رژیم پیشین

بندانگشتی|تسخیر بَستیل در ۱۴ ژوئیه ۱۷۸۹، که بعدها به‌عنوان نمادی از پایان رژیم کهن (''ancien régime'') شناخته شد.
**رژیم کهن** (به فرانسوی: ***ancien régime***، به‌معنای «نظام یا حاکمیت قدیم») نظام سیاسی و اجتماعی پادشاهی فرانسه بود که انقلاب فرانسه آن را سرنگون کرد. این فروپاشی از طریق لغو نظام فئودالی اشراف فرانسه در سال ۱۷۹۰ و سپس با اعدام لویی شانزدهم و **اعلام جمهوری** در سال ۱۷۹۲ انجام گرفت. امروزه اصطلاح *ancien régime* به‌صورت استعاری برای اشاره به «نظام یا شیوه‌ای که دیگر وجود ندارد» نیز به‌کار می‌رود.

ساختارهای اداری و اجتماعی رژیم کهن فرانسه طی سال‌ها از طریق فرایند شکل‌گیری دولت، تصویب قوانین (مانند فرمان ویلر-کوتِرِه) و درگیری‌های داخلی تحول یافت. تلاش‌های خاندان والوا برای اصلاح و بازگرداندن کنترل بر مراکز سیاسی پراکنده کشور، به‌سبب *جنگ‌های مذهبی* (۱۵۶۲ تا ۱۵۹۸) با مانع مواجه شد. در دوران سلطنت خاندان بوربون، بخش عمده‌ای از حکومت‌های **[[هانری چهارم، پادشاه فرانسه|هانری چهارم]]** (۱۵۸۹–۱۶۱۰)، **[[لویی سیزدهم]]** (۱۶۱۰–۱۶۴۳) و سال‌های آغازین حکومت **[[لوئی چهاردهم|لویی چهاردهم]]** (۱۶۴۳–۱۷۱۵)، بر تمرکز قدرت اداری متمرکز بود.
بندانگشتی|نمادها و پرچم‌های محافظه‌کاری فرانسه
با وجود مفهوم «سلطنت مطلقه» (که در صدور فرمان‌های سلطنتی معروف به *lettres de cachet* متجلی می‌شد) و تلاش‌ها برای ایجاد یک دولت متمرکز، فرانسه‌ی رژیم کهن همچنان کشوری با بی‌نظمی‌های ساختاری بود: تقسیمات و امتیازات اداری، قضایی، حقوقی و مذهبی هم‌پوشانی داشتند؛ اشراف فرانسه برای حفظ نفوذ خود در نهادهای محلی و دولتی مبارزه می‌کردند و جنبش‌هایی چون **[[شورش فروند|فروند]]** و سایر شورش‌های داخلی، روند تمرکز قدرت را به‌شدت به چالش می‌کشیدند.

تلاش برای تمرکز قدرت به‌طور مستقیم با مسائل مالی سلطنت و توانایی اداره‌ی جنگ مرتبط بود. درگیری‌های داخلی و بحران‌های سلسله‌ای قرن‌های شانزدهم و هفدهم میان کاتولیک‌ها و پروتستان‌ها، اختلافات خانوادگی خاندان‌هابسبورگ، و گسترش سرزمینی فرانسه در قرن هفدهم، همگی مستلزم هزینه‌های هنگفتی بودند که باید از طریق مالیات‌ها – مانند مالیات بر زمین (*taille*) و مالیات بر نمک (*gabelle*) – و همچنین از طریق تأمین نیروی انسانی و خدمات از سوی اشراف تأمین می‌شدند.

یکی از کلیدهای تمرکز قدرت، جایگزینی نظام‌های حمایتی شخصی (که حول پادشاه و سایر اشراف سازمان یافته بودند) با نظام‌های نهادی بود که حول دولت شکل می‌گرفتند. انتصاب *نمایندگان سلطنتی* یا همان *intendants* در استان‌ها، کنترل اشراف محلی را به‌طور چشمگیری تضعیف کرد. همین مسئله درباره‌ی افزایش اتکای دربار سلطنتی به *اشراف دیوانی* (*noblesse de robe*) به‌عنوان قضات و مشاوران پادشاه نیز صادق بود.

ایجاد *[[پارلمان (پادشاهی فرانسه)|پارلمان‌های]] محلی* نیز در آغاز با هدف تسهیل نفوذ قدرت سلطنت در سرزمین‌های تازه ضمیمه‌شده صورت گرفت، اما با افزایش اعتمادبه‌نفس این نهادها، آن‌ها خود به سرچشمه‌هایی از ناهماهنگی و مقاومت در برابر مرکز تبدیل شدند.[بندانگشتی|[لوئی چهاردهم، که در زمان زمامداری او رژیم پیشین به سلطنت مطلقه رسید.]]

## منابع

## خواندن بیشتر

* 
* Behrens, C.B.A. *Ancien Regime* (1989)
* Black, Jeremy. *From Louis XIV to Napoleon: The Fate of a Great Power* (1999)
* Brockliss, Laurence and Colin Jones. *The Medical World of Early Modern France* (1997) 984pp; highly detailed survey, 1600–1790s   excerpt and text search
* Doyle, William, ed. *Old Regime France: 1648–1788* (2001) excerpt and text search
* Doyle, William, ed. *The Oxford Handbook of the Ancien Régime* (2012) 656pp  excerpt and text search; 32 topical chapters by experts
* Goubert, Pierre. *Louis XIV and Twenty Million Frenchmen* (1972), social history from مکتب آنال
* Goubert, Pierre. *The French Peasantry in the Seventeenth Century* (1986) excerpt and text search
* Hauser, H. “The Characteristic Features of French Economic History from the Middle of the Sixteenth to the Middle of the Eighteenth Century. ” *Economic History Review* 4#3 1933, pp. 257–272. online
* Holt, Mack P. *Renaissance and Reformation France: 1500–1648* (2002) excerpt and text search
* Jones, Colin. *The Great Nation: France from Louis XV to Napoleon, 1715-99* (2002). excerpt and text search
**Scholarly bibliography by Colin Jones (2002)
* Kendall, Paul Murray. *Louis XI: The Universal Spider*. (1971). 
* Kors, Alan Charles. *Encyclopedia of the Enlightenment* (4 vol. 1990; 2nd ed. 2003), 1984pp excerpt and text search
* Knecht, R.J. *The Rise and Fall of Renaissance France*. (1996). 
* Le Roy Ladurie, Emmanuel. *The Ancien Regime: A History of France 1610–1774* (1999), political survey excerpt and text search
* Lindsay, J.O. ed. *The New Cambridge Modern History, Vol. 7: The Old Regime, 1713-1763* (1957) online
* Lynn, John A. *The Wars of Louis XIV, 1667–1714* (1999) excerpt and text search
* 
* 
* O'Gorman, Frank. "Eighteenth-Century England as an Ancien Regime," in Stephen Taylor, ed. *Hanoverian Britain and Empire* (1998) argues that a close comparison with England shows that France did have an Ancien Régime and England did not (an attack on Jonathan Clark. *English Society, 1688–1832* (1985))
* Perkins, James Breck. *France under Louis XV* (2 vol 1897) online vol 1; online vol 2
* Potter, David. *A History of France, 1460–1560: The Emergence of a Nation-State* (1995)
* Riley, James C. "French Finances, 1727-1768," *Journal of Modern History* (1987) 59#2 pp. 209–243 in JSTOR
* Roche, Daniel. *France in the Enlightenment* (1998), wide-ranging history 1700–1789 excerpt and text search
* 
* Schaeper, T.J. *The Economy of France in the Second Half of the Reign of Louis XIV* (Montreal, 1980).
* Spencer, Samia I. , ed. *French Women and the Age of Enlightenment.* 1984.
* Sutherland, D. M. G. "Peasants, Lords, and Leviathan: Winners and Losers from the Abolition of French Feudalism, 1780-1820," *Journal of Economic History* (2002) 62#1 pp. 1–24 in JSTOR
* Tocqueville, Alexis de. *Ancien Regime and the French Revolution* (1856; 2008 edition) excerpt and text search
* Treasure, G.R.R. *Seventeenth Century France* (2nd ed. 1981), a leading scholarly survey
* Treasure, G.R.R. *Louis XIV* (2001) short scholarly biography; excerpt
* Wolf, John B. *Louis XIV* (1968), a long scholarly biography online edition

رده:پادشاهان فرانسه
رده:پادشاهی‌های فرانسه
رده:تاریخ سیاسی فرانسه
رده:تاریخ فرهنگ فرانسه
رده:رژیم باستان در فرانسه
رده:رنسانس فرانسه
رده:فرانسه در سده ۱۵ (میلادی)
رده:فرانسه در سده ۱۶ (میلادی)
رده:فرانسه در سده ۱۷ (میلادی)
رده:فرانسه در سده ۱۸ (میلادی)
رده:فرانسه در قرون وسطی
رده:واژه‌ها و عبارت‌های فرانسوی
رده:محافظه‌کاری در فرانسه
رده:فرانسه نوین آغازین
رده:تاریخ اقتصاد فرانسه
رده:اقتدارگرایی