چیزهای عجیب (فصل ۵)

فصل پنجم و پایانی سریال تلویزیونی درام ترسناک علمی تخیلی آمریکایی *[[چیزهای عجیب]]* که با نام ***چیزهای عجیب ۵*** به بازار عرضه شده است، در سرویس استریم نتفلیکس منتشر شد. این فصل که شامل هشت قسمت است، در سه بخش منتشر می‌شود که جلد اول آن در ۲۶ نوامبر منتشر شد، و جلد دوم در ۲۵ دسامبر و قسمت پایانی در ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ منتشر خواهند شد. این فصل توسط خالقان سریال، برادران دافر، به همراه شاون لوی، دن کوهن، آیین پترسون و کرتیس گوین تولید شد.

وینونا رایدر، دیوید هاربر، فین ولفهارد، میلی بابی براون، گیتن ماتارازو، کیلب مک‌لافلین، نوآ اشنپ، سیدی سینک، ناتالیا دایر، چارلی هیتون، جو کیری ، مایا هاک، ایمیبث مک‌نالتی، پرایا فرگوسن، برت گلمن، کارا بونو و جیمی باور در نقش بازیگران اصلی سریال بازگشته‌اند و لیندا همیلتون، بازیگر تازه، به بازیگران ملحق شده است.

## طرح کلی داستان
یک سال پس از وقایع فصل چهارم، در پاییز ۱۹۸۷، گروه پس از باز شدن شکاف‌ها در هاوکینز، به دنبال یافتن و کشتن وکنا هستند. مأموریت زمانی پیچیده می‌شود که ارتش به هاوکینز می‌رسد و شروع به شکار الون می‌کند. با نزدیک شدن به سالگرد ناپدید شدن ویل بایرز، گروه باید برای آخرین بار در برابر یک تهدید مرگبار مبارزه کند.

در قسمت اول، که خزش نام دارد،  داستان حدود ۱۹ ماه بعد از حوادث فصل قبلی (حوالی سال ۱۹۸۷) شروع می‌شود. شهر هاوکینز حالا شبیه یک منطقهٔ جنگی است که توسط ارتش قرنطینه شده و مردم عادی اجازهٔ خروج یا ورود ندارند.
 
* نگاهی به گذشته: اپیزود با یک صحنهٔ غافلگیرکننده از سال ۱۹۸۳ شروع می‌شود. ویل بایرز را می‌بینیم که در دنیای وارونه اسیر شده است. اینجا مشخص می‌شود که وکنا از همان روز اول پشت ربوده شدن ویل بوده و در واقع ماده‌ای را به زور وارد بدن او کرده تا پیوندشان را ابدی کند.
* عملیات خزش: بچه‌ها و بزرگترها بیکار ننشسته‌اند. آن‌ها عملیات‌هایی به نام «خزش» را طراحی کرده‌اند؛ یعنی به صورت نوبتی و خیلی مخفیانه وارد دنیای وارونه می‌شوند تا ردپایی از وکنا پیدا کنند.
* وضعیت روحی بچه‌ها: داستین هنوز با غم از دست دادن ادی دست‌وپنجه نرم می‌کند و در مدرسه با قلدرها درگیر است. الون (یازده) هم در خفا با هاپر و جویس تمرین می‌کند تا قدرت‌هایش را بازیابی کند، اما هاپر اجازه نمی‌دهد او وارد میدان نبرد شود.
* هدف جدید وکنا: ویل دوباره آن حس معروف گزگز پشت گردن را پیدا می‌کند، اما این بار شدیدتر. او می‌تواند از چشم موجودات دنیای وارونه ببیند. در انتهای قسمت، متوجه می‌شویم وکنا روی هالی ویلر -خواهر کوچک مایک و نانسی- تمرکز کرده است. هالی با یک «دوست خیالی» به نام آقای واتس‌یت حرف می‌زند که در واقع همان هنری کریل (وکنا) است.

قسمت دوم که ناپدید شدن هالی ویلر نام دارد، درست از جایی شروع می‌شود که قسمت قبل تمام شد؛ یک حملهٔ وحشتناک به خانهٔ ویلرها.
* حمله به خانه: یک دموگورگن از سقف اتاق هالی وارد می‌شود. تد ویلر سعی می‌کند با چوب گلف با هیولا بجنگد اما به شدت زخمی می‌شود و به کما می‌رود. کارن، مادر مایک، شجاعانه می‌جنگد تا هالی را نجات دهد، اما در نهایت هیولا هالی را با خود به دنیای وارونه می‌برد و کارن هم به شدت مجروح می‌شود.
* ورود غیرمنتظره به دنیای وارونه: الون که طاقت نمی‌آورد، برخلاف دستور هاپر، خودش را به پورتالی که در آشپزخانهٔ ویلرها باز شده می‌رساند و وارد دنیای وارونه می‌شود تا هالی را پیدا کند.
* تجدید دیدار در تاریکی: در دنیای وارونه، الون و هاپر به هم می‌رسند. این سکانس پر از احساس است؛ هاپر از اینکه الون جانش را به خطر انداخته عصبانی است اما از دیدنش خوشحال. آن‌ها با هم رد خون دموگورگن زخمی را دنبال می‌کنند.
* راز مکس و هالی: ما متوجه می‌شویم که مکس که هنوز در کماست، در واقع روح یا ذهنش در یک فضای ذهنی در دنیای وکنا زندانی شده (جایی که هالی آن را «کامازوتز» می‌نامد). هالی و مکس در این دنیای ذهنی با هم ملاقات می‌کنند.
* نفوذ به بیمارستان: نانسی و مایک که نگران مادرشان هستند، با لباس مبدل (مایک لباس بیمار و نانسی لباس داوطلبان بیمارستان) وارد بخش مراقبت‌های ویژه می‌شوند. مادرشان که نمی‌تواند حرف بزند، روی کاغذ می‌نویسد که نام آن دوست خیالی هالی، «هنری» بوده است. اینجا مایک و نانسی مطمئن می‌شوند که هالی مستقیم در دستان وکناست.

نکات کلیدی:
* پیوند ویل: ویل حالا فقط حضور وکنا را حس نمی‌کند، بلکه عملاً به شبکهٔ ذهنی وصل شده و می‌تواند نقش جاسوس دوجانبه را بازی کند.
* ارتش: ارتش آمریکا متوجه حضور دوبارهٔ الون در شهر شده و حالا هم دنبال وکنا هستند و هم می‌خواهند الون را به عنوان مسبب اصلی دستگیر کنند.
* دنیای وارونه یا کرم‌چاله؟ داستین تئوری جدیدی مطرح می‌کند که دنیای وارونه یک بعد موازی ساده نیست، بلکه نوعی «کرم‌چاله» یا پل بین‌بعدی است که زمان و مکان در آن متفاوت عمل می‌کند.

## بازیگران و شخصیت‌ها
### اصلی
* وینونا رایدر در نقش جویس بایرز
* دیوید هاربر در نقش جیم هاپر
* فین ولفهارد در نقش مایک ویلر
* میلی بابی براون در نقش الون / جین هاپر
* گیتن ماتارازو در نقش داستین هندرسون
* کیلب مک‌لافلین در نقش لوکاس سینکلر
* نوآ اشنپ در نقش ویل بایرز
* سیدی سینک در نقش مکس میفیلد
* ناتالیا دایر در نقش ننسی ویلر
* چارلی هیتون در نقش جاناتان بایرز
* جو کیری در نقش استیو هرینگتون
* مایا هاک در نقش رابین باکلی
* پرایا فرگوسن در نقش اریکا سینکلر
* برت گلمن در نقش موری باومن

### همچنین با حضور
* جیمی کمبل باور در نقش وکنا / هنری کریل / وان
* کارا بونو در نقش کارن ویلر
* لیندا همیلتون در نقش دکتر کی
* ایمیبث مک‌نالتی در نقش ویکی

## قسمت‌ها



## تولید
### توسعه
در ۱۷ فوریه ۲۰۲۲، برادران دافر نامه‌ای گسترده دربارهٔ *[[چیزهای عجیب]]* منتشر کردند که در آن برنامه پخش دو قسمتی فصل چهارم، و همچنین قصد آن‌ها برای تولید یک سریال اسپین‌آف در دنیای سریال برای نتفلیکس را فاش کردند و علاوه بر آن سریال را برای فصل پنجم و آخر تمدید کردند. این دو در ابتدا نشان داده بودند که این سریال برای حداکثر چهار فصل برنامه‌ریزی شده بود، اما بعداً در سال ۲۰۱۷، پخش فصل پنجم توسط تهیه‌کنندگان اعلام شد.

همانند فصول گذشته، برنامه‌ریزی برای فصل پنجم و آخر سریال قبل از انتشار فصل ۴ آغاز شد. با این حال، به دلیل اختلالات ناشی از دنیاگیری کووید-۱۹، دافرها توانستند به‌طور کامل فصل پنجم را قبل از شروع تصویربرداری فصل چهارم، که یک انحراف از روند معمول آنها بود، ترسیم کنند. آنها سپس طرح کلی خود را مرور کردند و روی ساختار و رویدادهای فصل پنجم، بر اساس بازخوردهایی که پس از انتشار فصل چهارم دریافت کرده بودند، دوباره کار کردند، و حتی تا آنجا پیش رفتند که پایان سریال را تغییر دادند. تا سپتامبر ۲۰۲۳ تأیید شد که تهیه‌کننده اجرایی شاون لوی حداقل یک قسمت را در این فصل کارگردانی می‌کند.

### نوشتن
نگارش فصل پنجم در ۲ اوت ۲۰۲۲، حدود یک ماه پس از پخش فصل ۴ جلد ۲ آغاز شد. در ۶ نوامبر ۲۰۲۲ (روز چیزهای عجیب)، اعلام شد که قسمت اول با عنوان «بخش اول: خزیدن» و توسط دافرها نوشته خواهد شد. طوری که آنها در فستیوال دبلیو جی ۲۰۲۲ اشاره کردند، برخی از ایده‌های استفاده نشده که در ابتدا برای فصل دوم تصور شده بودند، در داستان‌های فصل پنجم پیاده‌سازی شده‌اند. تیم نویسندگان لحن فصل را طوری توصیف کردند که گویی «فصل ۱ و ۴ بچه دار شده‌اند» و «استروئید به آنها تزریق شده است». در ۶ می ۲۰۲۳، برادران دافر اعلام کردند که نوشتن فصل ۵ به دلیل اعتصاب انجمن نویسندگان آمریکا در سال ۲۰۲۳ متوقف شده است. در ۲۷ سپتامبر، روزی که اعتصاب پایان یافت، حساب کاربری تیم نویسندگان تصویری را منتشر کرد که در آن نوشته بود «ما برگشتیم»، که رسماً تأیید کرد که نوشتن از سر گرفته شده است. در همان روز، نتفلیکس فاش کرد که به دلیل بزرگ‌تر شدن سن بازیگران، فیلمنامه‌های فصل را در اولویت قرار داده‌اند. در ۱۴ اکتبر ۲۰۲۳، فاش شد که نوشتن به نیمه رسیده است. اشنپ اظهار داشت که فصل آخر با ویل بایرز به پایان خواهد رسید.

### بازیگران
فصل پنجم شاهد بازگشت بازیگران اصلی وینونا رایدر، دیوید هاربر، فین ولفهارد، میلی بابی براون، گیتن ماتارازو، کیلب مک‌لافلین، نوآ اشنپ، سیدی سینک، ناتالیا دایر، چارلی هیتون، جو کیری ، مایا هاک، ایمیبث مک‌نالتی، پرایا فرگوسن، برت گلمن، کا، به‌عنوان برت گلمن، کارا بونو و جیمی باور می‌باشد. در ژوئن ۲۰۲۳ در جریان رویداد TUDUM نتفلیکس، اعلام شد که لیندا همیلتون به بازیگران خواهد پیوست. همیلتون با برادران دافر از طریق زوم تماس گرفته بود و اطلاعاتی در مورد شکل شخصیت خود را به آنها ارائه کرده بود، اما نه در مورد داستان. هنگامی که تولید در ژانویه ۲۰۲۴ آغاز شد، یک عکس تنظیمی که توسط تیم منتشر شده بود، بازگشت ایمیبث مک‌نالتی در نقش ویکی را تأیید کرد که با بازیگران می‌پیوندد. در ژوئیه ۲۰۲۴، نل فیشر، جیک کانلی و الکس برو به جمع بازیگران پیوستند. در بحبوحه فیلمبرداری در اواسط اکتبر ۲۰۲۴، نایت اج مدیا فراخوان بازیگری برای سارا، دختر مرحوم جیم هاپر، که پیش از این توسط ال گراهام در فصل اول به تصویر کشیده شده بود، اعلام کرد و نشانه‌هایی از حضور مشابه او در سکانس‌های فلش‌بک در آن زمان وجود داشت. در نوامبر ۲۰۲۴، حضور نل فیشر در نقش هالی ویلر تأیید شد.

### فیلم‌برداری
پس از یک تأخیر قابل توجه به دلیل اعتصابات WGA و SAG-AFTRA در سال ۲۰۲۳، تولید فصل پنجم به‌طور رسمی در ۸ ژانویه ۲۰۲۴ آغاز شد. تا مارس ۲۰۲۴، براون اظهار داشت که ۹ ماه از فیلمبرداری باقی مانده است و او فیلمنامه را برای شش قسمت خوانده است.

### پس‌تولید
در ژانویه ۲۰۲۵، برادران دافر اعلام کردند که مراحل پس تولید این فصل در حال انجام است و کار بر روی جلوه‌های ویژه «جلوتر از برنامه» است. در ماه اکتبر، برادران دافر اعلام کردند که روند تدوین این فصل از قبل تکمیل شده است.

در ماه اکتبر، گزارش شد که هر قسمت ۵۰ تا ۶۰ میلیون دلار هزینه داشته است و کل فصل به بودجه‌ای بالغ بر ۴۰۰ تا ۴۸۰ میلیون دلار رسیده است.

## انتشار
این فصل اولین نمایش جهانی خود را در ۶ نوامبر ۲۰۲۵ در لس آنجلس داشت، و قرار است در سه بخش منتشر شود: جلد اول شامل چهار قسمت در ۲۶ نوامبر، جلد دوم شامل سه قسمت در ۲۵ دسامبر و قسمت پایانی سریال در ۳۱ دسامبر منتشر خواهد شد.

قسمت پایانی سریال همچنین تا اول ژانویه ۲۰۲۶ به صورت محدود در سینماهای ایالات متحده و کانادا اکران خواهد شد. پیش از این گزارش شده بود که قسمت پایانی به دلیل اینکه بسیاری از مردم این سریال را در نتفلیکس تماشا کرده‌اند و برای اینکه به آنها «آنچه را که می‌خواهند» داده شود، در سینماها اکران نخواهد شد. با وجود مخالفت‌های اولیه، گزارش شد که برنامه اکران قسمت پایانی در سینماها «مدتی است که در دست اقدام است»، و راس دافر اظهار داشت که این کار به مدت یک سال در دست اقدام بوده است.

## بازخورد منتقدان
در راتن تومیتوز، فصل پنجم بر اساس ۷۱ نقد، امتیاز تأییدی ۹۱٪ را کسب کرده است. اجماع منتقدان این وب‌سایت چنین بیان می‌کند: «*چیزهای عجیب* در فصل پنجم کارت‌های خود را به‌درستی بازی می‌کند و جایگاهش را به‌عنوان یک کلاسیک فرهنگ عامه با محتوای ژانری واقعاً جذاب تثبیت می‌نماید.» متاکریتیک که برای نقدها میانگین وزنی را به کار می‌برد، بر اساس ۲۸ نقد امتیاز ۷۱ از ۱۰۰ را به این فصل داده است که نشان‌دهندهٔ نقدهای «به‌طور کلی مطلوب» است.

## یادداشت

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:چیزهای عجیب
رده:فصل‌های تلویزیونی منتشرنشده
۵
رده:مجموعه‌های تلویزیونی واقع‌شده در ۱۹۸۷ (میلادی)
رده:فصل‌های تلویزیونی آمریکایی ۲۰۲۵ (میلادی)