open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
دروازه دمشق

**دروازه دمشق** یا **دروازه ستون** نام یکی از دروازه‌های حصار قدیمی شهر اورشلیم در اسرائیل است که توسط سلطان سلیمان، دهمین سلطان امپراتوری عثمانی بنا شد.
[بندانگشتی|نقاشی در محل [دیوید رابرتس از دروازه دمشق. بیت المقدس. ۱۸۳۹]]

این دروازه یکی از نمونه‌های برجسته هنر عثمانی در اورشلیم است. نام عربی این دروازه یعنی *عامود* به معنای ستون است. این نام به ستونی از زمان بیزانس اشاره دارد که به عنوان نشانه در کنار این دروازه نصب شده بود.
بیرون از دروازه دو جاده قرار داشت یکی به سوی دمشق و دیگری به سوی غرب تا به کناره دریا.

## پانویس

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۵۳۷ (میلادی) در امپراتوری عثمانی
رده:تاریخ اورشلیم
رده:دروازه‌های دیوارهای تاریخی اورشلیم
رده:زیرساخت‌های کامل‌شده در سده ۱۵ (میلادی)
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۵۳۷ (میلادی)
رده:محوطه‌های تاریخی در اورشلیم
بشار

* **[[بشار (رود)|بشار]]** نام یکی از رودخانه‌های استان استان کهگیلویه و بویراحمد در ایران است.
* **بشار** نام استان هشتم از کشور الجزایر است.
* **بَشّار** یکی از نام‌های مردان عرب است (نمونه: بشار اسد رئیس جمهور سوریه).
* بشار بن برد تخارستانی نام یکی از بزرگترین شاعران عرب که اصالتا اهل ایران است.
استان بلیده

بندانگشتی|نمایی از استان بلیده.
**استان بلیده** نام استان نهم کشور الجزایر است.

## منابع

* http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Blida_Province&oldid=437954113

استان البلیده
البلیده
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)
رده:استان البلیده
رده:استان‌های الجزایر
الجزیره

شهر **اَلجَزیره** پایتخت کشور الجزایر در شمال آفریقا است.

## تاریخ

در محلهٔ کنار دریای الجزیره، در دوران باستان یک کوچ‌نشین بازرگانی فنیقی وجود داشت به نام ایکوسیم.

این دهکده بعداً به صورت شهر کوچک رومی ایکوسیوم درآمد.

خیابان دریا  در شهر امروزی الجزیره خطوط خیابان قدیم رومی شهر را دنبال می‌کند.

گورستان‌های رومی در نزدیکی باب‌الواد و باب عزون قرار داشتند.

شهر امروزی الجزیره در سال ۹۴۴ توسط بُلُگّین بن زیری، از قوم بربر و بنیادگذار دودمان زیری صنهاجه بنیاد شد.

## جغرافیا
شهر الجزیره پس از کازابلانکا دومین شهر بزرگ در شمال آفریقا است.

الجزیره در سمت باختری یکی از خلیج‌های دریای مدیترانه قرار دارد.

نام این شهر از چهار جزیره‌ای گرفته شده‌است که در دریای روبه‌روی شهر واقع شده‌اند.

این جزیره‌ها در سال ۱۵۲۵ جزئی از الجزیره به‌شمار آمدند.

نام الجزیره کوتاه‌شدهٔ جزیره بنی مزغنه است که به معنی جزیره قبیله مَزغَنه می‌باشد.

فرودگاه شهر، فرودگاه بین‌المللی هواری بومدین نام دارد.

## القاب
این شهر به خاطر ساختمان‌های سفیدرنگش به عنوان «الجزیره سپید» لقب گرفته‌است.

لقب دیگر این شهر «*البهجة*» است.

## جمعیت
جمعیت آن بر پایهٔ سرشماری سال ۲۰۱۱ برابر با ۳,۹۱۵,۸۱۱ نفر بوده و جمعیت منطقهٔ کلانشهری آن ۲٬۱۳۵٬۶۳۰ نفر بوده‌است. همچنین جمعیت قابل توجهی از جمعیت ۵۰ هزار نفری ترک‌های الجزایر در این شهر سکونت دارند.

## مترو
متروی الجزیره در سال ۲۰۱۱ تأسیس شده و هم‌اکنون دارای ۱ خط و ۱۴ ایستگاه می‌باشد.

## شهرهای خواهر

## سراسرنماها

## منابع

* Wikipedia contributors, "Algiers," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Algiers&oldid=217818352


رده:بنیان‌گذاری‌ها در سده دهم (میلادی) در آفریقا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۹۴۴ (میلادی) در آفریقا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۹۴۴ (میلادی)
رده:پایتخت‌های آفریقا
رده:جنگ‌های بربری
رده:شهرها و شهرک‌های بندری مدیترانه‌ای در الجزایر
رده:شهرهای الجزایر
رده:شهرهای ساحلی در الجزایر
رده:مراکز استان‌های الجزایر
رده:مستعمره‌های پیشین اسپانیا
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۱۰ (میلادی)
رده:مناطق مسکونی در استان الجزیره
رده:مناطق مسکونی ساحلی در الجزایر
رده:میراث جهانی در الجزایر
استان جلفه

**جِلفَه** نام استان هفدهم کشور الجزایر است.

## تاریخچه

این استان به هنگام تقسیمات کشوری جمهوری دموکراتیک خلق الجزایر در ۱۹۷۴ تشکیل شد.

## جغرافیا

استان جلفه دارای ۱۲ فرمانداری و ۳۶ شهرستان و ۸۰۰٫۰۰۰ نفر جمعیت است.

جلفه در میان صحرای بزرگ آفریقا قرار گرفته و در این ناحیه پیرامون هزار سنگ‌نگاره از دوران نوسنگی یافت شده است.

### شهرها و نقاط جغرافیایی
* مسعد
* عموره
* صید البری
* کثبان زاغر
* شارف: دارای آبگرم معدنی درمان‌کننده و درختزارهای بلوط و عرعر.
* حجر الملح: سومین کوه بزرگ نمکی در جهان
* سن الباء: دارای درختزارهایی گسترده که برای انجام ورزش استفاده می‌شود.
* کوه بوکحیل: در نزدیکی شهر مسعد، بخشی از رشته‌کوه‌های اطلس صحرایی.
* آبگرم شارف: در ۴۰ کیلومتری شهر جلفه

## مردم

مردم جلفه در دانش‌آموزی کوشا هستند و از چهره‌های سرشناس دانشور این استان می‌توان از نویسنده و روحانی اصلی منطقه شیخ سی عطیه و همچنین از شیخ سی مصطفی و شیخ سی عبدالقادر بن ابراهیم مسعدی نام برد.

## منابع

"الجلفة عاصمة أولاد نایل"

استان جلفه
جلفه، استان
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)
استان قسنطینه

نام استان بیست و پنجم کشور الجزایر است.

## منابع

Wikipedia contributors, "Constantine, Algeria," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Constantine,_Algeria&oldid=216227478

استان قسنطینه
قسنطینه
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)
رده:استان قسنطینه
رده:استان‌های الجزایر
امونا

**امونا** یا **آاِمونا** شهری رومی بود در ناحیهٔ شهر امروزی لیوبلیانا، پایتخت کشور اسلوونی.

امونا در سده یکم پیش از میلاد در پی قرار گرفتن در چهارراه مهم ارتباطی میان پانونیا به ایتالیا اهمیت یافت.

نام شهر امونا در افسانه یونانی آرگونات‌ها نیز آمده است.

روستایی نیز به نام اِمونا در استان بورگاس بلغارستان وجود دارد.

## نگارخانه

پرونده:RomanWall-Ljubljana.JPG|
File:Emona v Ljubljani (6).jpg|
File:Emona3.JPG|
File:Argonauts building Emona Valvasor XIII 9.jpg|
File:ZgodnjekrscanskiCenter-Ljubljana.JPG|


## منابع

* 

رده:اسلوونی
رده:تاریخ لیوبلیانا
رده:جغرافیای یونان باستان
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در اسلوونی
رده:محوطه‌های باستان‌شناختی در اسلوونی
رده:مستعمره‌های امپراتوری روم
پدال

[بندانگشتی|چپ|[پویانمایی یک پدال دوچرخه.]]
**پـِدال** (یا **پایدان**، **پایی، جاپایی، پادک، رکاب، پنجه رکاب**) اهرمی است که با نیروی پای انسان به حرکت آید.
از گونه‌های پدال می‌توان از پدال گاز، پدال ترمز و پدال کلاچ در خودروها نام برد. برای خودروها قفل ویژه‌ای نیز به نام قفل پدال وجود دارد تا از دزدی خودرو جلوگیری کند.
پدال در ابزارهای گوناگون مانند چرخ خیاطی و دوچرخه هم کاربرد دارد.
به پدال دوچرخه در فارسی رکاب (از ریشه رَکَب عربی، به معنی سوار شدن) یا پایدان (در برخی لهجه‌ها مثل شیرازی) گفته می‌شود. همچنین در برخی قایق‌های تفریحی پدالهایی تعبیه شده‌است و به اینگونه قایق‌ها، قایق پدالی گفته می‌شود.

صندلی‌های پدالی در سلمانی‌ها و مطب‌های دندانپزشکی به کار می‌روند و برخی شیرهای پدالی مایعات هم در دندانپزشکی و غیره کاربرد دارند.
در صنعت نیز دستگاه‌های زیادی هستند که در بخشی از آنها پدال بکار می‌رود مانند دستگاه مینی‌یونیت در سوراخکاری.

## پدال در زری‌بافی
پدالها تخته‌های باریک و بلندی هستند که درقسمت پائین دستگاه زری‌بافی، زیر پای بافنده قرار دارند. تعداد پدالها بسته به نوع پارچه و تعداد وردهای دستگاه متغیر است. درپارچه زری چهار پدال برای کشیدن چهار ورد و یک پدال برای عوض کردن کارت ژاکارد استفاده می‌شود. با پائین بردن هریک از پدالها به وسیله فشار پا گروه معینی از تارها بالا کشیده می‌شوند تا پود از آنها عبور کند.

## پدال در سازهای موسیقی
برخی ابزار موسیقی مانند پیانو و ارگ و گهگاه چنگ، سنتور، ویبرافون و سینتی سایزر هم دارای پدال برای تغییر در صدا هستند. برای تأثیری که این پدالها در نوا می‌گذارند در فارسی اصطلاح «واخوان» به کار رفته‌است. پدال را در سنتور برای جلوگیری از شکست هارمونیکی به کار می‌برند.

اکثر پیانوها دارای سه پدال و برخی از آنها دارای دو پدال هستند. پدال سمت راست پدال نگهدارنده خوانده می‌شود. فشار دادن این پدال به طرف پایین موجب می‌شود تا خفه کن‌های نمدی عقب بروند و از سیم دور شوند؛ بنابراین حتی پس از برداشتن انگشت از روی شستی پیانو نیز آوای نتها به علت ادامه ارتعاش سیمها تداوم می‌یابد. عقب رفتن خفه کن‌های نمدی موجب آزادی ارتعاش همه سیمها می‌شود و در نتیجه صدای قویتری به گوش می‌رسد.

پدال سمت چپ یا پدال نرم برای کاهش یا نرم کردن صدا به کار می‌رود. در پیانوهای عمودی و برخی از پیانوهای بزرگ فشار دادن این پدال به سمت پایین موجب می‌شود چکشهای نمدی پیانو به سیمها نزدیکتر شوند. کاهش فاصله چکش و سیم باعث می‌شود که صدای حاصل شدت کمتری داشته باشد. در اکثر پیانوهای بزرگ، استفاده از پدال نرم، موجب می‌شود تا ردیف چکشها به یک سو حرکت کنند و در نتیجه چکش به جای سه سیم تنها بر دو سیم ضربه بزند و صدای کمتری ایجاد شود.

پدال میانی در بسیاری از پیانوهای امروزی به قابلیت اجرایی موسیقی می‌افزاید و در مواردی برای نوازنده در حکم دست سوم او عمل می‌کند. در پیانوهای غیر حرفه‌ای، با فشار دادن این پدال، یک قطعه پارچه نسبتاً ضخیم، میان چکشها و سیمها قرار می‌گیرد و شدت صدا را زیاد می‌کند.

## ترکیبات با واژه پدال
* پدال زدن (در قایق پدالی و صندلی پدالی و غیره)
* فشردن پدال (با پا) (در خودرو و غیره)
* تأخیر پدال (در موسیقی)
* پدالی
* پدال‌شکل (صفتی که برای اندام برخی از جانداران مانند پرتاران به کار می‌رود).
* لقی یا گرفتگی پدال (در خودرو)

## نگارخانه

پرونده:Bike chain guard part.JPG|alt=|پدال دوچرخه


## جستارهای وابسته

* زین

## منابع

* 

رده:قطعات خودرو
فهرست تجهیزات و لوازم پزشکی

فهرستی از دستگاه‌ها و تجهیزات پزشکی:

## وسایل معاینه
* دستگاه فشارسنج
* دماسنج طبی
* گوشی پزشکی
* چراغ قوه
* آبسلانگ
* افتالموسکوپ
* اتوسکوپ
* رتینوسکوپ
* ترازو

## وسایل عمومی
* برانکارد
* دستگاه اتوکلاو
* دستگاه فور
* پنبه
* الکل
* صندلی تابوره
* میز ترالی
* رنه فرم (قلوه‌ای)

## وسایل زنان و زایمان
* اسپکولوم
* سونوکیت
* سوآپ پنبه ای
* ژل اولتراسونیک
* اسپاچولا

## تجهیزات تشخیصی
* اسپیرومتر
* الکتروانسفالوگرام
* تجهیزات فراصوتی (اولتراسونیک) (در پرتونگاری)
* تجهیزات پرتوپزشکی
* تجهیزات پزشکی هسته‌ای
* شنوایی‌سنج (ادیومتر)
* الکتروکاردیوگرام
* سی تی اسکن
* درون بین
* رکتوسیگموئیدوسکوپ
* ثبت نوار عصب و عضله
* ام آر آی

## تجهیزات درمانی
* سرنگ
* سرسوزن
* سوزن گیر
* لیزر کم توان
* دستگاه ساکشن
* آنژیوکت
* اسکالپ وین
* گالی پاد
* پنست
* باند گچی
* آتل
* باندها
* ست سرم
* پایه سرم
* چسب
* سوند ادراری
* دستگاه اکسیژن‌ساز

## تجهیزات آزمایشگاهی
* هود میکروبیولوژی
* انکوباتور کشت باکتری‌شناسی
* بن ماری آزمایشگاهی
* دستگاه آنالیزور
* فلیم فتومتر
* الکترولیت آنالایزر
* دستگاه تجزیه مواد شیمیایی خون
* دستگاه سانتریفوژ ۴۸ شاخه
* دستگاه شمارنده گلبول‌های خون و سلول آزمایشگاهی
* دستگاه فوتومتر (طیف‌سنج مواد متشکله خون)
* اتوآنالایزر
* میز مخصوص آزمایشگاه
* کیت‌های آزمایشگاهی تشخیص طبی

## تجهیزات [[اتاق عمل]]
* گازهای بیهوشی
* دستگاه ساکشن (مکش)
* الکتروکوتر
* گان جراحی و لباس اتاق عمل
* شان‌ها
* تورنیکه
* کاپنوگراف
* مانیتور
* کلمپ‌ها یا نگهدارنده‌ها
* میز مایو
* صندلی تابوره
* اکارتورها یا رترکتورها
* جداکننده‌های بافتی یا دایسکتورها
* ماسک جراحی
* دستکش جراحی

## تجهیزات بخشها
* سردخانه و تجهیزات سرمایشی
* مونیتور علائم حیاتی
* چراغ سیالکتیک
* پالس اکسیمتر
* الکتروکاردیوگرام
* دفیبریلاتور
* دستگاه تنفس مصنوعی (ونتیلاتور)
* لارنگوسکوپ
* آمبوبگ
* لوله تراشه
* تجهیزاتسنگ‌شکن
* اکسیژناسیون غشایی برون پیکری
* اکسیژن‌ساز

## دندانپزشکی
* آینهٔ دندانپزشکی
* آنگل
* توربین دندانپزشکی
* جرم‌گیر دندان
* فورسپس
* دستگاه مکش (ساکشن) دندانپزشکی
* تابوره
* یونیت دندان پزشکی
* فرز
* آمالگاماتور
* لایت کیور
* اتوکلاو
* فرز توربین
* فرز آنگل
* اسیداچ
* باندینگ
* ماسک
* دستکش
* مایع ضدعفونی سطوح و مایع ضدعفونی ابزار
* روکش موقت
* آکریل
* ماده قالبگیری
* شیلدهای محافظ
* پیشبند و روکش یونیت
* میکرو براش
* تیغ جراحی
* خون بند
* سرساکشن

## طبقه‌بندی نشده
* بیمارستان سیار
* فیلتر هِپا
* دستگاه نور ماوراء بنفش
* صندلی‌های طبی
* گازهای طبی
* اندام‌های مصنوعی بدن (توانبخشی)
* ارتوز و پروتز صورت
* تشک طبی
* فتق‌بند (ارتوپدی و توانبخشی)
* کفش‌های ارتوپدی
* کمربند طبی
* لنزهای طبی
* مانیتورینگ
* دستگاه تست ورزش
* دستگاه تست قند خون (گلوکومتر)
* 

رده:تجهیزات پزشکی
رده:دستگاه‌های پزشکی
رده:فناوری پزشکی
تجهیزات و لوازم پزشکی
رده:فهرست‌های پزشکی

منبع: تداک طب
فهرست فراورده‌های آرایشی و بهداشتی

فهرستی از محصولات و اقلام آرایشی و بهداشتی:
* اِپُل
* ادکلن
* آستون (پاک‌کننده لاک)
* اسفنج حمام
* اتو
* آفتابه
* آفترشیو (ادکلن پس از اصلاح)
* افشانه مو
** افشانه تثبیت‌کننده
** افشانه مدل‌دهنده
* اکلیل
* النگو
* آینه
* برس
** برس کفش
** برس لباس
** برس ناخن
* برق ناخن
* بیگودی
* پاک‌کننده کوتیکل
* پاک‌کننده‌ها
* پرده حمام
* پنبه
* پنکیک صورت
* پودر بچه
* پودر رختشویی
* پودر صورت
* پودر ظرفشویی
* پوشک
* تامپون
* تیغ ریش‌تراشی
* تل سر
* جاروبرقی
* حنا
* حوله
* خط ابرو
* خط چشم
* خمیر ریش
* خمیر دندان
* خودتراش
* دئودورانت (بوزدا)
* دستبند
* دستمال سفره
* دستمال کاغذی
* دستکش
* رژ لب
* رنگ مو
* روغن خوشبو
* رول
* ریمل
# زیربغل صابونی
* ژل
** ژل دوش
** ژل ضد واریس خنک‌کننده
** ژل لاغری
* سرم ضدچروک
* سرمه
* سشوار
* سفیدکننده (ناخن)
* سوهان ناخن
* شامپو
** شامپوی حالت‌دهنده
** شامپو دومنظوره (شامپو و حالت‌دهنده)
* شوینده‌ها
* شیر پوست
* شیرپاک‌کن
* شیشه‌شوی
* صابون
ضد تعریق
* فویل آلومینیومی
* قلم ضدآفتاب
* قیچی
* کاردک مومک‌اندازی
* کاندوم
* کاغذ توالت
* کرم
** کرم پودر
** کرم پوشش‌دهنده
** کرم تغذیه پوست
** کرم شب
** کرم ضدآفتاب
** کرم ضدچروک
** کرم لطیف‌کننده (پاها)
** کرم مرطوب‌کننده
** کرم موزدا یا موبر بدن و صورت (واجبی)
* کش سر
* کف مو (موس، فوم)
* کفشوی
* کیف توالت
* گردگیر
* گردنبند
* گل سر
* گوش‌پاک‌کن
* گوشواره
* گوی جوشان (برای وان حمام)
* لاک ناخن
* لاک‌خشک‌کن (ناخن)
* لایه‌بردار (ناخن)
* لباس زیر
* لوسیون
* ماتیک
* ماسک صورت
* ماسک مو
* ماشین رختشویی
* مایع دستشویی
* مایع ظرفشویی
* مدل‌دهنده‌ها
* مسواک
* موچین
* موم پارافین
* مومک داغ (برای اپیلاسیون)
* مومک سرد (مومک ایرانی)
* ناخن مصنوعی
* ناخنگیر
* نخ دندان
* نرم‌کننده مو
* نوار بهداشتی
* واکس مو
* واکس کفش
* انگشتر
* کانتور
فراورده‌های آرایشی و بهداشتی
رده:لوازم آرایشی
مزاجان

**مزاجان** (**مدعاجون**) منطقه‌ای است از توابع بخش کوخرد شهرستان بستک در غرب استان هرمزگان در جنوب ایران واقع شده‌است.
این منطقه در جنوب کوخرد و در پشت رودخانه مهران واقع است، منطقه شامل چند نقطه مهم و آباد و زراعتی بوده از زمان قدیم، اهالی کوخرد به ویژه آن‌هایی که در این مناطق نخل و نخلستان داشته‌اند در فصل تابستان وگرما و در موسم خارک و رطب و خرما و بار میوه نخلها، از کوخردکوچ می‌کردند و با خانواده‌هاشان به پشت رودخانه که نخلستان بود می‌رفتند.

## محدوده مزاجان
از شمال رودخانه مهران، از جنوب سد بز و دره دنکو، از مغرب باغ زرد، و از سمت مشرق به بک احمد و بشکرو محدود می‌گردد.

## پشت رودخانه و موسم گرما

در موسم گرما مردم به پشت رودخانه می‌رفتند و در تمام موسم کاملآ در آنجا سپری می‌کردند و بعضی‌ها حتی در زمستان هم در آنجا می‌ماندند، این مناطق عبارت‌اند از: کاد ممدی، نخل مهدلی، یُرد، ترارو، گُلاله، نخل شیخیا (مُؤه شیخیا)، لدخه خاء، مُؤه مُهمَد جعفرآباد، درواه چان، کل کادی، سد جابر، باغ زرد در تابستان در نخلستان‌های باغ زرد عسل به خوبی یافت می‌شود، پشتخه مدی آباد، مزاجان (مدعاجون)، بک احمد، بشکرو، کوه خآب (کوه بل تیر).

مزاجان منطقه‌ای کشاورزی در شرق باغ زرد و در شمال بند تاریخی کوخرد سد بز قرار دارد، بنیادگذار این سد تاریخی حاجی جعفر گَپ نام دارد، حاجی جعفر گَپ، جد سوم دکتر داروساز کوخرد است.

رودخانه مهران از طرف شمال مزاجان قراردارد، در میان رودخانه چند ستون بزرگ و استوار وجود دارد که به نام تِــرنـُـه معروف است، ترنه از سنگ و ساروج ساخته شده‌است، به گفته کارشناسان تاریخ تِرنه به دوره پیش از اسلام برمی گردد، تـرنـه یک بنای بسیار عجیب و دیدنی است به ویژه آن بخش از ستون‌ها که در زیر آب قرار گرفته.
در مزاجان برکه‌ای است به رنگ قرمز که آن را برکه
مدعاجون می‌نامند.
## آثار باستانی

آثار منازل آل ابوبکر و آثار منازل آل جعفر در مزاجان و باغ زرد باقی مانده‌است.
مزاجان در شمال شرقی تنب جلالی و شمال غربی سد بز واقع شده‌است.
دره «دِنَکُو» از طرف جنوب مزاجان واقع شده‌است این دره از کوه پل تیر «کوه خآب» سر چشمه می‌گیرد قسمتی از آب این دره به رودخانه مهران می‌ریزد و قسمت دیگر به سوی نخل‌های مزاجان می‌رود.

## پانویس

** شاعر [[راستی]] می‌سراید ** :

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه کوخرد

## فهرست منابع و مآخذ
* محمدیان، کوخردی، محمد، “ «به یاد کوخرد» “، ج۱. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی.
* نگاره‌ها از: محمد محمدیان.
* سلامی، بستکی، احمد. * (بستک در گذرگاه تاریخ) * ج۲ چاپ اول، ۱۳۷۲ خورشیدی.
* عباسی، قلی، مصطفی، * «بستک وجهانگیریه»،* چاپ اول، تهران : ناشر: شرکت انتشارات جهان معاصر، سال ۱۳۷۲ خورشیدی.
* بالود، محمد. * (فرهنگ عامه در منطقه بستک) * ناشر همسایه، چاپ زیتون، انتشار سال ۱۳۸۴ خورشیدی.
* الکوخردی، محمد، بن یوسف، *(کُوخِرد حَاضِرَة اِسلامِیةَ عَلی ضِفافِ نَهر مِهران Kookherd, an Islamic District on the bank of Mehran River)* الطبعة الثالثة، دبی: سنة ۱۹۹۷ للمیلاد.
* بختیاری، سعید، ، * «اتواطلس ایران» * ، “ مؤسسه جغرافیایی وکارتگرافی گیتاشناسی، بهار ۱۳۸۴ خورشیدی.
* محمد، صدیق «تارخ فارس» صفحه‌های (۵۰ ـــ ۵۱ )، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی.
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
* محمدیان، کوخردی، محمد ، * (شهرستان بستک و بخش کوخرد) *، ج۱. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۵ میلادی.

رده:شهرستان بستک
رده:صحراها و کشتزارهای شهرستان بستک
رده:مناطق مسکونی در شهرستان بستک
موه

**مُؤه** واژه‌ای است در گویش فارسی لارستانی و  به معنای نخل. در گویشهای دیگر فارسی از جمله بندر عباسی این واژه به گونه مغ و موغ و در گویش دشتی در استان بوشهر به صورت مُوَه بکار می‌رود. نام تنگه هرمز که در آثار قدیمتر به گونه موغ و هورموغ ضبط شده هم از همین ریشه و به معنای درخت نخل است.

## منابع
* محمدیان، کوخردی، محمد. *به یاد کوخرد* ج۲. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی.
*محمد، صدیق    «تارخ فارس»   صفحه‌های (۵۰  ـ  ۵۱  ـ ۵۲  ـ ۵۳)، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی.

رده:فرهنگ در استان هرمزگان
رده:واژه‌های لارستانی
فیزیک حالت جامد

**فیزیک حالت جامد** یا **حالت جامد** گسترده‌ترین شاخه‌ی فیزیک ماده چگال است. این شاخه از طریق روش‌هایی نظیر شیمی حالت جامد، مکانیک کوانتومی، بلورشناسی، الکترومغناطیس، و متالورژی دربارهٔ چگونگی تشکیل مواد و ویژگی‌های ناشی از مقیاس اتمی بحث می‌کند. خواص فیزیکی هرگونه جسم فیزیکی (فلز یا غیر فلز)، مورد بحث این شاخه است.

در بحث حالت جامد، اجسام به چهار دسته تقسیم می‌شوند:
# رسانا
# نیمرسانا
# نارسانا
# ابررسانا

یکی از موضوعات مورد بحث و عمده فیزیک حالت جامد بحث در مورد بلورها بخصوص بلور الماس است.
در فیزیک جامدات بلور یا کریستال الماس به دلیل دارا بودن خواص ترکیبی و پیوند خاص بین اتمی (پیوند کووالانس) یکی از سخت‌ترین بلورهای موجود در دنیا به‌شمار می‌رود.
از دیگر مسائلی که در فیزیک حالت جامد روی آن‌ها بحث می‌شود عبارت‌اند از:
بردارهای پایه، سلول اولیه (primitive cell)، کسر به هم پکیدگی، تفرق اشعهٔ x

به علت گسترش سریع فیزیک حالت جامد و کاربردهای آن، در سال ۱۹۷۸ جامعه فیزیک آمریکا رای به تغییر نام بخش خود از فیزیک حالت جامد (DSSP) به بخش فیزیک ماده چگال داد و از آن پس فیزیک حالت جامد به زیر مجموعه فیزیک ماده چگال منتقل شد.

## ساختار و ویژگی‌های بلور
بسیاری از ویژگی‌های مواد تحت تأثیر ساختار بلوری آن‌ها قرار دارد. این ساختارها می‌تواند با استفاده از مجموعه‌ای از تکنیک‌های بلورشناسی، از جمله بلورشناسی پرتو ایکس، پراش نوترون و پراش الکترون، مورد بررسی قرار گیرد.

مقیاس بلور در یک ماده جامد بلوری بستگی به عناصر پایه و شرایط تشکیل آن دارد. بیشتر مواد بلوری که در زندگی روزمره با آن‌ها روبرو می‌شویم، کریستالیت هستند که از بلورهای میکروسکوپی تشکیل می‌شوند، اما تک‌بلورهای ماکروسکوپی به‌صورت طبیعی (مانند الماس) یا مصنوعی می‌توانند تولید شوند.

بلورهای واقعی دارای عیوب یا ناهمواری‌ها در ترتیب ایده‌آل هستند، و این عیوب همانند عوامل تعیین‌کننده بسیاری از ویژگی‌های الکتریکی و مکانیکی مواد واقعی می‌باشند.

## شاخه‌های مدرن فیزیک حالت جامد
* سیستم‌های همبسته قوی
* ابررساناهای دمای پایین (نظریه بی سی اس)
* ابررساناهای دمای بالا
* شیشه‌های اسپینی
* شبه‌کریستال‌ها
* مواد دو بعدی
* نانومواد

## جستارهای وابسته
فیزیک ماده چگال

بلورنگاری

## منابع
* (Neil W. Ashcroft and دیوید مرمین،  *Solid State Physics* (Harcourt: Orlando, 1976
* (چارلز کیتل،  *Introduction to Solid State Physics* (Wiley: New York, 2004

* ویکی‌پدیای انگلیسی


رده:فیزیک ماده چگال
رده:متالورژی
مهران (رود)

**رودخانه مهران** نام رودخانه‌ای در جنوب ایران و یکی از نقاط دیدنی استان هرمزگان است.
این رودخانه آبش شور است، در ایام بارندگی آب از فراز کوه‌ها و دره‌ها به رودخانه سرازیر می‌شود، همچنین از کوه‌های منطقه اسیر و لامرد عبور می‌کند و از انتهای غربی شهرستان بستک یعنی ابتدای فرامرزان و در دهستان کمشک وارد بخش بستک و از شمال شهر جناح گذشته به سمت جنوب و مشرق منحرف شده، از جنوب صحرای خلوص و دهستان هرنگ وارد بخش کوخرد می‌شود. سپس از جنوب دهستان کوخرد می‌گذرد و از منطقه‌ای به نام برمه چشمه‌ای در شمال باغ زرد عبور می‌کند و در زیر کوهی معروف به کوه پل تیر، کوه خآب و از جنوب منطقه (خادون) و روستای آسو و از نقطه‌ای به نام مِهران که گذار راه سراسری لار به بندر لنگه در آن واقع است عبور کرده و در دهستان‌های لمزان و دژگان ادامه پیدا نموده و در محلی معروف به پل غار به خلیج فارس می‌ریزد. «بندری» از طرف جنوب رودخانه واقع شده‌است.

## مهران
مهران نام دهی بوده که سابقاً در کنار رودخانه و محل فعلی پاسگاه ژاندارمری مهران قرار داشته‌است، گویند وجه تسمیه نام مهران چنین روایت است که شخصی به نام (** جلودار مهران **)) در این منطقه سکونت داشته‌است، ایشان سردار چریک‌هایی بودند که از قافله‌ها حمایت می‌کرده‌اند، این ده و رودخانه به نام ایشان به یادگار مانده‌است.
این رودخانه در مواقع عادی دارای آب زاینده‌ای است که شور است ولی در مواقع بارندگی آب فراوانی دارد که در سابق و قبل از اینکه پل به روی این رودخانه ایجاد شود موجب می‌شده چندین روز عبور و مرور بین شهرستان بستک و شهرستان بندر لنگه قطع گردد، آب کوه‌های اطراف شهر بستک و نیز کوه‌های کوهیج و فاریاب هم به‌وسیله شاخه دیگری که از جلو دهی به نام گتاو می‌گذرد به این رودخانه می‌پیوندد.

## پل جناح
**پل جناح** نام پلی است بر روی رودخانه مهران در پیوستگاه راه سراسری شهرستان بستک به شهر جناح که سپس به بیخهٔ فرامرزان وصل می‌شود.

پل ارتباطی جناح با جاده ارتباطی شهر بستک به بندر لنگه، شهر جناح را به جاده سراسری وصل کرده‌است.

## موقعیت رودخانه مهران
* موقعیت رودخانه مهران بر روی Google Maps

## جستارهای وابسته
* گردنه گوچی
* پل مهران

## پانویس

## فهرست منابع و مآخذ
* محمدیان، کوخردی، محمد، “ «به یاد کوخرد» “ ج۱. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی.
* سلامی، بستکی، احمد. * (بستک در گذرگاه تاریخ) * ج۲ چاپ اول، ۱۳۷۲ خورشیدی.
* عباسی، قلی، مصطفی، * «بستک وجهانگیریه» ،* چاپ اول، تهران: ناشر: شرکت انتشارات جهان معاصر، سال ۱۳۷۲ خورشیدی.
* بالود، محمد. * (فرهنگ عامه در منطقه بستک) * ناشر همسایه، چاپ زیتون، انتشار سال ۱۳۸۴ خورشیدی.
* مهندس: موحد، جمیل. *(بستک و خلیج فارس)* چاپ اول، تهران: سال انتشار ۱۳۴۳ خورشیدی.
* بنی عباسیان، بستکی، محمد اعظم، * «تاریخ جهانگیریه» * چاپ تهران، سال ۱۳۳۹ خورشیدی.
* الکوخردی، محمد، بن یوسف، *(کُوخِرد حَاضِرَة اِسلامِیةَ عَلی ضِفافِ نَهر مِهران Kookherd, an Islamic District on the bank of Mehran River)* الطبعة الثالثة، دبی: سنة ۱۹۹۷ للمیلاد.
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*).
* محمد، صدیق «تارخ فارس» صفحه‌های (۵۰–۵۱–۵۲–۵۳)، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی.

رده:بخش جناح
رده:حوضه آبریز خلیج فارس و دریای عمان
رده:رودهای استان هرمزگان
رده:زمین‌چهرهای استان هرمزگان
رده:شهرستان بستک
رده:منابع آبی شهرستان بستک
رده:رودهای ایران
دلیر

**دلیر** نام یکی از روستاهای نزدیک مرزن آباد در استان مازندران است که به دو قسمت دلیر و الیت تقسیم می‌شود. دو نام برده بدست رود معروف به رودخانه دلير قطع می‌شود. مردم دلیر از قومیت طبری هستند. مردم دلیر به زبان طبری با گویش چالوسی سخن می‌گویند.

## کوه‌ها
اطراف روستای دلیر دارای کوه‌های زیاد و چشمه‌های آب فراوانی است. مسیرهای قدیمی از کوه‌های این روستا به منطقه طالقان و روستای مهران ختم می‌شود.

روستای دلیر داری چند کوه معروف به نام‌های: لشکرک و کَکی کُت و کاتیلو و نرگس کَش است. دره بسیار ژرفی به نام پِل او (در زبان مازنی به معنای آب قدرتمند و فیل مانند) در نزدیکی آن قرار دارد. یکی از جنگل‌های اطراف این روستا جینگاگ جینگاگ نام دارد.

فاصله زمانی رسیدن با ماشین به دلیر از چالوس حدود ۲ ساعت و از تهران حدود ۳ ساعت تخمین زده شده است. این روستا یکی از روستاهای شمالی ایران است و آب و هوا و مه صبحگاهی دلنشینی دارد. این روستا بافت روستایی خود را حفظ کرده و کوه‌های آن پر درخت و زیستگاه بسیاری از حیوانات است و روستایی بکر و دست نخورده‌است.

از دیگر کوه‌های این منطقه می‌توان به قلهٔ زرین کوه اشاره کرد. این قله ۴۲۰۰ متری در زمستان دارای نقاب‌های برفی و احتمال سقوط بهمن است اما برای صعودهای تابستانه می‌توان از مسیرهای دو روزه (صعود از دشت نمه چال) یا یک روزه بهره جست. برای دسترسی به قله در مدت زمان یک روز بایستی پس از رسیدن به قلهٔ ۳۲۰۰ متری نرگس کش با سنگ‌ها و صخره‌های موجود در کاتیلو و سه کنج دست و پنجه نرم کرد. از این رو صعود یک روزه مستلزم آشنایی با مسیرهای فنی می باشد.

## نوع خانه و زندگی
خانه‌ها اکثراً از گل و کاهگل و معدودی از سیمان است البته با ساخت و سازهای جدید خانه‌های شهری و غیر روستایی به غیر از آپارتمان در این روستا به وجود آمده. زندگی در دلیر به دو دسته کشاورزی (یکجانشینی) و دامداری دسته‌بندی می‌شود. این روستا به دلیل قرار گرفتن خانه‌های آن در دو طرف راهی خاکی بسیار زیبا شده و افرادی که در آن خانه‌ها سکونت دارند منظره بسیار زیبایی را تجربه می‌کنند. خانه‌های گاهگلی که از خانهٔ سیمانی بهتر است و در زمان سرما، گرمای لازم و در گرما، سرمای لازم را دارا هستند.

## آب و هوا
دلیر دارای آب و هوای ییلاقی و سرد است و زمستان‌های جانفرسا و بسیار سردی دارد. البته اندک زمانی دارای آفتاب‌های سوزان به دلیل ارتفاعش است ولی در فصول تابستان و بهار دارای هوای مناسب و مناظر دیدنی بسیاری است.

## روستاهای همسایه
این روستا دارای چند روستای همسایه است که نام تعدادی از آنها :فشکور، ناتر، مِچِر، نوکرس، الیت، پولاکوه، گیجان، انگوران و...

## منابع
https://www.amar.org.ir/Portals/0/census/1395/results/abadi/CN95_HouseholdPopulationVillage_02_r.xlsx

رده:روستاهای شهرستان چالوس
رده:مناطق مسکونی در شهرستان چالوس
حنا (گیاه)

**حَنا** (نام علمی: *Lawsonia inermis*) یکی از گیاهان باارزش سرده **حنا** (*Lawsonia*) است که از نظر صنعت رنگ‌آمیزی اهمیت زیادی دارد. این گیاه به صورت درختچه‌ای است که بومی آفریقای شمالی، آسیای جنوبی و غربی، و شمال استرالیا است.

نام حنا همچنین برای جوهر تهیه شده از گیاه به کار می‌رود که برای حنا گذاشتن، نقش انداختن بر بدن و خالکوبی موقت، و مراسم حنابندان استفاده می‌شود.

حنا به عنوان ماده‌ای آرایشی در مصر باستان، بخش‌هایی از آفریقای شمالی، آفریقای غربی، شاخ آفریقا، شبه جزیره عربستان، خاور نزدیک، شبه‌قاره هند و آسیای جنوبی استفاده می‌شده است. همچنین بین زنان شبه‌جزیره ایبری و اروپای قرن ۱۹ رایج بود.

رنگ حنا که برای رنگ آمیزی پوست ، مو و ناخن ها و همچنین پارچه هایی از جمله ابریشم ، پشم و چرم استفاده می شود. خواص دارویی برای درمان سنگهای کلیوی ، زردی ، ترمیم زخم ؛ جلوگیری از التهاب پوست. پوست به طور سنتی در درمان زردی و بزرگ شدن طحال ، حساب کلیه ، جذام و بیماری های پوستی لجباز استفاده می شود. نام این گونه به نام پزشک اسکاتلندی ایزاک لاوسون ، دوست خوب لینه است.

ایرانیان ویژگی‌های جادویی حنا را در پزشکی و درمان بیماری‌های پوستی از دیرباز می‌شناخته‌اند. به همین شوند حنا جایگاهی بسیار ویژه در گسترش کشاورزی، بازرگانی، صادرات و تولید کار در ایران داشته است. برای آسیاب کردن برگ‌های حنا آسیاب‌های بسیاری ساخته می‌شد که با آب کار می‌کردند ولی رفته‌رفته که کشتزارها و باغ‌های حنا با فراورده‌های دیگر جایگزین شد همه آسیاب‌ها، صنایع رنگرزی و بازرگانی در پیوند با صنعت حنا نیز رفته‌رفته ناپدید شد. ماده‌ای در برگ حنا است که نه‌تنها ویژگی رنگی بلکه اثر ضدباکتریایی و ضدقارچی نیز دارد. حنا در بسیاری از جاهای ایران به‌ویژه در جنوب و جنوب خاوری کشور در بلوچستان و کرمان کشت می‌شود و از کیفیت بالایی برخوردارند. در این میان حنای شهداد کرمان از دیگر فراورده‌های موجود دیگرگون است و به حنای آتشین نامور است.

## جستارهای وابسته
* حنا گذاشتن
* حنابندان

## نگارخانه

File:Lawsonia inermis (Mehndi) in Hyderabad, AP W IMG 0524.jpg|
File:دختر کوچلوهای بلوچ با لباس محلی.jpg|کودکان بلوچ با آرایش حنا بر روی دستان
File:Lawsonia inermis in Malaysia.jpg|


## منابع

* Wikipedia contributors, "Henna," Wikipedia, The Free Encyclopedia, Lawsonia_inermis (accessed March 25, 2020).

رده:آرایش مو
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:خون‌فامیان
رده:دگرش بدن
رده:دولپه‌ای‌ها
رده:رنگ موی انسان
رده:رنگ‌های گیاهی
رده:سوغات کرمان
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های کمترین نگرانی
رده:گونه‌های گیاهی نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:گیاهان توصیف‌شده در ۱۷۵۳ (میلادی)
رده:گیاهان دارویی
رده:گیاهان رنگ‌زای
رده:لوازم آرایشی سنتی در ایران
رده:لوازم آرایشی
رده:موی قرمز
رده:هنر بر بدن
رئوس مطالب روابط اجتماعی

**روابط اجتماعی** یک واژه فراگیر بوده و شامل سیاست اجتماعی و مدیریت اجتماعی است که هر دو با زمینه‌های علوم سیاسی و علوم اقتصادی پیوند نزدیکی و تنگاتنگی دارند.

مباحث سیاست اجتماعی عموماً آشکارا مورد توجه قرار می‌گیرند. کسانی که در این جُستارها شرکت می‌کنند باید دارای دیدگاه‌های خاصی باشند تا بتوانند بحث را همراهی کنند.

روابط اجتماعی اینگونه نیست و بر روی روش‌های مدیریت اجتماعی که با استفاده از نمونه‌های تاریخی و نتایج ثبت شده شکل می‌گیرد، متمرکز است.

روابط اجتماعی را می‌توان به صورت *مدیریت مفید روابط حقوقی و فرهنگی* تعریف کرد. (جرمی کین، همکار بنیاد EPPA، مشاوران روابط اجتماعی سراسر اروپا)

عملگرایی به چگونگی و تفسیر عمومی روابط اجتماعی می‌پردازد.

فهرست موضوعات روابط اجتماعی:
* حکومت، دولت، شیوه‌های حکومت
** جمهوری
** مردم‌سالاری
** پادشاهی
* امنیت
** جرم، دادرسی جنایی
** نظامی
** دفاع غیرنظامی، آمادگی اضطراری، گروه‌های پاسخگو در موقعیتهای اضطراری
* قانونی، بی‌قانونی
** سلامت عمومی، آلودگی، معاملات اوراق بهادار
** سیاست صنعتی، سیاست سرمایه‌گذاری، مالیات، تعرفه گمرکی و تجارت
* بودجه
** وضع مالیات (مالیات بندی)
** سوسیالیسم (اشتراک‌باوری)
** فن‌سالاری (حکومت مهندسان و دانشمندان علوم)
* مدیریت
* درجات روابط اجتماعی

## منابع

دانشنامه رشد

## پیوند به بیرون
* آنچه لازم است درباره روانشناسی بدانیم (به فارسی)

رده:جامعه
رده:رئوس مطالب
رده:دولت
رده:سیاست
رده:علوم سیاسی
رده:فهرست‌های اجتماعی
رده:مقاله‌های دانشنامه رشد
رده:رئوس مطالب جامعه
بدخش

**بَدَخش** یا **بَدَخشَن**، بیدخش (Bidaxsh)، پیتیاخش (Pitiakhsh) واژه‌ای از زبان پارسی میانه به معنای والی و مرزبان است که علاوه بر حکومت، ریاست اسواران محلی را نیز عهده‌دار بود. این عنوان بین قرن یکم تا هشتم میلادی در آلبانیای قفقاز (ارمنستان ایران) و ایبریای قفقاز (گرجستان) مورد استفاده توسط فرماندار نظامی یک استان، و عنوان ارثی سلسله مهرانی گوگارک است.
این عنوان معادل عنوان مارکی و مارگراف در زبان‌های اروپایی می‌باشد.

## پانویس

## منابع
* 

رده:عنوان‌های اجتماعی مردان
رده:عنوان‌های سلطنتی
رده:آلبانیای قفقاز
رده:بدخش
رده:واژه‌ها و عبارت‌های ایرانی
رده:جایگاه‌های قدرت
استان بلاگووگراد

**بلاگووگراد** نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است. 

## نام

نام این استان در قدیم گورانا جومایا بود که در زمان فرمانروایی ترکان عثمانی با نام فارسی جومای بالا نامیده می‌شد. 

## جغرافیا

این استان در جنوب شرقی بلغارستان در مرز یونان و مقدونیه قرار دارد. 

منطقه بلاگووگراد در کرانه‌های رود استروما که مرز طبیعی میان یونان و بلغارستان است قرار دارد. 

این منطقه جزئی ار منطقه بزرگ‌تر جغرافیایی به نام مقدونیه پیرین بشمار می‌آید.

## شهرستان‌ها

شهر اصلی آن شهر بلاگووگراد است و نام دیگر شهرهای آن از این قرار است:

چپ|بندانگشتی|450px
* بانسکو
* گوجه دلچِو
* ملنیک
* پتریچ
* رازلوگ
* ساندانسکی
* سیمیتلی

## نگارخانه

Image:8 1106150965.jpg|
Image:Tevno ezero i Kamenica.jpg|
Image:VrahSinanitsa.jpg|
Image:Edelvais.jpg|
Image:Djengal_Peak_03735.JPG|
Image:BG-Pirin-Vihren.jpg|
Image:The Chronicle of Ioannis Skylitzis Bulagar Defeat.jpg|
Image:Bulgarien-Roschen-2-1996.jpg|

Image:Bansko-church-lite.jpg|

Image:Petrich STA50206.JPG|
Image:Razlog Kapustin ifb.jpg|
Image:Gr Petrich nosht 1.jpg|


## منابع

http://en.wikipedia.org/wiki/Blagoevgrad_Province

رده:استان بلاگووگراد
رده:استان‌های بلغارستان
رده:منطقه‌های تاریخی در بلغارستان
بانسکو

**بانسکو** () نام شهری در استان بلاگووگراد کشور بلغارستان است که در جنوب غربی این کشور و در کوهپایهٔ پیرین قرار گرفته‌است. جمعیت این شهر در سال ۲۰۰۴ برابر با ۹٬۲۱۲ نفر بوده‌است.

## منابع

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Bansko&oldid=208919254 Wikipedia contributors، «Bansko،» Wikipedia، The Free Encyclopedia،]

رده:استان بلاگووگراد
رده:پیست‌های اسکی در بلغارستان
رده:جاذبه‌های گردشگری در استان بلاگووگراد
رده:شهرهای بلغارستان
رده:مناطق مسکونی در استان بلاگووگراد
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
گوتسه دلچو

**گوتسه دلچِو** شهری است در استان بلاگووگراد کشور بلغارستان.

## نگارخانه

File:Gotse-Delchev-municipality.jpg|
File:GotseDelchevMonument.jpg|


## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای بلغارستان

## منابع

http://en.wikipedia.org/wiki/Gotse_Delchev_(town)

رده:استان بلاگووگراد
رده:شهرک‌های بلغارستان
رده:شهرهای بلغارستان
رده:مناطق مسکونی در استان بلاگووگراد
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
ملنیک (بلغارستان)

**ملنیک** (به‌زبان بلغاری: **Мелник**) نام کوچترین شهر کشور بلغارستان است.

این شهر در استان بلاگووگراد در پای کوه پیرین قرار دارد.

ملنیک زمانی شهر پررونقی بود ولی پس از بازگشت مهاجران یونانی و ترک ساکن ِ آن شهر به‌کشورشان، ملنیک هم از رونق افتاد.

شهر ملنیک هنوز بخاطر شراب خود شهرت دارد که گفته می‌شود شراب محبوب وینستون چرچیل بوده‌است.

## نگارخانه

File:Melnik Klearchos 1.jpg|

File:Sandstone erosion - Melnik, Pirin, Bulgaria.jpg|
File:The Melnik Konak.jpg|
File:Basilica of Saint Anthonius, Melnik.jpg|
File:The 'Byzantine House', Melnik 1.jpg|
File:The 'Byzantine House', Melnik 2.jpg|
File:Melnik Klearchos 3.jpg|
File:Melnik Despot-Slavova Fortress.jpg|
File:Melnik panorama.jpg|
File:Melnik TodorBozhinov (11).JPG|
File:House of Kordopoulos Melnik 1.JPG|
File:Melnik 12.04.2008 037.jpg|
File:House of Kordopoulos Melnik 2.JPG|
File:House of Kordopoulos Melnik 4.JPG|
File:House of Kordopoulos Melnik 3.JPG|
File:Bulgaria Melnik-01.jpg|
File:Melnik pyramids TodorBozhinov (24).JPG|
File:Melnik pyramids TodorBozhinov (23).JPG|
File:Melnik pyramids TodorBozhinov (22).JPG|
File:Melnik pyramids TodorBozhinov (15).JPG|
File:Melnik pyramids TodorBozhinov (18).JPG|
File:Melnik pyramids TodorBozhinov (5).JPG|


## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای بلغارستان

## پیوند به بیرون

* عکسهایی از ملنیک، بلغارستان

رده:استان بلاگووگراد
رده:جاذبه‌های گردشگری در استان بلاگووگراد
رده:جغرافیا
رده:شهرک‌های بلغارستان
رده:شهرهای بلغارستان
رده:مناطق مسکونی در استان بلاگووگراد
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
رده:مناظر گردشگری بلغارستان در سال ۱۰۰ (میلادی)
پتریچ

نام شهری است در استان بلاگووگراد کشور بلغارستان.

## نگارخانه

Image:Gr Petrich curkva Sv Bogorodica.jpg|
Image:Petrich STA50132.JPG|
Image:Petrich01.jpg|
Image:Gr Petrich nosht 1.jpg|
Image:Gr Petrich i gr Sandanski - pogled ot planina Belasica.jpg|
Image:Gr Petrich kushtata na baba Vanga v grada.jpg|

[چپ|بندانگشتی| بنای یادبود [جنگ جهانی اول]].

## منابع

* http://en.wikipedia.org/wiki/Petrich

رده:استان بلاگووگراد
رده:پایانه‌های مرزی بلغارستان و مقدونیه شمالی
رده:شهرک‌های بلغارستان
رده:شهرهای بلغارستان
رده:مناطق مسکونی در استان بلاگووگراد
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
سیمیتلی

**سیمیتلی** (به بلغاری: Симитли) نام شهر کوچکی است در استان بلاگووگراد کشور بلغارستان.

جمعیت آن ۷٬۴۵۴ نفر است و در ۱۳ کیلومتری جنوب شهر بلاگووگراد واقع شده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای بلغارستان

## منابع

* ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۲۰ دسامبر ۲۰۰۶.

رده:استان بلاگووگراد
رده:سکونتگاه‌های دارای چشمه آب گرم در بلغارستان
رده:شهرک‌های بلغارستان
رده:شهرهای بلغارستان
رده:مناطق مسکونی در استان بلاگووگراد
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
رود استروما

**رود استروما** (در بلغاری **Струма**، در یونانی استریمون، در ترکی: کاراسو (یعنی آب سیاه)) در مرز میان بلغارستان و یونان. نام کهن این رود استریمون بوده است.

رود استروما از کوه‌های ویتوشا در بلغارستان سرچشمه می‌گیرد و پس از طی ۴۰۰ کیلومتر به سوی جنوب، به دریای اژه میریزد . دره این رودخانه منبع تولید زغال سنگ بلغارستان است.

شهر آمفیپولیس، یکی از شهرهای باستانی یونان، در ریزشگاه این رودخانه به دریای اژه بنا شد و جنگ کلَیدیون در ۱۰۱۴ میلادی در کناره همین رودخانه رخ داد.

## نگارخانه

File:StrumaatKresnaGorge.jpg|

Image:Struma Winter.jpg|


## منابع

* http://en.wikipedia.org/wiki/Struma_River

رده:جغرافیای استان پرنیک
رده:جغرافیای استان کیوستندیل
رده:جغرافیای مقدونیه
استروما، رود
رده:رودهای بین‌المللی اروپا
استروما، رود
رده:زمین‌چهرهای استان پرنیک
رده:زمین‌چهرهای استان شهر صوفیه
رده:زمین‌چهرهای استان کیوستندیل
رده:زمین‌چهرهای سرس (واحد استانی)
رده:زمین‌چهرهای مقدونیه مرکزی
آمفیپولیس

**آمفیپولیس** (در زبان یونانی نو: آمفیپولی) یکی از شهرهای باستانی مقدونیه در کرانه رود استروما بود. مکان این شهر در جایی بود که آن رود ۳ کیلومتر مانده به دریا از دریاچه سرسینیتیس جدا می‌شود.

آمفیپولیس در آغاز شهری تراکی به نام اِنه‌آ اُدوئی (به معنی نُه راه) بود که در سال ۴۳۷ پیش از میلاد از سوی آتنی‌ها به رهبری هاگنون تسخیر و مسکون شد.

## نگارخانه

File:Amfipolis+.jpg|
File:Amphipolis capitol.jpg|
File:Amphipolis skulls 1916 British Shropshire Light Infantry.jpg|
File:Lion of Amphipolis early excavations.jpg|
File:Macedonian Museums-25-Arx Amphipolis-126.jpg|


## منابع

Wikipedia contributors, "Amphipolis," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Amphipolis&oldid=195890384

رده:آثار باستانی در مقدونیه (یونان)
رده:محوطه‌های باستان‌شناختی یونان باستان در یونان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۴۳۷ (پیش از میلاد)
رده:شهرداری‌های مقدونیه مرکزی
رده:شهرهای یونان باستان
رده:محوطه‌های رومی در یونان
رده:مکان‌های عهد جدید
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۵ (پیش از میلاد)
رده:مناطق مسکونی پیشین در یونان
رده:مناطق مسکونی در امپراتوری بیزانس
رده:مناطق مسکونی در سیرس
رده:مناطق مسکونی یونان باستان
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در یونان
دوبریچ

**دوبریچ** (بلغاری: Добрич) یکی از شهرهای بلغارستان است. این شهر مرکز استان دوبریچ است.

دوبریچ هشتمین شهر پرجمعیت بلغارستان است و در ۳۰ کیلومتری غرب کرانه دریای سیاه واقع شده‌است. بین سال‌های ۱۹۴۹ تا ۱۹۹۰ این شهر به افتخار مارشال فیودور تولبوخین که فرماندهی آزادسازی بلغارستان در جنگ جهانی دوم را برعهده داشت، **تولبوخین** نامیده می‌شد.

## نگارخانه

Image:AsparuhWide.jpg|
File:Dobrich-tower70.jpg|
Image:Dobrich-OTst60.jpg|
Image:Dobicrh-chirch.jpg|کلیسای سنت جورج در مرکز دوبریچ، در سمت چپ مجسمه واسیل لوسکی اثر کولیو بوگدانوف قرار دارد.
Image:ParkEntrance.jpg|ورودی پارک دوبریچ
Image:130Ypark.jpg|پارک شهری 130 ساله دوبریچ ۱۹۹۷


## منابع

*بازارجِقْ (یا بازارجیق )

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Dobrich&oldid=187754400  Wikipedia contributors, "Dobrich," Wikipedia, The Free Encyclopedia,(accessed February 12, 2008)]


رده:شهرک‌های بلغارستان
رده:شهرهای بلغارستان
رده:مناطق مسکونی در استان دوبریچ
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
استان گابرووو

**استان گابرووو** (به بلغاری: Област Габрово) یک استان در بلغارستان است که در شمالغربی واقع شده‌است.

## خصوصیات
**استان گابرووو** ۲٬۰۲۳ کیلومتر مربع مساحت و ۱۲۲٬۷۰۲ نفر جمعیت دارد.

## جستارهای وابسته
*فهرست شهرهای بلغارستان

## منابع

## نگارخانه


پرونده:Gabrovo Oblast map made by Taushanov.PNG|



رده:استان گابرووو
گابرووو، استان
استان هاسکوو

**استان هاسکوو** یکی از استان‌های کشور بلغارستان است. مساحت این استان ۵٬۵۳۳٫۳ کیلومتر مربع و جمعیت آن ۲۴۲٬۰۳۰ نفر است.

همچنین شهر هاسکوو مرکز این استان است.

300px|بندانگشتی|راست

## منابع

* 

رده:استان خاسکوو
رده:استان‌های بلغارستان
استان کرجالی

**کرجالی** (به بلغاری: Кърджалийска област، انگلیسی: Kardzhali Province) نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است.

اکثریت جمعیت این استان ترک هستند.

## منابع

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kardzhali_Province&oldid=229728541 Wikipedia contributors, "Kardzhali Province," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed October 14, 2008).]

رده:استان کرجالی
رده:استان‌های بلغارستان
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۹ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۹۹ (میلادی) در بلغارستان
رده:جوامع ترک خارج از ترکیه
استان کیوستندیل

چپ|بندانگشتی|300px
کیوستندیل یکی از استان‌های کشور بلغارستان است. مساحت این استان ۳٬۰۸۴ کیلومتر مربع و جمعیت آن ۱۳۵٬۶۶۴ نفر است.

همچنین مرکز این استان شهر کیوستندیل است.

## منابع

* 

رده:استان کیوستندیل
کیوستندیل، استان
استان لووچ

[thumb|left|280px|[نقشه توپوگرافی|نقشهٔ توپوگرافی استان لووچ.]]

**استان لووچ** (به بلغاری: Област Ловеч) یک استان در بلغارستان است که در شمال واقع شده‌است.

## خصوصیات
استان لووچ ۴٬۱۲۸ کیلومتر مربع مساحت و ۱۴۱٬۴۲۲ نفر جمعیت دارد.

## جستارهای وابسته
*فهرست شهرهای بلغارستان

## منابع

رده:استان لووچ
رده:استان‌های بلغارستان
مونتانا (ابهام‌زدایی)

**مونتانا** ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:

## خودرو
* پونتیاک مونتانا
* شورولت مونتانا

## اماکن
* ایالت مونتانا در ایالات متحده آمریکا
* استان مونتانا در بلغارستان
* مونتانا، بلغارستان، شهری در استان مونتانا

## رسانه
* *[[مونتانا (فیلم ۱۹۵۰)]]*
* *[[مونتانا (فیلم ۱۹۹۸)]]*
* هانا مونتانا، سریال تلویزیونی آمریکایی
* تونی مونتانا، از شخصیت‌های اصلی فیلم *صورت زخمی*

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام خانوادگی
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی کشتی
استان مونتانا

نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است.

## منابع

* 

رده:استان مونتانا
مونتانا، استان
پرنیک

چپ|بندانگشتی|250px

شهر **پرنیک** مرکز استان پرنیک بلغارستان است. جمعیت این شهر در سال ۲۰۰۱ بالغ بر ۸۶٬۱۳۳ نفر بوده است. این شهر پس از صوفیه پرجمعیت‌ترین شهر غرب بلغارستان است. این شهر دو دو سوی کرانه رود استروما قرار دارد و در نزدیکی کوه ویتوشا واقع شده است.

## نگارخانه

Image:Pernik-Bulgaria-view-from-Krakra-Fortress.jpg|
Image:Krakra-fortress-Bulgaria-3.jpg|
Image:Krakra-fortress-Bulgaria-4.jpg|
Image:Krakra-fortress-Bulgaria-2.jpg|
Image:Krakra-fortress-Bulgaria-1.jpg|
Image:Krakra-fortress-Bulgaria-6.jpg|
Image:Pernik Mining Administration IFB.JPG|
Image:Pernik-culture-palace-left.jpg|
Image:Saint Ivan Rilski in Pernik.JPG|


## منابع

* 

رده:پرنیک
رده:شهرهای بلغارستان
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۴ (پیش از میلاد)
رده:مناطق مسکونی در استان پرنیک
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
استان پلوودیف

**پلوودیف** نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است.

## نگارخانه


پرونده:Roman-fortress-Hissarya-Walls.jpg|


## منابع

* kn.government.bg 

رده:استان پلوودیو
پلوودیف، استان
استان رازگراد

نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است. ترکها بزرگترین گروه قومی ساکن این استان هستند.

## منابع
* http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Razgrad_Province&oldid=437546433

رده:استان رازگراد
رده:استان‌های بلغارستان
رده:جوامع ترک خارج از ترکیه
استان شومن

**استان شومن** (به بلغاری: Област Шумен) یک استان در بلغارستان است که در شمالشرقی واقع شده‌است.

## خصوصیات
**استان شومن** ۳٬۳۸۹٫۷ کیلومتر مربع مساحت و ۱۸۰٬۵۲۸ نفر جمعیت دارد.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای بلغارستان

## منابع

ترکها ۳۰ درصد ترکیب جمعیتی این استان را تشکیل می‌دهند.

رده:استان شومن
رده:استان‌های بلغارستان
رده:جوامع ترک خارج از ترکیه
استان سیلیسترا

**استان سیلیسترا**  یکی از استان‌های کشور بلغارستان است.

مرکز این استان شهر سیلیسترا می باشد.

## ساختار جمعیتی

بلغارها ۵۹ % و ترکها ۳۴ % جمعیت این استان را تشکیل می دهند.

## اقتصاد

معروفیت این استان بخاطر پلیکان‌هایش، زردآلو و کنیاک آن است.

این استان خاکی حاصلخیز دارد و ناحیه‌ای سنتاً کشاورزی است.

## شهرستان ها

شهرهای دیگر آن عبارت‌اند از توتراکان، آلفاتار، دولووو و گلاوینیتسا.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۱۴ اکتبر ۲۰۰۶.

رده:استان سیلیسترا
رده:استان‌های بلغارستان
رده:جوامع ترک خارج از ترکیه
استان اسلیون

**استان اسلیون** (به بلغاری: Област Сливен) یک استان در بلغارستان است که در مرکز واقع شده است.

## خصوصیات
**استان اسلیون** ۳٬۵۴۴٫۱ کیلومتر مربع مساحت و ۱۹۷٬۴۷۳ نفر جمعیت دارد.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای بلغارستان

## منابع


اسلیوِن، استان
استان ترگوویشته

نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است. ترکها36 درصد جمعیت این استان را تشکیل می دهند.

راست|بندانگشتی|300px

## منابع

* http://en.wikipedia.org/wiki/Targovishte_Province 

رده:استان ترگوویشته
رده:استان‌های بلغارستان
رده:جوامع ترک خارج از ترکیه
استان ولیکو تارنوو

نام یکی از استان‌های کشور بلغارستان است.

راست|بندانگشتی|250px

## منابع

* Veliko Tarnovo Province

رده:استان ولیکو ترنوو
ولیکو تورنوو، استان
ویدین

**ویدین** (بلغاری: *Видин*، رومانیایی: *Vidin, Diiu*) یکی از شهرهای کشور بلغارستان است.

ویدین با جمعیت ۶۸٫۵۰۶ نفر مرکز استان ویدین است. شهر ویدین در کرانه جنوبی رودخانه دانوب و در شمال غربی بلغارستان واقع شده است.

ویدین غربی‌ترین بندری دانوبی مهم بلغارستان است.

## تاریخچه
این شهر را قوم سلت با نام دونونیا بنیاد کردند و رومی‌ها بعداً برای آن حصار و بارو کشیده و آن را بونونیا نام نهادند.
با آمدن اسلاوها شهر نام بادین و بدین بخود گرفت که نام ویدین از همین تلفظ گرفته شده.

## نگارخانه

File:Vidin-danube-photo.jpg|
File:Vidin-elegant_house.JPG|
File:Vidin-Konak-Museum1.JPG|
File:Vidin-Sky_house.JPG|
File:OsmanPazvantogluLibraryVidin.jpg|
File:Vidin-art-gallery.jpg|
File:Vidin-old-house-1.jpg|
File:Vidin E111.JPG|


## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای بلغارستان

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:ویدین
رده:پایانه‌های مرزی بلغارستان و رومانی
رده:پایتخت‌های پیشین بلغارستان
رده:شهرک‌های بلغارستان
رده:شهرها و شهرک‌های بندری در بلغارستان
رده:شهرهای بلغارستان
رده:شهرهای رودگذر
رده:شهرهای کرانه دانوب
رده:مناطق مسکونی در استان ویدین
رده:مناطق مسکونی در بلغارستان
رده:مناطق مسکونی در دانوب
وراتسا

**وراتسا** به یکی از موارد زیر اشاره دارد:

*استان وراتسا استانی در کشور بلغارستان
* وراتسا (شهر) شهری در کشور بلغارستان و مرکز استان وراتسا

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام استان
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام شهر
استان یامبول

**استان یامبول**  یکی از استان‌های کشور بلغارستان است.

## شهرستان‌های استان یامبول
# Boljarovo
# Elhovo
# Jambol
# Straldza
# Tundza

## منابع

* http://en.wikipedia.org/wiki/Yambol_Province


یامبول، استان
درواه چان

**درواه چان**، یک رودخانهٔ فصلی در جنوب کوخرد از توابع شهرستان بستک در استان هرمزگان ایران است..

در گویش لارستانی در جنوب ایران به پدیده‌های طبیعی دره‌مانندی که بیشتر نقش رود فصلی را دارد *دَرواه* گفته می‌شود.
درواه (دره) یا وادی، گشادگی میان دو کوه‌است که شامل زمینی است دراز و کشیده که غالباً رودی در آن جریان دارد ویا معبر سیل است.
این رود فصلی، دره بزرگی است که در جنوب کوخرد در جعفرآباد مؤه مهمد قرار دارد که از کوه پرِرچرچو سرچشمه می‌گیرد. در وسط این دره قدیمی‌های کوخرد سدی به نام سد جابر ایجاد کرده‌اند که قسمتی از آب این دره را به طرف نخلستان‌هایشان در منطقه (کل کادی) و جابر می‌برند.

در پشت این سد لمبیری وجود دارد به نام «لمبیر ملکی» در طول سال در لمبیر آب وجود دارد و پرندگان مختلفی و در فصلهای مختلف از سال در این لمبیر دیده می‌شوند.
در طول این درواه نخلستانهای وسیعی وجود دارد. این دره از طرف مشرق «مُؤهِ مُهمَد» بمسافت ۱۰۰ متر واقع است، و از طرف کل کادی بمسافه ۵۰۰ متر قرار دارد.
آنگاه به طرف شمال سرازیر می‌گردد تا اینکه به رودخانه مهران می‌ریزد.

## وجه تسمیه

وجه تسمیت این درواه (دره) به نام «** درواه چان **» 
یا «** درواه چُّن **» از این قرار است، روایت است که در دوران بسیار دور شخصی در این درواه عمیق نخل کاشته بوده و روزانه برای آبیاری نخلهایش به آنجا می‌رفته‌است، بعد از مدت‌ها در آن منطقه یک «جِن» ظاهر می‌شود، این جِن با آن شخص رابطهٔ دوستی می‌بندد و هر وقتی صاحب نخل به سر نخلهایش می‌رود آن جن هم ظاهر می‌شده‌است، بنا براین این درواه «** درواه جِن **» نامگذاری کرده‌اند که بعدها به 
«درواه چان» تبدیل شده‌است، و به گویش محلی «درواه چُن» نامیده می‌شود.

## محدوده درواه
از شمال رودخانه مهران، از جنوب سد جابر و کوه پرِرچرچو، از مغرب جعفرآباد (مؤه مهمد)، و از مشرق به (کل کادی) محدود می‌گردد..

## پانویس

## نگارخانه



## فهرست منابع و مآخذ
* محمدیان، کوخردی، محمد، “ «به یاد کوخرد» “، ج۲. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی.
* نگاره‌ها از: عبدالغفار علیرضائی و محمد محمدیان.
* الکوخردی، محمد، بن یوسف، *(کُوخِرد حَاضِرَة اِسلامِیةَ عَلی ضِفافِ نَهر مِهران Kookherd، an Islamic District on the bank of Mehran River)* الطبعة الثالثة، دبی: سنة ۱۹۹۷ للمیلاد.
* محمدیان، کوخردی، محمد ، * (شهرستان بستک و بخش کوخرد) *، ج۱. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۵ میلادی.

رده:دره‌های شهرستان بستک
رده:واژه‌های لارستانی
گیلکی گالشی

**گیلکی گالشی** یا **گویش گالشی** یا **دیلمی**   نام گویشی از زبان گیلکی است. این گویش در مناطق کوهپایه‌ای و کوهستانی جنوب و جنوب شرقی گیلان شامل نواحی رودبار، رستم‌آباد، سیاهکل و دیلمان، املش، رحیم آباد، اشکورات و همچنین در غرب مازندران مانند رامسر و تنکابن تکلم می‌گردد.
ایوب رسایی گالشی را به عنوان لهجه‌ای از گویش بیه‌پیش در نظر می‌گیرد و گیلکی شرقی را شامل گویش‌های لاهیجان، رودسر، گالش و تنکابن و گیلکی غربی را شامل گویش‌های رشت، فومن و رودبار می‌داند.
محمود پاینده لنگرودی از گالشی با عنوان گویش کوه‌نشینان یاد می‌کند و نام دیگر آن‌ را دیلمی ذکر می‌کند. 

گالش‌ها در مناطق کوهستانی البرز در منطقه شرق گیلان و غرب مازندران به زبان گیلکی با گویش گالشی صحبت می‌کنند. گالش‌ها به این دلیل که در مناطق دوردست زندگی می‌کردند و به طور کلی مراودات کمتری با مردمان جلگه و سکونتگاه‌های انسانی داشتند، گویش‌شان دست‌نخورده مانده است. بنابراین گیلکی گالشی نسبت به گیلکی مناطق شهری از اصالت بیشتری برخوردار است. با این حال زبان گیلکی گالش‌ها با زبان مردم مناطق شرق گیلان و غرب مازندران به جز لاهیجان، قرابت زیادی دارد.

## گالش
گالِش‌ها یک «گروه شغلی» باقی‌مانده از عصر کوچ‌نشینی و رمه‌گردانی کهن هستند. گالش‌ها در رشته کوه البرز از کوهستان‌های شرق و جنوب استان گیلان، سراسر استان مازندران و قسمت غرب استان گلستان، الموت قزوین و طالقان در استان البرز زندگی می‌کنند.
در شرق مازندران گالش فقط به کسی گفته می‌شود که گاوداری می‌کند و به گوسفنددار کُرد گفته می‌شود. در ارتفاعات کوه درفک گیلان به گاوداران گالش و به گوسفندداران چوپان گفته می‌شود. امروزه نگاه احساسی و قبیله‌ای سبب شده که در برخی منابع غیرعلمی و غیرمعتبر، گالش‌ها را به عنوان یک گروه قومی معرفی کنند که امری غیرعلمی و دور از ذهن است.
گالش‌ها حداقل در رشته‌کوه البرز و گیلان گروه قومی جداگانه‌ای نیستند. ایشان گروه‌های معیشتی هستند که به کار تخصصی خود می‌پردازند.
جای انکار نیست که در نواحی کوهستانی جنوب شرقی گیلان، اینان از لحاظ گویش، نوع زندگی، نوع سکونتگاه، واحدهای اندازه‌گیری و مانند آن‌ها از همسایگان گیلک خود متمایزند، اما با این همه جزئی از گیلک‌ها به‌شمار می‌آیند.
به گفته حسین احمدی گالش‌ها به احتمال قوی همان کادوسیان هستند که پیش از آریایی‌ها در این منطقه می‌زیستند و زبان ایشان به زبان پارتی نزدیک است. بر اساس *[[دانشنامه ایرانیکا|دانشنامهٔ ایرانیکا]]* و پروفسور رودیگر اشمیت کادوسیان جزو اقوام ایرانی بودند. هم تفاوت‌های گویش و هم ویژگی‌های فرهنگی-اجتماعی، گیلک‌ها را به سه دسته تقسیم می‌کند: گیلک‌های رشتی و لاهیجانی، به ترتیب در بخش غربی و شرقی دشت، تفاوت‌های جزئی نشان می‌دهند، اما گیلک‌های گالش یا دیلمی در جنوب غربی کوه‌ها زبان کاملاً متفاوتی دارند و همچنین شیوه زندگی آنان در تقابل با شالیکاران گیلک در دشت است.

## دستور زبان
### ضمایر
در گویش گالشی ضمیر سه حالت دارد: فاعلی، مفعولی و ملکی.

احتمالا ضمایر گالشی فاعلی مفرد با واو مجهول تلفظ می شوند نیازمند دقیق تر نوشتن توسط سخنور بومی یا از منابع دقیق تر

## منابع

رده:لهجه‌های زبان گیلکی
رده:زبان‌های ایرانی شمال غربی