ویلهلم رونتگن

**ویلهِلم کُنرات رونْتْگِن**  فیزیکدان آلمانی،کاشف پرتو ایکس و نخستین برندهٔ نوبل فیزیک در سال ۱۹۰۱ بود.

## زندگی
راست|بندانگشتی|250x250پیکسل|تصویر دست همسر رونتگن در سال ۱۸۹۶ یکی از اولین تصاویر عکاسی شده به وسیله پرتو ایکس
رونتگن در ۲۷ مارس ۱۸۴۵ در شهر لنپ در آلمان متولد شد. او در هلند دیپلم گرفت و سپس به سوییس رفت و وارد مؤسسه فناوری فدرال زوریخ شد و زیر نظر پروفسور آگوست کونت به تحصیل ادامه داد. او در فیزیک دکترا گرفت و به وورتسبورگ آلمان بازگشت. پس از مدتی تدریس در دانشگاه‌های استراسبورگ و دانشگاه گیسن، استاد دانشگاه وورتسبورگ شد.

او در سال ۱۸۹۵، هنگام تکرار تجربه فیلیپ لنارت، بسیار شگفت‌زده شد؛ رونتگن، لامپ کروکز را در کاغذ سیاهی پیچیده بود، دید که پرده آغشته به یک ماده فلوئورسنت که در نزدیکی لوله قرار داشت، بی‌دلیل درخشید.

او با چندین بار تکرار این تجربه، نتیجه گرفت که این درخشندگی اسرارآمیز از کاتد نمی‌آید، بلکه از صفحه آلومینیوم یا آنُد می‌آید. بدین ترتیب او پرتوی کشف کرد که معلوم نبود چیست؛ بنابراین، آن را پرتو ایکس یا پرتو ناپیدا خواند.

## مطالعات و اکتشافات
[بندانگشتی|تصویر اشعهّ ایکس از دستِ [آلبرت فون کولیکر که توسط ویلهلم رونتگن در ۲۳ ژانویهٔ ۱۸۹۶ تهیه شد.]]

مطالعات رونتگن بیشتر دربارهٔ الکتریسیته و نور و گرما بود و سرانجام او با پیگیری مطالعات سر ویلیام کروکس، پرتو ایکس را کشف کرد.

کشف رونتگن اولین کشف از سری کشف‌ها دربارهٔ رادیو اکتیویته بود که کشف‌های بکرل، کوری، رادرفورد، ماکس پلانک، تامسون، انیشتین و انریکو فرمی را در برمی‌گرفت.

پرتو X، پرتوی با طول موج بسیار کوتاه و قابلیت نفوذ بسیار زیاد است، و از بیشتر مواد می‌گذرد. فیزیکدانان برای آنالیز مواد بلوری، بسیار از این پرتو بهره برده‌اند، و در پزشکی نیز به نام‌های رادیوگرافی و رادیولوژی به‌کار می‌رود.

در هشتم نوامبر ۱۸۹۵، رونتگن، سرگرم کار روی پرتو کاتدی با لوله کروکس-هیتورف بود. این لوله که در آن زمان بارها از سوی فیزیکدانان استفاده می‌شد، حباب شیشه‌ای داشت که هوای آن تقریباً تخلیه شده، دو الکترود به فاصله چند سانتیمتر از هم در آن قرار داشتند. با برقراری اختلاف پتانسیل زیاد، در حدود چندین هزار ولت، بین الکترودها، پرتو کاتدی (الکترون‌ها) از کاتد (الکترود منفی) به آند (الکترود مثبت) می‌رفتند، به عبارت دیگر، به مسیر خود ادامه می‌دادند تا به دیوارهٔ شیشه لوله برخورند.

رونتگن در صفحه کاغذ آغشته به کریستال‌های پلاتین، سیانور و باریم که در کنار لوله کروکس-هیتورف قرار داشت فلورسانس درخشانی دید. وی پرتویی را که بسیار پرنفوذتر از پرتوی کاتدی بود، کشف کرد. سپس رونتگن مشتاقانه در چند هفته با پیگیری این ایده و با تجربهٔ دقیق، به بررسی ویژگی‌های این پرتو، که آن را پرتو ایکس نامید، پرداخت. کشف پرتو ایکس و کاربرد وسیع آن در تصویربرداری پزشکی، به نجات انسان‌های زیادی انجامید، به‌گونه‌ای که تصور علم پزشکی بدون تصویربرداری پرتو ایکس، سخت است.

## افتخارات
رونتگن در سال ۱۸۹۶ برای کشف مهمش، پرتو ایکس، نشان رامفورد گرفت. او در سال ۱۹۰۱، اولین جایزه نوبل فیزیک نیز را دریافت کرد.

## مرگ
رونتگن در سال ۱۹۲۳ در اثر بیماری کارسینوما، رشد بدخیم سلول‌های اپیتلیال، درگذشت.

## یادبودها

پرونده:Sm roentgen23.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۹۵ - بلژیک
پرونده:Sm roentgen22.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۹۵ - کره
پرونده:Sm roentgen21.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۹۵ - موناکو
پرونده:Sm roentgen20.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۹۵ - گرنادا
پرونده:Sm roentgen19.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۵۱ - جمهوری فدرال آلمان
پرونده:Sm roentgen18.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۲۰۰۱ - آلبانی
پرونده:Sm roentgen17.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۵۰ - سورینام
پرونده:Sm roentgen16.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۲۰۰۱ - گینه
پرونده:Sm roentgen14.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۹۵ - مقدونیه
پرونده:Sm roentgen13.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۷۳
پرونده:Sm roentgen12.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۹۵ - نیکاراگوئه
پرونده:Sm roentgen11.jpg|تمبر یادبود ویلهلم کنراد رونتگن - انتشار در سال ۱۹۹۵ - توگو


## پیوند به بیرون

* 
* 

رده:آموزگاران علم
رده:استادان دانشگاه زوریخ
رده:استادان دانشگاه گیسن
رده:استادان دانشگاه لودویگ ماکسیمیلیان مونیخ
رده:استادان دانشگاه وورتسبورگ
رده:اعضای فرهنگستان سلطنتی هنر و علوم هلند
رده:اعضای هیئت علمی دانشگاه استراسبورگ
رده:افراد هلندی آلمانی‌تبار
رده:اهالی آپلدورن
رده:اهالی استان راین
رده:اهالی دانشگاه زوریخ
رده:اهالی رمشاید
رده:برندگان جایزه نوبل اهل آلمان
رده:برندگان جایزه نوبل فیزیک
رده:پرتونگاری
رده:پرتوهای ایکس
رده:پروتستان‌های اهل آلمان
رده:پیشگامان پرتو ایکس
رده:تصویرسازی پرتونگاری
رده:دانش‌آموختگان انستیتو تکنولوژی فدرال زوریخ
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه اوترخت
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه زوریخ
رده:درگذشتگان ۱۹۲۳ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان پور لو مریت (نشان غیرنظامی)
رده:دریافت‌کنندگان مدال الیوت کرسون
رده:دریافت‌کنندگان نشان ماکسیمیلیان بایرن برای علم و هنر
رده:زادگان ۱۸۴۵ (میلادی)
رده:فیزیک تجربی ذرات
رده:فیزیک‌دانان آزمایشگاهی
رده:فیزیک‌دانان اهل آلمان
رده:فیزیک‌دانان ذرات
رده:فیزیک‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل آلمان
رده:فیزیک‌دانان سده ۲۰ (میلادی)
رده:مهندسان اهل آلمان
رده:مهندسان مکانیک اهل آلمان
ویلهلم رونتگن
رده:هلندی‌تبارهای اهل آلمان
رده:مسیحیان کالوینیست و اصلاح‌طلب اهل آلمان
رده:اعضای مجمع فیلسوفان آمریکا