استهبان

**استهبان** یکی از شهرهای شرق (استان فارس) و مرکز شهرستان استهبان است. این شهر در سرشماری نفوس و مسکن (سال ۱۳۹۵)، جمعیتی برابر با ۳۶۴۱۰ تن داشت. استهبان به شهر انجیر معروف است و با بیش از ۲۴ هزار هکتار سطح زیر کشت، بزرگ‌ترین انجیرستان دیم جهان را دارد.

## پیشینه
در گذشته، نام این شهر *اصطهبانات* بوده است که در آبان ۱۳۵۳ خورشیدی به نام کنونی آن، یعنی *استهبان* تغییر کرده است. استهبان به نام‌های دیگری مانند اصطهبانات، سَوُنات وصابونات خوانده شده است.

در واقع کمابیش در منابع متعدد تاریخی و جغرافیایی نامی از سرزمین استهبان آورده شده است، فارسنامه ناصری گوید که نام این شهر *استهبانات* بوده که پس از استیلای عرب به *اصطهبانات* تغییر یافته است. حدودالعالم با استناد از المسالک و الممالک اصطخری شهر را *اصطهبان* و همچنین *اصطهجان* می‌نامد، ابن بلخی در فارسنامه خود به اصطهبان اشاره دارد ولی نزهةالقلوب آن را *اصطهبانان* ذکر می‌کند، ابن حوقل و مقدسی نیز در کتب خود *اصطهبانات* را آورده‌اند.

منابع فوق حاکی است که در طول ده سده شکل بیانی آن ثابت مانده و فقط از لحاظ نوشتن دچار تغییری جزئی گردیده است، این امر نشان می‌دهد در طول سال‌های بسیار اصالت این واژه حفظ شده و تغییر نکرده است.

مردم این شهر، استهبان را *صابونات* نیز می‌نامند.

### وجه تسمیه
استهبان واژه‌ای پهلوی از عبارت *سته + بان*، به معنای نگهبان شهر است.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۳۶٬۴۱۰ نفر بوده است.

## جاذبه‌ها
بندانگشتی|چپ|200px|طبیعت استهبان

### مکان‌های دیدنی
از مهم‌ترین مناطق دیدنی شهرستان استهبان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

** آبشار استهبان
* رودخانه رودبال
* آبشار لای تاریک
* آبشار سلطان شهباز
* آبشار درب آسیاب
* منطقه ایج
* شهر باستانی خیر
* منطقه رونیز
* غار اشکفت گبر
* خانه مقدس
* خانه معزی
* چشمه قهری
* آب چوک
* باغ جوزا
* سلخ بوخون
* مرخنه
* انجیرستان
* دم تنگ
* چنار هزارساله
* سرو ننه و بچه
* بن دره
* غار زکریا
* غار گبر
* کت چله خانه
* قلعه دختر استهبان
* برکه صفی یل سفید - صفویه
* کتیبه یولقلی بیگ
* یخچال حاجی محریم
* دریاچه بختگان
* جزیره نرگس
* نیایشگاه ساسانی ایج
* گنبد بن دره ایج - ساسانی
* تخت بهمن ایج - ساسانی
* آتشکده قشنگ خوابی (قشم قاوی) خیر - ساسانی
* قلعه دارالامان ایج - شبانکاره - محمود شبانکاره با ساخت این قلعه، ایج را پایتخت خود قرارداد
* چهار طاقی خیر (آتشکده بهرام) - ساسانی
* کاروانسرای شاه عباسی خانه کت خیر
* قلعه کافرها (اسماعیلیان) رونیز
* تفرجگاه مرغک رونیز
* مسجد محقق
* مقبره داعی عزالدین (دیزدی)
* آرامگاه محمد شیرین مغربی
* مسجد جامع استهبان

### اماکن مذهبی

* امامزاده پیرمراد
* امامزاده سید شمس‌الدین
* آرامگاه شیخ علی‌نقی اصطهباناتی

## ره آورد
بندانگشتی|چپ|220px|انجیر استهبان
* انجیر
* زعفران
* بادام کوهی
* انگور
* گردو

### محصولات کشاورزی
محصول اصلی کشاورزی این شهر انجیر و زعفران است. در منابع، به محصولات دیگری از جمله: گندم، حبوبات، پنبه، زیتون و میوه‌های دیگری همچون گردو، بادام و انار و انگور اشاره شده است. زعفران این شهر از نظر عطر و طعم زبانزد و دارای کیفیت منحصر به فردی است اما در بازار تجارت زعفران به علت نداشتن رنگ کافی، شناخته شده نمی‌باشد.

## دانشگاه‌ها
[بندانگشتی|چپ|220px|[دانشگاه آزاد اسلامی واحد استهبان]]
* مرکز آموزش عالی استهبان
* دانشکده پیراپزشکی استهبان
* دانشگاه آزاد اسلامی واحد استهبان
* دانشگاه پیام نور استهبان
* جهاد دانشگاهی استهبان
* آموزشکده فنی امام حسین

## فاصله تا شهرهای مهم
* فاصله تا نی‌ریز: ۴۰ کیلومتر
* فاصله تا فسا: ۷۵ کیلومتر
* فاصله تا داراب: ۷۵ کیلومتر
* فاصله تا جهرم: ۱۸۵ کیلومتر
* فاصله تا شیراز: ۱۷۵ کیلومتر
* فاصله تا سیرجان: ۲۱۰ کیلومتر
* فاصله تا کرمان:۳۹۰ کیلومتر

## نگارخانه

پرونده:استهبان مسجد سنگی.jpg|مسجد سنگی ایج
پرونده:25082009169.jpg|امامزاده پیرمراد(محمد بن موسی الکاظم)
پرونده:استهبان چهار طاقی ایج.jpg|چهارطاقی ایج
پرونده:Asiab (2).jpg|آبشار سر آسیاب


## پانویس

## منابع

* پایگاه اطلاع‌رسانی استهبان
* امامزاده پیرمراد
* آل ابراهیم، محمدرضا، آثار باستانی، اماکن مذهبی و گردشگاه‌ها در استهبان، استهبان: انتشارات سته بان، ۱۳۸۵.
* کیانی، حسن، جغرافیای طبیعی استهبان، شیراز: انتشارات میرزای شیرازی، ۱۳۷۶

## پیوند به بیرون
* جشنواره ملی انجیر استهبان


رده:شهرهای استان فارس
رده:شهرهای شهرستان استهبان