open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
آتیلا (مجموعه تلویزیونی)

**آتیلا** نام مجموعهٔ تلویزیونی کوتاهی از یونیورسال استودیوز است. موضوع این سریال دربارهٔ جنگهای آتیلا، پادشاه هون هاست. جرارد باتلر در این فیلم نقش آتیلا را بر عهده دارد. نقش کودکی آتیلا را نیز رولو ویکس بازیگر انگلیسی بر عهده داشته‌است.

## منابع

* 

رده:امپراتوری روم شرقی در ادبیات داستانی
رده:امپراتوری روم شرقی در فرهنگ و هنر
رده:برادرکشی در ادبیات داستانی
رده:نمودهای فرهنگی آتیلای هون
رده:تجسم‌های فرهنگی از فلاویوس آییتیوس
رده:سریال‌های تلویزیونی کوتاه ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در لیتوانی
رده:فیلم‌های ماجراجویی آمریکایی درام
رده:فیلم‌های واقع‌شده در روم باستان
رده:فیلم‌های واقع‌شده در سده ۵ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی آغازشده در ۲۰۰۱ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی پایان‌یافته در ۲۰۰۱ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی واقع‌شده در امپراتوری روم
رده:مینی‌سریال‌های تلویزیونی آمریکایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:والنتینیان سوم
دانشگاه اسکندریه

**دانشگاه اسکندریه**   یکی از دانشگاه‌های معتبر مصر است که در شهر ساحلی اسکندریه واقع شده‌است.

نام قدیمی این دانشگاه، دانشگاه فاروق بوده‌است.

## دانش‌آموختگان و استادان سرشناس
* مصطفی العبادی
* توفیق صالح
* احمد حسن زویل
* علی‌اکبر فیاض در زمانی که قاسم غنی سفیر ایران در قاهره بود در این دانشگاه به تدریس زبان و ادبیات فارسی و ایراد سخنرانی‌هایی دربارهٔ شعر فارسی و تمدن اسلامی پرداخت.

## منابع

* ویکی‌پدیای انگلیسی


رده:آموزش جنگل‌داری
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۳۸ (میلادی) در مصر
رده:دانشگاه‌های مصر
رده:نهادهای آموزشی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۳۸ (میلادی)
مسابقه جهانی سونا

**مسابقهٔ جهانی سونا**  به مسابقات سالیانه‌ای گفته می‌شود که از سال ۱۹۹۹ در شهر «هاینولا»ی فنلاند برگزار می‌شود. و طی آن، ۶ زن یا مرد در سونا قرار می‌گیرند و در هر ۳۰ ثانیه، نیم لیتر آب بر روی اجاق‌های جوشان سونا ریخته می‌شود. آخرین نفری که سونا را ترک کند برندهٔ مسابقه است. در اولین دور این مسابقات ۶۰ رقابت‌کننده از ۵ کشور شرکت کرده‌بودند و در سال ۲۰۱۰، ۱۳۵ شرکت‌کننده از ۱۵ کشور در این مسابقه شرکت کردند.

## منابع

رده:رویدادهای تکراری منحل‌شده در ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:رویدادهای ورزشی تکرارشونده بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۹ (میلادی)
رده:سونا
رده:مسابقات جهانی
رده:ورزش در فنلاند
رده:ورزش در هینولا
رده:فرهنگ فنلاند
نص

**نص** که گاهی با پسوند *شرعی* به کار می‌رود اصطلاحی در  فقه است و به حکمی برگرفته از ظاهر قرآن، یا احادیث پیامبر و امامان گفته می‌شود.

در اصول فقه، نصّ لفظی است که فقط بر یک‌معنا دلالت دارد (فقط یک‌معنا از آن به‌ذهن می‌رسد) و احتمال معنای دیگری در آن وجود ندارد.

در اصطلاح فقه، «نص» به معنای متنی است که از منابع اصلی شرعی، یعنی قرآن یا احادیث معتبر پیامبر اکرم  و ائمه معصومین ، به‌صورت صریح و آشکار دلالت بر یک حکم شرعی داشته باشد. نص معمولاً به عبارتی گفته می‌شود که معنای آن قطعی و بدون ابهام باشد و نیازی به تفسیر یا اجتهاد گسترده نداشته باشد. در فقه اسلامی، نص به عنوان یکی از منابع اصلی استنباط احکام شرعی محسوب می‌شود و دارای بالاترین درجه اعتبار است، زیرا مستقیماً از وحی یا کلام معصومین گرفته شده است. برای مثال:

آیه «وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ» (و نماز را برپا دارید) یک نص قرآنی است که به صراحت به وجوب نماز اشاره دارد. 

امامیه  «بیعت» و «دعوت» را به عنوان راه تعیین امام قبول ندارد و معتقد است امامت امام را تنها می‌توان از راه «نصّ» خداوند و پیامبر یا امامی که امامت او از طریق نصّ الهی و نبوی اثبات شده است، شناخت.

## منابع

رده:فقه
رده:اصطلاحات اسلامی
رده:علوم قرآن
رده:حدیث
قزلجه

قزلجه در موارد زیر به کار می رود:
* **قزلجه** نام یکی از روستاهای شهرستان شبستر در استان آذربایجان شرقی
* قزلجه (اهر) نام یکی از روستاهای شهرستان اهر در استان آذربایجان شرقی
* قزلجه (سلماس) نام یکی از روستاهای شهرستان سلماس در استان آذربایجان غربی
* قزلجه (بستان‌آباد) نام یکی از روستاهای شهرستان بستان آباد در استان آذربایجان شرقی
* قزلجه (کبودرآهنگ) نام یکی از روستاهای شهرستان کبودرآهنگ در استان همدان
* قزلجه (ایجرود) نام یکی از روستاهای شهرستان ایجرود در استان زنجان
* قزلجه (تفرش) نام یکی از روستاهای شهرستان تفرش در استان مرکزی

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
رویه مربعی

در هندسهٔ تحلیلی، **رویه‌های درجهٔ دوم** در فضای سه‌بعدی دسته‌ای از رویه‌ها هستند که به این صورت تعریف می‌شوند: مکان هندسی همهٔ نقاطی مانند P = (x, y, z) که در معادلهٔ F(x, y, z) = 0 صدق کنند که F یک تابع درجهٔ دو است.

به عنوان مثال کُره یک رویهٔ درجه دو است؛ زیرا معادلهٔ استاندارد کره یک معادلهٔ درجه دو است: x^2 + y^2 + z^2 = r^2

به‌طور کلّی‌تر، **ابررویه‌های درجه دو** در فضای \Reals^n دسته‌ای از ابررویه‌های n-1-بعدی هستند که به این صورت تعریف می‌شوند: مجموعهٔ همهٔ نقاطی مانند P = (x_1, x_2, \dots, x_n) که در معادلهٔ F(x_1, x_2, \dots, x_n) = 0 صدق کنند که F یک تابع درجهٔ دو است.

در نتیجه می‌توان مقاطع مخروطی را حالت خاصی از رویه‌های درجه دو (حالت n=2) دانست. البتّه در فضای دوبعدی به جای «رویه» باید از اصطلاح «خم» استفاده کرد.

## در سه بعد
در فضای سه‌بعدی، رویه‌های درجه دو به شاخه‌های زیر تقسیم می‌شود:

وقتی که دو یا هر سه ثابت (a و b و c) با یکدیگر برابر باشند، *رویهٔ درجه دو [[سطح دورانی|دورانی]]* به دست می‌آید:

## جستارهای وابسته
* رویه
* مقاطع مخروطی

## منابع

رده:رویه‌های مربعی
رده:هندسه تصویری
باشماق

**باشماق** به یکی از موارد زیر اشاره دارد:
* باشماق (دهگلان)
* باشماق (سقز)
* باشماق (مریوان)
* باشماق (میانه)
* باشماق (هشترود)
۱۰۰ (قمری)

**۱۰۰ (قمری)**، صدمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفتم اوت سال ۷۱۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ابومسلم خراسانی

## درگذشتگان

رده:۱۰۰ (قمری)
رده:سده ۲ (قمری)
۱۰۲ (قمری)

**۱۰۲ (قمری)**، صد و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با شانزدهم ژوئیه سال ۷۲۰ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۱۰۲ (قمری)
رده:سده ۲ (قمری)
۱۰۳ (قمری)

**۱۰۳ (قمری)**، صد و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پنجم ژوئیه سال ۷۲۱ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* اسماعیل پسر جعفر

رده:۱۰۳ (قمری)
رده:سده ۲ (قمری)
۱۱۷ (قمری)

**۱۱۷ قمری** صد و هفدهمین سال در گاه‌شماری هجری قمری است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادروزها
## درگذشت‌ها
* فاطمه بنت حسین بن علی
* سکینه بنت حسین بن علی
* عبدالله بن ابی‌ملیکه، راوی حدیث و قاضی طائف در دوره عبدالله بن زبیر

رده:۱۱۷ (قمری)
رده:سده ۲ (قمری)
۱۳۶ (قمری)

**۱۳۶ (قمری)**، صد و سی و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با یازدهم ژوئیه سال ۷۵۳ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۱۳ ذی‌الحجه - **[[سفاح]]**، نخستین خلیفهٔ عباسی

رده:۱۳۶ (قمری)
رده:سده ۲ (قمری)
۱۵۸ (قمری)

**۱۵۸ (قمری)**، صد و پنجاه و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پانزدهم نوامبر سال ۷۷۴ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۷ ذی‌الحجه - **[[منصور (خلیفه)|منصور دوانیقی]]** دومین خلیفهٔ عباسی

رده:۱۵۸ (قمری)
رده:سده ۲ (قمری)
۲۰۱ (قمری)

**۲۰۱ (قمری)**، دویست و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم اوت سال ۸۱۶ میلادی است.
## رویدادها

*۶ رمضان - آغاز ولایتعهدی علی بن موسی الرضا در حکومت مأمون عباسی
* والی مسلمان طبرستان به نام عبدالله بن خردادبه، لارز و شیرز را از خاک دیلم جدا کرده و به سرزمین‌های اسلامی افزود. وی همچین شهریار پسر شروین و مازیار پسر قارن را به بغداد نزد مأمون آورد. همچنین جستان پسر مرزبان را نیز دستگیر کرد.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

* ۱۰ ربیع الثانی - وفات فاطمه معصومه، خواهر علی بن موسی الرضا

## وابسته
* توقیع

رده:۲۰۱ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۰۳ (قمری)

**۲۰۳ (قمری)**، دویست و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سیزدهم ژوئیه سال ۸۱۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۳۰ صفر - علی بن موسی الرضا: هشتمین امام شیعیان اثنی‌عشری.

## وابسته
* علی بن موسی

رده:۲۰۳ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۰۵ (قمری)

**۲۰۵ (قمری)**، دویست و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و یکم ژوئن سال ۸۲۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۲۰۵ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۰۶ (قمری)

**۲۰۶ (قمری)**، دویست و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دهم ژوئن سال ۸۲۱ میلادی است.

## رویدادها
*مد خلیج فارس به نوعی که سواد عراق از آن غرق شد.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
*محمد بن قطرب نحوی
*یزید بن هارون محدث عراق.
## منابع

رده:۲۰۶ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۱۲ (قمری)

**۲۱۲ (قمری)**، دویست و دوازدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با ششم آوریل سال ۸۲۷ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۱۵ ذیحجه: **[[علی النقی]]** امام دهم شیعیان.

## درگذشتگان

رده:۲۱۲ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۱۳ (قمری)

**۲۱۳ (قمری)**، دویست و سیزدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و ششم مارس سال ۸۲۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ابن قتیبه دینوری : تاریخ نگار ایرانی تبار.

## درگذشتگان
## وابسته
* طلحه بن طاهر
* ابوالعتاهیه

رده:۲۱۳ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۱۸ (قمری)

**۲۱۸ (قمری)**، دویست و هجدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سی و یکم ژانویه سال ۸۳۳ میلادی است.
## درگذشتگان

*مأمون عباسی : هفتمین خلیفه عباسی .

رده:۲۱۸ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۲۰ (قمری)

**۲۲۰ (قمری)**، دویست و بیستمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نهم ژانویه سال ۸۳۵ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۲۹ ذیقعده: **[[محمد تقی]]** امام نهم شیعیان

## وابسته
* نافع مدنی

رده:۲۲۰ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۲۳ (قمری)

**۲۲۳ (قمری)**، دویست و بیست و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفتم دسامبر سال ۸۳۷ میلادی است.
## رویدادها
دستگیری بابک خرمدین توسط اعراب

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
بابک خرمدین

رده:۲۲۳ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۲۸ (قمری)

**۲۲۸ (قمری)**، دویست و بیست و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهاردهم اکتبر سال ۸۴۲ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* ثابت بن قره

رده:۲۲۸ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۳۲ (قمری)

**۲۳۲ (قمری)**، دویست و سی و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با اول سپتامبر سال ۸۴۶ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۸ ربیع‌الثانی: **[[حسن عسکری]]** امام یازدهم شیعیان

## درگذشتگان
## وابسته

رده:۲۳۲ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۳۳ (قمری)

**۲۳۳ (قمری)**، دویست و سی و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با «۲۱ اوت ۸۴۷» میلادی و «۳۰ مرداد ۲۲۶» هجری شمسی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* محمد بن موسی خوارزمی

رده:۲۳۳ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۳۴ (قمری)

**۲۳۴ (قمری)**، دویست و سی و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نهم اوت سال ۸۴۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* شوال - **[[اسماعیل سامانی]]** بنیانگذار حکومت سامانیان

## درگذشتگان

رده:۲۳۴ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۳۶ (قمری)

**۲۳۶ (قمری)**، دویست و سی و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نوزدهم ژوئیه سال ۸۵۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* عبدالسلام بن رغبان

رده:۲۳۶ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۴۴ (قمری)

**۲۴۴ (قمری)**، دویست و چهل و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و سوم آوریل سال ۸۵۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* رودکی، شاعر (درگذشت ۳۲۹ (قمری))

## درگذشتگان

رده:۲۴۴ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۴۶ (قمری)

**۲۴۶ (قمری)**، دویست و چهل و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با اول آوریل سال ۸۶۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
*ذوالنون مصری از بزرگان تصوف

رده:۲۴۶ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۴۷ (قمری)

**۲۴۷ (قمری)**، دویست و چهل و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و یکم مارس سال ۸۶۱ میلادی است.
## رویدادها
* آغاز پادشاهی یعقوب لیث صفاری و تأسیس سلسله صفاری توسط وی.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۲۴۷ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۴۸ (قمری)

**۲۴۸ (قمری)**، دویست و چهل و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با یازدهم مارس سال ۸۶۲ میلادی است.
## وابسته
* محمد بن طاهر

رده:۲۴۸ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۵۳ (قمری)

**۲۵۳ (قمری)**، دویست و پنجاه و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پانزدهم ژانویه سال ۸۶۷ میلادی است.
## رویدادها
* خلیفه المعتز بالله سپاه انبوهی به فرماندهی موسی بن بغا به جنگ دیلمان و داعیان نزدیک قزوین فرستاد این شهر را به تصرف در آورد. سپس نیروهای دیلمیان را تا کوهستان تعقیب کرده و بسیاری از آنان را بکشت.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۲۵۳ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۵۴ (قمری)

**۲۵۴ (قمری)**، دویست و پنجاه و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پنجم ژانویه سال ۸۶۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۳ رجب: **[[علی النقی]]** امام دهم شیعیان.

## وابسته
* حسن عسکری

رده:۲۵۴ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۵۹ (قمری)

**۲۵۹ (قمری)**، دویست و پنجاه و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با یازدهم نوامبر سال ۸۷۲ میلادی است.
## رویدادها
* جستان سوم بار دیگر در بیعت با داعی کبیر به قزوین حمله کرده و با محمد بن فضل قزوینی می‌جنگد اما شکست می‌خورد.
* تصرف نیشابور مرکز حکومت محمد بن طاهر توسط یعقوب لیث صفاری و براندازی دودمان طاهریان

## مناسبت‌ها
## زادگان
* **[[راتبه نیشابوری]]** شاعر و موسیقیدان ایرانی

## درگذشتگان

رده:۲۵۹ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۶۰ (قمری)

بندانگشتی|فارابی فیلیسوف ایرانی که در این سال به دنیا امد
**۲۶۰ (قمری)**، دویست و شصتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سی و یکم اکتبر سال ۸۷۳ میلادی است.
## رویدادها
غیبت صغری امام زمان

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۸ ربیع‌الاول: **[[حسن عسکری]]** امام یازدهم شیعیان

## وابسته
* نایب خاص
* عثمان بن سعید
* فضل بن شاذان
* حجت بن حسن
* شیعیان یمن

رده:۲۶۰ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۶۱ (قمری)

**۲۶۱ (قمری)**، دویست و شصت و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیستم اکتبر سال ۸۷۴ میلادی است.
## رویدادها
* بنیان‌گذاری امارت سامانی در سمرقند به دست نصر یکم سامانی

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۲۶۱ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۶۲ (قمری)

**۲۶۲ (قمری)**، دویست و شصت و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دهم اکتبر سال ۸۷۵ میلادی است.
## رویدادها
* ۱۰ رجب - **[[نبرد دیرالعاقول]]** میان سپاهیان یعقوب لیث صفاری و معتمد عباسی منجر به پیروزی عباسیان

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۲۶۲ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۶۵ (قمری)

**۲۶۵ (قمری)**، دویست و شصت و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفتم سپتامبر سال ۸۷۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* شوال - یعقوب لیث صفاری : مؤسس سلسله صفاری در ایران.

## وابسته
* عمرو لیث

رده:۲۶۵ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۶۷ (قمری)

**۲۶۷ (قمری)**، دویست و شصت و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با شانزدهم اوت سال ۸۸۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* عثمان بن سعید

رده:۲۶۷ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۷۰ (قمری)

**۲۷۰ (قمری)**، دویست و هفتادمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پانزدهم ژوئیه سال ۸۸۳ میلادی است.
## رویدادها
* رجب - با مرگ داعی کبیر در سوم رجب، برادرش محمد به نام داعی صغیر جای او را گرفت.
* جستان سوم پادشاه دیلمان با داعی صغیر بیعت کرد.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۳ رجب - داعی کبیر

رده:۲۷۰ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۷۱ (قمری)

**۲۷۱ (قمری)**، دویست و هفتاد و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم ژوئیه سال ۸۸۴ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* جعفر بن علی

رده:۲۷۱ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۷۶ (قمری)

**۲۷۶ (قمری)**، دویست و هفتاد و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دهم مه سال ۸۸۹ میلادی است.
## رویدادها
* رافع بن هرثمه الیساری از سرداران طاهریان به گرگان لشکر کشید و داعی صغیر نتوانست در برابر او مقاومت کند و به سمت دیلمان عقب نشست. در نهایت جستان سوم مجبور شد از او شفاعت بخواهد و اموال داعی را به او بدهد. در این هنگام رافع از آنجا راه طالقان و قزوین در پیش گرفت.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ابن قتیبه دینوری : تاریخ نگار ایرانی تبار.

رده:۲۷۶ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۷۹ (قمری)

**۲۷۹ (قمری)**، دویست و هفتاد و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفتم آوریل سال ۸۹۲ میلادی است.
## رویدادها
* رافع بن هرثمه الیساری از امیران طاهری بر معتضد خلیفه عباسی یاغی شد و به این منظور با داعی (که پیشتر با او جنگیده و شکستش داده بود) بیعت کرد و طبرستان و گرگان را به او باز گرداند. خلیفه احمدبن عبدالعزیز بن ابی‌دلف را با همراه سپاهی به سمت وی فرستاد. او توانست رافع را شکست دهد.
* معتضد خلیفه عباسی حکومت خراسان را به یعقوب لیث سپرد تا با کمک او رافع بن هرثمه یساری را شکست دهد.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* نصر یکم سامانی نخستین امیر سامانی

رده:۲۷۹ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۸۰ (قمری)

**۲۸۰ (قمری)**، دویست و هشتادمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و هفتم مارس سال ۸۹۳ میلادی است.
## رویدادها
* احمدبن عبدالعزیز بن ابی‌دلف در ری درگذشت و رافع بن هرثمه الیساری از فرصت استفاده کرده به ری که در سال قبل آن را از دست داده بود بازگشت.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* احمد بن عبدالعزیز بن ابی‌دلف در ری

رده:۲۸۰ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۸۳ (قمری)

**۲۸۳ (قمری)**، دویست و هشتاد و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و سوم فوریه سال ۸۹۶ میلادی است.
## رویدادها
* رافع بن هرثمه الیساری در جنگ با عمرو لیث ابتدا پیروز ولی بعد شکست خورد و مجبور شد به سمت خوارزم برود. شاه خوارزم ابوسعید را برای استقبال او فرستاد. اما ابوسعید که کم بودن یاران رافع را دید، همه دارایی او را غارت کرده و سر رافع را بریده نزد عمرو لیث فرستاد. عمرولیث سر رافع را برای خلیفه فرستاد و در عوض حکومت ری به او سپرده شد.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* علی بن حسین مسعودی

رده:۲۸۳ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۸۶ (قمری)

**۲۸۶ (قمری)**، دویست و هشتاد و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و یکم ژانویه سال ۸۹۹ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۲۸۶ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۸۸ (قمری)

**۲۸۸ (قمری)**، دویست و هشتاد و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سی و یکم دسامبر سال ۹۰۰ میلادی است.
## رویدادها
* بر سر کار آمدن یوسف ابن ابوساج در آذربایجان با پیروزی وی بر رقیبان
* گسیل داشتن عمرو لیث صفاری -که به دست سامانیان اسیر شده‌بود-به بغداد
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* محمد بن ابوساج فرمانروای خاندان ساجیان

## منبع
* مشکویه رازی، تجارب‌الامم، ترجمهٔ علینقی منزوی، جلد پنجم، چاپ اول، انتشارات توس، ۱۳۷۶

رده:۲۸۸ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۹۰ (قمری)

**۲۹۰ (قمری)**، دویست و نودمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دهم دسامبر سال ۹۰۲ میلادی است.
## رویدادها
* پیروزی‌های پی‌درپی قرمطیان بر سپاهیان خلیفه در شام
* پذیرش فرمانروایی طاهر بن محمد بن عمرو لیث بر فارس از سوی مکتفی خلیفهٔ عباسی
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## منبع
* مشکویه رازی، تجارب‌الامم، ترجمهٔ علینقی منزوی، جلد پنجم، چاپ اول، انتشارات توس، ۱۳۷۶

رده:۲۹۰ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۹۲ (قمری)

**۲۹۲ (قمری)**، دویست و نود و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هجدهم نوامبر سال ۹۰۴ میلادی است.
## رویدادها
* سپاه عباسیان در نبرد با شورشیان در مصر پیروزی‌هایی به دست آورد.
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

## منبع
* مشکویه رازی، تجارب‌الامم، ترجمهٔ علینقی منزوی، جلد پنجم، چاپ اول، انتشارات توس، ۱۳۷۶

رده:۲۹۲ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۹۴ (قمری)

**۲۹۴ (قمری)**، دویست و نود و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و هفتم اکتبر سال ۹۰۶ میلادی است.
## رویدادها
* کشتار و غارت کاروان‌های حج به دست قرمطیان؛ سرکوب قرمطیان به دست نیروهای خلیفهٔ عباسی
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* زکرویه رهبر قرمطیان کشته‌شد.

## منبع
* مشکویه رازی، تجارب‌الامم، ترجمهٔ علینقی منزوی، جلد پنجم، چاپ اول، انتشارات توس، ۱۳۷۶

رده:۲۹۴ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۹۶ (قمری)

**۲۹۶ (قمری)**، دویست و نود و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پنجم اکتبر سال ۹۰۸ میلادی است.
## رویدادها
* کودتای عبدالله ابن معتز بر ضد خلیفه مقتدر بالله و اعلام خلافت او با نام **مرتضی بالله**؛ و سرانجام شکست کودتا و دستگیری و مجازات و قتل عاملان آن حادثه.
* واگذاری فرمانروایی آذربایجان و ارمنستان به یوسف ابن ابی‌الساج از سوی خلیفهٔ عباسی
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* اغلبیان

## منبع
* مشکویه رازی، تجارب‌الامم، ترجمهٔ علینقی منزوی، جلد پنجم، چاپ اول، انتشارات توس، ۱۳۷۶ 

رده:۲۹۶ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۲۹۸ (قمری)

**۲۹۸ (قمری)**، دویست و نود و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهاردهم سپتامبر سال ۹۱۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* محمد بن طاهر

رده:۲۹۸ (قمری)
رده:سده ۳ (قمری)
۳۰۰ (قمری)

**۳۰۰ (قمری)**، سیصدمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و سوم اوت سال ۹۱۲ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* ابن خردادبه

رده:۳۰۰ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۰۱ (قمری)

**۳۰۱ (قمری)**، سیصد و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دوازدهم اوت سال ۹۱۳ میلادی است.
## رویدادها
* ناصر کبیر (ابومحمد حسن اطروش) شکست سختی به سپاه سامانی در رود بورود در شرق چالوس وارد آورد و مالکیت طبرستان را بار دیگر به دست علویان انداخت.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۱ جمادی‌الاول - **[[احمد بن اسماعیل سامانی]]** فرمانروای سامانی

رده:۳۰۱ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۰۵ (قمری)

**۳۰۵ (قمری)**، سیصد و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و نهم ژوئن سال ۹۱۷ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* **[[راتبه نیشابوری]]** شاعر و موسیقیدان ایرانی

رده:۳۰۵ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۰۶ (قمری)

**۳۰۶ (قمری)**، سیصد و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نوزدهم ژوئن سال ۹۱۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* **[[شیخ صدوق]]** فقیه شیعه

## درگذشتگان

رده:۳۰۶ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۱۰ (قمری)

**۳۱۰ (قمری)**، سیصد و دهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با ششم مه سال ۹۲۲ میلادی است.
## رویدادها
## زادگان
## درگذشتگان
* شوال - **[[محمد بن جریر طبری]]** مورخ ایرانی

رده:۳۱۰ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۱۶ (قمری)

**۳۱۶ (قمری)**، سیصد و شانزدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با اول مارس سال ۹۲۸ میلادی است.
## رویدادها
تأسیس سلسله آل زیار و آغاز پادشاهی مردآویج زیاری.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* مرداویج زیاری

رده:۳۱۶ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۱۷ (قمری)

**۳۱۷ (قمری)**، سیصد و هفدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نوزدهم فوریه سال ۹۲۹ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* کعبه
* حمدانیان

رده:۳۱۷ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۲۳ (قمری)

**۳۲۳ (قمری)**، سیصد و بیست و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با شانزدهم دسامبر سال ۹۳۴ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
*کشته شدن مردآویج زیاری مؤسس سلسله آل زیار بدست غلامان ترک خود در گرمابه.

## وابسته
* مرداویج زیاری
* آل اخشید

رده:۳۲۳ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۲۵ (قمری)

**۳۲۵ (قمری)**، سیصد و بیست و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و چهارم نوامبر سال ۹۳۶ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* **[[شهید بلخی]]** شاعر، متکلم و حکیم

رده:۳۲۵ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۲۶ (قمری)

**۳۲۶ (قمری)**، سیصد و بیست و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سیزدهم نوامبر سال ۹۳۷ میلادی است.
## رویدادها
ابوالفضل بلعمی از وزارت شاه سامانی کنار گذاشته شد و جیهانی جای او را گرفت.

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

## منابع

رده:۳۲۶ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۲۹ (قمری)

File:Mahdi.svg|thumb|Mahdi

**۳۲۹ (قمری)**، سیصد و بیست و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با «۱۱ اکتبر ۹۴۰» میلادی و «۱۹ مهر ۳۱۹» هجری شمسی است. این سال که به تناثر النجوم مشهور است غیبت صغری امام زمان به پایان رسید و غیبت کبری آغاز شد.

## رویدادها
این سال با وفات بزرگترین علما شیعه من جمله ثقه الاسلام کلینی و علی بن بابویه و آخرین نائب خاص امام زمان مقارن است از این رو به تناثر النجوم یعنی فرو ریخین ستارگان مشهور است. در این سال غیبت کبری امام مهدی شروع شد. گویی اینکه خدا خواسته شیعیان را در آزمایشی سخت قرار دهد که علاوه بر غیبت کامل امامشان علمای ایشان نیز فوت کرده‌اند.

## مناسبت‌ها

## زادگان
* فردوسی

## درگذشتگان
* **[[علی بن محمد سمری|علی سمری]]** آخرین نایب خاص امام مهدی
* **[[کلینی]]** نویسنده کافی و از علمای شیعه
* **[[علی بن بابویه]]** پدر شیخ صدوق و از علمای شیعه
* **[[رودکی]]** شاعر فارسی‌گوی

## وابسته
* غیبت کبری
* الکافی
* حجت بن حسن

## منابع


رده:سده ۴ (قمری)
۳۳۱ (قمری)

**۳۳۱ (قمری)**، سیصد و سی و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیستم سپتامبر سال ۹۴۲ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۲۷ رجب – **[[نصر دوم سامانی]]** امیر سامانیان

رده:۳۳۱ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۳۹ (قمری)

**۳۳۹ (قمری)**، سیصد و سی و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و پنجم ژوئن سال ۹۵۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* کعبه

رده:۳۳۹ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۴۱ (قمری)

**۳۴۱ (قمری)**، سیصد و چهل و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم ژوئن سال ۹۵۲ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۲۷ شوال - **[[کسایی مروزی]]** شاعر فارسی‌گوی

## درگذشتگان
## وابسته
* خلفای فاطمی

رده:۳۴۱ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۵۰ (قمری)

**۳۵۰ (قمری)**، سیصد و پنجاهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و پنجم فوریه سال ۹۶۱ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* عنصری بلخی، شاعر پارسی‌گوی

## درگذشتگان
* عبدالملک یکم سامانی از امرای سامانی

## وابسته
* مزیدیان
* ثعالبی

رده:۳۵۰ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۵۲ (قمری)

**۳۵۲ (قمری)**، سیصد و پنجاه و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهارم فوریه سال ۹۶۳ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۲۰ شعبان - آلپ‌تگین حاکم غزنه

## وابسته
* ابوالحسن خرقانی

رده:۳۵۲ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۵۵ (قمری)

**۳۵۵ (قمری)**، سیصد و پنجاه و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دوم ژانویه سال ۹۶۶ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* **[[سید مرتضی علم‌الهدی]]** فقیه شیعه

## درگذشتگان
## وابسته
* آل اخشید

رده:۳۵۵ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۵۷ (قمری)

بندانگشتی|نگاره ای از ابوفراس الحمدانی دانشمند قرن چهارم هجری قمری . قرن دهم میلادی.
**۳۵۷ (قمری)**، سیصد و پنجاه و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دوازدهم دسامبر سال ۹۶۷ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۱ محرم - **[[ابوسعید ابوالخیر]]** عارف و شاعر ایرانی

## درگذشتگان
* کافور اخشیدی، از حاکمان آل اخشید

## وابسته
* یعقوب ابن کلس
* آل اخشید
* آرامگاه ابوسعید ابوالخیر

رده:۳۵۷ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۵۸ (قمری)

**۳۵۸ (قمری)**، سیصد و پنجاه و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سی‌ام نوامبر سال ۹۶۸ میلادی است.
## رویدادها == ساخته شدن شهر قاهره توسط فاطمیان مصر

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* آل اخشید
* حمدانیان

رده:۳۵۸ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۵۹ (قمری)

**۳۵۹ (قمری)**، سیصد و پنجاه و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نوزدهم نوامبر سال ۹۶۹ میلادی است.
## رویدادها
* ۱۴ رمضان - آغاز بنای **[[دانشگاه الازهر]]** در قاهره توسط فاطمیان

## مناسبت‌ها
## زادگان
* **[[سید رضی]]** عالم شیعه و گردآورنده نهج‌البلاغه

## درگذشتگان

رده:۳۵۹ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۶۰ (قمری)

**۳۶۰ (قمری)**، سیصد و شصتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نهم نوامبر سال ۹۷۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* سلطان محمود غزنوی از فرمانروایان حکومت غزنویان

## درگذشتگان

رده:۳۶۰ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۶۲ (قمری)

**۳۶۲ (قمری)**، سیصد و شصت و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفدهم اکتبر سال ۹۷۲ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* ابوریحان بیرونی

رده:۳۶۲ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۶۵ (قمری)

**۳۶۵ (قمری)**، سیصد و شصت و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پانزدهم سپتامبر سال ۹۷۵ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۱۱ شوال - **[[منصور یکم سامانی]]** از امرای سامانی

## وابسته
* خلفای فاطمی

رده:۳۶۵ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۶۶ (قمری)

**۳۶۶ (قمری)**، سیصد و شصت و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهارم سپتامبر سال ۹۷۶ میلادی است.
## رویدادها
* ۲۷ شعبان - برکناری بوری‌تگین از حکومت غزنه توسط سربازان ترک و جانشینی سبکتگین

## زادگان
## درگذشتگان
* بیستون پسر وشمگیر از فرمانروایان زیاری

رده:۳۶۶ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۷۰ (قمری)

**۳۷۰ (قمری)**، سیصد و هفتادمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و دوم ژوئیه سال ۹۸۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* فرخی سیستانی، شاعر

## درگذشتگان
## وابسته
* ابن سینا

رده:۳۷۰ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۷۱ (قمری)

**۳۷۱ (قمری)**، سیصد و هفتاد و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال، برابر با دوازدهم ژوئیهٔ سال ۹۸۱ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۳۷۱ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۷۷ (قمری)

**۳۷۷ (قمری)**، سیصد و هفتاد و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هشتم مه سال ۹۸۷ میلادی است.
## رویدادها
* تألیف کتاب *[[الفهرست]]* توسط ابن ندیم، کتاب‌شناس ایرانی‌الاصل

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* سید رضی

رده:۳۷۷ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۷۸ (قمری)

**۳۷۸ (قمری)**، سیصد و هفتاد و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و ششم آوریل سال ۹۸۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* شعوبیه
* تاریخ قم (کتاب)

رده:۳۷۸ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۸۱ (قمری)

**۳۸۱ (قمری)**، سیصد و هشتاد و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و پنجم مارس سال ۹۹۱ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* **[[شیخ صدوق]]** فقیه شیعه

## وابسته
* حمدانیان

رده:۳۸۱ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۸۳ (قمری)

**۳۸۳ (قمری)**، سیصد و هشتاد و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم مارس سال ۹۹۳ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ابوبکر محمد بن عباس خوارزمی

رده:۳۸۳ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۸۴ (قمری)

**۳۸۴ (قمری)**، سیصد و هشتاد و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با «۲۰ فوریه ۹۹۴» میلادی و «۲ اسفند ۳۷۲» هجری شمسی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* سید رضی

رده:۳۸۴ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۸۷ (قمری)

**۳۸۷ (قمری)**، سیصد و هشتاد و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نوزدهم ژانویه سال ۹۹۷ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۱۴ رجب - **[[نوح دوم سامانی]]** از امرای سامانی
* شعبان - **[[سبکتگین]]** بنیان‌گذار حکومت غزنویان

## وابسته
* مزیدیان
* مروانیان

رده:۳۸۷ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۸۸ (قمری)

**۳۸۸ (قمری)**، سیصد و هشتاد و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هشتم ژانویه سال ۹۹۸ میلادی است.
## رویدادها
* برکناری اسماعیل بن سبکتگین از فرمانروایی غزنویان و به حکومت رسیدن سلطان محمود غزنوی

## زادگان
## درگذشتگان

رده:۳۸۸ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۸۹ (قمری)

**۳۸۹ (قمری)**، سیصد و هشتاد و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و هشتم دسامبر سال ۹۹۸ میلادی است.
## رویدادها
* صفر - برکناری منصور بن نوح از امارت سامانیان توسط فایق و بگتوزون و جانشین کردن برادرش عبدالملک
* ذیقعده - براندازی امارت سامانی با دستگیری عبدالملک دوم توسط قراخانیان

## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* حمدانیان

رده:۳۸۹ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۹۲ (قمری)

**۳۹۲ (قمری)**، سیصد و نود و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و ششم نوامبر سال ۱۰۰۱ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۹ ذی‌القعده - ناصرخسرو، شاعر، حکیم و جهانگرد ایرانی

## درگذشتگان
## وابسته
* بلاساغون
* سید رضی
* حمدانیان

رده:۳۹۲ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۹۳ (قمری)

**۳۹۳ (قمری)**، سیصد و نود و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با شانزدهم نوامبر سال ۱۰۰۲ میلادی است.
## رویدادها
* شکست خلف بن احمد و تصرف سیستان توسط سلطان محمود غزنوی پس از محاصرهٔ چهار ماهه و براندازی حکومت صفاریان

## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* سید رضی

رده:۳۹۳ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۹۴ (قمری)

بندانگشتی|قطعه نقاشی دیواری قرن یازدهمی یافت شده در فسطاط
**۳۹۴ (قمری)**، سیصد و نود و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پنجم نوامبر سال ۱۰۰۳ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۹ ذیقعده - **[[ناصرخسرو]]** شاعر، حکیم و جهانگرد ایرانی

## درگذشتگان
## وابسته
* حمدانیان
* ابوالحسن مهیار دیلمی

رده:۳۹۴ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۹۶ (قمری)

**۳۹۶ (قمری)**، سیصد و نود و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهاردهم اکتبر سال ۱۰۰۵ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۲ شعبان - **[[خواجه عبدالله انصاری]]** دانشمند و عارف مسلمان

## درگذشتگان

رده:۳۹۶ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۳۹۸ (قمری)

**۳۹۸ (قمری)**، سیصد و نود و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و سوم سپتامبر سال ۱۰۰۷ میلادی است.
## رویدادها
* بنیان‌گذاری دودمان آل کاکویه توسط ابوجعفر دشمنزیار در بخش‌های مرکزی ایران

## زادگان
## درگذشتگان
* بدیع‌الزمان همدانی، نویسندهٔ ایرانی

## وابسته

رده:۳۹۸ (قمری)
رده:سده ۴ (قمری)
۴۰۰ (قمری)

**۴۰۰ (قمری)**، چهارصدمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با «۳۱ اوت ۱۰۰۹» میلادی و «۹ شهریور ۳۸۸» است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۴۰۰ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۰۱ (قمری)

**۴۰۱ (قمری)**، چهارصد و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و یکم اوت سال ۱۰۱۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* مروانیان

رده:۴۰۱ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۰۵ (قمری)

**۴۰۵ (قمری)**، چهارصد و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هشتم ژوئیه سال ۱۰۱۴ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* سید رضی
* عمیدالملک کندری

رده:۴۰۵ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۰۶ (قمری)

**۴۰۶ (قمری)**، چهارصد و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و هفتم ژوئن سال ۱۰۱۵ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان ==آلب ارسلان طغرل

## درگذشتگان
* **[[سید رضی]]** عالم شیعه و گردآورنده نهج‌البلاغه

رده:۴۰۶ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
درسال ۴۰۶ قمری آلب ارسلان برادر زاده و جانشین طغرل توانست با کمک مشورت هایی که از خواجه نظام الملک وزیر گرفت رقیبان داخلی را سرکوب کند و به حکومت سلجوقی قدرت و استحکام بیفزاید و آلبوم ارسلان امپراتور روم شرقی را اسیر کرد و بخش های زیادی از آسیای صغیر به تصرف سپاهیان سلجوقی در آید همچنین آلب ارسلان به ارمنستان و گرجستان لشکر کشی کرد.
۴۰۸ (قمری)

**۴۰۸ (قمری)**، چهارصد و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پنجم ژوئن سال ۱۰۱۷ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* خواجه نظام الملك توسي

## درگذشتگان

## وابسته
* نظام‌الملک
* شیخ طوسی
* مزیدیان

رده:۴۰۸ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۱۶ (قمری)

**۴۱۶ (قمری)**، چهارصد و شانزدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با «۱۰ مارس ۱۰۲۵» میلادی و «۱۹ اسفند ۴۰۳» هجری شمسی است.
## رویدادها
* فتح سومنات توسط سلطان محمود غزنوی و تصرف بتخانهٔ آن

## زادگان
## درگذشتگان
* فردوسی

رده:۴۱۶ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۲۱ (قمری)

**۴۲۱ (قمری)**، چهارصد و بیست و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با پانزدهم ژانویه سال ۱۰۳۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۱۷ ربیع‌الثانی - **[[سلطان محمود غزنوی]]** از فرمانروایان حکومت غزنویان

رده:۴۲۱ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۲۸ (قمری)

**۴۲۸ (قمری)**، چهارصد و بیست و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سی و یکم اکتبر سال ۱۰۳۶ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* اول رمضان - ابن سینا در همدان (برابر جمعه ۲ تیر ۴۱۶)

## وابسته
* ابن سینا
* دانشنامه علائی
* ابوالحسن مهیار دیلمی

رده:۴۲۸ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۲۹ (قمری)

**۴۲۹ (قمری)**، چهارصد و بیست و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیستم اکتبر سال ۱۰۳۷ میلادی است.
## رویدادها
* بنیانگذاری پادشاهی سلجوقیان

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* فرخی سیستانی، شاعر

## وابسته
* صلیحیان
* ثعالبی

رده:۴۲۹ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۳۱ (قمری)

**۴۳۱ (قمری)**، چهارصد و سی و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و نهم سپتامبر سال ۱۰۳۹ میلادی است.
## رویدادها
* ۸ رمضان - نبرد دندانقان میان لشکریان غزنوی و سلجوقی که با پیروزی سلجوقیان پایان یافت و خراسان به تصرف سلجوقیان درآمد.

## زادگان
## درگذشتگان
* عنصری بلخی، شاعر پارسی‌گوی

رده:۴۳۱ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۳۲ (قمری)

**۴۳۲ (قمری)**، چهارصد و سی و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفدهم سپتامبر سال ۱۰۴۰ میلادی است.
## رویدادها
* ۱۳ ربیع‌الثانی - برکناری مسعود غزنوی توسط سپاهیانش در نزدیکی رود سند و به حکومت رسیدن برادرش محمد

## زادگان
## درگذشتگان
* ۱۱ جمادی‌الاول - **[[سلطان مسعود غزنوی]]** از سلاطین غزنوی
* منوچهری دامغانی، شاعر

## وابسته
* شیخ طوسی

رده:۴۳۲ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۳۳ (قمری)

**۴۳۳ (قمری)**، چهارصد و سی و سومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با ششم سپتامبر سال ۱۰۴۱ میلادی است.
## رویدادها

* انتصاب حسن حمدانی به فرمانروایی دمشق توسط مستنصر فاطمی
* تسلط ثمال بن صالح بن مرداس بر حلب
* برپایی دولت بنی صمادح در شهر المریه در جنوب شرقی اندلس در ساحل مدیترانه

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ابوجعفر دشمنزیار بنیان‌گذار دودمان آل کاکویه

رده:۴۳۳ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۳۴ (قمری)

**۴۳۴ (قمری)**، چهارصد و سی و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و هفتم اوت سال ۱۰۴۲ میلادی است.
## رویدادها
*افتتاح مدرسه نظامیه نیشابور

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* اسماعیل گرگانی

رده:۴۳۴ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۳۶ (قمری)

**۴۳۶ (قمری)**، چهارصد و سی و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهارم اوت سال ۱۰۴۴ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* سید مرتضی علم‌الهدی فقیه شیعه

## وابسته
* شیخ طوسی

رده:۴۳۶ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۳۷ (قمری)

992 714 437 46
**۴۳۷ (قمری)**، چهارصد و سی و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و پنجم ژوئیه سال ۱۰۴۵ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۴۳۷ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۳۸ (قمری)

**۴۳۸ (قمری)**، چهارصد و سی و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهاردهم ژوئیه سال ۱۰۴۶ میلادی است.
## رویدادها
*تالیف فرهنگ لغت عربی-فارسی، کتاب البلغه توسط ابویوسف کردی نیشابوری.
## مناسبت‌ها
## زادگان
* مسعود سعد سلمان، شاعر دوره غزنوی

## درگذشتگان
*ابوعبید جوزجانی شاگرد و شرح دهنده آثار پورسینا.

## وابسته
* ابوعبیدالله عبدالواحد بن محمد جوزجانی

رده:۴۳۸ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۴۰ (قمری)

**۴۴۰ (قمری)**، چهارصد و چهلمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با «۲۲ ژوئن ۱۰۴۸» میلادی و «۱ تیر ۴۲۷» است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* احمد جام، عارف و صوفی
* خیام
## درگذشتگان
* ۴ شعبان - **[[ابوسعید ابوالخیر]]** عارف و شاعر ایرانی
* ابن زیله، ریاضی‌دان، موسیقی‌شناس و فیلسوف

## وابسته
* ابوریحان بیرونی
* آرامگاه ابوسعید ابوالخیر
* گردیزی

رده:۴۴۰ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۴۲ (قمری)

**۴۴۲ (قمری)**، چهارصد و چهل و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با اول ژوئن سال ۱۰۵۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* زین‌الاخبار

رده:۴۴۲ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۴۵ (قمری)

**۴۴۵ (قمری)**، چهارصد و چهل و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و نهم آوریل سال ۱۰۵۳ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۴۴۵ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۶۶ (قمری)

**۴۶۶ (قمری)**، چهارصد و شصت و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دوازدهم سپتامبر سال ۱۰۷۳ میلادی میباشد.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* **[[امین‌الدوله بن تلمیذ]]**، پزشک برجسته، موسیقی‌دان، ادیب، شاعر و نویسندهٔ چندزبان‌دان عراقی.
## درگذشتگان

رده:۴۶۶ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۴۷۱ (قمری)

**۴۷۱ (قمری)**، چهارصد و هفتاد و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیستم ژوئیه سال ۱۰۷۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان == ((رئیس  عبدالقادر گیلانی))

## درگذشتگان
## وابسته
* عبدالقادر گیلانی

رده:۴۷۱ (قمری)
رده:سده ۵ (قمری)
۵۰۰ (قمری)

**۵۰۰ (قمری)**، پانصدمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نهم سپتامبر سال ۱۱۰۶ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* خجندیان

رده:۵۰۰ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۰۵ (قمری)

**۵۰۵ (قمری)**، پانصد و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفدهم ژوئیه سال ۱۱۱۱ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
*  شعبان- **[[تقیه صوریه]]**، شاعربانو و ادیب عربی شامی

## درگذشتگان

رده:۵۰۵ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۱۷ (قمری)

**۵۱۷ (قمری)**، پانصد و هفدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با «۸ مارس ۱۱۲۳» میلادی و «۱۶ اسفند ۵۰۱» هجری شمسی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* خیام

رده:۵۱۷ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۱۸ (قمری)

**۵۱۸ (قمری)**، پانصد و هجدهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و ششم فوریه سال ۱۱۲۴ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* مسعود سعد سلمان، شاعر دوره غزنوی

## وابسته
* حسن صباح

رده:۵۱۸ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۲۱ (قمری)

**۵۲۱ (قمری)**، پانصد و بیست و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و چهارم ژانویه سال ۱۱۲۷ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* محمد معزی، شاعر پارسی

رده:۵۲۱ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۲۲ (قمری)

**۵۲۲ (قمری)**، پانصد و بیست و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سیزدهم ژانویه سال ۱۱۲۸ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان

* روزبهان بقلی فسایی عارف اهل فارس

## درگذشتگان

رده:۵۲۲ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۳۶ (قمری)

**۵۳۶ (قمری)**، پانصد و سی و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سیزدهم اوت سال ۱۱۴۱ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
10 محرم درگذشت شیخ احمدجامی

## وابسته
* احمد جام

رده:۵۳۶ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۳۷ (قمری)

**۵۳۷ (قمری)**، پانصد و سی و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم اوت سال ۱۱۴۲ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* نظامی گنجوی، شاعر و داستان‌سرای پارسی

## درگذشتگان
## وابسته

رده:۵۳۷ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۴۱ (قمری)

**۵۴۱ (قمری)**، پانصد و چهل و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیستم ژوئن سال ۱۱۴۶ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ۵۴۱ - **[[ابوالقاسم مالینی]]**، محدث و فقیه.

رده:۵۴۱ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۴۲ (قمری)

**۵۴۲ (قمری)**، پانصد و چهل و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نهم ژوئن سال ۱۱۴۷ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* خجندیان
* شهاب‌الدین عمر سهروردی

رده:۵۴۲ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۴۴ (قمری)

**۵۴۴ (قمری)**، پانصد و چهل و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هجدهم مه سال ۱۱۴۹ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* فخر رازی: فیلسوف، دانشمند و حکیم مسلمان ایرانی. (زاده شهرری)

## درگذشتگان
## وابسته
* خلفای فاطمی
* تاریخ بیهق

رده:۵۴۴ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۴۵ (قمری)

**۵۴۵ (قمری)**، پانصد و چهل و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفتم مه سال ۱۱۵۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* حکیم سنایی، شاعر قصیده‌گو و مثنوی‌سرای فارسی

## وابسته
* مزیدیان

رده:۵۴۵ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۴۶ (قمری)

**۵۴۶ (قمری)**، پانصد و چهل و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و هفتم آوریل سال ۱۱۵۱ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* ادیب صابر

رده:۵۴۶ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۵۱ (قمری)

**۵۵۱ (قمری)**، پانصد و پنجاه و یکمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم مارس سال ۱۱۵۶ میلادی است.
## رویدادها
* نگارش کتاب مقامات حمیدی توسط حمیدی بلخی

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

## پانویس

رده:۵۵۱ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۵۲ (قمری)

**۵۵۲ (قمری)**، پانصد و پنجاه و دومین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیستم فوریه سال ۱۱۵۷ میلادی است.

## رویدادها
* پایان پادشاهی سلجوقیان

## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان


رده:سده ۶ (قمری)
۵۵۴ (قمری)

**۵۵۴ (قمری)**، پانصد و پنجاه و چهارمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سی‌ام ژانویه سال ۱۱۵۹ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ابوالعلای گنجه‌ای، شاعر قرن ششم هجری و پدرزن خاقانی

رده:۵۵۴ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۵۶ (قمری)

**۵۵۶ (قمری)**، پانصد و پنجاه و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هفتم ژانویه سال ۱۱۶۱ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
*۱۳ صفر، ادیب کرمینی، مؤلف فرهنگ عربی-فارسی تکملةالاصناف

رده:۵۵۶ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۷۶ (قمری)

بندانگشتی|الکامل محمد المالک و فردریک دوم امپراتور مقدس روم
**۵۷۶ (قمری)**، پانصد و هفتاد و ششمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با چهارم ژوئن سال ۱۱۸۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان

رده:۵۷۶ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۷۹ (قمری)

**۵۷۹ (قمری)**، پانصد و هفتاد و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم مه سال ۱۱۸۳ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
*  شوال- **[[تقیه صوریه]]**، شاعربانو و ادیب عربی شامی

رده:۵۷۹ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۸۵ (قمری)

**۵۸۵ (قمری)**، پانصد و هشتاد و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و ششم فوریه سال ۱۱۸۹ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* سعدی
* پروتاگوراس

رده:۵۸۵ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۹۰ (قمری)

**۵۹۰ (قمری)**، پانصد و نودمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با سوم ژانویه سال ۱۱۹۴ میلادی است.
## رویدادها
مرگ حاکم سلجوقی طغرل ابن ارسلان
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* بنارس

رده:۵۹۰ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۹۵ (قمری)

**۵۹۵ (قمری)**، پانصد و نود و پنجمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با دهم نوامبر سال ۱۱۹۸ میلادی است.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
* ابن رشد
* خاقانی، قصیده‌سرای بزرگ پارسی

رده:۵۹۵ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۹۷ (قمری)

**۵۹۷ (قمری)**، پانصد و نود و هفتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با نوزدهم اکتبر سال ۱۲۰۰ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
* ۱۱ جمادی‌الاولی - خواجه نصیر طوسی در توس (برابر شنبه ۵ اسفند  ۵۷۹)

## درگذشتگان

رده:۵۹۷ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۹۸ (قمری)

**۵۹۸ (قمری)**، پانصد و نود و هشتمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با هشتم اکتبر سال ۱۲۰۱ میلادی می باشد.

## رویدادها
## مناسبت‌ها
خواجه نصیرالدین طوسی

## درگذشتگان
## وابسته
* خواجه نصیر طوسی

رده:۵۹۸ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
۵۹۹ (قمری)

**۵۹۹ (قمری)**، پانصد و نود و نهمین سال در گاهشماری هجری قمری است. اول محرم این سال برابر با بیست و هفتم سپتامبر سال ۱۲۰۲ میلادی است.
## رویدادها
## مناسبت‌ها
## زادگان
## درگذشتگان
## وابسته
* راحةالصدور

رده:۵۹۹ (قمری)
رده:سده ۶ (قمری)
گذشته

**گذشته** به حوادث و رویدادهایی اشاره دارد که مربوط به زمانی قبل از یک زمانِ مشخص هستند. این کلمه در تقابل با حال و آینده قرار می‌گیرد.

## کلمهٔ گذشته به تفسیر لغت‌نامهٔ دهخدا
در *[[لغت‌نامه دهخدا|لغتنامهٔ* دهخدا]] در مدخلِ «گذشته» آمده‌است: «زمان ماضی، ماضیه، پیشین، بِشُده (انجام‌شده)، رفته، وقتی که برفته، زمانی قبل‌تر و پیش از حال و مقابل آینده. استقبال. آتیه: سالِفَه؛ ایام گذشته. بارِحَه؛ شب گذشته.

## منابع


رده:زمان
رده:فلسفه زمان
ازارکل

**ازارکل**، روستایی از توابع بخش بندپی غربی شهرستان بابل در استان مازندران ایران است.

## جمعیت
این روستا در خوش‌رود قرار داشته و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۲۲۳نفر (۵۴خانوار) بوده‌است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان بابل
برنی اکلستون

**برنارد چارلز اِکلِستون**  معروف به **برنی اکلستون** (زادهٔ ۲۸ اکتبر ۱۹۳۰) کارآفرین ورزشی بریتانیایی به عنوان رئیس و مدیر عامل شرکت‌های «مدیریت فرمول یک» و «اداره فرمول یک» و همچنین مالک بخشی از سهام «آلفا پرما»، شرکت مادر شرکت‌های «گروه فرمول یک» است. به همین جهت او را معمولاً مهم‌ترین شخصیت اجرایی در مسابقات اتومبیل‌رانی فرمول یک می‌دانند.

وی همچنین یکی از مالکان باشگاه فوتبال انگلیسی کوئینز پارک رنجرز است و یکی از ثروتمندترین اشخاص بریتانیا محسوب می‌شود.

اکلستون در سال ۱۹۸۴ با اسلاویکا رادیچ مدل کروات ازدواج کرد، با این که ۲۸ سال از او بزرگ‌تر و ۲۹ سانتی‌متر از او کوتاه‌تر بود و زبان مشترکی هم نداشتند؛ اسلاویکا به زبان‌های کرواتی و ایتالیایی و برنی فقط به انگلیسی مسلط بود. زندگی مشترک این دو در سال ۲۰۰۹ با درخواست طلاق اسلاویکا اکلستون به دلیل «رفتارهای غیرمعقول» برنی که موجب «استرس و اضطراب» او شده بود و موافقت دادگاه پایان یافت.

اکلستون برای سومین بار در ۲۰۱۲ با زنی برزیلی که ۴۰ سال از خودش کوچکتر بود ازدواج کرد.

اکلستون در سال ۲۰۱۴ به اتهام پرداخت رشوه متهم شد که ۴۵ میلیون دلار به یک بانکدار آلمانی به نام گرهارد گریبکوسکی پرداخته تا بتواند بخشی از سهام فرمول یک را به شرکت سهامداری مورد نظر خود منتقل کند. اکلستون اقرار کرد که به گرهارد گریبکوسکی پول پرداخته اما انکار می‌کند که این پول رشوه بوده‌است.

## منابع

رده:افراد در فرمول یک
رده:افراد زنده
رده:اهالی انگلستان
رده:اهالی انگلستان مرتبط با ورزش‌های موتوری
رده:اهالی بانگی، سافک
رده:اهالی بکسلیهیت
رده:رانندگان مسابقات فرمول یک اهل انگلستان
رده:زادگان ۱۹۳۰ (میلادی)
رده:فرمول یک
رده:کارآفرینان اهل انگلستان
رده:مدیران ارشد اهل انگلستان
رده:منتقدان اتحادیه اروپا
رده:میلیاردرهای اهل انگلستان
رده:ویکی‌سازی رباتیک
رده:مالکان تیم‌های فرمول یک
مصعب بن عمیر

**مصعب بن عمیر** بنا بر بعضی منابع شیعه هجدهمین فردی بود که مسلمان شد. وی از اشراف‌زادگان مکه بود و مدت‌ها ایمان خود را از پدر و مادر خود مخفی نگاه داشته بود. سرانجام وقتی مسلمانی او آشکار شد خویشاوندان‌اش وی را طرد کردند. بعدها در نخستین هجرت به حبشه شرکت کرد و پس از بازگشت در شعب ابی طالب محمد را همراهی می‌کرد. وی پیش از پیمان عقبه اول به عنوان اولین معلم قرآن به یثرب اعزام شد. در جنگ بدر و جنگ احد پرچم دار سپاه اسلام بود و در جریان جنگ احد و هنگام دفاع از محمد در سال سوم هجری در سی سالگی کشته شد. محمد بعد از خاتمه جنگ احد رو به جنازه مصعب گفت: «گواهی می‌دهم که لباس تو در مکه از همه فاخرتر بود ولی تو با پذیرش اسلام به آن وضع پشت پا زدی».

## منابع

رده:اهالی مکه
رده:تاریخ اسلام
رده:درگذشتگان ۶۲۵ (میلادی)
رده:صحابه راویان حدیث
رده:صحابه شرکت‌داشته در غزوه احد
رده:صحابه کشته‌شده
رده:صحابه مرد
رده:صحابه
رده:عرب‌های سده ۷ (میلادی)
رده:نوکیشان مسلمان