تئاتر موزیکال

بندانگشتی|چپ|300px|تئاتری در سال ۱۸۶۶ که به گفته برخی اولین تئاتر موزیکال می‌باشد.
**تئاتر موزیکال** نمایشی صحنه‌ای است که داستان را نه فقط با کلام، بلکه با موسیقی و حرکت زنده می‌کند و تماشاگر را هم‌زمان درگیر روایت، صدا و تصویر می‌سازد.
در این نوع تئاتر، شخصیت‌ها فقط دیالوگ نمی‌گویند، بلکه احساسات، کشمکش‌ها و بخش‌هایی از روایت را با آواز و حرکت بدنی بیان می‌کنند.

محتوای اساسی این گونه تئاتر می‌تواند دربارهٔ مسائل طنز، عشق و نفرت باشد. همچنین خود داستان نیز می‌تواند از طریق ادای کلمات، موسیقی و حرکت دارای جنبه‌های سرگرمی باشد. امکان دارد تئاتر موزیکال و اپرا از دیدگاه برخی یکسان باشد و این بدین دلیل باشد که اهمیت یکسانی به موسیقی در برابر گفتگو بر اساس دیالوگ می‌دهند.

در تئاتر موزیکال، ترانه‌ها تزئینی یا حاشیه‌ای نیستند، بلکه جزئی از خودِ داستان‌اند. یعنی اگر ترانه‌ای حذف شود، بخشی از روایت یا تحول شخصیت‌ها از بین می‌رود. موسیقی معمولاً حال‌وهوای صحنه را می‌سازد، رقص به بیان هیجان یا تنش کمک می‌کند و بازیگری رشتهٔ اصلی روایت را نگه می‌دارد.

این گونهٔ نمایشی ریشه‌هایی در اپرا، نمایش‌های عامه‌پسند و تئاتر سرگرم‌کننده دارد، اما شکل امروزی‌اش بیشتر با صحنه‌های حرفه‌ای و پرزرق‌وبرق شناخته می‌شود؛ برای نمونه در تماشاخانه‌های مشهور برادوی در نیویورک یا وست اِند لندن.

اگرچه موسیقی از دوران باستان بخشی از نمایش‌های دراماتیک بوده است، تئاتر موزیکال مدرن غربی در طول قرن نوزدهم ظهور کرد؛ در این دوره بسیاری از عناصر ساختاری توسط آثار اپرای سبک ژاک افنباخ در فرانسه، گیلبرت و سالیوان در بریتانیا و آثار هاریگان و هارت در آمریکا تثبیت شد. پس از این‌ها، کمدی موزیکال ادواردیان در بریتانیا و آثار تئاتر موزیکال پدیدآورندگان آمریکایی مانند جورج ام. کوهن در آغاز قرن بیستم پدید آمدند. موزیکال‌های تئاتر پرنسس (۱۹۱۵–۱۹۱۸) گام‌های هنری رو به جلویی فراتر از رِوو و دیگر سرگرمی‌های سطحی اوایل قرن بیستم بودند و منجر به خلق آثار پیشگامانه‌ای نظیر *[[قایق نمایش]]* (۱۹۲۷)، *[[درباره تو می‌خوانم]]* (۱۹۳۱) و *[[اوکلاهما!]]* (۱۹۴۳) شدند. برخی از شناخته‌شده‌ترین موزیکال‌ها در دهه‌های بعد عبارتند از:
*[[بانوی زیبای من]]* (۱۹۵۶)، *[[فانتستیک‌ها]]* (۱۹۶۰)، *[[مو (موزیکال)|مو]]* (۱۹۶۷)، *[[کوروس لاین]]* (۱۹۷۵)، *[[بینوایان (موزیکال)|بینوایان]]* (۱۹۸۵)، *[[شبح اپرا (موزیکال ۱۹۸۶)|شبح اپرا]]* (۱۹۸۶)، *[[رنت (موزیکال)|رنت]]* (۱۹۹۶)، *[[شرور (موزیکال)|شرور]]* (۲۰۰۳) و *[[همیلتون (موزیکال)|همیلتون]]* (۲۰۱۵).

موزیکال‌ها در سراسر جهان اجرا می‌شوند. آن‌ها ممکن است در سالن‌های بزرگ، مانند تولیدات با بودجه کلان برادوی در شهر نیویورک یا وست اند در لندن روی صحنه بروند. متناوباً، موزیکال‌ها ممکن است در مکان‌های کوچک‌تر، مانند آف-برادوی، آف وست اند، تئاتر منطقه‌ای، تئاتر فرینج، تولیدات تئاتر جامعه یا در تورهای نمایشی اجرا شوند. موزیکال‌ها اغلب توسط گروه‌های آماتور و مدرسه‌ای در کلیساها، مدارس و سایر فضاهای اجرا ارائه می‌شوند. علاوه بر ایالات متحده و بریتانیا، صحنه‌های پررونق تئاتر موزیکال در قاره اروپا، آسیا، استرالزی، کانادا و آمریکای لاتین وجود دارد. 

## تعاریف و دامنه

### موزیکال‌های کتابی
[بندانگشتی|''[یک دختر گیتی* (۱۸۹۳) یکی از اولین موزیکال‌های موفق بود.]]
از قرن بیستم، «موزیکال کتابی» به عنوان یک نمایش موزیکال تعریف شده است که در آن آهنگ‌ها و رقص‌ها به‌طور کامل در یک داستان منسجم با اهداف دراماتیک جدی ادغام شده‌اند و قادرند احساسات واقعی به‌جز خنده را برانگیزند. سه جزء اصلی یک موزیکال کتابی عبارتند از: «موسیقی»، «اشعار» و «کتاب». کتاب یا [[نمایشنامه]] یک موزیکال به داستان، شخصیت‌پردازی و ساختار دراماتیک، از جمله دیالوگ‌های گفتاری و دستورات صحنه اشاره دارد، اما همچنین می‌تواند به دیالوگ‌ها و اشعار با هم اشاره کند که گاهی اوقات به عنوان *لیبرتو* (در ایتالیایی به معنای «کتاب کوچک») شناخته می‌شود. موسیقی و اشعار با هم [[موسیقی تئاتر|پارتیتور]] (Score) یک موزیکال را تشکیل می‌دهند و شامل آهنگ‌ها، [[موسیقی صحنه]] و صحنه‌های موزیکال هستند که «توالی‌های تئاتری تنظیم شده برای موسیقی می‌باشند و اغلب آهنگ را با دیالوگ گفتاری ترکیب می‌کنند.» تفسیر یک موزیکال بر عهده تیم خلاق آن است که شامل کارگردان، مدیر موسیقی، معمولاً یک طراح رقص و گاهی یک [[ارکستراتور]] است. تولید یک موزیکال همچنین از نظر خلاقانه با جنبه‌های فنی مانند [[طراحی صحنه]]، [[لباس]]، [[لوازم صحنه]]، [[نورپردازی صحنه|نورپردازی]] و [[تقویت صدا]] متمایز می‌شود. تیم خلاق، طراحی‌ها و تفسیرها عموماً از تولید اصلی به تولیدات بعدی تغییر می‌کنند. با این حال، برخی از عناصر تولید ممکن است از نسخه اصلی حفظ شوند؛ برای مثال، طراحی رقص [[باب فاسی]] در موزیکال *شیکاگو*.

طول ثابتی برای یک موزیکال وجود ندارد. در حالی که می‌تواند از یک سرگرمی کوتاه تک‌پرده‌ای تا چندین [[پرده (تئاتر)|پرده]] و چندین ساعت طول بکشد (یا حتی یک ارائه در چندین شب)، اکثر موزیکال‌ها بین یک و نیم تا سه ساعت هستند. موزیکال‌ها معمولاً در دو پرده، با یک [[آنتراکت]] کوتاه ارائه می‌شوند و پرده اول غالباً طولانی‌تر از پرده دوم است. پرده اول عموماً تقریباً تمام شخصیت‌ها و بیشتر موسیقی را معرفی می‌کند و اغلب با معرفی یک تضاد دراماتیک یا پیچیدگی پیرنگ پایان می‌یابد، در حالی که پرده دوم ممکن است چند آهنگ جدید معرفی کند اما معمولاً شامل تکرار (Reprise) تم‌های موسیقی مهم است و تضاد یا پیچیدگی را حل می‌کند. یک موزیکال کتابی معمولاً حول چهار تا شش تم اصلی ساخته می‌شود که بعداً در نمایش تکرار می‌شوند، اگرچه گاهی اوقات شامل مجموعه‌ای از آهنگ‌هاست که مستقیماً از نظر موسیقایی با هم مرتبط نیستند. دیالوگ‌های گفتاری عموماً بین شماره‌های موسیقی پخش می‌شوند، اگرچه ممکن است از «دیالوگ‌های آوازی» یا [[رسیتاتیف]] استفاده شود، به‌ویژه در موزیکال‌های موسوم به «[[سانگ-ترو|تمام‌آواز]]» مانند *عیسی مسیح سوپراستار*، *فالستوها*، *بینوایان*، *اویتا* و *همیلتون*. چندین موزیکال کوتاه‌تر در برادوی و وست اند در قرن بیست و یکم در یک پرده ارائه شده‌اند.

لحظات بیشترین شدت دراماتیک در یک موزیکال کتابی اغلب در قالب آواز اجرا می‌شوند. طبق مثالی معروف: «وقتی احساس برای گفتار بیش از حد قوی می‌شود، آواز می‌خوانی؛ وقتی برای آواز بیش از حد قوی می‌شود، می‌رقصی.» در یک موزیکال کتابی، یک آهنگ در حالت ایدئال برای تناسب با شخصیت (یا شخصیت‌ها) و وضعیت آن‌ها در داستان طراحی می‌شود؛ اگرچه زمان‌هایی در تاریخ موزیکال (مثلاً از دهه ۱۸۹۰ تا ۱۹۲۰) بوده است که این ادغام بین موسیقی و داستان ضعیف بوده است. همان‌طور که [[بن برانتلی]]، منتقد *نیویورک تایمز*، هنگام نقد احیای موزیکال *جیپسی* در سال ۲۰۰۸، ایدئالِ آواز در تئاتر را توصیف کرد: «هیچ جدایی بین آواز و شخصیت وجود ندارد، و این همان چیزی است که در آن لحظات نادری رخ می‌دهد که موزیکال‌ها برای دستیابی به دلایل ایدئال وجودی خود اوج می‌گیرند.» معمولاً کلمات بسیار کمتری در یک آهنگ پنج دقیقه‌ای خوانده می‌شود تا در یک بلوک پنج دقیقه‌ای از دیالوگ. بنابراین، زمان کمتری برای توسعه درام در یک موزیکال نسبت به یک نمایشنامه معمولی با طول معادل وجود دارد، زیرا یک موزیکال معمولاً زمان بیشتری را به موسیقی اختصاص می‌دهد تا دیالوگ. در درون ماهیت فشرده یک موزیکال، نویسندگان باید شخصیت‌ها و پیرنگ را توسعه دهند.

محتوای ارائه شده در یک موزیکال ممکن است اورجینال باشد، یا ممکن است از رمان‌ها (*شرور* و *مردی از لا مانچا*)، نمایشنامه‌ها (*سلام، دالی!* و *چرخ‌فلک*)، افسانه‌های کلاسیک (*کملوت*)، رویدادهای تاریخی (*اویتا* و *همیلتون*) یا فیلم‌ها (*تهیه‌کنندگان* و *بیلی الیوت*) اقتباس شده باشد. از سوی دیگر، بسیاری از آثار موفق تئاتر موزیکال برای [[فیلم موزیکال|فیلم‌های موزیکال]] اقتباس شده‌اند، مانند *داستان وست ساید*، *بانوی زیبای من*، *آوازی موسیقی*، *الیور!* و *شیکاگو*.

=== مقایسه با اپرا ===
[[پرونده:George Gershwin 1937.jpg|بندانگشتی|چپ|[[جورج گرشوین]]]]
تئاتر موزیکال ارتباط نزدیکی با فرم تئاتری اپرا دارد، اما این دو معمولاً با سنجش چندین عامل از هم متمایز می‌شوند. اول، موزیکال‌ها معمولاً تمرکز بیشتری بر دیالوگ‌های گفتاری دارند. با این حال، برخی از موزیکال‌ها کاملاً همراه با موسیقی و تمام‌آواز هستند، در حالی که برخی از اپراها مانند *فلوت سحرآمیز* و بیشتر [[اپرت|اپرت‌ها]]، مقداری دیالوگ بدون همراهی موسیقی دارند. دوم، موزیکال‌ها معمولاً رقص بیشتری را به عنوان بخشی ضروری از داستان‌گویی شامل می‌شوند، به‌ویژه توسط بازیگران اصلی و همچنین گروه هم‌سرایان. سوم، موزیکال‌ها اغلب از ژانرهای مختلف [[موسیقی عامه‌پسند]] یا حداقل سبک‌های آواز و موسیقی محبوب استفاده می‌کنند.

در نهایت، موزیکال‌ها معمولاً از برخی قراردادهای اپرایی اجتناب می‌کنند. به‌ویژه، یک موزیکال تقریباً همیشه به زبان مخاطبانش اجرا می‌شود. برای مثال، موزیکال‌های تولید شده در برادوی یا وست اند، همیشه به زبان انگلیسی خوانده می‌شوند، حتی اگر در اصل به زبان دیگری نوشته شده باشند. در حالی که یک خواننده اپرا در درجه اول یک خواننده و تنها در درجه دوم یک بازیگر است (و به ندرت نیاز به رقصیدن دارد)، یک هنرمند تئاتر موزیکال اغلب در درجه اول یک بازیگر است اما باید خواننده و رقصنده نیز باشد. به کسی که در هر سه مورد به یک اندازه مهارت داشته باشد، «هنرمند چندجانبه» (Triple threat) می‌گویند. آهنگسازان موسیقی برای موزیکال‌ها اغلب نیازهای آوازی نقش‌ها را با در نظر گرفتن هنرمندان تئاتر موزیکال در نظر می‌گیرند. امروزه، تئاترهای بزرگی که موزیکال‌ها را روی صحنه می‌برند، عموماً از [[میکروفون]] و [[سیستم تقویت صدا]] برای صدای آواز بازیگران استفاده می‌کنند، به گونه‌ای که عموماً در یک بافت اپرایی ناپسند شمرده می‌شود.

برخی از آثار، از جمله آثار [[جورج گرشوین]]، [[لئونارد برنستاین]] و [[استیون سوندهایم]]، هم به صورت تئاتر موزیکال و هم به صورت اپرا تولید شده‌اند. به همین ترتیب، برخی از اپرت‌های قدیمی‌تر یا اپراهای سبک (مانند *دزدان دریایی پنزانس'' اثر گیلبرت و سالیوان) در اقتباس‌های مدرنی تولید شده‌اند که با آن‌ها مانند موزیکال رفتار می‌شود. برای برخی آثار، سبک‌های تولید تقریباً به اندازه محتوای موسیقایی یا دراماتیک اثر در تعریف اینکه قطعه در کدام فرم هنری قرار می‌گیرد، اهمیت دارند. سوندهایم گفته است: «من واقعاً فکر می‌کنم وقتی چیزی در برادوی اجرا می‌شود یک موزیکال است، و وقتی در یک خانه اپرا اجرا می‌شود، اپرا است. همین. این زمین، محیط و انتظارات تماشاگران است که آن را به یک چیز یا چیز دیگر تبدیل می‌کند.» همچنان همپوشانی در فرم بین فرم‌های اپرایی سبک‌تر و موزیکال‌های پیچیده‌تر یا جاه‌طلبانه‌تر از نظر موسیقایی باقی مانده است. در عمل، اغلب دشوار است که بین انواع مختلف تئاتر موزیکال، از جمله «نمایش موزیکال»، «کمدی موزیکال»، «اپرت» و «اپرای سبک» تمایز قائل شد.

مانند اپرا، آواز در تئاتر موزیکال معمولاً توسط یک گروه سازی به نام ارکستر گودال (Pit orchestra) همراهی می‌شود که در منطقه‌ای پایین‌تر در جلوی صحنه قرار دارد. در حالی که اپرا معمولاً از یک ارکستر سمفونیک متعارف استفاده می‌کند، موزیکال‌ها عموماً برای گروه‌هایی بین ۲۷ نوازنده تا تنها چند نوازنده ارکستراسیون می‌شوند. موزیکال راک معمولاً از گروه کوچکی از سازهای عمدتاً راک استفاده می‌کنند و برخی موزیکال‌ها ممکن است تنها به یک پیانو یا دو ساز نیاز داشته باشند. موسیقی در موزیکال‌ها از طیف وسیعی از «سبک‌ها و تأثیرات از جمله اپرت، تکنیک‌های کلاسیک، موسیقی محلی، جاز و سبک‌های محلی یا تاریخی متناسب با فضا» استفاده می‌کند. موزیکال‌ها ممکن است با یک اورتور شروع شوند که توسط ارکستر نواخته می‌شود و «بخش‌هایی از ملودی‌های مشهور پارتیتور را به هم می‌بافد.»

## منابع

رده:تئاتر موزیکال
رده:تاریخ تئاتر
رده:تاریخ موسیقی بر پایه سبک
رده:تئاتر برادوی
رده:ژانرهای تئاتر
رده:خوانندگی