زبان‌های آلگانکی

بندانگشتی|پراکندگی گویشوران زبان‌های آلگانکی.
خانوادهٔ **زبان‌های آلگانکی** (Algonquian) یکی از مهم‌ترین خانواده‌های زبانی در قارهٔ آمریکا است که در سراسر نواحی مرکزی کانادا، منطقهٔ دریاچه‌های بزرگ و سواحل شرقی آمریکای شمالی تا حدود ایالت کارولینای شمالی گسترده‌اند.

خانوادهٔ زبان‌های آلگانکی از زیرخانواده‌های زبان‌های بومی آمریکای شمالی است که بسیاری از خانوادهٔ زبان‌های آلگی را در خویش جای می‌دهد. نام آلگانکی در اصل ریشه در زبان بومی اجیبوه دارد (از واژهٔ مالیسیت به معنای «آن‌ها دوستان ما هستند»). پراکندگی گویشوران زبان‌های آلگانکی عموماً در کشور کانادا و نواحی شمال شرقی ایالات متحدهٔ آمریکا در حد فاصل رشته‌کوه راکی و اقیانوس اطلس می‌باشد. اینگونه به نظر می‌رسد که زبان‌هایی مشابه با زبان‌های آلگانکی از ۳٬۰۰۰ سال پیش توسط بومیان آمریکا صحبت می‌شده‌اند. نام تعدادی از شهرها، استان‌ها و ایالت‌های آمریکا و کانادا (مانند: میشیگان، اوتاوا، ایلینوی، شیکاگو وغیره) ریشه در زبان‌های آلگانکی دارند. بسیاری از زبان‌های آلگانکی یا منقرض شده یا در خطر انقراض قرار دارند.

زبان‌های آلگانکی از ۳۰ زیر خانواده که در کل به سه گروه اصلی زبان‌های آلگانکی شرقی، زبان‌های آلگانکی میانی و زبان‌های آلگانکی جلگه‌ای دسته‌بندی می‌شوند تشکیل می‌شود.

از جمله زبان‌های این خانواده، زبان‌های میک‌مَک، آبناکی، دالووِر و دیگر زبان‌های آلگانکی شرقی در سواحل شرقی گویشور دارند؛ زبان‌های اوجیبواه، کری و زبان‌های گوناگون دیگر این خانواده در منطقه دریاچه‌های بزرگ یافت می‌شوند. برخی از زبان‌های رایج در منطقهٔ دشت‌های غربی آمریکا مانند آراپاهو و شاین نیز به همین خانواده وابسته‌اند. به طوری که تحقیقات نسبتاً جدید نشان داده‌است، دو زبان ویوتا و یوروکا نیز که در ایالات کالیفرنیا گفتگو می‌شوند، با زبان‌های آلگانکی نسبت دوری دارند. این کشف سبب شده‌است که برخی از زبان شناسان خانواده بزرگتری به نام خانوادهٔ زبان‌های آلگی‌تبار را پیشنهاد نمایند.

## زبان‌ها
در زیر بخشی از فهرست زبان‌های این خانوادهٔ زبانی نشان داده شده‌است:

### [[زبان‌های آلگانکی جلگه‌ای|جلگه‌ای]]
:: ۱. **[[Blackfoot language|Blackfoot]]**
:: *[[Arapahoan languages|Arapahoan]]* including Nawathinehena *(†)*, and Besawunena *(†)*
::: ۲. **[[Arapaho language|Arapaho proper]]**
::: 3. **[[Gros Ventre language|Gros Ventre]]**
::: ۴. **[[زبان شاینی|شاینی]] **(Šahíyena)

### [[زبان‌های آلگانکی میانی|میانی]]
:: ۵. **[[زبان کری|کری]]**
:: 6. **[[Menominee language|Menominee]]**
:: *Ojibwe–Potawatomi*
::: ۷. **[[زبان اوجیبوی|اوجیبوی]]**
::: ۸. **[[زبان پوتاواتومی|پوتاواتومی]]**
:: 9. **[[Meskwaki language|Sauk–Fox–Kickapoo]]**
:: 10. **[[Shawnee language|Shawnee]]**
:: 11. **[[Miami-Illinois language|Miami–Illinois]]** *(†)*

### [[زبان‌های آلگانکی شرقی|شرقی]]
:: ۱۲. **[[Mi'kmaq language|Mi'kmaq]]**
:: *[[Abenaki language|Abenaki]]*
::: 13. **[[Western Abenaki language|Western Abenaki]]**
::: 14. **[[Eastern Abenaki language|Eastern Abenaki]]** *(†)*
:: ۱۵. **[[Malecite-Passamaquoddy language|Malecite–Passamaquoddy]]**
:: 16. **[[Massachusett language|Massachusett]]** *(†)*
:: ۱۷. **[[Narragansett language|Narragansett]]** *(†)*
:: ۱۸. **[[زبان موهگان پکوت|موهگان پکوت]]** *(†)*
:: ۱۹. **[[Quiripi language|Quiripi-Naugatuck-Unquachog]]** *(†)*
:: ۲۰. **[[Mahican language|Mahican]]** *(†)*
:: *[[Delaware languages|Delawarean]]*
::: 21. **[[Munsee language|Munsee]]**
::: 22. **[[Unami language|Unami]]** *(†)*
:: ۲۳. **[[Nanticoke language|Nanticoke–Piscataway]]** *(†)*
:: ۲۴. **[[Carolina Algonquian language|Carolina Algonquian]]** *(†)*
:: ۲۵. **[[Powhatan language|Powhatan]]** *(†)*
:: ۲۶. **[[Etchemin language|Etchemin]]** (زبان‌های آلگانکی شرقی)
:: ۲۷. **[[Loup A]]** (زبان‌های آلگانکی شرقی)
:: ۲۸. **[[Loup B]]** (زبان‌های آلگانکی شرقی)
:: ۲۹. **[[Shinnecock]]**

## جستارهای وابسته
* زبان‌های آتاباسکی
* بومیان قاره آمریکا
* زبان‌های التصاقی
* زبان‌های بومی آمریکا
* زبان موهگان پکوت
* زبان‌های آلگی

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* Algonquian language family on Native-languages.org
* [//en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Swadesh_lists_for_Algonquian_languages Comparative Algonquian Swadesh vocabulary lists] (from Wiktionary's [//en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Swadesh_lists Swadesh-list appendix])
* Algonquian Linguistic Atlas

رده:آکوینا، ماساچوست
رده:بومیان قاره آمریکا
رده:خانواده‌های زبانی پیشنهادی
رده:زبان‌های آلگونکویان
رده:زبان‌های ایالات متحده آمریکا
زبان‌های بومی آمریکا
رده:زبان‌های بومی جنوب‌شرق آمریکای شمالی
رده:زبان‌های بومی دشت‌های آمریکای شمالی
رده:زبان‌های چندترکیبی
رده:زبان‌های مرده آمریکای شمالی
رده:زبان‌های نخستین ملت‌ها در کانادا
رده:سرخپوستان
رده:فرهنگ قبیله‌ای دریاچه‌های بزرگ
رده:مردم آلگانکی