open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
مذی

[بندانگشتی|مذی در اثر تحریک [نواحی شهوت‌خیز|نقاط حساس بدن]]
**مَذی** یا **مایع پیش‌منی** یا **مایع پیش‌انزال** مایعی را که قبل از منی از آلت تناسلی مرد خارج می‌شود می‌گویند. این مایع روشن، بی‌رنگ و چسب‌ناک است که از مجرای ادرار از آلت تناسلی مرد در طول تحریک جنسی یا گاهی در هنگام خواب بیرون می‌آید. از نظر ترکیب شبیه مایع منی است ولی تفاوت‌های شیمیایی مشخصی دارد. وجود اسپرم در مذی از کم تا صفر متغیر است. این مایع در عملکردهای قبل از انزال به عنوان روان‌کننده و خنثی‌کننده اسید نقش ایفا می‌کند و مقدار آن معمولاً کم و گاهی نسبتاً زیاد است. واژه مذی در عربی در اصل به معنای آبی است که از روزنه حوض بیرون می‌رود و در فقه شیعه نجس نیست و غسل نیاز ندارد.

## منشأ و ترکیب
این مایع در هنگام تحریک، خودارضایی، عشق‌بازی یا در مراحل اولیه آمیزش جنسی و پیش از رسیدن کامل به اوج لذت و انزال منی از مجرای ادرار آلت تناسلی ترشح می‌شود. این مایع عمدتاً توسط غدد پیازی-میزراهی (غدد کوپر) تولید می‌شود، همچنین غدد لیتری (غدد مخاطی مجرای ادرار) نیز در تولید آن نقش دارند. میزان ترشح این مایع در افراد مختلف بسیار متفاوت است. برخی افراد هیچ مایع پیش‌انزالی تولید نمی‌کنند، در حالی که برخی تا ۵ میلی‌لیتر ترشح دارند.

مایع پیش‌انزالی حاوی مواد شیمیایی مرتبط با منی مانند اسید فسفاتاز است، اما نشانگرهای دیگر منی مانند گاما گلوتامیل ترانس پپتیداز در آن وجود ندارد.

## عملکرد و خطرات
پیش‌منی، محیط اسیدیِ مجرای ادرار که ناشی از باقی‌مانده ادرار است را خنثی می‌کند و محیط مناسب‌تری برای عبور اسپرم ایجاد می‌کند. واژن به‌طور معمول اسیدی است، بنابراین ترشح پیش‌منی قبل از انزال منی می‌تواند محیط واژن را تغییر داده و بقای اسپرم را افزایش دهد. پیش‌منی همچنین به عنوان روان‌کننده در فعالیت جنسی عمل می‌کند و در انعقاد منی نقش دارد.

وجود اسپرم در مذی از کم تا صفر متغیر است، اگرچه مطالعات نمونه‌های کوچکی از مردان را بررسی کردند. دو مطالعه متناقض شواهد متفاوتی را نشان دادند، از جمله موارد فردی با غلظت بالای اسپرم. باور عمومی که به مطالعه مسترز و جانسون در سال ۱۹۶۶ بازمی‌گردد، بیان می‌کند که پیش‌منی ممکن است حاوی اسپرم باشد که می‌تواند منجر به بارداری شود و این یک پایه رایج برای استدلال علیه استفاده از روش مقاربت منقطع به عنوان روش پیشگیری از بارداری است.

مطالعات، حضور اچ‌آی‌وی را در بیشتر نمونه‌های پیش‌منی مردان آلوده نشان داده است.

## تولید بیش از حد
در موارد نادر، یک فرد ممکن است مقدار بیش از حد مایع پیش‌منی تولید کند، که ممکن است با یک مهارکننده ۵α-ردوکتاز، مانند فیناستراید، قابل درمان باشد.

## جستارهای وابسته
* منی
* انزال
* اسپرم
* آلت مردی
* خیس شدن واژن

## منابع

رده:انزال
رده:سلامت مردان
رده:مایع منی
رده:مایعات بدن
یادبود جفرسون

250px|بندانگشتی|
250px|بندانگشتی|بنای یادبود جفرسون

**یادبود جفرسون**  از بناهای مشهور شهر واشنگتن دی سی در آمریکا است. مقصود از این بنا بزرگداشت توماس جفرسون می‌باشد.

## مشخصات
این بنای مرمری در محوطه‌ای در مرکز شهر و در کرانه شرقی رودخانه پوتوماک قرار دارد.

این بنا که در ۱۹۴۳ میلادی افتتاح گردید، امروزه یک مرکز اصلی گردشگری در واشنگتن دی سی است.

## نگارخانه


Image:Challegnger Bald Eagle.jpg|عقاب سر سفید در حال بال گشودن در جلوی بنای یادبود جفرسون. وزیر امور داخلی ایالات متحده در سمت راست دیده می‌شود.
Image:Columns around Jefferson Memorial in Washington DC.jpg|ستونهای محیط بنا
Image:IMG 2363 - Washington DC - Jefferson Memorial.JPG|داخل گنبد و تندیس توماس جفرسون
Image:Jefferson Memorial USGS.gif|عکس ماهواره از بالا



## جستارهای مربوطه
* مرکز هنرهای نمایشی لینکلن

## منابع

## وب‌گاه رسمی

* وب‌گاه رسمی یادبود

رده:بناهای یادبود ثبت ملی شده در واشینگتن دی‌سی
رده:تندیس‌های ۱۹۴۷ (میلادی)
رده:تندیس‌های برنزی در ایالات متحده آمریکا
رده:تندیس‌های برنزی در واشینگتن، دی.سی.
رده:توماس جفرسون
رده:ثبت ملی اماکن تاریخی در واشینگتن، دی.سی.
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۹۴۳ (میلادی)
رده:گنبدها
رده:معماری نوکلاسیسیسم در واشینگتن دی‌سی
رده:مناطق سازمان پارک‌های ملی ایالات متحده آمریکا در واشینگتن دی سی
رده:یادبودها و یادواره‌ها در واشینگتن، دی.سی.
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۴۳ (میلادی) در واشینگتن، دی.سی.
آپاچی (قبیله)

[بندانگشتی|[پرتره آپاچی‌ها]]
بندانگشتی|250px|گروهی از آپاچی‌ها
**آپاچی** یا **اِپَچی**  نام گروهی از مردمان‌بومی‌آمریکای شمالی در ایالت‌های جنوب غربی آمریکا است. آپاچی‌ها اصالتاً سرخ‌پوست هستند. این واژه به معنای «مرد جنگجو» است. تعداد آپاچی‌ها در اواخر سدهٔ ۲۰ میلادی حدود ۲۲ هزار نفر بوده و در گذشته از طریق شکار گاومیش، برداشت گیاهان وحشی خوراکی، کشت ذرت و حمله به سایر قبیله‌ها در غرب آمریکا امرار معاش می‌کردند.

## پیشینه
آپاچی‌ها که از لحاظ فرهنگی به آپاچی‌های غربی و شرقی تقسیم می‌شدند همراه همسایگان خود، قبیلهٔ ناواهو، بازمانده‌های سرخ‌پوستان اتابسکی زبان به‌شمار می‌روند، که در سال ۱۰۰۰ میلادی از کانادا به جنوب غربی ایالات متحده کوچ کردند. در سده‌های ۱۸ و ۱۹ میلادی به «جنگجویان سوارکار» شهرت داشتند. آپاچی‌ها اکنون در قرارگاه آریزونا، جنوب غربی اکلاهاما و نیومکزیکو زندگی می‌کنند. رهبران آپاچی از قبیل کوچیس ، مانگاس کولوراداس، جرونیمو و ویکتوریو  در نیمهٔ دوم سدهٔ ۱۹ چهره‌های شاخصی بودند. کوچیس شدیدترین نبردهای سرخ‌پوستان را علیه سفیدپوستان آمریکا در ۱۸۶۱ آغاز کرد. در فاصلهٔ سال‌های ۱۸۷۱ تا ۱۸۷۳ شمار زیادی از آپاچی‌ها تسلیم و به قرارگاه‌هایی در آریزونا فرستاده شدند. اما شمار بیشتری از مستقر شدن سر باز زدند و تا ۱۸۸۶ که جنگجویان باقی‌مانده تسلیم شدند؛ نبرد آن‌ها به رهبری جرونیمو و ویکتوریو ادامه یافت. قبیلهٔ چیریکائوئا  به رهبری جرونیمو به فلوریدا و سپس آلاباما و در سال ۱۹۱۳ به اوکلاهما یا نیومکزیکو رفتند. به مرور آپاچی‌های شرقی در قرارگاه نیومکزیکو و آپاچی‌های غربی در قرارگاه‌های مرکز شرقی آریزونا مستقر شدند. بزرگ‌ترین قرارگاه در آریزونا قرارگاه سان کارلوس سرخ‌پوستان آپاچی تأسیس در ۱۸۷۱ (جمعیت ۱۰٬۵۰۰ نفر در ۱۹۹۴) و قرارگاه فورت سرخ‌پوستان آپاچی  (جمعیت ۱۲ هزار نفر در ۱۹۹۴) بودند که ۱٫۶ میلیون جریب وسعت این قرارگاه‌ها است.

## جستارهای وابسته

* دژ آپاچی
* ناواهو
* زبان‌های آتاباسکی
* سرخ‌پوستان ایالات متحده آمریکا

## منابع

* 
* دانشنامه دانش‌گستر، مؤسسه علمی- فرهنگی دانش‌گستر، ۱۳۸۹ ص ۵۰.

## پیوند به بیرون

رده:آپاچی (قبیله)
رده:بومیان قاره آمریکا در آریزونا
رده:بومیان قاره آمریکا در تگزاس
رده:سرخپوستان
رده:قبایل بومی آمریکایی در اکلاهما
رده:قبایل بومی آمریکایی در نیومکزیکو
رده:بومیان قاره آمریکا در کلرادو
رده:اقوام در مکزیک
زیرو ۷

[بندانگشتی|250px|کنسرت سال ۲۰۰۶ در [سانفرانسیسکو]]

**زیرو ۷**  از گروه‌های سبک موسیقی تریپ-هاپ و داون تمپو است.

خاستگاه آن‌ها شهر لندن است و در سال ۲۰۰۷ نامزد دریافت یک جایزهٔ گرمی شده‌اند.

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی
* وب‌گاه گروه در MySpace
* بر روی پایگاه مجله رولینگ استونز
* نماهنگ‌های گروه بر روی وبگاه گروه بر روی یو-تیوب

رده:ریمیکس‌کننده‌ها
رده:زوج‌های موسیقی الکترونیک
رده:زوج‌های موسیقی اهل انگلستان
رده:کاربران ابلتون لایو
رده:گروه‌های تریپ هاپ
رده:گروه‌های موسیقی الکترونیک انگلستان
رده:گروه‌های موسیقی انگلیسی
رده:گروه‌های موسیقی تشکیل‌شده در ۱۹۹۷ (میلادی)
رده:گروه‌های موسیقی در لندن
رده:موسیقی‌دانان الکترونیکا
رده:هنرمندان آتلانتیک رکوردز
رده:موسیقی‌دانان اسید جاز
رده:هنرمندان الکترا رکوردز
رده:زوج‌های موسیقی مرد
رده:موسیقی‌دانان چیل‌اوت
رود پوتوماک

**رود پوتوماک**  از رودهای مهم ایالات متحده آمریکا و رودی‌ست که از واشینگتن دی سی می‌گذرد.

این رود از ایالات مریلند، ویرجینیا، و ویرجینیای باختری عبور می‌کند.

این رود ۶۶۵ کیلومتر طول داشته و به خلیج چساپیک می‌ریزد.

## پیوند به بیرون
* سازمان حفاظت از پوتوماک
* وبگاه محافظین پوتوماک

رده:رود پوتوماک
رده:تاریخ ویرجینیای غربی
رده:رودهای مریلند
رده:رودهای واشینگتن دی‌سی
رده:رودهای واشینگتن، دی.سی.
رده:رودهای ویرجینیا
رده:رودهای ویرجینیای غربی
رده:مرزهای مریلند
رده:مرزهای ویرجینیا
رده:مرزهای ویرجینیای غربی
ماهواره‌بر سفیر

**ماهواره‌بر سفیر،**  اولین موشک ماهواره‌بر ساخت ایران بود که ماهواره امید را در بهمن ۱۳۸۷ در مدار نزدیک زمین با حضیض ۲۴۵ کیلومتری قرار داد. با ساخت این موشک ایران به عنوان نهمین کشور جهان با توانمندی ارسال ماهواره به فضا تبدیل شد. 

سیمرغ یک ماهواره‌بر بزرگتر مبتنی بر فناوری‌های سفیر است که جایگزین سفیر شده است و گاهی به آن به عنوان «سفیر-۲» نیز اشاره می شود.

## مشخصات
طول ماهواره بر سفیر ۲۲ متر، قطر آن ۱٫۲۵ متر و وزن پرتابی آن ۲۶ تن می‌باشد. این ماهواره‌بر متشکل از دو مرحله است؛ مرحله اول آن از یک موتور تیپ ندونگ/شهاب-۳ با ترکیب سوخت (\N<sub>۲</sub>O<sub>۴</sub>) و قدرت رانش ۳۷ تن بهره می‌برد، مرحله دوم ماهواره‌بر از یک جفت موتور کوچک تر (که در اصل موتور های vernier یا هدایتی موشک آر-۲۷ شوروی هستند) که از همان سوخت مرحله اول استفاده میکنند و قدرت رانش۳٫۵ تنی را دارند بهره می‌برد.این چینش مراحل قابلیت قرار دادن محموله‌ای ۵۰ کیلویی در مدار نزدیک زمین را به ماهواره‌بر سفیر میدهد.

ماهواره‌بر سفیر دارای بیش از ۱۰ هزار نوع قطعه در اجزای مختلف اعم از موتور، بدنه، هدایت و کنترل است که کارشناسان رشته‌های مختلف دانشگاهی طی ۱۰ سال ساخت تمامی اجزای آن را بومی کرده‌اند.

## مدل های سفیر

### کاوشگر

کاوشگر موشک ژرفاسنجی بود که برای هموارسازی و میسر کردن پرتاب سفیر، در ۱۵ بهمن ۱۳۸۶ برای پروازی زیرمدازی پرتاب شد. بنا بر اطلاعات موجود این موشک تا ارتفاع دستکم ۲۰۰ کیلومتری پرواز کرده و در تمام مسیر با حفظ ارتباط با ایستگاه های زمینی داده های تولید شده توسط حسگرهای موجود در خود را منتقل کرده است تا آزمایش های محیطی در شرایطی که ماهواره امید قرار بود حمل شود به انجام رسیده و در نتیجه آن آخرین اصلاحات روی ماهواره به انجام برسد. در واقع هدف از پرتاب کاوشگر۱ آزمایش و سنجش کارکرد مطلوب آن در حمل ماهواره و وضعیت رخ دهنده برای زیر سامانه‌های ماهواره در شتاب بالا، شرایط دما و خلأ است. 

### سفیر-۱آ
ماهواره‌بر سفیر در دو نسل ساخته شده که به نام‌های ۱-آ و ۱-ب شناخته می‌شوند. ماهواره‌بر سفیر ۱-آ از بهینه‌سازی موتور ترمزی مرحله دوم، سیستم جداسازی ماهواره، حسگرها و سیستم تله‌متری، تجهیزات زمینی و هدایت و کنترل و پایگاه پرتاب با افزایش ارتفاع حضیض مداری از ۲۵۰ کیلومتر به ۲۷۵ کیلومتر بهره می‌برد. 

### سفیر-۱ب

ماهواره‌بر سفیر ۱-ب نسل تکمیل‌شده این ماهواره‌بر است که نیروی پیشران موتور آن از ۳۲ تن به ۳۷ تن افزایش یافته و همچنین موتور های مرحله دوم آن نیز بهینه‌سازی شده و قابلیت جهت دهی رانش به آنها اضافه گردیده است. در نتیجه قابلیت حمل ماهواره تا وزن ۵۰ کیلوگرم در مدار بیضوی ۳۰۰-۴۵۰ کیلومتری  ارتقا یافته است.
## بازنشستگی
در حین معرفی ماهواره‌بر ذوالجناح در برنامه چرخ صدا و سیما،سید احمد حسینی، سخنگوی فضایی وزارت دفاع اعلام کرد که ماهواره‌بر سفیر هم اکنون بازنشسته شده است و دیگر برنامه ای برای پرتاب آن وجود ندارد.

## تاریخچه پرتاب

[بندانگشتی|انتشار تصویر انفجار ماهواره‌بر سفیر توسط [دونالد ترامپ. این آخرین پرتاب سفیر بود.]]

## گالری


پرونده:Safir navid 1.jpg|پرتاب ماهواره نوید
پرونده:Safir navid 2.jpg|پرتاب ماهواره نوید



## جستارهای وابسته
* ماهواره امید
*سازمان فضایی ایران
*ماهواره بر سیمرغ
*ماهواره بر قاصد
*ماهواره بر ذوالجناح
*پایگاه فضایی سمنان

## منابع

## پیوند به بیرون

* *یوتیوب*
* جزئیات ماهواره‌بر سفیر امید
* موشک‌های ماهواره بر ایران

رده:خودروهای عرضه شده در ۲۰۰۸ (میلادی)
رده:سامانه‌های یک‌بارمصرف پرتاب فضایی
رده:موشک‌های بالستیک در ایران
رده:وسیله‌های پرتاب فضایی ایران
رصدخانه آپاچی پوینت

[بندانگشتی|نمایی از ساختمان‌‌های تلسکوپ ARCSAT و [SDSS در رصدخانهٔ آپاچی پوینت - ۲۰۱۰|344x344پیکسل]]
**رصدخانه آپاچی پوینت**  یک مرکز رصد نجوم در کشور آمریکا در نیومکزیکو است.

این رصدخانه در ارتفاع ۲۷۸۸ متری، و در شمال کوه‌های گوادالوپه قرار دارد.

تلسکوپ نقشه‌برداری آسمانی دیجیتال اسلون در این مرکز قرار دارد.

## پیوند به بیرون
* وبگاه رسمی

## منابع

رده:جاذبه‌های گردشگری در شهرستان اوترو، نیومکزیکو
رده:رصدخانه‌ها در نیومکزیکو
رده:رصدخانه‌های اکتشاف ریزسیاره‌ها
رده:رصدخانه‌های نیومکزیکو
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در اوترو، نیومکزیکو
پایگاه فضایی پلستسک

[بندانگشتی|راکت [تسیکلون ۳ در حال پرتای ماهوارهٔ میتیور ۳ از پلستسک، ۱۵ اوت ۱۹۹۱.]]
**پایگاه فضایی پـِلِسِتْسْک** (به روسی: Плесецк космодром) یک پایگاه فضایی در کشور روسیه است که در استان آرخانگلسک در حدود ۸۰۰ کیلومتری شمال مسکو واقع شده است.

## تاریخچه
این پایگاه در زمان شوروی برای پرتاب موشک‌های بالیستیک قاره‌پیما ساخته شد. ساخت پایگاه در سال ۱۹۵۷ آغاز شد و با تکمیل در سال ۱۹۵۹ برای پرتاب موشک‌های قاره‌پیمای خانواده آر-۷ آماده شد. شهرکی به نام میرنی (به روسی: Мирный) به معنای «صلح‌آمیز» برای اسکان مهندسان و کارمندان پایگاه در نزدیکی این پایگاه احداث شده بود. این پایگاه رکورددار بیشترین تعداد پرتاب موشکی جهان است؛ از سال ۱۹۵۹ تا ۱۹۹۷ یعنی طی دوره‌ای ۳۸ ساله، تعداد ۱۵۰۰ پرواز موشکی از این پایگاه انجام گرفته است. گرچه از زمان فروپاشی شوروی استفاده از این پایگاه کاهش داشته است.

پایگاه فضایی پلستسک یکی از اسرار نظامی دولت شوروی بود و به مدت یک دهه کسی از وجود آن مطلع نبود. در سال ۱۹۶۶ میلادی، یک آموزگار فیزیک بریتانیایی به نام جفری پری به کمک دانش‌آموزانش مدار ماهواره روسی کاسموس ۱۱۲ را به‌دقت بررسی کردند و نتیجه گرفتند که این ماهواره نمی‌توانسته از پایگاه فضایی بایکونور به فضا پرتاب شده باشد. پس از پایان جنگ سرد مشخص شد که سازمان سیا در دهه ۱۹۵۰ میلادی به وجود تشکیلات پرتاب موشکی در این منطقه پی برده بوده است. دولت شوروی در سال ۱۹۸۳ رسماً وجود این پایگاه را تأیید کرد.

## پرتاب کاوشگر ایرانی «سینا
یک کاوشگر ایرانی با نام کاوشگر سینا از طریق پایگاه فضایی پلستسک به فضا فرستاده شده است.

## جستارهای وابسته
* الکساندر گولوفکو

## منابع
Wikipedia contributors, "[//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Plesetsk_Cosmodrome&oldid=188037054 Plesetsk Cosmodrome]," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed February 4, 2008).

رده:پایگاه فضایی پلستسک
رده:استان آرخانگلسک
رده:پادگان‌های روسیه
پلستسک
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در اتحاد شوروی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان آرخانگلسک
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۵۷ (میلادی) در اتحاد شوروی
رده:پادگان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۵۷ (میلادی)
جمینای ۸

بندانگشتی|280px|فضانوردان جمینای ۸ پس از فرود به آبهای اقیانوس درون کپسول فرود

**جمینای ۸**  یکی از پروژه‌های فضایی ناسا بود.

این مأموریت ناسا در سال ۱۹۶۶ بوقوع پیوست، و دو فضانورد داشت.

## پیوند به بیرون
* اطلاعات در مورد پروژه جمینای

## منابع

Wikipedia contributors, «Gemini 8،» Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gemini_8&oldid=189005888 (accessed February 4, 2008).

رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:پروژه جمینای
رده:تصادفات و حوادث فضایی
رده:حوادث و سوانح فضایی در ایالات متحده آمریکا
رده:مارس ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:فضاپیماهای بازگشتی در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده با موشک‌های تیتان
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:مأموریت‌های جمینای
رده:نیل آرمسترانگ
جمینای ۶-آ

بندانگشتی|280px|فضاپیمای جمینای ۶-آ در مدار

**جمینای ۶-آ**  یکی از پروژه‌های فضایی ناسا بود.

این مأموریت ناسا در سال ۱۹۶۵ بوقوع پیوست، و دو فضانورد داشت.
جمینای ۶-آ پنجمین پرواز جمینی با خدمه، سیزدهمین پرواز آمریکایی با خدمه و بیست و یکمین پرواز فضایی با خدمه تمام دوران (شامل دو پرواز X-۱۵ بیش از ۱۰۰ کیلومتر (۵۴ مایل دریایی)) بود.

## منابع

Wikipedia contributors, "Gemini 6A," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gemini_6A&oldid=189007686 (accessed February 4, 2008).

## پیوند به بیرون
* اطلاعات در مورد پروژه جمینای

رده:ایالات متحده آمریکا در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:پروژه جمینای
رده:دسامبر ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:فضاپیماهای بازگشتی در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده با موشک‌های تیتان
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:مأموریت‌های جمینای
رده:موسیقی در فضا
جمینای ۲

بندانگشتی|280px|فضاپیمای جمینای ۲ در حین برخاستن

**جمینای ۲**  یکی از پروژه‌های فضایی ناسا بود.

این مأموریت ناسا در سال ۱۹۶۵ بوقوع پیوست، و دو فضانورد داشت.

## جستارهای وابسته
* پروژه جمینای
* آب‌فرود

## نگارخانه

Image:Gemini2racks.jpg|
Image:Gemini2x.jpg|
Image:Gemini2xrear.jpg|
Image:Gemini2reentry.jpg|


## منابع

Wikipedia contributors, "Gemini 2"، Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gemini_2&oldid=189009117 (accessed February 4, 2008).

## پیوند به بیرون
* اطلاعات در مورد پروژه جمینای

رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:پروژه جمینای
رده:ژانویه ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:فضاپیماهای بازگشتی در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده با موشک‌های تیتان
رده:مأموریت‌های جمینای
جمینای ۱

بندانگشتی|280px|فضاپیمای جمینای ۱ در حین برخاستن

**جمینای ۱**  اولین مأموریت در پروژه جمینای ناسا بود. یک پرواز آزمایشی بدون خدمه که هدف اصلی آن آزمایش یکپارچگی ساختاری فضاپیمای جدید و پرتابگر اصلاح شده Titan II بود. همچنین این اولین آزمایش سیستم‌های ردیابی و ارتباطی جدید برای پروژه جمینای بود و آموزش خدمه پشتیبانی زمینی را برای اولین مأموریت‌های با خدمه ارائه کرد.

این مأموریت ابتدا برای پرتاب در دسامبر ۱۹۶۳ برنامه‌ریزی شده بود، مشکلات در توسعه فضاپیما و تقویت کننده آن باعث تأخیر چهارماهه شد. جمینای ۱ در ۸ آوریل ۱۹۶۴ از لانچ مجتمع ۱۹ در کیپ کندی (کاناورال کنونی)، فلوریدا پرتاب شد. فضاپیما به مرحله دوم موشک متصل بود. این مأموریت در حالی که داده‌های آزمایشی گرفته شد، به مدت چهار روز در مدار زمین بود، اما فضاپیما تقریباً ۶۴ دور تا زمان فروپاشی مدارش به دلیل کشش اتمسفر به دور زمین چرخید. این فضاپیما برای بازیابی در نظر گرفته نشده بود، و سوراخ‌هایی در سپر حرارتی آن ایجاد شد تا اطمینان حاصل شود که در صورت ورود مجدد به جو زمین جان سالم به در نخواهد برد.

آزمایش سیستم‌ها، از جمله وسیله نقلیه پرتاب و فرود، موفقیت‌آمیز بود.

پرواز آزمایشی بعدی این مأموریت نیز نیز بدون سرنشین خواهد بود.

## نگارخانه

Image:Gemini1 pallets.jpg|
Image:Gemini1 right pallet.jpg|
Image:Gemini1 left pallet.jpg|


## منابع

مشارکت کنندگان ویکی‌پدیا، "جمینای ۱"، ویکی‌پدیا، دایرةالمعارف آزاد، http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gemini_1&oldid=189009371 (فوریه دسترسی پیدا کرد ۴, ۲۰۰۸).

## پیوند به بیرون
* اطلاعات در مورد پروژه جمینای

رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۴ (میلادی)
رده:پروژه جمینای
رده:آوریل ۱۹۶۴ (میلادی)
رده:فضاپیماهای بازگشتی در ۱۹۶۴ (میلادی)
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده با موشک‌های تیتان
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده در ۱۹۶۴ (میلادی)
رده:مأموریت‌های جمینای
جمینای ۹-آ

بندانگشتی|280px|فضاپیمای جمینای ۹-آ در مدار

**جمینای ۹-آ**  یکی از مأموریت‌های فضایی ناسا بود. جمینای ۹-آ هفتمین مأموریت سرنشین‌دار در پروژه جمینای بود.

این مأموریت ناسا در ۱۷ مه ۱۹۶۶ انجام شد و دو فضانورد داشت.

هدف این مأموریت نیز همانند مأموریت جمینای ۸، اتصال به فضاپیمای بی‌سرنشین آگینا بود، ولی به خاطر کارکرد نادرست راکت اطلس جمینای ۹آ نتوانست به مدار حول زمین برسد.

گردونه جمینای ۹-آ در مرکز فضایی کندی در فلوریدای آمریکا در معرض نمایش قرار دارد.

## پیوند به بیرون
* اطلاعات در مورد پروژه جمینای

## نگارخانه

Image:Gemini9a.jpg|
Image:Gemini9aHeatshield.jpg|


## منابع

* Wikipedia contributors, "Gemini 9A," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/wiki/Gemini_9A (accessed April 14, 2009)

رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:پروژه جمینای
رده:راهپیمایی فضایی
رده:ژوئن ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:فضاپیماهای بازگشتی در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده با موشک‌های تیتان
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:مأموریت‌های جمینای
جمینای ۱۰

بندانگشتی|280px|فضاپیمای جمینای ۱۰ در مدار

**جمینای ۱۰**  یکی از پروژه‌های فضایی ناسا بود.

این مأموریت سرنشن دار ناسا در  18 جولای سال ۱۹۶۶ بوقوع پیوست، و دو فضانورد داشت.

این ماموریت هشتمین پرواز  سرنشین دار جمینای و  شانزدهمین پرواز سرنشین دار آمریکایی بوده است.فضانوردان جمینای 10 شامل خلبان، مایکل کالینز و خلبان فرمانده جان یانگ بود میشد.

مایکل کالینز تبدیل به اولین نفری شد که دو فعالیت خارج از فضاپیما انجام میداد.

همچنین این ماموریت نشان داد که تششعات در ارتفاع بالا مشکلی ندارد.

## پیوند به بیرون
* اطلاعات در مورد پروژه جمینای

## منابع

Wikipedia contributors, «Gemini 10،» Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gemini_10&oldid=189010016 (accessed February 4, 2008).

رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:پروژه جمینای
رده:راهپیمایی فضایی
رده:ژوئیه ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:فضاپیماهای بازگشتی در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده با موشک‌های تیتان
رده:فضاپیماهای پرتاب‌شده در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:مأموریت‌های جمینای
رده:مایکل کالینز (فضانورد)
پایگاه فضایی بایکونور

[بندانگشتی|پرتاب موشک و فضاپیمای [موشک سایوز در ۱۵ ژوئیه ۱۹۷۵ در بایکونور]]
[بندانگشتی|نشان پایگاه فضایی بایکونور. بر روی آن به [زبان روسی|روسی نوشته شده: *کُمپْلِکس بایکونور* به معنی مجتمع بایکونور]]
**پایگاه فضایی بایکونور** (به روسی: Космодром Байконур) قدیمی‌ترین و یکی از بزرگ‌ترین تشکیلات پرتاب فضایی فعال در جهان است. این پایگاه رکورددار تعداد پرتاب‌های فضایی در جهان است. نخستین فضانورد جهان، از این پایگاه به فضا پرتاب شد.

## موقعیت مکانی
این پایگاه فضایی در منطقه‌ای بیابانی در نزدیکی شهر بایکونور و در ۲۰۰ کیلومتری شرق دریاچه آرال و شمال رود سیردریا و در جنوب کشور قزاقستان واقع شده‌است. ارتفاع این پایگاه از سطح دریا ۹۰ متر و طول و عرض محدودهٔ پایگاه به ترتیب ۹۰ و ۸۵ کیلومتر در زمینی به مساحت ۷ هزار کیلومتر مربع با مجموعه‌ای از سکوهای پرتاب و آشیانه راکت‌ها است.

## ساخت
پایگاه فضایی بایکونور در دههٔ ۱۹۵۰ برای اجرای بخشی از برنامه فضایی اتحاد جماهیر شوروی ساخته شد. دانشمندان شوروی در استپ‌های جنوب قزاقستان، در طول رودخانه سیردریا در ۳۰ کیلومتری شهر تیورتام که جمعیت کمی داشت یک منطقه وسیع بایر و مسطح را برگزیدند.

این منطقه، یک خط آهن محلی برای جابجایی مسافر و بار داشت که پیشتر برای استفاده زمین‌شناسان و اکتشاف نفت خام ساخته شده بود. شوروی با توسعه این خط آهن، امکانات لازم برای ساختن و سوار کردن تسهیلات و احداث سکوهای پرتاب به این منطقه را فراهم کرد. همچنین بزرگ‌ترین گودال مصنوعی در کره زمین با۲۵۰ متر طول، ۱۰۰ متر عرض و ۴۵ متر عمق ساخته شد تا شعله‌های آتشی و دودی را که هنگام پرتاب از بزرگ‌ترین راکت متصاعد می‌شود مهار کند.

ساخت پایگاه فضایی بایکونور باعث شد شهر تیورتام به تدریج اهمیت پیدا کند. شوروی برای این که آمریکا نتواند این فعالیت‌ها را ردیابی کند نام شهر تیورتام را با نام شهر دیگری که در فاصله چند صد کیلومتری قرار داشت عوض کردند.

مرکز فضایی بایکونور در ۲ ژوئن ۱۹۵۵ میلادی بنیان‌گذاری شد. شوروی در ابتدا از این مرکز برای پرتاب موشک‌های قاره‌پیمای آر-۷ استفاده می‌کرد. در ۵ می ۱۹۵۷ میلادی نخستین موشک آر-۷ آماده پرتاب بود. پس از موفقیت در ساخت این مرکز، روس‌ها به فکر گسترش این پایگاه به عنوان یک پروژه عظیم ملی افتادند و این پایگاه را به پایگاهی برای رفتن به فضا تبدیل کردند.

## نخستین‌ها
در سال ۱۹۵۷ اسپوتنیک-۱ نخستین ماهواره ساخت بشر از این پایگاه با موفقیت به دور مدار کره زمین فرستاده شد.

در سال ۱۹۶۱ یوری گاگارین نخستین فضانورد جهان بود که با فضاپیمای  وستوک-۱ از این پایگاه وارد فضا شد. یکی از پرتابگاه‌های آن به نام «پرتابگاه گاگارین» محل پرتاب یوری گاگارین نامگذاری شده است.

در سال ۱۹۶۳ والنتینا ترشکوا نخستین زن فضانورد جهان، سفر فضایی خود را از پایگاه بایکنور آغاز کرد.

## امروز
از هنگام برچیده شدن برنامه شاتل فضایی در سال ۲۰۱۱ این پایگاه تنها سکوی پرتاب به مقصد ایستگاه فضایی بین المللی است.

از سال ۱۹۹۴ این مرکز توسط روسیه تا سال ۲۰۵۰ میلادی با مبلغ سالیانه ۷ میلیارد روبل (۱۱۵ میلیون دلار) اجاره شده‌است و مدیریت آن را سازمان فضایی فدرال روسیه (روسکوسموس) بر عهده دارد. 

## منابع

## پیوند به بیرون

* نقشه بایکونور به جزئیات بخش‌های گوناگون
* مجموعه‌ای یازده‌تایی از عکس‌های بایکونور از سایت ریانووستی


رده:برنامه فضایی قزاقستان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۵۵ (میلادی) در اتحاد شوروی
رده:پایگاه‌های پرتاب موشک
بایکونور
رده:ترابری در قزاقستان
رده:زیرساخت‌های کامل‌شده در ۱۹۵۵ (میلادی)
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در اتحاد شوروی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۹۵۵ (میلادی)
سوزاندن (پزشکی)

**سوزاندن**  در پزشکی به عمل سوزاندن بخشی از بدن از طریق نابود کردن برخی بافت‌ها به منظور برداشتن یک بخش یا بستن زخم گفته می‌شود.

درمانگران سنتی برای درمان علایمی هم‌چون تب، اسهال، تشنج و دیگر بیماری‌ها از سوزاندن به روش داغ کردن استفاده می‌کردند.

جهت بریدن بافت و سوزاندن رگ‌های خونی از دستگاهی به نام **الکتروکوتر**  استفاده می‌شود.

بندانگشتی|الکتروکوتر

## الکتروکوتر
الکتروکوتر در حقیقت یک ژنراتور بسامد رادیویی است. دو الکترود به ژنراتور بسامد رادیویی (RF) متصل می‌شود که یکی از آنها فعال است و سطح مقطعی بسیار کوچکتر نسبت به الکترود دیگر دارد.
الکترود فعال، معمولاً به شکل یک ابزار یا پروب ساخته می‌شود و توسط جراح به کار می‌رود که به آن قلم کوتر گفته می‌شود. الکترود غیرفعال، سطح بسیار بزرگتری دارد. قبلاً این الکترود که به «صفحه بیمار» موسوم بود، از یک سطح فلزی تشکیل می‌شد که زیر ران یا باسن بیمار قرار می‌گیرد. در حال حاضر بسیاری از بیمارستانها از پد الکترود یک بار مصرف به نام پلیت استفاده می‌کنند که توسط چسب به ران بیمار، متصل می‌شود.

### اساس عملکرد
مستقل از نوع الکترود غیرفعال، اساس عملکرد الکتروکوتر، یکسان است. جریان گذرنده از داخل صفحه بیمار، همان جریان گذرنده از داخل الکترود فعال است. اما چون سطح مقطع الکترود فعال، سطح مقطع بسیار کوچکتری نسبت به الکترود غیرفعال دارد، چگالی جریان بسیار بزرگتر خواهد بود. در نتیجه اختلاف چگالی بین دو الکترود باعث ایجاد گرما و در نتیجه تخریب بافت زیر الکترود فعال می‌شود، اما بافت زیر الکترود غیرفعال تنها اندکی گرم می‌شود. در بعضی از موارد دو الکترود فعال داریم که هر دو به صورت هندپیس‌های (Hand Piece) جداگانه در دست پزشک قرار می‌گیرد. به این صورت چگالی جریان هردو الکترود زیاد است و گرمای ایجاد شده بافت زیر هردو الکترود را تخریب می‌کند.

### ایمنی الکتروکوتر
الکتروکوتر، یک تولیدکننده امواج الکترومغناطیسی با توان بالا است که در صورت استفاده نادرست، تهدیدی برای سلامت کاربران و بیماران است. متداول‌ترین صدمه به بیماران، سوختگی در نقاط نامناسب بدن است. اصلی‌ترین دلیل آن هم خراب بودن یا استفاده نادرست از الکترود یا پد بیمار است. در صورتی که این الکترود یا پد، درست متصل نشود یا بر روی برجستگی‌های استخوانی قرار گیرد به موجب کاهش امپدانس محل اتصال، چگالی جریان افزایش می‌یابد. هرگونه ناهمواری در سطح اتصال می‌تواند سوختگی ایجاد کند. استفاده از ژل در محل اتصال الکترود به بدن نیز جهت ایمنی بیشتر، توصیه می‌شود.
خطر دیگر زمانی پیش می‌آید که یک نقطه روی بدن بیمار با یک مقاومت کمتر، زمین شود. در نتیجه جریان اصلی به زمین نابجا هدایت می‌شود. اگر چگالی جریان از طریق نقطه‌ای که به اشتباه زمین شده‌است، به اندازه کافی بالا باشد، سوختگی رخ می‌دهد.
وجود حفره‌های میکروسکوپی روی دستکش جراح، ریختن هر نوع مایع داخل ماشین، استفاده‌های نابجا از سیستم (استفاده از سطح رویی دستگاه به عنوان میز) و… صدمات جبران ناپذیری به همراه خواهد داشت.

## منابع
* 
 

## جستارهای وابسته
* جراحی با برش الکترومغناطیسی
* فهرست ابزارهای مورد استفاده در جراحی عمومی

## پیوند به بیرون
* الکترو کوتر در سایت تجهیزات پزشکی و مهندسی پزشکی ایران

رده:تاریخ خون‌شناسی
رده:جراحی
رده:درمان
اسروشنه

**اُسروشَنِه** (نام‌های دیگر: **استروشن**، **اشروسنه**، **سروشنه**، **ستروشنه**) ولایتی کهن در تاجیکستان کنونی بوده‌ است.

## موقعیت جغرافیایی
این ولایت، در شمال با چاچ و بخشی از فرغانه و در جنوب با بخشی از کش، چغانیان، شومان و اشجرد همجوار بود. در خاور اشروسنه، بخشی از فرغانه و فامر و در باختر آن سمرقند قرار داشت.

## تاریخ
گویا در حدود سده هفتم پیش از میلاد، یکی از شاخه‌های شمالی سغدیان، که در سرزمین هموار کران چپ سیر دریای میانه نشیمن داشتند، اسروشنه را بنا نهادند.

آنگونه که از نقش برجسته‌های تخت جمشید، شوش و نقش رستم برمی‌آید، اسروشنه در روزگار شهریاری خشایارشا هخامنشی فرمانگزار هخامنشیان شد. فرمانروایان اسروشنه لقب افشین داشتند و در بومجکث، مرکز اسروشنه فرمانروایی می‌کردند.

همچنین، خیدر پسر کاووس شاهزاده اشروسنه که با نام **[[افشین]]** شناخته شده است و از شخصیت‌های نامدار تاریخ ایران در سده‌های نخستین پس از تسلط خلفای عباسیان بر ایران بوده است؛ اهل اشروسنه، کوهستانی مابین سمرقند و خوقند (و یا خوجنده) بوده است.

## ریشه نام
دربارهٔ ریشه نام اسروشنه افسانه‌ای به جا مانده‌است. در این افسانه بیماری روشن‌نام که دختر داریوش هخامنشی بود، در آب و هوای خوش اسروشنه بهبودی یافت؛ بنابراین اسروشنه، جایی که روشن در آن سکنی گزیده، معنا شده‌است.

برخی معنای این واژه را، همیشه روشن باش، دانسته‌اند و ریشه آن را در دین زردشتی و یکی از ایزدان این دین با نام رشن جسته‌اند که در اوستا، ایزد دادگری بوده و ایزد رشن در سغد و اسروشنه بسیار نامدار بوده‌است. ریشه این واژه را در زبان‌های هند و ایرانی نیز جسته‌اند.

## افشین
به حاکمان اسروشنه **افشین** می گفتند. حمزه اصفهانی مورخ قرن سوم در شرح دیوان ابونواس می گوید:

## جستارهای وابسته
* اوراتپه
* استروشن
* افشین

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* دائرةالمعارف بزرگ اسلامی - اسروشنه

رده:تاجیکستان
رده:تاریخ آسیای مرکزی
رده:شهرهای سغد
رده:کشورها و سرزمین‌های ایرانی
رده:کشورهای پیشین در آسیای مرکزی
رده:مردمان ایرانی‌تبار
ماده‌تاریخ

**ماده‌تاریخ** کلمه یا کلماتی معنی‌دار است که به حساب جمل مساوی با یک تاریخ مشخص و مورد نظر می‌شود. به‌عبارت دیگر ماده‌تاریخ آن است که مجموع حروف بیت یا مصراع یا عبارتی به حساب ابجد با تاریخ واقعه‌ای تطبیق کند. مانند شعر زیر که «قرب طاعت» معادل ۷۸۲ ه‍. ق. است.

...

ماده‌تاریخ ذکر تاریخی است به شعر یا گاهی نثر در قطعه‌ای کوتاه برای واقعه‌های گوناگون اعم از جلوس یا فوت یا قتل پادشاهی یا مرگ و قتل امیر، وزیر، شاعر،  حکیم و مانند آن‌ها. معمولاً شعری که از این راه پدید می‌آید قطعه‌ای کوتاه است که شاعر در یکی دو بیت آخر آن تاریخ مورد نیاز را ذکر می‌کند و بیت‌های پیشین از آن را برای تمهید می‌آورد و معمولاً این مقدمه برای معرفی و بیان وجه اهمیت کسی یا واقعه‌ای گفته می‌شود که تاریخ آن ذکر گردیده‌است. اصطلاحاً تاریخ گویی به این نحو را ماده‌تاریخ‌سازی می‌گویند.

در گذشته حتی برخی از اسامی، اشارات و محاسبات نجومی را به حساب جمل بکار می‌بردند. جرجی زیدان در آداب اللغه می‌گوید:
*کان اهل الحساب فی صدر الاسلام یستخدمون به حروف الهجا کما نستخدم الارقام الهندسیه.* مسلمین برای هر حرف از حروف ابجد شماره‌ای قائل شده‌اند و حساب جمل را تشکیل داده‌اند. بدرالدین محمد ابونصر فراهی می‌گوید:

## پیشینه
فن ماده‌تاریخ از ظرایف شعرسرایی است و اغلب آن را جزو صنایع مستظرفه دانسته‌اند. در زمان‌های کهن نزدیک به اوایل پیدایش اسلام، بیان تاریخ به حساب ابجد یا حروف مقطعه معمول بوده‌است. بعدها حساب جمل در میان شعرای عربی گو، ترکی سرا و پارسی گو جاری و متداول گردید و از سده پنجم به این سوی شایع گردید. ماده‌تاریخ پدیدهای است که از سده هفتم به بعد در ادبیات فارسی رایج شد.
این فن ادبی در دوره صفویه به اوج خود رسید سپس با آمدن مدرنیته و پیشرفت فناوری در دنیای امروز، رفته رفته به فراموشی سپرده شد. از میان شعرای ماده‌تاریخ‌نویس صد سال اخیر ایران می‌توان به جلال‌الدین همایی و نظمی تبریزی اشاره کرد.

## نقش اسامی خاص
تاریخ مخحصن شدن حسن صباح در قلعه الموت، همان «الموت» برابر ۴۷۷ است. از عجایب وقایع، ماجری قتل «میرزا شاه حسین اصفهانی» وزیر شاه اسماعیل اول صفوی است که به سال ۹۲۹ اتفاق افتاد و این رقم درست معادل حروف نام اوست. همچنین در تاریخ وفات «کمال‌الدین اسمعیل اصفهانی» که توسط عبدالحمید حقیقی نخجوانی استخراج شده برابر حروف نام وی یعنی ۶۳۵ است. تاریخ وفات «آقارضی» قزوینی متخلص به سرور توسط میرزا حسن تأثیر تبریزی بدین ترتیب دریافت شده‌است:

بنابر نظر جلال‌الدین همایی و عباس فرات، تاریخ درگذشت وحید دستگردی صاحب مجله ارمغان «ارمغان وحید» (یعنی ۱۳۲۰) است. تاریخ نگارش کتاب *پارسی نغز* اثر علی‌اصغر حکمت بنابر نظر نگارنده، همان «پارسی نغز» معادل ۱۳۳۰ شمسی قرار گرفته‌است. جا دارد گفته شود که کتاب مزبور متضمن مقالات و اشعار به فارسی سره و خالی از کلمه‌های عربی است. تاریخ انتشار روزنامه شفق سرخ همان «شفق سرخ» برابر ۱۳۴۰ قمری است که توسط علی دشتی انتشار می‌یافت.

## منابع

* حسین نخجوانی. مواد التواریخ. نشر ادبیه. تهران. شهریور ۱۳۴۳. چاپ شفق تبریز.

رده:سنگ‌نوشته‌ها بر پایه نوع
رده:شعر
رده:دستگاه‌های شمارش
رده:نوشتن با شرایط محدود
رده:یادبودها و یادواره‌ها
رده:شعر عربی
رده:شعر فارسی
کاوشگر ۱

بندانگشتی|عکس های مقایسه ای کاوشگر۱ با یک انسان و موشک ها
**کاوشگر ۱** نخستین پرتابه (موشک) فضایی ماهواره‌بر ایران است که مأموریت حمل ماهوارهٔ ایران به فضا را برعهده دارد و در ۱۵ بهمن ۱۳۸۶ پرتاب شد. کاوشگر ۱ نمونهٔ اولیهٔ ماهواره‌بر سفیر است و با ساخت و پرتاب آن، ایران نهمین کشوری است که توانمندی ارسال ماهواره به فضا را پیدا کرده‌است.

## ویژگی‌ها
پرتابهٔ کاوشگر ۱ موشکی دومرحله‌ای است؛ مرحلهٔ نخست موشک ۱۰۰ ثانیه پس از پرتاب از آن جدا شده، با چتر نجات به زمین فرود آمده‌است. مرحلهٔ دوم آن تا ارتفاع ۲۰۰ کیلومتری بالا رفته، پس از گردآوری و ذخیرهٔ داده‌های هواشناسی و امواج الکترومغناطیسی در مسیر خود، با چتر نجات بر زمین فرود آمده‌است. در تمام درازای پرواز، کاوشگر ۱ ارتباط خود را با مرکز کنترل حفظ کرده‌است.

## هدف
پرتاب *کاوشگر ۱* یک مرحله از اقداماتی است که جهت انجام آزمایش‌های محیطی در شرایط کارکرد ماهوارهٔ امید انجام شد تا از این طریق مشخص شود که بخش حمل ماهواره به فضا را بر عهده دارد کار خود را به درستی انجام می‌دهد.

هدف از پرتاب *کاوشگر ۱* آزمایش قرار دادن سنجش کارکرد مطلوب آن در حمل ماهواره و وضعیت زیر سیستم‌های ماهواره در شتاب بالا، شرایط دما و خلأ است.

## نتیجه
مدیر روابط عمومی سازمان فضایی ایران گفت: کاوشگر یک، شامل یک محمولهٔ زیرمداری است که سر موشک به هنگام بالا رفتن و قرارگرفتن در زیر مدار از موشک اصلی جدا می‌شود و پس از ۱۵ دقیقه به وسیلهٔ چتر نجات فرود می‌آید.
مدت زمانی که این محمولهٔ مداری در مدار قرار می‌گیرد، باعث می‌شود تا داده‌های لازم و مورد نیاز اعم از اتمسفر و آب و هوای جوی دریافت و به پایین منتقل شود.

در حال حاضر کاوشگر ۱ با موفقیت توانست پس از این زمان با اطلاعات لازم به سلامت فرود آید.

## فاصله از زمین و مدار

در طرح اولیه، کاوشگر یک نهایتاً میان ۲۰۰ تا ۲۵۰ کیلومتر از زمین فاصله خواهد گرفت. و ماهوارهٔ امید در فاصلهٔ ۳۷۷ کیلومتری زمین مستقر خواهد شد که این فاصله، نقطهٔ حضیض (حداقل) مدار است. مدار به شکل بیضوی است که سطحی از آن نزدیک به زمین و سطحی دیگر در ارتفاع دورتری از زمین قرار دارد.

## بازتاب پرتاب این ماهواره در رسانه‌ها
پرتاب این موشک بازتاب گسترده‌ای در میان رسانه‌های عربی داشت. ولی رسانه‌های ایران از بازتاب کم‌خبر پرتاب این ماهواره در رسانه‌های غربی خبر می‌دهند.

روی هم رفته ۴۳ کشور جهان صاحب ماهواره هستند که از این میان ۱۵ کشور در قارهٔ آسیا قرار دارند. ایران نهمین کشوری است که صاحب فناوری ارسال ماهواره به فضا می‌باشد. پیش از پرتاب این موشک، ایران پیش‌تر ماهواره‌ای با نام سینا را از طریق پایگاه روسی پـِلِسِتسک به فضا فرستاده بود و به باشگاه ماهواره‌داران پیوسته بود.

## منابع

## پیوند به بیرون
* انجمن هوا و فضای ایران

رده:موشک‌های بالستیک در ایران
رده:ایران در ۲۰۰۶ (میلادی)
رده:سازمان فضایی ایران
رده:خودروهای عرضه شده در ۲۰۰۶ (میلادی)
لرنامردز

**لِرنامِردْزْ** (به ارمنی: Լեռնամերձ) روستای بزرگی است در ارمنستان. این روستا در شمال خاوری استان آرماویر، در ۴۰ کیلومتری باختر ایروان و شمال واغارشاپات (اچمیادزین) واقع شده‌است.  در  کیلومتری شمال آرماویر، مرکز استان آرماویر واقع شده است.

این روستا ۵۰۰ نفر جمعیت دارد و با وجود فروپاشی شوروی در سال ۱۹۹۱، مردم آن همواره پیرو کمونیسم سبک شوروی هستند.

پیش از سال ۱۹۹۵ تنها ۵ کمونیست ثبت‌شده در لرنامردز وجود داشت اما امروزه همه روستائیان این روستا خود را پیرو مکتب کمونیسم معرفی می‌کنند و خواستار بازگشت نظام کمونیستی به ارمنستان هستند.

این روستا که "کوبای کوچک" لقب گرفته شمار زیادی از بازدیدکنندگان کمونیست را به خود جلب کرده‌است.

## پانویس

* 	
* 	
* 
* 
* 
* 	
* 	
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* عکس‌های لرنامردز

## منابع

EURASIA INSIGHT, ARMENIA: SOCIALISM IN ONE VILLAGE, Marianna Grigoryan 11/07/06

رده:کمونیسم
رده:مناطق مسکونی در استان آرماویر
رده:لنینیسم
رده:مناطق مسکونی ایزدی‌نشین در ارمنستان
اسید (ابهام‌زدایی)

**اسید** ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
* اسید در علم شیمی
* اسید (مخدر) نام دیگری برای ال‌اس‌دی که از مواد مخدر است
* اسید (ویروس رایانه‌ای) نام ویروس رایانه‌ای است.
* اسید هاوس
* اسید جاز
پارتی

**پارتی**، می‌تواند به موارد زیر اشاره داشته باشد:
* منسوب به پارت
* پارتیان هند
* تیراندازی پارتی
* جشن
* پارتی‌بازی (خویشاوندگماری)
* زبان پارتی
* هفت خاندان پارتی

## فیلم‌ها
* ''پارتی'' (فیلم ۱۹۶۸)، فیلمی آمریکایی به کارگردانی بلِیک ادواردز
* ''پارتی'' (فیلم ۱۳۷۸)، فیلمی ایرانی به کارگردانی سامان مقدم
قانون اسنل

[بندانگشتی|شکست نور در خط فاصل دو محیط با [ضریب شکست‌های متفاوت n۲> n۱.
هنگامی‌که سرعت در محیط دوم کمتر است (v۲ ۱)، زاویه شکست θ۲ کوچکتر از زاویه برخورد θ۱ است. به عبارت دیگر شعاع نور در محیط با ضریب شکست بزرگتر به خط عمود نزدیکتر است.]]
[راست|frame|جبهه‌های موج یک [منبع نقطه‌ای در قانون اسنل. منطقهٔ زیر خط خاکستری دارای ضریب شکست بیشتری است، و برای همین، سرعت موج در آن کمتر می‌شود.]]
[بندانگشتی|راست|[ابن سهل و کشف قانون اسنل]]

**قانون شکست اسنل** (قانون شکست ابن سهل) رابطهٔ زاویه نور قبل از برخورد و پس از شکست در سطح واسط دو محیط را نشان می‌دهد.

هنگامی‌که نور از محیطی وارد محیط دیگری شود که در آن دارای سرعت متفاوتی باشد، زاویه شعاع نور در خط فاصل این دو محیط تغییر می‌کند و به اصطلاح، نور می‌شکند.

:\frac{\sin\theta_1}{\sin\theta_2} = \frac{v_1}{v_2} = \frac{n_2}{n_1}

## منابع

رده:فیزیک نور
رده:نورشناسی هندسی
بانی و کلاید (فیلم)

***بانی و کلاید***  فیلمی آمریکایی در سبک زندگی‌نامه‌ای، نئو-نوآر و جنایی به کارگردانی آرتور پن با بازی وارن بیتی و فی داناوی در نقش شخصیت‌های عنوان بانی پارکر و کلاید بارو محصول سال ۱۹۶۷ است.

*بانی و کلاید* در چهلمین مراسم جایزه اسکار، موفق به کسب ۲ اسکار در رشته‌های بهترین بازیگر زن نقش مکمل و بهترین فیلم‌برداری شد.

## خلاصه داستان
این فیلم بر اساس ماجرایی واقعی در رابطه با یک زوج بانک‌زن به‌نام‌های بانی پارکر و کلاید بارو که در دهه ۱۹۳۰ توجه رسانه‌ها را به خود جلب کرده بودند، ساخته شده‌است.

## منابع

Wikipedia contributors, "Bonnie and Clyde (film)," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Bonnie_and_Clyde_(film)&oldid=186488513 (accessed February 4, 2008).

## پیوند به بیرون

* 
* 

رده:بانی و کلاید
رده:پادفرهنگ دهه ۱۹۶۰
رده:سرقت بانک در ادبیات داستانی
رده:فیلم‌نامه‌های رابرت بنتون
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:فیلم‌های آرتور پن
رده:فیلم‌های آمریکایی نئو نوآر
رده:فیلم‌های اقتباس‌شده از رویدادهای واقعی
رده:فیلم‌های آمریکایی
رده:فیلم‌های برادران وارنر
رده:فیلم‌های برنده اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل زن
رده:فیلم‌های برنده جایزه اسکار بهترین فیلمبرداری
رده:فیلم‌های به تهیه‌کنندگی وارن بیتی
رده:فیلم‌های تعقیب و گریزی
رده:فیلم‌های تعقیب و گریزی آمریکایی
رده:فیلم‌های جاده‌ای
رده:فیلم‌های جاده‌ای آمریکایی
رده:فیلم‌های جنایی-درام آمریکایی
رده:فیلم‌های جنایی-درام دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های جنایی آمریکایی
رده:فیلم‌های جنایی اقتباس‌شده از رویدادهای واقعی
رده:فیلم‌های درام ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:فیلم‌های درباره سرقت بانک
رده:فیلم‌های رکود بزرگ
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای آمریکایی
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای درباره بانی و کلاید
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در تگزاس
رده:فیلم‌های گانگستری
رده:فیلم‌های واقع‌شده در ۱۹۳۴ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در آیووا
رده:فیلم‌های واقع‌شده در اکلاهما
رده:فیلم‌های واقع‌شده در تگزاس
رده:فیلم‌های واقع‌شده در لوئیزیانا
رده:فیلم‌های واقع‌شده در میزوری
رده:گنجینه ملی فیلم آمریکا
رده:فیلم‌های واقع‌شده در سینما
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های جنایی-درام ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:فیلم‌های گانگستری آمریکایی
رده:فیلم‌های کمدی-درام جنایی دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های درام زندگی‌نامه‌ای دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های تعقیب و گریزی دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های درام زندگی‌نامه‌ای آمریکایی
رده:فیلم‌های اکشن مهیج انگلیسی‌زبان
رده:مناقشه‌های وقاحت در سینما
آزمایشگاه ملی شمال‌غربی پاسیفیک

**آزمایشگاه ملی شمال غربی پاسیفیک**  مشهور به (PNNL) یک مرکز علمی فدرال در ایالت واشینگتن آمریکا است.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Pacific Northwest National Laboratory». در *[[ویکی‌پدیای انگلیسی|دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی]]*، بازبینی‌شده در ۲۹ ژانویهٔ ۲۰۱۸.

## پیوند به بیرون
* Pacific Northwest National Labs

رده:آزمایشگاه‌ها در ایالات متحده آمریکا
رده:آزمایشگاه‌های ملی آمریکا
رده:ریچ لند (واشینگتن)
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در بنتون، واشینگتن
رده:سازمان‌های آموزشی و پژوهشی
رده:مراکز پژوهشی در واشینگتن (ایالت)
رده:سازمان‌های حفاظت در برابر تابش
منطقه حفاظت شده ملی آرانزاس

بندانگشتی|چپ|250px

**منطقه حفاظت شده ملی آرانزاس**  منطقه‌ای ساحلی در مجاورت خلیج مکزیک در ایالت تگزاس در ایالات متحده آمریکا است.

## وب‌گاه‌های مربوطه
* وب‌گاه رسمی
* وب‌گاه دیگر

رده:پارک‌های ملی تگزاس
رده:تالاب‌های تگزاس
رده:رده IV اتحادیه بین‌المللی حفاظت از طبیعت
رده:زمین‌چهرهای شهرستان آرنزاس، تگزاس
رده:زمین‌چهرهای شهرستان رفجیو، تگزاس
رده:زمین‌چهرهای شهرستان کلهون، تگزاس
رده:پایگاه‌های پرنده‌نگری در ایالات متحده آمریکا
رده:مناطق حفاظت‌شده بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۳۷ (میلادی)
رده:مناطق حفاظت‌شده شهرستان آرنزاس، تگزاس
رده:مناطق حفاظت‌شده شهرستان رفجیو، تگزاس
رده:مناطق حفاظت‌شده شهرستان کلهون، تگزاس
رده:سواحل ایالات متحده آمریکا در خلیج مکزیک
لابک (تگزاس)

**لابِک**  شهری است در ایالت تکزاس.

رضا پهلوی، ولیعهد وقت ایران، در سال ۱۹۷۸ میلادی، برای دورهٔ خلبانی جنگنده، حدود ۸ ماه را در این شهر گذراند و به گفتهٔ روزنامهٔ محلی *[[:en:Lubbock Avalanche-Journal|Lubbock Avalanche-Journal]]* او مشهورترین ساکن این شهر شده بود.

## مراکز علمی
دانشگاه فناوری تگزاس و مرکز علوم درمانی دانشگاه فناوری تگزاس در اینجا قرار دارند.

بر اساس نتایج سرشماری سال ۲۰۱۰ جمعیت این شهر ۲۲۹۵۷۳ نفر است.

بندانگشتی|راست|300px|یکی از مراکز دانشگاهی شهر

## جستارهای ویژه
* فهرست شهرهای تگزاس

## منابع

* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Lubbock,_Texas&oldid=189176099 Wikipedia contributors, "Lubbock, Texas," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed February 5, 2008).]

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۸۷۶ (میلادی) در تگزاس
رده:شهرهای تگزاس
رده:شهرهای دانشگاهی ایالات متحده آمریکا
لاباک، تگزاس
رده:مرکز شهرستان‌های تگزاس
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۸۷۶ (میلادی)
رده:مناطق مسکونی در شهرستان لاباک، تگزاس
آماریلو (تگزاس)

**آماریلو**  شهری است در محدوده شهرستان‌های راندال و پوتر ایالت تگزاس.
## اقتصاد
آماریلو مرکز اقتصادی منطقه‌ای برای تگزاس پانهندل، و همچنین شرق نیومکزیکو و پانهندل اکلاهما محسوب می‌شود. صنعت بسته‌بندی گوشت یک کارفرمای عمده در آماریلو است؛ حدود یک‌چهارم از عرضه گوشت گاو ایالات متحده در این منطقه فرآوری می‌شود. این شهر همچنین میزبان دفتر مرکزی انجمن تغذیه‌کنندگان گاو تگزاس است. استخراج نفت نیز یک صنعت عمده است. صنعت هلیوم پس از خصوصی‌سازی عملیات محلی توسط دولت فدرال در اواخر دهه ۱۹۹۰ از اهمیت آن کاسته شد. بل هلیکوپتر تکسترون در سال ۱۹۹۹ یک کارخانه مونتاژ بالگرد در نزدیکی فرودگاه بین‌المللی شهر افتتاح کرد.

بزرگ‌ترین کارفرمای شهر در سال ۲۰۰۵ شرکت تایسون فودز با ۳۷۰۰ کارمند بود. منطقه مدرسه مستقل آماریلو با ۳۶۵۹ کارمند در رتبه بعدی قرار داشت و پس از آن پانتکس، سیستم مراقبت بهداشتی بپتیست سنت آنتونی، شهر آماریلو، سیستم مراقبت بهداشتی نورث‌وست تگزاس، کالج آماریلو، وال‌مارت و یونایتد سوپرمارکت‌ها قرار داشتند. سایر کارفرمایان عمده شامل بل هلیکوپتر تکسترون، اوونز-کورنینگ، بانک ملی آماریلو و آسارکو هستند.

حدود ۱۴ میلیون جریب زمین کشاورزی در اطراف شهر قرار دارد که محصولات اصلی آن ذرت، گندم و پنبه هستند. سایر محصولات در این منطقه شامل سورگوم، سیلاژ، یونجه و سویا است. تگزاس پانهندل، به ویژه در هرفورد، تگزاس، به عنوان یک منطقه سریع‌الرشد تولید شیر عمل می‌کند، زیرا چندین گاوداری پیشرفته چند میلیون دلاری در اوایل دهه ۲۰۰۰ ساخته شد.

شرکت توسعه اقتصادی آماریلو (AEDC) که از طریق مالیات بر فروش شهری تأمین می‌شود، بسته‌های تشویقی تهاجمی را به کارفرمایان موجود و بالقوه ارائه می‌دهد. در اواسط تا اواخر دهه ۱۹۹۰، شرکت توسعه اقتصادی آماریلو با ارسال چک‌های جعلی به کسب‌وکارها در سراسر کشور، قرار دادن تبلیغات تمام‌صفحه در *[[وال استریت جرنال]]*، و پرداخت یارانه سالانه ۱ میلیون دلاری به امریکن ایرلاینز برای حفظ خدمات جت، بدنام شد. شرکت توسعه اقتصادی آماریلو تا حد زیادی مسئول آوردن توسعه هواپیمای ترکیبی وی-۲۲ آسپری بل هلیکوپتر تکسترون و محل آینده مونتاژ مارین وان به آماریلو است.

از سال ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۱، آماریلو بیشترین میزان توسعه اقتصادی خود در ۳۰ سال گذشته را تجربه کرد. آمازون، واحد حفاظت از دارایی، و دانشکده دامپزشکی دانشگاه تکزاس تک به عنوان برخی از سازمان‌های عمده‌ای که به رشد اقتصادی شهر و منطقه شهری کمک می‌کنند، نام برده شدند. در طول همه‌گیری کووید-۱۹ در تگزاس، اتاق بازرگانی آماریلو یک ابتکار جدید برای کمک به کسب‌وکارهای محلی برای بهبودی از همه‌گیری اعلام کرد. صنعت گردشگری آن نیز بهبود یافت.
## نگارخانه

پرونده:Amarillo Texas Downtown.jpg|


## منابع

* Wikipedia contributors, "Amarillo, Texas," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Amarillo,_Texas&oldid=188080591 (accessed February 5, 2008).


رده:شهرهای تگزاس
رده:شهرهای شهرستان پوتر (تگزاس)
رده:شهرهای شهرستان راندال (تگزاس)
رده:شهرهای منطقه کلان‌شهری آماریلو
رده:مرکز شهرستان‌های تگزاس
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۸۸۷ (میلادی)
ساترن ۵

[بندانگشتی|280px|دکتر [ورنر فون براون (سازنده موشک) در کنار موتور رانشی موشک ساترن ۵]]
بندانگشتی|بسته کامل فضاپیمای آپولو: سیستم پرتاب فرار، سفینه فرماندهی، سفینه خدمات، سفینه ماه‌نشین، آداپتور سفینه ماه‌نشین فضاپیما|200x200پیکسل

**ساترن ۵**  یک موشک فضایی ساخت ناسا است که با با ارتفاع بیش از ۱۱۰ متر تا سال ۲۰۲۲ به‌عنوان بلندترین موشک فضایی شناخته می‌شد.
200x200px|بندانگشتی|تصاویری از پرتاب‌های ساترن ۵
ساترن ۵ برای حمل فضاپیماهای آپولو به کره ماه طراحی و ساخته شده‌ بود. این نوع موشک ۱۳ بار از مرکز فضایی کندی در فلوریدا بدون از دست دادن خدمه یا بار پرتاب شد. ساترن ۵ بلندترین، قدرتمندترین و سنگین‌ترین موشکی است که تا سال ۲۰۲۲ به وضعیت عملیاتی رسیده و رکورددار حمل سنگین‌ترین محموله به مدار نزدیک زمین به وزن ۱۴۰ هزار کیلوگرم است. این محموله شامل مرحله سوم سوخت و  سفینه فرماندهی و خدمات آپولو و ماه‌نشین آپولو به ماه می‌شد.

تا به امروز، ساترن ۵ تنها حامل انسان‌ها به نقاط فراتر از مدار نزدیک زمین بوده‌است. در کل ۱۵ فروند از این موشک‌ها ساخته شدند اما تنها ۱۳ فروند از آن‌ها پرواز کردند و دو فروند دیگر برای آزمایش‌های زمینی ساخته شده بودند.

از دسامبر ۱۹۶۸ تا دسامبر ۱۹۷۲ (در طی چهار سال)، مجموعاً ۲۴ فضانورد (سه نفر از آنها دو بار) با این موشک به ماه پرتاب شدند.

ورنر فون براون، مهندس ارشد و سرپرست تیم طراحی خانواده موشک‌های فضایی ساترن (از ساترن ۱ تا ساترن ۵) بوده‌است. فون براون یکی از مهندسان ارشد صنایع موشکی آلمان بود که در پایان جنگ جهانی دوم تسلیم نیروهای آمریکایی شد و به همراه تعدادی دیگر از دانشمندان آلمانی برای کار روی صنایع موشکی در قالب پروژه عملیات گیره کاغذ و به‌طور مخفیانه به آمریکا آورده شد.

## منابع

## منابع
Wikipedia contributors, "Saturn V," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Saturn_V&oldid=188866727 (accessed February 5, 2008).

## پیوند به بیرون

* اطلاعات در مورد موشک‌های ساترن

رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۷۱ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۷۲ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۷۳ (میلادی)
رده:ثبت ملی اماکن تاریخی در هیوستون
رده:خودروهای عرضه شده در ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:مأموریت‌های آپولو
رده:معرفی‌شده‌های ۱۹۶۷ (میلادی)
رده:موشک‌های سری ساترن
رده:مهندسی هوافضا
رده:ورنر فون براون
موشک ساترن ۱

بندانگشتی|

**ساترن ۱**  یکی از موشک های پروژه آپولو بود.

## پیوند به بیرون
* اطلاعات در مورد موشک های ساترن

## منابع

Wikipedia contributors, "Saturn I," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/wiki/Saturn_I (accessed February 5, 2008).

رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۱ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۲ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۳ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۴ (میلادی)
رده:پرواز فضایی در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:مأموریت‌های آپولو
رده:موشک‌های سری ساترن
رده:مهندسی هوافضا
رده:خودروهای عرضه شده در ۱۹۶۱ (میلادی)
هرمز شهدادی

**هرمز شهدادی** (۱۳۲۸، نائین) نویسندهٔ دهه‌های ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ ادبیات فارسی است که بیش‌تر شهرتش را مدیون رمان *[[شب هول]]* است.

## زندگی
هرمز شهدادی متولد ۱۳۲۸ در شهر نائین است. وی که فارغ‌التحصیل رشته علوم سیاسی از دانشگاه تهران است، اواخر دهه ۵۰ به آمریکا مهاجرت کرد و تا درجه دکتری به تحصیلات خود ادامه داد و پس از آن مشغول به تدریس در دانشگاه ماساچوست بوستون شد. وی کارش را با شعر، نقد ادبی و ترجمه شروع کرد و در سال ۱۳۵۵ مجموعه داستان یک قصهٔ قدیمی را منتشر ساخت. او از لحاظ گرایش‌های فکری و زیبایی‌شناختی، پیوندی نزدیک با نویسندگان جنگ اصفهان دارد ولی هیچ‌وقت آثارش در این مجله چاپ نشد. عمده شهرت او به خاطر نگارش رمان «شب هول» بوده که همواره جزو مهم‌ترین رمان‌های معاصر به‌شمار می‌رود. در رمان «شب هول» که سال ۵۷ روانه بازار شد انگار ما با نویسنده‌ای دیگر مواجه می‌شویم. فرم روایت و مضمون در این رمان به خودی خود گستره‌ای از زندگی تاریخی مردمان این سرزمین را روایت می‌کند، روایتی در بازه زمانی محدود (کمتر از یک شبانه روز) که در کلیت به تاریخ معاصر نقب می‌زند تا راوی چگونگی به وجود آمدن این شب و روزگار هول‌آمیز معاصر باشد، روایت جد پدری، پدر و راوی رمان در روزهای قبل از انقلاب ۱۳۵۷.

## آثار
;داستانی:
* *یک قصهٔ قدیمی: ۸ داستان*، تهران: انتشارات امیرکبیر، ۱۳۵۵ (داستان کوتاه)
* *[[شب هول]]*، تهران: کتاب زمان، ۱۳۵۷ (رمان)

;نقد (مقاله):
* 
* 
* 
* 
* 
* 

### یک قصهٔ قدیمی
در داستان‌های این کتاب، سهم عشق و فجایعی که ریشه در مرموزات دارند بیش از مسائل دیگر است. شهدادی در تک‌گویی‌هایش می‌کوشد از طریق کاوش درون آدم‌های غیرعادی، گریزی به عرفان بزند. در «پلنگ» و «خسوف» بیماری آدم‌های هوایی در شب‌هایی که ماه بدر کامل است عود می‌کند. آنان در حالت صرع و جنون احساس بی‌خویشی می‌کنند و دست به جنایت می‌زنند. در «اعتراف» و «به خدا، آدم دلش می‌گیرد» دوگانگی درونی آدم‌هایی که تصور می‌کنند به سوی معنویت می‌روند اما روانهٔ وادی بهیمیت‌اند، آشکارتر نموده می‌شود. در «اعتراف» طلبه‌ای برای استاد خود شرح می‌دهد که چگونه در جذبه‌ای جادویی و به شوق تعالی، مردی را کشته‌است؛ مردی که در واقع بخش نیک طبیعت خود او بوده و راوی با کشتن او، نیکی‌های خود را نابود کرده‌است. در «بی‌خدا،...» مردی زن بی‌نماز خود را می‌کشد اما سرگردان می‌شود.

در فضایی سوررئالیستی، آدم‌هایی گرفتار وسوسه‌های عجیب روحی، به قصد تقرب، دیگری را می‌کشندو مثله می‌کنند، اما عاقبت درمی‌یابند که در وجود آن دیگری، خود را کشته‌اند، پس خود، «دیگری» می‌شوند.

### ''شب هول''
مهم‌ترین اثر هرمز شهدادی *[[شب هول]]* است. این رمان برای اولین و آخرین بار در بهار ۱۳۵۷ در ایران چاپ شد. این رمان یادآور وقایع تاریخی و اجتماعی ایران است که راوی در فاصله یک شب تا صبح آن را بازگو می‌کند و با قراردادن بخشی از تاریخ روشنفکری ایران بر زمینه‌ای داستانی، به ارزیابی نقش روشنفکران در دوره‌های مختلف تاریخ معاصر پرداخت. بنا به برخی منابع، ابوالحسن نجفی، یکی از قهرمان‌های داستان *شب هول* است.

## پی‌نوشت

## منابع
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* 

رده:رمان‌نویسان مرد اهل ایران
رده:نویسندگان داستان کوتاه مرد اهل ایران
رده:افراد زنده