کریستوفر «کریپ» مک‌ویلیامز

**کریستوفر «کریپ» مک‌ویلیامز** (Christopher Crip McWilliams) (۱۵ دسامبر ۱۹۶۳ – ۲۸ ژوئن ۲۰۰۸)، در جریان تنش‌های ایرلند شمالی، عضوی سازمان آزادی‌بخش مردم ایرلند (IPLO) و ارتش آزادی‌بخش ملی ایرلند (INLA) بود. او به اتهام قتل بیلی رایت، رهبر نیروی داوطلب وفادار (LVF) که توسط واحد ارتش آزادی‌بخش ملی ایرلند به رهبری مک‌ویلیامز در زندان مازه به ضرب گلوله کشته شد، محکوم گردید.

## پس‌زمینه
مک‌ویلیامز در ۱۵ دسامبر ۱۹۶۳ میلادی چشم به جهان گشود و در شهر بلفاست غربی که شدیداً جمهوری‌خواه بود، بزرگ شد. برادر بزرگ و ۱۶ ساله (نا فیانا) از سوی سربازان ارتش بریتانیا در سال ۱۹۷۷ به اتهام این‌که او در جریان اعتراضات بالی‌مورفی بمب دستی پطرولی را به سمت پوسته نظارتی پرتاب کرد، به رگبار بسته شد. یک هفته بعد از مرگ برادرش، مک‌ویلیامز مطلبی را دربارهٔ مرگ برادرش در روزنامه «آیرش نیوز» (روزنامه ایرلندی) منتشر کرد که در آن گفته بود: «او توسط یک بزدل، از پشت هدف گلوله قرار گرفت و به عنوان یک قهرمان جان باخت».

## فعالیت‌های شبه‌نظامی
مک‌ویلیامز در سال ۱۹۸۴ به دلیل دست داشتن در تیراندازی در یک آپارتمان در ناحیه لینادون در غرب بلفاست که در اثر آن پاول مک‌کان، یکی از چهره‌های تأثیرگذار ارتش آزادی‌بخش ملی ایرلند و یک پلیس سلطنتی اولستر کشته شدند، زندانی گردید، ولی مدت حبس‌اش را تکمیل نکرد. هفت سال بعد که مک‌ولیامز هنوز عضوی سازمان آزادی‌بخش مردم ایرلند بود به دلیل قتل کام ماهون، مدیر یک می‌خانه در ۱۵ دسامبر ۱۹۹۱ به حبس ابد محکوم شد. ماهون در آن هنگام از مک‌ویلیامز و دوستانش خواسته بود تا کلب سنوکر فریمز واقع در جاده کوچک دونیگال، بلفاست را که روز تولد مک‌ویلیامز بود، ترک کند. متعاقباً مک‌ویلیامز اظهار داشت که او ماهون را به قتل نرسانیده‌است و تصریح کرد که او فرد مسلح متهم و عضوی سازمان آزادی‌بخش مردم ایرلند را که در واقع به ماهون شلیک کرده و او را به قتل رسانیده‌است، نام خواهد برد.

## تیراندازی بیلی رایت
در مورد زندانیان ارتش آزادی‌بخش ملی ایرلند در زندان نزدیک مگهابری تخطی‌های امنیتی وجود داشت و مک‌ویلیامز نیز یکی از جمله زندانیان ارتش آزادی‌بخش ملی ایرلند بود که از زندان مگهابری به زندان مازه انتقال داده شد. در زمانی‌که مک‌ویلیامز در زندان مگهابری بود، به ارتش آزادی‌بخش ملی ایرلند پیوست.

مک‌ویلیامز در ۲۷ دسامبر ۱۹۹۷، بیلی رایت، رهبر جنبش نیروی داوطلب وفادار، معروف به «شاه موش» را به ضرب گلوله از پا درآورد. در اوایل سال ۱۹۹۷، زندانیان آزادی‌بخش ملی ایرلند در زندان مازه به مأموران زندان اطلاع داده بودند که «آن‌ها قصد دارند در فرصت به‌دست آمده نیروی داوطلب وفادار را خارج سازند». سازمان مأموران زندان گفت که اقدامات احتیاطی اتخاذ شده‌است تا اطمینان حاصل شود که زندانیان این دو سازمان باهم ارتباط نداشته باشند، چون طرف‌ها در آن زمان تن به آتش‌بس نمی‌دادند و به صورت خشونت‌آمیز علیه یکدیگر قرار می‌گرفتند. هرچند، زندانیان آن‌ها در همان بلاک زندان – بلاک –H شماره ۶ مستقر شدند و علی‌رغم هر نوع اقدمات احتیاطی که در دست گرفته شده بود، یک گروه از ارتش آزادی‌بخش ملی ایرلند با تفنگچه قاچاق شده به داخل زندان به رهبری مک‌ویلیامز و دو تن دیگر؛ جان کنوی و جان «سونی» گیلینون به سقف وینگ الف زندان بالا شدند و خود را به محوطه بیرونی بلاک – H شماره ۶ خود را انداختند.

این سه نفر بی‌درنگ در مقابل ماشین زندان کمین گرفتند که او را برای ملاقات با دوست دخترش و پسرش انتقال می‌داد. کنوی در حالی‌که راننده ماشین را مهار کرده بود و گیلینون از او حمایت می‌کرد، دروازه عقب ماشین را باز کرد که رایت همراه با دو تن دیگر؛ نورمان گرین، یکی از اعضای جنبش نیروی داوطلب وفادار و یک مأمور زندان در آن نشسته بودند. مک‌ویلیامز در حالی‌که به سوی رایت لبخند می‌زد، این کلمات را فریاد زد: «داوطلبان مسلح جنبش آزادی‌بخش ملی ایرلند»! و سپس تفنگچه (مجارستی PA-63 نیمه اتوماتیک) را به سمت رایت گرفت و رایت عاجل از جایش برخاست و مک‌ویلیامز را به بیرون از ماشین انداخت.

در همین لحظه گرین و مأمور زندان به‌خاطر حفظ جان شان خود را به زمین انداختند و مک‌ویلیامز به سوی رایت شلیک کرد. رایت باوجود این‌که زخمی شده بود همچنین به لگدزدن و تهدید کردن مک‌ویلیامز ادامه می‌داد. سپس مک‌ویلیامز داخل ماشین زندان شد و هفت گلوله به سمت رایت شلیک کرد. رایت پس از شلیک مرمی آخری که بر شریان بزرگ‌اش اصابت کرد، جان باخت. این سه مرد سپس به وینگ زندان برگشتند و خود را تسلیم مأموران زندان کردند. در ۲۰ اکتبر ۱۹۹۸، این سه تن به اتهام قتل و داشتن اسلحه گرم و مهمات به قصد به‌خطر انداختن زندگی دیگران، محکوم شدند؛ به خاطر دست داشتن در قتل به حبس ابد و به دلیل داشتن سلاح گرم به ۲۰ سال زندان محکوم شدند. سپس به دلیل شرایط آزاد سازی زندانیان پیمان جمعه نیک (Good Friday Agreement) تنها ۲ سال را در زندان سپری کردند و آزاد شدند.

## تحقیق همکاری کوری
ماهیت قتل رایت در یک زندان شدیداً تحت امنیت، این گمان را برجسته کرد که مقامات کشور با اعضای جنبش آزادی‌بخش ملی ایرلند همکاری کرده‌اند تا رایت کشته شود، چون او در برابر پروسه تازه به‌وجود آمده صلح ایرلند شمالی، خطر ایجاد می‌کرد. پدر رایت برای دادگاه تحقیق در مورد قتل پسرش کارزاری را به راه انداخت و از مقامات ایرلند شمالی، بریتانیا و ایرلند برای رسیدگی به این معضل خواستار کمک شد. این قتل طبق تحقیق همکاری کوری مورد بررسی قرار گرفت و سفارش شد که حکومت بریتانیا تحقیق و بازجویی دربارهٔ شرایط مرگ رایت را آغاز نماید.

در ماه ژوئن ۲۰۰۵، تحقیق و بازجویی دربارهٔ قتل رایت به ریاست لرد مک‌لین، آغاز شد. در این تحقیق، برخی دانشمندان و افراد برجسته از قبیل؛ اندریو کویل از دانشگاه لندن و اسقف سابق هریفورد، کشیش جان الیور حاضر بودند.

پس از قتل بیلی رایت، مارتین اوهاگان روزنامه‌نگار با مک‌ویلیامز مصاحبه کرد و اعضای جنبش نیروی داوطلب وفادار را خشمگین ساخت. اندکی بعد، اوهاگان مقاله‌ای دیگری را منتشر کرد که در آن مک‌ویلیامز را به تعقیب کردن یک دختر مدرسه متهم کرد.

## پس از آزادی او
مک‌ویلیامز به‌خاطر قتل رایت تنها دو سال را در زندان سپری نمود و در ۲۰ اکتبر ۲۰۰۰ پس از شرایط پیمان جمعه نیک از زندان مگیلیگان آزاد شد. او پس از آزاد شدن، پیشنهاد برگشت به زندان مازه را برای طرح قتل ارائه کرد، اما از جزئیات حمله چیزی نگفت. او همچنین می‌دانست که کامره‌های امنیتی کار نمی‌کنند و در آن روز در برج مراقبت کسی نمی‌باشد. مک‌ویلیامز همچنین اظهار داشت که «تصمیم اتخاذ شده بود تا بیلی رایت کشته شود، چون او مردی بود که تصمیم گرفته بود کارزار کشتار ظالمانه‌ای کاتولیک‌های بی‌گناه را از داخل زندان رهبری کند». در سال ۲۰۰۶، ویلی فریزر، مبارز قربانیان آرماگ جنوبی، پس از این اتهامات که مک‌ویلیامز یک‌بار دیگر با جمهوری‌خواهان مخالف در ساوت داون درگیر شده‌است، خواستار زندانی شدن او گردید.

## مرگ
میک‌ویلیامز در ۲۸ ژوئن سال ۲۰۰۸ میلادی در بیمارستان دیسی هیل در شهر نیوری، از اثر ابتلاء به سرطان به عمر ۴۴ سالگی درگذشت.

## ارجاعات

## منابع

* McDonald, Henry and Holland, Jack: *INLA – Deadly Divisions*; Torc Books/Poolbeg Press (۲۱ آوریل ۱۹۹۴);  / 

رده:جمهوری‌خواهان ایرلندی زندانی به اتهام تروریسم
رده:درگذشتگان ۲۰۰۸ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت سرطان خون
رده:درگذشتگان به علت سرطان در ایرلند شمالی
رده:زادگان ۱۹۶۳ (میلادی)
رده:شبه‌نظامیان بلفاست