باشگاه ورزشی لاتسیو

**مجموعهٔ ورزشی لاتسیو**  یک باشگاه فوتبال ایتالیایی در شهر رم است که در لیگ سری آ رقابت می‌کند. لاتسیو در مجموع ۳۷ زیرمجموعهٔ ورزشی دارد که بیشتر از هر انجمن ورزشی دیگر در اروپاست. این باشگاه یکی از دو باشگاه اصلی و پرهوادار پایتخت کشور ایتالیاست.

پیراهن اصلی این تیم، به رنگ آبی‌فیروزه‌ای با شرت سفید است. بازی‌های خانگی به‌طور مشترک با رقیب بزرگ یعنی رم در ورزشگاه المپیک رم برگزار می‌گردد، ورزشگاهی با ظرفیت بالای ۷۰٬۰۰۰ نفر که پس از سن سیرو بزرگ‌ترین ورزشگاه در ایتالیا است.

لاتسیو تاکنون دو مرتبه فاتح سری آ شده‌است. نخستین بار در فصل ۷۴–۱۹۷۳ بود و دومین قهرمانی که در فصل  ۲۰۰۰–۱۹۹۹ رقم خورد، حرف و حدیث فراوانی به همراه داشت. این باشگاه در سال ۱۹۹۷ نیمکت را به سون یوران اریکسون سپرد و به جذب ستاره‌ها روی آورد و دقیقاً در جشن یک‌صدمین سال تأسیس خود، قهرمانی دوم را در لیگ کسب کرد. درحالی‌که انتظار می‌رفت لاتسیو چند فصل در کورس قهرمانی بماند، از فصل بعد بار دیگر به همان تیم متوسط رو به بالا  تبدیل شد. این ماجرا هواداران این تیم را به این باور رساند که مالکان باشگاه نگاه قهرمان‌محور ندارند. لاتسیو شش عنوان قهرمانی کوپا ایتالیا، ۵ قهرمانی در سوپر جام فوتبال ایتالیا و یک قهرمانی جام یوفا و همچنین یک قهرمانی جام در جام اروپا را تا به امروز کسب کرده‌است.

## پیشینه
### از ابتدای تأسیس تا پس از [[جنگ جهانی]] دوم (۱۹۴۹–۱۹۰۰)
Società Podistica Lazio یا باشگاه دو و میدانی لاتسیو در ۹ ژانویه ۱۹۰۰ در ناحیه پراتی شهر رم تأسیس شد. هدف از تأسیس باشگاه دربرگرفتن بیشتر شهر رم بود. ۹ عضو اصلی تأسیس‌کنندهٔ باشگاه، نام لاتسیو که استان در برگیرندهٔ شهر رم است را برای باشگاه انتخاب کردند.

در ۱۹۰۱، یکی از اعضای ریسینگ کلاب دُ پاریس فوتبال را وارد باشگاه لاتسیو کرد تا لاتسیو قدیمی‌ترین تیم فوتبال شهر رم و یکی از قدیمی‌ترین‌ها در ایتالیا باشد. تیم فوتبال به سرعت تشکیل شد، اگرچه اولین مسابقات رسمی در سال ۱۹۰۲ انجام شد. اولین مسابقه در تاریخ ۱۶ ماه مِه سال ۱۹۰۲ برگزار شد که حاصل آن برد ۳–۰ مقابل سوسیتا اسپورتیوو ورتوس (که اکنون این تیم از بین رفته‌است) بود.

لاتسیو در ۱۹۱۲ به محض اینکه فدراسیون فوتبال ایتالیا اقدام به سازمان‌دهی رقابت‌های قهرمانی در مرکز و جنوب ایتالیا کرد، به رقابت‌های لیگ ملحق شد و سه بار به مرحله پایانی رقابت‌های پلی آف راه یافت، هرچند با شکست در ۱۹۱۳ به پروورچلی، در ۱۹۱۴ به کاسله و در ۱۹۲۳ به جنوا هرگز موفق به بالا بردن جام نشد.

### دهه ۱۹۵۰ و ۶۰
دههٔ ۱۹۵۰ ترکیبی از نتایج خوب و متوسط به همراه داشت که با عنوان قهرمانی جام حذفی در ۱۹۵۸ همراه شد. 
در سال ۱۹۶۱ لاتسیو برای نخستین بار به سری بی سقوط کرد، اما دو سال بعد مجدداً به سری آ بازگشت. تحت نظر خوان کارلوس لورنزو مربی آرژانتینی، در ۱۹۶۴، لاتسیو با خط دفاعی مستحکم خود مقام معتبر هشتم را کسب کرد (با تنها ۲۱ گل زده و ۲۴ گل خورده). برد ۳–۰ خارج از خانه مقابل یوونتوس بهترین نتیجهٔ فصل بود.

ستارهٔ آن سال‌ها نلو گوونتارو، هافبک تیم بود که بعدها به عنوان مربی باشگاه مشغول به کار شد. لاتزیو در ۱۹۶۷ سقوط کرد و سال بعد به سری‌آ بازگشت و در میان تیم‌های بالای جدول در رتبهٔ هشتم قرار گرفت.

### دهه ۱۹۷۰
دههٔ ۱۹۷۰ درست هم‌مانند دههٔ ۱۹۶۰ با سقوط به سری بی در فصل ۷۱–۱۹۷۰ همراه بود. اگرچه پیشرفت در سال‌های بعدی نخستین دورهٔ حقیقی موفق باشگاه را سبب شد. لاتسیو در فصل ۷۳–۱۹۷۲ با تیمی شامل جوزپه ویلسون کاپیتان متولد انگلیس در دفاع، لوچانو ره چکونی و ماریو فروستالی در هافبک، رنزو گارنوسچلی و جورجو کینالیا در حمله و مربی‌گری توماسو مائسترلی گام به مسابقات گذاشت. با گل‌های کینالیا و دفاع قدرتمند تیمی، لاتسیو به عنوان یک شگفتی‌ساز ظاهر شد و با میلان و یوونتوس برای اسکودتو رقابت می‌کرد. اما شکست در روز پایانی مسابقات در ناپولی با یک گل دیرهنگام سبب شد یوونتوس با پیروزی در برابر آ اس رم رقیب لاتزیو عنوان را کسب کند.

این پیش‌درآمدی برای فصل ۷۴–۱۹۷۳ بود، زمانی که لاتزیو تمام فصل در صدر جدول بود و اولین عنوان لیگ خود را کسب کرد. این قهرمانی ادامه پیدا نکرد، چرا که لاتزیو فصل بعدی را با رتبه چهارم به پایان رساند، در فصل ۷۶–۱۹۷۵ برای فرار از سقوط تقلا می‌کرد، در فصل ۷۷–۱۹۷۶ رتبهٔ پنجم را کسب کرد و در فصل ۷۸–۱۹۷۷ نیز در میانهٔ جدول فصل را به اتمام رساند. مرگ غم‌انگیز لوچانو ره چکونی و توماسو مائسترلی به اضافهٔ جدایی جورجو کینالیا یک تراژدی سه‌گانه برای لاتزیو بود. برونو جوردانو با کسب عنوان بهترین گلزن لیگ در ۱۹۷۹ توانست تا حدی برای تیم تسکین باشد، زمانی که لاتزیو لیگ را هشتم به پایان رساند.

لاتزیو در سال ۱۹۸۰ به دلیل تبانی در مسابقاتش به همراه میلان به سری بی فرستاده شد. لاتزیو سه فصل در لیگ دسته دوم ایتالیا باقی‌ماند تا سیاه‌ترین قسمت تاریخ باشگاه رقم بخورد. تیم در ۱۹۸۳ به سری آ بازگشت و در فصل جدید در روز آخر موفق شد از سقوط فرار کند. فصل ۸۵–۱۹۸۴ فصل بسیار غم‌انگیزی برای لاتزیو بود به‌طوری‌که با ۱۵ امتیاز، رتبه آخر لیگ را کسب کرد (با وجود بازیکنان با استعدادی مثل Francesco Dell'Anno و Francesco Fonte).

در ۱۹۸۶، لاتزیو به دلیل وارد آمدن تهمت شرکت یک بازیکنش به اسم Claudio Vinazzani در شرط‌بندی، با کسر ۹ امتیاز جریمه شد (که در روزهایی که هر برد ۲ امتیاز داشت ضربت مهلکی برای تیم بود). در همان فصل رقابت‌های سری بی لاتزیو یک نبرد حماسی برای فرار از سقوط داشت. با مربیگری Eugenio Fascetti، لاتزیو تنها پس از پیروزی پلی آف برابر Taranto و Campobasso از سقوط به سری سی نجات یافت. در ۱۹۸۸ لاتزیو به سری آ بازگشت و زیر نظر مدیریت مالی با دقت Gianmarco Calleri، موقعیت باشگاه به عنوان یک باشگاه قدرتمند تثبیت شد.

### دهه ۱۹۹۰
ورود Sergio Cragnotti در ۱۹۹۲ تاریخ باشگاه را برای همیشه تغییر داد چرا که او خود را برای سرمایه‌گذاری بلند مدت بر روی بازیکنان جدید به منظور ساختن تیمی که بتواند در سطح سری آ رقابت کند، آماده می‌کرد. Cragnotti مکرراً با آوردن بازیکنانی که ستاره‌های بزرگ شناخته می‌شدند رکورد بازار نقل و انتقالات را می‌شکست. خوان سباستین ورون با ۱۸ میلیون یورو، کریستین ویری با ۱۹ میلیون یورو و شکنندهٔ رکورد نقل و انتقالات دنیا -اگرچه تنها برای چند هفته- خرید هرنان کرسپو از پارما با ۳۵ میلیون یورو بود.

در ۱۹۹۳ لاتزیو در Serie A فصل را پنجم تمام کرد، چهارم در ۱۹۹۴، دوم در ۱۹۹۵، سوم در ۱۹۹۶، و مجدداً چهارم در ۱۹۹۷، سپس در ۱۹۹۹ در روز آخر تنها با یک امتیاز اختلاف عنوان قهرمانی را به آث میلان واگذار کرد. سرانجام لاتزیو با بازیکنانی همچون سینیشا میهایلوویچ، و آلساندرو نستا و پاول ندود موفق شد در ۲۰۰۰ دومین Scudetto را فتح کند. در همان سال لاتزیو جام حذفی را نیز فتح کرد تا با سون یوران اریکسون (بین ۱۹۹۷–۲۰۰۰) به عنوان مربی موفق شود بنا بر استاندارد ایتالیائی double کند. گفتنی است لاتزیو در سال‌های ۱۹۹۸ و ۲۰۰۴ دو عنوان دیگر Coppa Italia را نیز به‌دست آورد.

لاتزیو همچنین در آخرین سال برگزاری رقابت‌های Uefa Cup winers' cup در ۱۹۹۹ به عنوان قهرمانی دست یافت و در ۱۹۹۸ نیز به فینال رقابت‌های UEFA Cup راه یافت، اما ۰–۳ مقابل اینتر میلان و ستارهٔ این تیم رونالدو شکست خورد. لاتزیو دو بار عنوان Italian Super Cup را کسب کرد و با شکست Manchester United در ۱۹۹۹ قهرمان European Super Cup شد. لاتزیو همچنین اولین باشگاه ایتالیائی بود که به بازار سهام Italian Piazza Affari راه یافت.

### ۲۰۰۰ تا اکنون - تنزل و احیای مجدد
لاتزیو این دهه را با درخشانی با بردن Italian Super Cup و کسب رتبه سوم در لیگ آغاز کرد اما عزیمت سون یوران اریکسون نزول باشگاه را تسریع کرد. با به آخر رسیدن پول، یا هدر دادن آن برای خریدهای شکست خورده‌ای مثل گایزکا مندیتا با ۲۸ میلیون یورو، لاتزیو شرایط حضور در UEFA Champions League در فصل ۲۰۰۱/۲۰۰۲ را از دست داد و فصل را با رتبه ناامیدکنندهٔ ششم به پایان رساند.

با رسوایی مالی که Cragnotti و کارخانجات زنجیره‌ای او به نام Cirio را درگیر می‌کرد، وی مجبور شد باشگاه را در ۲۰۰۲ ترک کند و لاتزیو تا ۲۰۰۴ با سرپرستی مالی مدیران و شرکای بانکی کنترل شد. این مسئله باشگاه را مجبور کرد تا بازیکنان ستاره و حتی نماد باشگاه -کاپیتان تیم آلساندرو نستا را به سرعت بفروشد. متعاقباً لاتزیو به Claudio Lotito که هم‌اکنون بزرگ‌ترین سهامدار باشگاه است، فروخته شد.

در آن تابستان، ستارهٔ سابق ۳۶ سالهٔ لاتزیو، پائولو دی کانیو موافقت کرد به باشگاه بپیوندد. در فصل ۲۰۰۶–۲۰۰۵ لاتزیو بسیاری از بازیکنان قدیمی مثل فرناندو کوتو، و پائولو نگرو و جولیانو جانیکدا که حاضر نشده بودند دستمزد خود را کاهش دهند و از طرف باشگاه اجازهٔ خروج دریافت کرده بودند، را از دست داد. فصل ۲۰۰۶–۲۰۰۵ تحت مربیگری Delio Rossi، لاتزیو با تیمی متشکل از قدیمی‌های باقی‌مانده مثل آنجلو پروتزی و هافبک‌های محبوب طرفداران، فابیو لیورانی و Ousmane Dabo و با تزریق بازیکنان با انگیزه با دستمزد پائین‌تر، بالاتر از انتظارات ظاهر شد. ثابت شد که این خط مشی موفقیت‌آمیز است چرا که باشگاه جواز حضور در UEFA Cup ردر فصل ۰۷–۲۰۰۶ را به‌دست آورد.

در ۱۴ ژوئیه، اعلام شد که لاتزیو بخاطر شرکت در رسوایی تعیین نتیجهٔ مسابقات از پیش (match-fixing scandal)، با ۷ امتیاز منفی به رقابت‌های Serie B فرستاده شده‌است. درخواست استیناف باشگاه موفقیت‌آمیز بود و دادگاه در ۲۵ ژوئیه، جریمهٔ لاتزیو را به ۱۱ امتیاز منفی در فصل آتی Serie A (که چندی بعد به ۳ امتیاز کاهش یافت) و کسر ۳۰ امتیاز در فصل قبلی Serie A کاهش داد که باعث شد لاتزیو فرصت حضور در UEFA Cup را از دست دهد.

با وجود این، لاتزیو به عنوان سوم لیگ در فصل ۲۰۰۶/۲۰۰۷ دست یافت و چیزی نمانده بود که رکورد بردهای متوالی باشگاه را بشکند. تیم فعلی ۸ برد متوالی کسب کرد که قابل مقایسه با ۹ برد متوالی تیم برندهٔ Scudetto در ۲۰۰۰ بود.

## رنگ‌ها و لقب‌ها
رنگ‌های سفید و آبی آسمانی از نشان ملی یونان الهام گرفته شده‌است، ناشی از این حقیقت که لاتزیو یک باشگاه ورزشی مخلوط است که در به رسمیت شناختن بازی‌های المپیک باستانی و اینکه سنت ورزش کردن در اروپا به یونان پیوند یافته‌است، ایجاد شده‌است.

لاتزیو در اصل یک پیراهن که به بخش‌های آبی آسمانی و سفید تقسیم می‌شد، با شورت و جوراب سیاه می‌پوشید. رنگ‌های باشگاه لقب ایتالیائی باشگاه یعنی بیانکوچلسکی (سفید و آبی‌ها) را به‌وجود آورده‌است.

سمبل و نشان سنتی باشگاه لاتزیو عقاب است، که توسط «لوییجی بیگارلی»، عضو تأسیس‌کنندهٔ باشگاه انتخاب شد و تصدیقی بر نشان سپاه امپراطوری روم است که سپاه روم این نشان را زمانی که به رزم می‌رفت با خود حمل می‌کرد. استفادهٔ لاتزیو از این نماد دو لقب برای باشگاه به‌وجود آورده‌است: «عقاب‌های جوان» و «عقاب‌ها».

نماد فعلی باشگاه یک عقاب طلائی را بالای یک سپر سفید با حاشیهٔ آبی، درون سپر، نام باشگاه و یک سپر سه جزئی کوچکتر با رنگ‌های باشگاه را نمایان می‌سازد.

## طرفداران و رقیبان
لاتزیو مطابق تحقیقات در آپریل سال ۲۰۰۶، با دارا بودن حدود ۳٫۵٪ طرفداران فوتبال ایتالیا، ششمین باشگاه پرطرفدار فوتبال در ایتالیا است.

گروه Irriducibili Lazio که در سال ۱۹۸۷ تأسیس شده هم‌اکنون بزرگ‌ترین گروه طرفداران متعصب باشگاه می‌باشد. این گروه بخاطر عقاید خاص سیاسی شان بدنام شده و توجه رسانه‌ها در سرتاسر جهان را معطوف کرده‌است. در روزهای مسابقه، این گروه پرچم‌هایی به سبک سنتی انگلیسی می‌سازد و معمولاً تنها برای دربی دلاکاپیتاله، پرچم‌های سنتی ایتالیائی می‌سازد.

دربی دلاکاپیتاله در کشورهای انگلیسی زبان با نام «دربی رم» شناخته می‌شود و مسابقه‌ای بین لاتسیو و رقیب اصلی‌اش باشگاه آ.اس. رم می‌باشد که در زمرهٔ احساسی‌ترین مسابقهٔ رقیبان فوتبالی در جهان است. لاتسیو همچنین یک رقابت شدید با باشگاه ناپولی دارد.

طرفداران لاتسیو رابطهٔ دوستانه‌ای با باشگاه اینتر، تریستیانا و هلاس ورونا دارند. همچنین با باشگاه‌هایی در نقاط دیگر اروپا از جمله رئال مادرید و چلسی نیز ارتباط دوستانه‌ای دارند.

در طی فصل ۲۰۰۴–۲۰۰۳ به احترام هواداران، باشگاه شماره ۱۲ را بایگانی کرد و اعلام کرد که دیگر به بازیکنی داده نخواهد شد.

## مالکیت
در حال حاضر، سهام لاتسیو بین «کلودیو لوتیتو» که ۶۱٫۳۱۲٪ را داراست و سایر سهامداران که ۳۸٫۶۸۸٪ باقی‌مانده را دارا هستند، تقسیم شده‌است. در کنار یوونتوس و رم، لاتزیو یکی از سه باشگاه ایتالیائی است که در بورس سهام ایتالیا ثبت شده‌است. در فصل ۰۵–۲۰۰۴ لاتزیو با برآورد درآمد ۸۳ میلیون یورویی، بیستمین باشگاه پر درآمد جهان بود.

## بازیکنان فعلی

## افتخارات
### ملی
* **[[سری آ]]**
:**قهرمان (۲):** ۱۹۷۳–۷۴, ۱۹۹۹–۲۰۰۰
* **[[جام حذفی فوتبال ایتالیا]]**
:**قهرمان (۷):** ۱۹۵۸, ۱۹۹۷–۹۸, ۱۹۹۹–۲۰۰۰, ۲۰۰۳–۰۴, ۲۰۰۸–۰۹, ۲۰۱۲–۱۳, ۲۰۱۸–۱۹
* **[[سوپر جام فوتبال ایتالیا]]**
:**قهرمان (۵):** ۱۹۹۸, ۲۰۰۰, ۲۰۰۹, ۲۰۱۷, ۲۰۱۹
* **[[سری بی]]**
:**قهرمان (۱):** ۱۹۶۸–۶۹

### اروپا
* **[[جام برندگان جام اروپا]]**
:**قهرمان (۱)**: ۱۹۹۹
* **[[سوپرجام اروپا]]**
:**قهرمان (۱):** ۱۹۹۹

## منابع

رده:بازیکنان باشگاه لاتزیو
رده:باشگاه‌های سری آ
رده:باشگاه‌های سری بی
رده:باشگاه‌های فوتبال ایتالیا
رده:باشگاه‌های فوتبال بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۰۰ (میلادی)
رده:باشگاه‌های فوتبال در رم
رده:باشگاه‌های فوتبال لاتزیو
رده:باشگاه‌های لیگ دسته اول فوتبال ایتالیا
رده:باشگاه‌های ورزشی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۰۰ (میلادی)
رده:باشگاه‌های ورزشی چندرشته‌ای در ایتالیا
رده:باشگاه‌های ورزشی چندرشته‌ای
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۰۰ (میلادی) در ایتالیا
رده:شرکت‌های فهرست‌شده در بورس اوراق بهادار ایتالیا
رده:شرکت‌های ورزشی عمومی
رده:ورزش در رم
رده:ویکی‌سازی رباتیک