عمر ملاصالح سقزی

**عمر ملاصالح سقزی** یا **عمر فاروقی** (۱۳۲۵–۱۴۰۱) نویسنده، مورخ، مصحح و مترجم اهل ایران بود که از وی آثار متعددی در حوزه تاریخ و ادبیات چاپ و منتشر شده‌است که جزو منابع پژوهشی به‌ویژه تاریخ و ادبیات کردی به حساب می‌آیند. او همچنین در دهه ۶۰ شمسی به همراه احمد قاضی عضو تحریریه و سردبیر مجله سروه بود.

## زندگی‌نامه
عمر فاروقی در اول بهمن ماه سال ۱۳۲۵ شمسی در روستای سرتکلتو بخش سرشیو شهرستان سقز به دنیا آمد. پدرش ملا محمد رسول پیش نماز همان روستا و مدرس خانقاه نقشبندی سقز بود. در سن چهار سالگی پدرش را از دست داد و به همین دلیل به همراه مادر و دو بردارش به روستای خیدر نقل مکان نمود. او تحصیلات اولیه خود را به‌صورت حجره نزد ملا سعید خالدی در مسجد همین روستا گذراند. همزمان با کمک صوفی محمد صادق کرفتوئی قرآن و گلستان سعدی را آموخت. سپس برای ادامه تحصیل به مدرسه شاهپور سقز رفت. در سال ۱۳۳۷ شمسی هنگامی که ساختمان دخانیات سقز احداث شد آنجا استخدام و مشغول به کار شد. او به‌طور شبانه در مدرسه کزازی کرمانشاه ادامه تحصیل نمود.
او از ابتدای سال ۱۴۰۱ دچار بیماری شد و در ۴ آبان ۱۴۰۱ در سقز درگذشت و در قطعه هنرمندان آرامستان آیچی این شهر به خاک سپرده شد.

## فعالیت ادبی
در سال ۱۳۴۶ زمانی که مشغول گذراندن خدمت سربازی بود اولین شعر خود را سرود که بعدها در سال ۱۳۴۹در بخش شعر و ادبیات روزنامه اطلاعات به چاپ رسید. بعدها اشعار، متون و نقدهای او در جراید مختلف مانند کیهان، فردوسی، جوانان، آیندگان و پیشگام چاپ شد. در سال ۱۳۵۳ به استخدام اداره فرهنگ و هنر درآمد.
نمایشنامه «شهید دوم» را نوشت که یکی از متون برگزیده جشنواره تئاتر ایران شد و با داوری استادان فن محمدعلی کشاورز و آتش تقی پور برای اجرا انتخاب گردید.
در زمستان سال ۱۳۵۶ مجموعه شعر فارسی او با نام «فصل سنگین غربت» توسط انتشارات روزبهان در تهران به چاپ رسید و همزمان به عضویت کانون نویسندگان ایران پذیرفته شد.
درسال ۱۳۵۷و ۱۳۵۸ شمسی شعرهای فارسی و کردی او در آوازهای جنبش انتشارات ارس تهران و بانگه واز و ریگای ژیان به زبان کردی چاپ شدند.
درسال ۱۳۶۲ از خدمات دولتی منفصل و به کار کتابفروشی و عریضه نویسی مشغول شد و همزمان کتاب او بنام "نگاهی به تاریخ و فرهنگ کردستان" توسط انتشارات شرق در تهران چاپ شد. در همین سال با انتشار مجله کردی سروه، به درخواست ماموستا هیمن با این مجله شروع به همکاری نمود. حاصل همکاری او با سروه چاپ ۱۵۰ مقاله تاریخی و ادبی در سروه بود.
همچنین بیست مقاله تاریخی در مجله کردی ئاوینه، سی مقاله در مجله مهاباد، ۷۰ مقاله در آبیدر و۸۷ مقاله در هفته نامه سیروان و ده‌ها مقاله در دیگر روزنامه‌ها و هفته نامه‌های سنندج و تهران از او چاپ شده‌است.

### کنگره‌های ادبی
در کنگره‌های مولوی، وفایی، محمد قاضی، ملا مصطفی بیسارانی، ملاحسن دزلی، ملا ابوبکر مصنف، اورامان‌شناسی و کردستان‌شناسی در سقز و مهاباد و سنندج و مریوان و سروآباد سخنرانی کرده و در چند کنگره ادبی و تاریخی در اربیل، سلیمانیه و دهوک سخنرانی کرده ودر کنفرانس ملی هویت کردی در مرکز روشنفکری کاوه در اربیل سخنرانی و فعالیت کرده‌است.

### مراسم بزرگداشت
در سال ۱۳۹۴ مراسمی با حضور مسئولان دولتی، نویسندگان، شعرا و فعالان حوزه هنری برای تجلیل از نیم قرن تلاش عمر فاروقی در حوزه تاریخ و ادبیات کردستان در دانشگاه پیام نور برگزار گردید و بدینوسیله از وی تقدیر به عمل آمد.

## آثار چاپ شده
از عمر فاروقی حدود ۲۰ عنوان کتاب چاپ و منتشر شده‌است که بیشتر آنها در حوزه تاریخ و ادبیات بوده و از معتبرترین منابع برای تحقیق در مورد کردستان ایران به‌شمار می‌روند:

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:اهالی سقز
رده:تاریخ‌شناسان اهل ایران
رده:شاعران اهل سقز
رده:شاعران کرد اهل ایران
رده:شاعران کرد
رده:شاعران کردی سورانی
رده:کردهای اهل ایران
رده:نویسندگان اهل ایران
رده:نویسندگان کرد اهل ایران