹ (میلادی)
رده:ایتالیا در ۱۸۵۹ (میلادی)
رده:درگیری‌ها در ۱۸۵۹ (میلادی)
رده:مه ۱۸۵۹ (میلادی)
رده:فرانسه در ۱۸۵۹ (میلادی)
رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:نبردهای اتریش
رده:نبردهای دومین جنگ استقلال ایتالیا
رده:نبردهای فرانسه
نبرد کمبره (۱۹۱۸)

**نبرد کمبره ۱۹۱۸** (همچنین به عنوان نبرد دوم کمبره معروف است) نبرد بین نیروهای ارتش‌های اول، سوم و چهارم بریتانیا و نیروهای امپراتوری آلمان در طول حمله صد روزه جنگ جهانی اول بود. این نبرد در شهر کمبره فرانسه و اطراف آن، بین ۸ تا ۱۰ اکتبر ۱۹۱۸ انجام شد. این نبرد بسیاری از تاکتیک‌های جدیدتر ۱۹۱۸، به ویژه تانک‌ها را شامل می‌شد. این حمله با تلفات خفیف در مدت زمان بسیار کوتاهی با موفقیت زیادی همراه بود.

## نبرد
سه خط آلمانی وجود داشت که حدود ۷۰۰۰ ید (۶۴۰۰ متر) طول داشت. در اختیار لشکرهای ۲۰ لاندور و ۵۴ رزرو، با بیش از ۱۵۰ اسلحه پشتیبانی می‌شود. ضعف دفاع ناشی از حمله عمومی متفقین در سراسر جبهه غربی بود، و به‌طور خاص در این بخش، رویکرد سریع سپاه کانادا، که در روزهای گذشته دفاع بسیار قوی ای را شکست داده بود.

مدافعان آلمانی آمادگی بمباران ۳۲۴ تانک را نداشتند که توسط پیاده‌نظام و هواپیما پشتیبانی می‌شد. در ۸ اکتبر، لشکر دوم کانادا وارد کمبره شد و با مقاومت پراکنده و سبک مواجه شد. با این حال، آن‌ها به سرعت به سمت شمال پیشروی کردند و «پاکسازی» شهر را به بخش سوم کانادا پس از پشت سر گذاشتند. وقتی سومین لشکر در ۱۰ اکتبر وارد شهر شد، آن را خالی از سکنه دیدند.

## منابع

رده:جدال‌های آلمان در جنگ جهانی اول
رده:جدال‌های بریتانیا در جنگ جهانی اول
رده:جدال‌های نیوزیلند در جنگ جهانی اول
رده:درگیری‌ها در ۱۹۱۸ (میلادی)
رده:اکتبر ۱۹۱۸ (میلادی)
رده:فرانسه در ۱۹۱۸ (میلادی)
رده:کمبره
رده:مختصات در ویکی‌داده
رده:نبردهای جبهه غربی (جنگ جهانی اول)
استر (فیلم ۱۹۹۹)

***اِستر*** () یک تله‌فیلم آمریکایی-ایتالیایی-آلمانی است که ادعا دارد بر پایه کتاب استر ساخته و در سال ۱۹۹۹ منتشر شد.

## بازیگران
* لوئیس لومبارد در نقش استر
* اف. موری آبراهام در نقش مردخای
* یورگن پراخنو در نقش هامان
* توماس کرچمان در نقش اخشورش (خشایارشا)
* اورنلا موتی در نقش وَشتی
* ناتاشا ویلیامز در نقش می‌مونا
* فرانک بیکر در نقش عزرا
* دارن برانستورد در نقش نحمیا
* جان هالیز
* اومبرتو اورسینی

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:نمودهای فرهنگی استر
رده:فیلم‌های ۱۹۹۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های اقتباس شده از کتاب مقدس عبری
رده:فیلم‌های تلویزیونی ۱۹۹۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های حماسی مذهبی
رده:فیلم‌های واقع‌شده در ایران باستان
رده:فیلم‌های واقع‌شده در سده ۵ (پیش از میلاد)
رده:نمودهای فرهنگی خشایارشا
ناتاشا ویلیامز

**ناتاشا ویلیامز** (؛ زادهٔ ) بازیگر اهل بریتانیا است.

از فیلم‌ها یا مجموعه‌های تلویزیونی که وی در آن‌ها نقش داشته‌است، می‌توان به *[[دکتر هو]]* و *[[استر (فیلم ۱۹۹۹)|استر]]* اشاره نمود.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:افراد زنده
رده:بازیگران زن تلویزیونی اهل بریتانیا
رده:بازیگران زن تلویزیونی اهل جامائیکا
رده:بازیگران زن سده ۲۰ (میلادی) اهل جامائیکا
رده:بازیگران زن سده ۲۱ (میلادی) اهل جامائیکا
رده:بازیگران زن فیلم اهل بریتانیا
رده:بازیگران زن فیلم اهل جامائیکا
رده:جامائیکایی‌های مهاجرت‌کرده به بریتانیا
رده:زادگان ۱۹۷۱ (میلادی)
بنو مویزویچ

**بنو مویزویچ** (;  – ) نوازنده پیانو اهل بریتانیا بود.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:اعضای افتخاری انجمن رویال فیلارمونیک
رده:پیانیست‌های کلاسیک مرد
رده:دارندگان عنوان رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:درگذشتگان ۱۹۶۳ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۹۰ (میلادی)
رده:موسیقی‌دانان اهل اودسا
رده:موسیقی‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
رده:موسیقی‌دانان کلاسیک خردسال
رده:موسیقی‌دانان مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
رده:نوازندگان پیانو کلاسیک اهل اوکراین
رده:نوازندگان پیانو کلاسیک اهل بریتانیا
رده:نوازندگان پیانو کلاسیک سده ۲۰ (میلادی)
رده:نوازندگان پیانو کلاسیک یهودی
رده:نوازندگان پیانو مرد اهل بریتانیا
رده:یهودیان اهل امپراتوری روسیه
رده:یهودیان اهل روسیه
رده:موسیقی‌دانان کلاسیک اهل روسیه
رده:نوازندگان پیانو کلاسیک اهل روسیه
رده:روس‌های مهاجرت‌کرده به بریتانیا
رده:نوازندگان پیانو اهل روسیه
رده:افراد بریتانیایی اوکراینی-یهودی‌تبار
رده:اوکراینی‌های مهاجرت‌کرده به بریتانیا
رده:مهاجران از امپراتوری روسیه به بریتانیا
سالت پیت

**سالت پیت و** **کبالت** :اسم رمزهای زندان‌های سایت سیاه و مراکز بازجویی سیا در افغانستان است. سیا از این مراکز برای حبس فراقانونی استفاده کرد.

در زمستان سال ۲۰۰۵، سالت پیت به دلیل دو حادثه برای عموم مردم شناخته شد. در سال ۲۰۱۱، *[[میامی هرالد]]* نشان داد که سالت پیت همان مکانی است که زندانیان گوانتانامو از آن به عنوان **زندان تاریک** یاد می‌کردند - واقعیتی که بعداً در گزارش شکنجه سیا تأیید شد.

از آوریل ۲۰۲۱، تا خروج نهایی سربازان آمریکایی از افغانستان، بخش‌های بزرگی از سالت پیت توسط کارکنان در حال خروج قبل از به دست گرفتن کنترل طالبان بر این مکان تخریب شد.

## منابع

رده:جنگ در افغانستان (۲۰۰۱–۲۰۲۱)
رده:زندان‌های افغانستان
رده:سایت‌های سیاه
رده:سیا
رده:شکنجه در ایالات متحده آمریکا
رده:مراکز بازداشت زندانیان فراقضایی ایالات متحده آمریکا
رده:مناقشه‌های دوران زمامداری جرج دابلیو بوش
کلان‌زبان

**کلان‌زبان**  یک سازوکار نگهداری کتاب برای کدهای بین‌المللی زبان ایزو ۶۳۹ است. کلان‌زبان‌ها برای کمک به نگاشت میان مجموعه‌های مختلف کدهای زبان ایزو ایجاد شده‌اند. کلان‌زبان در بر گیرنده گونه‌های زبانی مرزی است که می‌توان آن‌ها را هم به عنوان گویش‌های متفاوتی از یک زبان و هم به عنوان زبان‌های بسیار نزدیک به هم (زنجیره گویشی) تلقی کرد. این همچنین ممکن است شرایطی را دربر گیرد که گونه‌های متفاوت زبانی بر اساس ملاحظات قومی، فرهنگی و سیاسی، یک گونه زبانی محسوب شوند. با این حال این روش دسته‌بندی به‌طور یکسان اعمال نمی‌شود.

برای نمونه چینی کلان‌زبانی است که زبان‌های بسیاری را در بر می‌گیرد که اغلب نسبت به یکدیگر دارای فهم متقابل نیستند اما زبان‌های «آلمانی معیار»، «آلمانی بایرنی» و سایر زبان‌های آلمانی مرتبط که دارای فهم متقابل هستند، یک کلان‌زبان را تشکیل نمی‌دهند. نمونه‌های دیگر شامل فارسی تاجیکی که بخشی از کلان‌زبان فارسی نیست و اردو و هندی که با وجود درک متقابل بالا کلان‌زبانی را تشکیل نمی‌دهند، هستند. حتی گویش‌های هندی در این سامانه به عنوان زبان‌های مجزایی ثبت شده‌اند. اساساً، ایزو ۶۳۹-۲ و ایزو ۶۳۹-۳ از معیارهای متفاوتی برای تقسیم گونه‌های زبان به چند زبان استفاده می‌کنند، ۶۳۹–۲ بیشتر از سامانه‌های نوشتاری و ادبیات مشترک استفاده می‌کند در حالی که ۶۳۹–۳ بر درک متقابل و واژگان مشترک تمرکز دارد. کلان‌زبان‌ها در مجموعه کد ایزو ۶۳۹–۳ وجود دارند تا نگاشت میان دو مجموعه آسان‌تر شود.

## فهرست کلان‌زبان‌ها
این جدول فقط شامل داده‌های رسمی از اینجا است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* ISO 639-3 Macrolanguage Mappings

کلان‌زبان
رده:گویش‌شناسی
درد نوسیسپتیو

بندانگشتی|306x306پیکسل|آسیب بافتی و در نتیجه ایجاد درد نوسیسپوتیو
**درد نوسیسپتیو** یا **درد آسیب بافتی** یا **درد فیزیکی**  اصطلاحی در پزشکی است که برای تشریح درد ناشی از صدمهٔ فیزیکی یا آسیب بالقوهٔ فیزیکی بدن به کار می‌رود. درد نوسیسپوتیو یکی از دو نوع اصلی درد جسمی است (نوع دوم آن نوروپاتیک). مثال‌هایی از درد نوسیسپوتیو، دردهای ناشی از آسیب ورزشی (پیچ خوردگی، شکستگی و کوفتگی)، اقدامات دندان‌پزشکی یا ارتریت هستند. درد نوسیسپتیو شایع‌ترین شکل درد در میان مردم به‌شمار می‌رود. این درد هنگامی ایجاد می‌شود که الیاف عصبی نوسیسپتیو توسط التهاب، مواد شیمیایی، حرارت بسیار یا وقایع فیزیکی، مثل برخورد انگشت پا با گوشه‌ای از پایهٔ مبل، تحریک شوند.

## ایجاد
[بندانگشتی|نوسیسپتور یا [گیرنده درد |232x232px]]
نوسیسپتور نوعی گیرندهٔ درد بوده که برای احساس هر دردی که ناشی از آسیب بدن است ایجاد می‌شود. آسیب می‌تواند شامل جراحت‌های مکانیکی یا فیزیکی به قسمت‌های مختلف بدن مانند پوست، ماهیچه‌ها، استخوان‌ها یا سایر بافت‌ها باشد.

همچنین نوسیسپتورها می‌تواند آسیب‌های شیمیایی و حرارتی را تشخیص دهد؛ آسیب شیمیایی در اثر تماس با مواد شیمیایی سمی یا خطرناک و آسیب حرارتی هنگام قرار گرفتن در معرض جسم بسیار گرم یا سرد ایجاد می‌شود.

آسیب‌هایی که باعث درد نوسیسپوتیو می‌شوند عبارتند از:
* کبودی
* سوختگی
* شکستگی
* درد ناشی از استفاده بیش از حد یا آسیب مفاصل، مانند ارتریت یا پیچ خوردگی

هنگامی که این الیاف توسط محرک‌های محیطی تحریک می‌شوند، گیرنده‌های درد با ایجاد سیگنال‌های الکتریکی و ارسال پیام از سیستم عصبی محیطی به طناب نخاعی و سپس مغز، فرایندی در جهت بهبود عملکرد بدن و حفظ هموستازی ایجاد می‌کند. هنگامی که مغز سیگنال‌ها را دریافت می‌کند احساس درد شروع به شکل‌گیری می‌کند.

## مقایسه با درد نوروپاتیک
در مقایسه با درد نوسیسپوتیو، درد نوروپاتیک با آسیب به سیستم عصبی بدن مرتبط است. عفونت یا وراثت معمولاً عامل ایجاد این نوع درد و ارسال پیام‌های درد از طریق CNS به مغز هستند. درد نوروپاتیک اغلب به عنوان درد «تیر گونه» توصیف می‌شود. این مسئله احتمالاً ناشی از مسیر غیرطبیعی است که درد، در امتداد اعصاب طی می‌کند. بیماران، درد نوروپاتیک را احساس سوزش در طول مسیرِ عصب آسیب دیده یا درد مبهم (دردی که خاستگاه آن مشخص نیست) نیز توصیف می‌نمایند. برخی از افراد مبتلا به درد سیستم عصبی آن را به صورت همیشگی و مزمن (درد مزمن) و برخی دیگر آن را دردی گاه به گاه تجربه می‌کنند. نوروپاتی دیابتی و درد ناشی از مولتیپل اسکلروزیس نمونه‌هایی از درد نوروپاتیک هستند.

## تأثیرات
درد می‌تواند باعث پاسخ‌های اتونومیک عمومی قبل یا در هنگام هوشیاری شود. از اثرات اصلی آن می‌توان به رنگ پریدگی، تعریق، تاکی کاردی، فشار خون بالا، سبکی سر، حالت تهوع و غش اشاره کرد.

## در حیوانات غیر پستاندار
درد نوسیسپتیو در حیوانات غیر پستاندار، از جمله ماهی و طیف گسترده‌ای از بی‌مهرگان، از جمله زالو، کرم نماتد، راب دریایی، و مگس میوه ثبت شده‌است. مانند پستانداران، نورون‌های درد در این گونه‌ها معمولاً به واکنش ترجیحی دمای بالا (۴۰ درجه سانتیگراد یا بیشتر)، PH پایین، کپسایسین و آسیب بافت پاسخ می‌دهند.

## تاریخچه
اصطلاح «درد نوسیسپتیو» توسط چارلز اسکات شرینگتون برای تشخیص فرایند فیزیولوژیکی (فعالیت عصبی) از درد (یک تجربه ذهنی) ابداع شد. این کلمه از فعل لاتین «*nocēre*» گرفته شده که به معنای «آسیب زدن» است.

## جستارهای وابسته

* درد مزمن
* نوروپاتی
* نوروپاتی شنوایی
* نوروپاتی اتونومیک

## منابع

رده:بیماری‌های اعصاب
رده:درد حاد
رده:درد
رده:دستگاه حسی
رده:کنترل درد
رده:واژگان پزشکی
قلمرو داوود: حماسه بنی‌اسرائیل

***قلمرو داوود: حماسه بنی‌اسرائیل*** () یک فیلم مستند تاریخی و از تولیدات پی‌بی‌اس است که در سال ۲۰۰۳ منتشر شد.

## روایت‌کنندگان
* اف. موری آبراهام
* رِنِـی اوبرژنوا
* کیث دیوید
* جرمی آیرونز
* درک جاکوبی

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌های مستند ۲۰۰۳ (میلادی)
رده:فیلم‌های ۲۰۰۳ (میلادی)
واکنش بوکلهاید

**واکنش بوکلهاید**  نوعی واکنش بازآرایی است که طی آن α-پیکولین-*N-*اکسیدها به هیدروکسی‌متیلپیریدین‌ها تبدیل می‌شوند. این واکنش به افتخار ویرژیل بوکلهاید که اولین بار در سال ۱۹۵۴ آن را گزارش داد، نامگذاری شده‌است. در ابتدا واکنش با استفاده از استیک انیدرید انجام شد، که معمولاً به یک فرایند همراه با ریفلاکس در دمای ۱۴۰ درجه سانتی‌گراد نیاز داشت. واکنش را می‌توان با استفاده از تری‌فلورواستیک انیدرید (TFAA) انجام داد، که اغلب باعث می‌شود واکنش در دمای اتاق انجام‌پذیر شود.
وسط|350x350پیکسل| واکنش کلی واکنش بوکلهاید

## سازوکار
سازوکار واکنش بوکلهاید با انتقال آسیل از تری‌فلورواستیک انیدرید به اکسیژن ''N''-اکسید آغاز می‌شود. سپس α-متیل کربن توسط آنیون تری‌فلوراستات پروتون‌زدایی می‌شود. این فرایند مولکول را برای بازآرایی سیگماتروپی-[۳،۳] که متیل‌پیریدینِ تری‌فلورواستیل‌دار شده را تأمین می‌کند، آماده می‌سازد. هیدرولیز تری‌فلورواستات، هیدروکسی‌متیل‌پیریدین را آزاد می‌کند.
وسط|600x600پیکسل| مکانیسم واکنش بوکلهید

## منابع

رده:نام واکنش‌ها
رده:واکنش‌های آلی
رده:واکنش‌های شیمیایی
رده:واکنش‌های بازآرایی
نوین افروز

**نوین افروز** (زادهٔ ۱۰ شهریور ۱۳۲۰ ه‍. ش) نوازندهٔ پیانو، آهنگساز، موسیقی‌دان، شاعر و نقاش اهل ایران است. او نخستین نوازندهٔ پیانو در ایران است که پس از انقلاب ۱۳۵۷ در تالار وحدت تهران به اجرای کنسرت پرداخته است.

## زندگی‌نامه
نوین اسماعیلی افروز ۱۰ شهریور سال ۱۳۲۰ در تهران متولد شد. در کودکی به همراه خانواده‌اش به ایتالیا مهاجرت کرد. او تحصیلات ابتدایی خود را در مدرسهٔ فرانسوی‌های شهر میلان سپری کرد. پس از آن به کنسرواتوار «جوزف بورلی» این شهر راه یافت و دیپلم موسیقی خود را دریافت کرد. وی همچنین در کلاس‌های پیانیست سرشناس ایتالیایی «مایکل آنجلی» شرکت کرد و به آموخته‌های نوازندگی خود افزود. نوین افروز پس از آن به سوئیس سفر کرد و تحصیلات تکمیلی موسیقی خود را در کنسرواتوار ژنو ادامه داد. او که کنسرت‌های متعددی در کشورهای مختلف برگزار کرده است چند سال پس از انقلاب سال ۱۳۵۷ به ایران بازگشت و نخستین کنسرت پیانو، پس از انقلاب توسط او در تالار وحدت تهران به اجرا درآمد. وی همچنین نخستین نوازندهٔ خارجی است که پس از انقلاب فرهنگی در چین، موسیقی کلاسیک اجرا کرد.

در تابستان ۱۳۹۵، «به پاس سال‌های متمادی فعالیت موسیقی در عرصهٔ جهانی و اجرای کنسرت در سطح عالی بین‌المللی»، نشان شوالیه ایتالیا در سال ۲۰۱۶ میلادی توسط سرجو ماتارلا رئیس‌جمهور ایتالیا به نوین افروز اهدا شد. فیلم مستند *نت‌های شاعر نقاش* به کارگردانی مریم اسلوبی، دربارهٔ زندگی هنری نوین افروز ساخته شده است.

نوین افروز در زمینهٔ شعر و نقاشی نیز فعالیت دارد. بیشترِ نقاشی‌های او با رنگ‌های طبیعی مانند زعفران، اسفناج، لبو و … رنگ‌آمیزی شده‌اند.

## فعالیت‌ها
از جمله فعالیت‌های هنری نوین افروز می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

عضویت دائمی فستیوال لوگاندی سوئیس، عضویت در هیئت داوران مسابقه‌های جهانی برترین پیانسیت‌ها، سرپرستی گروه موسیقی «جاده ابریشم»، همکاری با ارکستر سمفونیک تهران به عنوان سولیست پیانو، اجرای رسیتال پیانو در تالار رودکی

## آثار
از جمله آثار هنری نوین افروز می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
* ساخت قطعات متعدد برای پیانو، دوئت پیانو، ارکستر، گروه کر و سازهای ایرانی
* کوئینتت «جاده ابریشم» در ۵ بخش با نام‌های ایران، چین، ترکمنستان، آذربایجان و ایتالیا
* «گلستان» برای ارکستر تلفیقی
* اجرای قطعات مختلف موسیقی کلاسیک از بتهوون و چایکوفسکی و شوپن و …
* کتاب‌های شعر *امید صلح*، *انعکاس*، *شبنم* و *نمایی از ایتالیا*
* چاپ آثار نقاشی در تقویم سال ۲۰۱۶

## جوایز و افتخارات
* جایزهٔ صلح آلبرت اینشتین
* نشان افتخار بین‌المللی رم
* جایزهٔ سنت ولتین طلایی
* جایزهٔ برترین فعالیت‌های فرهنگی زنان سازمان ملل متحد
* بزرگداشت در برنامهٔ «شب نوین افروز»، ۱۳۹۴
* نشان شوالیه ایتالیا، ۱۳۹۵
* نکوداشت در هفتمین سال‌نوای موسیقی ایران، اهدای تندیس و لوحِ سال‌نوا، ۱۴۰۳

## منابع

رده:آهنگسازان اهل ایران
رده:افراد زنده
رده:اهالی تهران
رده:زادگان ۱۳۲۰
رده:موسیقی‌دانان اهل ایران
رده:موسیقی‌دانان زن اهل ایران
رده:نوازندگان پیانو اهل ایران
اسراف

**اسراف**، از اصطلاحات اسلامی است و از گناهان محسوب می‌شود. این واژه در لغت به معنای تجاوز از حد میانه و اعتدال است و منظور از وسط، حدی میانه افراط و تفریط است. در تعریف معنای اصطلاحی اسراف، آنچه از کلمات فقها بر می‌آید، کاری است که غرضی عقلایی برای آن تصور نشود . در این تعریف، صرف مال در موردی فراتر از حد مطلوب نزد عقلا اسراف است.

## تفاوت اسراف و تبذیر
با توجه به معنای اصطلاحی اسراف، اسراف نسبت به تبذیر معنایی اعم دارد. از جمله تفاوت‌های اسراف و تبذیر، تخصیص واژه تبذیر به مال است و در مقابل اسراف، در مال و اعمال آدمی کاربرد دارد.

## در فقه
اسراف در کتب فقهی به صورات مجزا دارای بابی مستقل نمی‌باشد و فقها به مناسبت در ضمن مطالب باب‌های مختلفی، از اسراف گزارش‌هایی را داشته‌اند. با این وجود، اسراف از باب حکم تکلیفی حرام است و بنابر نظر برخی فقها، حرمت آن از ضروریات دین است. گروهی نیز اسراف را از گناهان کبیره یاد کرده‌اند. حکم وضعی مترتب بر این فرع فقهی، مسئله ضمان است، همچون ضمان ولی یتیم در اسراف کردن مال یتیم. اسراف از جمله احکامی است که ممکن است نسبت به افراد متفاوت باشد و به گونه‌ای که عملی برای شخصی اسراف تلقی شود و برای دیگر چنین حکمی نداشته‌باشد. مکارم شیرازی در تشخیص اسراف از غیر اسراف دو شرط را گزارش کرده‌است:
* مصرف مال به هدر رفتن و تلف شدن آن بینجامد
* مصرف بیش از حد نیاز فرد باشد

## در آیات و روایات
در قرآن ۲۳ بار از واژه اسراف یاد شده‌است. در یکی آیه ۳۱ اعراف آمده‌است که: «یَا بَنِی آدَمَ خُذُوا زِینَتَکُمْ عِنْدَ کُلِّ مَسْجِدٍ وَکُلُوا وَاشْرَبُوا وَلَا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لَایُحِبُّ الْمُسْرِفِینَ»؛ یعنی: ای فرزندان آدم! زینت خود را به هنگام رفتن به مسجد، با خود بردارید؛ و (از نعمت‌های الهی) بخورید و بیاشامید؛ ولی اسراف نکنید که خداوند مسرفان را دوست ندارد. شبیه همین مطلب در آیه ۲۶ و ۲۷ سوره اسراء نیز آمده‌است.

جعفر صادق در روایتی نسبت به اسراف می‌گوید: «چه بسا فقیری که از شخص غنی اسراف کارتر است، زیرا شخص غنی از دارایی خود (مسرفانه) هزینه می‌کند؛ ولی فقیر با آنکه ندارد چنین می‌کند» از علی بن ابی‌طالب گزارش شده‌است که: «بر تو باد به پرهیز از اسراف، زیرا آن کار شیطانی است»

## پانویس

رده:احکام فقهی اسلام
رده:اصطلاحات اسلامی
رده:گناهان کبیره در اسلام
رده:گناه‌ها
کارملو کامت

**کارملو کامت** (;  – ) شمشیرباز اهل آرژانتین بود.

## منابع

* 

رده:افراد آرژانتینی فرانسوی‌تبار
رده:افراد صدساله اهل آرژانتین
رده:برندگان مدال برنز المپیک اهل آرژانتین
رده:برندگان مدال‌های المپیک تابستانی ۱۹۲۸
رده:خاک‌سپاری‌ها در آرامگاه رکوله‌تا
رده:درگذشتگان ۲۰۰۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۰۴ (میلادی)
رده:شمشیربازان در المپیک تابستانی ۱۹۲۸
رده:مدال‌آوران المپیک در شمشیربازی
رده:مردان صدساله