پروپیلئن مونیخ

چپ|بندانگشتی|250px|پروپیلیای مونیخ.**پروپیلئن** یا دروازه پروپیلِن (آلمانی: Propyläen)؛ () یک بنای تاریخی کلاسیک‌گرایی در میدان کُنیگْس‌پلاتْس (میدان پادشاهان) در محله ماکس‌فورشْتاتِ پایتخت ایالتی بایرن، مونیخ است. این ساختمان بین سال‌های ۱۸۴۶ تا ۱۸۶۲ به شیوه دوریک و به دست معمار دربار بایرن لئو فن کلنتسه ساخته شده و یادآور دروازه تاریخی پروپیلیا آکروپولیس آتن است. این بنا به دستور لودویگ یکم پادشاه بایرن برای یادبود به تخت نشستن پسرش، اوتو، اولین شاه یونان ساخته شده است.

## تاریخچه

این بنا به عنوان یادبودی برای جنگ استقلال یونان علیه امپراتوری عثمانی و به افتخار پسر لودویگ اول، اتو (اولین پادشاه یونان پس از آزادی)، از سرمایه شخصی پادشاه بایرن لودویگ یکم احداث شد. بر دیوارهای گذرگاه اصلی، نام‌های ۳۲ مبارز آزادی نصب شده بودند. پروپیلِن بخشی از یک ناحیه شهری جدید بودکه خیابان برینر را به مرکز شهر متصل می‌کرد. پس از آسیب‌های ناشی از جنگ، پروپیلئون در دو مرحله، از سال ۱۹۵۱ تا ۱۹۵۴ و از سال ۱۹۶۵ تا ۱۹۶۶، تا حد زیادی مطابق با نمونه اصلی بازسازی شد. مجسمه‌های روی شیروانی عمدتاً کپی هستند؛ نمونه‌های اصلی آنها که به دلیل آسیب‌های جنگی تنها به صورت تکه‌تکه باقی مانده‌اند، در ویترین‌های شیشه‌ای در ایستگاه کونیگزپلاتز یو-بان به نمایش گذاشته شده‌اند.

## معماری

پروپیلِین آخرین بنای صرفاً کلاسیک مونیخ است. این بنا از سنگ‌های بزرگ چهارگوش تقریباً بدون درز ساخته شده و طراحی میدان کُنیگز پلاتس را تکمیل کرد. این دروازه، مجموعه کلاسیک موجود در میدان را تکمیل نمود: گلیپتوتک یونی و ساختمان نمایشگاه هنری به سبک کورینتی (امروزه: کلکسیون دولتی آثار باستانی) با پروپیلِئن دارای *ستون‌های دوریک* تکمیل شدند. کلنتس برای تهیه طرح از اسناد مربوط به دیپیلون آتن و پروپیلون مسینه استفاده کرد و سپس تصمیم گرفت کناره‌های ساختمان را با دو برج احاطه کند. هر برج یک مکعب عظیم با یک گذرگاه در طبقه همکف و یک سکو در طبقه بالا است. در حالی که در قسمت بیرونی *ستون‌های دوریک* دیده می‌شوند، در داخل، ستون‌هایی زیر یک سقف کاذب تزئین شده، تیرهای سقف را نگه می‌دارند. در اصل، این بنا از طریق راهروهایی در جهت شمال-جنوب نیز قابل عبور بود که امروزه برای محافظت در برابر خرابکاری با نرده بسته شده‌اند. طبقات فوقانی با سکوهای برج نیز قابل دسترسی نیستند. علاوه بر این، بخش مرکزی ساختمان در هر دو طرف توسط سه ستون دوریک محصور شده است. این ستون‌ها بر روی یک سکوی مرتفع قرار گرفته‌اند و یک مثلث سنتوری را نگه می‌دارند.

معماران کلاسیک‌گرا آن زمان می‌دانستند که معابد یونانی رنگی بوده‌اند. اما نحوه رنگ‌آمیزی سطوح مرمری با رنگ‌های درخشان در یونان باستان ناشناخته بود. کلنز می‌خواست تزئینات رنگی باشکوهی به ساختمان بیفزاید، اما او نیز راه حلی برای اعمال رنگ‌ها نیافت؛ بنابراین یک برنامه مجسمه‌سازی طراحی کرد، متشکل از مجسمه‌ها در *زمینه‌های [[دیوار شیروانی|سنتوری]]* و نقش‌برجسته‌ها در نمای برج‌ها، که توسط *لودویگ فون شوانتالر* اجرا شد. این برنامه تاریخ جنگ‌های استقلال یونان علیه حاکمیت خارجی ترک‌ها را ثبت می‌کند، که بخشی از طریق نمایش‌های نمادین و بخشی از طریق وقایع واقعی است. در سمت غربی (نمای رو به میدان)، سوگند یونانیان (چپ)، آزادی یونان (وسط) و نبرد در خشکی به تصویر کشیده شده‌اند؛ در سمت شرقی (نمای رو به شهر)، نبرد در دریا (چپ)، تکریم پادشاه اتو (وسط) و جنگ داخلی یونانیان (راست) نمایش داده شده‌اند. به عنوان مثال، نقش برجسته «نبرد در دریا» را می‌توان به نبرد سرنوشت‌ساز ''ناوارینو'' مرتبط دانست. همچنین، دو انتهای باریک پروپیلِئن هر کدام با پنج *حلقه برگ* بو به عنوان تزئینات برجسته آراسته شده‌اند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۸۶۲ (میلادی)
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در مونیخ
رده:جاذبه‌های گردشگری مونیخ
رده:آثار درباره جنگ استقلال یونان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۸۶۲ (میلادی) در بایرن