open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
کوروش یکم

چپ|بندانگشتی|250px|مُهر کوروش یکم
**کوروش یکم** (به ؛ نویسه‌گردانی: Kuruš؛ زبان یونانی باستان: ؛ نویسه‌گردانی: Kûros؛ دوران پادشاهی از ۶۰۰ تا ۵۸۰ پیش از میلاد یا ۶۵۲ تا ۶۰۰ پیش از میلاد) فرزند چیش‌پیش شاه انشان بود. منابع تاریخ آغازین شاه هخامنشی به این ترتیب است: هرودوت ادعا می‌کند که کوروش بزرگ، پسر کمبوجیه و نوه کوروش باشد. کوروش بزرگ خودش ادعا می‌کند که او «پسر کمبوجیه، شاه بزرگ، نوه کوروش، شاه بزرگ، شاه انشان، نتیجه چیش‌پیش، شاه بزرگ، شاه انشان» است. از سنگ نگارهٔ داریوش بزرگ می‌دانیم که چیش‌پیش، شاه هخامنشی، پسر هخامنش و پدر دو شاه بعدتر بود: کوروش یکم و آریارمنه (پدر پدربزرگ داریوش یکم).

نیازی نیست که فرض کنیم آریارمنه هم‌عصر کوروش اول بوده‌است. وی زمانی که چیش‌پیش در سن ۵۹ سالگی بوده به دنیا آمده‌است (در ۶۴۰ پ. م) که تولد آرشام در ۶۱۰ پ. م، ویشتاسپ در ۵۸۰ پ. م و داریوش در ۵۵۰ پ. م رخ داده‌است. این آخرین تاریخ به راستی توسط گزارش حمله کوروش بزرگ به ماساگت‌ها در ۵۳۰ پ. م تأیید شده‌است. در آن زمان داریوش نزدیک ۲۰ سال داشت. گذشته از این، می‌توان از کتیبه میخی منشور آشوربانیپال برای تأیید این تاریخ بهره گرفت. شاه آشوری ادعا می‌کند که بسیاری از شاهزادگان از «سرزمین‌های دور» پیروزی‌هایش را شنیدند و تصمیم گرفتند تا سروری اش را بر خود بپذیرند. یکی از آن‌ها کوروش، شاه (سرزمین) پَرسومَش بود که پسرش اَروکو را با خراج، به نینوا فرستاد. از آنجا که انشان، استان ایلامی، واقع در دشت بیضا در فارس بود، به نظر می‌رسد که کوروش یکم شاهزادهٔ پارسی بوده که بر برخی محله‌ها شامل انشان حکمرانی می‌کرد. تاریخ او ممکن است بین ۶۵۰ تا ۶۱۰ پ. م باشد. در نهایت، تعداد کمی مهر مکتوب از لوح‌های استحکامات تخت جمشید یافت شده که نشاندهنده صحنه‌های شکار و نبرد به همراه کتیبه‌های ایلامی است: «کوروش انشانی، پسر چیش‌پیش». دلیلی ندارد که شک کنیم که آن‌ها یادگار کوروش یکم، شاه انشان باشند.

## جستارهای وابسته
* گور دختر

## پانویس

## منابع
* 

* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی ایران در سده ۶ (پیش از میلاد)
رده:اهالی ایران در سده ۷ (پیش از میلاد)
رده:پادشاهان انشان
رده:حاکمان سده ششم (پیش از میلاد)
رده:درگذشتگان ۵۸۰ (پیش از میلاد)
رده:درگذشتگان ۶۰۰ (پیش از میلاد)
رده:زادگان سده ۷ (پیش از میلاد)
رده:شاهان هخامنشی
رده:کوروش بزرگ
حزب سوسیال دموکرات (ایالات متحده آمریکا)

**حزب سوسیال دموکرات** حزبی بود که سابقاً در ایالات متحده آمریکا فعالیت می‌کرد. این حزب در سال ۱۸۹۷ به عنوان حزبی چپ‌تر از همه احزاب حاضر در صحنه تشکیل شد. این حزب در همان ابتدا به موفقیت‌هایی دست یافت و دو تن از اعضای آن به مجلس ماساچوست راه یافتند.

در سال ۱۹۰۰ یوجین دبس از طرف این حزب کاندید ریاست جمهوری شد و ۹۷۰۰۰ رای کسب کرد. این آرا بیش از آرای کاندیدای حزب کار سوسیالیست (که قدیمی تر بود) بود.

در سال ۱۹۰۱ اکثریت اعضای این حزب، به همراه یوجین دبس، این حزب را ترک کردند تا «حزب سوسیالیست آمریکا» را بنیان بگذارند. این حزب در این تاریخ عملاً منحل شد.

## منابع

رده:احزاب منحل‌شده در ایالات متحده آمریکا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۸۹۸ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب سوسیالیست آمریکا
رده:حزب‌ها در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۸۹۸ (میلادی)
رده:حزب‌های سوسیال دموکراتیک منحل‌شده در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب‌های سوسیالیست در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب‌های منحل‌شده در ۱۹۰۱ (میلادی)
رده:سازمان‌های شیکاگو
حزب سوسیالیست ایالات متحده آمریکا

**حزب سوسیالیست آمریکا** حزبی سیاسی و سوسیالیست بود که سابقاً در ایالات متحده وجود داشت.

این حزب در سال ۱۹۰۱ با به هم پیوستن حزب سوسیال دموکرات (به رهبری یوجین دبس) (که چند سال قبل توسط بازماندگان اعتصاب پولمن تشکیل شده بود) و بخشی از حزب کارگر سوسیالیست آمریکا (که قدیمی تر بود) تشکیل شد.

## منابع

Wikipedia contributors، "Socialist Party of America،" Wikipedia، The Free Encyclopedia، http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Socialist_Party_of_America&oldid=239420451

رده:احزاب منحل‌شده در ایالات متحده آمریکا
رده:انحلال‌های ۱۹۷۲ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:انحلال‌های ۱۹۷۴ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۰۱ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:بین‌الملل دوم
رده:حزب سوسیالیست آمریکا
رده:حزب‌ها در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۰۱ (میلادی)
رده:حزب‌های چپ‌گرا
رده:حزب‌های سوسیال دموکراتیک منحل‌شده در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب‌های سوسیالیست در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب‌های سوسیالیست منحل‌شده در ایالات متحده آمریکا
رده:حزب‌های منحل‌شده در ۱۹۷۲ (میلادی)
رده:حزب‌های منحل‌شده در ۱۹۷۳ (میلادی)
رده:سوسیالیسم دموکراتیک
رده:سوسیال‌دموکرات‌ها
عدد جبری

یک **عدد جبری** (طبق اصطلاحی که کرونکر ریاضی‌دان آلمانی بکار برد )، یک عدد مختلط است که پاسخ معادله‌ای به شکل زیر باشد:


*a*n*x*n + *a*n−۱*x*n−۱ + ··· + *a*۱*x* + *a*۰ = ۰


که ضریب‌های *a**۰* تا *a**n* در این معادله چندجمله‌ای، عددهایی گویا باشند.

اگر an = ۱، به ریشه‌های معادلهٔ بالا عدد جبری صحیح گویند.

در حالت کلی اگر ضریب‌های معادلهٔ چندجمله‌ای‌مان از یک میدان دیگری به غیر از اعداد گویا آمده باشند، فرض کنید میدان 
 k ،
ریشه‌های آن را عددهایی جبری روی میدان
 k 
گوئیم و قید نکردن نام میدان در حالتی که در متن اشاره‌ای به میدان خاصی نشده باشد به معنای این است که میدان را اعداد گویا گرفته‌ایم و ریشه‌ها نیز در میدان شکافندهٔ این میدان در نظر گرفته شده‌اند که الزامی ندارد حتماً اعداد مختلط باشد، برای نمونه اگر ضریب‌ها از میدانی با سرشت‌نمای ناصفر بیایند دیگر هیچ گونه رابطهٔ شمولی بین میدان در بردارندهٔ ریشه‌ها و میدان اعداد مختلط وجود ندارد.

به عدد مختلطی که جبری نباشد، یعنی هیچ معادلهٔ چندجمله‌ای با ضریب‌های گویا که ریشه‌اش شود نتوان یافت، یک عدد متعالی گوئیم. از عددهای متعالی مشهور می‌توان عدد نپر و عدد پی را نام برد. اولین عدد متعالی را ریاضی‌دان فرانسوی جوزف لیوویل در سال ۱۸۴۴ میلادی با اثبات معرفی کرد
که گسترش آن اثبات خانوادهٔ بزرگی از اعداد متعالی را آشکار ساخت و به احترام او آن‌ها را اعداد لیوویل می‌گویند.

به روش مشابه اعدادی را که جبری روی میدان
 k 
نباشند را ۰ متعالی روی
 k 
می‌نامند.

اعداد جبری تعریف دقیقی ندارند

## نمونه‌ها
* تمامی اعداد گویا جبری هم هستند، چرا که، خارج قسمت دو عدد صحیح  p \! و  q \! که  q  ناصفر باشد، یعنی،  \frac{p}{q} \! ریشهٔ معادلهٔ  qx - p = 0 \! است.
* ریشهٔ  n اُم یک عدد گویا عددی جبری است. یک عدد گویا مانند  q\in\mathbb{Q}  بردارید و ریشهٔ  n  آن یعنی  \sqrt[n]{q}  را در نظر بگیرید. ممکن است در عددهای حقیقی موجود نباشد ولی در عددهای مختلط برای اعداد منفی نیز ریشهٔ زوج تعریف می‌شود و اعداد جبری عددهای مختلط هستند پس اگر برای نمونه با جذر منهای یک روبرو هستیم مشکلی وجود ندارد. این عدد یک ریشه از چندجمله‌ای  x^n-q  است.

## ویژگی‌ها
* اعداد جبری شمارش پذیر هستند.
* عددهای جبری نسبت به جمع و ضرب و قرینه و واورن (وارون عدد جبری ناصفر) بسته هستند بنابراین با دو عمل جمع و ضرب معمولی اعداد تشکیل یک میدان می‌دهند.

## منابع

* David Angell, (Pure Mathematics IV) Irrationality and Transcendence, revised version of 2007

* Algebraic Number from Mathworld (بازبینی ۲ ژوئیه ۲۰۰۶)

رده:اعداد جبری
رده:جبر
رده:جبر مجرد
رده:نظریه اعداد
بهرام سوم

**بهرام سوم** (به پارسی میانه: 𐭥𐭫𐭧𐭫𐭠𐭭) یا **بهرامِ بهرامیان** در *[[شاهنامه]]*، ششمین شاهنشاه ایران و انیران از خاندان ساسان بود. او پسر و جانشین بهرام دوم بود. بهرام سوم پس از یک دوره چهار ماهه سلطنت به سال ۲۹۳ در جریان یک لشکرکشی توسط نرسه از سلطنت کناره‌گیری کرد و نرسه بر تخت سلطنت ایران نشست.

## سرگذشت
[بندانگشتی|نگاره‌ای از بهرام سوم در ''[نامهٔ خسروان'']]

در دوران سلطنت بهرام دوم به‌دنبال شیوه‌های اولیه ساسانیان در اعطای ولایات به شاهزادگان، بهرام سوم به فرمانداری سکستان (سیستان امروزی) منصوب شد و عنوان «سکانشاه» را به دست آورد. 

پس از مرگ بهرام دوم در سال ۲۹۳، بهرام سوم توسط گروهی از اشراف به رهبری وهنام به تخت نشست. او در زمان انتصاب به سلطنت هنوز جوان بود و بسیاری از بزرگان ایران او را ضعیف‌تر از آن می‌دانستند که بتواند به درستی با تهدید رومیان و تهاجم آنان مقابله کند. بنابراین آنها تصمیم گرفتند تا جانشینی او را به به چالش بکشند و در عوض با نرسه، آخرین پسر باقی مانده شاپور یکم، که رهبری با تجربه و سردار نظامی بزرگی بود و می‌توانست برای ایران شکوه و عظمت بیاورد بیعت کردند.

چهار ماه پس از سلطنت بهرام، نرسه به درخواست بسیاری از اشراف ایرانی به میان‌رودان احضار شد.  سرانجام نرسه با بزرگان ایران در گذرگاه پایکولی در ایالت گرمکان ملاقات کرد، جایی که به شدت مورد تایید قرار گرفت و احتمالاً برای اولین بار نیز شاه اعلام شد. نرسه برای جلوگیری از خونریزی، پیشنهاد صلح با بهرام و وهنام را داد.  به نظر می‌رسد که هر دو آنان نیز با آن موافقت کردند، زیرا هیچ گزارشی از نبرد ارائه نشده‌است.  دلیل توافق سریع بهرام و وهنام برای صلح شاید فرار از خدمت بسیاری از هواداران بهرام بوده‌ باشد. بهرام از سلطنت کناره‌گیری کرد و احتمالاً نجات یافت، اما وهنام با ورود نرسه به پایتخت اعدام شد.

## پانویس

## منابع
* 
* 
* 

32px
 }}

رده:اهالی ایران در سده ۳ (میلادی)
رده:پادشاهان ساسانی شاهنامه
رده:حکم‌رانان خاورمیانه در سده ۳ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۲۹۳ (میلادی)
رده:زادگان سده ۳ (میلادی)
رده:سنگ‌نوشته پایکولی
رده:شاهنشاهان ساسانی سده ۳ (میلادی)
رده:مرزبان‌های ساسانیان سکستان
رده:شخصیت‌های شاهنامه
۱۵۶ (میلادی)

## رویدادها

### '''<big>بر اساس مکان</big>'''

#### '''<big>آمریکا</big>'''

* لا موجارا استلا ۱ در آمریکای میانه تولید می‌شود.

### بر اساس موضوع

#### دین

* بدعت گذار مونتانوس برای اولین بار در اردبان (میزیا) ظاهر شد.

## زادروزها
* امپراتور لینگ از دودمان هان چین

* دونگ ژائو، مقام و وزیر چینی (متوفی ۲۳۶)

* پونتیانوس از اسپولتو، قدیس مسیحی (متوفی ۱۷۵)

* ژانگ ژائو، ژنرال و سیاستمدار چینی (متوفی ۲۳۶)

* ژو ژی، ژنرال و سیاستمدار چینی (متوفی ۲۲۴)

## درگذشتگان

* مارکوس گاویوس ماکسیموس، فرمانده پراتوریان رومی

* ژانگ دائولینگ، استاد تائوئیست چینی (متولد ۳۴ میلادی)

رده:۱۵۶ (میلادی)

## منابع
۸۶ (میلادی)

## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**
* امپراتور دومیتیان بازی‌های کاپیتولین را معرفی می‌کند.
* آغاز لشکرکشی تراژان، ژنرال رومی و که بعداً به امپراتوری رسید به آلمان. این لشکر کشی برای سرکوبی شورش در آلمان بود.
* آلمان به دو استان آلمان بالا و آلمان پایین بخش می‌گردد.
* مارشال کتاب‌های اول و دوم اپیگرام‌ها را منتشر می‌کند.
**داکیه**

* نبرد اول تاپائه: لژیون‌های رومی در داکیه با فاجعه روبرو می‌شوند، زمانی که ژنرال رومی کورنلیوس فوسکوس حمله‌ای قدرتمند را آغاز می‌کند که به شکست منجر می‌شود. او که در دره تیمی محاصره شده است، به همراه تمام ارتشش می‌میرد. روم باید در ازای به رسمیت شناختن مبهم اهمیت روم، به داچیاها خراج بپردازد.

**آسیا**

* بان گو (پان کو) و خواهرش بان ژائو (پان تچائو) تاریخ چین را تألیف کردند.

## زادروزها
* ۱۹ سپتامبر - آنتونیوس پیوس، امپراتور روم

## درگذشت‌ها

* 9 ژوئن - کورنلیوس فوسکوس، ژنرال رومی و بخشدار پراتوری

## فرمانروایان
 

رده:۸۶ (میلادی)

## منابع
۳۰ (میلادی)

## رویدادها
* خواندن سرود بر فراز کوه توسط عیسی مسیح برای گروه گرد آمده.
* مصلوب شدن عیسی (۷ آوریل) 
**<big>بر اساس مکان</big>**

**جنوب آسیا**

* امپراتوری کوشان تأسیس شد (تاریخ تقریبی).

**امپراتوری روم**

* آگریپینا بزرگ (همسر ژرمانیکوس) و دو پسرش، نرون ژولیوس سزار و دروسوس سزار، به دستور لوسیوس آئلیوس سیجانوس (رئیس گارد پرتورین) دستگیر و تبعید شدند و بعداً در شرایط مشکوکی از گرسنگی جان باختند. در پاکسازی سیجانوس از آگریپینا بزرگ و خانواده‌اش، پسرش کالیگولا و سه دخترش، آگریپینا کوچک، جولیا دروسیلا و جولیا لیویلا تنها بازماندگان بودند.
* فایدروس حکایت‌های ازوپ را ترجمه می‌کند و برخی از آنها را خود می‌نویسد.
* ولیوس پاترکولوس تاریخ عمومی کشورهای شناخته شده در دوران باستان را می‌نویسد.

## زادروزها
* ۸ نوامبر - نروا، امپراتور روم

* جیا کوی، فیلسوف کنفوسیوسی چین (متوفی 101 پس از میلاد)

* موبون گوگوریو، پادشاه کره (متوفی ۵۳ پس از میلاد)

* پوپایا سابینا، همسر دوم نرون (متوفی 65 پس از میلاد)

* کوئینتوس پتیلیوس سرالیس، ژنرال رومی

## درگذشت‌ها
* یحیی ملقب به تعمیددهنده، واعظ و شخصیت مذهبی سدهٔ ۱ میلادی

## فرمانروایان
 

## پانویس
رده:۳۰ (میلادی)
۳۱ (میلادی)

۳۱ میلادی  یک سال مشترک بود که از دوشنبه تقویم ژولیانی شروع می‌شد. در آن زمان، این سال به عنوان سال کنسولی تیبریوس و سیجانوس شناخته می‌شد. نامگذاری ۳۱ میلادی برای این سال از اوایل قرون وسطی، زمانی که تقویم آنو دومینی به روش رایج در اروپا برای نامگذاری سال‌ها تبدیل شد، مورد استفاده قرار گرفته است.

## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* لوسیوس آلیوس سیجانوس به عنوان کنسول مشترک امپراتور تیبریوس منصوب می‌شود. با این حال، تیبریوس از خیانت سیجانوس آگاه می‌شود و او را دستگیر و اعدام می‌کند.
* نایویوس سوتوریوس ماکرو پس از اعدام سیجانوس، رهبر گارد پرتورین شد.

## زادروزها

* گنائوس آریوس آنتونینوس، کنسول روم

* موسونیوس روفوس، فیلسوف رواقی رومی (متوفی 101)

## مرگ‌ها

* آلیوس سیجانوس، سیاست‌مدار رومی (اعدام شده در ۱۸ اکتبر)
* مارکوس ولئیوس پاترکولوس، تاریخنگار رومی (احتمالاً به همراه سجانوس اعدام شد)
* کلودیا لیویا جولیا، خواهرزاده و عروس تیبریوس (متولد ۱۳ پیش از میلاد)
* نرون جولیوس سزار ژرمنیکوس، نوه و وارث تیبریوس (متولد 6 پس از میلاد)

## فرمانروایان

## پانویس
رده:۳۱ (میلادی)
۳۴ (میلادی)

سال ۳۴ میلادی یک سال مشترک بود که از روز جمعه در تقویم ژولیانی آغاز می‌شد. در آن زمان، این سال به عنوان سال کنسولی پرسیکوس و ویتلیوس شناخته می‌شد. نامگذاری این سال به سال ۳۴ میلادی از اوایل قرون وسطی، زمانی که تقویم آنو دومینی  به روش رایج در اروپا برای نامگذاری سال‌ها تبدیل شد، مورد استفاده قرار گرفته است.

## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* *پل رومی [[پون دو گار|پونت دو گارد]]، با طول تقریبی ۵۰ کیلومتر، در قرن اول میلادی ساخته شد.*
* مداخله روم در ارمنستان (۳۴–۳۷ میلادی).

**اروپا**
* مردم بومی داسیا علیه قبیله سرمتی یازیگ شوریدند. یازیگ‌های ایرانی‌تبار بر مردم داسیا چیره شده بودند.
**<big>بر اساس موضوع</big>**

**دین**

* *[[سنت استفان|استیفان]]، یکی از هفت خادم کلیسای اولیه، طبق منابع مسیحی به دلیل تبلیغ مسیحیت اعدام شد.* (تاریخ احتمالی).
* سائول طرسوسی، در جاده دمشق، به مسیحیت گروید و پولس رسول شد (تاریخ احتمالی).
* بر اساس یک طرح تاریخ‌گذاری، پولس و برنابا در انطاکیه اعلام می‌کنند که شروع به بشارت دادن به غیریهودیان خواهند کرد.

## زادروزها

* 4 دسامبر - **[[پرسیوس (سراینده)|آئولوس پرسیوس فلاکوس]]**، شاعر رومی (متوفی 62 پس از میلاد)
* مریمنه، دختر هرود آگریپا (تاریخ تقریبی)
* ژانگ دائولینگ، استاد تائوئیسم چینی (متوفی ۱۵۶)

## مرگ‌ها
* آرتاشس سوم، پادشاه دست‌نشانده روم در ارمنستان (متولد ۱۳ پیش از میلاد)
* فیلیپ تتراک، حاکم یهودی باتانیا
* سنت استفان، نخستین کشتهٔ مسیحیت (به‌دست رهبران دین یهود سنگسار شد).

## فرمانروایان
 

## پانویس
رده:۳۴ (میلادی)
۲۸۰ (میلادی)

سال ۲۸۰ یک سال کبیسه بود که از روز پنجشنبه در تقویم ژولیانی آغاز می‌شد. در آن زمان، این سال به عنوان سال کنسولی مسالا و گراتوس شناخته می‌شد. نام ۲۸۰ برای این سال از اوایل قرون وسطی، زمانی که تقویم آنو دومینی به روش رایج در اروپا برای نامگذاری سال‌ها تبدیل شد، مورد استفاده قرار گرفته است.

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* پروکولوس، غاصب رومی، شورشی را در لوگدونوم (لیون، فرانسه) آغاز می‌کند و خود را امپراتور اعلام می‌کند.
* امپراتور پروبوس، آلان‌ها را به آسیای صغیر راند و شورش در گال را سرکوب کرد؛ پروکولوس اعدام شد.
* آلمانی‌ها ناوگان رومی را در راین نابود کردند؛ بونوسوس در کولونیا آگریپینا (کلن) به عنوان امپراتور اعلام شد.
* پروبوس ارتش تحت فرماندهی بونوسوس را شکست می‌دهد. بونوسوس چاره‌ای نمی‌بیند و خود را حلق‌آویز می‌کند. با خانواده‌اش با احترام رفتار می‌شود.
* ژولیوس ساتورنینوس، فرماندار سوریه، در اسکندریه است و وظیفه دفاع از شرق را بر عهده دارد. او امپراتور اعلام می‌شود و به آپامیا عقب‌نشینی می‌کند. پروبوس شهر را محاصره می‌کند و او را به قتل می‌رساند.
* قلمرو روم دائماً در معرض تهدید حملات فرانک‌ها بود. شهرهای گال با دیوارهای دفاعی تقویت شده بودند.

#### اروپا

* تورینگی‌ها، یک قبیله ژرمنی، در کوه‌های هارتز (تورینگن) در مرکز ژرمانیا ظاهر می‌شوند.

#### چین

* امپراتور وو از دودمان جین، اتحاد چین را که قبلاً در دوره سه پادشاهی بین سه قدرت رقیب تقسیم شده بود، تکمیل می‌کند. لوئویانگ، پایتخت سلسله جین، با سفر دیپلمات‌ها و بازرگانان خارجی به آنجا، به یک مرکز تجاری پررونق تبدیل می‌شود.

#### ایران

* بهرام دوم، پادشاه امپراتوری ساسانی (پارس)، فرستادگانی را برای برقراری روابط صلح‌آمیز با روم می‌فرستد.

#### هند

* امپراتوری گوپتا (هند) تأسیس می‌شود (تاریخ تقریبی).

## زادروزها

* سنت جورج، سرباز رومی (تاریخ تقریبی)

* یائو ییزونگ، ژنرال و فرمانده چینی (متوفی ۳۵۲)

## مرگ‌ها

* بونوسوس، سردار و غاصب رومی
* سن هون، مقام و سیاستمدار چینی
* ژولیوس ساتورنینوس، غاصب رومی
* کانگ سنگهویی، راهب و مترجم چینی
* لو جینگ، سردار و نویسنده چینی (متولد ۲۵۰)
* مهاراجه سری گوپتا از امپراتوری گوپتا
* یو ژونگ (یا شیفانگ)، سردار چینی
* ژانگ تی (یا جوکسیان)، صدراعظم چینی

## فرمانروایان

## منابع
بهرام شاپور

**بهرام شاپور** فرزند وارازدات پادشاه اشکانی ارمنستان بود. بهرام شاپور در سال ۳۹۲ یا ۳۹۴ میلادی با عنوان *[[فهرست شاهان ارمنستان|پادشاه ارمنستان]]* بر بخش شرقی ارمنستان به فرمانروایی رسید. بهرام شاپور را به زبان ارمنی **ورام شاپوه**  می‌خوانند.

در زمان این حاکم ایرانی بود، که مسروب ماشتوتس در سال ۴۰۴ میلادی الفبای ارمنی را ابداع کرد.

## پانویس

## منابع
* 
* 
* تورج دریایی، شاهنشاهی ساسانی، برگردان مرتضی ثاقب‌فر، چاپ یکم.

* 

رده:اهالی ارمنستان باستان
رده:اهالی ارمنستان در سده ۴ (میلادی)
رده:اهالی ارمنستان در سده ۵ (میلادی)
رده:پادشاهان ارمنستان
رده:پادشاهان اشکانی ارمنستان
رده:پادشاهان ساسانی شاهنامه
رده:تاریخ ارمنستان
رده:حاکمان سده ۵ (میلادی) در اروپا
رده:حکم‌رانان اروپا در سده ۵ (میلادی)
رده:حکم‌رانان خاورمیانه در سده ۴ (میلادی)
رده:حکم‌رانان خاورمیانه در سده ۵ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۴۱۷ (میلادی)
رده:روابط خارجی روم باستان
رده:سلسله اشکانی ارمنستان
رده:فرمانروایان سده ۵ (میلادی) ارمنستان
رده:فرمان‌روایان دست‌نشانده شاهنشاهی ساسانی
رده:نجیب‌زادگان اهل ارمنستان
رده:فرمانروایان سده ۴ (میلادی) ارمنستان
کویر ساغند

**کویر ساغَند** از کویرهای مرکزی ایران واقع در استان یزد است.

کویر ساغند در ۵۰ کیلومتری جنوب شرقی روستای ساغند در موقعیت جغرافیایی ۳۲/۳۱ شمالی و ۵۵/۲۰ شرقی در استان یزد قرار گرفته‌است. مساحت این کویر ۲۲،۶۲۵ هکتار و ارتفاع این کویر از سطح دریا ۳۶۶۵ پا می‌باشد.

سطح این کویر را نمکزار پوشانده و در حاشیه نمکزار نوار باریکی از خاکهای رسی باد کرده دیده می‌شود. این کویر از جنوب غربی به کوه بنه شورو، از جنوب به ارتفاعات نتاک و معدن مس چادرملو محدود می‌شود. این کویر دارای یکی از مهم‌ترین معادن اورانیوم در ایران است که در سال ۱۹۸۵ کشف شد. در جنوب این کویر معادن چادرملو قرار دارند که حاوی سنگهای مس، آهن و طلا می‌باشند.

## راه‌های ورود به منطقه
مسیر آسفالته روستای ساغند به معدن سنگ آهن چادرملو از جنوب این کویر می‌گذرد.

## منابع
وب‌گاه کویرهای ایران (برداشت آزاد با ذکر منبع)

رده:کویرهای ایران
مریستم

**مریستم** یا **سرلاد** ، مجموعه یاخته‌های جنینی ساخته شده‌اند که تکثیرشان سریع است. چون تمایزیابی در مرحله طویل شدن یاخته رخ می‌دهد، یاخته‌های مریستمی همیشه به حالت مریستمی باقی می‌مانند و رشد نامحدود گیاهان آوندی (تراکئوفیت‌ها) را سبب می‌شوند؛ در مقابل می‌توان گفت که بریوفیت‌ها دارای رشد محدود هستند یا به عبارتی پس از چند ماه کلیه یاخته‌های مریستمی تمایز می‌یابند و رشد آن‌ها به‌طور کامل متوقف می‌شود. یاخته‌های مریستمی؛ کوچک، چند وجهی، با هسته بزرگ در مرکز می‌باشند، اکثراً بدون واکوئل یا با واکوئل ریز، و بدون هر گونه اختصاص بافتی می‌باشند. این یاخته‌ها دارای دیواره نخستین نازک و بدون دیواره پسین می‌باشند، پروتوپلاست دارند، بدون مواد ذخیره‌ای و کریستالی هستند، دارای میتوکندری به تعداد زیاد و دارای پلاست‌های تمایزنیافته می‌باشند.

از مهم‌ترین فاکتورهای مؤثر در تقسیم‌بندی یاخته‌های‌مریستمی، موقعیت و منشأ این یاخته‌ها می‌باشد.
یاخته‌ها در گیاه تنها در مریستم‌ها تقسیم می‌شوند.

## انواع مریستم
مریستم‌ها از لحاظ منشأ به مریستم‌های نخستین و پسین تقسیم می‌شوند.

**مریستم نخستین**: عبارت است از یاخته‌هایی که مستقیماً از تقسیم سلول‌های جنینی به وجود می‌آید. لپه‌ها از تقسیم سلول‌های نزدیک به پرومریستم ساقه به وجود می‌آیند همچنین یاخته‌های ریشه چه و ساقه چه فقط تا زمانیکه دانه جوانه می‌زند فعالند، که این فعالیت سبب خروج ریشه و ساقه از دانه می‌شود، از این مرحله به بعد یاخته‌های پرومریستمی فعال شده و باعث ادامه رشد ریشه و ساقه می‌شود.

مریستم اولیه یا نخستین موجب تشکیل بافت‌های اولیه شده و ساختمان گیاه را به وجود می‌آورد و سبب رشد طولی اندام‌ها می‌شود. مریستم نزدیک به نوک ریشه، مریستم نوک ساقه و مریستم موجود در میان گره برخی گیاهان جزء این گروه از مریستم‌ها می‌باشند. سلول‌های مریستم نخستین و پسین از نظر ساختمانی با یکدیگر تفاوت‌هایی دارند.

**مریستم پسین**: در بازدانگان و اکثر دولپه‌ای‌ها که دارای ساختمان پسین هستند وجود دارد. مریستم‌های پسین منشأ غیرجنینی داشته و اساساً در نتیجه پدیده تمایززدایی برخی یاخته‌ها ایجاد می‌شوند.

**انواع مریستم‌های پسین**
* **مریستم چوب آبکش** ( کامبیوم آوندی)
* **مریستم چوب‌پنبه‌ساز** (کامبیوم چوب‌پنبه)

## منابع

رده:بافت‌ها
رده:فیزیولوژی گیاهی
رده:کالبدشناسی گیاهان
کرم رایانه‌ای

[بندانگشتی| سورس کد [کرم موریس در موزه تاریخچه رایانه.]]
**کِرم رایانه**یا **کرم کامپیوتری**  به برنامه‌ای گفته می‌شود که توانایی بازتولید خود را دارا است و با استفاده از شبکه، کپی‌های خود را به دیگر رایانه‌های موجود در شبکه می‌فرستد. برخلاف ویروس کرم‌ها خود را به برنامه‌های دیگر نمی‌چسباند.

همچنین کرم‌ها عموماً با اشغال پهنای باند به شبکه آسیب می‌رسانند در حالی که ویروس‌ها در بیشتر اوقات باعث خرابی برنامه‌های موجود در کامپیوتر آلوده و از دست رفتن اطلاعات موجود در آن می‌شوند. هدف کرم‌ها معمولاً استفاده از منابع می‌باشد و می‌تواند در دسترسی شما به منابع تأخیر بیندازد.

کرم در برخی از خصوصیات با ویروس مشترک است. مهمترین ویژگی مشترک آن‌ها این است که کرم‌ها نیز خود- همانندساز هستند، اما تولید مثل آن‌ها از دو جهت متفاوت است. اول اینکه، کرم‌ها مستقل و متکی به خود هستند، و محتاج به کد اجرایی دیگری نیستند. دوم، کرم‌ها از طریق شبکه‌ها، از ماشینی به ماشین دیگر منتقل و توزیع می‌شوند.

## تاریخچه
همانند ویروس‌ها، کرم‌های اولیه داستانی و تخیلی بودند. واژهٔ worm برای اولین بار در سال ۱۹۷۵ توسط جان برونر در داستان علمی تخیلی‌اش به نام The Shockwave Rider استفاده شده بود (جالب است که او از واژهٔ virus نیز در کتاب استفاده کرده بود).

آزمایش‌ها بر روی کرم‌هایی که محاسباتِ (غیرمخرب) توزیع‌شده انجام می‌دهند، حدود سال ۱۹۸۰ در Xerox PARC انجام شد، اما نمونه‌های قدیمی‌تری نیز وجود داشتند. در حدود ۱۹۷۰، کرمی که creeper نامیده می‌شد درون Arpanet می‌خزید که بعداً توسط کرم دیگری به نام Reaper تعقیب شد که creeperها را شکار و نابود می‌کرد.

یک حادثهٔ مهم تاریخی برای اینترنت در ۲ نوامبر ۱۹۸۸ به وقوع پیوست، زمانی که یک کرم، جوجهٔ نوپای اینترنت را از کار انداخت و فلج کرد.

این کرم، به خاطر نام سازندهٔ آن رابرت تاپن موریس، امروزه به نام کرم اینترنتی یا کرم موریس، شناخته می‌شود. در آن زمان، موریس دورهٔ دکترای تخصصی‌اش را در دانشگاه کرنل شروع کرده بود. او قصد داشت که کرمش را به صورت آهسته و غیر مزاحم منتشر کند اما اتفاقی که افتاد کاملاً برعکس بود. موریس، بعدها به خاطر دسترسی غیرمجاز کرمش به کامپیوترها و هزینه‌های پاک‌سازی آن محکوم شد. او جریمه شد و به خدمات بازپروری و آزمایش صلاحیت محکوم شد.

## جستارهای وابسته
* کرم موریس
* ویروس رایانه‌ای

## منابع

رده:انواع بدافزار
رده:بدافزارها
رده:کرم‌های رایانه‌ای
رده:رخنه‌های امنیتی
نرخ بیت

بندانگشتی|سرعت سنج برای اتصالات اینترنت خانگی بر حسب نرخ بیت
**نرخِ [[بیت (رایانه)|بیت]]** یا **سرعت بیت**  یا **بیت بر ثانیه**، بیان‌گر سرعت انتقال **بیت** از محلی به محل دیگر است. به بیان دیگر نرخ بیت نشان می‌دهد که در مدت زمانی معین چه مقدار اطلاعات از جایی به جای دیگر منتقل می‌شود. معمولاً نرخ بیت را با بیت بر ثانیه (bps)، کیلوبیت بر ثانیه (kbps) یا مگابیت بر ثانیه (Mbps) اندازه می‌گیرند.

نرخ بیت همچنین می‌تواند کیفیت یک فایل صوتی یا ویدئویی را نشان دهد. برای مثال یک فایل شنیداری که با نرخ بیت ۱۹۲ کیلوبیت بر ثانیه فشرده‌شده نسبت به فایلی که با نرخ بیت ۱۲۸ کیلوبیت بر ثانیه فشرده‌شده، کیفیت بهتر و البته حجم بیشتری دارد. در واقع هر چه نرخ بیت بالاتر باشد بیت‌های بیشتری برای ارائه اطلاعات در هر ثانیه به کار می‌روند. به همین نحو یک فایل ویدئویی با نرخ بیت ۳ مگابیت بر ثانیه دارای کیفیت بیشتری نسبت به یک فایل ویدئویی با نرخ بیت ۱ مگابیت بر ثانیه است.

## منابع

رده:انتقال داده
رده:شبکه بی‌سیم
رده:یکاهای اندازه‌گیری
رده:یکاهای اطلاعات
رده:ویکی‌سازی رباتیک
رده:فشرده‌سازی داده‌ها
رده:نرخ‌های زمانی
کابل موازی سنترونیکس

جایگزین=|بندانگشتی|کابل موازی سنترونیکس
**کابل موازی سنترونیکس** یکی از کابل‌هایی است که برای وصل کردن رایانه به دستگاه‌های جانبی به کار می‌رود. این کابل بر پایه استاندارد IEEE 1284 ساخته می‌شود. این کابل یک اتصال‌گر سنترونیکس ۳۶ پایه‌ای در یک سر و یک اتصال‌گر مادگی ۲۵ پایه‌ای در سر دیگر دارد. 

این کابل در اکثر فروشگاههای رایانه‌ای با طول ۶ تا ۱۵ پا عرضه می‌شود. 

رده:استانداردهای آی‌تریپل‌ئی
رده:سخت‌افزار به‌ارث‌رسیده
رده:گذرگاه (رایانه)
اتحادیه بین‌المللی ریاضیات

بندانگشتی|نمایی از شرکت‌کنندگان در اتحادیهٔ جهانی ریاضیات. دانشگاه زوریخ، سپتامبر ۱۹۳۲|373x373پیکسل
**اتحادیه جهانی ریاضیات** سازمان غیردولتی و بین‌المللی‌ای است که برای توسعه و ترویج دانش ریاضی فعالیت می‌کند. اعضای آن، سازمان‌ها و انجمن‌های ریاضی کشوری در بیش از ۸۰ کشور جهان هستند.

## منابع

رده:اعضای شورای بین‌المللی علوم
رده:انحلال‌های ۱۹۳۶ (میلادی)
رده:ریاضیات
رده:سازمان‌ها
رده:سازمان‌های برلین
رده:سازمان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۱۹ (میلادی)
رده:سازمان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۲۰ (میلادی)
رده:سازمان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۳۲ (میلادی)
رده:سازمان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۵۰ (میلادی)
رده:سازمان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۵۱ (میلادی)
رده:سازمان‌های علمی بین‌المللی
رده:اتحادیه بین‌المللی ریاضیات
رده:اعضای بین‌المللی شورای علمی
مدال فیلدز

**مدال فیلدز**  جایزه‌ای است که به‌ابتکار ریاضی‌دان کانادایی جان چارلز فیلدز در کنگرهٔ اتحادیه جهانی ریاضیات، هر چهار سال به ریاضی‌دانان جوان که کار ارزنده‌ای در ریاضیات کرده باشند، داده می‌شود.

مدال فیلدز، از ۱۹۵۴ اهدا می‌شود. این جایزه را «نوبل ریاضیات» می‌خوانند.

این جایزه، یک مدال (یا سکه) به‌همراه ۱۵٬۰۰۰ دلار کانادا است. سکه، از طلا ساخته شده و روی آن نیم‌رخ ارشمیدس حکاکی شده‌است. این جایزه تنها به کسی داده می‌شود که کاری برجسته در ریاضیات کرده باشد و سنش کمتر از چهل سال باشد.

این مدال، نخستین بار به دو ریاضی‌دان، لارس آلفُرس و جسی داگلاس داده شد.

## برندگان فیلدز

## دستاوردها
مریم میرزاخانی نخستین زن و اولین ایرانی برندهٔ مدال فیلدز است. کوچر بیرکار اولین کرد و دومین ایرانی برندهٔ مدال فیلدز است.

## مدال

این مدال را آر. تیت مکنزی مجسمه‌ساز کانادایی طراحی کرد.
* در روی آن تصویر ارشمیدس و نقل قولی منتسب به آن نقش بسته که به لاتین چنین است: "Transire suum pectus mundoque potiri" («از سطح خود فراتر رو و بر جهان چنگ بزن!»). تاریخ آن به ارقام رومی است و اشتباهی در آن وجود دارد ("MCNXXXIII" است به جای "MCMXXXIII"). به حروف بزرگ یونانی ΑΡXIMHΔΟΥΣ, یا «از ارشمیدس» نوشته شده.
* این نوشته (به لاتین) بر پشت آن نقش بسته:

: 
: 
: 
: 
: 

ترجمه: «ریاضیدانان گرد آمده از همه جهان [صریحا نوشته نشده ولی به‌طور ضمنی درک می‌شود] این جایزه را به خاطر نوشته‌های ممتاز اعطا کرده‌اند.»

## منابع

## پیوند به بیرون

* 

رده:برندگان مدال فیلدز
رده:جایزه‌های بین‌المللی
رده:جایزه‌های ریاضیات
رده:جوایز بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۳۶ (میلادی)
رده:جوایز علمی
مجله‌های کمک آموزشی

در دهه‌های اخیر با گسترش آموزش و پرورش و تأکید بر آموزشهای غیر رسمی به عنوان مکمل آموزشهای رسمی، برخی از این مجلات اهداف و برنامه آموزشی را سرلوحه فعالیت‌های خود قرار داده‌اند. شعار اصلی این گونه مجلات، که در واقع مرامنامه و خط و مشی آن‌ها محسوب می‌شود، پربار کردن برنامه آموزشی و تقویت مهارتهایی است که برنامه آموزشی مورد نظر دارد. این گونه مجلهها را به اصطلاح مجلات کمک آموزشی (Curriculum Supplement) می‌نامند. 

## ویژگیهای مجلات کمک آموزشی
 
چند ویژگی اصلی مجله‌های کمک آموزشی را از سایر مجلات مجزا می‌سازند: 

۱. در یک مجله کمک آموزشی همانند سایر مجلات از تمامی شیوه‌های پرداخت موضوع و شگردهای جذب مخاطب استفاده می‌شود. اما تمامی این فعالیت‌ها در خدمت اهداف آموزشی است. 

۲. مجله کمک آموزشی جایگزین معلم نیست بلکه ابزار آموزشی قدرتمندی است که فضای معلم محور را تعدیل و دانش آموزان را در آموزش خودشان سهیم می‌کند. راهنمای معلم از بخش‌های جدا نشدنی این مجلات هستند.
 
۳. مجله کمک آموزشی فقط محتوا محور نیست و صفحاتی از آن به فعالیت‌های جالبی به صورت پرسشهای مروری، کامل کردن یک نمودار، یک بازی آموزشی سرگرم کننده یا ساختن وسیله آموزشی اختصاص می‌یابد. 

۴. اغلب مجلات کمک آموزشی نقش مهمی برای والدین در آموزش فرزندان خود، به خصوص در مقطع پیش دبستانی و پایه اول، قائل هستند و با گنجاندن فعالیت‌هایی در مجله، که کودک به کمک والدین خود آن‌ها را انجام می‌دهد یا تکمیل می‌کند، آنان را در روند آموزشی کودک سهیم می‌کنند. 

۵. مجله کمک آموزشی نثر روانی دارد. این مجلات به برنامه زبان آموزی کودک توجه دارند و هر شماره مجله را با واژگان و ترکیباتی می‌نویسند که کودک در دوره زمانی انتشار هر شماره آموخته‌است.
 
۶. در مجله کمک آموزشی تصویر سازی، عکس، جدول و نمودار بر جملات برتری دارند. در این مجلات تصویر بیش از جملات نقش انتقال مفهوم را بر عهده دارد. این ویژگی در مجلات کمک آموزشی پایه‌های نخستین بیشتر به چشم می‌آید.

## مجله‌های کمک‌آموزشی ایران
* مجله‌های پیک 
* مجله‌های رشد
* مجله‌های مبتکران
* مجله قاصدک  مرکز پژوهش‌های اسلامی صدا و سیما

## پیوند به بیرون
* کتابخانه انگلیسی

رده:نشریه‌های آموزشی
رده:مجله‌های کمک آموزشی
سید روح‌الله خاتمی

**آیت‌الله سیّد روح‌الله خاتمی** (۵ آبان ۱۲۸۵ – ۵ آبان ۱۳۶۷) روحانی و فقیه شیعه، مؤسس مدرسه علمیه اردکان و نمایندهٔ روح‌الله خمینی در استان یزد و امام جمعه شهر یزد پس از محمد صدوقی بود. وی پدر سید محمد خاتمی، پنجمین رئیس جمهور ایران بود.

## تبارنامه
بنا بر اعلام پایگاه اینترنتی وی، نسب روح‌الله خاتمی با ۴۳ واسطه به حسن (امام دوم شیعیان)، پسر علی (امام اول شیعیان)، پسر ابی طالب (عموی پیامبر اسلام) می‌رسد.

## زندگی
[300px|بندانگشتی|چپ|آیت‌الله سیّد روح‌الله خاتمی در کنار پسرش [سیّد محمّد خاتمی]]
آیت‌الله سیّد روح‌الله خاتمی شامگاه دوشنبه ۶ آبان ۱۲۸۵ (۱۰ رمضان ۱۳۲۴ قمری) در اردکان دیده به جهان گشود. پدر و مادرش از خانواده‌ای روحانی بودند.

او با همنشینی پدر و مادر خود توانست فارسی و عربی را به خوبی بیاموزد و از سیزده سالگی نیز به عنوان طلبه به آموختن علوم دینی در زادگاه خود تحت نظر پدر پرداخت.

آیت‌الله سید روح‌الله خاتمی تحصیلات تکمیلی خود را در حوزه علمیه اصفهان به سرانجام رسانید و از سید محمد فشارکی اجازهٔ اجتهاد گرفت. حاج میرزا علی آقای شیرازی، محمد خوانساری، سید محمد نجف‌آبادی و حاج آقا رحیم ارباب از جمله استادان او بودند.
بندانگشتی|منزل سید روح‌الله خاتمی در اردکان یزد
وی در اردکان، به فعالیت‌های مذهبی و سیاسی در مخالفت با حکومت رضاشاه پرداخت و در کنار آن، هیچگاه از مبارزه با تحجر و مقدس‌مآبی غافل نشد. هنگامی که نخستین جرقه‌های انقلاب اسلامی با سخنان خمینی در سال ۱۳۴۱ شمسی شعله‌ور شد، به وی پیوست و فعالیت سیاسی خود را شدت بخشید و یکی از ارکان انقلاب اسلامی را در یزد و اردکان پی‌افکند.

پس از پیروزی انقلاب، وی با حکم خمینی به عنوان امام جمعهٔ اردکان و پس از ترور محمد صدوقی به سمت امام جمعهٔ یزد و نمایندهٔ سید روح‌الله خمینی در آن دیار منصوب شد.

## آثار
* *روزهٔ راستین*
* *آینهٔ مکارم*
همچنین چند کتاب دربارهٔ احوال و آثار وی از جمله ”*یادنامهٔ خاتمی*” به قلم محمدتقی فاضل میبدی منتشر شده‌است. یکی دیگر از این آثار کتابی با عنوان ”تندیس دینداری و فرزانگی” است.

## درگذشت
سید روح‌الله خاتمی در ۵ آبان ۱۳۶۷ درگذشت و در اردکان به خاک سپرده شد. روح‌الله خمینی، در پیامی وی را «*یکی از چهره‌های تقوا، خلوص و ایمان*» توصیف کرد.

## پانویس

## منابع
* جمعی از پژوهشگران حوزه علمیه قم. *[[گلشن ابرار]]*. ج ۵، چ ۱، نشر معروف، قم: ۱۳۸۴.
* بخشی از زندگینامهٔ سید محمد خاتمی در وب‌سایت شخصی
* گاه‌شمار زندگی آیت‌الله خاتمی

## جستارهای وابسته
* سید محمدتقی غضنفری
* سید حسین بروجردی
* سید احمد خوانساری

## پیوند به بیرون

* مقاله شجره نامه و زندگی‌نامه سید روح‌الله خاتمی به قلم سید محمدصادق الحسینی و محمدرسول دریایی
* شبکه اطلاع‌رسانی اجتهاد

رده:امامان جمعه شهر یزد
رده:اهالی اردکان
رده:اهالی یزد
خاتمی
رده:درگذشتگان ۱۳۶۷
رده:درگذشتگان ۱۹۸۸ (میلادی)
رده:روحانیان شیعه اهل اردکان
رده:روحانیان شیعه اهل ایران
رده:زادگان ۱۲۸۵
رده:زادگان ۱۹۰۶ (میلادی)
رده:زادگان دهه ۱۹۰۰ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل اردکان
رده:سیاستمداران اهل ایران
رده:سید محمد خاتمی
رده:عارفان شیعه
رده:عالمان شیعه
رده:فقیهان شیعه دوازده‌امامی درگذشته
رده:سیاستمداران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
مجله‌های رشد

دفتر انتشارات کمک آموزشی، که پس از دفتر تألیف کتب درسی، مهم‌ترین بخش سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی وزارت آموزش و پرورش ایران است، مهم‌ترین متولی تولیدات کمک آموزشی در ایران است. این دفتر اکنون بالغ بر ۳۱ ماهنامه، فصلنامه و سالنامه با شمارگانی برابر ۲۸ میلیون نسخه در سال منتشر می‌کند. سه چهارم این شمارگان چشم‌گیر، سهم پنج مجلهٔ این دفتر در حوزهٔ کودکان و نوجوانان است که عبارتند از *رشد کودک*، *رشد نوآموز*، رشد دانش‌آموز، رشد نوجوان و رشد جوان.

دفتر نامبرده به جز این، دو نشریهٔ تخصصی ریاضی نیز برای نوجوانان منتشر می‌کند که عبارت است از:
* رشد برهان ریاضی - ویژهٔ دانش آموزان راهنمایی
* رشد برهان ریاضی - ویژهٔ دانش آموزان دبیرستان

بقیهٔ مجلات، ویژهٔ معلمان، دانشجویان تربیت معلم و مدیران مدرسه‌ها و در یک مورد ناشران کتاب‌های کمک آموزشی ایران است. عنوان این مجلات برای اطلاع در پی می‌آید. ناگفته نماند که عنوان عمومی این نشریات، رشد است و قبل از اسم هر مجله آورده می‌شود. ابتدا ماهنامه‌ها:
* ماهنامه رشد مدیریت مدرسه
* ماهنامه رشد معلم
* ماهنامه رشد تکنولوژی آموزشی
* ماهنامه رشد آموزش ابتدایی
* ماهنامه رشد آموزش راهنمایی
* ماهنامه رشد مدرسه فردا
* ماهنامه رشد کودک
*[ماهنامه رشد نوآموز]]
* ماهنامه رشد دانش آموز
* ماهنامه رشد نوجوان
* ماهنامه رشد جوان

عناوین فصلنامه‌های این دفتر نیز از این قرار است:
* فصلنامه رشد آموزش زبان و ادب فارسی
* فصلنامه رشد آموزش ریاضی
* فصلنامه رشد آموزش زبان انگلیسی
* فصلنامه رشد آموزش قرآن
* فصلنامه رشد آموزش معارف اسلامی
* فصلنامه رشد آموزش هنر
* فصلنامه رشد آموزش علوم اجتماعی
* فصلنامه رشد آموزش تاریخ
* فصلنامه رشد آموزش جغرافیا
* فصلنامه رشد آموزش فنی و حرفه ای
* فصل‌نامه رشد آموزش زیست‌شناسی

## جستارهای وابسته
* دانشنامه رشد
* شبکه رشد

## منابع

## پیوند به بیرون
تازه‌ترین شمارهٔ مجله‌های رشد را می‌توانید این‌جا ببینید.
وبگاه مجلات رشد

رده:مجله‌های کمک آموزشی
رشد دانش‌آموز

**رشد دانش‌آموز** یکی از مجلات فارسی چاپ ایران است.

انتشار مجلهٔ رشد دانش‌آموز از مهر ماه سال ۱۳۶۱ خورشیدی (اکتبر ۱۹۸۲) آغاز شده است. گر چه اگر دقیق‌تر سخن بگوییم، و تاریخ این مجله را به تاریخچهٔ سلف آن یعنی مجله‌های پیک پیوند دهیم، به مراتب این تاریخ عقب‌تر خواهد رفت و به دی ماه سال ۱۳۴۳ شمسی (دسامبر ۱۹۶۴) خواهد رسید؛ زمانی که نخستین شمارهٔ مجلهٔ پیک دانش‌آموز به بهای ۳ ریال در ۱۶ صفحه منتشر می‌شد.
شاید حتی بتوانیم آن را به مجلهٔ دانش‌آموز پیوند دهیم که از سال ۱۳۳۰ توسط ادارهٔ کل نگارش‌های وزارت فرهنگ و معارف یعنی آموزش و پرورش فعلی به چاپ می‌رسیده است. 

## مخاطب رشد دانش‌آموز

دانش‌آموزان پایه‌های چهارم و پنجم دورهٔ ابتدایی، همواره گروه سنی مخاطب مجله را تشکیل می‌داده است.

## شمارگان رشد دانش‌آموز
بنابر گزارشی که ایرج جهان‌شاهی مسئول مجلات پیک در سال ۱۳۵۲ شمسی می‌دهد، پیک دانش‌آموز شمارگانی برابر ۵۰۰ هزار و ۳۷۵ نسخه در ماه داشته است. 
اما از شمارگان دقیق نشریهٔ رشد دانش‌آموز تا مهر سال ۱۳۶۹ شمسی که شمارهٔ ۶۵ مجله به چاپ می‌رسد، بی‌خبریم. از این تاریخ است که شمارگان هر شماره از نشریه در صفحهٔ شناسنامه قید می‌شود. در این سال، مجله کار خود را با شمارگان ۳۵۰ هزار نسخه در ماه مهر آغاز می‌کند و در چهارمین شمارهٔ سال تحصیلی یعنی شمارهٔ دی به رقم ۶۵۰ هزار نسخه می‌رسد و سپس به تدریج سیری نزولی را پیش می‌گیرد. 

این روندی است که تقریباً در تمام سال‌های فعالیت مجله پیموده شده است و هنوز هم ادامه دارد. از این رو برای درک افت و خیزها و مقایسهٔ شمارگان این نشریه بهتر است به شمارگان متوسط سالیانه پناه ببریم. بر این مبنا، این رقم برای دورهٔ مذکور ۴۶۲۰۰۰ نسخه در ماه است. یک سال پس از آن، یعنی در سال تحصیلی ۷۱-۱۳۷۰ این رقم به ۵۸۱ هزار نسخه در ماه افزایش می‌یابد و در دوره‌ای ۱۰ ساله تقریباً ثابت می‌ماند.

از سال ۱۳۸۰ تا کنون سال به سال به شمارگان این نشریه افزوده شده است و در نسخهٔ ویژهٔ بهمن ۱۳۸۵ به رقم قابل توجه یک میلیون نسخه در ماه رسیده است.

## سردبیران رشد دانش‌آموز

مصطفی رحماندوست نخستین سردبیر مجلهٔ رشد دانش‌آموز است. او از بدو انتشار این مجله (یا اگر مُصر باشیم آن را ادامهٔ مجله‌های پیک به شمار آوریم، از زمان انتشار دوبارهٔ آن با نام رشد) تا سال ۱۳۷۰ سردبیری مجله را بر عهده داشته است. پس از او یک دوره حمید گروگان و دو دوره افسانه شعبان‌نژاد این نقش را عهده‌دار شده است. از آن پس محمد حمزه‌زاده عهده‌دار رهبری مجله شد و تا سال ۱۳۸۰ جمعاً ۷ دوره آن را منتشر کرد. سردبیر بعدی، بهروز رضایی کهریز بود که او نیز ۷ دوره سردبیری مجله را بر عهده داشت. شهرام شفیعی این سمت را پذیرفته و از مهر سال ۱۳۸۸ مجله‌های رشد دانش آموز با سردبیری او منتشر خواهد شد..درحدود سال های ۱۳۹۵ و ۱۳۹۶ مدت کوتاهی نیز بابک نیک‌طلب سردبیری این مجله را برعهده گرفت. 

## جستارهای وابسته
* دانشنامه رشد
* شبکه رشد
* مجله‌های رشد

## پانویس و منابع

## پیوند به بیرون
* سایت مجلات رشد

رده:مجله‌های ایران
رده:مجله‌های ماهانه ایران
رده:نشریه‌های آموزشی
زیتون پرورده

thumb|270px|زیتون پرورده

**زیتون پَرورده**، گونه‌ای خوراک تهیه‌شده از زیتون و مواد دیگر است. این فراورده در ایران بیشتر به عنوان چاشنی کنار غذای اصلی استفاده می‌گردد. زیتون پرورده در ایران به هر دو شکل خانگی و صنعتی تولید می‌شود.

اصالت زیتون پرورده کلا به استان گیلان بازمی‌گردد. همچنین نحوه تهیه این چاشنی به نام این استان ثبت ملی شده است.

سایت اطلس جهانی غذا، فهرستی از صد غذای وگان (گیاهی) معرفی کرده است. در بین این لیست زیتون پرورده مقام نخست را به دست آورده است.

این سایت اعلام کرده است که هدفش ترویج غذاهای محلی عالی، القای غرور در غذاهای سنتی و برانگیختن کنجکاوی در مورد غذاهایی است که امتحان نکرده‌اید.

## محتویات
* زیتون بی‌هسته
* رب انار
* آب انار
* مغز گردوی چرخ کرده
* سیر رنده‌شده
* گلپر
* انار ترش

در تهیه آن از سبزی‌های معطر نظیر گشنیز و جعفری و چوچاغ هم می‌توان استفاده کرد.

## پانویس

رده:آشپزی استان زنجان
رده:آشپزی استان گیلان
رده:پیش‌غذاها
رده:چاشنی‌های ایرانی
رده:خوراکی‌های تهیه‌شده از زیتون‏
رده:سوغات گیلان
دبیرکل حزب کمونیست چین

**دبیر کل کمیته مرکزی حزب کمونیست چین** () رئیس حزب کمونیست چین و عالی‌رتبه‌ترین مقام در جمهوری خلق چین است.او بر عبارتی قدرتمندترین فرد در جمهوری خلق چین است. دبیرکل از اعضای دائمی پلیتبورو و رئیس دبیرخانه حزب کمونیست چین نیز می‌باشد. دارندهٔ این مقام معمولاً *[[رهبر عالی‌مقام]]* چین شمرده می‌شود

هم‌اکنون دبیر کل حزب کمونیست چین شی جین پینگ می‌باشد که در سال ۲۰۱۲ جانشین هو جینتائو شد.

پیش از این رئیس حزب کمونیست چین بالاترین مقام در هرم این حزب بود اما در ۱۱ سپتامبر ۱۹۸۲ آن مقام لغو شد. تاریخچه عنوان مورد استفاده برای رهبر حزب کمونیست چین به صورت زیر می‌باشد:

از ۱۹۲۱ (بدو تأسیس) تا ۱۹۲۲: دبیر اداره مرکزی حزب کمونیست چین

از ۱۹۲۲ تا ۱۹۲۵: رئیس کمیته اجرایی مرکزی حزب کمونیست چین

از ۱۹۲۵ تا ۱۹۲۷: دبیرکل کمیته اجرایی مرکزی حزب کمونیست چین

از ۱۹۲۷ تا ۱۹۴۵: دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست چین

از ۱۹۴۵ تا ۱۹۸۲: رئیس کمیته مرکزی حزب کمونیست چین

از ۱۹۸۲ به بعد: دبیرکل کمیته مرکزی حزب کمونیست چین

## فهرست رهبران حزب کمونیست چین
تا کنون افراد زیر این مقام را به عهده داشته‌اند

 مادام العمر

## منابع

* 

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۲۱ (میلادی) در چین
رده:چین
رده:حزب کمونیست چین
رده:دبیران کل و رهبران حزب کمونیست چین
رده:رهبران حزب‌ها در چین
رده:واژگان دوره اتحاد شوروی
ستوان کلمبو

***کُلُمبو*** یا ***ستوان کلمبو***  مجموعهٔ تلویزیونی جنایی آمریکایی بود که از سال ۱۹۷۱ تا ۱۹۷۸ به‌طور منظم و از سال ۱۹۸۹ تا ۲۰۰۳ به‌طور نامنظم پخش می‌شد.

بازیگر همیشگی این مجموعه پیتر فالک بود که به نقش «ستوان کلمبو» بازی می‌کرد. ستوان کلمبو، کارآگاه و مأمور کشف قتل در ادارهٔ جنایی پلیس لس آنجلس بود.

## منابع


رده:آثار برنده جایزه ادگار
رده:برنامه‌های اختصاصی شرکت پخش رسانه‌ای آمریکا
رده:برنامه‌های تلویزیونی آمریکایی به زبان انگلیسی
رده:برنامه‌های تلویزیونی به زبان انگلیسی
رده:برندگان جایزه امی ساعات پربیننده برای بهترین مجموعه تلویزیونی کوتاه
رده:برندگان جایزه گلدن گلوب بهترین سریال درام
رده:درام‌های تلویزیونی ان‌بی‌سی
رده:درام‌های تلویزیونی شرکت پخش رسانه‌ای آمریکا
رده:شخصیت‌های داستانی اهل نیویورک
رده:فیلم‌های تلویزیونی آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی آغازشده در ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی پایان‌یافته در ۲۰۰۳ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی برنده جایزه امی ساعات پربیننده
رده:مجموعه‌های تلویزیونی پخش شده از شبکه جم
رده:مجموعه‌های تلویزیونی پلیسی آمریکایی دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی پلیسی آمریکایی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی پلیسی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی تولیدشده توسط استیون جی. کنل پروداکشنز
رده:مجموعه‌های تلویزیونی جنایی آمریکایی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی جنایی درام آمریکایی دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی جنایی درام آمریکایی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی خارجی پخش‌شده از تلویزیون ملی ایران
رده:مجموعه‌های تلویزیونی درام آمریکایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی کاراگاهی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی معمایی آمریکایی دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی یونیورسال تله‌ویژن
رده:نمایش‌های تلویزیونی واقع‌شده در لس آنجلس
آبزرور

***آبزرور*** (به انگلیسی: *The Observer*؛ به‌معنی «ناظر») قدیمی‌ترین مجلهٔ چاپ یکشنبه در جهان است. چاپ آن از ۱۷۹۱ آغاز شد و در ۱۹۹۳ به تملک گروه رسانه‌ای گاردین درآمد، اما هیئت تحریریهٔ آن مستقل از روزنامهٔ *[[گاردین]]* است. این نشریه در قطع بزرگ و در پادشاهی متحد بریتانیای کبیر و ایرلند شمالی به‌چاپ می‌رسد. هفته‌نامهٔ *آبزرور* در بیشتر موارد موضعی لیبرال یا سوسیال دموکرات می‌گیرد.

## منابع


رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۷۹۱ (میلادی) در انگلستان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۷۹۱ (میلادی) در بریتانیای کبیر
رده:جمهوریت‌خواهی در بریتانیا
رده:روزنامه‌های ملی منتشر شده در بریتانیا
رده:شرکت‌های رسانه‌ای بریتانیا
رده:نشریه‌های بریتانیا
رده:نشریه‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۷۹۱ (میلادی)
رده:هفته‌نامه‌های بریتانیا
رده:هفته‌نامه‌های منتشرشده در بریتانیا
کمونار

**کمونار** (فرانسوی: Communard) کلمه‌ای قدیمی و منسوخ در ترادف با «کمونیست» است. در تاریخ فرانسه مقصود از «کمونار» اعضا و هوادران حکومت کوته‌عمر «کمون پاریس» است که در پی جنگ فرانسه و پروس مدتی بر آن منطقه حکم راند.

## پیوند به بیرون

* 

رده:جمهوری سوم فرانسه
رده:فرانسه در ۱۸۷۱ (میلادی)
رده:کمون پاریس
رده:گروه‌های اجتماعی
رده:واژگان سیاسی
مقام

واژه **مقام** معانی گوناگون دارد:

* مقام (موسیقی) اصطلاحی در موسیقی است.
* دهستان مقام نام دهستانی از توابع بخش شیبکوه شهرستان بندر لنگه در استان هرمزگان ایران است.
* مقام، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان ساری در استان مازندران.
سطاره

[بندانگشتی| تصویری از یک [خط‌کش معماری|اشل مثلثی معماری]]

**سَطّاره** یا **سَطاره** یا **سَتّاره** یا **سَتاره** در متن‌های ریاضی قدیمی‌تر فارسی و عربی به معنای خط‌کش نامدرج (ابزاری که تنها با آن می‌توان خط راست کشید نه اینکه اندازه‌گیری کرد) آمده‌است. در ریاضی منظور از آن وسیلهٔ ایده‌آلی است که فقط یک لبه نامحدود دارد و می‌توان با آن خط کشید یا خط موجودی را ادامه داد. در نقشه‌کشی مهندسی امروزه به آن اشل گویند.

منحصر کردن رسم شکل‌های هندسی با استفاده از سطاره و پرگار از محدودیت‌هایی بود که ریاضی‌دانان یونانی مطرح کردند. با این محدودیت هر نقطه را فقط با رسم دو خط متقاطع یا دو قوس متقاطع از دایره یا تقاطع خط با قوسی از دایره می‌توان پیدا کرد و اندازه‌گیری طول خط (مثلاً با خط‌کش مدرج) برای پیدا کردن نقطه انتهای آن مجاز نیست.

رده:ابزارهای اندازه‌گیری فلزکاری
رده:ابزارهای ریاضیاتی
رده:ترسیم فنی
رده:ابزارهای ترسیم فنی
رده:ابزارهای اندازه‌گیری نجاری
استادو نوو (پرتغال)

**استادو نوو** (در پرتغالی: دولت جدید) یک حکومت فاشیستی روحانیون و صنف‌گرای پرتغالی که در سال ۱۹۳۳ برقرار شد و شکل تکامل یافته دیکتاتورا ناسیونال("دیکتاتوری ملی") بود که پس از کودتای ۲۸ می ۱۹۲۶ برضد جمهوری بی‌ثبات اول شکل گرفته بود. دیکتاتورا ناسیونال و استادو نوو در کنار هم به عنوان جمهوری دوم پرتغال شناخته می‌شوند. استادو نوو که عمیقاً تحت تأثیر ایدئولوژیهای فاشیسم، محافظه کار و یکه سالار بود، توسط آنتونیو الیویرا سالازار بسط یافت که از سال ۱۹۳۲ تا زمانی که به علت بیماری مجبور به کناره‌گیری شد رئیس هیئت وزیران بود.

این رژیم در ذات خود نظامی محافظه کار، صنف گرا، ملی‌گرا، طرفدار روحانیت فاشیستی و مخالف کمونیسم، سوسیالیسم، سندکالیسم، آنارشیسم، لیبرالیسم و استعمارزدایی بود و از کاتولیسم سنتی پرتغال دفاع می‌کرد. افق سیاسی آنها بقای پرتغال به عنوان ملتی چند قاره ای تحت نظریه لوستروپیکالیسم بود که آنگولا، موزامبیک، و دیگر قلمروهای پرتغال را ادامه خود پرتغال می‌دید که قرار بود سرچشمه ثبات و تمدن برای جوامع فراسوی دریا در قلمروهای آفریقایی و آسیاییش باشد. پرتغال تحت حاکمیت استادو نوو سعی می‌کرد ادامه دهنده راه امپراتوریی به قدمت چند قرن به مساحت ۲٬۱۶۸٬۰۷۱ کیلومتر مربع باشد، درحالی‌که تا آن زمان دیگر قدرتهای پیشین استعماری به فراخوان جهانی برای تن دادن به حق تعیین سرنوشت و استقلال مستعمرات فرادریایی خود پیوسته بودند.

از ۱۹۵۰ تا زمان مرگ سالازار در ۱۹۷۰ سرانه تولید ناخالص داخلی پرتغال سالانه رشدی به میزان ۵٫۷ درصد داشت. به رغم رشد اقتصادی قابل توجه و همگرایی اقتصادی، تا زمان سقوط استادو نوو پرتغال همچنان پائینترین درآمد سرانه و بیشترین درصد بی سوادی را در اروپای غربی داشت (گرچه این وضع پس از سقوط رژیم نیز تاکنون باقیست) در ۲۵ آوریل ۱۹۷۴ انقلاب میخک، یک کودتای نظامی که توسط افسران نظامی چپ پرتغال سازماندهی شده بود -جنبش نیروهای مسلح- منجر به پایان استادو نوو شد.

## منابع

استادو نوو
رده:انحلال‌های ۱۹۷۴ (میلادی) در پرتغال
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۳۳ (میلادی)
رده:ایالت‌ها و قلمروهای منحل‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۳۳ (میلادی) در پرتغال
رده:پرتغال در دهه ۱۹۳۰ (میلادی)
رده:پرتغال در دهه ۱۹۴۰ (میلادی)
رده:پرتغال در دهه ۱۹۵۰ (میلادی)
رده:پرتغال در دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:پرتغال در دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:پرتغال در سده ۲۰ (میلادی)
رده:تاریخ پرتغال بر پایه حکومت
رده:تاریخ پرتغال
رده:تاریخ سیاسی پرتغال
رده:سیاست‌های پیشین جنگ سرد
رده:سیاست‌های راست تندرو در اروپا
رده:سیاست‌های راست تندرو
رده:ضدآنارشیسم
رده:ضدکمونیسم
رده:کشورهای پیشین در اروپا
رده:کشورهای پیشین عضو سازمان ملل متحد
رده:کشورهای تک‌حزبی
رده:واژه‌ها و عبارت‌های پرتغالی
رده:یکدست‌سازی
آنتونیو سالازار

**آنتونیو ده الیویرا سالازار**  (زاده ۲۸ آوریل ۱۸۸۹ – درگذشته ۲۷ ژوئیه ۱۹۷۰) دیکتاتور پرتغالی که از ۱۹۳۲ تا ۱۹۶۸ نخست‌وزیر کشور پرتغال بود. سالازار در ۲۷ ژوئیه ۱۹۷۰ در سن ۸۱ سالگی درگذشت.

## منابع

* 

رده:استادو نوو (پرتغال)
رده:افراد پادکمونیست اهل پرتغال
رده:افراد جنگ سرد
رده:اقتصاددانان اهل پرتغال
رده:اهالی پرتغال در سده ۱۹ (میلادی)
رده:اهالی سانتا کومبا داو
رده:حاکمان فاشیست
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کویمبرا
رده:درگذشتگان ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت سکته
رده:رهبران جنگ سرد
رده:رئیس‌جمهورهای پرتغال
رده:زادگان ۱۸۸۹ (میلادی)
رده:سیاستمداران جنگ جهانی دوم
رده:سیاستمداران سده ۲۰ (میلادی) اهل پرتغال
رده:صلیب‌های بزرگ درجه ۱ نشان افتخار شایستگی جمهوری فدرال آلمان
رده:ضدفراماسونری
رده:ضدکمونیسم‌ها
رده:فاشیست‌های اهل پرتغال
رده:کاتولیک‌های رومی اهل پرتغال
رده:درگذشتگان به علت بیماری در پرتغال
رده:نخست‌وزیران پرتغال
رده:وزیران دارایی پرتغال
رده:ضدمارکسیسم
رده:دولت انداموار
تضعیف مکعب

بندانگشتی|دو مکعب که در مسئله ذکر شده است. حجم مکعب سمت راست دوبرابر حجم مکعب سمت چپ است.
**تضعیف مکعب**  از مسائل باستانی ریاضیات است. هندیان و پس از آنان یونانیان این مسئله را می‌شناختند. این مسئله به همراه تثلیث زاویه و تربیع دایره از مسائل مورد توجه ریاضی‌دانان  بوده است.

شواهدی وجود دارد مبنی بر اینکه مسئله تضعیف مکعب ممکن است نخستین بار در گفته‌های شاعر گمنام و ریاضی نخوانده از یونان باستان عنوان شده باشد که نارضایتی شاه مینوس افسانه ای را از آرامگاه بنا شده برای پسرش، گلائوکوس شرح می‌دهد.

## صورت مسئله
صورت مسئله این است:

«فقط با به‌کار بردن سَتّاره و پرگار، مکعبی بسازید که حجم آن دوبرابر حجم مکعب داده شده باشد.»

ثابت شده است که این مسئله جوابی ندارد. چرا که دایره معادله درجه دو و خط معادله درجه یک می‌دهد. این دو نمی‌توانند معادله درجه سه حل کنند.

## اثبات
ما با پاره خط واحد تعریف شده، توسط نقاط (۰٬۰) و (۱٬۰) در صفحه شروع می‌کنیم. ما باید یک پاره خط بسازیم که با دو نقطه که با فاصله \sqrt[3]{2} از هم جدا شده‌اند، تعریف شود. به راحتی نشان داده می‌شود که ساختارهای قطب‌نما و خطوط مستقیم به چنین پاره خطی اجازه می‌دهد، تا آزادانه حرکت کند تا مبدأ را به موازات قطعه خط واحد لمس کند - بنابراین به‌طور معادل می‌توانیم وظیفه ساخت یک پاره خط از (۰٬۰) را در نظر بگیریم. (\sqrt[3]{2}، ۰)، که مستلزم ساختن نقطه است (\sqrt[3]{2}، ۰).

به ترتیب، ابزارهای قطب‌نما و خط مستقیم به ما این امکان را می‌دهند که دایره‌هایی را با محوریت یک نقطه از قبل تعریف شده ایجاد کنیم و از نقطه دیگر عبور کنیم و خطوطی ایجاد کنیم که از دو نقطه از قبل تعریف شده عبور می‌کنند. هر نقطه ای که به تازگی تعریف شده باشد، یا در نتیجه تلاقی دو دایره، به عنوان تقاطع یک دایره و یک خط، یا به عنوان تقاطع دو خط به وجود می‌آید. تمرین هندسه تحلیلی ابتدایی نشان می‌دهد که در هر سه حالت، هر دو مختصات **'- و **'-نقطه جدید تعریف‌شده، چند جمله‌ای را برآورده می‌کنند. درجه بالاتر از درجه دوم نیست، با ضرایبی که جمع، تفریق، ضرب و تقسیم شامل مختصات نقاط از قبل تعریف شده (و اعداد گویا) است. در اصطلاحات انتزاعی تر، مختصات **'- و **'- جدید دارای چندجمله‌ای حداقل درجه حداکثر ۲ در زیرشاخه  ایجاد شده توسط مختصات قبلی؛ بنابراین، درجه گسترش میدان مربوط به هر مختصات جدید ۲ یا ۱ است.

بنابراین، با توجه به مختصاتی از هر نقطه ساخته شده، می‌توانیم به صورت استقرایی از طریق مختصات **'- و **'- نقاط به ترتیب به عقب حرکت کنیم. آنها تا زمانی که به جفت اصلی نقاط (۰٬۰) و (۱٬۰) برسیم تعریف شدند. از آن‌جایی که هر پسوند میدان دارای درجه ۲ یا ۱ است، و از آنجایی که گسترش میدان بیش از \mathbb{Q} مختصات جفت نقطه اصلی به وضوح درجه ۱ است، از قانون برج نتیجه می‌شود که درجه گسترش میدان بر روی \mathbb{Q} هر مختصاتی از یک نقطه ساخته شده توان ۲ است.

## منابع

رده:تاریخ هندسه
رده:ساخت با خط‌کش و پرگار
رده:مسئله‌های ریاضی
رده:معماهای غیرقابل‌حل
رده:هندسه مسطحه اقلیدسی
رده:ریاضیات یونان
دیکتاتوری پرولتاریا

بندانگشتی|پوستر اولین سالگرد انقلاب اکتبر، باعنوان دیکتاتوری پرولتاریا - ۱۹۱۸
**استبداد پرولتاریا** یا **دیکتاتوری پرولتاریا**، اصطلاحی مارکسیستی است که برای اولین بار به سال ۱۸۷۵ توسط کارل مارکس و در کتاب «نقد برنامه گوتا» ظاهر شد. مارکس این عبارت را در برابر «دیکتاتوری بورژوازی» به کار می‌برد و می‌گوید که جوامع دموکراتیک حال حاضر، جز دیکتاتوریِ طبقه متوسط، قانون‌گذار و مالک چیز دیگری نیستند. دیکتاتوری پرولتاریا حکومت دورهٔ انتقالی بین جامعهٔ سرمایه‌داری و جامعهٔ کمونیستی است. دوره‌ای که به روایت مارکس «در آن دولت نمی‌تواند چیزی جز دیکتاتوری انقلابی پرولتاریا باشد.» منظور از این اصطلاح تمرکز قدرت در دست پرولتاریا و حمایت بی چون و چرا از طبقات پایین، کارگران و کشاورزان است. در عین حال که از خرده زمین‌دارانی که روی زمین خود کار می‌کنند (و استثمارکننده یا اجاره دهنده نیستند) نیز حمایت شود. این معنای غالبی نیست که از «دیکتاتوری» برداشت می‌شود. محمدرضا نیکفر فیلسوف سیاسی معتقد است که معنی دیکتاتوری پرولتاریا در ادبیات مارکس به هژمونی طبقه کارگر دلالت دارد و نه مفهوم دیکتاتوری در ادبیات سیاسی امروزی. مارکس و همچنین لنین، دولت کمون پاریس را اولین دیکتاتوری پرولتاریای جهان می‌دانند.

## منابع

## پیوند به بیرون
* ''Critique of the Gotha Programme''
* ''The Civil War in France''
* Marxists.org glossary term
* محاکمه سوسیالیسم، نوشته جیمز پی کانن، ترجمه مسعود صابری

رده:اصطلاحات مارکسیستی
رده:انواع دموکراسی
رده:چپ‌گرایی
رده:خودکامگی
رده:دموکراسی
رده:کمونیسم
رده:ایدئولوژی حزب کمونیست اتحاد شوروی
رده:واژگان دوره اتحاد شوروی