محمد بن ادریس شافعی

**محمد بن ادریس الشافعی** (۱۵۰–۲۰۴ه‍.ق) ملقب به **أبو عبدالله**، و معروف به **امام شافعی** از  امام‌های چهارگانه اهل سنت و امام مذهب شافعی است. نام کامل وی (**أبو عبدالله محمد بن إدریس بن عباس بن عثمان بن شافع بن سائب بن عبید بن عبدیزید بن هاشم بن المطلب بن عبدمناف بن قصی بن کلاب بن مرة بن کعب بن لؤی بن غالب بن فهر بن مالک بن النضر وهو قریش بن کنانة بن خزیمة بن مدرکة بن إلیاس بن مضر بن نزار بن معد بن عدنان، الشافعی المطّلبی القرشی. یلتقی فی نسبه مع النبی محمد فی عبدمناف بن قصی**) بود. وی در ماه رجب سال ۱۵۰ هجری قمری برابر با ۷۶۸ میلادی در شهر غزه از سرزمین فلسطین (و به قولی در سوریه) به دنیا آمد. پدرش همراه مسلمانان از مکه به فلسطین ناحیه الرُباط و غزه و عسقلان هجرت کرد. مدت کمی بعد از تولد شافعی پدرش در غزه فوت کرد. بعد از فوت پدر، شافعی و مادرش به مکه بازگشتند. مادر شافعی، «فاطمه» (أم حبیبه) نام داشت که از قبیله ازد بود. الأزدیة، یکی از قبائل معروف در یمن السعید (یمن پر برکت، بخش سر سبز و پرآب سرزمین یمن) بود.
نسب شافعی به عبد مناف می‌رسد که جد اعلای محمد پسر عبدالله‌ (پیامبر اسلام )است؛ بنابراین شافعی از جهت پدر قریشی است. عبدمناف چهار پسر داشت به نام‌های هاشم،المطلب،نوفل و عبدشمس که شافعی از نسل برادر هاشم، مطلب است. شافعی در مکه در زمینه علوم فقهی پیشرفت می‌کند و یکی از علماء برجسته آن دیار می‌شود. وی بنا به ترتیب زیر سومین فقیه بزرگ از فقهای اهل سنت است.
* ابوحنیفه نعمان بن ثابت
* مالک ابن انس
* محمد بن ادریس شافعی
* احمد ابن حنبل

پیروان محمد بن ادریس شافعی به شافعی مشهورند.

## نسب
بندانگشتی|مقبره امام شافعی در قاهره، مصر
محمد بن ادریس شافعی با نام کامل «أبو عبدالله محمد بن إدریس بن عباس بن عثمان بن شافع بن سائب بن عبید بن عبدیزید بن هاشم بن المطلب بن عبدمناف» است. او را القُرشی، المُطلبی و الشافعی خوانده‌انداو همچنین به امام شافعی نیز شهرت دارد. نسل او در عبدمناف با پیامبر اسلام یکی می‌شود. جد شافعی به نام سائب در جنگ بدر پرچمدار بنی‌هاشم در سپاه مکه بود و اسیر شد. وی برای آزادی مبلغی را پرداخت کرد و پس از آن مسلمان شد.

## آثار
شافعی آثار تألیفی زیادی دارد که برخی از آن‌ها در زیر فهرست شده‌اند:

۱- الرسالة القدیمة
۲ـ الرسالة الجدیدة
۳ـ اختلاف الحدیث
۴ـ جماع العلم
۵ـ ابطال الاستحسان
۶ـ احکام القرآن
۷ـ بیاض الغرض
۸ـ صفة الأمر والنهی
۹ـ اختلاف مالک و الشافعی
۱۰ـ اختلاف العراقیین
۱۱ـ فضائل قریش
۱۲ـ الأم
۱۳ـ السُـنَن
۱۴ـ المبسوط
۱۵ـ المسند الشافعی

۱۶- دیوان الشافعی

## استادان
* مالک ابن انس (متوفی ۱۷۹ هـ. ق)
* مسلم بن خالد المخزومی (متوفی ۱۸۰ هـ. ق)
* محمد بن الحسن (متوفی ۱۸۹ هـ. ق)
* سفیان بن عیینه (متوفی ۱۹۸ هـ. ق)
* سیده نفیسه (متوفی ۲۰۸ هـ. ق)
* یحیی بن حسان (متوفی ۲۰۸ هـ. ق)

## شاگردان
از مشهورترین شاگردان شافعی:
* یوسف بن یحیی البویطی (متوفی ۲۳۱ هـ. ق)
* اسحاق بن راهویه (متوفی ۲۳۸ هـ. ق)
* احمد بن حنبل (متوفی ۲۴۱ هـ. ق)
* اسماعیل بن یحیی بن اسماعیل المزنی (متوفی ۲۶۴ هـ. ق)
* الربیع بن سلیمان المرادی الجیزی (متوفی ۲۷۰ هـ. ق)
* ابو ثور ابراهیم بن خالد الکلبی

## جستارهای وابسته
* شافعی

## منابع

* دکتر: الشکعة، مصطفی. *(الأئمة الأربعة) *، دارالکتاب اللبنانی، چاپ بیروت، سال انتشار ۱۹۸۵ میلادی به (عربی).
* دکتر: فؤاد، عبدالنبی، محمد. *(اَللُؤلُؤ وَالمُرجان) *، دار احیاء الکتب العربیة، چاپ دمشق، سال انتشار ۱۹۵۵ میلادی به (عربی).
* دیوان امام محمد ادریس شافعی، با مقدمه، تحقیق و ترجمه راهب عارفی مینا آباد، تهران، راشدین، ۱۳۹۴.

رده:اسلام‌شناسان مسلمان سده ۹ (میلادی)
رده:امامان اهل سنت
رده:اهالی غزه
رده:بنیان‌گذاران مذهب
رده:پیروان مذهب شافعی
رده:درگذشتگان ۸۲۰ (میلادی)
رده:روحانیان سده ۹ (میلادی)
رده:زادگان ۷۶۷ (میلادی)
رده:عرب‌های سده ۸ (میلادی)
رده:عرب‌های سده ۹ (میلادی)
رده:فقیهان شافعی
رده:فقیهان مالکی
رده:مالکی‌ها
رده:محققان سنی اسلام
رده:محققان عباسیان
رده:نویسندگان عربی سده ۸ (میلادی)
رده:نویسندگان عربی سده ۹ (میلادی)