فهرست جنبش‌های جدایی‌خواه فعال در آسیا

این **فهرست جنبش‌های جدایی‌خواه فعال در [[آسیا]]** است. جدایی‌خواهی می‌تواند شامل خودمختارگرایی و تجزیه‌طلبی باشد، علیرغم اینکه «استقلال»، هدف اصلی بسیاری از جنبش‌های جدایی‌خواه است. بسیاری از جنبش‌های جدایی‌خواهانه، در نتیجه نابرابری‌های مذهبی، نژادی، اجتماعی و فرهنگی بین مردم خاص و اکثریت یا طبقه حاکم، در یک کشور، به وجود می‌آیند.

## معیار
مقالات موجود در این لیست باید دارای سه معیار باشند:
# آن‌ها جنبش‌های فعال جاری، با اعضای فعال هستند.
# آن‌ها به دنبال استقلال یا خودمختاری بیشتر برای یک منطقه جغرافیایی هستند (در مقایسه با استقلال شخصی).
# آن‌ها شهروندان / مردم منطقه مورد مناقشه هستند و از کشور دیگری نمی‌آیند.
## افغانستان

ترکستان افغانستان 
* گروهای قومی: ایغورها, تاجیک ها, ازبک ها, ترکمن ها, و دیگران اقوام ترک
** ایالت پیشنهادی:  ترکستان جنوبی
** سازمان های شبه نظامی:  ببرهای آزدی ترکستان

هزارستان
* گروهای قومی: مردم هزاره
** ایالت پیشنهادی:  هزارستان
** دولت در تبعید: جمهوری دموکراتیک هزارستان در تبعید

## آذربایجان
;جنبش های خودمختار

* مردم: مردم تالش
** پیشنهاد: خودمختاری بیشتر در مرزهای آذربایجان 
** سازمان سیاسی: جنبش ملی تالش
** دولت درتبعید:  جمهوری خودگردان تالش-مغان

لزگیستان
* گروه های قومی: لزگین ها
** پیشنهاد: خودمختاری یا استقلال برای لزگیستان

آوارها در آذربایجان 
* گروه های قومی : آوارها
** ایالت پیشنهادی : آوارستان و یا اتحاد با داغستان
** احزاب سیاسی : جنبش آزدی آوار

## اندونزی

آچه
* گروه های قومی: Acehnese
** ایالت پیشنهادی:  آچه
** سازمان شبه‌نظامی: جنبش آزاد آچه (در سال ۲۰۰۵ با دولت اندونزی برای صلح مذاکره کرد و اکنون یک جنبش مدنی است، اما جدایی‌طلبی هنوز طرفدارانی دارد
** گروه مدافع: جبهه آزادی ملی آچه-سوماترا عضو( سازمان ملت‌ها و اقلیت‌های غیررسمی)
بالی
* Ethnic group: مردم بالی
** منطقه خودمختار پیشنهادی:  بالی
** Advocacy group: Bali government, ForBALI
Banten and West Java
* Ethnic group: Sundanese 
** Proposed autonomous area or state:  Pasundan
** Advocacy group: Free Pasundan Movement
Kalimantan
* Ethnic group: Dayaks
** Proposed autonomous area or state:  Kalimantan
Maluku
* Ethnic group: Moluccans
* Proposed state:  South Moluccas
** Government-in-exile: Republic of South Moluccas (member of the Unrepresented Nations and Peoples Organization)
** Advocacy group: Maluku Sovereignty Front 
Minahasa Peninsula
* Ethnic group: Minahasan
** Proposed state:  Greater Minahasa
Riau
* Ethnic group: Riau Malays 
** Proposed state:  Riau or unification with 
** Advocacy group: Free Riau Movement
Sumbawa
* Ethnic group: Sumbawan
** Proposed autonomous area:  Sumbawa

Nias
** Ethnic group: Nias people
* Proposed: creation of a Nias province in Indonesia 

Madura
* Ethnic group: Madurese people
** Proposed: turning Madura into a province of Indonesia
## ایران

استان خوزستان
* گروه قومی: عرب‌های خوزستان
** کشور پیشنهادی:  الاحواز
** سازمان‌های مبارز: جبهه مردمی دموکراتیک خلق عرب اهواز، جنبش آزادی‌بخش ملی اهواز، حزب رنسانس عرب اهواز، سازمان آزادی‌بخش اهواز، جنبش مبارزه عربی برای آزادی اهواز
** گروه نماینده: حزب همبستگی دموکراتیک اهواز (عضو سازمان ملت‌ها و اقلیت‌های غیررسمی)

کردستان ایران
* گروه قومی: کردها
** کشور پیشنهادی:  کردستان
** حزب‌های سیاسی: حزب دموکرات کردستان ایران (عضو سازمان ملت‌ها و اقلیت‌های غیررسمی)
** سازمان‌های مبارز: حزب حیات آزاد کردستان، حزب کومله کردستان ایران

آذربایجان ایران
* گروه قومی: آذری‌های ایرانی
** کشور پیشنهادی:  آذربایجان جنوبی یا اتحاد با 
** گروه نماینده: جنبش بیداری ملی آذربایجان جنوبی، سازمان مقاومت ملی آذربایجان

استان سیستان و بلوچستان
* گروه قومی: بلوچ‌ها
** کشور پیشنهادی:  بلوچستان همراه با بلوچستان پاکستان و مناطق با اکثریت بلوچ در افغانستان
** سازمان‌های مبارز: جندالله (سابق), جیش‌العدل (اکنون) , جبهه مبارزین مردمی
** احزاب سیاسی: حزب همبستگی ملی بلوچستان ,حزب مردم بلوچستان

## چین

 منطقه خودمختار سین کیانگ

* Ethnic group: اویغورها
** ایالت پیشنهادی :  ترکستان شرقی
** دولت در تبعید: دولت ترکستان شرقی در تبعید
** سازمان های شبه نظامی: حزب اسلامی ترکستان, سازمان آزادیبخش ترکستان شرقی
** گروه های مدافع : کنگره جهانی اویغورها , کمپین برای اویغورها, جنبش بیداری ملی ترکستان شرقی

 هنگ کنگ

* گروه های قومی : هنگ کنگی ها
** ایالت پیشنهادی: اتحاد مجدد  هنگ کنگ با  بعنوان  هنگ کنگ بریتانیا
** احزاب سیاسی: یانگ‌اسپیریشن,بومیان هنگ کنگ, حزب ملی هنگ کنگ, اتحاد برای از سرگیری حاکمیت بریتانیا بر هنگ کنگ و استقلال, حزب استقلال هنگ کنگ

 تبت

* گروه های قومی : مردم تبت
** ایالت پیشنهادی:  تبت (شامل تمام  تبت و بخش هایی از چینگهای,  سی‌چوان, گانسو, و یون‌نان
** دولت در تبعید: دولت مرکزی تبت
** گروه های مدافع : کنگره جوانان تبتی جنبش بین‌المللی استقلال تبت

### حرکات جزئی
*  حزب ملی شانگهای
* ملی‌گرایی کانتونی
*  جنبش استقلال مغولستان داخلی

## گرجستان

قلمرو  جمهوری خودمختار سوسیالیستی شوروی آبخاز

* گروه قومی: مردم آبخازی
** *دولت غیر رسمی*:  (توسط 5 کشور عضو سازمان ملل به رسمیت شناخته شده)
*** سازمان سیاسی :دولت آبخازیا
*** سازمان شبه نظامی: نیروهای مسلح آبخازیا

قلمرو  استان خودمختار اوستیای جنوبی

* گروه قومی : اوستیایی ها
** *دولت غیر رسمی*:  (توسط 5 کشور عضو سازمان ملل به رسمیت شناخته شده است)
*** سازمان سیاسی: دولت اوستیای جنوبی
*** سازمان شبه نظامی : نیروهای مسلح اوستیای جنوبی

جاواختی

* گروه قومی: ارمنی‌ها در سامتسخه-جاواختی
** منطقه خودمختار پیشنهادی:جاواختی  
** حزب سیاسی: اتحاد دموکراتیک متحد جاواخک

 آجارستان 
* گروه های قومی: آجاریایی‌ها
* حزب سیاسی: حزب آجاری ها

## عراق

ایالت پیشنهادی:  

* گروه قومی: کردها
** احزاب سیاسی:  حزب دموکرات کردستان, اتحاد میهنی کردستان (عضو سازمان ملت‌ها و اقلیت‌های غیررسمی)
** نیرهای نظامی: پیشمرگه

* Proposed autonomous area: Nineveh Plains
** Ethnic group: Assyrians, Christians in Iraq, Mandaeans
*** Proposed state: 
*** Political parties: Assyrian Democratic Movement, Assyrian Universal Alliance (member of the Unrepresented Nations and Peoples Organization), Assyria Liberation Party
*** Militant organisation: Nineveh Plain Protection Units
*** Advocacy groups: Assyrian General Conference, Assyria Council of Europe
* Proposed autonomous area: Al-Rafidain Autonomous Region
** Ethnic groups: Assyrians, Turkmen, Yazidis
*** Political parties: Turkmen Rescue Foundation, Yazidi Independent Supreme Council and the Al-Rafidain Organization

 Turkmeneli
* Ethnic group: Iraqi Turkmen
** Proposed autonomous region or state:  Turkmeneli
** Political party: Iraqi Turkmen Front (member of the Unrepresented Nations and Peoples Organization)

## سریلانکا

تامیل ایلام

* گروه های قومی: تامیل های سریلانکایی
** ایالت پیشنهادی:  تامیل ایلام
** سازمان های شبه نظامی:  ببرهای تامیل,  سازمان آزادی‌بخش خلق تامیل ایلام, etc.
** احزاب سیاسی: ائتلاف ملی تامیل, جبهه خلق ببرهای آزادیبخش
** دولت در تبعید:دولت فراملی تامیل ایلام  
** گروه های مدافع: انجمن جهانی تامیل, سازمان جوانان تامیل, جنبش جهانی تامیل

## سوریه

منطقه خودمختار دوفاکتو: 

 اداره خودمختار شمال شرق سوریه (روژآوا)
* گروه های قومی اکثریت: کردها, عرب ها, آشوری ها
* گروه قومی اقلیت: ارمنی ها, ترکمن ها, ایزدی ها, چرکس ها
** سازمان سیاسی: مجلس دموکراتیک سوریه
** سازمان نظامی: ارتش دموکراتیک سوریه
جنبش های خودمختار:

 جبل الدروز

* Ethnic group: Druze
** Proposed Autonomous Region: Jabal Druze State (Suwayda Governorate) or unification with  (Quneitra Governorate)
** Political organisation: Supreme Legal Committee in Suwayda
** Militant organisation: National Guard

 Assyria

* Ethnic group: Assyrians
** Proposed state:  Assyria
** Political parties: Syriac Union Party, Assyrian Democratic Organization
** Militant organisations: Syriac Military Council, Sutoro
** Advocacy groups: Assyria Council of Europe,

Latakia Governorate and Tartus Governorate 
* Ethnic group: Alawites
** Proposed: establishment of an autonomous Alawite state in Syria
** Advocacy group: Alawite Party

## بنگلادش
* درگیری تپه‌های چیتاگونگ (:en:Chittagong Hill Tracts conflict)

## برمه/میانمار
مردم روهینگیا

## روسیه
امارت قفقاز

جمهوری یاقوتستان

جمهوری سیبری

## جستارهای وابسته
* فهرست جنبش‌های جدایی‌خواه فعال
* منطقه خودمختار

## منابع

* 

رده:فهرست‌های اجتماعی
رده:فهرست‌های مربوط به آسیا
رده:گروه‌های تجزیه‌طلب در آسیا
رده:گروه‌های جدایی‌خواه
رده:مناطق مورد مناقشه در آسیا