open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
دریاکنار رک

**دریاکنار رٍک** (انگلیسی: Wreck Beach) از بزرگ‌ترین دریاکنارهای پوشش اختیاری رسمی جهان است. این دریاکنار بخشی از پارک منطقه‌ای پاسیفیک اسپیریت در شهر ونکوور، از استان بریتیش کلمبیای کانادا است. بخش پوشش به اختیار آن ۶٫۵ کیلومتر از ساحل اقیانوس آرام را اشغال می‌کند.

خود دریاکنار در فاصله‌ای با جادهٔ اصلی قرار دارد و دست‌رسی به آن از طریق راهکی شیب‌دار با ۳۹۹ پله چوبی امکان‌پذیر است. ساحل مورد استفادهٔ بسیار است و در اوج آن به ۱۴۰۰۰ نفر در روز می‌رسد.

با وجود این‌که برهنگی انتخابی است، کسانی که ملبس وارد دریاکنار می‌شوند بسی توسط دیگران به برهنگی دعوت می‌شوند. به علاوه تعدادی از علاقه‌مندان بخشی از ساحل را تحت عنوان «فقط لخت» با کنده‌های چوبی جدا کرده‌اند.
در امتداد برج ساحل دو برج بلند بتن ساز هستند که آثاری از جنگ جهانی دوم است.
این ساحل از ۷ بخش Trail ایجاد شده بخشهای یک تا چهار بشدت سنگ لاخی است. بخش ۵ قبلاً تپه ریزش کرده و شخصی فوت شده و به تازگی هم دوباره ریزش داشته که باعث شد این بخش بسته شود.
بخش اصلی و بزرکترین ساحل شنی بخش ۶ است.
بخش همجنسگرایان گی در این قسمت بعد از سنگهای موج شکن سمت چپ آن می‌باشد.
بخش ۷ از پلها ۳۹۹ پله ای به سمت چپ شروع و بخش اصلی آن معروف به Oasis بعد از پیاده‌روی ۱۰–۱۵ دقیقه ای در مسیری بسیار زیبا ادامه دارد.
بخش LGBT بیشتر مخصوص همجنسگرایان مرد گی است.
البته هیچ محدودیتی برای کسی وجود ندارد.
در این بخش cruising بین گی‌ها و ترنسها بسیار متداول است.
در این بخش استفاده از دریا به دلیل گل آلود بودن سخت می‌باشد.

## منابع

رده:سواحل برهنگان
رده:کرانه‌های ونکوور
استان بویره

**بویره** نام استان دهم کشور الجزایر است. جمعیت این استان ۶۹۴۷۵۰ و مساحت آن ۴۴۳۹ متر مربع است. تعداد شهرستان‌های این استان ۴۵ عدد می‌باشد. هم چنین پیش شماره این استان ۹۰۲۶ است.

شهرستان‌های این استان از این قرارند:

## منابع

ویکی‌پدیای عربی، نسخهٔ ۱۰ اکتبر ۲۰۰۶.

استان بویره
بویره
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)
تلمسان

**تِلِمْسان** (یا تْلَمْسانْ در برخی گویش‌ها) شهری در شمال‌غربی الجزائر و مرکز استان است. در میان‌های سده ۱۳ تا ۱۵ میلادی شکوفا شد و پایتخت پادشاهی‌های محلی مانند زَیّانی‌ها بود. مسجدهای بزرگ و صنایع دستی‌اش مشهوری دارد و صادراتش در این زمینه است.

## منابع

رده:تلمسان
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۲ (میلادی) در امپراتوری روم
رده:جوامع تاریخی یهودیت
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در الجزایر
رده:شهرهای الجزایر
رده:مراکز استان‌های الجزایر
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۲ (میلادی)
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۴ (میلادی)
رده:مناطق مسکونی در استان تلمسن
شمال آفریقا

**شمال آفریقا**  به آن بخش از قاره آفریقا می‌گویند که در شمال صحرای بزرگ آفریقا قرار گرفته است. مرزهای دقیقی برای این ناحیه تعریف نشده است و گاهی، این منطقه را از سمت غرب، امتدادی از سواحل اقیانوس اطلس در صحرای غربی و از سمت شرق نیز تا مصر و سواحل دریای سرخ سودان می‌دانند.

متداول‌ترین تعریف برای مرزهای منطقه شامل الجزایر، مصر، لیبی، مراکش، تونس و صحرای غربی به همراه بخش اختلاف سرزمینی مورد مناقشه میان مراکش و جمهوری دموکراتیک عربی صحرا (که کشوری است با رسمیت محدود) می‌باشد. تعریف سازمان ملل متحد شامل همهٔ این کشورها و همچنین سودان می‌شود.

اتحادیه آفریقا نیز این منطقه را به‌طور مشابه تعریف می‌کند و تنها در حذف سودان با سازمان ملل متحد تفاوت دارد. ساحل صحرا (واقع در جنوب صحرای بزرگ آفریقا) به عنوان مرز جنوبی منطقه شمال آفریقا در نظر گرفته می‌شود.

## کشورهای آفریقای شمالی
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### مناطق مرتبط
* 
* 
* 
* 
* 

## نگارخانه

پرونده:Koppen-Geiger Map Northern Africa present.svg|نقشه سامانه طبقه‌بندی اقلیمی کوپن از شمال آفریقا
پرونده:North Africa (definitions).png|تعریف‌های مختلف منطقه شمال آفریقا
پرونده:Rise of Ottoman empire.png|استیلای امپراتوری عثمانی بر شمال آفریقا


## جستارهای وابسته

* شمال آفریقا در دوران باستان
* فرهنگ شمال آفریقایی
* خاورمیانه و شمال آفریقا
* کارزار شمال آفریقا
* استپ و درختزارهای شمال صحرای آفریقا

## منابع


رده:جغرافیا
رده:جغرافیای شمال آفریقا
رده:منطقه‌های آفریقا
لاذقیه

**لاذِقیه** ، مهم‌ترین بندر کشور سوریه است. این شهر همچنین مرکز استان لاذقیه نیز می باشد. این شهر به دلیل دوری از جنگ داخلی سوریه در سالیان اخیر از رشد جمعیت بالاتری نسبت سایر شهر های سوریه برخوردار بوده است. مردم این شهر همگی علوی و شیعه مذهب هستند.

این شهر و حومه آن که به عنوان منطقه لاذقیه شناخته می‌شود در سال ۲۰۰۴ میلادی ۵۲۶٬۸۸۸ نفر جمعیت داشته‌است. منطقه اللاذقیه که شهر لاذقیه در آن قرار دارد یکی از چهار منطقه استان لاذقیه است.

لاذقیه پنجمین شهر بزرگ سوریه به‌شمار می‌رود. چهار شهر بزرگتر از لاذقیه عبارتند از: حلب، دمشق، حمص و حماه.
شهر لاذقیه در شمال شهر طرطوس و در شمال غرب شهرهای حمص و حماه قرار دارد.
در شانزده کیلومتری لاذقیه ویرانه‌های شهر باستانی اوگاریت قرار دارند.

## جمعیت
جمعیت این شهر در سرشماری سال ۲۰۱۱ سوریه ، جمعیتی برابر با ۴۰۲،۷۰۰ نفر داشته است. جمعیت این شهر در سال ۲۰۲۴ بیش از ۷۲۰،۰۰۰ نفر است. تمام مردم ساکن شهر علوی مذهب هستند.

## منابع
* د. الیاس، جبرائیل، الجبور، :(المدن السوریة)، اصدار الهیئة العامة للبدیات والمدن، عام ۱۹۹۸ للمیلاد.

رده:شهرها و شهرک‌های بندری مدیترانه‌ای در سوریه
رده:شهرهای بندری آسیا
رده:شهرهای سوریه
رده:شهرهای فینیقی
رده:شهرهای یونان باستان
لاذقیه
رده:محوطه‌های رومی در سوریه
رده:مستعمره‌های سلوکیان
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در هزاره ۲ (پیش از میلاد)
رده:مناطق مسکونی ساحلی در سوریه
رده:هلال حاصل‌خیز
رده:شام (سرزمین)
استان درعا

**استان درعا** ، نام استانی در کشور جمهوری عربی سوریه است.

## جغرافیا
این استان در جنوب کشور سوریه واقع شده‌است.

این استان، از شمال به استان ریف دمشق، از جنوب به کشور اردن، از مغرب به استان قنیطره و از مشرق به استان سویداء محدود شده‌است.

استان درعا منطقه‌ای بیابانی است که به سهل حوران معروف است.

مساحت این استان در حدود ۳۷۳۰ کیلومتر مربع می‌باشد.

استان درعا دارای سه بخش است که عبارتند از: الصنمین، إزرع و درعا.

## جمعیت
جمعیت استان درعا در سال ۲۰۱۱ میلادی حدود ۱٬۰۲۷٬۰۰۰ نفر برآورد شد.

بیش از 92% مردم درعا سنی هستند

## تاریخچه
واژهٔ درعا به معنی دژ است؛ و این محل یکی از دژهای امپراتوری بیزانس در سوریه بوده‌است.

آناستاسیوس یکم در سال ۵۰۶ میلادی این دژ را استوارسازی کرد تا بتواند در برابر حمله ایرانیان ساسانی پایداری کند.

آناستاسیوس شهر درعا را **آناستاسیوپولیس** نامید ولی این نام تازه چندان رواجی نیافت.

دژ باستانی درعا که در این استان قرار دارد محل نبردهای بزرگ میان ایران و روم در زمان ساسانیان بوده‌است.

نبرد درعا (۵۳۰ میلادی)

## شهرها
چپ|بندانگشتی|250px|جای استان درعا بر روی نقشهٔ سوریه

مهم‌ترین شهرهای این استان عبارت‌اند از:
* شهر درعا جمعیت ۱۱۵٬۰۰۰ نفر.
* شهر نوی جمعیت ۸۰٬۰۰۰ نفر.
* شهر طفس جمعیت ۳۱٬۰۰۰ نفر.
* شهر تسیل جمعیت ۲۰٬۰۰۰ نفر.
* شهر النعیمه جمعیت ۱۰٬۰۰۰ نفر.
* شهر انخل جمعیت ۳۰٬۰۰۰ نفر.
* شهر جاسم جمعیت ۲۹٬۰۰۰ نفر.
* شهر داعل جمعیت ۲۸٬۰۰۰ نفر.
* شهر بصری الشام جمعیت ۲۷٬۰۰۰ نفر.
* شهر الصنمین جمعیت ۲۴٬۰۰۰ نفر.
* شهر الحراک جمعیت ۱۸٬۰۰۰ نفر.
* شهر خربة غزالة جمعیت. ۱۷٬۰۰۰ نفر.

## منابع

Wikipedia contributors, "Daraa Governorate," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Daraa_Governorate&oldid=279142648 (accessed March ۳۰, ۲۰۰۹).

* دکتر: شامی، یحیی، *(موسوعة المدن العربیة والاسلامیة) *، دار الفکر العربی، بیروت، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی به (عربی).
* د. الیاس، جبرائیل، الجبور، :(المحافظات السوریة)، اصدار الهیئة العامة للبدیات والمدن، عام ۲۰۰۷ للمیلاد.
* لبیب، عبدالساتر، *(قِصَة الحَضَاراة) *، دار المشرق، بیروت، چاپ سال ۱۹۹۰ میلادی.

رده:استان درعا
رده:خودگردان‌ها در سوریه
رده:هلال حاصل‌خیز
رده:مقاله‌های خرد جغرافیای سوریه
روزنامه‌های کردی

[بندانگشتی|چپ|200px|هلاله به زبان کردی سورانی و فارسی در [بوکان سال ۱۳۲۴ خورشیدی، این مجله به سردبیری حسن قزلجی در بوکان منتشر می‌شد.]]

**روزنامه‌های کردی** به نشریاتی گفته می‌شود که به گویش‌های مختلف زبان کردی نوشته و منتشر بشوند. نخستین روزنامۀ کردی روزنامۀ‌ کردستان بود که در سال ۱۸۹۸ میلادی (۱۲۷۷ خورشیدی) از سوی مقداد مدحت بدرخان در قاهره چاپ شد. در ایران نیز مطبوعات کردی پیشینه‌ای بیش از صد ساله دارند. نخستین روزنامۀ کردی در ایران روژی کرد نام داشت که در سال ۱۹۱۲ میلادی توسط محمد ترجانی‌زاده در ارومیه منتشر شده‌است.

## کردستان ایران
### نخستین نشریه: روژی کُرد (کردستان)
نخستین نشریه کُردی در ایران نشریه روژی کُرد (کردستان) بود که از سال ۱۹۱۲ تا ۱۹۱۴ به سردبیری عبدالرزاق بدرخان و صاحب‌امتیازی اسماعیل آقای سمکو در ارومیه منتشر می‌شد. یکی از اهالی بوکان به نام ملا محمد قزلجی ترجانی زاده انتشار آن را بر عهده داشته‌است.

### نشریات کردی در جمهوری مهاباد
در دوران جمهوری مهاباد و با تشکیل جمعیت احیای کُرد (ژ-ک) مجلات کُردی مستقل متعددی انتشار یافته‌اند،‌که از میان آن‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد: مجله نیشتمان (۳ شماره)، مجله هه‌لاله (۳ شماره)، مجله گروگالی مندالان (۳ شماره) و مجله ئاوات

چاپ مجله نیشتمان در آن وضعیت که چاپخانهٔ وجود نداشت در منطقهٔ مکریان کاری بسی دشوار بود؛ مجله می‌بایست روانهٔ تبریز شود و پس از چاپ به مهاباد برگردانده شود تا به صورت مخفی پخش شود. در وضعیت پیش آمده در دوران جنگ جهانی دوم، دو چاپخانه در مهاباد و یک چاپخانه در شهر بوکان دایر و تأسیس شد. در بوکان مجلهٔ هه‌لاله در نوروز سال ۱۳۲۴ به سرپرسی حسن قزلجی منتشر شد(۲۱ مارس ۱۹۴۶). قبل از این که روزنامه کردستان منتشر شود، دو شماره از مجلهٔ کردستان انتشار یافته بود، سپس آغاز نوین و مژده بخشی در عرصهٔ روزنامه‌نگاری کُردی آغاز شد که منشأ انتشار آن روزنامهٔ کردستان بود.

### پس از کودتای ۱۳۳۲
پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، تقریباً‌ تمام نشریات در استان کردستان لغو مجوز شدند و تنها نشریۀ‌ فارسی‌زبان ندای غرب بود که توانست تا سال ۱۳۵۶ دوام بیاورد. علاوه بر این در این مدت ۴ نشریۀ‌ جدید در استان کردستان مجوز چاپ گرفت که به زبان‌های کردی و فارسی به چاپ می‌رسیدند.

### انقلاب بهمن 1357
پس از انقلاب ۱۳۵۷ تا مدتی فضای آزادی برای انتشار نشریات به وجود آمد. در این دوران نشریات کردی متعددی منتشر شد. مجلات آمانج و آوینه از سوی سازمان تبلیغات اسلامی و مجلۀ گرشەی کوردستان توسط محمد صالح ابراهیمیدر تهران منتشر شد. در شهر کرمانشاه نیز نشریه‌ای به زبان کردی به نام گروگال منتشر شد.

در دهۀ ۱۳۶۰ خورشیدی مجله‌ای به نام سروه بە سردبیری محمد امین شیخ‌السلامی مکری (هیمن) و بعداً بە سردبیری احمد قاضی منتشر شد که انتشار آن بیش از ۲۰۰ شماره ادامه یافت. علاوه بر این در همین دهه مجلۀ مهاباد به‌همراه «کانی» ویژه‌نامۀ کودکان بە سردبیری احمد بحری در شهر مهاباد منتشر شد که انتشار آن تا کنون نیز ادامه دارد.

انتشار نشریات کردی در کردستان ایران در دهۀ ۱۳۷۰ و ۱۳۸۰ رشد یافت،‌اما در دهۀ ۱۳۹۰ دوباره با افت شدید همراه بود.

### مجلات و روزنامه‌های کردی در کردستان ایران
* کردی کرمانجی شمالی:
** تیروژ
* به کردی میانی سورانی:
** هلاله
** ئاشتی
** پیام کردستان
** سیروان
** هاوار
** راسان
** روژهه‌لات
** آسو
** کرفتو
** دیدگاه
** کورده واری
** روژان

* به کردی جنوبی:
** گروگال
** ندای جامعه (ده‌نگی کومه‌لگا)
** شمیم صبا
** صدای آزادی
** ژ
** زوان دالگی

## منابع

رده:روزنامه‌های کردی‌زبان
رده:رسانه‌های کردی
رده:نشریه‌های کردی
چیچست

**چی‌چَست** یا **چئی‌چسته** به معنی *سپیدی درخشان* است. در بندهش که مربوط به اواخر دوره ساسانیان است، محل این دریاچه را در آذربایجان ذکر می‌کند: «دریاچه چیچَست به آذربایجان است. نمکین آب بی‌زندگی که در او هیچ جانمندی نیست و بن او به دریای فراخگرد پیوسته است».

برخی محققان مانند دکتر مهری باقری به این معتقد هستند که امروزه به روشنی مشخص نیست که این دریاچه در کجا واقع شده است. احتمالاً نام دریاچه‌ای در ایران شرقی بوده است. نام این دریاچه در اوستا در رابطه با آناهیتا آمده است و باید در سرزمینی قرار گرفته باشد که رود سیحون از آنجا می‌گذرد. از دریاچه آرال در اوستا با لفظ **وئوروکشه** یاد شده است اگر فرض نشود که دریاچه آرال نام‌های گوناگون داشته است، دریاچه آرال نمی‌تواند دریاچه چی‌چست باشد. احتمال این نیز می‌رود که این دریاچه وجود خارجی نداشته باشد.

با گسترش دین زرتشت به طرف غرب ایران، مغان جاهای مقدس تاریخی زرتشتی را از شمال شرقی ایران، به شمال غربی ایران، یعنی از مرو و جیحون به سوی ماد انتقال دادند. در طی این جابجایی در جهت‌های جغرافیایی، دریاچهٔ چی‌چست به دریاچه ارومیه یعنی جاییکه سرزمین اصلی مغان بود، تغییر محل یافت.

از نقل قولهای قدیمی چنین بر می‌آید که نام اصلی شبستر (شهری در استان آذربایجان شرقی و شمال شرقی دریاچه ارومیه) چیچستر بوده است و به نظر ارتباطی بین نام چیچست (به احتمال زیاد نام تاریخی دریاچه ارومیه) و چیچستر وجود دارد.

دهکده ساحلی چی‌چست در فاصله ۱۸ کیلومتری شهر ارومیه، در مسیر جاده دریاچه ارومیه و در نزدیکی بندر گلمانخانه قرار دارد و با برخورداری از امکانات رفاهی و تفریحی متعدد، از جامع‌ترین مقاصد تفریحی و جاذبه‌های گردشگری ارومیه است.

## منابع

* 

رده:اسطوره‌شناسی ایرانی
رده:مزدیسنا
کی‌خسرو

**کَی‌خُسْرو** (به اوستایی: 𐬐𐬀𐬎𐬎𐬌 𐬵𐬀𐬊𐬯𐬭𐬀𐬎𐬎𐬀𐬢𐬵𐬀 ) کائوئی هاوسرئوه، کی هوسروی، کی خسرو. نام Haosrauuah یک ترکیب از واژه‌ای به معنای «کسی که شهرت خوب دارد» است و باید خودش نیز به معنای «شهرت خوب» باشد. در واقع، به نظر می‌رسد که اشکال بعدی از *hu-srauuah گرفته شده‌اند، اگرچه کوتاه شدن هجای اولیه امکان‌پذیر است. شکل پهلوی آن معمولاً به صورت‌های مختلف نوشته می‌شود که احتمالاً همه آنها باید به صورت Husrōy خوانده شوند. شکل فارسی آن ممکن است از این واژه گرفته شده باشد، یا ممکن است در قیاس با ترکیباتی با -sraw بازسازی شده باشد.

## در اوستا
اوستا حاوی جزئیات بیشتری در مورد کائوئی هاوسرئوه نسبت به سایر کائوئی‌ها، به جز ویشتاسپ است. القاب همیشگی او «اسب نر سرزمین‌های آریایی» (arša airiianąm dax́ iiunąm) و xšaθrāi haṇkərəmō «؟ برای فرماندهی» هستند، که haṇkərəmō هنوز به طور قطعی تفسیر نشده است (یشت ۵.۴۹، ۱۵.۳۲). همچنین به صورت haṇkərətō «به هم پیوسته» (یشت ۹.۲۱) نیز منتقل شده است.

مزایایی که در ازای قربانی کردن برای فروشی او به دست می‌آید، بی‌شمار است، از جمله قدرت و پیروزی بر دشمنان، سلامتی و فرزندان خوب، عمر طولانی و شفا. (یشت ۱۳.۱۳۳-۳۵؛ آفرین زردشت ۷). او پسری به نام آخسرور دارد (یشت ۱۳.۱۳۷). فعالیت‌های او ارتباط نزدیکی با دریاچه کئککستا (چیچست) دارد، جایی که او برای آناهیتا قربانی کرد تا در مسابقه ارابه‌رانی برنده شود (یشت ۵.۴۹-۵۰) و جایی که فرَنگراسیان را برای انتقام فرزندیِ سیاوارشن، که با حیله توسط اگئراثا، پسر نارو، کشته شده بود، به قتل رساند.

## جستارهای وابسته
* پادشاهی کی‌خسرو
* جنگ دوازده رخ

## پانویس

## منابع

* 

* 
* 
* 

* 
* 

* 

* 

## برای مطالعه بیشتر

* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 

* 

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

* 
* 
* 
* 
* 
* 

* مجلهٔ ایران‌شناسی، سال هفتم، بهار ۱۳۷۴، شماره ۱ کیخسرو همان کوروش کبیر است. جلال خالقی
* 

رده:پادشاهان کیانی شاهنامه
رده:شخصیت‌های شاهنامه
رده:محوطه‌های باستان‌شناختی در ازبکستان
استان بورگاس

**بورگاس** نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است که در کرانه دریای سیاه واقع شده است.

## جغرافیا
مرکز این استان شهر بورگاس است که چهارمین شهر بزرگ بلغارستان است.
شهر بورگاس دارای یک بندر بزرگ و دو دانشگاه با جمعاً ۶۰۰۰ دانشجو و مراکز گردشگری پرطرفدار است.

## شهرستان‌ها

راست|بندانگشتی|250px
[بندانگشتی|وسط|[دریاچه ماندرنسکو در نزدیکی شهر بورگاس]]

## منابع

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Burgas_Province&oldid=185704343 Wikipedia contributors, "Burgas Province," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed February ۲۶, ۲۰۰۸).]

رده:استان بورگاس
بورگاس، استان
فرودگاه بین‌المللی زوارتنوتس

**فرودگاه بین‌المللی زوارتنوتس** (؛ *Zvart'nots' Mijazgayin Odanavakayan*)  فرودگاهی بین‌المللی است که در نزدیکی زوارتنوتس، ۱۵ کیلومتری غرب شهر ایروان، پایتخت کشور ارمنستان قرار دارد.

## تاریخچه
این فرودگاه در سال ۱۹۶۱ برای خدمات هوایی در آسمان اتحاد جماهیر شوروی گشوده شد. پس از فروپاشی شوروی و استقلال ارمنستان، طی یک قرارداد رسمی در ۱۹۹۲، امنیت فرودگاه زوارتنوتس به گروه مشترک مرزبانان روسی و ارمنی سپرده شد. در سپتامبر ۲۰۰۶ و مه ۲۰۰۷، به ترتیب ترمینال‌های ورودی و خروجی جدید این فرودگاه افتتاح شدند.

در اسفند ۱۴۰۲، یک هفته‌ پس از خروج ارمنستان از سازمان پیمان امنیت جمعی (پیامد حمله جمهوری آذربایجان به قره‌باغ کوهستانی)، شورای امنیت ارمنستان رسماً از روسیه خواست که نیروهایش را از ارمنستان خارج کند.  نیروهای روس، پس از ۳۲ سال حضور، در مرداد ۱۴۰۳ از ارمنستان خارج شدند.

## شرکت‌های هواپیمایی و مقصدهای پروازی
### مسافری

### باری

## نگارخانه

Image:zvartnots-airport003.jpg|
Image:zvartnots-airport004.jpg|
Image:zvartnots-airport005.jpg|
Image:zvartnots-airport006.jpg|
Image:Arrival_Zvartnots.JPG|
Image:Baggage_Zvartnots.JPG|


## منابع

* Service at Zvartnots Airport should be fully performed by Armenian border guards: Security Council Secretary
* ارمنستان می‌گوید در فرودگاه بین‌المللی ایروان دیگر به مرزبانان روسی نیازی ندارد

## پیوند به بیرون

* 
* General Department of Civil Aviation of Armenia
* 
* 

رده:ارمنستان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۱ (میلادی) در اتحاد شوروی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۱ (میلادی) در ارمنستان
رده:ترابری در ایروان
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان آرماویر
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در ایروان
رده:فرودگاه‌های ارمنستان
رده:فرودگاه‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:فرودگاه‌های ساخته شده در اتحاد شوروی
درام (ابهام‌زدایی)

**درام** ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
* دراما یا درام، روایت‌های پر رویداد در هنرها و ادبیات نمایشی (دراماتیک)
* فیلم درام: نام ژانری در سینما
* درام (واحد پول): واحد پول ارمنستان
* درام (ساز): یک نوع ساز موسیقی

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی یکای پول
درام ارمنستان

**درام**  نام یکای پول جمهوری ارمنستان است؛ درام ارمنستان، همچنین در کنار درام آرتساخ در جمهوری آرتساخ سابق به کار می‌رفت. واژهٔ درام از «درم» پارسی میانه وارد زبان ارمنی شده است. پارسی میانه خود، این واژه را از واژه یونانی دراخما وام گرفته بود. تلفظ‌های گوناگونی از آن واژه در خاورمیانه رواج گرفت مانند درم، درهم و درام.

امروز در زبان ارمنی واژه درام معنی پول نیز می‌دهد. به صورت تاریخی، هر درام به صد لوما (به ارمنی: լումա) تقسیم می‌شد. بانک مرکزی ارمنستان مسئول چاپ، ضرب و توزیع اسکناس‌ها و سکه‌های درام، و عهده‌دار سیاست‌های پولی ارمنستان است. در ژوئیهٔ ۲۰۱۸ میلادی، هر دلار ایالات متحدۂ آمریکا حدوداً برابر ۵۰۶٫۴۶ درام بوده است.

## تاریخچه
نخستین درام‌ها سکه‌هایی از جنس نقره بودند که از سال ۱۱۹۹ تا ۱۳۷۵ میلادی ضرب می‌شدند. دوره این سکه‌ها با از دست رفتن استقلال ارمنستان به پایان رسید. با تأسیس ارمنستان روسیه، روبل در ارمنستان رواج یافت. تلاش‌ها برای بومی‌سازی یکای پول تا زمان شوروی ادامه داشت تا اینکه سرانجام با تأسیس بانک مرکزی ارمنستان در تاریخ ۲۷ مارس ۱۹۹۳ حق برخورداری از یکای پول ملی به ارمنستان داده شد. پس از فروپاشی شوروی کوشش‌هایی رخ داد تا کشورهای پساشوروی همگی از یک یکای پول بهره ببرند (روبل روسیه)؛ اگرچه در نتیجه بی‌ثباتی سیاسی و اقتصادی دشواری بسیار برقرار نگه داشتن این وحدت پولی آشکار شد. ارمنستان با معرفی درام در تاریخ ۲۲ نوامبر ۱۹۹۳ از آخرین کشورهایی بود که از وحدت پولی روبل خارج شد.

### نماد درام ֏
بندانگشتی|نماد درام
نماد درام با بهره‌گیری از شکل‌های ویژه و منحصر به فرد حرف‌های ارمنی در سال ۱۹۹۵ طراحی شد.

## سکه‌ها
### نخستین مجموعه (۲۰۰۲–۱۹۹۴)
بر روی سکه‌ها، سال ضرب همگی سکه‌های این مجموعه ۱۹۹۴ درج شده است.

### دومین مجموعه (۲۰۰۳-اکنون)
بر روی سکه‌ها، سال ضرب همگی سکه‌های این مجموعه ۲۰۰۳ و گاهی ۲۰۰۴ درج شده است.

### سکه‌های یادبود
[بندانگشتی|سکه ۱۰۰ درام با نقش [کل و بز، منتشر شده تحت برنامه حیات وحش قفقاز ]]
[بندانگشتی|به مناسبت هزار و پانصدمین سالگرد [الفبای ارمنی]]
[بندانگشتی|سکه ۱۰۰۰ درام با موضوع [جاز|موسیقی جاز]]
[بندانگشتی|سکه ۱۰۰۰ درام به مناسبت بیست و پنجمین سالگرد [سازمان پیمان امنیت جمعی]]
[بندانگشتی|سکه ۱۰ درام ضرب شده به مناسبت دهمین سالگرد [زمین‌لرزه ۱۹۸۸ ارمنستان|زمین‌لرزه اسپیتاک]]

## اسکناس‌ها
### نخستین مجموعه (۱۹۹۳–۱۹۹۸)

### دومین مجموعه (۱۹۹۸–۲۰۱۷)
اسکناس یادبود ۵۰,۰۰۰ درامی در چهارم ژوئن ۲۰۰۱ به مناسبت هزار و هفتصدمین سالگرد پذیرش مسیحیت توسط ارمنستان منتشر شد.

### سومین مجموعه (۲۰۱۷-اکنون)
اسکناس یادبود ۵۰۰ درامی در تاریخ ۲۲ نوامبر ۲۰۱۷ به یاد داستان کشتی نوح و بیست و پنجمین سالگرد معرفی درام منتشر شد. این سری از اسکناس‌ها در شرکتی آلمانی به چاپ می‌رسند.

## نرخ کنونی ارز

## جستارهای وابسته
* فهرست یکای پول رایج کشورها
* اقتصاد ارمنستان
* بانک مرکزی ارمنستان

## پانویس

## منابع
* 

* اسکناس ارمنستان  
* http://www2.armenians.com/CoinsofArmenia/index.html

## پیوند به بیرون

رده:اقتصاد ارمنستان
رده:ایزو ۴۲۱۷
رده:معرفی‌شده‌های ۱۹۹۳ (میلادی)
رده:یکاهای پول آسیا
رده:یکاهای پول اروپا
رده:یکاهای پول بر پایه کشورها
رده:یکاهای پول در گردش
رده:یکای پول ارمنستان
رده:یکای پول معرفی‌شده در ۱۹۹۳ (میلادی)
اوگاریت

اوگاریت (به اوگاریتی: 𐎜𐎂𐎗𐎚) شهری باستانی در سواحل شام بود که در منطقه‌ای قرار داشت که امروزه بخشی از شمال سوریه است. این محوطه با مجموعه‌ای از متون کهن میخی خود، در سال ۱۹۲۸ کشف شد. این متون به زبانی ناشناخته از شاخهٔ سامی شمال‌غربی نوشته شده بودند که امروزه آن را «زبان اوگاریتی» می‌نامند. کاوش‌های باستان‌شناسی در اوگاریت نشان می‌دهد که این محل از هزارهٔ هشتم پیش از میلاد مسکون بوده است. پژوهش‌ها بیشتر بر لایه‌های مربوط به عصر مفرغ پایانی تمرکز داشته‌اند و دربارهٔ دوره‌های سکونت پیشین اطلاعات نسبتاً اندکی در دست است. بررسی‌های باستان‌شناسی ادامه‌دار در اوگاریت برای مطالعهٔ عصر مفرغ در منطقهٔ مدیترانهٔ شرقی بسیار ارزشمند و راهگشا بوده است.

## تاریخ
تاریخ اوگاریت به دوره نوسنگی می‌رسد و این مکان از پایان هزاره هشتم پیش از میلاد، مسکونی بوده است و به عنوان یک سکونتگاه در طول دوره‌های مس و برنز، مورد استفاده بوده است. در دوره پایانی عصر برنز، اوگاریت رشد قابل توجهی را تجربه کرد که به تأسیس پادشاهی اوگاریت منجر شد.

این شهر ارتباط نزدیکی با امپراتوری هیتی داشت و در زمان‌های بعد به عنوان یک خراجگزار، گاه به مصر خراج می‌فرستاد و همچنین ارتباطات تجاری و سیاسی با قبرس (که در آن زمان آلشیا نامیده می‌شد) برقرار می‌کرد. در بایگانی‌های به‌دست‌آمده از این مکان که بازخوانی شده، سفال‌های *میسنی* و *قبرسی* یافت‌شده است. این حکومت از حدود ۱۴۵۰ پیش از میلاد تا زمان ویرانی آن در حدود ۱۱۸۵ پیش از میلاد، در اوج خود بود. این ویرانی ممکن است به دلیل هجوم اقوام بیگانه از سمت دریا یا یک درگیری داخلی ایجاد شده باشد.

این پادشاهی یکی از موارد بسیاری بود که در طول فروپاشی عصر برنز سقوط کرده است. جیبالا (تل توینی)، شهر ساحلی در لبه جنوبی پادشاهی اوگاریت نیز در این زمان ویران شد. بر اساس کاوش‌های باستان‌شناسی، این مکان از هزاره هشتم پیش از میلاد مسکونی بوده است. بیشتر تحقیقات باستان‌شناسی بر روی سطوح مربوط به عصر برنز پایانی متمرکز شده است، بنابراین اطلاعات کمی دربارهٔ سکونت‌های قبلی در دسترس است.

## منابع

* روزنامه جام جم

## پیوند به بیرون
* 

رده:آثار باستانی در استان لاذقیه
رده:استان لاذقیه
رده:اکتشافات باستان‌شناسی ۱۹۲۸ (میلادی)
اوغاریت
رده:ایالت‌ها و قلمروهای منحل‌شده در سده ۱۲ (پیش از میلاد)
رده:تاریخ سوریه
رده:شام باستان
رده:شهرهای فینیقی
رده:شهرهای نابودشده
رده:محوطه‌های نوسنگی در سوریه
رده:مناطق عصر برنز در سوریه
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در هزاره ۶ (پیش از میلاد)
رده:مناطق مسکونی پیشین در سوریه
رده:مناطق مسکونی منحل‌شده در سده هزاره ۲ (پیش از میلاد)
خرید لوئیزیانا

327x327px|بندانگشتی|نقشه توسط فرنک باند
**خرید لوئیزیانا** (; ) خرید سرزمین‌های لوئیزیانا توسط ایالات متحده از فرانسه در سال ۱۸۰۳ بود. ایالات متحده با پرداخت پانزده میلیون دلار، یا تقریباً هجده دلار به ازای هر مایل مربع، زمینی به مساحت ۲٬۱۴۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع را خریداری کرد. اگرچه فرانسه فقط قسمت کوچکی از آن منطقه را کنترل می‌کرد، در بیشتر نقاط سرخپوستان آمریکایی سکونت داشتند؛ آنچه ایالات متحده خریداری کرد، در اصل حق شفعه سرزمین‌های سرخ‌پوستان توسط معاهده یا تسخیر به قصد محروم کردن سایر قدرت‌های استعماری بود. هزینهٔ کل معاهدات بعدی و تسویه حساب‌های مالی در حدود ۲٫۶ میلیارد دلار تخمین زده‌شده است.

پادشاهی فرانسه از سال ۱۶۹۹ قلمرو لوئیزیانا را کنترل می‌کرد تا اینکه در ۱۷۶۲ به اسپانیا واگذار شد. در ۱۸۰۰، ناپلئون، اولین کنسول جمهوری فرانسه، به عنوان بخشی از یک پروژه گسترده‌تر برای برقراری استعمار فرانسه، مالکیت لوئیزیانا را دوباره به‌دست‌آورد. با این حال، عدم موفقیت فرانسه در سرکوب انقلاب هائیتی در سن دومانگ، همزمان با احتمال جنگ دوباره با انگلستان، ناپلئون را بر آن داشت تا به فکر فروش لوئیزیانا به ایالات متحده باشد. دستیابی به لوئیزیانا و کنترل بندر مهم رود می‌سی‌سی‌پی در نیواورلئان هدف بلند مدت توماس جفرسون بود. جفرسون، جیمز مونرو و رابرت لوینگستون را برای خرید نیواورلئان مأمور کرد. نمایندگان آمریکا در مذاکره با وزیر خزانه‌داری فرانسه، فرانسوا باربه-ماربوا بی‌درنگ با خرید لوئیزیانا توافق کردند. جفرسون و جیمز مدیسون، وزیر امور خارجه با غلبه بر مخالفت حزب فدرالیست، کنگره را متقاعد کردند که خرید لوئیزیانا را تصویب و تأمین مالی کند.

خرید لوئیزیانا حاکمیت ایالات متحده را تا آن سوی رودخانه می‌سی‌سی‌پی به دو برابر اندازه اسمی کشور گسترش داد. این خرید شامل زمین‌هایی از پانزده ایالت فعلی ایالات متحده و دو استان کانادا، از جمله کل آرکانزاس، میزوری، آیووا، اوکلاهما، کانزاس و نبراسکا؛ بخش‌های زیادی از داکوتای شمالی و داکوتای جنوبی؛ مناطقی از مونتانا، وایومینگ و کلرادو در شرق آبریز اقلیمی آمریکا؛ بخش مینه‌سوتا در غرب رودخانه می‌سی‌سی‌پی؛ بخش شمال شرقی نیومکزیکو؛ بخش‌های شمالی تگزاس؛ نیواورلئان و بخش‌های فعلی لوئیزیانا در غرب رودخانه می‌سی‌سی‌پی؛ و بخشهای کوچکی در داخل آلبرتا و ساسکاچوان بود. در زمان خرید، جمعیت غیر بومی لوئیزیانا حدود ۶۰٬۰۰۰ نفر بود که نیمی از آنها برده‌های آفریقایی بودند. مرزهای غربی بعداً در پیمان فلوریدا با اسپانیا حل و فصل شد و مرزهای شمالی نیز طی معاهده ۱۸۱۸ با بریتانیا تنظیم شد.

## جستارهای وابسته
* نمایشگاه خرید لوئیزیانا
* خرید آلاسکا
* پیمان فلوریدا
* تکامل قلمروانه ایالات متحده آمریکا

## یادداشت

## منابع

* 


رده:استعمار فرانسه در ایالات متحده آمریکا
رده:ایالات متحده آمریکا در ۱۸۰۳ (میلادی)
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۸۰۳ (میلادی)
رده:ایالت‌ها و قلمروهای منحل‌شده در ۱۸۰۴ (میلادی)
رده:تاریخ ایالات متحده آمریکا
رده:تاریخ پیشا-ایالتی اکلاهما
رده:تاریخ دوره پیشا-ایالتی مونتانا
رده:تاریخ سنت لوئیس
رده:تاریخ فرانسه
رده:دشت بزرگ (آمریکا)
رده:ریاست‌جمهوری توماس جفرسون
رده:غرب میانه آمریکا
رده:فرانسه در ۱۸۰۳ (میلادی)
رده:فرانسه نو در ۱۸۰۳ (میلادی)
رده:معاهده‌های ۱۸۰۳ (میلادی)
رده:ویکی‌سازی رباتیک
انقلاب اسلامی (ابهام‌زدایی)

**[[انقلاب اسلامی]]**، انقلابی در ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ در ایران بود که منجر به سرنگونی پادشاهی و تأسیس جمهوری اسلامی شد.

همچنین ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
* انقلاب اسلامی (روزنامه)
* خیابان انقلاب اسلامی
* انقلاب اسلامی (تمبر ۱۳۵۸)
کیش (ابهام‌زدایی)

=

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام خانوادگی
سرود ملی فرانسه

[بندانگشتی|چپ|250px|[روژه دو لیل، سازنده سرود مارسییز، برای نخستین بار آن را برای حضار می‌خواند.]]
بندانگشتی|thumbtime=1|''La Marseillaise'' (1907).
**[[سرود جمعی|سرود]] مارسییز**  نام سرود ملی کشور فرانسه است. این نام از نام شهر مارسی در فرانسه گرفته شده‌است. نام این سرود را در فارسی «مارسیز» و «مارسه‌یز» نیز نوشته‌اند.
روژه دو لیل (Rouget de Lisle) افسر ارتش فرانسه و یکی از انقلابیون آن کشور در سدهٔ ۱۹ سرود تاریخی و مهیج مارسییز را سروده که پس از آن سرود رسمی انقلاب فرانسه و سپس سرود ملی کشور فرانسه شد.

## متن سرود

## جستارهای وابسته

* انقلاب کبیر فرانسه
* فهرست سرودهای ملی کشورها

## پیوند به بیرون
* - از سایت یوتیوب
* ) - از سایت یوتیوب
* - از سایت یوتیوب

رده:آثار موسیقایی ۱۷۹۲ (میلادی)
رده:آهنگسازی سرود ملی در سل ماژور
رده:آهنگسازی سرود ملی در سی بمل ماژور
رده:ترانه‌های انقلاب فرانسه
رده:ترانه‌های میهن‌پرستانه فرانسوی
رده:سرودهای آمریکای جنوبی
رده:سرودهای آمریکای شمالی
رده:سرودهای اروپا
رده:سرودهای اقیانوسیه
رده:سرودهای فرانسه
رده:سرودهای ملی
رده:فرانسه
رده:کتابخانه یونسکو
رده:مارش‌های نظامی فرانسه
رده:مقاله‌های دارای ویدئو
رده:نمادهای ملی فرانسه
رده:آثار سانسورشده
رده:تاریخ استراسبورگ
روژه دو لیل

بندانگشتی|روژه دو لیل
**کلود ژوزف روژه دو لیل** (*Claude Joseph Rouget de Lisle*) (۱۰ مه ۱۷۶۰ – ۲۶ ژوئن ۱۸۳۶) آهنگساز فرانسوی بود.

او در سال ۱۷۹۲ سرود ملی فرانسه یعنی سرود مارسییز را ساخت.

وی یک افسر ارتش فرانسه و یکی از انقلابیون آن کشور بود. او در ۶۶ سالگی درگذشت.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۲۶ ژوئن ۲۰۰۷.

رده:آهنگسازان اهل فرانسه
رده:آهنگسازان دوره کلاسیک
رده:آهنگسازان رمانتیک اهل فرانسه
رده:آهنگسازان سده ۱۸ (میلادی) اهل فرانسه
رده:آهنگسازان سده ۱۹ (میلادی) اهل فرانسه
رده:آهنگسازان کلاسیک اهل فرانسه
رده:آهنگسازان کلاسیک سده ۱۸ (میلادی)
رده:آهنگسازان کلاسیک سده ۱۹ (میلادی)
رده:آهنگسازان کلاسیک مرد اهل فرانسه
رده:افراد انقلاب فرانسه
رده:اهالی بخش ژورا
رده:درگذشتگان ۱۸۳۶ (میلادی)
رده:زادگان ۱۷۶۰ (میلادی)
رده:زندانیان فرانسه
رده:زندانیان و بازداشت‌شدگان اهل فرانسه
رده:شاعران سده ۱۸ (میلادی) اهل فرانسه
رده:شاعران سده ۱۹ (میلادی) اهل فرانسه
رده:شوالیه‌های لژیون دونور
رده:فراماسون‌های اهل فرانسه
رده:موسیقی‌دانان سده ۱۹ (میلادی) اهل فرانسه
رده:موسیقی‌دانان مرد سده ۱۹ (میلادی)
رده:نمایشنامه‌نویسان سده ۱۹ (میلادی) اهل فرانسه
رده:نویسندگان سرود ملی
موزیلا

بندانگشتی|موزیلا
**موزیلا**  نامی‌ست که دارای انواع گوناگون در ارتباط با mozilla می‌باشد. کاربرد این نام (موزیلا) می‌تواند اشاره داشته باشد به:
* نام بنیاد موزیلا که به توسعهٔ پروژه‌های گوناگونی چون فایرفاکس و تاندربرد می‌پردازد.
* مجموعه نرم‌افزار اینترنتی موزیلا ارائه‌شده توسط بنیاد موزیلا که این روزها با تغییر نام به سی‌مانکی در ذیل بنیاد موزیلا توسط *انجمن سی‌مانکی* عرضه می‌شود.
* اسم‌رمز نرم‌افزار هدایتگر نت‌اسکیپ.

## پیوند به بیرون

رده:موزیلا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۹۸ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:پروژه‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۸ (میلادی)
رده:مرورگرهای رایگان وب
رده:مرورگرهای وب
رده:مرورگرهای وب آزاد
رده:مرورگرهای وب لینوکس
رده:مرورگرهای وب ویندوز
رده:نت‌اسکیپ
رده:نرم‌افزارهای ۲۰۰۲ (میلادی)
طول موج

[بندانگشتی|300px|طول موج در یک موج [سینوس (ریاضیات)|سینوسی]]
**طولِ موج**  به فاصلهٔ بین دو قلهٔ متوالی موج (یا بین هر دو نقطهٔ تکراری موج که شکل یکسان دارند) گفته می‌شود و آن را با \lambda(لاندا) نشان می‌دهند. برای دو موجی که دارای سرعت یکسان باشند، موجی که دارای بسامد (فرکانس) بالاتری است طول موج کوتاه‌تر دارد و موجی که بسامد پایین‌تری دارد، طول موج بلندتری دارد.

حاصل ضرب طول موج در بسامد (فرکانس) موج برابر با سرعت موج است.

همهٔ شکل‌های انرژی متحرک، از جمله صدا و نور به صورت موج حرکت می‌کنند. همهٔ آن‌ها، طول موجی دارند. برای مثال، وقتی موج‌های صدا در هوا حرکت می‌کنند، در فشار هوا تغییر اندکی به‌وجود می‌آورند. قله‌های موج‌های صدا نقطه‌هایی هستند که فشار هوا به بیشترین حد خود می‌رسد. گوش انسان، تغییر فشار هوا را دریافت می‌کند و پیامی به مغز می‌فرستد.

طول موج نیز مانند بسامد، روی ویژگی‌های موج تأثیر می‌گذارد؛ زیرا این دو باهم ارتباط نزدیک دارند. برای مثال، موج‌های صدای کم بسامد نسبت به موج‌های صدای پر بسامد، طول موج بزرگ‌تری دارند. همچنین طول موج نور سرخ از طول موج نور آبی بزرگ‌تر است. نور بخشی از گسترهٔ موج‌های انرژی است که شامل موج‌های رادیویی، ریزموج (مایکروویو)، پرتوهای فروسرخ، پرتوهای فرابنفش، پرتوهای ایکس و پرتوهای گاما می‌شود که همهٔ آن‌ها با سرعت ۳۰۰ هزار کیلومتر بر ثانیه حرکت می‌کنند. همهٔ این‌ها باهم طیف الکترومغناطیس را تشکیل می‌دهند.

## طول موج در تابش الکترومغناطیسی
بندانگشتی|طول موج نوسان هماهنگ سینوسی
در قسمتی از تابش الکترومغناطیسی که به نور معروف است، طول موج، مشخص‌کنندهٔ رنگ تابش است. با تعیین رنگ، انرژی و طول موج، می‌توان یک موج را نسبت به دیگر موج‌ها سنجید. به عنوان مثال، طول موج‌های کوتاه در طیف مرئی (۳۸۰ تا ۷۵۰ نانومتر) در ناحیهٔ بین آبی و فرابنفش قرار می‌گیرند، درحالی‌که رنگ قرمز دارای طول موج‌های بلندتری است. فاصله بین این قله‌های موج آن‌چنان کوچک است که واحد آن را نانومتر (ده به توان منفی نه) یا میکرون (ده به توان منفی شش) قرار داده‌اند. تابش الکترومغناطیسی طیف طولانی از طول موج‌های بلند رادیویی تا طول موج‌های کوتاه پرتو ایکس را شامل می‌شود.

چون شکل موج با سرعت ثابت c پیش می‌رود، فاصلهٔ یک طول موج را در زمان یک دورهُ تناوب طی می‌کند. موج علاوه بر طول موج دارای یک بسامد است که با واحد اصلی هرتز (Hz) و واحدهایی مانند (MHz, GHz, KHz, THz) اندازه‌گیری می‌شود.سرعت امواج الکترومغناطیسی در خلأ، تابع طول موج نیست و برابر با مقدار ثابتی است که سرعت نور نامیده می‌شود.

## جستارهای وابسته
* تابش الکترومغناطیسی
* قطبش دایره‌ای
* ثابت پلانک

## منابع

رده:امواج
رده:درازا
استاندارد

بندانگشتی|سازمان ملی استاندارد ایران
از دید اجتماعی آنچه بر پایه قرارداد، سنت، یا قانون، نمونه‌ای برای سرمشق به کار می‌رود و اجرای آن مورد پذیرش همه می‌شود **استاندارد**  گفته می‌شود.

از دید فنی، وضع قوانین و مقرارت برای تعیین کیفیت و مشخصات مطلوب یک کالا یا خدمات را **استاندارد** می‌گویند. استانداردها دارای چهار محور کاملاً مجزا، یعنی «ماهیت محصولات»، «امور مدیریتی»، «ارزیابی و انطباق‌ها» و «مسئولیت‌های اجتماعی» هستند.

همچنین داشتن نظم و معیار و تعیین اندازه و مهم‌تر از آن رعایت حدود و اندازه‌ها برای حفظ کیفیت زندگی اجتماعی و حتی زندگی شخصی بسیار ضروری و مفید است. در امور اجتماعی و اقتصادی و به‌ویژه امور صنعتی به این اندازه استاندارد می‌گویند.

**پایه مان** برابر واژه استاندارد به معنای آنچه باید در کارها و امور به عنوان پایه و اساس قرار بگیرد و بماند. این واژه به فرهنگستان زبان ایران پیشنهاد شده‌است.

## سطح های استاندارد
استانداردها بر پایه گستردگی دامنه تحت پوشش، دارای پنج سطح کارخانه‌ای، شرکتی (جامعه‌ای)، ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی هستند.
* استاندارد کارخانه‌ای توسط یک کارخانه برای استفاده در همان واحد تدوین می‌شود. البته گاهی کارخانه‌ها، شرکت‌ها یا تشکیلاتی که در یک زمینه خاص فعالیت می‌کنند از طریق ایجاد یک جامعه یا انجمن، استانداردهای خاص خود را تدوین می‌کنند. مانند انجمن جوشکاری آمریکا (AWS)
* استاندارد ملی توسط مؤسسه استاندارد در یک کشور، با توجه به تمام شرایط خاص همان کشور، مانند: اقتصادی، اجتماعی، علمی و فنی تهیه می‌شود.
* استانداردهای منطقه‌ای توسط کشورهای عضو یک پیمان منطقه‌ای خاص تهیه می‌شود مانند: کمیته استاندارد اروپایی.
* استاندارد بین‌المللی توسط سازمانهای مربوط به منظور قابلیت استفاده بین‌المللی تهیه می‌شوند. مانند:ُ استانداردهای تهیه شده توسط سازمان بین‌المللی استانداردسازی (ایزو)، کمیسیون الکتروتکنیک بین‌المللی (IEC) یا اتحادیه بین‌المللی مخابرات (ITU)

مواردی که شامل استاندارد می‌شوند به گروه‌های زیر تقسیم می‌شوند.
# مواد غذایی، بهداشتی و دارویی
# شیمیایی و سلولزی
# فلز و ریخته‌گری
# ماشین آلات و تجهیزات
# مواد معدنی غیرفلزی، مثل نمک
# ارتباطات، الکترونیکی و الکتریکی
# وسایل نقلیه موتوری
# بافندگی و چرم و پوشاک
#

## جستارهای وابسته
* استاندارد باز
* پروژه استانداردهای وب
* سازمان ملی استاندارد ایران

## منابع

رده:ارتباطات فنی
رده:استانداردها
رده:اسناد
رده:مشخصات فنی
عجلون

**عَجلون** نام شهری در شمال اردن است. این شهر که بر روی تپه‌ماهورها قرار گرفته مرکز استانی به همین نام است. در عجلون آثار کاخی باشکوه از سده ۱۲ میلادی دیده می‌شود.

## نگارخانه

File:Ajlun Green 02.jpg|
File:Ajlun Castle Mountain-01.jpg|
File:Ajlun Breakfast.jpg|
File:Ajlun Castle 01.jpg|
File:Ajlun Castle 02.jpg|
File:Ajlun Castle 03.jpg|
File:Ajlun Castle 04.jpg|
File:Ajlun Green.jpg|
File:View of Ajloun.jpg|
File:Great Ajloun Mosque.jpg|


## منابع

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «[//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Ajlun&oldid=182826959 Ajlun]»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد. (بازیابی در ۱۷ ژانویه ۲۰۰۸).

رده:شهرهای اردن
رده:مناطق مسکونی در استان عجلون
جرش

**جرش**  شهری باستانی در شمال اردن است. این شهر مرکز اداری استان جرش است و حدود ۵۰،۷۴۵ نفر جمعیت دارد. شهر جرش در ۴۸ کیلومتری شمال پایتخت اردن یعنی امان واقع است.

نخستین شواهد مربوط به سکونت انسان‌ها در جرش در محوطه‌ای نوسنگی به نام «تل ابو سوان» به دست آمده است. در این محوطه، بقایای انسانی کمیابی که به حدود ۷۵۰۰ سال قبل از میلاد باز می‌گردد یافت شده است. جرش در دوران قدرت یونانی‌ها و رومی‌ها شکوفا شد و رونق آن تا اواسط سده ۸ (میلادی) ادامه داشت تا آنکه زلزلهٔ ویرانگری موسوم به «زلزلهٔ گالیله ۷۴۹» بخش اعظم شهر را ویران کرد و چندین زلزله پس از آن نیز در تخریب بیش از پیش جرش موثر بود.

در سال ۱۱۲۰ میلادی، فردی به نام «ظاهرالدين طغتكين» (اتابک دمشق) به پادگانی متشکل از چهل نفر دستور داد تا در مکانی ناشناخته از خرابه‌های این شهر باستانی، قلعه‌ای بسازند که احتمالاً مرتفع‌ترین نقطه در دیوارهای شهر واقع در تپه‌های شمال شرقی است. جرش در سال ۱۱۲۱ توسط بالدوین دوم اورشلیم تصرف و به کلی ویران شد. رزمندگان جنگ‌های صلیبی فوراً جرش را رها و به ساکب عقب‌نشینی کردند.

جرش تا آغاز حکمرانی امپراتوری عثمانی در اوایل سده ۱۶ میلادی، رهاشده و تقریباً خالی از سکنه بود. طبق سرشماری سال ۱۵۹۶ میلادی، تنها ۱۲ خانوار مسلمان در این شهر سکونت داشتند. اما باستان‌شناسان یک دهکدهٔ کوچک مملوک را در بخش شمال غربی شهر یافته‌اند که نشان می‌دهد جرش قبل از دورهٔ عثمانی هم ساکنانی داشته است. حفاری‌های انجام‌شده از سال ۲۰۱۱ به بعد، تاریخ این شهر در قرون وسطی را کمی روشن‌تر کرده و کشفیات اخیر نیز خبر از تجمیع عظیم سازه‌ها و سفالی‌جات مربوط به دوران اسلامی و مملوک می‌دهد. تاریخ این شهر باستانی با مجموعه‌ای از حفاری‌ها که از سال ۱۹۲۵ آغاز شده و تا کنون ادامه دارد، به تدریج آشکار شده است.

نام شهر جرش در بسیاری از کتب مؤرخین عرب آمده‌است. آثار زیادی از دوران تسلط امپراتوری روم بر این منطقه در جرش باقیی مانده که بسیار شگفت‌انگیز است.

## نام
نام جرش را به جرش بن عبدالله بن عُلیم بن جناب بن کنانه بن بکر بن وبره نسبت داده‌اند. شهر باستانی جرش در سمت مشرق کوه (السواد) و در سرزمین بلقان و حوران در روی تپهٔ بلندی واقع شده‌است. این شهر در روزگار خلافت خلیفهٔ دوم عمر بن الخطاب توسط شرحبیل پسر حسنه تسخیر شده‌است.

## نگارخانه

File:Jerash - South Gate.jpg|
File:South colonnade of Jerash Forum.jpg|
File:Jerash cardo massimo HPIM3396.JPG|
File:Jerash BW 16.JPG|
File:Jerash - Hippodrome 03.jpg|
File:Jerash29-artemida temple(js).jpg|
File:Jerash30-north tetrapylon(js).jpg|
File:Church-Jerah.JPG|


## منابع

* دکتر: شامی، یحیی، *(موسوعة المدن العربیة والاسلامیة) *، دارالفکر العربی، بیروت، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی به (عربی).

رده:اردوگاه‌های پناهندگان اهل فلسطین در اردن
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۱۰ (میلادی) در امپراتوری عثمانی
رده:تاریخ اردن
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در اردن
رده:شهرهای اردن
رده:محوطه‌های باستان‌شناختی در اردن
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در هزاره ۴ (پیش از میلاد)
رده:مناطق مسکونی پیشین در جنوب غربی آسیا
رده:مناطق مسکونی در استان جرش
رده:شهرهای بنیان‌گذاری‌شده توسط اسکندر کبیر
رده:مناطق مسکونی پیشین در اردن
رده:محوطه‌های نوسنگی آسیا
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در هزاره هشتم (پیش از میلاد)
عقبه

**عقبه** (به عربی: ) شهری کهن و اسلامی است که در محل کنونی شهر عقبه در جنوب اردن بنا شده بود. عقبه نخستین شهر اسلامی بود که بیرون از شبه‌جزیره عربستان پایه‌گذاری شد. ویرانه‌های این شهر در شمال باختری مرکز کنونی شهر عقبه جای دارد.

عقبه از جایگاه راهبردی خود بر سر راه بازرگانی به سوی هند و ادویه‌های عربی (کندر و مُر) و میان دریای مدیترانه و شبه‌جزیره عربستان بهره می‌برد. این شهر در چندین داستان از هزار و یک شب نیز یاد شده‌است. گمان می‌رود نام «عقبه» در زبان‌های سامی به معنای درخت بنه بوده باشد.

## پیشینه
در سال ۶۳۰ میلادی، اندکی پس از هجرت، پیامبر اسلام محمد پیمانی با اسقف آیلانا —شهر بیزانسی واقع در نزدیک به ۵۰۰ متری شمال شرقی محل عقبه— بست که به‌موجب آن، عقبه به شکل مسالمت‌آمیز در جریان فتوحات مسلمانان گنجانده شد.

بنیاد شهر در حدود سال ۶۵۰ میلادی به دست خلیفه عثمان بن عفان نهاده شد. عقبه در دوران امویان (۶۶۱–۷۵۰) شکوفا شد و این شکوفایی در دوره عباسیان (۷۵۰–۹۷۰) و سپس فاطمیان (۹۷۰–۱۱۱۶) ادامه یافت. در اواخر سده دوازدهم میلادی، شهر بر اثر زمین‌لرزه‌ها و یورش‌های بدوی‌نشینان و صلیبیان رو به زوال نهاد. در سال ۱۱۱۶ میلادی، بالدوین یکم بدون رویارویی چشمگیری شهر را تصرف کرد. پس از آن، مرکز شهر نزدیک به ۵۰۰ متر در راستای ساحل به سوی جنوب جابه‌جا شد و به نزدیکی دژ مملوکی و میله پرچم کنونی عقبه انتقال یافت.

### نام‌شناسی
بر پایه پژوهش‌ها، نام عقبه در زبان‌های سامی به معنای درخت بنه بوده‌است. شهر ایلات نوین که بی‌درنگ در باختر عقبه جای دارد، نام خود را از همین عقبه باستانی گرفته‌است.

## شهرسازی

عقبه به شکل مستطیلی به ابعاد ۱۷۰ در ۱۴۵ متر ساخته شده بود و با دیوارهایی به ستبرای ۲٫۶ متر و بلندای ۴٫۵ متر استحکام یافته بود. ۲۴ برج از شهر پاسداری می‌کرد. شهر چهار دروازه داشت که دو راه اصلی متقاطع را پدیدمی‌آوردند: دروازه مصر در شمال، دروازه دمشق در شرق، دروازه حجاز در جنوب و دروازه دریا در باختر.

در نقطه تقاطع این دو راه اصلی، یک چهارطاقی (تتراپیلون) قرار داشت که در سده دهم میلادی به ساختمانی مسکونی مجلل با دیوارنگاره‌ها دگرگون شد.

این الگوی شهرسازی که «مصر» نامیده می‌شود، نمونه‌ای رایج از نخستین شهرک‌های استحکام‌یافته اسلامی بود. شهر دربست دارای یک مسجد در گوشه شمال شرقی به ابعاد ۳۵ در ۵۵ متر بود. جغرافی‌دان شمس‌الدین مقدسی این شهر را توصیف کرده‌است. ساختار شهری مشابهی در شهرهای کهن فسطاط در مصر و بصره و کوفه در عراق نیز دیده می‌شود.

## کاوش‌های باستان‌شناسی
کاوش‌های مشترک آمریکایی-اردنی از سال ۱۹۸۶ میلادی با همکاری دانشگاه شیکاگو آغاز شد. افزون بر ویرانه‌های برجای‌مانده در محل، بسیاری از یافته‌های باستان‌شناختی —از جمله کتیبه‌ای که بالای دروازه مصر نصب بود— در موزه باستان‌شناسی عقبه و موزه باستان‌شناسی اردن در عمان نگهداری می‌شود.

## دسترسی
ویرانه‌های عقبه در طول روز بازدیدپذیرند و دیوارهای باقی‌مانده در برخی نقاط تا سه متر بلندی دارند. اکنون یک وادی (بستر خشک رود) از میان محوطه می‌گذرد.

## جستارهای وابسته
* عقبه
* ایلات
* فسطاط

## پیوند به بیرون
*  Aqaba Archeological - aqaba.jo
* Museum with No Frontiers: Ayla

## منابع

* 
* 
* 
* 

رده:عقبه
رده:باستان‌شناسی اردن
رده:مختصات در ویکی‌داده
استان برات

**استان بِرات**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:استان‌های آلبانی
رده:برات، آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان برات
رده:شهرستان برات
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان بولچیزه

**استان بولچیزه**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

## منابع

* Wikipedia contributors, "[//sq.wikipedia.org/w/index.php?title=Rrethi_i_Bulqizës&oldid=314399 Rrethi i Bulqizës]," Wikipedia, Enciklopedia e Lirë, (accessed Janar 24, 2008).

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان دیبر
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه دلوینه

**استان دلوینه**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان ولوره
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه دوول

**استان دِوول**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

جمعیت آن ۳۳٬۷۸۵ نفر و مرکز آن شهر بیلیشت است.

## منابع

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Devoll_District&oldid=176026258 Wikipedia contributors, "Devoll District," Wikipedia, The Free Encyclopedia,]

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان کورچه
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان دیبر

**استان دیبر**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان دیبر
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان دراج

**استان دراج**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

مرکز این استان شهر دراج است.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان دورس
رده:ناحیه‌های آلبانی
البسان

**اِلباسان** (به آلبانیایی: Elbasan یا Elbasani) نام یکی از شهرهای کشور آلبانی است و در مرکز این کشور قرار گرفته است. این شهر در استان البسان، یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی واقع شده است.

شهر البسان از بزرگ‌ترین شهرهای آلبانی است و (بر طبق سرشماری ۲۰۰۳) ۱۰۰،۰۰۰ جمعیت دارد.

## اقتصاد

از زمانی که چینی‌ها در این شهر، کارخانهٔ نورد فولاد ساختند به اهمیت آن افزوده شد. در خلال حکومت کمونیستی در ۱۹۷۴ صنایع دیگری نیز در این شهر مستقر شدند که به آلودگی هوای شهر انجامیده‌اند.

## تاریخچه
بندانگشتی|راست|270px|خیابانی در البسان

شهر البسان را ترک‌ها در سدهٔ پانزدهم بر روی شهر باستانی ماسیو اسکامپا ساختند. ماسیو اسکامپا را رومی‌ها در حدود سدهٔ یکم میلادی ساخته بودند.

پس از پایان دورهٔ عثمانی در آلبانی، البسان همچنان کانونی اسلامی باقی‌ماند. زمانی که کنگرهٔ ماناستیر در سال ۱۹۰۸ تصمیم بر استفاده از الفبای لاتین برای نوشتن زبان آلبانیایی گرفت، ملایان مسلمان به تحریک ترک‌های جوان تظاهرات گوناگونی را در دفاع از الفبای عربی در شهر البسان برپا کردند.

البسان از سوی صرب‌ها، بلغارها، اتریشی‌ها و ایتالیایی‌ها نیز اشغال شده است.

رشد اقتصادی آن پس از سرنگونی رژیم کمونیستی راکد شده است.

## جستارهای وابسته
* تاریخ آلبانی
* فهرست شهرهای آلبانی

## منابع

Wikipedia contributors, "Elbasan," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Elbasan&oldid=186123899 (accessed February 12, 2008).

## پیوند به بیرون

* عکس‌های البسان

رده:البسان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۴۶۶ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۴۶۶ (میلادی) در اروپا
رده:شهرهای آلبانی
رده:شهرهای ایلیریا باستان
رده:مناطق مسکونی ساحلی در آلبانی
استان جیروکاستر

**استان جیروکاستِر** (به آلبانیایی: *Rrethi i Gjirokastrës*) یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

مرکز آن شهر جیروکاستر است.

جمعیت این استان در سال ۲۰۰۴ برابر با ۵۶ هزار نفر بوده است. اقلیت بزرگی از یونانیان نیز ساکن این استانند.

شهر دیگر این استان لیبوهووه (Libohovë) است.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان گیروکاستر
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه گرامش

**استان گرامش**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

مرکز این استان شهر گرامش است

## منابع

* 

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان البسان
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان کاوایه

**استان کاوایه**  یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

## منابع

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kavajë_District&oldid=176112068 Wikipedia contributors, "Kavajë District," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed February 20, 2008).]

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان تیرانا
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه کوکس

**استان کوکِس**  یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

جمعیت این استان در سال ۲۰۰۴ برابر با ۶۴ هزار نفر بود و مساحت آن ۹۵۶ کیلومتر.

مرکز این استان شهر کوکس است. این استان به خاطر هم‌مرزی با صربستان از دیدگاه راهبردی اهمیت دارد.

شهر قدیمی کوکس در پی ساخت یک سد در سال ۱۹۷۸ و بالا آمدن آب به زیر آب فرو رفت.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

کوکس
رده:جغرافیای شهرستان کوکس
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه لیبراژد

نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

مرکز این استان شهر لیبراژد است.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

لیبراژد
رده:جغرافیای شهرستان البسان
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه لوشنیه

**لوشنیه** (به آلبانیایی: Rrethi i Lushnjës) نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است که مساحتی حدود ۷۱۲ کیلومتر مربع دارد و در غرب این کشور قرار دارد.

## منابع

Wikipedia contributors, "Lushnjë District," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Lushnjë_District&oldid=176112231

لوشنیه
رده:جغرافیای شهرستان فیر
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان مالسی-ا-ماده

استان **مالِسی-اِ-ماده** (به آلبانیایی: Rrethi i Malësisë së Madhe) نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

## منابع

Wikipedia contributors, "Malësi e Madhe District," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Malësi_e_Madhe_District&oldid=175239053

رده:استان مالسی-ا-ماده
مالسی-ا-ماده
رده:جغرافیای شهرستان شکودر
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه پرمت

**استان پَرمِت** (به زبان آلبانیایی: Rrethi i Përmetit) نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

مرکز این استان شهر پرمت است. از شهرهای مهم دیگر آن کلسیره است. جمعیت این استان ۲۶ هزار نفر است که شامل اقلیت‌های یونانی و آرومانی نیز می‌شود. منطقه پرمت از قدیم به خاطر تولید شراب و راکی خود نام‌آور بوده‌است. شهر پرمت به خاطر گل و گلزارهای خود معروف است و در آلبانی به نام «شهر گل‌ها» معروف گشته.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۲۲ ژوئیه ۲۰۰۷.

پرمت
رده:جغرافیای شهرستان گیروکاستر
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان مات

چپ
**مات**  یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه‌ی کشور آلبانی است. نام آن از رود مات گرفته شده‌است.
مرکز این استان شهر بورل است.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان دیبر
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه پوگرادتس

thumb

نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان کورچه
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان پوکه

**استان پوکه**  یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

جمعیت این استان ۳۴ هزار نفر است (سال ۲۰۰۴) و نام آن از شهر اصلی این استان به نام پوکه (آلبانی)پوکه گرفته شده‌است.

## منابع

* ویکی‌پدیای آلمانی

رده:استان پوکه
پوکه
رده:جغرافیای شهرستان شکودر
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه سارانده

**استان سارانده**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان ولوره
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان اشکودر

**استان اشکودر**  نام یکی از استان‌های سی و شش‌گانه کشور آلبانی است.

رده:استان‌های آلبانی
رده:اشکودر
رده:جغرافیای شهرستان شکودر
رده:ناحیه‌های آلبانی
استان اسکراپار

**استان اسکراپار**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

رده:استان اسکراپار
رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان برات
رده:شهرستان برات
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه تپلنه

**استان تِپِلِنه**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه کشور آلبانی است.

جمعیت آن (در سال ۲۰۰۴ میلادی) ۳۲٬۰۰۰ گزارش شده و مساحت آن ۸۱۷ کیلومتر مربع است.

مرکز این استان تپلنه و از نقاط مهم آن منطقه ممالیاج (Memaliaj) است.

## منابع

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Ray_Charles&oldid=212384677 Wikipedia contributors, "Ray Charles," Wikipedia, The Free Encyclopedia,]

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان گیروکاستر
رده:ناحیه‌های آلبانی
ناحیه تروپویه

**استان تروپویه**  نام یکی از استان‌های سی‌وشش‌گانه و در شمال کشور آلبانی قرار دارد.

این استان با کوزوو و مونته‌نگرو مرز دارد.

مرکز این استان بایرام کوری نام دارد.

مساحت این استان ۱۰۴۳ کیلومتر مربع و جمعیت آن ۳۳۰۰۰ نفر است.

بندانگشتی|right

رده:استان‌های آلبانی
رده:جغرافیای شهرستان کوکس
رده:ناحیه‌های آلبانی
ایلیریا

**ایلیریا** ( یا ، ) سرزمینی باستانی در غرب شبه‌جزیره بالکان بود. نام آن برگرفته از نام تیره ایلیری از تیره‌های هندواروپایی است که به شرق شبه‌جزیره کوچ کرده بودند و به زبان‌های ایلیری سخن می‌گفتند. ایلیری‌ها نیاکان آلبانیایی‌های امروزی هستند.

ایلیریا مشتمل بر شرق ساحل دریای آدریاتیک و پسکرانهٔ آن بود. ایلیری‌ها (از قبیل دالماتیان و پانونیان) قبایلی هندواروپایی و مردمی جنگجو و دریازن بودند و در مقابل نفوذ یونان باستان مقاومت کردند و مقدونیان را شکست دادند. رومیان مملکت آنان را تصرف کردند و استان ایلیریکوم، قسمتی از ایلیریا، را تأسیس نمودند.

## تیره‌های ایلیریایی
* آلبان Alban
* آربر Arbër
* آردیان Ardian
* دالمات Dalmat
* داردانی Dardani
* داسارت Dasaret
* انکلِیت Enkelejt
* اِئوردِی Eordej
* اپیریوت Epiriot
* یاپود Iapydes) Japod)
* یاپیگ Japyg
* کائون Kaon
* لابئات Labeat
* لیبورن Liburn
* مساپ Mesap
* مولوس Mollos
* پایون Paion
* پارتین Parthin
* پنست Penest
* پیروست Pirust
* تاؤلانت Taulant
* تسپروت Thesprot


Image:Illyrians Ethnogenesis Theories (English).jpg
Image:Illyrians (English).svg
Image:Illyrii Proprie Dicti aka Illyrians Proper aka Docleatae.svg
Image:Illyria and Dardania Kingdoms.png
Image:Map of the Kingdom of Agron of the Ardiaei (English).png
Image:KingdomofTeuta.png
Image:Map of the territory of Demetrius of Pharos (English).png



## جستارهای وابسته

* فهرست قبایل ایلیریا
* ایلیریکوم (استان روم)
* زبان‌های ایلیری
*آلبانی بزرگ

## منابع

رده:ایلیریا
رده:اروپا
رده:تاریخ آلبانی
رده:تاریخ اسلوونی
رده:تاریخ بوسنی و هرزگوین
رده:تاریخ جغرافیایی بوسنی و هرزگوین
رده:تاریخ دالماسی
رده:تاریخ مونته‌نگرو
رده:تاریخ یونان
رده:تاریخ نوین اسلوونی
رده:یونان باستان
رده:منطقه‌های تاریخی
رده:تاریخ صربستان
رده:تاریخ باستان اسلوونی
رده:منطقه‌های تاریخی اروپا
دستگاه ادراری تناسلی (ابهام‌زدایی)

دستگاه ادراری تناسلی مجموع دو دستگاه ادراری و تناسلی است. در واژگان کالبدشناسی ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:

* دستگاه تناسلی
* دستگاه ادراری