فرمان مهر طلایی

بندانگشتی|مهر طلایی بر سند که سند نام خود را از آن گرفته‌است
**مهر طلایی** (به آلمانی: goldene Bulle، به انگلیسی: Golden Bull) نام سندی است که به عنوان قانون اساسی امپراتوری مقدس روم، در زمان کارل چهارم در سال ۱۳۵۶ میلادی تصویب شد تا از دخالت پاپ در امور داخلی امپراتوری جلوگیری کند. این سند، به ویژه، به چگونگی گزینش امپراتوران مقدس روم می‌پردازد.

این نام به مهرهای طلایی اشاره دارد که به شش نسخه از هفت نسخه سند الصاق شده بودند؛ با این حال، این نام تنها در قرن پانزدهم رایج شد. با این حال، در منابع معاصر تحت نام‌های عمومی (*lex, constituti) یا (edictum*) کاملاً وجود داشت. کارل چهارم، که در دوران سلطنت او قانون به زبان لاتین منتشر شد، آن را «کتاب قانون امپراتوری ما» نامید.

۲۳ فصل اول به عنوان قانون نورنبرگ شناخته می‌شوند و در نورنبرگ تدوین و در ۱۰ ژانویه ۱۳۵۶ در مجلس امپراتوری نورنبرگ اعلام شدند. فصل‌های ۲۴ تا ۳۱ به عنوان قانون متسشناخته می‌شوند و در ۲۵ دسامبر ۱۳۵۶ در مجلس امپراتوری در شهر متس اعلام شدند.

مهر طلایی مهمترین سند قانون اساسی امپراتوری مقدس روم قرون وسطی است. در سال ۲۰۱۳، این سند به عنوان یک سند میراث جهانی یونسکو اعلام شد و تعهداتی را برای آلمان و اتریش به همراه داشت.

## تاریخچه
کارل چهارم پس از بازگشت از لشکرکشی ایتالیا و تاج‌گذاری امپراتوری در ۱۳۵۵، مجلس درباری  نورنبرگ را در ۱۳۵۶ برای تثبیت ساختارهای امپراتوری و جلوگیری از نبرد قدرت بر 
بندانگشتی|پشت مهر طلایی
سر تاج‌وتخت فراخواند. در این مجلس، امپراتور و امیران *[[امرای انتخابگر|انتخابگر]]* بر تنظیم دقیق جانشینی و انتخاب پادشاه، و نیز نفی حق مداخله پاپ، به سرعت توافق کردند. با این حال، کارل Karl در تقویت قدرت مرکزی ناکام ماند و ناچار به شاهزادگان در قلمروهایشان امتیازاتی داد و همزمان امتیازهایی برای بوهم که خود پادشاه آنجا نیز بود گرفت. سرانجام این مذاکرات در ۱۰ ژانویه ۱۳۵۶ اعلام شد.  فرمان مهر طلایی در مجلس متس در پایان ۱۳۵۶ تکمیل شد و دو بخش آن به قوانین نورنبرگ  و متس معروفند.

در میان اعضای شورای انتخاب از دودمان ویتلسباخ که در نورنبرگ حضور داشتند (و در مناصب خود تأیید شده بودند) عبارت بودند از: روپرشت بزرگ، کنت پالاتین راین و دوک باواریا (امیر انتخابگر ۱۳۵۳–۱۳۹۰)، (برادرزاده‌اش) روپرشت کوچک (امیر انتخابگر ۱۳۹۰–۱۳۹۸) و لودویگ ششم رومی، مارگراف براندنبورگ (۱۳۵۱–۱۳۶۲). کنت پالاتین راین به صراحت در مقام خود به عنوان جانشین امپراتوری، هم در وصیت‌نامه‌ها و هم در فرمان طلایی (فصل پنجم) تأیید شده است.

کارل در مجلس درباری در همه زمینه‌ها نتوانست تمام مقاصدش را به کرسی بنشاند، بعنوان مثال: در مورد صلح عمومی تصمیم کمی گرفته شد و در ارتباط با موضوعات سکه، اسکورت و گمرک، امیران‌انتخابگر کرانه‌راین از تصمیم‌گیری جلوگیری کردند.

### محتویات
در مجموع **[[فرمان مهر طلایی]]** قوانین جدید زیادی ایجاد نکرد، بلکه رویه‌ها و اصولی را که در انتخابات سلطنتی طی صد سال گذشته توسعه یافته بود، مرتب کرد. این فرمان شامل مقرراتی در مورد انتخاب، جانشینی و حقوق محفوظ هفت امیر انتخاب‌کننده، ممنوعیت خصومت‌های ناعادلانه و رویه مهاجران (شهروندان اخراج شده از شهر)، و همچنین (در بخش متز) جزئیاتی در مورد اعمال مناصب ارشد است. در انجام این کار، تا حدی از قانون قدیمی‌تر امپراتوری  قوانین زاکسن اشپیگل نوشته آیکه فون رپگو، و (به ویژه در مورد اصل رأی اکثریت) از  اصول دینی بهره می‌برد.

### انتخاب پادشاه و امپراتور
«کتاب قانون امپراتوری ما» یا «فرمان مهر طلایی» به تفصیل رویه‌های انتخاب پادشاه را تنظیم می‌کرد. این حق منحصراً بر عهده هفت رأی‌دهنده بود. اسقف اعظم ماینتس، به عنوان صدراعظم آلمان، موظف بود ظرف 30 روز پس از مرگ پادشاه، رأی‌دهندگان را به فرانکفورت فراخواند تا جانشین او را در کلیسای سنت بارتولومیئوس، کلیسای جامع فرانکفورت، انتخاب کنند. رأی‌دهندگان باید سوگند یاد می‌کردند که تصمیم خود را «بدون هیچ توافق پنهانی، پاداش یا پرداختی» بگیرند. علاوه بر این، نامزد منتخب نه تنها از تمام حقوق یک پادشاه، بلکه از تمام حقوق امپراتور آینده نیز برخوردار می‌شد.
بندانگشتی|Goldene Bulle Druck 15. Jh
رأی‌گیری بر اساس رتبه انجام می شود:

**اسقف اعظم تریر** به عنوان صدراعظم بورگوندی.

**اسقف اعظم کلن** به عنوان صدراعظم ایتالیای امپراتوری.

**پادشاه بوهمیا** به عنوان شاهزاده سکولار تاجگذاری شده و ساقی اعظم امپراتوری.

**کنت پالاتین راین**. قلمرو او در منطقه سکونت قدیمی فرانک‌ها قرار داشت.

**دوک ساکسونی** به عنوان مارشال اعظم و نایب‌السلطنه امپراتوری در تمام سرزمین‌هایی که قانون ساکسون در آنها حاکم بود.

**مارگراف براندنبورگ** به عنوان رئیس مجلس اشراف و اعیان.

**اسقف اعظم ماینتس**، به عنوان صدراعظم سرزمین‌های آلمانی امپراطوری، و بالاترین رتبه را داشت و به دلیل امکان رأی‌گیری تساوی‌شکن، رأی خود را در آخر می‌داد.

دودمان ویتلسباخ‌ها در کالج انتخاباتی توسط دو شاهزاده (لودویگ ششم براندنبورگ و روپرت بزرگتر پالاتینات راین) نمایندگی می‌شدند، اما ویتلسباخ‌های باواریایی و دودمان هابسبورگ‌ها از این امر مستثنی بودند.

حقوق و وظایف امیران انتخابگر در انتخابات سلطنتی به طور جامع و دائمی تثبیت شد. بنابراین، انتخابات سلطنتی بشکلی که قبلاً در *اتحادیه انتخاباتی رنه* اعلام شده بود لغو شد و پادشاه رسماً از تأیید پاپ بی نیاز شد.. نوآوری کلیدی فرمان مهر طلایی این بود که برای اولین بار، پادشاه با رأی اکثریت انتخاب می‌شد و نیازی به رضایت متفق‌القول همه شاهزاده‌های (انتخاب‌کننده) نداشت. با این حال، برای جلوگیری از ایجاد پادشاه اصلی و پادشاه مقابل لازم بود شرط شود که اقلیت از رأی دادن برای پادشاه مقابل خودداری کنند، و در نتیجه اطمینان حاصل شود که در نهایت "همه رضایت داده‌اند". همچنین می‌توان پادشاه را از میان خود انتخاب‌کنندگان انتخاب کرد.

اگرچه اصل تاجگذاری توسط پاپ حفظ شد، اما این آخرین بار  توسط کارل پنجم که پادشاه اسپانیا هم بود انجام شد. پدر بزرگ او، ماکسیمیلیان اول، از سال ۱۵۰۸ با رضایت پاپ خود را «امپراتور منتخب روم» نامیده بود. به جای آخن، از سال ۱۵۶۲ به بعد، با شروع از ماکسیمیلیان دوم و ادامه تا امپراتور فرانتس دوم در سال ۱۷۹۲، تقریباً همه تاجگذاری‌ها پس از انتخابات در کلیسای جامع فرانکفورت انجام می‌شد.

## منابع

رده:قرون وسطی
رده:حقوق اساسی
رده:امپراتوری مقدس روم
رده:تاریخ
رده:تاریخ سیاسی
رده:تاریخ سیاسی آلمان
رده:قانون اساسی
رده:قانون اساسی آلمان