open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
جعفر مشیرالدوله

**میرزا سید جعفر حسینی** از سیاستمداران و دیپلمات‌های ایران در عصر قاجار است. پدرش «میرزا محمدتقی وزیر» اصلیتی فراهانی داشت و در تبریز زیر دست میرزا بزرگ قائم‌مقام کار می‌کرد. وی هرچند وزیر خارجه نشد، ولی در قراردادهای سرحدی و تعیین حدود و ثغور کشور مستقیماً با ترکان عثمانی سینه به سینه بود و از این روی می‌بایست لقبی در این حد داشته باشد.

وی جزء دومین گروه (۴۰ نفر) از ایرانیانی بود که توسط عباس میرزا در سال ۱۸۱۵ میلادی (۱۲۳۰ هجری قمری) جهت تحصیل علم به اروپا فرستاده شد. پس از بازگشت به ایران، به کار تعلیم فنون ریاضی و مهندسی گماشته شد. به واسطهٔ حسن خدمت به لقب **مهندس‌باشی** ملقب شد. پس از مدتی به لقب **مشیرالدوله** سرافراز شد. سپس در بخش امور خارجه مشغول به کار شد. وی در سال ۱۸۳۶ به عنوان سفیر به عثمانی فرستاده شد و تا سال ۱۸۴۲ در این سمت خدمت کرد. پس از آن به دستور امیر کبیر به عنوان نماینده به آذربایجان فرستاده شد و چند ماه بعد در کمیسیون چهارجانبهٔ (ایران، بریتانیا، روسیه و امپراتوری عثمانی) جهت تعیین مرزهای ایران و عثمانی حاضر شد. پس از بازگشتش به ایران در سال ۱۸۵۳ مورد بی‌توجهی میرزا آقاخان نوری جانشین امیر کبیر قرار گرفت و تا زمان برکناری او در سال ۱۸۵۸ سمتی نداشت.

پس از برکناری میرزا آقاخان نوری و برچیده شدن مقام صدارت عظمی و تشکیل شورای دولت، به دستور ناصرالدین‌شاه به ریاست شورای دولت گماشته شد. متن فرمان شاه بدین شرح است:

در سال ۱۲۷۶ ه‍. ق. با حفظ سمت به عنوان سفیر فوق‌العاده به بریتانیا فرستاده شد و در ربیع‌الاول ۱۲۷۷ (اکتبر ۱۸۶۰) به لندن رسید. در ذیحجهٔ ۱۲۷۷ (ژوئن ۱۸۶۱) بریتانیا را از بندر ساوت‌همپتون ترک گفت. پس از بازگشت به ایران در ۱۲۷۸ ه‍. ق. با حفظ سمت به عنوان نایب‌التولیهٔ حرم امام رضا برگزیده شد. وجود دو مأموریت سفارت بریتانیا و نیابت تولیت حرم امام رضا همزمان با عهده‌داری سمت «ریاست شورای دولت» نشانگر آن است که سمت ریاست شورای دولت تشریفاتی بوده است و اختیارات صدراعظم‌های گذشته را نداشته است.

فریدون آدمیت می‌نویسد: «مشیرالدوله آدم بصیر و آگاه و خیرخواهی بود - اما نه شخصیت میرزا تقی‌خان (امیرکبیر) را داشت، نه تدبیر و مهارت او را در فن گفتگوی سیاسی، نه چشم عاقبت‌نگر، و نه استقامت او را در برابر عثمانیان و انگلیسیان و روسیان و حتی دربار خود ایران».

## تالیفات
* رساله تحقیقات سرحدیه
* کتاب خلاصةالحساب

## پانویس

## منابع

* Guity Nashat, the origins of Modern Reform In Iran, 1870-1880 , university of Illinois Press, 1982 , ، p21
* امیرکبیر و ایران، دکتر فریدون آدمیت، نشر خوارزمی، چاپ نهم:۱۳۸۵.

رده:خاندان قائم‌مقامی
رده:درگذشتگان ۱۲۳۹
رده:دیپلمات‌های اهل ایران
رده:سفیران ایران در بریتانیا
رده:سفیران ایران در ترکیه
رده:متولیان آستان قدس رضوی
رده:مهندسان اهل ایران در دوره قاجار
رده:زادگان دهه ۱۷۹۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۸۶۲ (میلادی)
رده:سفیران ایران در امپراتوری عثمانی
آمون‌مسه

**آمون‌مِسه** یا **آمنمِسه** (معنای نام:*زادهٔ [[آمون]]*) (پادشاهی ۱۲۰۳-۱۲۰۰ (پیش از میلاد)) پنجمین فرعون از دودمان نوزدهم مصر باستان بود. او را فرزند مرنپتاه یا رامسس دوم دانسته‌اند. آگاهیهای کمی دربارهٔ او در دست است. برخی مصرشناسان بر این باورند که او غاصب تاج‌وتخت ستی دوم بوده و از پیش برای پادشاهی نامزد نشده بوده‌است.

## منابع

* نویسندگان ویکی‌پدیای انگلیسی؛ Amenmesse, http://en.wikipedia.org/wiki/Amenemses%7B%7Bرچ}}؛(نسخه ۱ ژانویه ۲۰۰۷)

## پیوند به بیرون

* KV-10 at The Theban Mapping Project

رده:درگذشتگان ۱۱۹۹ (پیش از میلاد)
رده:درگذشتگان سده ۱۲ (پیش از میلاد)
رده:دهه ۱۱۹۰ (پیش از میلاد)
رده:زادگان سده ۱۳ (پیش از میلاد)
رده:سال زادروز نامشخص
رده:فرعون‌های دودمان نوزدهم مصر
زیر تیغ

***زیر تیغ*** نام مجموعه تلویزیونی است که از نیمه دوم سال ۱۳۸۵ از شبکه یک پخش گردید.

## بازیگران
* پرویز پرستویی
* فاطمه معتمدآریا
* آتیلا پسیانی
* کوروش تهامی
* الهام حمیدی
* سیاوش طهمورث
* هوشنگ توکلی
* فریبا جدی‌کار
* شبنم مقدمی
* رامین راستاد
* نگار جواهریان
* بهمن دان
* معصومه آقاجانی
* ترلان پروانه
* غزل صارمی

## تحلیل و دست‌آوردها
مجموعه تلویزیونی زیر تیغ یکی دیگر از ساخته‌های تلویزیونی محمدرضا هنرمند بود که فیلمنامهٔ آن را علی‌اکبر محلوجیان نوشت و حسین علیزاده نیز آهنگسازی آن را بر عهده داشت. وجود بازیگرانی چون پرویز پرستویی و فاطمه معتمدآریا نیز عاملی برای جذب تماشاگر برای این فیلم به‌شمار می‌رفت. این مجموعه، در جشنواره تولیدات تلویزیونی رم شرکت کرد که از پنج جایزه جشنواره، دو جایزه را به خود اختصاص داد. در این جشنواره که برنامه‌های تلویزیونی متعددی از کشورهای مختلف از جمله آمریکا، ایتالیا، ژاپن، انگلستان شرکت داشتند پرویز پرستویی به عنوان بهترین بازیگر مرد و محمدرضا هنرمند به عنوان بهترین کارگردان برگزیده شدند.

### [[دهمین دوره جشن حافظ]]

## منابع

## پیوند به بیرون

* 

رده:برنامه‌های تلویزیونی به زبان فارسی
رده:رسانه‌های فارسی‌زبان
رده:فیلم‌ها به کارگردانی محمدرضا هنرمند
رده:مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی آغازشده در ۲۰۰۶ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی آغازشده در دهه ۱۳۸۰
رده:مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی پایان‌یافته در ۲۰۰۷ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی ایرانی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی شبکه یک ایران
رده:مجموعه‌های تلویزیونی واقعی
تلویزیون افغان

**تلویزیون افغان** یکی از شبکه‌های تلویزیونی خصوصی افغانستان است که مالک آن تاجر اهل افغانستان احمد شاه افغانزای می‌باشد و در سال ۲۰۰۴ شروع بکار کرده‌است.این تلویزیون به مدیریت آقای محمد همایون سپهر اداره می‌شود.

## جستارهای وابسته
* فهرست شبکه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان

## پیوند به بیرون
* تلویزیون افغان 
* وب‌گاه رسانه نما

رده:تلویزیون در افغانستان
رده:رسانه در کابل
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی در افغانستان
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۲۰۰۴ (میلادی) در افغانستان
تلویزیون آینه

**تلویزیون آینه** یکی از شبکه‌های تلویزیونی خصوصی افغانستان است اولین تلویزیون خصوصی سراسری و جهانی در افغانستان است.

## پیدایش
تلویزیون آینه با سرمایه‌گذاری مهندس حکیم سادات مسول شرکت ظهیر الدین فاریابی، یکی از بازرگانان ولایت جوزجان، راه اندازی شده‌است. تجهیزات و فرستنده‌های تلویزیون آینه از کشور ژاپن و دستگاهای کامپیوتری پخش آن از کشور ایتالیا خریداری شده‌است. کارمندان، گویندگان و تهیه‌کنندگان برنامه‌های تلویزیون آینه، هر یک دوره‌های کوتاه مدت و برخی هم دانشکده ژورنالیسم را در کشور ترکیه گذرانده‌اند.

## برنامه‌ها
برنامه‌های این تلویزیون بیشتر به زبان ازبکی پخش می‌شود. برنامه‌های تلویزیون آیینه بیشتر تفریحی و شامل رقص و آواز است. اخبار ملی و جهانی، آهنگ‌های هنرمندان زن افغان، فیلم‌های سینمایی و دیگر برنامه‌های سرگرم‌کننده و همچنین برنامه ورزشی، تلویزیون آینه را برجسته ساخته‌است. برنامه‌های این تلویزیون خصوصی، بیشتر مشابه به پخش شبکه‌های تلویزیونی غربی است و از همین رو، ساکنان ولایات شمال افغانستان، نسبت به تلویزیون‌های محلی دولتی، پای تلویزیون آینه می‌نشینند و وقت را صرف تماشای برنامه‌های این تلویزیون می‌کنند.

## موضع سیاسی
تلویزیون آیینه بطور علنی از مواضع مارشال عبدالرشید دوستم حمایت می‌کند.

## جستارهای وابسته
* فهرست شبکه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان

## منابع
* تلویزیون‌های کابل/www.elections.pajhwok.com 

* https://en.wikipedia.org/wiki/Ayna_TV

## پیوند به بیرون
* www.ayna.af

رده:شبکه‌ها و ایستگاه‌های تلویزیونی بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی ازبکی
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی در افغانستان
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان
تلویزیون آریانا

**تلویزیون آریانا** (ATN) یکی از پربیننده‌ترین شبکه‌های تلویزیونی خصوصی افغانستان است که از شهر کابل برنامه پخش می‌کند. مقر این تلویزیون در شهر کابل می‌باشد اما دارای شعبات در شهرهای دوبی و نیوجرسی نیز است. جشنواره موسیقی آریانا یکی از بزرگترین برنامه‌های این شبکه می‌باشد.

## پیدایش
شبکهٔ خصوصی رادیو و تلویزیون آریانا که نشان اختصاری آن *ATN* است در روز سه‌شنبه ۱۶ اوت سال ۲۰۰۵ آغاز به کار کرد. این شبکه توسط احسان الله بیات، بنیانگذار شبکهٔ مخابراتی افغان بیسیم، تأسیس گردیده‌است. تلویزیون آریانا یکی از چند شبکهٔ پربیننده در افغانستان می‌باشد که در ۳۳ ولایت این کشور نشرات دارد. بیننده‌های تلویزیون آریانا در اروپا و آمریکا می‌توانند از طریق ماهوارهٔ هات‌برد و گلکسی ۲۵ برنامه‌های این شبکه را تماشا نمایند.

جشنوارهٔ موسیقی آریانا یا *ATN Awards* همه ساله برگزار می‌گردد و هنرمندان افغانستان را از سراسر جهان در یکی از شهرهای جهان فرا می‌خواند. کسانی که در کتگوری‌های سیزده‌گانهٔ این رقابت هنری کاندید شده‌اند، توسط رأی مردم انتخاب می‌گردند.

## برنامه‌ها
تلویزیون آریانا دارای ۲ کانال ملی و بین‌المللی است. اکثر برنامه‌های تلویزیون آریانا با تمرکز بر اصالت افغانی محتوای آن تهیه می‌شود. در کنار برنامه‌های محلی، این شبکه برنامه‌های جالب و تفریحی خارجی از جمله سریال‌های هندی، ترکی و انگلیسی را پخش می‌نماید.

از برنامه‌های مطرح تلویزیون آریانا می‌توان از جشنواره موسیقی آریانا نام برد که همه ساله در یکی از شهرهای جهان برگزار می‌گردد. سایر برنامه‌های تلویزیون آریانا عبارت اند از:
* صبح و زندگی
* ساعت ۱۰
* تکپیدیا
* صبح و ورزش
* خط سبز
* سینما
* درمان
* یادمان
* سریال ناوی
* سریال مرا ببخش

## جستارهای وابسته
* فهرست شبکه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان

## منابع

* وبگاه رسانه نما

## پیوند به بیرون
* تلویزیون آریانا

رده:رسانه در کابل
رده:شبکه‌ها و ایستگاه‌های تلویزیونی بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۵ (میلادی)
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی در افغانستان
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان
رده:شرکت‌های افغانستان
تلویزیون لمر

تلویزیون لمَر، یکی از شبکه‌های تلویزیونی خصوصی در افغانستان است. این شبکه بیشتر به زبان پشتو برنامه پخش می‌کند.

این تلویزیون در ۱۵ اوت سال ۲۰۰۶ میلادی بنیانگذاری شد. تلویزیون لمر در سراسر افغانستان توسط آنتن‌های معمولی و در کشورهای آسیایی با دیش ماهواره‌ای قابل دید می‌باشد.

## برنامه‌های تلویزیون

### برنامۀ تودی خبری
این برنامه یکی از برنامه‌های سیاسی تلویزیون لمر بوده که هر هفته موضوعات سیاسی کشور در آن مورد گفت‌وگو قرار می‌گیرد.

### برنامۀ کږلیچونه
یک برنامۀ جنایی تلویزیون لمر بود.

### علائدین
یک برنامۀ تفریحی و اجتماعی تلویزیون لمر است.

### برنامۀ یوه خبره دوه نظره
یکی از برنامه‌های سیاسی لمر بود که موضوعات سیاسی روز با دو مهمان در آن مورد گفت‌وگو قرار می‌گرفت.

## گرداننده‌ها

فرزاد لامع

نجیبه فیض 

شاپور بختیار

ایمل شیرزاد

مینه منگل

لال آقا شیرزاد

ذبیح الله سادات

مجیب منیب

مجاهد کاکر

## جستارهای وابسته
* شبکه‌های تلویزیونی در افغانستان
* تلویزیون طلوع
* تلویزیون طلوع‌نیوز
* گروه موبی

## منابع

## پیوند به بیرون
* تلویزیون لمر

رده:ایستگاه‌های تلویزیونی در افغانستان
رده:رسانه در کابل
رده:شبکه‌ها و ایستگاه‌های تلویزیونی بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۶ (میلادی)
رده:تلویزیون در افغانستان
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی پشتو
رده:گروه رسانه‌ای موبی
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان
تلویزیون ساقی

**تلویزیون ساقی** یکی از شبکه‌های تلویزیونی خصوصی افغانستان است. این شبکه در شهر هرات فعالیت دارد.

این شبکه در ۱۳۸۳ (خورشیدی) توسط طارق نبی استاد دانشگاه هرات تأسیس شده‌است، و برنامه‌های سیاسی، فرهنگی، اجتماعی دارد.

## جستارهای وابسته
* شبکه‌های تلویزیونی در افغانستان
* فهرست شبکه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان

## منابع
* رسانه‌های هرات/تلویزیون ساقی/www.elections.pajhwok.com

رده:ایستگاه‌های تلویزیونی در افغانستان
رده:ایستگاه‌های تلویزیونی فارسی‌زبان
فهرست شبکه‌های رادیویی افغانستان

## دولتی
* رادیو تلویزیون ملی افغانستان
* رادیو افغانستان
* رادیو هرات
* رادیو فراه
* رادیو کندهار
* رادیو خوست
* رادیو بلخ
* رادیو نیمروز
* رادیو سمنگان
* رادیو ننگرهار
* رادیو لغمان
* رادیو تخار
* رادیو کندوز
* رادیو پکتیا (رادیو گردیز)
* رادیو غزنی
* رادیو هلمند
* رادیو کنر
* رادیو فاریاب
* رادیو غور
* رادیو بادغیس
* رادیو بدخشان 
* رادیو بغلان
* رادیو پکتیکا
* رادیو زابل

## خصوصی
* رادیو آوا هرات 
× رادیو باران هرات

. رادیو  ندا  ( هزاره گی ) روی موج 90.09 اف ام 
* رادیو کلید هرات
* رادیو صبح بخیر افغانستان
* آریانا اف ام
* رادیو سحر
* رادیو ندای صلح
* رادیوصدای دوست نیمروز
* رادیو صدای زن افغان
* رادیو صدای عدالت
* رادیو سلام وطندار
* رادیو آزاد افغان
* شرق رادیو
* رادیو صلح پیغام
* رادیو جبل السراج
* رادیو شورای قره باغ
* رادیو بامیان
* ملی پیغام رادیو
* رادیو آمو
* رادیو ارتباط 
* رادیو غزنویان 
* رادیو معرفت غزنی
* رادیو "ازما" 90 اف ام در ولایت بامیان
* رادیو نیلی دایکندی
* رادیو امام صاحب
* رادیو استقلال
* رادیو جاغوری
* رادیو ندای صبح 
* رادیو نوبهار 
* رادیو پکتیکا غږ
* رادیو قویاش
* رادیو رابعه بلخی
* رادیو سباوون
* رادیو صدای صلح (کاپیسا)
* رادیو صدای صلح (پروان)
* رادیو شړن
* رادیو سپین غر 
* رادیو تخارستان
* رادیو تراج میر
* رادیو وطندار 
* رادیو یوه والی غږ
* رادیو ظفر 
* رادیو زهره
* رادیو آیینه
* رادیو حنظله بادغیس
* رادیو فریاد هرات
* رادیو طنین شیندند
* رادیو نشاط فراه
* رادیو قرآن کریم هرات
* راديو همصدا فراه

## سایر رادیوها
* رادیو راه فردا
* رادیو شریعت رادیوی غیر رسمی و غیرقانونی مربوط به گروه طالبان
* رادیو مژده در هرات باستان
* رادیو نوا در هرات باستان
* رادیو کلید در هرات باستان
* رادیو سحر در هرات باستان
* رادیو میهن و رادیو آسیا نیز به زودی آغاز به کار میکنند
* رادیو جهـــان کابل
*رادیو درمان آقچه

## منابع


رده:رسانه‌های افغانستان
پارک ژوراسیک (رمان)

***پارک ژوراسیک*** () رمانی علمی تخیلی نوشتهٔ مایکل کرایتون، پزشک و نویسندهٔ آمریکایی به سال ۱۹۹۰ است. در سال ۱۹۹۳، فیلم‌ساز آمریکایی استیون اسپیلبرگ فیلمی بر اساس همین کتاب ساخت که سرآغاز چندین دنباله برای آن شد. داستان در رابطه با یک جزیره است که دانشمندی از خون یک پشه که دی‌ان‌ای دایناسور در آن است الهام گرفته و تعدادی دایناسور را در این جزیره متولد کرده و با یک مجموعه، تصمیم به راه‌اندازی پارکی برای مردم برای دیدن دایناسورها می‌گیرند. بعد از ورود یک تیم از دانشمندان رشته‌های مختلف، کنترل از دست کامپیوترها خارج می‌شود و دایناسورها آزاد می‌شوند.

## منابع

## پیوند به بیرون
*
* 
*

رده:بدافزارها در ادبیات داستانی
رده:دایناسورهای زنده در ادبیات داستانی
رده:رمان‌های ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:رمان‌های آمریکایی ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:رمان‌های آمریکایی مورد اقتباس در فیلم‌ها
رده:رمان‌های بیوپانک آمریکایی
رده:رمان‌های پارک ژوراسیک
رده:رمان‌ها درباره دایناسورها
رده:رمان‌های علمی تخیلی ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:رمان‌های علمی تخیلی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:رمان‌های علمی-تخیلی مورد اقتباس در فیلم‌ها
رده:رمان‌های مایکل کرایتون
رده:رمان‌های واقع‌شده در جزیره‌ها
رده:رمان‌های واقع‌شده در سان‌فرانسیسکو
رده:شبیه‌سازی در ادبیات داستانی
رده:علمی-تخیلی سخت
رده:کتاب‌ها با طراحی روی جلد چیپ کید
رده:کتاب‌های انتشارات آلفرد ای. کناف
رده:رمان‌های انگلیسی‌زبان
رده:رمان‌ها درباره مهندسی ژنتیک
نظریه ام

بعد از انقلاب دوم ابرریسمان **نظریّه-م** به عنوان نامزد اصلی نظریّهٔ (هنوز ناشناختهٔ) همه‌چیز شناخته شده‌است. این نظریه میان مدل استاندارد و نظریهٔ گرانش نسبیت عام آشتی ایجاد می‌کند. (که البته این بخش از نقاط مختلف مورد توافق و اختلاف است) هیچ‌کس هنوز نظریه-م را کامل نمی‌فهمد و نتوانسته‌است فرمول‌بندی کند. نظریه-م، در صورتی که با موفقیت فرمول‌بندی شود، پنج نظریهٔ موجود ابرریسمان و همچنین نظریهٔ کلاسیک ۱۱بعدی ابرگرانش را در یک فرمول کلی ادغام خواهد کرد. چنان‌که در مقالهٔ نظریه ریسمان مطرح شده‌است پنج نظریهٔ ریسمان با تعدادی روابط همزادی و *حد*ها به هم مربوط‌اند.

فعلاً به نظریه-م به چند گونه می‌توان اندیشید.
* می‌توان نظریه-م را نسخهٔ کوانتیده شدهٔ نظریهٔ ۱۱بعدی ابرگرانش دانست.
* می‌توان آن را به عنوان حد اتصال قوی نظریهٔ ریسمان IIA در نظر گرفت. به بیان دقیق‌تر حد اتصال ضعیف نظریه-م هنگامی که بعد ۱۱ می‌شود (با توپولوژی S۱) حاصل نظریهٔ ۱۰بعدی IIA ریسمان خواهد بود. هرچقدر اتصال کوچک‌تر باشد شعاع دایره (یک بعد فشرده شده) کوچک‌تر خواهد بود.
* می‌توان آن را حد اتصال قوی نظریهٔ ریسمان HE دانست. این بار بعد ۱۱ام به جای دایره پاره‌خط است و هرچه اتصال قویتر شود اندازهٔ آن کوچک‌تر می‌گردد.

نظریه-م حاوی دو نوع شیء ممدودشده (گسترده) است. ابرپوسته (۲-وسته) و ۵-وسته. پ-وسته‌های نظریه-م (که مقدار پ بیانگر تعداد ابعاد است) با دپ-وسته‌های نظریهٔ ریسمان مربوط‌اند. برای مثال یک ۲-وسته اگر دور بعد یازدهم بپیجد به صورت یک ریسمان در نظریهٔ ریسمان نوع IIA در نظر گفته می‌شود و اگر دور بعد یازدهم نپیجد به صورت یک د۲-وسته.

از نظریه‌هایی که به عنوان نامزدی که توانسته‌اند نظریه-م را به‌طور دقیق در بعضی حالات توصیف کنند می‌توان نظریهٔ ماتریس را نام برد. نظریه m بدون پارامتر است.

## منابع

W. Taylor, "M(atrix) Theory: Matrix Quantum Mechanics as a Fundamental Theory". http://arxiv.org/abs/hep-th/0101126

رده:معرفی‌شده‌های ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:نظریه ریسمان
نظریه ماتریس (فیزیک)

**نظریهٔ ماتریس** یکی از نظریاتی‌است که در حالت‌های خاص می‌تواند توصیف دقیق از نظریه-م ارائه دهد. عملاً به همهٔ مدل‌های مکانیک کوانتومی که آن درجه‌های آزادی به صورت ماتریس نشان داده‌شده‌اند نظریهٔ ماتریس می‌گویند. در واقع برای توصیف نظریهٔ م در زمینه‌های مختلف (مثلاً فضای تخت مینوکوفسکی یا موج pp) نظریه‌های ماتریس مختلفی وجود دارد.این نظریه توهمی و انتزاعی است

## تاریخچه
نظریهٔ ماتریس اولین بار به عنوان نظریهٔ کوانتیده‌کردن پوسته در جبههٔ نور مطرح شد که در آن تعداد بینهایت درجه‌های آزادی در پوسته با  N \times N  درجهٔ آزادی (که تعدادش محدود است) ماتریس‌ها جایگزین شد. بنابراین هنگامی که N به سمت بینهایت برود این نظریه به نظریهٔ پوستهٔ پیوسته نزدیک می‌شود. همیلتونی این نظریه به صورت زیر است.


H_0~=~R~Tr ~( {1 \over 2}\Pi^2_A - {1 \over 4}[X_A,X_B]^2 - {1 \over2}\Psi^T\gamma^A[X_A,\Psi]) ~~A,B=1,\ldots,9



در اینجا X و \Psi ماتریس‌های N \times N هرمیتین‌اند. و \Pi اندازه‌حرکت تعمیم‌یافته.

یک نکتهٔ جالب این است که با قاعده‌مند کردن نظریهٔ پوستهٔ پیوسته با هر مقدار سرده (ی توپلوژیک g) باز همین نظریهٔ ماتریس U(N) حاصل می‌شود یعنی سردهٔ توپولوژیک (تعداد دسته‌ها = g) تأثیری در شکل نهایی همیلتونی ندارد.

گرچه کنش ماتریس با قاعده‌مند کردن تنها یک پوسته حاصل می‌شود، این نظریه حاوی ساختمانی پیچیده‌تر از پوستهٔ تقریب‌خورده‌است. مثلاً با نوع خاصی از تنظیم ماتریس‌ها برای مقادیر بزرگ N می‌توان هر سیستمی با چندین پوسته با توپولوژی دلخواه را تقریب زد در حالی که نظریهٔ نخستینِ پوستهٔ پیوسته مسلماً فقط یک پوسته را توصیف می‌کند. ساختمان پیچیده‌تر نظریهٔ ماتریس به خاطر ماهیت کوانتیدهٔ ثانوی آن است.

## ارتباط نظریهٔ ماتریس و نظریه-م
در سال ۱۹۹۶ بنکس، فیشر، شنکر و ساسکیند (ب‌ف‌س‌س)، با نظر به تحولات رخ‌داده پیرامون د-وسته‌ها و همزادی‌ها حدس زدند که حد N \to \infty مکانیک کوانتومی ماتریسیِ ابرمتقارنِ بالا نظریه م را در مختصات جبهه-نور به‌طور کامل توصیف می‌کند. ساسکیند بعدها استدلال کرد که حالت Nمحدودِ نظریهٔ مکانیک کوانتوم ماتریسی بنِ سکتور جبهه-نور رپوسته به دست آمده‌است، ایشان (ب‌ف‌سس) از راهی کاملاً متفاوت به همین فرمول رسیدند.

همیلتونی ب‌ف‌س‌س از لاگرانژی کم‌انرژی سیستم Nتا د۰-وستهٔ نوع IIA به دست می‌آید. که لاگرانژی مکانیک کوانتوم ماتریسی‌است که از کاهش ابعادی لاگرانژی ۱۰بعدی ابر ینگ-میلز به 0+1 بعد حاصل می‌شود.

مطالعهٔ مدل ب‌ف‌س‌س به دلایلی چند دشوار است. نخست اینکه در آن جهت‌های تخت به چشم می‌خورد. علاوه‌براین تشخیص حالت‌های تک-ذره‌ای از حالت‌های چندذره‌ای دشوار است. همچنین ثابت جفت‌شدگی قابل تنظیم ندارد از این رو نمی‌توان در آن از تقریب‌های اختلالی استفاده کرد.

## جستارهای وابسته
* نظریه-م
* نظریه ریسمان

## منابع

W. Taylor, «M(atrix) Theory: Matrix Quantum Mechanics as a Fundamental Theory». http://arxiv.org/abs/hep-th/0101126

رده:نظریه ریسمان
شبه‌جزیره یوکاتان

بندانگشتی|200px|نمای شبه‌جزیره یوکاتان از فضا
**شبه‌جزیره یوکاتان** شبه‌جزیره‌ای است در آمریکای مرکزی که شامل بخشی از مکزیک و همچنین کشورهای بلیز و گوآتمالا می‌شود. شبه‌جزیره یوکاتان دریای کارائیب را از خلیج مکزیک جدا می‌سازد.

فرهنگ حاکم بر منطقه پیش از کشف قاره آمریکا از سوی سفیدپوستان فرهنگ قوم سرخ‌پوست مایا بود. امروزه هم مردم مایاتبار بخش بزرگی از جمعیت منطقه را تشکیل می‌دهند.

دانشمندان بر این باورند که شهابسنگ سترگی که باعث برافتادن نسل دایناسورها از روی زمین شد در همین ناحیه یوکاتان به سطح زمین برخورد کرده‌است.

## منابع

Wikipedia contributors، "Yucatán Peninsula،" Wikipedia، The Free Encyclopedia، http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Yucatán_Peninsula&oldid=207335963

رده:شبه‌جزیره یوکاتان
رده:آمریکای مرکزی
رده:جغرافیای آمریکای میانه
رده:جغرافیای بلیز
رده:خلیج مکزیک
رده:زمین‌چهرهای آمریکای مرکزی
رده:زمین‌چهرهای بلیز
رده:زمین‌چهرهای خلیج مکزیک
رده:زمین‌چهرهای کامپچه
رده:زمین‌چهرهای کینتانا رو
رده:شبه‌جزیره‌های مکزیک
رده:منطقه‌های مکزیک
رده:زمین‌چهرهای یوکاتان
رده:شبه‌جزیره‌های آمریکای شمالی
کوارک اکسپرس

**کوارک اکسپرس** (QuarkXPress) نرم‌افزار صفحه‌آرایی کتاب، مجلات و روزنامه‌ها برای سیستم‌عامل مکینتاش و ویندوز و متعلق به شرکت کوارک است. شرکت کوارک را می‌توان (همراه با آلدوس، ادوبی و اپل) یکی از بنیانگذاران نشر رومیزی دانست. نخستین نسخه کوارک اکسپرس در سال ۱۹۸۷ منتشر شد.
کوارک اکسپرس یکی از اولین برنامه‌هایی بود که رابط برنامه‌نویسی به نام XTension به وجود آورد که به شرکتهای دیگر امکان می‌داد که به کمک آن برنامه‌های کمکی برای این برنامه بسازند. محصول دیگر شرکت کوارک، کوارک اکسپرس پسپورت (QuarkXPress Passport) است که علاوه بر تواناییهای نسخه اصلی رابط کاربری و غلطیابی وچند امکان دیگر به زبان‌های مختلف را دارا است. به نظر می‌رسد کوارک اکسپرس و ادوبی ایندیزاین تنها برنامه‌های صفحه‌آرایی باشند که امکان کار بر روی دو صفحه به صورت هم‌زمان را به کاربر می‌دهند.
آنها در زمینه فروش گوشت خرس فعالیت می‌کردند.
شرکت کوارک را تیم گیل و مارک پوپ در سال ۱۹۸۱ تشکیل دادند در سال ۱۹۸۶ فرهاد ابراهیمی به جمع آن‌ها پیوست. اولین نسخه این برنامه در سال ۱۹۸۷ و تنها برای سیستم‌عامل مکینتاش بود و اولین نسخه برای ویندوز در سال ۱۹۹۲ وارد بازار شد.

## منابع
* 

رده:طراحی گرافیک
رده:نرم‌افزارهای مرتبط با گرافیک
رده:نرم‌افزارهای ۱۹۸۷ (میلادی)
فهرست روش‌های آنالیز مواد

* پذیرفتاری مغناطیسی (χ)
* طیف‌سنجی جذب اتمی (AAS)
* اثر اوژه (AED)
* طیف‌بینی الکترون اوژه (AES)
* میکروسکوپ نیروی اتمی (AFM)
* تئوری بی ای تی (BET)
* انتقال انرژی رزونانسی فورستر (BRET)
* طیف‌بینی رامان ضد استوکس همدوس (CARS)
* پراش الکترون (CBED)
* میکروسکوپ الکترونی (CCM)
* کاتدتابناکی (CL)
* ولتامتری چرخه‌ای (CV)
* طیف‌سنجی امپدانس الکتروشیمیایی (Dielectric spectroscopy)
* گرماسنجی روبشی تفاضلی (DSC)
* گرماسنجی تفاضلی (DTA)
* طیف‌سنجی پراش انرژی پرتو ایکس (EDAX)
* طیف‌سنجی پراش انرژی پرتو ایکس (EDS یا EDX)
* برق‌درخشی (EL)
* بلورنگاری الکترونی (Electron crystallography)
* ریزکاو الکترونی (EPMA)
* تشدید پارامغناطیسی الکترون (EPR)
* طیف‌بینی فوتوالکترون پرتو ایکس (ESCA)
* میکروسکوپ الکترونی روبشی (ESEM)
* تشدید پارامغناطیسی الکترون (ESR)
* باریکه یونی متمرکز (FIB)
* انتقال انرژی رزونانسی فورستر (FRET)
* طیف‌سنجی تبدیل فوریه (FTIR)
* کروماتوگرافی گازی (GLC)
* کروماتوگرافی مایعی کارا (HPLC)
* طیف‌بینی الکترون اوژه (IAES)
* طیف‌بینی فروسرخ (IRS)
* میکروسکوپ الکترونی (IVEM)
* طیف‌بینی فروشکست القایی لیزری (LIBS)
* جذب و یونش لیزری با ماتریکس (MALDI)
* برآرایی باریکه مولکولی (MBE)
* میکروسکوپ نیروی مغناطیسی (MFM)
* ام‌آرآی (MRI)
* طیف‌سنجی جرمی (MS)
* طیف‌بینی موسباور (Mössbauer spectroscopy)
* فراکافت شیمیایی نوترونی (NAA)
* طیف‌سنجی تشدید مغناطیسی هسته‌ای (NMR)
* میکروسکوپ نوری روبش میدان نزدیک (NSOM)
* طیف گسیلی (OES)
* نورتابناکی (PL)
* طیف‌سنجی رامان (Raman)
* میکروسکوپ الکترونی (REM)
* پراش پرتو ایکس در زوایای کوچک (SAXS)
* بیضی‌سنجی (SE)
* کروماتوگرافی اندازه‌ای (SEC)
* میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM)
* بیناب‌نمایی ارتقاء یافته سطحی رامان (SERS)
* میکروسکوپ هدایت یونی روبشی (SICM)
* طیف‌سنجی جرمی یون ثانویه (SIMS)
* میکروسکوپ نوری روبش میدان نزدیک (SNOM)
* مقطع‌نگاری رایانه‌ای تک‌فوتونی (SPECT)
* میکروسکوپ پراب پویشی (SPM)
* اثر اشتارک (Stark spectroscopy)
* میکروسکوپ تونلی روبشی (STM)
* میکروسکوپ الکترونی عبوری (TEM)
* آزمون فراصوت (Ultrasonic testing)
* طیف‌سنجی مرئی-فرابنفش (UPS)
* طیف‌سنجی مرئی-فرابنفش (UV-Vis)
* طیف‌بینی الکترون اوژه (XAES)
* بلورشناسی پرتو ایکس (X-ray)
* طیف‌بینی فوتوالکترون پرتو ایکس (XPEEM)
* طیف‌بینی فوتوالکترون پرتو ایکس (XPS)
* بلورشناسی پرتو ایکس (XRD)

## منابع
*
*

رده:علم مواد
رده:شیمی تجزیه
رده:فهرست‌های مربوط به علوم
رده:فنون علمی
آتشکده آذر

***آتشکدهٔ آذر*** تذکره‌ای است به زبان فارسی نوشتهٔ آذر بیگدلی در سده دوازدهم هجری قمری، شامل شرح حال و گلچینی از اشعار نزدیک به ۸۵۰ شاعر پارسی گوی.

آذر بیگدلی (لطفعلی بیگ بن آقاخان بیگدلی شاملو متخلص به آذر) نوشتن *آتشکدهٔ آذر* را در ۱۱۷۴ هجری قمری (۱۷۶۱ میلادی) به نام کریم‌خان زند آغاز کرده و تا ۱۱۹۳ به تکمیل آن مشغول بوده است. آتشکده ترتیب جغرافیایی دارد و بیشتر آن بر حسب کشورها، ایالتها و شهرها تنظیم یافته و مشتمل است بر اشعار شاهان، شاهزادگان، امیران و شاعران آذربایجان، خراسان، تبرستان، استراباد، گرگان، عراق عرب و عجم، فارس، بلخ، خوارزم، فرارود، دکن، دهلی، کشمیر، و نیز بانوان شاعر، شاعران معاصر نویسنده و گلچینی از اشعار خود او و گزیده‌ای از *[[مثنوی یوسف و زلیخا]]*. ترتیب بخشهای گوناگون این کتاب و مطالب آنها بدین قرار است:
* پیش‌گفتار، مشتمل بر شمه‌ای از تاریخ ۵۰ ساله نابسامانی ایران از حمله افغان تا استقرار نظم در ایالات جنوبی ایران توسط کریم‌خان؛
* شعله، مشتمل بر اشعار شاهان و شاهزادگان و امیران؛
* مجمر اول، شامل شاعران متقدم. مجمر اول دارای ۳ اخگر است: اخگر اول، شاعران ایران؛ اخگر دوم، شاعران توران زمین؛ اخگر سوم، شاعران هندوستان.
* مجمر دوم، مشتمل بر شاعران معاصر نویسنده. مجمر دوم دارای ۲ پرتو است: پرتو یکم، سخن‌سرایان معاصر نویسنده؛ پرتو دوم، حالات نویسنده و گلچینی از اشعار وی.

پژوهشگران را دربارهٔ چگونگی فراهم آمدن این کتاب گفت‌وگوست. احمد گلچین معانی آتشکده را با خلاصةالاشعار و زبدةالافکار، نگاشته تقی‌الدین کاشی سنجیده و به این نتیجه رسیده است که گرچه آذر مدعی است که شخصاً به گزینش اشعار شاعران پرداخته ولی آنچه در آتشکده در مورد شاعران پیشین تا اوایل سده یازدهم آمده خلاصه ناچیزی از آن تذکرهٔ بزرگ است. دربارهٔ معیار انتخاب اشعار هم قضاوتها متفاوت است. با اینهمه، آتشکده دارای فوائد تاریخی مهم است و از منابع تذکره‌نویسان دوره‌های بعد به شمار می‌رود.

آتشکدهٔ آذر نخستین‌بار در ۱۸۳۳ میلادی در کلکته به چاپ رسیده است. چاپ انتقادی آن در ۳ جلد (تا پایان شاعران عراق عجم) توسط حسن سادات ناصری در سال‌های ۱۳۳۶–۱۳۴۰ خورشیدی در تهران منتشر شده است.

## منابع
* دائرةالمعارف بزرگ اسلامی

رده:تذکره‌های فارسی
رده:کتاب‌های فارسی
معیارالاشعار

***معیارالاشعار*** کتابی است نوشتهٔ خواجه نصیرالدین طوسی در قرن هفتم هجری قمری که به شعر، هدف آن، علم عروض و قافیهٔ شعر وزن شعر فارسی و عربی می‌پردازد. نویسنده در آن نظریات دقیق و عالمانه‌ای ارائه کرده‌است.

باری نسخه عکسی این کتاب توسط محمد فشارکی و جمشید مظاهری منتشر شد. بعدها (۱۳۸۹) تصحیح کامل این کتاب به همراه میزان الافکار توسط انتشارات میراث مکتوب و به تصحیح محمد فشارکی انتشار یافت.

## منابع
* *نقد ادبی*، نوشتهٔ حمیدرضا شایگان‌فر، تهران: انتشارات دستان
* معیار الاشعار، خواجه نصیر الدین طوسی، تصحیح محمد فشارکی، تهران: میراث مکتوب
* معیار الاشعار، خواجه نصیر طوسی، نسخه عکسی، به کوشش محمد فشارکی و جمشید مظاهری، اصفهان: سهروردی

رده:کتاب‌های فارسی
نقد سنتی

**نقد سنتی** نوعی نقد ادبی است که در آن به خلاف نقد مدرن به کاربرد ادبیات و هدف آن بیش از خود ادبیات می‌پردازد. افلاطون از نخستین منتقدان سنتی محسوب می‌شود.

## آرای منتقدان سنتی
منتقدان سنتی بیش از هر چیز در متون ادبی به دنبال چنین مواردی هستند:
* تاریخ دوره نویسنده و شاعر که باید در تاریخ ادبیات آن را جست
* زندگی خصوصی شاعر و نویسنده یعنی آیا وی همسر داشته یا خیر؟ پدر وی که بوده و بر وی چه تأثیری داشته؟ آیا نویسنده انحرافات اخلاقی داشته یا خیر؟
* مذهب شاعر و نویسنده
* مرام فلسفی وی
* هدف نویسنده از خلق اثر

## نقد سنتی در ایران
ناصر خسرو از جمله شاعرانی است که در آثار خود آغازگر نوعی نقد سنتی بوده‌است. او هر نوع ادبیاتی را که موافق مرام سیاسی او نباشد مردود می‌داند. از جمله منتقدان سنتی در دوران معاصر می‌توان به بهاءالدین خرمشاهی اشاره کرد که *حافظ نامه* وی در حقیقت نقدی است سنتی بر دیوان حافظ.

## منابع
* *نقد ادبی* نوشته حمیدرضا شایگان‌فر''، انتشارات دستان

رده:شعر
نورتروپ فرای

**نورتورپ فرای**  (زاده ۱۹۱۲ در کانادا درگذشته ۱۹۹۱) میلادی فیلسوف و اسطوره‌شناس است.
## زندگی
فرای در کانادا زاده شد. در سال ۱۹۳۳ در رشته فلسفه از دانشگاه تورنتو مدرک کارشناسی دریافت کرد. ابتدا کشیش شد، اما این شغل را رها کرد و در سال ۱۹۳۹ مدرس زبان انگلیسی شد. در آن دوران وی مجذوب اشعار ویلیام بلیک شد و به مطالعه اسطوره روی آورد. ده سال در این زمینه مطالعه کرد و حاصل آن را در اثری با عنوان *کالبدشناسی نقد* منتشر کرد که از جمله آثار مهم نقد اسطوره‌شناختی محسوب می‌شود. او در سال ۱۹۹۱ درگذشت.

## ترجمه به فارسی
* تخیل فرهیخته ، ترجمه ی سعید ارباب شیرانی  . مرکز نشر دانشگاهی. ۱۳۷۲
*تحلیل نقد، ترجمه صالح حسینی و ویراستاری مژده دقیقی، نشر نیلوفر، ۱۳۷۷.
*رمز کل ( کتاب مقدس و ادبیات ) ، ترجمه ی صالح حسینی .انتشارات نیلوفر .  ۱۳۷۹
*صحیفه های زمینی ، ترجمه ی هوشنگ رهنما. نشر کتاب هرمس. ۱۳۸۴
*ابلهان زمان، ترجمه ی هلن اولیایی نیا . ناشر فردا. ۱۳۸۸

## منابع

* *نقد ادبی* نوشته حمیدرضا شایگان‌فر''، انتشارات دستان

رده:استادان دانشگاه تورنتو
رده:استادان دانشگاه هاروارد
رده:اعضای انجمن سلطنتی کانادا
رده:اهالی شربروک
رده:اهالی کانادا
رده:اهالی مونکتون
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه تورنتو
رده:درگذشتگان ۱۹۹۱ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان جایزه گوگنهایم
رده:روحانیان اهل کانادا
رده:زادگان ۱۹۱۲ (میلادی)
رده:شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل کانادا
رده:فیلسوفان اهل کانادا
رده:فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی)
رده:منتقدان ادبی انگلیسی
رده:منتقدان ادبی اهل کانادا
رده:نظریه‌پردازان ادبی
رده:نویسندگان اهل نیوبرانزویک
رده:شکسپیرشناسان
جیمز فریزر

**جیمز جورج فریزر**  (زادهٔ ۱۸۵۴ گلاسگو ـ درگذشتهٔ ۱۹۴۱ کمبریج، انگلستان) منتقد اسطوره‌گرای انگلیسی بود.

## زندگی

فریزر در انگلیس زاده شد. در دانشگاه کمبریج به همراه دیگر همکاران خود به تحقیق در انسان‌شناسی مدرن پرداخت. حاصل این تحقیقات که مبنایی اسطوره‌شناسی داشت، کتاب مهم «شاخه زرین» است که در سال ۱۸۹۰ میلادی منتشر شد. وی در این کتاب که پژوهشی است پیرامون جادو و دین، به مسائلی نظیر خرافه‌گرایی، مذاهب ابتدایی و مناسک بشر در دوران گذشته می‌پردازد. این کتاب بر بسیاری از نویسندگان بعد از فریزر، نظیر جیمز جویس، توماس مان و تی اس الیوت تأثیرگذار بوده‌ است.

## تحصیلات
وی در‌ دانشگاه محلی و در ترینیتی کالج کمبریج تحصیل کرد و از ۱۸۷۹، در همان جا به تدریس پرداخت. او در آغاز به فلسفه‌ رو‌ کرد‌ و در اواسط دهه ۱۸۸۰ یک پروژه مستمر پژوهش را درباره تاریخ ابتدایی‌ بشر‌ و ارتباط فرهنگ‌های باستان وفرهنگ‌های معاصر دنیای غربی در پیش گرفت. ملاحظات تطبیقی حاصل از این مطالعات به‌ نگارش‌ و انتشار‌ «توتمیسم»۱۸۸۷ انجامید که به دنبال آن اثر چند جلدی، «شاخه زرین» ۱۸۹۰ انتشار‌ یافت‌ و بلافاصله کلاسیک شد‏. شاخه زرین، 114 سال پس از نخستین انتشارش، در ایران به فارسی ترجمه و منتشر‌ شد و جالب اینکه این‌ اثر‌ حجیم و تخصصی یک سال پس از انتشارش در ایران، به چاپ دوم رسید. اصل کتاب سیزده جلد است،

او به‌خاطر‌ پایان‌نامه‌اش‌ به‌ عضویت‌ ممتاز ترینیتی برگزیده شد و این عضویت سه‌ بار در سال‌های ۱۸۸۵ و ۱۸۹۰ و ۱۸۹۵ تمدید شد. رساله پایان‌نامه او با عنوان «توسعه نظریه‌ مثل‌ افلاطونی»‌ خیلی دیر، در سال 1930 منتشر شد.

## مرگ
فریزر در سال ۱۹۳۰ نابینا شد و در ۷ مه ۱۹۴۱ م، در کمبریج درگذشت.

## آثار
* شاخه زرین
* توتمیسم و برون‌همسری
* ترجمه و تفسیر «توصیف یونان»، اثر پوزانیاس
* دانش عوام در عهد عتیق
* رشد نظریه مثل افلاطونی
* اعتقاد به فناناپذیری و پرستش مردگان
* انسان، خدا، جاودانگی
* منشأ اسطوره‌های آتش
* ترس از مردگان در دین ابتدایی

## منابع
*

* *نقد ادبی* نوشته حمیدرضا شایگان‌فر''، انتشارات دستان

رده:استادان دانشگاه لیورپول
رده:اسطوره‌شناسی
رده:اسطوره‌شناسی مقایسه‌ای
رده:اعضای آکادمی بریتانیا
رده:اعضای انجمن سلطنتی
رده:افسانه‌نگاران
رده:الهی‌دانان اهل اسکاتلند
رده:انسان‌شناسان اجتماعی
رده:انسان‌شناسان اهل اسکاتلند
رده:انسان‌شناسان دینی
فریزر، جیمز
رده:اهالی گلاسگو
رده:اهالی هلنزبورو
رده:دانش‌آموختگان ترینیتی کالج، کمبریج
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه گلاسگو
رده:درگذشتگان ۱۹۴۱ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۵۴ (میلادی)
رده:عوام‌شناسان اهل اسکاتلند
رده:محققان کلاسیک اهل اسکاتلند
رده:محققان و دانشگاهیان اهل اسکاتلند
رده:نویسندگان اهل اسکاتلند
رده:نویسندگان دین و علم
رده:وکیلان اهل اسکاتلند
رده:اعضای کالج ترینیتی، کمبریج
رده:اعضای افتخاری انجمن سلطنتی ادینبورگ
رده:اسطوره‌شناسان مقایسه‌ای
المعجم فی معاییر اشعار العجم

***اَلمُعْجَم فی مَعاییرِ أشعارِ العَجَم «مطالب روشن و منظم دربارهٔ قوانین اشعار فارسی»***، کتابی است به فارسی نوشتهٔ شمس قیس رازی در سدهٔ ۷ ق که به علم عروض، قافیه و نقد شعر می‌پردازد. این کتاب سال‌ها مرجعی معتبر برای اهل ادب بود و هنوز نیز ارزش ادبیِ خود را تا حد زیادی حفظ کرده است.
این اثر پس از سال ۶۳۰ ق نگاشته شده است. این کتاب را اهل فن غالباً و به اختصار با عنوان *المعجم* می‌شناسند. شمس قیس، *المعجم* را به نام شاهزاده ابوبکر بن سعد بن زنگی نگاشته است.

پس از دیباچه و شرح نحوهٔ شکل‌گیری کتاب، در قسم اول به فن عروض، در قسم دوم به علم قافیه و نقد شعر، و در خاتمهٔ کتاب به لوازم شاعری و نقد شعر و انواع سرقات ادبی اشاره شده است. بخش عروض *المعجم* قدیمی‌ترین و جامع‌ترین منبع باقی‌ماندهٔ عروض فارسی است. بخش صناعات *المعجم* عمدتاً برگرفته از کتاب *[[حدائق السحر فی دقائق الشعر]]* اثر رشیدالدین وطواط است و *حدائق السحر* هم برگرفته از *[[ترجمان‌البلاغه]]* محمد بن عمر رادویانی است؛ اما احتمالاً شمس قیس *ترجمان‌البلاغه* را در اختیار نداشته و در مواجهه با *حدائق‌السحر* اصلاحاتی ایجاد کرده؛ مثلاً ترتیب صنایع را تغییر داده و نام برخی را عوض کرده است. همچین، از شاعرانی که پس از رشید وطواط بوده‌اند یا او عامدانه از آن‌ها نامی نیاورده، شاهد آورده است.

اهمیت این اثر در این است که در داوری‌هایش نسبت به درست و نادرستِ زبان و ادبیات، کاربرد رسمیِ اهل زبان و شاعران را معیار می‌داند (نه گفته‌های مکرر ادبیات عرب یا موارد دیگر) و همچنین در داوری شعرها انصاف و بی‌طرفی ورزیده‌ است، به‌طوری که هرچند خاقانی و انوری و… را می‌ستاید، در بخش عیوب شعر از آن‌ها مثال می‌آورَد.

زبان و سبک کتاب در مقدمه به نثر فنی است؛ اما متن آن به سبک مرسل فصیح و در چند جا، به اقتضای موضوع، شاعرانه است؛ در سطح لغوی دارای کلمات فارسی نادر و به لحاظ نحوی سنجیده و موجز است. این کتاب را محمدتقی مدرس رضوی در سال ۱۳۳۸ در انتشارات دانشگاه تهران چاپ کرد و پس از آن سیروس شمیسا با مقابلهٔ نسخهٔ خطی تازه آن را در سال ۱۳۸۸ منتشر کرد.

## منابع

رده:کتاب‌ها درباره وزن شعر فارسی
رده:کتاب‌های فارسی
رده:کتاب‌های نقد ادبی
رده:نثر فارسی دوره تکوین
فوناکوشی گیچین

340px|بندانگشتی|استادان کاراته در توکیو (دهه ۱۹۳۰)(از چپ) تویاما کانکن، هیرانوری اوتسوکا، شیمودا تاکشی، فوناکوشی گیچین، موتوبو چوکی، مابونی کنوا، ناکاسونه گنوا و تایرا شینکن
فوناکوشی گیچین (船 越 義珍، Funakoshi Gichin، ۱۰ نوامبر ۱۸۶۸–۲۶ آوریل ۱۹۵۷) بنیان‌گذار شوتوکان کاراته، شاید به عنوان محبوب‌ترین سبک کاراته و به عنوان «پدر کاراته امروزی» شناخته شده‌است پس از تعالیم ایتوسو آنکو و آساتو آنکو، او یکی از استادان ارشد کاراته اوکیناوا بود که کاراته را معرفی کرد، اما پس از استاد ایتسو آنکو، استاد فوناکوشی، این هنر رزمی را از سال ۱۹۲۲ به سرزمین اصلی ژاپن معرفی کرد. او کاراته را در دانشگاه‌های مختلف ژاپن آموزش می‌داد و در سال ۱۹۴۹، رئیس انجمن کاراته ژاپن شد.

## زندگی
وی در سال ۱۸۶۸ در جزیره اویاما متولّد شد. فوناکوشی ۱۵ ساله بود که کاراته را با به وسیله یکی از همکلاسی هایش که پسر استاد آساتو آنکو  بود شناخت. فوناکوشی آنقدر اصرار کرد تا استاد راضی شد او را در کلاسش ثبت نام کند؛ زیرا آساتو شاگردان زیادی را نگه نمی‌داشت ولی فوناکوشی که موفق شده بود رضایت استادش را جلب کند توسط استادش به استاد ماهر دیگری به نام ایتوسو آنکو معرفی شد. فوناکوشی در همان موقع به عنوان مربی یک مدرسه ابتدایی پذیرفته شد. فوناکوشی پس از گذشت چند سال با این حال هنوز از شرایط اجتماعی و وضعیت اقتصادیش راضی نبود. برای همین او تصمیم گرفت اوکیناوا را به مقصد توکیو ترک کند تا آن جا بتواند کاراته را به عموم ژاپنی‌ها معرفی کند. برای اینکه بتواند شانس بیشتری به‌دست بیاورد ابتدا دیداری از تمامی مدارس اوکیناوا به عمل آورد و کاتاهای بی‌شماری را از سبک‌های مختلف کاراته آموخت. تا بتواند در توکیو مکتب‌های مختلف توکیو را به نمایش بگذارد. در سال ۱۹۲۲ این امر به تحقق پیوست و فوناکوشی کلاس‌هایی را در پایتخت ژاپن دایر کرد و شاگردانش اغلب از قشر فرهنگی و دانشگاهی بودند.

## یادداشت

## منابع

رده:اهالی ناها، اوکیناوا
رده:بنیان‌گذاران سبک‌های هنرهای رزمی
رده:درگذشتگان ۱۹۵۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۶۸ (میلادی)
رده:شوتوکان‌کاران
رده:کاراته‌کاران اهل ژاپن
رده:کاراته‌کاران مرد
رده:نویسندگان هنرهای رزمی
سین (خدای ماه)

**سین** () یا **سوئن** (، ) که به **نانا** ( ) نیز مشهور است، خدای بین‌النهرینی و نماد ماه بود. این دو نام از دو زبان متفاوت ریشه گرفتند (به ترتیب اکدی و سومری)؛ با این وجود، از دوره دودمان نخستین بین‌النهرین به جای یکدیگر برای اشاره به یک خدا استفاده می‌شدند. گاهی به صورت اسم دوگانهٔ **نانا-سوئن** ترکیب می‌شدند. سومین نام رایج که گواهی شده **دیلیمبابار** () است.

## نام‌ها
توافق بر این است که دو نام اصلی خدای ماه از دو زبان متفاوت ریشه گرفته‌اند (به ترتیب سومری و اکدی). با این وجود، نمی‌توان بین آنها به عنوان نام‌های خدایان جداگانه تمایز قائل شد (از زمانی بسیار اولیه با هم ادغام شده بودند).

### نانا
ریشه‌شناسی دقیق نام نانا ناشناخته است؛ با این حال، توافق بر این است که ساختار آن اضافی نیست.

### سین
در زبان اکدی، خدای ماه سین (Sîn) یا سوئن (Su’en) نامیده می‌شد.

### دیلیمبابار
در کنار سین و نانا، بهترین نام گواهی‌شده برای خدای ماه، dAŠ*-im<sub>4</sub>-babbar* () است.

## شخصیت
سین را هم خدایی انسان‌انگار که نماد ماه است و نیز به عنوان خود جسم سماوی در نظر می‌گرفتند.  

## اساطیر
### حماسه گیلگمش
در نسخه «بابلی معیار» *[[حماسه گیلگمش]]*، برخی از اشیای قبر که برای انکیدوی درگذشته در نظر گرفته شده، به سین تقدیم شده، که در این قسمت به نام نامرصیت به او اشاره شده است. به گفته اندرو آر. جورج، این موضوع ممکن است منعکس‌کننده این باور باشد که او مردگان را در زمانی که در آسمان دیده نمی‌شود همراهی می‌کند. قطعه‌ای که در بخش بعدی حماسه به خوبی حفظ نشده است، به سرگردانی گیلگمش در بیابان و سوگواری انکیدو می‌پردازد، ممکن است کردار قهرمان را توصیف کند که دو شیر را می‌کشد و آنها را به سین در معبدی که به او اختصاص داده شده تقدیم می‌کند، شاید پس از اطمینان دادن خدای ماه در خواب به او.

سین همچنین در لوح XII نسخه معیار حماسه، اقتباس اکدی از *[[بیلگمس، انکیدو و جهان زیرین]]* ذکر شده است که روایت جداگانه‌ای را تشکیل می‌دهد. هنگامی که انکیدو در جهان اموات زندانی می‌شود، گیلگمش به سین، انلیل و ائا التماس می‌کند تا به او کمک کنند تا همراهش را دوباره ببیند، اما دو خدای اول از این کار امتناع می‌کنند.

گونه‌ای غیرمعمول از *حماسه گیلگمش* نام قهرمان نام‌بخش و انکیدو را با لوگوگرام‌هایی جایگزین می‌کند که معمولاً برای نشان دادن سین و ائا، d30 and d40، استفاده می‌شود. علاوه بر این، اور به جای اوروک به کار رفته است. دلایل پشت این امر نامشخص است، زیرا یافتن شباهت بین شخصیت‌های سین و ائا و قهرمانان *حماسه گیلگمش* دشوار است. تنها لوح شناخته شده در مقطعی بین پایان دوره بابلی باستان و آغاز دوره بابلی میانه، احتمالاً در پادشاهی دریا-زمین، رونوشت شده است. بخش‌های بازمانده مربوط به بخشی از حماسه است که به «متمدن شدن انکیدو» می‌پردازد.

## واژگان

## پانویس

## منابع

*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

رده:خدایان ماه
رده:هلال حاصل‌خیز
رده:خدایان عرب
رده:اور
رده:ایزدان گاو
رده:خدایان عدالت
رده:خدایان بین‌النهرین
تموز

**تَموز** ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره بدارد:

* تموز (عبری)، چهارمین ماه از ماه‌های گاه‌شماری عبری است.
* تموز، نام پنجمین ماه از ماه‌های رومی است.
* تموز (اسطوره)، یکی از خدایان میان رودان است.
* اوسیراک که اشاره به نیروگاه اتمی اوسیراک در کشور عراق دارد.
* بنجامین تموز نام نویسنده و هنرمند معاصر اسرائیل.

یکی از مهمترین خدایان زیر زمینی در دین سومری تموز بود که در نزد عوام الناس شخصیتی سخت محبوب بود(از کتاب پژوهشی در اساطیرایران از مهرداد بهار- بخش سرزمین مردم ص ۴۰۷)
دنیای مردگان بین‌النهرین باستان

[بندانگشتی|[مهر استوانه‌ای سومری که در آن تصویری از شکنجه شدن تموز توسط دیوهای گالا در دنیای مردگان به تصویر کشیده شده‌است.]]
**ایرکالا** نام دنیای مردگان سرزمین میان‌رودان است. در زبان سومری علاوه بر ایرکالا به آن، **کور**، **کوکو**، **آرالی**، **کیگال** و چندین اسم دیگر می‌گویند. ایرکالا غار یا حفره ای تاریک در اعماق زمین است که باور بر آن است که ساکنان آن یک زندگی در سایه را در آن تجربه می‌کنند. تنها خوراک یا نوشیدنی این ساکنان، غبار است از این رو افراد خانوادهٔ آنها برای آنها غبار افشانش می‌کنند تا آنها از آن به عنوان خوراک استفاده کنند. برخلاف مفهوم زندگی پس از مرگ در بسیاری از فرهنگ‌ها، دنیای مردگان مردم سومر جایی برای داوری نهایی انسان‌های درگذشته نیست و آنها آنجا نه مجازات می‌شوند و نه تشویق بلکه کیفیت زندگی فرد در دنیای مردگان تنها وابسته به نحوهٔ به خاک‌سپاری او است.

در اسطوره‌ها وی را خدای طبقات زیرین خاک می‌دانند که ساکنان آنجا را جز غبار و خاک خوردنی‌ای نیست. در حماسه گیلگمش انکیدو پس از مرگ به این جهان می‌رود و گیلگمش برای دیدار او به آنجا می‌شتابد.

ارشکیگال، ایزدبانوی ایرکالا است که در کاخ **گانزیر** زندگی می‌کند گاهی به دنیای مردگان هم همین نام داده می‌شود. شوهر او خدای مردگان نرگال است. پس از دورهٔ اکد (۲۳۳۴–۲۱۵۴ پیش از میلاد) گاهی نرگال فرمانروایی دنیای مردگان را بر عهده گرفت. هفت دربان دنیای مردگان توسط افرادی به نام نتی محافظت می‌شود. تموز نیمی از زندگی خود را در دنیای مردگان به سر می‌برد و نیمی دیگر را خواهرش گشتینانا به جای او آنجا است. گشتینانا مسئول نوشتن (ثبت) نام افراد درگذشته است.

دنیای مردگان محل زندگی دیوها نیز هست از جمله می‌توان به لاماستو اشاره کرد که دیوی ترسناک است که بچه‌ها را می‌بلعد. علاوه بر لاماستو، دیوهای بادهای ترسناک و پازوزو و گالو که درگذشتگان را به سمت دنیای مردگان می‌کشانند هم آنجا زندگی می‌کنند.

## مکان
گمان آن می‌رود که ورودی ایرکالا در رشته کوه زاگرس در شرق باشد که یک راه پله رو به پایین به سمت در ورودی آن است. البته خود دنیای مردگان معمولاً در جایی عمیق‌تر از آن قرار دارد.

## منابع
### پانویس

### کتابشناسی

* 
* 
* 

رده:دنیای مردگان میان‌رودان
رده:دین‌های میان‌رودان
رده:کیهان‌شناسی دینی
رده:اسطوره‌شناسی بین‌النهرین
رده:دنیای مردگان بین‌النهرین
ایرنینی

**ایرنینی** یکی از خدایان میان‌رودان است.

در اسطوره‌ها وی را خدای جنگل‌های سدر دانسته‌اند.

وی پس از پیروزی گیلگامش و انکیدو بر هومبابا ایشان ندا می‌دهد که کارشان پایان یافته و باید به اوروک بازگردند.

## منابع
گیل گمش/ترجمه:احمد شاملو/نشر چشمه

رده:خدایان بین‌النهرین
ارورو

**ارورو** الهه‌ای بین‌النهرینی بود. او در *[[حماسه گیلگمش]]* نیز حضور دارد و در جایگاه آفریننده انکیدو تصویر می‌شود.

## اساطیر
در نسخه معیار *[[حماسه گیلگمش]]*، ارورو با توده‌ای از گِل انکیدو (مردی وحشی) را می‌آفریند. ناتان واسرمن یادآوری می‌کند که روایت آفرینش او «غیر شخصی» است و هیچ نشانه‌ای وجود ندارد که ارورو مادر انکیدو است. به گفته جرمی بلک، این قطعه به زمانی پس از (حدود یک هزار سال) متن‌هایی تعلق دارد که ارورو را به عنوان خدایی متمایز تصویر می‌کنند و در این زمینه او فقط یک «الهه مادر نوعی» است.

## پانویس

## منابع

*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

رده:ایزدبانوان طبیعت
رده:ایزدان نگهبان
رده:ایزدبانوان باروری
رده:ایزدبانوان زمین
رده:ایزدبانوان کشاورزی
رده:مادرپرستی
رده:قهرمانان حماسی سومری
رده:ایزدبانوان بین‌النهرین
گلی امامی

**گلرخ ادیب محمّدی** که عموماً به نام **گلی امامی** شناخته می‌شود (زادهٔ ۱۶ تیر ۱۳۲۱) نویسنده، مترجم و فعّال فرهنگی ایرانی است که تا کنون بیش از ۴۴ کتاب را ترجمه کرده است. امامی که پس از وقوع انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ از دانشگاه کنار گذاشته شده بود، به همراه شوهر و دوستان خود انتشارات زمینه را تاسیس کردند که پس از مستقر شدن نظام سانسور، به کتاب‌فروشی تغییر کاربری داد.

## زندگی
گلرخ ادیب محمّدی در سال ۱۳۲۱ در تهران متولد شد. او به واسطه شغل پدر در شهرهای مختلفی زندگی کرد و دیپلم خود را در دبیرستان ۲۱ آذر اصفهان گرفت. سپس به تهران نقل مکان کرد و دانشجوی دانشکده هنرهای تزئینی تهران شد. او سپس به اصرار پدر به آلمان رفت و در مدرسه مترجمی اشمیت مشغول به تحصیل شد. ۲ سال بعد یعنی در سال ۱۳۴۴ (۱۹۶۵) برای تکمیل دوره تحصیلش در آلمان به انگلستان عزیمت و همان‌جا با کریم امامی ازدواج کرد و پس از ازدواج راهی ایران شد. یکی از آخرین فعالیت‌های او عضویت و ریاست بر انجمن صنفی ویراستاران است.

از آثار او می‌توان به ترجمه دختری با گوشواره‌های مروارید اثر تریسی شوالیه و حباب شیشه‌ای اثر سیلویا پلات اشاره کرد.

وی در ششم دی ۱۴۰۳ بدون رعایت قوانین حجاب اجباری، تندیس ویژهٔ مسابقهٔ ادبی «ایران‌کتاب» که در تالار ایوان‌شمس تهران برگزار شد را به دلیل یک عمر فعالیت در حوزه کتاب دریافت کرد.

## کتاب‌شناسی
* ۱۳۴۹ - *سرافینا اثر مری ک. هریس*
* ۱۳۴۹ - *[[پی‌پی جوراب‌بلند]]* از آسترید لیندگرن
* ۱۳۵۳ - *اتوبوس مدرسه* از مری ک هریس
* ۱۳۵۵ - شش صحنه از یک ازدواج اثر اینگمار برگمان
* ۱۳۶۳ - خانواده من و بقیه حیوانات اثر جرالد دارل
* ۱۳۷۱ - گردابی چنین هایل اثر جین ریس
* ۱۳۷۳ - جین اوستن از برایان ساودام
* زندگی کوتاه است از یوستین گاردر
* ۱۳۷۹ - اجاق سرد آنجلا از فرانک مک‌کورت
* ۱۳۸۱- کارگردانی فیلم اثر اریک شرمن
* ۱۳۸۱ - باغ فردوس از آناهیتا فیروز
* ۱۳۸۵ - هنر سیر و سفر از آلن دو باتن
* ۱۳۹۳ - برخوردی کوتاه با دشمن، مجموعه داستان
* پروست چگونه می‌تواند زندگی شما را دگرگون کند از الن دو باتن
* ۱۳۹۳ - نقب زدن به آمریکا اثر آن تیلر
* ۱۳۹۴ - جستارهایی در باب عشق اثر آلن دو باتن
* ۱۴۰۴ - فیلسوفان بزرگی که در عشق شکست خوردند اثر اندرو شافر

## پانویس

## منابع
* 

## پیوند به بیرون

امامی، گلی

امامی، گلی

امامی، گلی
رده:راویان کتاب صوتی اهل ایران
رده:مترجمان زن اهل ایران
نینورتا

**نینورتا** (: ، معنای احتمالی «سرور [ِ] جو»)، که با عنوان **Ninĝirsu** (: ، به معنای «سرور [ِ] گیرسو»)،  یکی از خدایان بین‌النهرینی است که با کشاورزی، شفا، شکار، قانون، کاتبان و جنگ در ارتباط بود و نخستین بار در سومر پرستش شد.

## پرستش
نینورتا از میانه هزاره سوم پیشا دوران مشترک توسط سومریان پرستش می‌شد و یکی از نخستین خدایان منطقه است که از آن سند به دست آمده است. مرکز اصلی آیینی او معبد اشومشا در دولت-شهر سومری نیپور بود. در آنجا، او در مقام خدای کشاورزی و پسر رئیس خدایان انلیل پرستش می‌شد.

## شمایل‌نگاری
در کودوروهایی که از دوره کاسیان (ح. ۱۶۰۰ تا ح. ۱۱۵۵) به دست آمده است، یک گاو آهن نماد نینگیرشو در نظر گرفته شده است.

## اساطیر
بندانگشتی|استوانه های گلی گودئیا بیانگر و توصیف نقش پادشاه گودئیا در ساختن معبد نینجیرسو به دلیل الهام شدن در رویایش

### آنزو
در اسطوره بابلی *آنزو و لوح سرنوشت‌ها* (در هر سه دوره باستان، میانی و متاخر) آنزو پرنده‌ای غول‌پیکر و هیولا است. انلیل به آنزو مقامی به عنوان نگهبان جایگاه مقدس خود می‌دهد، اما آنزو به انلیل خیانت می‌کند و لوح سرنوشت‌ها را می‌دزدد. این لوح گِلی مقدس به انلیل تعلق دارد و به او اقتدار می‌دهد. آنزو هنگامی اوح را می‌دزدد که انلیل برای استحمام آماده می‌شود.

## پانویس

## منابع

* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* 
* 
*
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

رده:خدایان کشاورزی
رده:ایزدان در کتاب مقدس عبری
رده:خدایان ویرانگر
رده:خدایان سلامتی
رده:خدایان شکار
رده:خدایان بین‌النهرین
رده:نمرود
رده:نیمرود (شهر)
رده:خدایان جنگ
رده:ایزدان زحل
رده:خدایان نگهبان
ارشکیگال

**اِرِشکیگال** یکی از خدایان میان‌رودان است.

در اسطوره‌ها او را ایزدبانوی ژرفاهای خاک می‌دانند.

وی یگانه فرمانروای دوزخ بود تا زمانی که نرگل (که بعدها خدای دوزخ شد) به قلمروی او حمله کرد و سراسر دوزخ را تصرف کرد.

وی چهارده ابلیس را به نگهبانی دروازه‌ها نهاد و ارشکیگال برای حفظ صلح به همسری نرگل درآمد.

## منابع

گیل گمش/ترجمه:احمد شاملو/نشر چشمه

رده:ایزدبانوان جادو
رده:ایزدبانوان جهان‌زیرزمینی
رده:ایزدبانوان مرگ
رده:دنیای مردگان میان‌رودان
رده:ملکه‌های اسطوره‌ای
رده:ایزدبانوان بین‌النهرین
رده:دنیای مردگان بین‌النهرین
میاگی چوجون

**چوجون میاگی**  (۲۵ آوریل ۱۸۸۸ در ناها، اوکیناوا — ۸ اکتبر ۱۹۵۳ در اوکیناوا) کاراته‌کای اوکیناوایی بود که سبک گوجوریو را در اواخر سال ۱۹۲۰ پدید آورد. میاگی در سال ۱۹۳۱ در اقامتگاهی واقع در توکیو با گوگن یاماگوچی که بعدها معرف اصلی سبک گوجوریو در ژاپن شد آشنا شد.

## اوایل زندگی
میاگی در۲۵ آوریل ۱۸۸۸ در *هیگاشیماچی* شهر ناها در اوکیناوا در خانواده‌ای ثروتمند و بازرگان به دنیا آمد. او در ۹ سالگی (یا ۱۴ سالگی) تمرین کاراته را شروع کرد. او ابتدا از ریوکو آراگاکی آموزش می‌دید و همو بود که او را در ۱۴ سالگی با کانریو هیگااونا (هیگاشیونا) آشنا کرد. میاگی دوره‌ای سخت و طولانی از آموزش‌های هیگاشیونا را پشت سر گذاشت.این آموزش‌ها با وقفه‌ای ۲ ساله از ۱۹۱۰ تا ۱۹۱۲ همراه بود که در آن مدت، میاگی در میاکونوجو، میازاکی به خدمت نظامی مشغول بود.

## مرگ
میاگی در سال ۱۹۵۱ برای اولین بار دچار حمله قلبی شد و در ۸ اکتبر ۱۹۵۳ میلادی در اوکیناوا به خاطر حمله قلبی دوم درگذشت. از شاگردان مهم او در آن زمان می‌توان به سیکو هیگا (قدیمی‌ترین شاگرد او که شاگرد کانریو هیگااونا هم بود)، میازاتو ئه‌ایچی (بنیان‌گذار دوجوی جوندوکان)، میتوکو یاگی (بنیان‌گذار دوجوی میبوکان، کسی که گی (لباس کاراته) و اوبی (کمربند) چوجون میاگی را از خانواده‌اش دریافت کرد)، سیگیچی توگوچی (بنیان‌گذار شوری‌کان گوجوریو) و گوگن یاماگوچی از خاک اصلی ژاپن اشاره کرد که انجمن کاراته گوجوریو گوجوکای را بنیان نهاد و مبلغ اصلی گوجوریو در خاک ژاپن بود. بعدها گوگن یاماگوچی نزد میتوکو یاگی به تمرین بیشتر کاتا پرداخت. او شاگردان دیگری را نیز پرورش داد که سبک‌های دیگری پدید آوردند؛ همچون شیمابوکو تاتسو که ایشین‌ریو را پدید آورد.

## جانشین
سیکیچی توگوچی چنین گفته است:

## پانویس

رده:اهالی ناها، اوکیناوا
رده:بنیان‌گذاران سبک‌های هنرهای رزمی
درگذشتگان ۱۹۵۳
رده:رزمی‌کاران
زادگان ۱۸۸۸
رده:نیکوکاران سده ۲۰ (میلادی)
ارا (افسانه)

**ارا** یکی از خدایان میان رودان است.

در اسطوره‌ها او را خدای طاعون می‌دانند.

## منابع

* گیل گمش/ترجمه:احمد شاملو/نشر چشمه

## پیوند به بیرون

رده:اسطوره‌ها
رده:تعویذ
رده:خدایان ویرانگر
رده:خدایان بین‌النهرین
رده:خدایان طاعون
سوموکن

**سوموکن** یکی از خدایان میانرودان است. در اسطوره‌ها او را خدای رمه‌ها و کشتزارها می‌دانند.

## منابع
* 

رده:اسطوره‌شناسی بین‌النهرین
مشو (گیلگمش)

**مشو** نام دو کوه است، این دوکوه دروازه خورشید را می‌سازند و دو غول (یکی نر و یکی ماده) نگهبان آن هستند.

مشو نام این دوغول نیز هست، نیم تن این بیرون خاک و نیم دیگر به هیئت دو کژدم به جهان زیرین خاک راه دارد.

## منابع
**گیلگمش**، ترجمه: احمد شاملو، نشر چشمه

رده:حماسه گیلگمش
۱۸۸۳

در این صفحه وقایع مهم سال **۱۸۸۳** میلادی فهرست شده‌اند.

## زادروزها
* ۳ ژانویه &ndash; کلمنت اتلی، سیاست‌مدار بریتانیایی (د. ۱۹۶۷)
* ۶ ژانویه &ndash; جبران خلیل جبران، نویسنده، شاعر، مجسمه‌ساز، نقاش، فیلسوف، و هنرمند لبنانی (د. ۱۹۳۱)
* ۸ فوریه &ndash; یوزف شومپیتر، اقتصاددان اتریشی (د. ۱۹۵۰)
* ۱ آوریل &ndash; لان چنی، بازیگر و کارگردان آمریکایی (د. ۱۹۳۰)
* ۹ مه &ndash; خوزه ارتگا یی گاست، فیلسوف اسپانیایی (د. ۱۹۵۵)
* ۱۶ مه &ndash; جلال بایار، سیاست‌مدار اهل ترکیه (د. ۱۹۸۶)
* ۱۸ مه &ndash; والتر گروپیوس، معمار آلمانی (د. ۱۹۶۹)
* ۵ ژوئن &ndash; جان مینارد کینز، ریاضی‌دان، فیلسوف، اقتصاددان، و سیاست‌مدار بریتانیایی (د. ۱۹۴۶)
* ۱۸ ژوئن &ndash; ماری آلدن، بازیگر آمریکایی (د. ۱۹۴۶)
* ۲۱ ژوئن &ndash; لوئیس کومپانیس، سیاست‌مدار و وکیل اسپانیایی (د. ۱۹۴۰)
* ۲۸ ژوئن &ndash; پیر لاوال، سیاست‌مدار فرانسوی (د. ۱۹۴۵)
* ۳ ژوئیه &ndash; فرانتس کافکا، از بزرگترین نویسندگان جهان (د. ۱۹۲۴)
* ۱۰ ژوئیه &ndash; یوهانس بلاسکوویتس، سرباز آلمانی (د. ۱۹۴۸)
* ۱۶ ژوئیه &ndash; چارلز شیلر، عکاس و نقاش آمریکایی (د. ۱۹۶۵)
* ۲۶ ژوئیه &ndash; ادوین بالمر، نویسنده آمریکایی (د. ۱۹۵۹)
* ۹ نوامبر &ndash; ادنا می اولیور، بازیگر آمریکایی (د. ۱۹۴۲)

## درگذشت‌ها
* ۱۳ فوریه، ریچارد واگنر آهنگساز آلمانی
* ۱۴ مارس، کارل مارکس فیلسوف آلمانی
* ۳۰ آوریل، ادوار مانه نقاش فرانسوی
* ۳ سپتامبر، ایوان تورگنیف نویسندهٔ روسی
* ۲۶ مه &ndash; عبدالقادر الجزایری، سرباز و سیاست‌مدار اهل الجزیره (ز. ۱۸۰۸)
* ۲۶ ژوئن &ndash; ادوارد سابین، ستاره‌شناس، مهندس، فیزیک‌دان، و کاشف ایرلندی (ز. ۱۷۸۸)
* ۱۳ دسامبر &ndash; ویکتور دو لاپراد، سیاست‌مدار و شاعر فرانسوی (ز. ۱۸۱۲)

رده:۱۸۸۳ (میلادی)