open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ترانووا

***ترانووا***  یا سرزمین نو، یک مجموعه تلویزیونی خانوادگی، ماجرایی و علمی-تخیلی است که از سپتامبر تا دسامبر ۲۰۱۱ از شبکه فاکس آمریکا پخش شد. این سریال داستان خانواده شانون را که ۸۵ میلیون سال به گذشته بازگشته‌اند دنبال می‌کند. یکی از تهیه‌کنندگان این سریال استیون اسپیلبرگ است و هدایت کننده‌های اصلی سریال برانون براگا، که مدیریت اجرایی و نوشتن فیلم‌نامهٔ چند اپیزود از مجموعه تلویزیونی ۲۴ را به عهده داشت، و رنه اکواریا هستند.

## خلاصهٔ داستان
داستان سریال در سال ۲۱۴۹ شروع می‌شود. زمین به علت جمعیت بیش از حد و آلودگی بسیار نفس‌های آخر خود را می‌کشد. در این هنگام با کشف شکافی در محور زمان-فضا کشف دانشمندان قادر می‌شوند تا عده‌ای از انسان‌ها و وسایل آن‌ها را در خط زمانی موازی به ۸۵ میلیون سال قبل یعنی دوران کرتاسه انتقال دهند و بخت دوباره‌ای را برای نوع بشر فراهم سازند. خانواده «شانون» به دهمین گروه مهاجرین به “ترانوواً می‌پیوندند و در سرزمین تازه شانس خود را می‌آزمایند.

## منابع

* 

رده:برنامه‌های تلویزیونی به زبان انگلیسی
رده:درام‌های تلویزیونی شبکه رسانه‌ای فاکس
رده:داستان‌ها درباره ازدیاد جمعیت
رده:سریال‌های تلویزیونی درباره دایناسورها
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی آغازشده در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی پایان‌یافته در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی اکشن آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی پسارستاخیزی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی تولیدشده توسط امبلین انترتینمنت
رده:مجموعه‌های تلویزیونی تولیدشده توسط چرنین انترتینمنت
رده:مجموعه‌های تلویزیونی درام آمریکایی دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی درام آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی درباره استعمارگری
رده:مجموعه‌های تلویزیونی علمی تخیلی آمریکایی دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی علمی-تخیلی آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی علمی-تخیلی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی فاکس
رده:مجموعه‌های تلویزیونی ماجراجویی آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی واقع‌شده در سده ۲۲ (میلادی)
رده:برنامه‌های تلویزیونی آمریکایی به زبان انگلیسی
حبیب‌الله ذوالفنون

جایگزین=مزار حبیب الله ذوالفنون در امام زاده عبدالله شهر ری|بندانگشتی|مزار حبیب الله ذوالفنون در امام زاده عبدالله شهر ری
**حبیب‌الله سلطان آبادی عراقی** (زاده ۱۲۳۹ خورشیدی اراک - درگذشته ۳ دی ۱۳۲۶) ، معروف به شیخ حبیب‌الله ذوالفنون دانشمند ستاره‌شناس و تقویم‌نگار بود که در زمینه‌های ادبیات، ریاضیات و تفسیر قرآن نیز فعالیت داشت.

## زندگی و تحصیلات
حبیب‌الله ذوالفنون پس از فراگرفتن دروس مقدماتی به تحصیل و مطالعه در علم نجوم و ستاره‌شناسی و علوم نزدیک به آن علاقه‌مندی نشان داد و پس از سال‌ها مطالعه، در دانش ستاره‌شناسی پیشرفت قابل توجهی پیدا کرد و در ردیف دانشمندان زمان خود قرار گرفت. او دربارهٔ حرکت ماه به کشفیاتی جدید دست یافت و بر همین پایه جدول نجومی پیشرفته‌ای ترسیم کرد که حاصل بیش از چهل سال مطالعه و بررسی علمی و فکری او درعلم نجوم بود.

شیخ حبیب‌الله ذوالفنون از بزرگترین تقویم‌نویسان دوره خود بوده و مستخرجات او در عرصه تقویم از سوی بسیاری از تهیه‌کنندگان تقویم مورد بهره‌برداری قرار می‌گرفت. شیخ حبیب‌الله ذوالفنون که علاوه بر نجوم در رشته ریاضیات و هندسه هم چرب‌دستی قابل توجهی پیدا کرده بود، در زمینه *تناسب مکعبات* هم به نظریات نوینی دست یافت. دیدگاه‌های او در این‌باره مدت‌ها مورد توجه استادان دانش ریاضی و مهندسی بود.

از شیخ حبیب‌الله ذوالفنون در زمینه تفسیر قرآن اثری هم به زبان فارسی چاپ و منتشر شده‌است. شیخ حبیب‌الله ذوالفنون مدت‌ها در دارالمعلمین مرکزی مثلثات کروی و نیز مدرسه عالی سپهسالار علم نجوم و هیئت تدریس می‌کرد. ذوالفنون در دانشسرای عالی و دانشکده الهیات دانشگاه تهران هم این علوم را تدریس می‌کرد. حبیب‌الله ذوالفنون به همراه استاد عبدالعظیم قریب، میرزا غلامحسین رهنما، فاضل تونی و عباس اقبال آشتیانی که از استادان سرآمد آن روزگار به‌شمار می‌رفتند، اولین مدرسان و استادان دارالمعلمین مرکزی بودند.

## پانویس

## منابع
* 
* 

رده:اخترشناسان اهل ایران
رده:استادان دانشگاه تهران
رده:استادان مدرسه سپهسالار
رده:اهالی اراک
رده:خاک‌سپاری‌ها در امامزاده عبدالله شهرری
رده:درگذشتگان ۱۳۲۶
رده:ریاضی‌دانان اهل ایران
رده:زادگان ۱۲۴۰
رده:مفسران قرآن
فرینج (فصل ۱)

اولین فصل از مجموعه تلویزیونی علمی تخیلی فرینج است که توسط شبکه فاکس از تاریخ ۹ سپتامبر ۲۰۰۸ تا ۱۲ مه ۲۰۰۹ پخش شده‌است. اگرچه این سریال در ۲۱ قسمت تهیه شده بود، اما در ۲۰ قسمت پخش شد.
## داستان
ماجرا از سقوط یک هواپیما در قسمت اول آغاز می‌شود. سقوط این هواپیما باعث می‌شود اولیویا دانم مأمور اف بی آی با والتر بیشاپ دانشمندی که در یک مرکز روانی بستری است و پسرشپیتر بیشاپ که یک نابغه است آشنا شود و همراه آنان در افی بی آی به حل مسائل ماوراالطبیعه‌ای بپردازد که در امریکا اتفاق می افتد. کم کم معلوم می‌شود والتر از مسائلی بیشتر آگاه است.
## بازیگران
### شخصیت‌های اصلی
* آنا تورو در نقش اولیویا دانم
* جاشوا جکسون در نقش پیتر بی‌شاپ
* جان نوبل در نقش دکتر والتر بی‌شاپ
* بلر براون در نقش نینا شارپ
* لنس ردیک در نقش فیلیپ برویلز
* جاسیکا نیکول در نقش استرید فارنسورث
* مارک ولی در نقش جان اسکات (قسمت ۱ تا ۱۳)
* کیرک آکوادو در نقش چارلی فرانسیس
### شخصیت‌های مهمان
* لئونارد نیموی در نقش ویلیام بل
* مایکل سروریس در نقش ناظر
* اری گرینور در نقش راشل دانم خواهر اولیویا دانم
* کلارک میدلتون در نقش ادوارد مارکهام کتاب فروش

## منابع

## پیوند به بیرون
* 
* 

رده:فصل‌های تلویزیونی ۲۰۰۸ (میلادی)
رده:فصل‌های تلویزیونی ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:فصل‌های تلویزیونی آمریکایی ۲۰۰۸ (میلادی)
رده:فصل‌های تلویزیونی آمریکایی ۲۰۰۹ (میلادی)
۱
دلفین بورونان

**دلفین بورونان** گونه‌ای تازه شناسایی شده از دلفین‌های پوزه‌بطری که در آب‌های ویکتوریا در استرالیا زندگی می‌کند. جثه این دلفین همانند دیگر دلفین‌های پوزه‌بطری است و تنها حدود ۱۵۰ عدد از آن‌ها در دو منطقه دیده شده‌اند.

## رده‌بندی
این گونه به صورت رسمی (*Tursiops australis*) نامیده می‌شود؛ نامی که کیت چارلتون-راب، دانشمندی که آن را شناسایی کرد، و همکارانش در دانشگاه موناش برگزیدند. نام فراگیر *بورونان* از زبان‌های محلی بومیان استرالیا به معنای «ماهی دریایی بزرگ از نوع گرازماهی» می‌آید. نام *australis* در زبان لاتین به معنای «جنوبی» است.

باور بر این بود که دلفین بورونان نیز یکی از دو گونه شناخته شده دلفین‌های پوزه‌بطری باشد. بعضی فرق‌ها میان این گونه‌ها دیده شده بود، با این حال تا مدت‌ها شواهد کافی برای اینکه این‌ها گونه‌هایی مستقل هستند در دست نبود. با این حال بررسی بر روی استخوان جمجمه، ویژگی‌های ظاهری و دی‌ان‌ای برداشته شده از نمونه‌های قدیمی و کنونی ویژگی‌های منحصر به فردی را آشکار کردند که در نهایت باعث شناخته شدن آن به عنوان گونه‌ای مستقل شد. این سومین بار پس از اواخر قرن نوزدهم است که گونه نویی از دلفین‌ها شناسایی می‌شود.

## توصیف ظاهری
دلفین بورونان به رنگ خاکستری-آبی تیره در بالای بدن از نزدیکی باله پشتی است که تا سر و پهلوها گسترش می‌یابد. در میانه بدن رنگ و در نزدیکی زیر باله پشتی رنگ بدن خاکستری روشن‌تر است. این گونه کوچکتر از دلفین پوزه‌بطری معمولی است ولی از دلفین پوزه‌بطری گرمسیری بزرگتر است و میان ۲٫۲۷ تا ۲٫۷۸ متر طول دارد.

## منابع

رده:پستانداران دریایی
رده:پستانداران ویکتوریا (استرالیا)
رده:جانوران توصیف‌شده در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:دلفین‌های اقیانوسی
رده:زیاگان بوم‌زاد استرالیا
رده:زیرگونه‌ها
اچ‌تی‌سی سنس

چپ|بندانگشتی|200px|ظاهر اچ‌تی‌سی سنس
**اچ‌تی‌سی سِنس**  یک واسط گرافیکی کاربر است که توسط اچ‌تی‌سی برای سیستم عاملهای تلفن همراه خود نظیر اندروید، بی‌آرای‌دبلیو و ویندوز موبایل نصب و توسعه داده می‌شود.

## منابع

رده:اچ‌تی‌سی
رده:اندروید
رده:دستگاه‌های مبتنی بر اندروید
رده:معرفی‌شده‌های ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:معرفی‌شده‌های مرتبط با رایانه در ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:نرم‌افزارهای اندروید
آریابهاتا

**آریابهاتا** (۴۷۶–۵۵۰ میلادی) اولین نفر در حوزه ریاضیدان - منجمانی می‌باشد که از دوره کلاسیک ریاضی و نجوم هندی است. مشهورترین فعالیت‌های او آریابهاتیا (۴۹۹ میلادی، زمانی که وی ۲۳ سال داشت) و آریا-سیدهانتا هستند.

## منابع

* 

رده:اخترشناسان اهل هند
رده:درگذشتگان ۵۵۰ (میلادی)
رده:ریاضی‌دانان اهل هند
رده:ریاضی‌دانان سده ۵ (میلادی) اهل هند
رده:ریاضی‌دانان سده ۶ (میلادی) اهل هند
رده:زادگان ۴۷۶ (میلادی)
رده:ستاره‌شناسان سده ۵ (میلادی) اهل هند
رده:ستاره‌شناسان سده ۶ (میلادی) اهل هند
والیبال قهرمانی مردان آسیا ۲۰۱۱

**والیبال قهرمانی مردان آسیا ۲۰۱۱** شانزدهمین دوره از قهرمانی آسیا می‌باشد که از ۲۱ تا ۲۹ سپتامبر ۲۰۱۱ (۳۰ شهریور تا ۷ مهر ۱۳۹۰) در تهران، ایران برگزار گردید و برای اولین بار کشور میزبان به عنوان قهرمانی این دوره از رقابت ها رسید

## مکان‌های میزبان و ورزشگاه

### نماد
نماد این مسابقات ببر مازندران بود.

## ترکیب‌بندی گروه‌ها
تیم‌ها با توجه به رتبه‌بندی در والیبال قهرمانی آسیا ۲۰۰۹ و رده‌بندی فدراسیون بین‌المللی والیبال (اف‌آی‌وی‌بی) سید بندی شدند.

## دور مقدماتی
### گروه A

|}

|}

### گروه B

|}

|}

### گروه C

|}

|}

### گروه D

|}

|}

## دور دوم
* *نتایج و امتیازات به دست آمده توسط تیم‌ها در دور مقدماتی در دور دوم نیز محاسبه و منظور گردید.*

### گروه E

|}

|}

### گروه F

|}

|}

### گروه G

|}

|}

### گروه H

|}

|}

## رده‌بندی سیزدهم تا شانزدهم

### نیمه‌نهایی سیزدهم تا شانزدهم

|}

### مکان پانزدهم

|}

### مکان سیزدهم

|}

## رده‌بندی نهم تا دوازدهم

### نیمه‌نهایی نهم تا دوازدهم

|}

### مکان یازدهم

|}

### مکان نهم

|}

## دور پایانی

### یک‌چهارم نهایی

|}

### رده‌بندی پنجم تا هشتم

|}

### مکان هفتم

|}

### مکان پنجم

|}

### نیمه‌نهایی

|}

### مکان سوم

|}

### فینال

|}

## جدول نهایی

**فهرست بازیکنان تیم**
جواد محمدی‌نژاد، امیر حسینی، محمد موسوی، حمزه زرینی، علیرضا نادی، مهدی بازارگرد، فرهاد نظری افشار، مهدی مهدوی، آرش کشاورزی، فرهاد ظریف، امیر غفور، آرش کمالوند
**سرمربی:** خولیو ولاسکو

## جوایز
* **باارزش‌ترین بازیکن**:
**  آرش کمالوند
* **امتیاز آورترین بازیکن**:
**  جئون کوانگ-این
* **بهترین اسپک زننده**:
**  ناتان روبرتز
* **بهترین دفاع کننده میانی**:
**  لیانگ چونلانگ
* **بهترین سرویس زننده**:
**  کیم یو هان
* **بهترین پاسور**:
**  امیر حسینی
* **بهترین لیبرو**:
**  فرهاد ظریف

## منابع

## پیوند
شانزدهمین دوره قهرمانی مردان آسیا

رده:ایران در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:رقابت‌های بین‌المللی والیبال میزبانی‌شده توسط ایران
رده:رقابت‌های ورزشی بین‌المللی میزبانی‌شده توسط ایران
رده:مسابقات قهرمانی والیبال آسیا
رده:والیبال در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:والیبال در ایران
والیبال
رده:ورزش ایران در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:مسابقات والیبال قهرمانی مردان آسیا
نینا اسکای

**نینا اسکای**  گروه موسیقی آمریکایی متشکل از دو خواهر دوقلو همسان با نام‌های **نیکول** و **ناتالی آلبینو**  است که زاده ۱۳ مارس ۱۹۸۴ هستند.

## منابع

رده:افراد آمریکایی پورتوریکویی‌تبار
رده:افراد دوقلوی اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد زنده
رده:اهالی کویینز
رده:خوانندگان پاپ لاتین اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان ال‌جی‌بی‌تی
رده:خوانندگان ریتم اند بلوز
رده:خوانندگان زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان زن سده ۲۱ (میلادی)
رده:خوانندگان زن سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان هیپ‌هاپ اهل ایالات متحده آمریکا
رده:دوقلوهای همسان
رده:دی‌جی‌های آمریکایی
رده:دی‌جی‌های زن
رده:زادگان ۱۹۸۴ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۸۶ (میلادی)
رده:زنان اهل ایالات متحده آمریکا در موسیقی الکترونیک
رده:زوج‌های موسیقایی هم‌نیا
رده:زوج‌های موسیقی آمریکایی
رده:زوج‌های موسیقی زن
رده:گروه‌های دخترانه
رده:گروه‌های موسیقی تشکیل‌شده در ۲۰۰۳ (میلادی)
رده:گروه‌های موسیقی تشکیل‌شده در ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:گروه‌های موسیقی ریتم اند بلوز آمریکایی
رده:موسیقی‌دانان پورتوریکویی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:موسیقی‌دانان دنس اهل ایالات متحده آمریکا
رده:موسیقی‌دانان دوقلو
رده:موسیقی‌دانان رقص
رده:موسیقی‌دانان همجنس‌گرای زن
رده:موسیقی‌دانان اهل نیویورک سیتی
سالامی

بندانگشتی|تکه های سالامی با نان و سس
**سالامی** یک فراورده گوشتی است که در فرایندهایی شامل تخمیر و خشکاندن در برابر هوا، تولید می‌شود. ماده اصلی آن ممکن است از گوشت خوک یا گوشت گوساله باشد. این ماده غذایی به دلیل قابلیت فسادناپذیری‌اش که امکان ذخیره‌سازی آن را برای زمانهای طولانی ممکن می‌سازد در بین روستاییان جنوب اروپا محبوب بوده‌است. سالامی ممکن است بیشتر از ۴۰ روز در دمای اتاق سالم بماند. انواع مختلف سالامی به صورت سنتی در ایتالیا، فرانسه، سوئد، مجارستان، آلمان، اسپانیا، صربستان، اسلوونی، رومانی، لهستان، بلغارستان و ترکیه تولید می‌شوند.

## جستارهای وابسته
* سوسیس
* کالباس
* تاکتیک سالامی

## منابع

* 


رده:سوسیس‌های ایتالیایی
رده:سوسیس‌های تخمیری
رده:غذاهای جانوری تخمیری
رده:غذاهای حاضری
رده:غذاهای نمک‌سود
رده:کالباس
رده:گوشت خشک‌شده
رده:گوشت دودی‌شده
خط گعز

[250px|چپ|انگشتی|نوشتاری از کتاب مقدس [اتیوپی به زبان گعزی]]
**الفبای گعزی** برای نوشتن گعزی، امهری، تیگرینیایی، تجری و بلینی به کار می‌رود.

## حروف

### حروف مشتق
#### Diplophonia

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* Omniglot
* Amharisch - Alte Schriften

رده:الفبا
رده:زبان گعز
رده:سامانه‌های نوشتاری آفریقا
رده:سامانه‌های نوشتاری سامی
رده:سیستم‌های نوشتاری ابوگیدا
رنسانس سده دوازدهم

**رنسانس سده دوازدهم** دوران تغییرات بسیار در آغاز قرون وسطای متأخر یا پایانی بود. این دوره دگرسانی‌های شگرف اجتماعی، سیاسی و اقتصادی را به خود دید و اروپای غربی شاهد نوزائی فکری با ریسه‌های نیرومند فلسفی و علمی شد. از دید برخی تاریخ‌نگاران همین تغییرات بود که راه دستاوردهای بعدی چون جنبش‌های ادبی و هنری رنسانس ایتالیا در سدهٔ پانزدهم و پیشرفت‌های علمی سدهٔ هفدهم را هموار کرد. همچنین آن را سومین و آخرین رنسانس قرون وسطی شمرده‌اند.

## پانویس

## منابع

* 

رده:رنسانس
رده:سده‌های میانی میانه
رده:اروپا در سده ۱۲ (میلادی)
فهرست میراث جهانی در معرض خطر

چپ|بندانگشتی|300px|موقعیت مکانی میراث در خطر

کنوانسیون میراث جهانی در سال ۱۹۷۲ برای طراحی و مدیریت سایت‌های میراث جهانی توسط سازمان ملل متحد تأسیس شد. با توجه به ماده ۱۱٫۴ کنوانسیون، یونسکو، میراثی که نیاز به محافظت دارند یا برای آن‌ها درخواست کمک شده در فهرست میراث جهانی در معرض خطر قرار دارند.
این اقدام برای افزایش آگاهی بین‌المللی به تهدیدها و تشویق به اقدامات خنثی‌کننده در نظر گرفته شده‌است.

در مورد سایت‌های طبیعی، خطرات عبارتند از:کاهش جدی در جمعیت گونه‌های در معرض خطر یا از بین رفتن زیبایی‌های طبیعی یا فعالیت‌هایی مانند قطع درختان، آلودگی٬استخراج، کشاورزی موجب نابودی آن محیط می‌شود. در مورد سایت‌های خطرات عبارتند از:از بین رفتن ساختار و مواد ساخته شده از آن از دست دادن اصالت تاریخی. از جمله خطرات برای هر دو سایت‌های فرهنگی و طبیعی، شامل طرح‌های توسعه، درگیری‌های مسلحانه، سیستم‌های مدیریت ناکافی یا تغییر در وضعیت حفاظتی است. در مورد سایت‌های فرهنگی تغییرات تدریجی به دلیل زمین‌شناسی، آب و هوا یا محیط زیست نیز می‌تواند خطرات بالقوه باشد.
قبل از اینکه میراث در فهرست میراث جهانی در معرض خطر قرار گیرد وضعیت آن بررسی شده و برنامه‌هایی برای بازسازی و اصلاح آن با همکاری دولت عضو صورت می‌گیرد. پس از اجرای برنامه توسط دولت و بررسی سالانه توسط کمیته یونسکو ممکن از این فهرست خارج شوند.

## فهرست میراث در خطر

:**نام**: طبق فهرست بندی یونسکو
:**منطقه**: نام منطقه شهری یا استانی و کشوری. با مختصات
:**معیار**: نوع میراث جهانی
:**مساحت**: بر حسب هکتار یا جریب در صورت ذکر شدن توسط یونسکو
:**سال ثبت**: سالی که اثر در یونسکو ثبت شده
:**در خطر**: سالی که آن اثر در فهرست میراث جهانی در معرض خطر قرار گرفته
:**دلیل**: تهدیدی که باعث شده یونسکو اثر را در فهرست میراث جهانی در معرض خطر جای دهد.

## در فهرست قرار داشته‌اند

میراث‌هایی که قبلاً در فهرست خطر قرار داشته‌اند.

## یادداشت

## منابع
;عمومی
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

;یادداشت

## پیوند به بیرون
* میراث جهانی یونسکو: سایعیسی در کشمیر ، آرامگاه از دست رفته توسط سوزان Olsson دروازه کتاب ، ۲۰۱۹
*عیسی در کشمیر آرامگاه از دست رفته توسط سوزان Olsson. دروازه کتاب ۲۰۱۹ ISBN ۹۷۸۰۵۷۸۴۹۶۲۶۹
* مرکز میراث جهانی یونسکو -- فهرست میراث جهانی در معرض خطر:سایت رسمی
*  مرکز میراث یونسکو -- لیست میراث جهانی:سایت رسمی
* میراث جهانی: اطلاعات در مورد مسائل مربوط به میراث جهانی

رده:فهرست‌های میراث جهانی
رده:میراث جهانی در خطر
رده:آثار تاریخی و باستانی ایرانی در معرض آسیب
فهرست میراث جهانی در اسپانیا

**میراث جهانی یونسکو در اسپانیا** شامل ۴۲ میراث (۳ میراث طبیعی و ۳۷ میراث فرهنگی و ۲ ترکیبی) می‌باشد.
میراث جهانی یونسکو نام عهدنامه‌ای بین‌المللی است که در تاریخ ۱۶ نوامبر ۱۹۷۲ میلادی به تصویب کنفرانس عمومی یونسکو رسید. موضوع آن حفظ آثار تاریخی، طبیعی و فرهنگی بشر است که اهمیت جهانی دارند و متعلق به تمام انسان‌های زمین، فارغ از نژاد، مذهب و ملیت خاص، می‌باشند.
اسپانیا در تاریخ ۴ مه سال ۱۹۸۲ به این کنوانسیون پیوست.

نخستین میراث جهانی ثبت در اسپانیا عبارتند از:مسجد کوردوبا، الحمرا که در جلسه ۸ کمیته میراث جهانی در بوئنوس آیرس ٬آرژانتین در سال ۱۹۸۴ برگزار شد و کلیسای جامع بورگوس ٬پارک گوئل ٬پالائو گوئل، کازا میلا در بارسلون که در سال ۱۹۸۵ به میراث اسپانیا افزوده شد.

اسپانیا در سال‌های ۲۰۰۸ و ۲۰۰۹ به عنوان رئیس کمیته میراث جهانی و در سال ۲۰۰۹ میزبان جلسه ۳۳ کمیته در سویا
٬اندلس بوده است.

در اسپانیا سازمانی به نام **شهرهای میراث جهانی اسپانیا** وجود دارد که متشکل از پانزده شهر با مجموعه‌های تاریخی ثبت‌شده در فهرست میراث جهانی است. این انجمن در **[[آبیلا]]** در ۱۷ سپتامبر ۱۹۹۳ تأسیس شد و علاوه بر این شهر، شهرهای **[[کاسرس (شهر)|کاسرس]]**، **[[سالامانکا]]**، **[[سانتیاگو د کومپوستلا]]**، **[[سگوبیا]]** و **[[تولدو]]** نیز از اعضای اولیه آن بودند.

در سال‌های بعد، شهرهای زیر نیز به این سازمان پیوستند:
* **[[آلکالا د انارس]]**، **[[کوئنکا]]** و **[[سان کریستبال د لا لاگونا]]**، به دلیل ثبت مناطق تاریخی آن‌ها در فهرست میراث جهانی، مشابه آنچه برای شهرهای بنیان‌گذار این سازمان رخ داده بود.
* **[[کوردوبا (اسپانیا)|کوردوبا]]**، به دلیل گسترش محدوده اثر ثبت‌شده با نام «مسجد-کلیسای جامع قرطبه» که کل منطقه تاریخی این شهر را دربر گرفت.
* **[[مریدا]]** و **[[تاراگونا]]**، به دلیل ثبت مجموعه‌های باستان‌شناسی مربوط به دوران روم باستان در فهرست میراث جهانی.
* **[[ایبیزا (شهر)|ایبیزا]]**، به دلیل ثبت اثر ترکیبی «فهرست میراث جهانی در اسپانیا» در فهرست میراث جهانی که شامل بخش‌هایی از جمله منطقه تاریخی شهر (*Dalt Vila*) و مجموعه باستان‌شناسی *Puig des Molins* است.
* **[[اوبدا]]** و **[[بائسا]]**، به دلیل ثبت مناطق تاریخی این شهرها در فهرست میراث جهانی.

__TOC__

## میراث جهانی
یونسکو سایت‌ها را با ده معیار فهرست می‌کند. هر ورودی باید حداقل یکی از معیارها را داشته باشد.

## موقعیت جغرافیایی

## فهرست آزمایشی
افزون بر سایت‌های موجود در فهرست میراث جهانی، کشورهای عضو می‌توانند فهرستی از سایت‌های آزمایشی را که ممکن است برای نامزدی در نظر بگیرند، در این فهرست قرار دهند. نامزدها در فهرست میراث جهانی تنها در صورتی پذیرفته می‌شوند که سایت پیش‌تر در فهرست آزمایشی قرار داشته باشد.

اسپانیا **۳۲** نامزد در این فهرست دارد.

## یادداشت‌ها


## منابع

## پیوند به بیرون

* میراث جهانی در اسپانیا
* کمیسیون ملی یونسکو اسپانیا 

رده:فهرست‌های مرتبط با جغرافیای اسپانیا
اسپانیا
رده:میراث جهانی در اسپانیا
فهرست میراث جهانی در بریتانیا

**فهرست میراث جهانی یونسکو در انگلستان ** شامل ۲۸ میراث (۴ میراث طبیعی و ۲۳ میراث فرهنگی و ۱ ترکیبی) می‌باشد.
میراث جهانی یونسکو نام عهدنامه‌ای بین‌المللی است که در تاریخ ۱۶ نوامبر ۱۹۷۲ میلادی به تصویب کنفرانس عمومی یونسکو رسید. موضوع آن حفظ آثار تاریخی، طبیعی و فرهنگی بشر است که اهمیت جهانی دارند و متعلق به تمام انسان‌های زمین، فارغ از نژاد، مذهب و ملیت خاص، می‌باشند.

قلعه دورهام یکی از نخستین میراث انگلستان است که به ثبت رسید.
بریتانیا سالانه £ ۱۳۰٫۰۰۰ برای حفاظت از سایت‌های کشورهای در حال توسعه به صندوق جهانی میراث جهانی کمک می‌کند.

## فهرست میراث
*لیورپول
*گرینویچ (منطقه)
*کلیسای وست‌مینستر
*کلیسای سنت مارتین
*کلیسای سنت آگوستین
*کاخ وست‌مینستر
*کاخ بلنهایم
*قلعه دورهام
*دیوار هادریان
*برج لندن
*باغ‌های گیاه‌شناسی پادشاهی، کیو
*باث
*استون‌هنج
*Vespasian's_Camp
*Studley_Royal_Park
*Stonehenge_Cursus
*استون‌هنج، ایوبری، و محوطه‌های مرتبط
*کلیسای سنت مارگریت، وست‌میسنتر
*Silbury_Hill
*سالتایر
*Overton_Down
*Luxulyan_Valley
*Liverpool_Maritime_Mercantile_City
*ساحل ژوراسیک
*ژرف‌دره آیرون‌بریج
*Fountains_Abbey
*کلیسای جامع دورام
*کارخانه‌های دره درونت
*چشم‌انداز معدن کورنوال و دوون غربی
*کارهرک
*کلیسای جامع کنتربری
*Burials_and_memorials_in_Westminster_Abbey
*ایوبری
*اوبری، ویلتشر

## همچنین مشاهده کنید
* فهرست میراث جهانی یونسکو در اروپا

## یادداشت

## منابع
;یادداشت

;کتاب شناسی

* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* میراث جهانی
* میراث جهانی انگلیستان
* فهرست سایت‌های میراث جهانی در بریتانیا

بریتانیا
رده:فهرست‌های مربوط به بریتانیا
رده:میراث جهانی در بریتانیا
رده:فهرست‌های مرتبط با جغرافیای بریتانیا
اندودرم

**اندودرم** یا **درون‌پوست** ، داخلی‌ترین لایه، از سه لایه زایای مراحل اولیه رویان است. دو لایه دیگر برون‌پوست (بیرونی‌ترین لایه) و میان‌پوست (لایه میانی) بوده و درون‌پوست، داخلی‌ترین لایه می‌باشد. یاخته‌هایی که در طول آرکنترون مهاجرت می‌کنند، لایه داخلی گاسترولا را شکیل داده، که بعد به درون‌پوست تکوین می‌یابد.

درون‌پوست در ابتدا شامل یاخته‌های تخت‌شده‌ای است که در پی آن به صورت ستونی در می‌آیند. این لایه، مرز دستگاه‌های متعددی را تشکیل می‌دهند.

در گیاه‌شناسی، درون‌پوست با داخلی‌ترین بخش قشر (پوست درخت) متناظر بوده که در جوانه‌ها و ریشه‌های جوان اغلب شامل لایه‌ای با ضخامت تک‌یاخته‌ای می‌شود. با مسن شدن گیاه، بخش‌های بیشتری از درون‌پوست لیگنینی می‌گردند.

## تولید
جدول زیر، بافت‌های تولیدشده توسط درون‌پوست را نشان می‌دهد. درون‌پوست رویانی به مرزهای داخلی دو لوله در بدن تکوین می‌یابد، لوله هاضمه و تنفسی.

اعتقاد بر این است که یاخته‌های کبد و لوزالمعده از پیش‌ساز مشترکی نشأت گرفته‌اند.

در انسان‌ها، درون‌پوست ممکن است پس از ۵ هفته تکوین رویانی، به اعضای قابل تفکیکی تمایز یابند.

## تصاویر بیشتر

 File:Gray21.png|مقطع عبورکننده از رویان.
 File:Gray32.png|مقطع عبوری از اووم که در دسیدوای رحم تعبیه شده‌است.
 Transcription factor network in endoderm induction..jpg|مسیر پیام‌رسانی به درون‌پوست القاگر


## جستارهای وابسته
* برون‌پوست
* لایه زایا
* بافت‌زایی
* میان‌پوست
* اندام‌زایی
* گاسترولاسیون
* تمایز یاخته‌ای

## منابع

* 


رده:رویان‌شناسی
رده:زیست‌شناسی تکوینی
رده:لایه‌زایی
رده:لایه‌های زایا
دلفین شیلی

**دلفین شیلی** یا **دلفین سیاه** از دلفین‌های اقیانوسی و یکی از چهار عضو سرده سیاه‌سفیدها است. این گونه دلفین تنها در آب‌های کرانه‌ای شیلی زندگی می‌کند و در زبان مردم این کشور به نام *Tunina* خوانده می‌شود. به دلیل شرایط بقای نامساعد، این جانور در پیوست دو کنوانسیون بن برنامه محیط زیست ملل متحد قرار دارد.

## توصیف ظاهری
دلفین شیلی به نسبت کوچک‌جثه است، با طولی نزدیک ۱۷۰ سانتی‌متر با سری بی نوک. در مقایسه با دیگر دلفین‌ها، باله‌های پشتی و کناری به نسبت بدن کوچک هستند. گلو، بخش زیرین بدن و نیز بخشی از باله‌های کناری که نزدیک تر به بدن است به رنگ سفید‌اند. بقیه بخش‌های بدن مخلوطی از انواع رنگ خاکستری هستند. این دلفین دارای ۳۴-۲۸ جفت دندان در آرواره پایینی و ۳۳-۲۹ جفت در آرواره پایینی است.

این دلفین در گروه‌هایی با تعداد کم، از دو تا ده عضو، زندگی می‌کند؛ با این حال گروه‌هایی با تعداد اعضای بیشتر نیز دیده شده‌اند.

میانگین طول عمر، مدت زمان بارداری و نیز مدت زمان شیردهی در دلفین‌های شیلی ناشناخته اند، با این حال گمان بر این می‌رود که کم و بیش همانند دلفین‌های هم‌سرده خود دلفین هکتور و دلفین راسو باشند. این دلفین‌ها دارای مدت زمان بارداری تقریبی یک سال و بیشینه عمر بیست سال هستند.

## گستره و جمعیت
گستره و جمعیت دلفین شیلی، که یکی از کم بررسی شده ترین‌ها در میان آب‌بازان است، مشخص نیست. تعداد آن‌ها شاید به تنها چند هزار عدد برسد، با این حال بعضی پژوهشگران پستانداران دریایی تعدادشان را بسیار کمتر از این دانسته‌اند.

این گونه دلفین بومی و ساکن کرانه‌های شیلی است و گمان می‌رود که مهاجرت‌کننده نباشد. گستره جغرافیایی عرضی پراکندگی این دلفین بیشتر از دیگر گونه‌های سیاه‌سفیدها است و از °۳۳ جنوبی تا °۵۵ جنوبی را در بر می‌گیرد. دلفین شیلی آب‌های با ژرفای کمتر (کمتر از ۲۰۰ متر ژرفا) را ترجیح می‌دهد و به ویژه آب‌های کرانه‌ای با جریان‌های اقیانوسی تند و دهانه رودخانه‌ها.

## یادداشت

## منابع

* 
* 

## پیوند به بیرون
* 
* 

رده:پستانداران آمریکای جنوبی
رده:پستانداران پاتاگونیا
رده:پستانداران توصیف‌شده در ۱۸۴۶ (میلادی)
رده:پستانداران شیلی
رده:کلان‌زیاگان
رده:کلان‌زیاگان آمریکای جنوبی
رده:دلفین‌های اقیانوسی
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های نزدیک تهدید
رده:سیاه‌سفیدها
رده:زیاگان بومی شیلی
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط جان ادوارد گری
داور همدانی

**سید کاظم حسینی** متخلص به **داور همدانی** در سال ۱۳۰۰ خورشیدی در شهر همدان متولد شد. او دوران تحصیل را در همدان گذرانید و شعر و شاعری را در محضر شاعر شهیر آزاد همدانی آموخت. اولین اثر وی در سال ۱۳۲۵ به نام **روان الوند** منتشر شد و در سال ۱۳۳۰ **روزنامه تاریخ** را منتشر کرد. افکار و اندیشه‌های عارفانهٔ او در غزل‌های و قصایدش متجلی است. روحیهٔ شوخ‌طبعی و طنزگویی او در غزلیاتش قابل درک است. وی در تیر ۱۳۷۱ چشم از جهان فرو بست و در همدان مدفون گردید. دیوان شعری از داور همدانی به جای مانده‌است.

## پانویس

## منابع

* 

رده:اهالی همدان
گلد پراید

** گلد پراید** اف .سی یک باشگاه فوتبال حرفه‌ای واقع در شهر سانتاکلارا کالیفرنیا آمریکا بود که در لیگ حرفه‌ای فوتبال زنان (آمریکا) فعالیت می‌کرد.این تیم در ۱۶ نوامبر ۲۰۱۰ منحل شد.

## منابع

رده:گلد پراید
رده:انحلال‌های ۲۰۱۰ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:انحلال‌های ۲۰۱۰ (میلادی) در کالیفرنیا
رده:باشگاه‌های فوتبال بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۸ (میلادی)
رده:باشگاه‌های فوتبال در سان‌خوزه٬ کالیفرنیا
رده:باشگاه‌های فوتبال در سان‌فرانسیسکو
رده:باشگاه‌های فوتبال زنان ایالات متحده آمریکا
رده:باشگاه‌های فوتبال منحل‌شده در ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:باشگاه‌های فوتبال منحل‌شده در ایالات متحده آمریکا
رده:باشگاه‌های فوتبال منحل‌شده در کالیفرنیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۲۰۰۸ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۲۰۰۸ (میلادی) در کالیفرنیا
رده:تیم‌های حرفه‌ای فوتبال زنان
رده:ورزش در منطقه خلیج سان‌فرانسیسکو
آزاد همدانی

**علی‌محمد غمامی آزاد** متخلص به **آزاد** (متولد ۱۲۸۵ همدان - وفات ۱۳۲۴) شاعر، ادیب و معلم همدانی است.

## زندگی‌نامه
آزاد همدانی در کودکی پدر خود را از دست داد. در اواخر سال ۱۳۲۳ قمری تحصیلات خود را در فارسی و صرف و نحو و معانی و بیان و فقه و منطق در همدان به اتمام رسانید. بعدها از معلمان رسمی وزارت شد و در مشاغل دبیری، بازرسی و مدیریت دبستان و دبیرستان انجام وظیفه کرد. در سال ۱۳۰۰ خورشیدی، به سمت ریاست فرهنگ کاشان منصوب و به اصلاح امور فرهنگ و افتتاح انجمن ادبی پرداخت و در اثر مجاهدت در ترویج علم و ادب مورد توجه اهالی کاشان قرار گرفت. در این موقع خبر مرگ ناگهانی فرزند ارشدش از سنندج رسید و مرگ این جوان، آزاد را پیر و از زندگانی سیر نمود؛ ناچار به تهران منتقل شد. در سال ۱۳۱۳ خورشیدی به سمت مدیریت ادبیات و بازرسی اداره فرهنگ همدان منصوب و در سال ۱۳۱۵ به مدیریت دبیرستان شاهپور کرمانشاه برگزیده شد و دو سال هم به تربیت و تعلیم دانشجویان آنجا انجام وظیفه کرد. آزاد همدانی به سال ۱۳۲۴ شمسی چشم از جهان فروبست.

## یادبود
یکی از خیابان‌های شهر همدان با نام آزاد همدانی نامگذاری شده‌است.

## پانویس

## منابع
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی همدان
رده:پژوهشگران ادبیات اهل ایران
رده:زادگان ۱۲۸۵
رده:درگذشتگان ۱۳۲۴
موسی نثری

**شیخ موسی نثری دستجردی** در سال ۱۲۶۰ خورشیدی در دستجرد کبودرآهنگ متولد شد. روزنامه‌نگار، داستان‌نویس و از پیشگامان معارف همدان و از پیروان غمام همدانی بود. مدیریت مدرسه نصرت بر عهدهٔ او بود و از ابتدای تأسیس انجمن ادبی همدان عضویت آن را داشت و یک چند نیز رئیس انجمن بود. از ۱۳۰۴ مناصبی چون ریاست معارف همدان، کرمانشاه، کردستان، و قزوین را عهده‌دار گردید. در اواخر عمر در تهران اقامت گزید.

## آثار
او از نویسندگان پیشگام رمان‌های تاریخی است و در آثار خویش کوشش فراوان کرده‌است تا در ذکر وقایع دچار غلط‌های فاحش نگردد و از همین رو داستان‌هایش که آکنده از اسامی و سال وقوع اتفاقات است بیشتر به رسالهٔ تاریخی شباهت دارد؛ همین امر سبب شده‌است که این داستان‌ها چندان گیرا و سرگرم‌کننده نباشد. رمان تاریخی ـ عاشقانهٔ *تاریخ غیرت* را در هفده‌سالگی نوشت که به وقایع یورش عثمانی به همدان در ۱۱۳۶ ه‍.ق می‌پردازد. دست‌نویس این کتاب مدت‌ها مفقود بود و آن را اشتباهاً جلد نخست از رمان سه‌جلدی «عشق و سلطنت» می‌پنداشتند. دست‌نویس اخیراً (۱۳۹۸) یافته و منتشر شده‌است. سه‌جلدی تاریخی با نام‌های *عشق و سلطنت یا فتوحات کوروش کبیر* داستان تاریخی در شرح حال کوروش بزرگ، ستارهٔ لیدی و شاهزاده خانم بابلی که درواقع نوعی تاریخ باستانی اکباتان است. نثری از نخستین کسانی بود که به گزارش و شرح مثنوی معنوی همت گماشت. در انتشار روزنامهٔ آزاد ملی و مجلهٔ الوند و روزنامهٔ اتحاد نشریهٔ انجمن اتحاد همدان به ریاست غمام که از جهت تاریخ همدان در جنگ اول جهانی جزو اسناد اساسی است، مشارکت داشت. همچنین نثری، دیوان غمام همدانی را در سال ۱۳۳۴ با مقدمه‌ای مفصل تدوین کرد. نثری علاوه بر مهارت در نویسندگی، در ریاضیات نیز استعداد قابل‌توجهی داشت.

کتاب *عشق و سلطنت یا فتوحات کوروش کبیر* نام رمانی تاریخی عاشقانه از موسی نثری همدانی است. این کتاب در سال ۱۳۳۷ قمری در همدان چاپ شد. انتشار چند آگهی در روزنامهٔ اتحاد با مضمونِ انتشار رمانی به‌نامِ *تاریخ غیرت*، چندی پیش‌از چاپ رمان *عشق و سلطنت*، موجب این گمان شد که این دو نام مربوط به یک کتاب هستند. بعدها نویسنده برای رمان *عشق و سلطنت* جلدهای دوم و سومی نیز نوشت. از این قرار: ستاره لیدی و سلطنت زمان کوروش ۱۳۴۳ قمری و سرگذشت شاهزاده خانم بابلی ۱۳۱۰ شمسی. اخیراً مشخص شد *تاریخ غیرت* رمان دیگری است که احتمالاً نثری به دلایل سیاسیِ روز از چاپش منصرف شده، ولی دست‌نویسش را مدام با خود همراه داشته‌است. تااین‌که بعداز گذشت بیش‌از یک قرن، نوهٔ مؤلف، دکتر افسانه نثری، تصویر این دست‌نویس را دراختیارِ مهدی به‌خیال، پژوهشگر تاریخ همدان، قرار داد و در نشر طلایی، ذیل دانش‌نامهٔ استان همدان، پیوست دوم: هنری و ادبی، چاپ و منتشر شد. این رمان شیرین تاریخی ـ عاشقانه به وقایع یورش عثمانی به همدان و قتل‌عام مردم، و دفاع جانانهٔ تمام اقشار مردم همدان از شهر خود، در بهار و تابستان ۱۱۳۶ هـ.ق. می‌پردازد. کتاب متضمن اطلاعات دقیق مردم‌شناسی و شهرشناسی و معماری شهری همدان در اواخر عهد صفویه است.

## درگذشت
نثری در سال ۱۳۳۲ خورشیدی در سن ۷۲ سالگی چشم از جهان فروبست.

## پانویس

## منابع
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:درگذشتگان ۱۳۳۲
رده:روحانیان شیعه دوازده‌امامی
رده:روزنامه‌نگاران مرد اهل ایران
رده:زادگان ۱۲۶۰
ناصر هوشمند وزیری

**ناصر هوشمند وزیری** (۱۳۲۵ – ۷ تیر ۱۳۹۸) مجسمه‌ساز ایرانی بود.

## زندگینامه
ناصر هوشمند وزیری در سال ۱۳۲۵ خورشیدی در همدان متولد شد. او نخستین مجسمه‌ساز ایرانی است که در سال ۱۳۴۵ از طرف یک مهندس ایتالیایی-ایرانی با فایبرگلاس آشنا شد و مجسمه‌های بسیاری با فایبرگلاس ساخت. از وی تاکنون بیش از ۸۰۰ مجسمه ساخته شده که تنها ۵۰ مجسمه آن در پارک جمشیدیه تهران برپا شده‌است.

وی موسس تنها موزه خصوصی ایران است. موزه مذکور که غارموزه وزیری نامیده می شود با دستان توانمند وی در کوههای لواسانات تهران حفر و برپا شده است. آثار طراحی شده در این باغ موزه از داستان‌های شاهنامه فردوسی و فولکلور ایران و فرهنگ اصیل و سنتی ایرانی برگرفته شده است.و کلیه اثار افریده شده ثبت میراث ملی ایران میباشد.
آثار متعدد او از فلز، چوب، سنگ، شیشه، فایبر گلاس و ... ساخته شده. آنچه کار او را منحصر بفرد کرده استفاده بسیار و دقیق از مواد دور ریز و بازیافتی است که اوج خلاقیت، هنر و اندیشه ناصر هوشمند وزیری در آنان موج می زند.

در تاریخ ۷ تیر ۱۳۹۸ به علت سکته قلبی در غارموزه وزیری درگذشت و در روز ۱۰ تیر بنا بر وصیتش در لواسان به خاک سپرده شد. چهار ماه بعد در آبان‌ماه و در غیاب او آثارش در نمایشگاه گروهی هنرمندان نامدار پیشکسوت در کنار آثار هنرمندان شاخصی نظیر حسین محجوبی، ایران درودی، طاها بهبهانی، حسین نوری و علی فرامرزی  به نمایش درآمد.

## برخی از آثار
* موزه شخصی و دست‌ساز غار موزه وزیری
* پارک جمشیدیه کلیه کارها از جمله مجسمه‌های دست‌های آبخوری، شهریار، ستارخان و فردوسی و رستم و سهراب و غیره.
* پارک ساعی آب‌نما و مجسمه‌های حیوانات
* پارک باراجین قزوین مجسمه‌های ماهی، دایناسور، فیل، آب‌نما، بز، گاومیش
* قلعه فلک الافلاک حدود ۵۰ مجسمه از فولکلور ایران
* موزه رختشوی‌خانه زنجان ۲۵ مجسمه از فولکلور ایران
* مجسمه سفالگر در لالجین همدان
* مجسمه سردار جنگل(میرزا کوچک خان) در اهواز
* مجسمه بوعلی‌سینا در ماهشهر
*پارک پردیسان تهران و مجسمه های فایبرگلاس 
*پارک ملت و مجسمه های فیبر گلاس

## پانویس

## منابع
* 

## پیوند به بیرون
 

رده:زادگان ۱۳۲۵
رده:درگذشتگان ۱۳۹۸
رده:اهالی همدان
رده:مجسمه‌سازان اهل ایران
کورپوریشن چندملیتی

**ابرشرکت چندملیتی** یا **کورپوریشن چندملیتی**  یک کورپویشن (ابرشرکت) است که محصولات و خدمات خود را در یک یا چندین کشور دیگر به جز کشور مادر و اصلی خود، تحت مالکیت، ارائه و نظارت دارد.

یک کورپوریشن چندملیتی  معمولاً یک شرکت بزرگ است که ممکن است از به هم پیوستن چند شرکت به وجود آمده باشد، خدمات یا کالاهای خود را در کشورهای مختلف ارائه کرده، ساخته یا به فروش می‌رساند. وسعت بسیار و فعالیت جهانی به صورت متمرکز از طریق شرکت‌های مادر، دو شاخصهٔ اصلی این شرکت‌ها است.

## فعالیت‌های شاخص
* واردات و صادرات کالاها و ارائه خدمات
* سرمایه‌گذاری بزرگ در کشورهای خارجی
* خرید و فروش اسناد در بازارهای خارجی
* گشودن شرکت ساخت یا مونتاژ کالا در کشورهای خارجی
* به‌کارگیری شرکت‌های محلی در کشورهای خارجی برای فروش کالاها و ارائه خدمات

## جستارهای وابسته
* کورپوریشن
* لیبرالیسم اقتصادی
* بازار آزاد
* جهانی‌شدن
* اقتصاد جهانی
* فهرست شرکت‌های چندملیتی

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Multinational corporation»، ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:اختراع‌های هلندی
رده:اقتصاد بین‌الملل
رده:تجارت بین‌الملل
رده:جهانی‌شدن اقتصاد
رده:شرکت‌های چندملیتی
رده:فراملی‌گرایی
رده:قانون مشارکت
آبان ۱۳۹۰

**[[آبان]] ۱۳۹۰**، هشتمین ماه سال ۱۳۹۰ خورشیدی است.

آغاز آن  میلادی
مطابق با ۲۵ ذیقعده ۱۴۳۲ قمری می‌باشد.

## رویدادها

## جستارهای وابسته
* اکتبر ۲۰۱۱
* نوامبر ۲۰۱۱

۸
رده:آبان
گورستان مجارشین

**گورستان تاریخی مجارشین** مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان اسکو، بخش مرکزی، دهستان گنبرف، روستای مجارشین واقع شده است. این گورستان که در آن سنگ قبرها دارای نوشته‌هایی به زبان عربی هستند که نشان دهنده رواج نوشتن زبان عربی در زمانهای دور در این روستا می‌باشد.

## نگارخانه

پرونده:گورستان تاریخی مجارشین.jpg|گورستان تاریخی مجارشین
پرونده:روستای تاریخی مجارشین.jpg


## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
* جمعیت روستاهای شهرستان اسکو

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان اسکو
رده:بناهای تاریخی شهرستان اسکو
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان اسکو
بوشلار

**خانه‌های صخره‌ای تاریخی مجارشین** که در زبان محلی به آن‌ها **بوشلار** می‌گویند در شهرستان اسکو، بخش مرکزی، دهستان گنبرف، روستای مجارشین واقع شده‌است.

این خانه‌ها، صخره‌ای و در دل کوه کنده شده‌اند ودارای طاقچه‌هایی هستند که نشان از زندگی انسان‌ها در این محل در گذشته‌های دور دارد.

بوشلار سه خانه صخره ایی با درهای مجزا هستند. این خانه‌ها دارای پنج اتاق هستند و این اتاق‌ها چند پنجره دارند در این اتاق‌ها تعداد زیادی طاقچه وجود دارد که همگی اینها از صخره کنده شده‌اند.

## نگارخانه

File:بوشلار 1.jpg|بوشلار(خانه‌هایی در دل کوه)
File:بوشلار 2.jpg|بوشلار|بوشلار(خانه‌هایی در دل کوه) 
File:بوشلار 3.jpg|بوشلار|بوشلار(خانه‌هایی در دل کوه)
پرونده:IMAG 0067.jpg|بوشلار(خانه‌هایی در دل کوه)


## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
* جمعیت روستاهای شهرستان اسکو

## منابع
* درگاه ملی آمار

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان اسکو
رده:بناهای تاریخی شهرستان اسکو
معبد هائینسا

چپ|250px|بندانگشتی|معبد هائینسا
**معبد هائینسا** ( معبد انعکاس روی دریای آرام ) معبد اصلی جوگی اردر مربوط به بودای کره‌ای در کوه‌های گایا، استان جئونسانگنام-دو در کره جنوبی است . هائینسا بیشتر به دلیل اینکه از سال ۱۳۹۸ محل نگهداری ترپیتاکا کوریانا، کتاب مقدس بودایی‌ها که بر روی ۸۱۳۵۰ قطعه چوبی کنده کاری شده‌است، مورد توجه قرار دارد .
معبد هائینسا در سال ۱۹۹۵ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.

## نگارخانه

Image:Korea-Haeinsa-04.jpg|
Image:Korea-Haeinsa-12.jpg|
Image:Korea-Haeinsa-08.jpg|
Image:Haeinsa-monastery-pond-of-reflection.jpg|


## منابع
* 
* 

رده:بنیان‌گذاری‌های ۸۰۲ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۸۰۲ (میلادی) در آسیا
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۹ (میلادی) در کره (کشور)
رده:جاذبه‌های گردشگری در استان جیونگسانگ جنوبی
رده:جاذبه‌های گردشگری کره جنوبی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان جیونگسانگ جنوبی
رده:سازمان‌های مذهبی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۹ (میلادی)
رده:کره جنوبی
رده:معبدهای بودایی در کره جنوبی
رده:میراث جهانی در کره جنوبی
تریپیتاکا کوریانا

چپ|250px|بندانگشتی|تریپیتاکا کوریانا
**تریپیتاکا کوریانا** ( گوریو تریپیتاکا ) یا پالمان داییجانگ یونگ مجموعه‌ای کره‌ای از کتاب مقدس ترپیتاکا است که در قرن سیزدهم بر روی ۸۱۲۵۸ قطعه چوبی حکاکی شده‌است . این مجموعه، جامع‌ترین و قدیمی‌ترین نسخه قوانین بودایی در جهان است که در هانجا و متن آن خطای مشهودی وجود ندارد . این متن‌ها شامل ۵۲۳۸۲۹۶۰ کاراکتر است که ۱۴۹۶ عنوان و ۶۵۶۸ جلد را تشکیل داده‌اند .
این مجموعه نوشتارهای مقدس بودایی به همراه معبد هائینسا در سال ۱۹۹۵ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.

## منابع
* 
* 

رده:بوداگرایی در کره
رده:تریپیتاکا
رده:جاذبه‌های گردشگری کره جنوبی
رده:حافظه جهانی ثبت‌شده
رده:فرهنگ در کره (کشور)
رده:کره جنوبی
رده:متون بودایی چین
رده:میراث جهانی در کره جنوبی
رده:فرهنگ‌های واژگان
رده:کتاب‌های مرجع
جانگمیو

چپ|250px|بندانگشتی|معبد جانگمیو
**جانگمیو** معبدی از مکتب کنفسیوس است که به خدمات یادبود پادشاهان و ملکه‌های درگذشته سلسله چوسون اهدا شده‌است. این معبد قدیمی‌ترین معبد سلطنتی مکتب کنفسوس است که تا کنون باقی‌مانده‌است و از قرن چهاردهم تا کنون به اجرای تشریفات مذهبی و آیینی می‌پردازد. چنین معابدی در دوره سومین پادشاهی کره وجود داشتند، ولی فقط معابدی که برای اجرای قوانین چوسون اختصاص یافته بودند، باقی‌مانده‌اند. جانگمیو در سال ۱۹۹۵ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.

## منابع
* 
* 

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۳۹۴ (میلادی)
رده:جاذبه‌های گردشگری در سئول
رده:جاذبه‌های گردشگری کره جنوبی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در سئول
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۳۹۴ (میلادی)
رده:ساختمان‌های مذهبی کامل‌شده در ۱۳۹۴ (میلادی)
رده:شاهکارهای شفاهی و ناملموس میراث بشری
رده:کره جنوبی
رده:کنفوسیانیسم کره‌ای
رده:معماری دهه ۱۳۹۰ (میلادی)
رده:میراث جهانی در کره جنوبی
رده:میراث فرهنگی ناملموس بشری
رده:ناحیه جونگنو
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های بازسازی‌شده در کره جنوبی
سئوک گورام

چپ|250px|بندانگشتی|سئوک گورام
**سئوک گورام** عزلتکده‌ای در مجموعه معابد بولگوکسا می‌باشد و در چهار کیلومتری شرق معبدی در ام تی. توهامسان، در گیونجوی کره جنوبی واقع شده‌است. این بنا به عنوان گنجینه ملی شماره ۲۴، به وسیله دولت کره جنوبی طبقه‌بندی شده و در ۹۹۴، جین هیون، جیونگجو – سی، جیونگ سان بوک – دو قرار دارد. گروتو مشرف به دریای ژاپن (دریای شرقی) و ۷۵۰ متر بالاتر از سطح دریاست. در سال ۱۹۶۲، به عنوان بیست و چهارمین گنجینه ملی کره تعیین شد. در سال ۱۹۹۵، سئوک گرام به‌طور مشترک همراه با معبد بولگوکسا به فهرست میراث جهانی یونسکو اضافه شدند.
این بنا توسط حکومت شیلا ساخته شده است.
این بنا برخی از بهترین نمونه مجسمه‌های بودایی در جهان را به نمایش می‌گذارد.

## نگارخانه

Image:Korea-Gyeongju-Seokguram-13.jpg|
Image:Rinux2.jpg|
Image:Korea-Gyeongju-Seokguram-05.jpg|
Image:Korea-Gyeongju-Seokguram-11.jpg|
Image:Korea-Gyeongju-Seokguram-08.jpg|
Image:Korea-Gyeongju-Seokguram-02.jpg|


## منابع

* 

رده:بوداگرایی در کره
رده:جاذبه‌های گردشگری کره جنوبی
رده:جاذبه‌های گردشگری در گیونگجو
رده:دودمان شیلا
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در کره جنوبی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در گیونگجو
رده:کره جنوبی
رده:معبدهای بودایی در کره جنوبی
رده:میراث جهانی در کره جنوبی
بولگوکسا

**بولگوکسا** اصلی‌ترین معبد قوانین جوگی در بودای کره‌ای در استان جئونسانگبوک-دو کره جنوبی است. این مکان جایگاه هفت گنجینه کره جنوبی است که شامل دابوتاپ و پاگودای سنگی سئوک گاتاپ، چئونگان – گیو (پل ابر آبی) و دو مجسمه برنزی از بودا می‌باشد. این معبد توسط دولت کره جنوبی به عنوان مکان تاریخی و نمایشی شماره ۱ طبقه‌بندی شده است. در سال ۱۹۹۵، بولگوکسا همراه با سئوک گورام که در چهار کیلومتری شرق واقع شده است، به فهرست میراث جهانی اضافه شدند.این شاهکار دوران طلایی هنر بودایی در شیلا محسوب می‌شود. امروزه این معبد اصلی منطقه یازدهم نظم جوگیه بودیسم کره است. در طول بازسازی «بتکده‌ای که سایه‌ای نمی‌افکند»، یک چاپ باستانی از یک سوترای بودایی کشف شد. قدمت این چاپ به سال ۷۵۱ میلادی برمی‌گردد و قدیمی‌ترین چاپ چوبی کشف شده در جهان است.

## منابع

* 

رده:بنیان‌گذاری‌های ۵۲۸ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۶ (میلادی) در کره (کشور)
رده:جاذبه‌های گردشگری در گیونگجو
رده:جاذبه‌های گردشگری کره جنوبی
رده:دودمان شیلا
رده:سازمان‌های مذهبی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۶ (میلادی)
رده:کره جنوبی
رده:معبدهای بودایی در گیونگجو
رده:معبدهای بودایی سده ۶ (میلادی)
رده:میراث جهانی در کره جنوبی
چانگ‌دیوک گونگ

**چانگ‌دیوک گونگ** یا **کاخ چانگ‌دیوک** به همراه پارکی بزرگ در ناحیه جونگنو، سئول، کره جنوبی واقع شده‌است . این کاخ یکی از پنج کاخ بزرگ سئول است که به وسیله پادشاهان سلسله چوسان بنا شده‌اند. از آنجا که مکان آن در شرق کاخ گیونگ‌بوک قرار گرفته، چانگ‌دیوک گونگ همراه با چانگ‌گیونگ گونگ به عنوان **کاخ شرقی** شناخته می‌شوند. معنای تحت‌اللفظی چانگ‌دیوک گونگ، *«کاخ کامیابی در پاکدامنی»* است. این کاخ در سال ۱۹۹۷ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.

## نگارخانه

Image:Daejojeon, Changdeokgung - Seoul, Korea.JPG|
Image:Huijeongdang (interior), Changdeokgung - Seoul, Korea.JPG|
Image:Injeongjeon (interior), Changdeokgung - Seoul, Korea.JPG|
Image:Juhamnu, Changdeokgung - Seoul, Korea.JPG|
Image:Korea-Seoul-Changdeokgung-02.jpg|
Image:Ongnyucheon, Changdeokgung - Seoul, Korea.JPG|
Image:Seonjeongjeon, Changdeokgung - Seoul, Korea.JPG|
Image:Yeongyeongdang, Changdeokgung - Seoul, Korea.JPG|


## منابع
* 
* 

رده:اقامتگاه‌های سلطنتی در کره جنوبی
رده:باغ‌ها در کره جنوبی
رده:جاذبه‌های گردشگری در سئول
رده:جاذبه‌های گردشگری کره جنوبی
رده:کاخ‌ها در کره جنوبی
رده:کره جنوبی
رده:ناحیه جونگنو
رده:میراث جهانی در کره جنوبی
دژ هوآسیونگ

چپ|250px|بندانگشتی|دژ هوآسیونگ

**دژ هوآسیونگ** (قلعه درخشان) دیواری است در اطراف مرکز سوون، مرکز استان گیونگ‌گی، کره جنوبی، که در اواخر قرن ۱۸ به وسیله پادشاه چوسان، جونگ‌جو چوسان ساخته شده‌است. او این دیوار را برای احترام به پدرش شاهزاده سادو که توسط پدربزرگش شاه یونگ‌جو چوسان، به علت عدم اطاعت شاهزاده از پادشاه برای خودکشی، در کیسه‌ای از برنج محبوس شد و به قتل رسید، بنا نهاده‌است. این مکان در ۳۰ کیلومتری (۱۹ مایلی) جنوب سئول قرار داشته و در اطراف سوون مرکزی که شامل کاخ پادشاه جئونگجو نیز می‌شود، قرار دارد و در سال ۱۹۹۷ به فهرست میراث جهانی یونسکو اضافه شده‌است .
سوئون چیون (نهر باقی‌مانده در سوان) از میان این قلعه می‌گذرد.

## نگارخانه

Image:paldalmn.jpg|
Image:Paldal Gate - Hwaseong Fortress - 2008-10-17.JPG|
Image:paldalmun.JPG|
Image:Paldalmun - 2008-11-23.JPG|


## منابع
* 
* 

رده:بنیان‌گذاری‌های دهه ۱۷۹۰ (میلادی) در کره (کشور)
رده:پادشاهی چوسون
رده:جاذبه‌های گردشگری در گیونگی-دو
رده:جاذبه‌های گردشگری کره جنوبی
رده:دژها در کره جنوبی
رده:دژها در کره (کشور)
رده:دیوارهای شهر در کره جنوبی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در سوون
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در گیونگی-دو
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۷۹۶ (میلادی)
رده:سوون
رده:قلعه‌ها در کره جنوبی
رده:کره جنوبی
رده:لندمارک‌های تاریخی مهندسی عمران
رده:میراث جهانی در کره جنوبی
رده:معماری کره
انگل ان‌ئی-آلفا

**انگل نمسیس-آلفا**  که اسم رمز ان‌ای-آلفا  شناخته می‌شود، ارگانیسم انگلی خیالی در سری بازی‌های رزیدنت ایول است. انگل ان‌ای آلفا، یک ارگانیسم انگلی مصنوعی و آزمایشگاهی از شعبه اروپایی شرکت آمبرلا است که به منظور افزایش ضریب هوشی و قدرت تخریب مخلوقات ساخته شده توسط شرکت آمبرلا ساخته شده بود.

سازگاری این ارگانیسم انگلی، پس از ورود به سیستم حیاتی موجود زنده، در مغز موجود انجام و در حقیقت در مغز موجود مستقر می‌گردد. هدف اصلی از ساخت انگل ان‌ای-آلفا، به منظور ساخت تایرنت نمسیس بود. به این ترتیب که با تزریق انگل به چند تایرانت T - ۱۰۳ و پس از پایان فرایند سازش انگل با بدن تایرانت، این موجود به گونه‌ای تمایز یافته به نام نمسیس جهش یافت. افزایش ضریب هوشی و قدرت تخریب موجود جدید، حاصل سازش کامل انگل با تایرانت T - ۱۰۳ و دراختیار گرفتن کنترل کامل مغز موجود توسط انگل بود.

## منابع

* 
* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=List_of_fictional_diseases&oldid=452232825 ویکی‌پدیای انگلیسی]

رده:رزیدنت ایول
رده:فهرست اجسام تخیلی
رده:فهرست بیماری‌ها
رده:انگل‌های خیالی
تربیت حیوانات

[left|thumb|220px|یک تعلیم دهنده در کنار [پلنگ در اوایل قرن ۲۰ام]]
**تربیت حیوانات** یا **دست آموز** کردن آن‌ها اشاره به آموزش دادن حیوانات برای انجام واکنش در شرایط یا به محرک‌های خاص دارد. این آموزش‌ها می‌تواند برای اهداف خاصی نظیر مصاحبت، ردیابی، حفاظت، سرگرمی یا تمامی این موارد صورت گیرد.

یک مربی حیوانات بسته به واکنش‌های حیوان می‌تواند از روش‌های تشویقی یا تنبیهی استفاده کند. همچنین ممکن است برخی تعلیم دهندگان از دانش تجزیه تحلیل رفتار حیوانات یا شرطی‌شدن فعال برخوردار باشند، اما در حقیقت روش‌های متعددی برای آموزش وجود دارد که به تاییدیه‌های قانونی نیاز نداشته یا مورد تأیید هستند.

## منابع
* 
رده:پیشه‌های سیرک
رده:تربیت جانوران
ارزیابی‌نشده

**ارزیابی‌نشده** یا **بررسی‌نشده** یا **گونه بررسی‌نشده** Not Evaluated (NE) یک طبقه از گونه‌ها توسط اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت است و به گونه‌هایی گفته می‌شود که توسط این سازمان بررسی دربارهٔ وضعیت ریسک انقراضشان انجام نشده باشد.

## نمونه‌هایی از گونه‌های ارزیابی‌نشده
* پلنگ آفریقایی
* گرگ شمالگان
* شاپرک اطلس
* صدف کبود
* گرگ اوراسیا
* گربه‌وحشی اروپایی
* آناکوندای سبز
* خرس سیاه هیمالیایی
* سوسک ژاپنی
* صدف سیاه مدیترانه
* مورچه دیوانه زرد

## منابع

رده:زیواگان بر پایه وضعیت حفاظت
رده:فهرست سرخ IUCN
عدد گورتلر

**عدد گورتلر** یک عدد بی‌بعد است که در دینامیک سیالات کاربرد داشته و به صورت زیر تعریف می‌گردد:

:
G = \frac{U_e \theta}{\nu} \left( \frac{\theta}{R} \right)^{1/2}


که در این رابطه:
: U_e = سرعت سیال خارجی
: \theta = ضخامت تکانه
: \nu = ویسکوزیته سینماتیک
: R =شعاع انحنای دیوار
[بندانگشتی|نمایی از شماتیک عدد گورتلر در [لایه مرزی|لایهٔ مرزی]]
## منابع

* 
* 

رده:اعداد بدون بعد
رده:اعداد بدون بعد مکانیک شاره‌ها
رده:دینامیک سیالات
رده:لایه‌های مرزی
رده:ناپایداری‌های دینامیک سیالات
واقع‌گرایی اجتماعی

[بندانگشتی|''[گوتیک آمریکایی* ([[۱۹۳۰ (میلادی)|۱۹۳۰]]) اثر [[گرنت وود]]. این اثر به عنوان نماد واقع‌گرایی اجتماعی شناخته می‌شود.]]
*'واقع‌گرایی اجتماعی'''، جنبشی بین‌المللی است که به آثار نقّاشان، چاپگران، عکّاسان، نویسندگان و فیلم‌سازانی اشاره دارد که توجّهات را به شرایط زندگی روزمرهٔ طبقهٔ کارگر و فقیر جلب می‌کنند. واقع‌گرایان اجتماعی از ساختارهای اجتماعی که این شرایط را به وجود آورده‌اند، انتقاد می‌کنند. مشخّصات این جنبش از کشوری به کشور دیگر متفاوت است؛ امّا همیشه در آن‌ها شاهد به‌کارگیری شکلی از واقع‌گرایی توصیفی یا انتقادی هستیم.
در میان مجسمه‌سازان، برجسته‌ترین نمایندگان ایتالیا در قرن بیستم Giovanni De Martino و Vincenzo Cinque هستند.
واقع‌گرایی اجتماعی را نباید با واقع‌گرایی سوسیالیستی اشتباه گرفت. واقع‌گرایی سوسیالیستی شکل رسمی هنر شوروی بود که توسّط جوزف استالین در سال ۱۹۳۴ به ثبت رسید و بعدها توسّط احزاب کمونیست سراسر دنیا مورد اقتباس قرار گرفت.

## پانویس

رده:واقع‌گرایی اجتماعی
رده:جنبش‌های هنری
رده:هنر نوگرا
رده:هنرمندان واقع‌گرا اجتماعی
رده:سینمای آمریکا در دهه ۱۹۴۰ (میلادی)
رده:سینمای آمریکا در دهه ۱۹۵۰ (میلادی)
رده:سینمای آمریکا در دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:سینمای آمریکا در دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:سینمای آمریکا در دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:سینمای آمریکا در دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:سینمای ایالات متحده آمریکا در دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:سینمای ایالات متحده آمریکا در دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:سبک‌های سینمایی
رده:سینمای ایالات متحده آمریکا در دهه ۲۰۲۰ (میلادی)
عدد استروهال

**عدد استروهال**  یک عدد بدون بعد می باشد که در دینامیک سیالات برای توصیف مکانیسم جریان نوسانی سیال مورد استفاده قرار می گیرد.این عدد به افتخار وینسنت استروهال فیزیک‌دان اهل جمهوری چک نامگذاری شده‌است و به صورت زیر تعریف می‌گردد:

: \mathrm{St}= {f L\over V}, 

که در این رابطه:
* St عدد استروهال
* f فرکانس نوسانات
* L طول مشخصه(مثلاً قطر هیدرولیک)
* V سرعت سیال 
بندانگشتی|عدد استروهال (Sr) به‌عنوان تابعی از عدد رینولدز (R)؛برای یک‌استوانهٔ دایره‌ای بلند.|266x266px

## منابع

* White, Frank M. (1999). Fluid Mechanics (4th ed.). McGraw Hill. .
* Sobey, Ian J. (1982). "Oscillatory flows at intermediate Strouhal number in asymmetry channels". Journal of Fluid Mechanics 125: 359–373. Bibcode 1982JFM...125..359S. doi:10.1017/S0022112082003371.
* Kim, K. J.; Durbin, P. A. (1988). "Observations of the frequencies in a sphere wake and drag increase by acoustic excitation". Physics of Fluids 31 (11): 3260–3265. Bibcode 1988PhFl...31.3260K. doi:10.1063/1.866937.
* Sakamoto, H.; Haniu, H. (1990). "A study on vortex shedding from spheres in uniform flow". Journal of Fluids Engineering 112 (December): 386–392. Bibcode 1990ATJFE.112..386S.

رده:اعداد بدون بعد
رده:اعداد بدون بعد مکانیک شاره‌ها
رده:دینامیک سیالات
رده:مکانیک سیالات
فشاری آب

بندانگشتی|250px

**فشاری آب** یا فشاری ستون‌های کوتاهی بودند که در گذرگاه‌ها و خیابان‌های تهران قدیم کار گذاشته می‌شدند. این ستون‌ها که اغلب جنس‌شان از آهن یا فولاد بود به منظور تهیه آب نصب می‌گردید. سر ستون‌ها دارای دکمه‌هایی فلزی بود که مردم می‌بایست جهت تهیه آب این دکمه را با فشار زیاد فشار می‌دادند. پس از فشردن دکمه‌های فلزی آب از شیارهایی جاری می‌شد.

## منابع

رده:آب آشامیدنی
رده:آب و فاضلاب در ایران
رده:تهران قدیم
رده:فرهنگ در تهران
رده:لوله‌کشی
عدد تیلور

**عدد تیلور** یک عدد بدون بعد می‌باشد که در دینامیک سیالات بیانگر نیروی گریز از مرکز یا نیروی اینرسی حول محور گردش سیال به نیروهای چسبندگی می‌باشد .این کمیت به افتخار فیزیک‌دان بریتانیایی جفری اینگرام تیلور نامگذاری شده‌است.تعاریف زیادی از عدد تیلور وجود دارد و همگی با یکدیگر هم ارزند ولی متداولترین این تعریف‌ها به صورت زیر است:

:
\mathrm{Ta}=\frac{4\Omega^2 R^4}{\nu^2}

که در این رابطه:
* \Omega سرعت زاویه‌ای
* R کمیت مشخصه عمود بر محور چرخش سیال
* \nu ویسکوزیته سینماتیک

## منابع

Bénard cells and Taylor vortices. Koschmieder, E. L. Cambridge University Press, 1993. p. 234*

رده:اعداد بدون بعد
رده:اعداد بدون بعد مکانیک شاره‌ها
رده:دینامیک سیالات
نمودار گذر سیگنال

**نمودار گذر سیگنال**  نوع خاصی از نمودار بلوکی و گراف جهت‌دار است که شامل گره و شاخه می‌شود. هر گره حکم یک متغیر و هر شاخه حکم یک بهره را دارد. به وسیله SFG می‌توان ارتباط خطی میان متغیرهای یک سامانه را نشان داد.

## مثالی ساده از یک تقویت‌کننده
thumbnail|150px|نمودار SFG یک تقویت‌کننده ساده
سیگنال *V<sub>۱</sub>* با بهره *a<sub>۱۲</sub>* به شکل زیر نشان داده می‌شود:

::V_2 = a_{12}V_1 \,.

ارتباط بین V۲ و V۱ در شکل قابل ملاحظه‌است.

## جستارهای وابسته
* قانون میسون

## منابع

رده:پردازش سیگنال
رده:جبر خطی
رده:کنترل کلاسیک
رده:گراف‌های با کاربرد ویژه
رده:نظریه کنترل
رده:واژگان الکترونیک
قاعده میسون

**قاعده میسون**  روشی برای یافتن تابع تبدیل یک سیستم خطی از روی نمودار گذر سیگنال آن است. این قاعده توسط ساموئل جفرسون میسون کشف شد.

## فرمول
فرمول بهره از رابطه زیر به دست می‌آید:

: G = \frac{y_\text{out}}{y_\text{in}} = \frac{ \sum_{k=1}^N  {G_k \Delta _k} }{ \Delta\ }  

: \Delta = 1 - \sum L_i + \sum L_iL_j- \sum L_iL_jL_k + \cdots + (-1)^m \sum \cdots +\cdots 

که در آن:
* Δ = دترمینان گراف
* *y*in = گره متغیر ورودی
* *y*out = گره متغیر خروجی
* *G* = بهره کامل بین *y*in و *y*out
* *N* = تعداد مسیرهای پیشرو بین *y*in و *y*out
* *G**k* = بهره مسیر پیشروی *k*ام بین *y*in و *y*out
* *L**i* = بهره هر کدام از حلقه‌های سیستم
* *L**i**L**j* = ضرب بهره دو حلقه‌ای از سیستم که هیچ گونه تقاطعی با هم ندارند
* *L**i**L**j**L**k* = ضرب بهره سه حلقه‌ای از سیستم که هیچ گونه تقاطعی با هم ندارند
* Δ*k* = مقدار Δ برای مسیر پیشروی *k*ام که با حلقه‌های درگیر با همان مسیر در تماس نیست

## پانویس

## منابع
* 
* 
رده:نظریه کنترل