open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
زوتیک

**زوتیک** حزبی سیاسی در استان باسک اسپانیاست. این حزب در 1991 از طریق ادغام جنبش کمونیست اسکادی و یک حزب دیگر ایجاد شد. در درون زوتیک جریانی هست که طرفدار دبیرخانهٔ متحد انترناسیونال چهارم است.

اعضای Zutik یک بار در لیست های انتخاباتی Euskal Herritarrok (EH) شرکت کردند، اما در انتخابات عمومی اسپانیا در سال 2004، Zutik به همراه آرالار یک پلتفرم انتخاباتی گذاشت. هر دو مخالف خشونت ETA بودند.

## منابع

[//en.wikipedia.org/wiki/Zutik ویکی‌پدیای انگلیسی]

رده:انحلال‌های ۲۰۰۹ (میلادی) در اسپانیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۹۱ (میلادی) در اسپانیا
رده:حزب‌ها در اسپانیا
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۱ (میلادی)
رده:حزب‌های سیاسی در سرزمین باسک
رده:حزب‌های کمونیست در اسپانیا
رده:حزب‌های ملی‌گرای چپ‌گرا
رده:حزب‌های منحل‌شده در ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:ملی‌گرایی باسک
حزب ملی بریتانیا

**حزب ملی بریتانیا** (BNP) بزرگ‌ترین حزب «راست افراطی» در پادشاهی متحد بریتانیای کبیر و ایرلند شمالی است.

بنا به گزارش کمیسیون انتخاباتی در سال ۲۰۰۴ این حزب ۷۹۱۶ عضو و حدود ۷۳۰ هزار پوند در سال دخل و خرج دارد.

مخالفان این حزب آن را نژادپرست و فاشیست می‌دانند و گروه‌هایی مانند "بی.ان.پی را متوقف کنید!" و حزب کارگران سوسیالیست مدام علیه این حزب کمپین می‌گذارند. این حزب این اتهامات را رد کرده و مدعی است که تنها طرفدار طبقهٔ کارگر بریتانیاست و حزبی نژادپرست نیست بلکه "میهن‌پرست" است.

رئیس ملی کنونی این حزب نیک گریفین است.

## منابع

رده:حزب ملی بریتانیا
رده:انکار هولوکاست
رده:انکار هولوکاست در بریتانیا
رده:بریتانیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۸۲ (میلادی) در بریتانیا
رده:پوپولیسم دست راستی در اروپا
رده:پوپولیسم راست
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۸۲ (میلادی)
رده:حزب‌های ملی‌گرا در بریتانیا
رده:سازمان‌های مخالف حقوق ال‌جی‌بی‌تی
رده:سیاست بریتانیا در ۱۹۸۲ (میلادی)
رده:فاشیسم در انگلستان
رده:فاشیسم در بریتانیا
رده:گروه‌های ملی‌گرای سفیدپوست
رده:مخالفت با اسلام در بریتانیا
رده:ملی‌گرایی بریتانیا
رده:ملی‌گرایی سفیدپوستی در بریتانیا
رده:یهودستیزی در بریتانیا
رده:حزب‌های پوپولیست دست راستی
رده:حزب‌های مشکوک به اروپا در پادشاهی متحده
نیک گریفین

**نیکلاس جان گریفین**  (زادهٔ ۱۹۵۹) سیاست‌مداری بریتانیایی است.

او از ۱۹۹۹ تا کنون رهبر حزب ملی بریتانیا بوده است.

## منابع

* 

رده:اعضای پارلمان اروپا برای بریتانیا ۱۴–۲۰۰۹
رده:اعضای پارلمان اروپا حزب ملی بریتانیا
رده:افراد انگلیسی ولزی‌تبار
رده:افراد پادکمونیست اهل بریتانیا
رده:افراد زنده
رده:انکار هولوکاست در بریتانیا
رده:انکارکنندگان هولوکاست
رده:انکارکنندگان هولوکاست اهل بریتانیا
رده:اهالی بارنت
رده:اهالی سافک
رده:اهالی ساوت‌وود
رده:دانش‌آموختگان کالج داونینگ، کمبریج
رده:رهبران حزب‌ها در بریتانیا
رده:زادگان ۱۹۵۹ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل بریتانیا
رده:سیاستمداران محکوم‌شده به جرم اهل انگلستان
رده:سیاستمداران محکوم‌شده به جرم اهل بریتانیا
رده:فاشیست‌های اهل بریتانیا
رده:مجرمان سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
رده:مخالفت با اسلام در بریتانیا
رده:منتقدان اسلام
رده:منتقدان چندفرهنگ‌گرایی
رده:منتقدان یهودیت
رده:مفسران اجتماعی بریتانیایی
رده:اهالی ولشپول
دیولا های

بندانگشتی|از چپ به راست: دیولا های، برتولت برشت، ارنست لگال، الکساندر آبوش در سال 1948
**دیولا های** متخلص به **استفان فابر** (در برخی منابع غربی: **یولیوس هی**؛ زادهٔ ۵ می ۱۹۰۰ – درگذشتهٔ ۷ می ۱۹۷۵) نمایش‌نامه‌نویس و روشن‌فکر کمونیست اهل مجارستان بود. از کتاب‌هایی که نوشته می‌توان به *متولد ۱۹۰۰: خاطره* اشاره کرد.

## زندگی‌نامه
های در دههٔ ۲۰ در جنبش کمونیستی در آلمان فعال بود. او در دههٔ ۱۹۵۰ از مخالفان درونی اتحادیه نویسندگان مجارستان بود و در انقلاب ۱۹۵۶ مجارستان از شوراهای کارگری طرف‌داری می‌کرد و در طول انقلاب نقش مهمی در اتحادیه نویسندگان مجارستان به عنوان سازمانی انقلابی بازی کرد. در تقاضایی رادیویی از تمام روشن‌فکران جهان تقاضای کمک کرد. پس از شکست انقلاب از مجارستان فرار کرد و در غرب به نویسندگی مشغول شد. سرانجام در ۱۹۷۵ در ازکونا، سوئیس درگذشت.

## منابع

* 

رده:انقلابیون اهل مجارستان
رده:اهالی آبنی
رده:درگذشتگان ۱۹۷۵ (میلادی)
رده:دور از وطن‌های اهل مجارستان در اتحاد شوروی
رده:دور از وطن‌های اهل مجارستان در سوئیس
رده:زادگان ۱۹۰۰ (میلادی)
رده:کمونیست‌های اهل مجارستان
رده:نمایشنامه‌نویسان اهل مجارستان
رده:نمایشنامه‌نویسان سده ۲۰ (میلادی) اهل مجارستان
رده:نویسندگان اهل مجارستان
رده:یهودیان اهل مجارستان
ائتلاف قناری

**ائتلاف قناری** حزبی ناحیه‌گرا در جزایر قناری اسپانیاست. این حزب همزمان محافظه‌کار و لیبرال توصیف شده‌است. ائتلاف قناری ۴ نماینده در مجلس اسپانیا و ۵ سناتور در سنای این کشور دارد و از این رو بزرگ‌ترین حزب سیاسی جزایر قناری است.

## پانویس

رده:احزاب جزایر قناری
رده:احزاب لیبرال در اسپانیا
رده:احزاب منطقه‌ای در اسپانیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۹۳ (میلادی) در اسپانیا
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۳ (میلادی)
رده:حزب‌های میانه‌گرا در اسپانیا
رده:حزب‌های محافظه‌کار لیبرال
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۰۵ (میلادی)
حزب کمونیست مجارستان

**حزب کمونیست مجارستان** () در ۲۴ نوامبر ۱۹۱۸ تأسیس شد و در مدت کوتاهی ۱۹۱۸–۱۹۱۹ تحت رهبری بلا کون و جمهوری شورایی مجارستان در قدرت بود. این دولت کمونیستی توسط ارتش رومانی سرنگون شد و فعالیت این حزب به شیوهٔ زیرزمینی ادامه پیدا کرد. این حزب پس از جنگ جهانی دوم قدرت خود را بازیافت و از ۱۹۴۵ تحت رهبری ماتیاش راکوشی سرکار آمد. در سال ۱۹۴۸ با حزب سوسیال دموکرات ادغام شد تا حزب کارگران مجارستان تشکیل شود. حزب کمونیست مجارستان عضو کمینترن بود.

## منابع

* 

رده:احزاب منحل‌شده در مجارستان
رده:انحلال‌های ۱۹۴۸ (میلادی) در مجارستان
رده:انقلاب‌های ۱۹۲۳–۱۹۱۷
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۱۸ (میلادی) در مجارستان
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۱۸ (میلادی)
رده:حزب‌های کمونیست
رده:حزب‌های کمونیست در مجارستان
رده:حزب‌های منحل‌شده در ۱۹۴۸ (میلادی)
رده:بخش‌های کمینترن
شهرستان سروآباد

**شهرستان سروآباد** یکی از شهرستانهای استان کردستان در غرب ایران است که از سمت غرب با کشور عراق هم‌مرز است. این شهرستان از شمال به شهرستان مریوان، از شرق به شهرستان سنندج و از جنوب شرقی به شهرستان کامیاران و از جنوب به شهرستان پاوه  در استان کرمانشاه محدود می‌شود. مرکز این شهرستان شهر سروآباد است که تقریباً در ۸۰ کیلومتری غرب سنندج قرار دارد.

شهرستان سروآباد یکی از شهرستان های استان کردستان  است. در حال حاضر این شهرستان از دو شهر و هشت دهستان تشکیل شده است و جمعیتی بالغ بر ۶۶۷۰۹ نفر را در خود جای داده است.

آب‌و‌هوای نقاط مختلف شهرستان سروآباد با توجه به تغییرات ارتفاع نسبت به یکدیگر متفاوت است و از مناطق کوهستانی و سردسیر تا مناطقی با آب‌و‌هوای تقریبا معتدل متغیر است.

آب‌و‌هوای کوهستانی و معتدل باعث شده است که کشاورزی در این شهر رونق خوبی داشته باشد؛ یکی از معروف‌ترین محصولات کشاورزی سروآباد توت‌فرنگی است. برخی ازجاذبه‌های طبیعی این شهر مانند غارها و چشمه‌ها به‌دلیل موقعیت کوهستانی تا حدودی ناشناخته مانده‌اند اما مکان‌های گردشگری دیگری مانند روستاها، آبشارها و آثار تاریخی از جاذبه‌های سفر به شهر سرو‌آبادند.
بندانگشتی|نگاره‌ای از یک دختر کرد و مادربزرگش در شهرستان سروآباد
از روستاهای مهم این شهرستان می‌توان به روستای تاریخی اورامان تخت و روستای انجمنه واقع در کوه (پیازه وقەلەبەرد) و نسل و گوشتخانی اشارە کرد.

## جمعیت
جمعیت این شهرستان بر طبق سرشماری سال ۱۴۰۴، برابر با ۸۰۳۷۸ نفر بوده‌است.

## تقسیمات کشوری
* بخش مرکزی شهرستان سروآباد
** دهستان بیساران
** دهستان پایگلان
** دهستان رزآب
** دهستان ژریژه
** دهستان کوسالان
** دهستان دزلی
شهر: سروآباد
* بخش اورامان
** دهستان اورامان تخت
** دهستان شالیار

شهر: اورامان تخت

## منابع

* وب‌گاه کرد کلهر (برداشت آزاد با ذکر منبع)

رده:شهرستان سروآباد
سروآباد
لئوپلد موتسارت

بندانگشتی|یوهان گئورگ لئوپلد موتسارت
**یوهان گئورگ لئوپلد موتسارت**  (زادهٔ ۱۴ نوامبر ۱۷۱۹ - درگذشتهٔ ۲۸ مهٔ ۱۷۸۷) موسیقی‌دان و معلم موسیقی اتریشی بود. او در شهر آوگسبورگ در اتریش امروزی به دنیا آمد. لئوپلد مفیم شهر زالتسبورگ (سالزبورگ) در اتریش بود، اما زمانی طولانی در شهر وین زندگی کرد. آوازهٔ او به این دلیل است که پدر و آموزگار ولفگانگ آمادئوس موتسارت بوده‌است. البته او در طول زندگی‌اش شخص بسیار معروفی بود.

او در آموزش موسیقی به ولفگانگ آمادئوس و نیز دخترش ماریا آنا (خواهرِ بزرگ ولفگانگ) بسیار سختگیری می‌کرده‌است.

## زندگی
او فرزند یوهان گئورگ موتسارت (۱۶۷۹–۱۷۳۶) و همسر دوم او، آنا ماریا سولتزر (۱۶۹۶–۱۷۶۶)، بود. رشتهٔ تحصیلی او الهیات بود که در کنار آن، رشته‌هایی چون فلسفه و حقوق هم در دانشگاه بِنِدیکتینر  در شهر زالتسبورگ تحصیل کرد. در سال ۱۷۴۷ با آنا ماریا پِرْتْل (Anna Maria Pertl) ازدواج کرد که ثمرهٔ آن هفت فرزند بود و تنها دو تن از آنان، یعنی ماریا آنا (فرزند چهارم) و ولفگانگ آمادئوس (فرزند هفتم)، به بزرگ‌سالی رسیدند.

## پانویس

رده:آموزگاران موسیقی اهل آلمان
رده:آموزگاران موسیقی اهل اتریش
رده:آموزگاران ویولن
رده:آهنگسازان اهل اتریش
رده:آهنگسازان دوره کلاسیک اهل آلمان
رده:آهنگسازان دوره کلاسیک اهل اتریش
رده:آهنگسازان سده ۱۸ (میلادی) اهل آلمان
رده:آهنگسازان کلاسیک اهل آلمان
رده:آهنگسازان کلاسیک اهل اتریش
رده:آهنگسازان کلاسیک سده ۱۸ (میلادی)
رده:آهنگسازان کلاسیک مرد اهل آلمان
رده:آهنگسازان کلاسیک مرد اهل اتریش
رده:آهنگسازان مرد اهل آلمان
رده:افراد اتریشی آلمانی‌تبار
رده:اهالی آوگسبورگ
رده:اهالی زالتسبورگ
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه زالتسبورگ
رده:درگذشتگان ۱۷۸۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۷۱۹ (میلادی)
رده:فراماسون‌های اهل آلمان
رده:فراماسون‌های هل اتریش
رده:کاتولیک‌های رومی اهل آلمان
رده:کاتولیک‌های رومی اهل اتریش
رده:نظریه‌پردازان موسیقی اهل آلمان
رده:نظریه‌پردازان موسیقی اهل اتریش
رده:ویولن‌نوازان مرد
رده:ویولون‌نوازان کلاسیک
رده:ویولون‌نوازان کلاسیک اهل آلمان
رده:ویولون‌نوازان کلاسیک اهل اتریش
رده:ویولون‌نوازان کلاسیک مرد
معمار سنان

بندانگشتی|250px|مجسمه سنان در آنکارا

**خواجه معمار سِنان آغا**   (۱۴۸۹–۱۵۸۸) معروف به «معمار سِنان»، معمار رسمیِ چند تن از پادشاهان عثمانی بود.

## شرح حال
معمار سنان در روستای یونانی‌نشین آگرناس به دنیا آمد و به قولی از تبار ارمنی و یا از یونانیان کاپادوکیایی و یا از آلبانیایی‌تبار بود. در جوانی وارد ارتش ینی‌چری شد و به سرکردگی و لقب «آقا» ملقب شد. در آن زمان در سازه‌های نظامی و پل‌ها و راه‌ها تخصص داشت. در ۵۰سالگی به‌عنوان سرمعمار دربار پادشاهی اقدام به ساخت اماکن مذهبی کرد.

سنان نام مردانه و زنانه است و از واژهٔ عربی سِنَان به معنای «تیزدندان، نوک نیزه؛ گزنده و پلنگ» گرفته شده است. سنان، نام ۲۳ تن از صحابهٔ پیامبر اسلام بود. به‌جز معمار سنان، امی سنان (درگذشتهٔ ۱۵۶۸) شاعر عارف و بنیان‌گذار شاخهٔ «سِنانیه» از طریقت خلوتیه نیز این نام را داشت.

## آثار
[بندانگشتی|180px|نمای داخلیِ [مسجد شاهزاده (استانبول)|مسجد شاهزاده در استانبول]]
کارهای او نمونه‌های برجسته و اعلای معماری معروف به معماری عثمانی است که تأثیر بسیاری از معماری بیزانس گرفته‌است. شاهکار او را مسجد سلیمیه در ادرنه (آدریانوپول) در بخش اروپاییِ ترکیه می‌دانند. علاوه بر مسجد شَهزاده و سلیمانیه، از آثار دیگر او در استانبول می‌توان به مسجد خرم سلطان، مسجد حاسِکی سلطان، مسجد مهرِماه سلطان، مسجد قلیچ علی پاشا، مسجد سوکوللو مَحمَت پاشا و مسجد رستم پاشا اشاره کرد. مسجد سیاه صوفیا در بلغارستان و مسجد خسرویه حلب در سوریه نیز از جمله آثار معمار سنان در خارج از مرزهای کنونی ترکیه به حساب می‌آیند.

## مرگ و نبش قبر
او در ۱۷ ژوئیهٔ سال ۱۵۸۸ میلادی در استانبول درگذشت و در قبرستان مجاور مسجد سلیمانیه در شمال خیابان معمار سنان جسدش را دفن کردند.

گروهی در ترکیه، تبار غیر ترک معمار سنان را انکار می‌کردند و در سال ۱۹۳۵، شورایی به سفارش انجمن تاریخ ترکیه تا آنجا پیش رفت که مقبره سنان را گشودند و جمجمهٔ او را اندازه‌گیری کردند تا بکوشند «نژاد ترک» او را «اثبات کنند»، اما از آن به بعد جُمجُمه سنان گُم شد و هیچ وقت به قبر بازگردانده نشد.

## میراث
نام او اکنون در دو نقطهٔ جهان باقی است: یکی در دانشگاه هنرهای زیبای معمار سنان و دوم، گودالی در سیارهٔ عطارد (تیر) که به نام او نام‌گذاری شده‌است.

## نگارخانه

پرونده:SehzadeMosqueInterior.jpg|نمای داخلی مسجد شهزاده
پرونده:Cour mosquee Suleymaniye Istanbul.jpg|مسجد سلیمانیه - استانبول
پرونده:20101213 Suleymaniye Mosque Istanbul inside vertical Panorama.jpg|نمای داخلی مسجد سلیمانیه
پرونده:Salimiye's beauty and grandeur.jpg|مسجد سلیمیه - ادرنه


## جستارهای وابسته
* فهرست معماران ارمنی

## منابع

* 

* 
* 

رده:افراد در امپراتوری عثمانی
رده:افراد یونانی کاپادوکیایی‌تبار
رده:اهالی عثمانی در سده ۱۵ (میلادی)
رده:اهالی عثمانی در سده ۱۶ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۵۸۸ (میلادی)
رده:دوشیرمه
رده:زادگان ۱۴۸۹ (میلادی)
رده:ساختمان‌های معمار سنان
رده:سلیمان اول
رده:معماران اهل ترکیه
رده:معماران اهل عثمانی
رده:نوکیشان مسلمان
رده:ارمنیان اهل عثمانی
تایتانیک

**تایتانیک** یا **تیتانیک** ممکن است موارد زیر باشد:
* آرام‌اس تایتانیک کشتی
* تایتنیک، اکلاهما
* ''تایتانیک'' (فیلم ۱۹۱۵)
* ''تایتانیک'' (فیلم ۱۹۴۳)
* ''تایتانیک'' (فیلم ۱۹۵۳)
* ''تایتانیک'' (فیلم ۱۹۹۷)
* ''تایتانیک ۲'' (فیلم)
* *[[تایتانیک: خون و فولاد]]*
* ام‌وای تایتانیک
* *[[تایتانیک ۲]]*

## جستارهای وابسته
* اسید تیتانیک
* *[[هالوموناس تیتانیکا]]*
* تیتان (ابهام‌زدایی)
* تیتانیم (ابهام‌زدایی)
آنا ماریا موتسارت

بندانگشتی|آنا ماریا پرتل موتسارت
**آنا ماریا والبورگا موتسارت**  (زادهٔ ۲۵ دسامبر ۱۷۲۰ - درگذشتهٔ ۳ ژوئیهٔ ۱۷۷۸) همسر لئوپلد موتسارت و مادر ولفگانگ آمادئوس موتسارت و ماریا آنا موتسارت بود.

آنا ماریا در سال ۱۷۲۰ در شهر سنت گیلگن در اتریش از اِوا رُزینا (۱۶۸۱–۱۷۵۵) و نیکولاوس پِرتل (۱۶۶۷–۱۷۲۴) به دنیا آمد. او در سال ۱۷۴۷ با لئوپلد موتسارت ازدواج کرد. آنها دارای هفت فرزند شدند، اما پنج تا از آنها نتوانستند از سن نوزادی بگذرند. اولین فرزند آنها ماریا آنا موتسارت، معروف به نانِرل، موسیقی‌دان و نوازنده بود، اما قابلیت‌های برادرش، ولفگانگ آمادئوس موتسارت، هنرِ او را به پشت صحنه فرستاد.

آنا ماریا پسرش را در چندین تور همراهی کرد، ازجمله زمانی که شوهرش به دلیل مسئولیت‌های مربوط به شغلش نمی‌توانست ولفگانگ جوان را همراهی کند. آنا ماریا شهرت زیادی به‌عنوان یک موسیقی‌دان ندارد.

آنا ماریا در ۳ ژوئیهٔ ۱۷۷۸ بر اثر یک تب شدید، زمانی که پسرش را در یک تور در پاریس همراهی می‌کرد، جان خود را از دست داد.

رده:اهالی اتریش در سده ۱۸ (میلادی)
رده:اهالی ناحیه زالتسبورگ-اومگه‌بونگ
رده:درگذشتگان ۱۷۷۸ (میلادی)
رده:زادگان ۱۷۲۰ (میلادی)
رده:زنان سده ۱۸ (میلادی)
گالیکش

**گالیکِش** شهری در بخش مرکزی شهرستان گالیکش استان گلستان ایران است. گالیکش مرکز شهرستانی به همین نام است.

در اواخر حکومت احمد شاه قاجار چند خانوار از مردم روستاهای اطراف مثل فارسیان فرنگ و فرنگ به محل فعلی گالیکش کوچ کرده و به همراه مردم ساکن در حوالی این منطقه قریه کوچک گالی‌کشت را تأسیس کردند که بعدها نامش به گالیکش تغییر کرد. در حال حاضر قومیت‌های مختلفی از جمله طبری، کتولی، گالشی که اکثریت هستند و خراسانی، سیستانی و سمنانی در آن ساکن هستند.
پارک ملی گلستان در ۱۵ کیلومتری گالیکش و آبشار لوه و پیر غار، غار درچفت، کوه نیلکوه و تالاب نیلکوه و روستای دیدنی سرچشمه منطقه چمازگی، یال و چشم‌انداز زیبای تلوستان از مکان‌های دیدنی آن است.

آبشار آق سو، آبشار لوه، آبشار گل، آبشار پیر غار، چشمه لال، جنگل بکر گرو کیارام و لته نوروزعلی و… جز منابع طبیعی و توریستی گالیکش هستند.

وسط|بی‌قاب|800x800پیکسل|شهرستان گالیکش - یک روز زمستانی

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۲۳٬۳۹۴ نفر (در ۶٬۹۹۶ خانوار) بوده‌است.

## منابع

* مختصات و ارتفاع

## پیوند به بیرون
* وبگاه اطلاع‌رسانی استان گلستان
* پورتال استان گلستان
* نقشه استان گلستان
* پایگاه اطلاع‌رسانی استانداری گلستان
* اولین سایت اطلاع‌رسانی شهر گالیکش

<

رده:شهرستان گالیکش
رده:شهرهای استان گلستان
رده:شهرهای شهرستان گالیکش
فرانسه استوایی

**فرانسه اُستوایی** (به فرانسوی: France Équinoxiale) نامی بود که استعمارگران سده هفدهم فرانسوی به آن دسته از مناطق استوایی آمریکای جنوبی داده بودند که کوشش در استعمار آنها را داشتند.

ترجمه واژگانی نام فرانسوی آن "فرانسه مناطق برابران (اعتدالین)" است. پیش از اینکه اصطلاحات استوایی و گرمسیری برای آن مناطق رایج شود، اروپائیان اصطلاح "سرزمین‌های برابران" را برای آن مناطق بکار می‌بردند که اشاره به برابری روز و شب در طی سال در نقاط استوایی دارد.

## جستارهای وابسته
* تاریخ استعمارگری فرانسه
* تاریخ برزیل

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:استعمار فرانسه در قاره آمریکا
رده:انحلال‌های ۱۶۱۵ (میلادی)
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۶۱۲ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۶۱۲ (میلادی) در امپراتوری استعماری فرانسه
رده:تاریخ برزیل
رده:تقسیمات کشوری پیشین برزیل
رده:روابط برزیل و فرانسه
رده:مستعمره‌های پیشین فرانسه
رده:استعمار برزیل
رده:کاوشگری فرانسه در عصر اکتشاف
خلیل‌الله خلیلی

**خَلیل‌الله خَلیلی** مشهور به **استاد خلیلی** (زادهٔ ۱۲۸۶ – درگذشتهٔ ۱۳۶۶ خورشیدی) شاعر معاصر زبان دری افغانستان است.

## زندگی
خلیلی در سال ۱۲۸۶ خورشیدی (۱۹۰۷ میلادی) در باغ جهان‌آرای کابل متولد شد. پدرش محمدحسین‌خان مستوفی‌الممالک از بزرگان منطقهٔ کوهستان در شمال کابل و وزیر مالیهٔ عهد امیر حبیب‌الله خان بود که پسان‌تر به فرمان امان‌الله خان به دار آویخته شد.

وی در سنین کودکی والدینش را از دست داد و درس را در نیمهٔ راه رها کرد. او سال‌ها در کابل، کوهستان و بلخ زیست و در پست‌های اساسی زیادی در سازمان‌های دولتی داخل و خارج افغانستان کار کرد. در اوایل دههٔ بیست خورشیدی به سمت معاون دانشگاه کابل به کار گماشته شد. در سال ۱۳۳۰ ریاست مستقل مطبوعات را به‌عهده گرفت و در سال ۱۳۳۲ به‌عنوان مشاور عالی سلطنتی در دربار محمد ظاهر شاه خدمت کرد و نیز مدتی نمایندهٔ مجلس بود و در سال‌های نخستین دههٔ ۵۰ به‌عنوان سفیر کبیر مدتی در عربستان سعودی و سپس در عراق مشغول به کار بود.

جدای مناصب اجرایی، موقعیتی بود که خلیلی در عالم ادب کسب کرد و به‌زودی نامدارترین شاعر افغانستان بدل گشت.

## دوران مهاجرت
خلیلی پس از کودتای هفت ثور سفارت را ترک گفت و مدتی در اروپا و آمریکا به سر برد. اما به سبب عشق وطن دیر در آن‌جا نپایید. او پس از آن به پاکستان رفت و در کنار هزاران هموطن آواره‌اش مسکن گزید و در این دوره آثار بسیاری از خود به جای گذاشت.

## آثار
خلیلی در مجموع ۶۲ اثر منظوم و منثور در عرصه‌های مختلف هنر، ادب، سیاست، فلسفه و عرفان دارد که بیشترشان در داخل و خارج از افغانستان به چاپ رسیده‌است. آثار هرات، سلطنت غزنویان، فیض قدس، احوال و آثار حکیم سنایی، از بلخ تا قونیه، یمگان، نی‌نامه و عیاری از خراسان، آثار پژوهشی او هستند.

## شهرت خلیلی
عبدالغفور روان فرهادی پژوهشگر و نویسندهٔ اهل افغانستان و نمایندهٔ پیشین افغانستان در سازمان ملل متحد، در صدمین سالگرد زایش خلیل‌الله خلیلی، قدرت بیان او را کم‌نظیر توصیف کرد.

خلیلی اعتبار بسیاری نیز در میان فارسی‌زبانان ایران نیز کسب کرده بود. چنانچه مقامات دانشگاهی و حلقه‌های ادبی ایران دوبار در سال‌های ۱۳۳۵ و ۱۳۴۰ از وی دعوت نمودند و خلیلی مورد استقبال فراوان حلقه‌های فرهنگی ایران قرار گرفت. چنان‌که تقریظ‌هایی را که عبدالرحمن پژواک، رضازاده شفق، بدیع‌الزمان فروزانفر، لطفعلی صورت‌گر و شمس‌الدین مجروح بر دیوان اشعار او نگاشته‌اند.

زمانی، خلیل‌الله خلیلی در سوگ ملک‌الشعرای بهار سروده بود:

## درگذشت
خلیل‌الله خلیلی در بهار ۱۳۶۶ خورشیدی در شهر اسلام‌آباد کشور پاکستان درگذشت. جسد وی پس از ۲۵ سال از درگذشتش، از پاکستان به کابل منتقل و در مراسم رسمی در محوطه دانشگاه کابل و در کنار آرامگاه سید جمال‌الدین افغان به خاک سپرده شد.

در مراسم خاکسپاری مجدد وی اعضای خانواده او، شماری از اعضای کابینه، استادان دانشگاه کابل و دوست‌داران این شاعر شرکت کردند.

## منابع

*یکی از منابع: بی‌بی‌سی

رده:درگذشتگان ۱۳۶۶
رده:درگذشتگان ۱۹۸۷ (میلادی)
رده:دور از وطن‌های اهل افغانستان در پاکستان
رده:زادگان ۱۹۰۷ (میلادی)
رده:سفیران افغانستان در عراق
رده:سفیران افغانستان در عربستان سعودی
رده:شاعران اهل افغانستان
رده:شاعران تاجیک
رده:اهالی کابل 
رده:شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل افغانستان
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل افغانستان
رده:شاعران مرد اهل افغانستان
رده:نویسندگان فارسی‌زبان اهل افغانستان
رده:نویسندگان مرد اهل افغانستان
رده:تاجیک‌های اهل افغانستان
فریدون ناصری

**فریدون ناصری** (زادهٔ ۱۴ آبان ۱۳۰۹ – درگذشتهٔ ۱۷ تیر ۱۳۸۴) موسیقی‌دان، رهبر ارکستر و نوازندهٔ تیمپانی اهل ایران بود. او سال‌ها رهبر ارکستر و مدیر هنریِ ارکستر سمفونیک تهران بود.

## زندگی هنری
فریدون ناصری ۱۴ آبان ۱۳۰۹ در تهران متولد شد. از کلاس پنجم به هنرستان عالی موسیقی رفت و به یادگیری ویولنسل و سازهای ضربی پرداخت. از سال سوم دبیرستان در کلاس‌های هارمونی ثمین باغچه بان شرکت کرد و بعد از اخذ دیپلم هارمونی تخصصی، طی چهار سال دوره عالی کنترپوان، فوگ و اصول آهنگسازی را نزد وی آموخت. سپس به بلژیک رفت و در کنسرواتوار سلطنتی بروکسل، در کلاس‌های آهنگسازی، تصنیف موسیقی فیلم و رهبری ارکستر آندره سوری شرکت کرد.

## فعالیت‌ها
* نوازندگی در ارکسترهای ناسیونال بلژ و ارکستر رادیو تلویزیون با گروه موسیقی تازه بروکسل.
* همکاری با رادیو و تلویزیون ایران در دههٔ ۴۰ و ۵۰ 
* همکاری در تاسیس ارکستر فارابی به رهبری مرتضی حنانه .
* ساخت موسیقی فیلم از جمله: موسیقی فیلم‌های «ستارخان» ساخته علی حاتمی، «حسن سیاه» از پرویز اصانلو، «فصل خون» از حبیب کاوش، «محکومین» و «تاریخ‌سازان» از هادی صابر، «کفش‌های میرزا نوروز» از محمد متوسلانی، «آن سوی مه» و «ناخدا خورشید» از ناصر تقوایی و شماری از مجموعه‌های تلویزیونی.
* عضو شورای مرکزی و از بنیانگذاران کانون آهنگسازان سینمای ایران.
* منصب مدیرعامل خانه موسیقی ایران.
* انتخاب شده به عنوان چهره ماندگار در دومین همایش چهره‌های ماندگار (۱۳۸۱)

## آثار
* ترجمهٔ کتاب *اصطلاحات جهانی و لغات رایج موسیقی به زبان ایتالیایی* نوشتهٔ رافائل کودکار، ۱۳۶۲
* ترجمه کتاب چگونه یک پارتیتور ارکستر را بخوانیم. نوشته ادوارد لیندنبرگ. انتشارات سرود، تهران، ۱۳۷۶.
* کتاب *تاریخ موسیقی روس* (تألیف)، ۱۳۷۹.
* کتاب *فرهنگ جامع اصطلاحات موسیقی* (تألیف)، ۱۳۸۱. 
* قطعهٔ سمفونیک *حماسهٔ [[فلسطین]]* که برای ارکستر سمفونیک تصنیف کرد.

## درگذشت
فریدون ناصری در ۱۷ تیر سال ۱۳۸۴ پس از مدتی بستری‌بودن به‌علت نارسایی قلبی در بیمارستان مدائن تهران درگذشت.

## کتابخانه فریدون ناصری
پانزده سال پس از درگذشت فریدون ناصری، سجاد پورقناد سردبیر ژورنال گفتگوی هارمونیک با کمک نیما ناصری فرزند فریدون ناصری، آثار به جای مانده از او را در کتاب خانه اش مورد ارزیابی قرار دادند و در این کنکاش، پارتیتور‌های زیادی از آثار منتشر شده و منتشر نشده او به همراه تعداد زیادی، نامه، سند، دست نوشته و... از فریدون ناصری و دیگر هنرمندان موسیقی ایران کشف شد.  

## پانویس

## منابع
* مصاحبه با آقای فریدون ناصری، تبیان
* درباره فریدون ناصری | رهبر ارکستر سمفونیک تهران و چهره ماندگار فرهنگ و هنر ایران
* کنکاش در کتابخانۀ شخصی فریدون ناصری پس از ۱۵ سال در گفت‌وگوی علی نجفی ملکی با نیما ناصری و سجاد پورقناد، مجله هنر موسیقی

## پیوند به بیرون

رده:اهالی تهران
رده:برگزیدگان همایش چهره‌های ماندگار در موسیقی
رده:درگذشتگان ۱۳۸۴
رده:رهبران ارکستر اهل ایران
رده:زادگان ۱۳۰۹
رده:خاک‌سپاری‌ها در قطعه هنرمندان بهشت زهرا
رده:موسیقی‌دانان اهل ایران
رده:آهنگسازان فیلم اهل ایران
رده:نوازندگان سازهای کوبه‌ای اهل ایران
رده:اعضای کانون آهنگسازان سینمای ایران
رده:رهبران ارکستر مرد اهل ایران
موسیقی سوینگ

**سوینگ** یکی از سبکهای فرعی از موسیقی سبک جاز است. این سبک از دهه ۱۹۳۰ (میلادی) در آمریکا رایج شد.

هنرمندانی مانند بنی گودمن، گلن میلر، وودی هرمن، آرتی شاو، فرانک سیناترا و الا فیتزجرالد در این سبک کار کرده‌اند. کاونت بیسی و دوک الینگتون هم از جمله آهنگ‌سازان سوینگ هستند.

## منابع

* گفتگوی هارمونی 

رده:سوینگ (سبک جاز)
رده:تاریخ آفریقایی-آمریکایی
رده:سبک‌های موسیقی جاز
رده:سبک‌های موسیقی آمریکا
رده:موسیقی آمریکائیان آفریقایی‌تبار
توماسو آلبینونی

بندانگشتی|چپ|230px|توماسو آلبینونی

**توماسو (تومازو) آلبینونی**  (زادهٔ ۸ ژوئن ۱۶۷۱ – درگذشتهٔ ۱۷ ژانویه ۱۷۵۱ در جمهوری ونیز) از آهنگسازان ایتالیایی در عصر باروک بود. اگرچه آلبینونی در زمان خود به‌عنوان یک آهنگساز اپرا معروف بود ولی امروزه بیشتر از او به‌عنوان یک آهنگساز سازی یاد می‌شود. قطعه آداجیو در سل مینور که به او نسبت داده می‌شود، یکی از قطعه‌های موسیقی اوست که به مراتب بیشتر از دیگر آثارش اجرا شده‌است.

## منابع

* 

توماسو آلبینونی
رده:آهنگسازان اپرا اهل ایتالیا
رده:آهنگسازان اپرای مرد
رده:آهنگسازان اهل ایتالیا
رده:آهنگسازان باروک
رده:آهنگسازان باروک اهل ایتالیا
رده:آهنگسازان کلاسیک اهل ایتالیا
رده:آهنگسازان کلاسیک سده ۱۷ (میلادی)
رده:آهنگسازان کلاسیک سده ۱۸ (میلادی)
رده:آهنگسازان کلاسیک مرد
رده:آهنگسازان کلاسیک مرد اهل ایتالیا
رده:اهالی ونیز
رده:اهالی ونیز در سده ۱۸ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۷۵۱ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت دیابت
رده:زادگان ۱۶۷۱ (میلادی)
رده:ویولن‌نوازان مرد
رده:ویولون‌نوازان کلاسیک اهل ایتالیا
رده:ویولون‌نوازان کلاسیک مرد
رده:موسیقی‌دانان سده ۱۸ (میلادی)
اصول دین

**اصول دین** پایه‌های اعتقادی شیعه دوازده امامی است که به اعتقاد شیعیان، نخست باید به آن‌ها ایمان آورد و سپس به فروعی که از آن برخاسته‌ است پای‌بند بود. اصول دین مربوط به اعتقاد است و فروع دین مربوط به عمل. اصول دین توحید، نبوت، معاد، عدل و امامت هستند؛ و در زبان‌ها، زمان‌ها و اقوام مختلف صورت‌های متفاوتی به خود گرفته‌است.

## اعتقاد
بنا به باور شیعه، اعتقاد به اصول دین باید از روی تحقیق باشد، نه تقلید. کسی که به اصول دین اعتقاد ندارد، از دین بیرون است. در آغاز برخی از رساله‌های عملیه از اصول دین سخن رفته‌است. توحید، نبوت و معاد اصول مشترک دین اسلام‌اند و دو اصل امامت و عدل از مسلّمات مذهب شیعه‌اند (اصول مذهب) و هر کس به آن‌ها ایمان ندارد از مذهب شیعه بیرون است گر چه از اسلام بیرون نیست. البته که احادیثی از هر دو مذهب وجود دارد که حتی مسلمان بودن دیگر مذاهب را زیر سؤال می‌برند حتی طوری که تعداد قابل توجهی از سنیان، شیعیان را رافضی می‌دانند که رافضی به معنی کسی است که دین را رد کرده‌است!

## توضیح برای انواع اصول دین
اصول مذهب در نزد شیعه پنج تاست که به شرح ذیل است البته توحید، نبوت و معاد اصول دین اسلام اند و دو اصل امامت و عدل از اصول تشیع هستند و هر کس به آن‌ها ایمان ندارد از مذهب شیعه بیرون است؛ گرچه از اسلام بیرون نیست.
# **[[توحید (اسلام)|توحید]]**: به معنای یگانگی خدای متعال است یعنی خداوند هیچ شریکی ندارد.
# **[[نبوت (شیعه دوازده‌امامی)|نبوت]]**: به معنای پیامبری محمد بن عبدالله و دیگر پیامبران الهی است..
# **[[معاد]]**: به معنای آن است که روزی همه مکلفان برای بازخواست و حساب در پیشگاه الهی گرد هم می‌آیند و هر کس به پاداش و کیفر خویش می‌رسد. در واقع این روز همان قیامت است.
# **[[عدالت خدا|عدل]]**: به معنای آن است که افعال خداوند متعال از سر دادگری و شایستگی است و به هیچ‌کس ستم نمی‌کند و هر چیزی را در جای خویش نگه می‌دارد و با هر موجودی، چنان‌که شایسته‌است رفتار می‌کند.
# **[[امامت]]**: بدین معنا که پس از پیامبر اسلام، امامان منصب خلافت و امامت را بر عهده دارند و آنان منصوب خداوند هستند.

## اصول دین نزد شیخیه
شیخیه اصول دین را منحصر در چهار اصل توحید، نبوت، امامت و تولی و تبری یا به عبارت دیگر معرفت مجتهد جامع‌الشرایط می‌دانند

## جستارهای وابسته
* ارکان اسلام
* اسلام
* تشیع
* دین
* فروع دین
* رکن رابع

## پانویس

## منابع
* 
* محمد خطیبی و دیگران، *فرهنگ شیعه*، انتشارات زمزم هدایت، ۱۳۸۵، شابک: ۷- ۷۳- ۸۷۶۹- ۹۶۴

## پیوند به بیرون
* مرکز نشر اعتقادات - بخش اصول دین

رده:اصول دین اسلام
رده:الهیات تشیع
شهادتین

[بندانگشتی|[خوش‌نویسی در جهان اسلام|خوشنویسی عبارت: «أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلٰهَ إِلَّا ٱللَّٰهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَ رَسُولُه»]]
**شهادتین** به مفهوم «دو گواهی» تشکیل شده است از دو عبارت:
#  
#  
شیعیان شهادت سومی هم دارند:
 

شهادتین، شرط ورود فرد به دین اسلام است.

به گفتهٔ فرد دانر، اسلام‌شناس، شهادتین در صدر اسلام — که هنوز اسلام دین مستقلی از یهودیت و مسیحیت نبوده — فقط حاوی شهادت به وحدانیت خدا بوده و شهادت به نبوت محمد بعداً به عنوان بخشی از اصلاحات دینی-سیاسی دهه‌های بعد به خصوص زمان عبدالملک بن مروان اموی با هدف تبدیل محمد به پیامبر دینی مستقل از یهودیت و مسیحیت به آن اضافه شده است. سلیمان بشیر در منابع اسلامی اولیه حتی نسخه‌ای از شهادتین را یافته که به جای محمد، از عیسی یاد می‌کند. اولین مدرک از شهادتین سکه‌هایی از بیشاپور در جنوب ایران است که توسط آل زبیر در سال‌های ۶۶ تا ۶۹ هجری با نقش «بسم الله، محمد رسول‌الله» ضرب شده‌اند اما بر روی این سکه‌ها بخش دوم شهادتین (لَا إِلٰهَ إِلَّا ٱللَّٰهُ) که از دهه هفتاد هجری در مدارک یافت شده، نوشته نشده است. به عقیدهٔ شان آنتونی، هدف آل زبیر از گواهی به نبوت محمد مشروعیت‌بخشی به ادعای خلافتشان بوده است. عبدالملک بعد از سرکوب شورش زبیریان همان روند ایشان در شهادت به نبوت محمد را ادامه داد.

## کاربرد
شهادتین در مواضع مختلفی به کار برده می‌شود:
# هنگام اسلام آوردن، و گفتن شهادتین برای این کار
# در تشهد نمازهای واجب و مستحب
# در اذان و اقامه، پیش از نمازهای واجب
# سید روح‌الله موسوی خمینی و برخی از مراجع تقلید شیعه بر این باورند که هنگام جان دادن نیز باید شهادتین گفت

همه مسلمانان، از جمله شیعیان، معتقدند که گفتن «أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلٰهَ إِلَّا ٱللَّٰهُ» و «أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ ٱللَّٰهِ» برای ورود به اسلام کفایت می‌کند، و نیز همین دو عبارت جزء اذان و اقامه و نیز تشهد نماز هستند.

## استفاده در پرچم
[150px|بندانگشتی|چپ|پرچم [عربستان سعودی]]
[150px|بندانگشتی|چپ|پرچم [افغانستان|امارت اسلامی افغانستان]]
[150px|بندانگشتی|چپ|پرچم [داعش]]

شهادتین در پرچم کشورهای عربستان سعودی، امارت اسلامی افغانستان، سومالی‌لند، و پرچم‌های جریانات سازمانی مختلفی نظیر حماس، القاعده، جبهةالنصره، دولت اسلامی و… به کار رفته است.

## جستارهای وابسته
* شهادت ثالثه
* صلوات
* اذان
* سلام علیکم
* ذکر

## منابع

* مکارم شیرازی، آیت‌الله ناصر. *رساله توضیح المسائل*. تهران: نشر قم، ۱۳۶۷.
* آیت‌الله العظمی حسینعلی منتظری. «رساله توضیح المسائل». تهران: انتشارات کیهان، ۱۳۵۹

رده:ارکان اسلام
رده:اصطلاحات اسلامی
رده:الهیات اسلامی
رده:باورها و مکتب‌های اسلامی
رده:گزاره‌های ایمان
رده:مفاهیم اسلام
رده:نمادهای ملی افغانستان
رده:نمادهای ملی سومالی‌لند
رده:نمادهای ملی عربستان سعودی
رده:واژه‌ها و عبارت‌های عربی
آمنه

**آمنه**، نامی دخترانه و عربی رایج در کشورهای اسلامی است و ممکن است به یکی از موارد زیر، نیز اشاره داشته باشد:
* آمنه بنت وهب، مادر پیامبر اسلام
* آمنه بنت حسین، دختر حسین بن علی ملقب به سکینه
* آمنه بهرامی، قربانی اسیدپاشی در سال ۱۳۸۳
* آمنه بیگم مجلسی، از زنان ایرانی دارای درجه اجتهاد و قضاوت
* آمنه سادات ذبیح پور، خبرنگار
* آمنه خانم قزوینی، شاعر و مدرس دینی
* آمنه لاوال، مادری مجرد اهل نیجریه
* آمنه ودود، قرآن پژوه و نویسنده
* آمنه (ترانه)
مدیسن (ویسکانسین)

**مدیسن**  پایتخت ایالت ویسکانسین در ایالات متحده آمریکا است. بنابر آمارگیری سال ۲۰۰۰ جمعیت این شهر ۲۰۸۰۵۴ تخمین زده شده است که پس از میلواکی ازنظر جمعیت دومین شهر پرجمعیت در ایالت ویسکانسین است.

## تاریخچه
در سال ۱۸۳۶ یک قاضی بازنشسته فدرال آمریکا به اسم جیمز دوتی (James Duane Doty) اراضی باتلاقی اطراف چهار دریاچه در جنوب ویسکانسین را به منظور ساختن شهری جدید خریداری کرد. در تاریخ ۲۸ نوامبر همان سال شهر مدیسن که به احترام یکی از مؤسسان تازه درگذشته ایالات متحده آمریکا، رئیس‌جمهور جیمز مدیسن، نامگذاری شده بود، در یک رأی‌گیری توسط قانونگذاران قلمرو ویسکانسین به عنوان پایتخت دائمی این قلمرو برگزیده شد.

بندانگشتی|راست|270px|منظره شهر مدیسون از کرانه دریاچه مونونا

سنگ بنای ساختمان کنگره ایالت در سال ۱۸۳۷ گذارده شد و قانونگذاران در سال ۱۸۳۸ نخستین مجمع خود را در این بنا تشکیل دادند. هنگامی که در سال ۱۸۴۸ ویسکانسین از «قلمرو» به سی امین ایالت تبدیل شد، شهر مدیسن همچنان پایتخت باقی ماند و دانشگاه ویسکانسین در این شهر تأسیس شد.

در سال ۱۹۰۴ ساختمان کنگره در یک آتشسوزی تخریب شد و ساختن بنای کنونی کنگره در سال ۱۹۰۶ آغاز شد. رشد شهری در هزارهٔ بیستم ادامه یافت و هم‌اکنون مدیسن که دومین شهر پرجمعیت در ایالت است همچنان با سرعت متداوم در حال رشد است.

## جفرافیا
بر طبق اداره آمار ایالات متحده مساحت شهر ۲۱۹٫۳ کیلومتر مربع (برابر با ۸۴٫۷ مایل مربع) تخمین زده شده است که از آن مساحت ۱۷۷٫۹ کیلومتر مربع خشکی و ۴۱٫۵ کیلومتر مربع آب است. از مساحت کل ۱۸٫۹۱٪ آب است.
مدیسون متشکل از دریاچه‌های «مندوتا» (Mendota)، «مونونا» (Monona)، «وینگرا» (Wingra) و «وابیسا» (Waubesa) است که از این رو به آن با لقب «شهر چهار دریاچه» یاد می‌شود.
مرکز شهر مدیسون در باریکهٔ بین دو دریاچهٔ مندوتا و مونونا قرار دارد.

## مراکز دانشگاهی
مدیسن مقر دانشگاه ویسکانسین است.

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:باریکه‌های خاکی ایالات متحده آمریکا
رده:باریکه‌های خاکی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۸۳۶ (میلادی) در قلمرو ویسکانسین
رده:شهرهای دانشگاهی ایالات متحده آمریکا
رده:شهرهای شهرستان دان (ویسکانسین)
رده:شهرهای ویسکانسین
مدیسن
رده:مرکز شهرستان‌های ویسکانسین
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۸۳۶ (میلادی)
رده:جیمز مدیسون
اسی‌سو

**ایسی سو** یا ایستی سو. (سو کلمه ی ترکی به معنای آب است که به فارسی آب گرم گفته می‌شود) از جمله زیباترین و دیدنی‌ترین روستاهای منطقهٔ سلماس است این روستا دارای طبیعت و باغ‌های زیبای فراوانی است که در آن‌ها همه نوع میوهٔ سردسیری و معتدل تولید می‌گردد. این روستای توریستی هم چنین دارای اب معدنی نیز هست که ویژگی‌های درمانی موثری به ویژه برای بیماری‌های پوستی دارد و آب آن برای محک زدن اصالت طلای خالص از ناخالص به کار می‌رود.

اهالی این روستا از طوایف کره‌سنی می‌باشند.

رده:روستاهای شهرستان سلماس
عزت‌الله هدایت

**عزت الله خان هدایت** معروف به «عزت الله خان کمیسر» از مشروطه‌خواهان گیلان و از اعضای مرکزی جنبش جنگل بود.

وی در جوانی به جریانات مشروطه (حکومت قانون) خواهی پیوست. پس از انقلاب محرم ۱۳۲۷ ه. ق که در رشت به وقوع پیوست و در نهایت منجر به فتح تهران و بازگشت مشروطیت گردید، هدایت وارد خدمت نظمیه (شهربانی) رشت شد و به عنوان کمیسر (رئیس شهربانی سابق) یکی از محلات این شهر مشغول به کار گردید و از همین ایام به عزت الله خان کمیسر نامبردار شد.

هدایت در نهضت جنگل به پیشوایی میرزا کوچک خان جنگلی نیز همراه میرزا بود و از اعضای مرکزی انجمن رهبری نهضت و وکیل جنگلی‌ها در رشت بود. در رویداد یورش به رشت توسط انگلیسی‌ها خانه وی در سبزه میدان را به آتش کشیدند.

## منابع
* رهبران مشروطه / تألیف: ابراهیم صفایی
* مجلس و انتخابات از مشروطه تا پایان قاجاریه / منصوره اتحادیه

رده:افراد انقلاب مشروطه
هدایت
رده:جنبش جنگل
پتانسیل غشا

[بندانگشتی|چپ|350px|تفاوت غلظت [یون‌ها در دو طرف غشای سلول یک اختلاف ولتاژ با نام پتانسیل غشایی ایجاد می‌کند. بزرگ‌ترین میزان تأثیر در این پتانسیل‌ها از سوی یون سدیم(Na+) و یون کلر(Cl–) با غلظت بیشتر در فضای خارج سلول و یون پتاسیم(K+) با غلظت بیشتر در درون سلول صورت می‌گیرد. به تعداد هر یون در طرفین و برآورد ولتاژ دقت شود (در شکل، یون کلسیم با نقش بسیار مهم آن در پاره‌ای سلول‌ها نمایش داده نشده‌است).]]
**پتانسیل غشا** پتانسیل الکتریکی موجود بین دو سوی غشای سلولی کلیه سلول‌ها را گویند. این اختلاف پتانسیل الکتریکی ناشی از تفاوت غلظت آنیون‌ها و کاتیون‌ها در دو سوی غشای سلولی می‌باشد.

با توجه به‌این نکته که ماتریس برون سلولی دارای یون سدیم (بار مثبت) و یون کلر (بار منفی) بیشتر نسبت به داخل سلول است و همچنین درون سلول دارای یون پتاسیم (بار مثبت) بیشتری نسبت به بیرون سلول می‌باشد، طبق موازنه ولتاژی نتیجه می‌گیریم که در بیشتر بدن و در پتانسیل استراحت (حالت تعادل) بیرون سلول نسبت به درون آن مثبت‌تر است. به این اختلاف ولتاژ پتانسیل غشای سلول گفته می‌شود. در حالت استراحت سلول، پتانسیل غشا به پتانسیل تعادلی پتاسیم نزدیک‌تر است.

در نورونها و ماهیچه‌ها با تغییر این پتانسیل و با توجه به آستانه تحریک عمل انتقال پالس‌ها ممکن می‌گردد. در ضمن همهٔ سلول‌های یو کاریوت در دو طرف غشای خود اختلاف پتانسیل دارند.

## منابع

# Guyton Arthur C. , Textbook of medical physiology, W.B. Saunders, 1986

رده:الکتروشیمی
رده:الکتروفیزیولوژی
رده:پتانسیل
رده:پیام‌های سلولی
رده:دستگاه عصبی
رده:زیست‌شناسی غشایی
رده:سیگنال‌های سلولی
رده:فرایندهای سلولی
تاغ

**تاغ‌ها** (Haloxylon) سره‌ای (جنسی) گیاهی است به صورت درختچه از تیرهٔ تاج‌خروسان (Amaranthaceae)، زیرتیرهٔ اسفناجیان (chenopodiaceae)، با مقاومت زیاد در برابر خشکی و گرما با سیستم ریشه‌ای گسترده که جهت جلوگیری از گسترش کویر از آن استفاده می‌شود.
گونه‌های متعددی از جنس تاغ وجود دارد.

در ایران سه گونهٔ تاغ وجود دارد:
* سیاه‌تاغ (Haloxylon aphyllum) یا (Haloxylon ammodenderon)
* زردتاغ یا سفیدتاغ (Haloxylon persicum)
* تاغ بوته‌ای (Haloxylon recurvum)

البته گونهٔ سوم از خانوادهٔ اسفناجیان به نام ترات یا رمس، گاهی در شمار گونه‌های جنس تاغ با نام تاغ بوته‌ای آورده می‌شود. این گونه را از جنس دیگری با نام لاتین hammada salicornica دانسته‌اند، که در گذشته جزو تاغ محسوب می‌شد اما بعداً به عنوان جنسی جدا گانه معرفی شد.
تفاوت آن با تاغ از لحاظ شکل این است که در رمس گل‌ها فقط در نوک شاخه‌ها هستند ولی در تاغ گل‌ها در تمام طول شاخه پراکنده‌اند. ضمن اینکه شاخه‌های ترات سفید رنگ و زمخت هستند. به لحاظ کشت بیشتر توصیه می‌شود تا سیاه تاغ را که به خاکهای سنگین و رسی و شوری مقاوم تر است، در این گونه محیط‌ها کشت شود درحالی‌که زرد تاغ بیشتر به خاکهای سبک و شنی و کم‌آبی مقاوم است و برای تثبیت تپه‌های شنی، به کار می‌رود.

## پانویس‌ها و منابع

رده:تاج‌خروسیان
سبک‌های آبجو

thumbnail|چپ|آبجو انگلیسی روشن
**گونه‌های آبجو** تمایز بین دو روش معمول ساخت آبجو را توضیح می‌دهد.

## آبجو زودرس
**آبجو زودرس** نوعی از آبجو است که از مخمر بالانشین تهیه می‌شود و طعم و رایحه قوی‌تری نسبت به **آبجو دیر رس** دارد.

### آبجو انگلیسی
آبجو انگلیسی یا **[[ایل (نوشیدنی)|ایل]]** (**Ale**) یکی از گونه‌های رایج زودرس است که طعم رازک زیادی دارد و در نتیجه تلخ‌مزه است. میزان رایحه و طمع رازک را به سادگی می‌توان تشخیص داد. این نوع آبجو را زیاد سرد نمی‌کنند (بین ۱۰ تا ۱۳ درجه سانتی‌گراد) تا طعم قوی خود را حفظ کند.

## آبجو دیر رس
آبجوی دیر رس از مخمر پایین‌نشین و در دمای کمتری تهیه می‌شود، در نتیجه طعم ملایم‌تر و رنگ شفاف و تمیزتری دارد.

### لاگر
لاگر (**Lager**) رایج‌ترین گونه آبجوی دیر رس است. به خاطر رازک پایین‌تر و رویه بارآوری که طعم کمتری را از مخمر منتقل می‌کند، لاگر طعم شیرین‌تری دارد. این نوع آبجو در دمای پایین‌تر شادابی بیشتری به انسان منتقل می‌کند.

## پیوند به بیرون
* ویژگی‌های ایل و لاگر از BBC - h2g2 (زبان انگلیسی)


رده:آبجو
خاطرات یک گیشا

***خاطرات یک گِیشا*** رمانی تاریخی نوشته آرتور گلدن است که در سال ۱۹۹۷ برای نخستین بار به چاپ رسید. رمان در سبک اول شخص نگارش شده و داستان یک شخصیت تخیلی به نام شیو سایوری که قبل، حین و بعد از جنگ جهانی دوم در کیوتوی ژاپن کار می‌کرده است و در نهایت به نیویورک سیتی آمریکا مهاجرت می‌کند را روایت می‌کند. 

## خلاصه داستان

در آغاز این داستان، چیو سایوری به توصیف رویاگونه خانه و محل زندگی‌شان می‌پردازد. خانه‌ای که او بر آن نام شنگولی را گذاشته است. در خلال توضیحات او خواننده متوجه سختی‌ها و دشواری‌های ویژه زندگی سایوری می‌شود. در حالی که وی تنها به جنبه‌های رویایی و گیرای آن دوره از زندگیش توجه دارد و آنسان که پیداست از سختی‌های آن غافل است. قطب منفی داستان، بیش از همه در منش «هاتسومومو» بازتاب یافته‌است. دشمنی کینه توزانه او در برابر سایوری حسی از انزجار را در خواننده ایجاد می‌کند و از همین نقطه بار دراماتیک داستان شکل می‌گیرد.

همه وقایعی که سایوری در درازای رمان از سر می‌گذراند به خاطر علاقه‌ای است که از نوجوانی به کسی به نام «رییس» دارد. سایوری متوجه عشق و دلبستگی زیادش به رئیس می‌شود. ولی در ادامه، آنچه که از رئیس مشاهده می‌کند بی تفاوتی‌اش در برابر توجهات سایوری است. حال آن که در پایان داستان مشخص می‌شود که همگی کامیابی‌هایی که سایوری کسب کرده به پشتیبانی رئیس بوده‌است و این عشق و دلبستگی یک سویه نبوده بلکه دلبستگی سوی دیگر را هم دربرگیرنده می‌شده‌است.

ولی موضوعی که در این کتاب نگریستنی است، زندگی گیشاهای ژاپنی است. زندگی گیشاهای ژاپنی برای کسانی که همواره شایعات و اخبار پراکنده‌ای از زندگی آن‌ها دریافت کرده اند، کنجکاوی‌های فراوانی را برانگیخته است، چرا که آداب و رسوم حاکم بر زندگی شخصی و اجتماعی این کسان دچار گونه‌ای حالت نظامی‌وار است که به هیچگونه همانند شغلشان نیست. در ژاپن تا چند دهه قبل این عده را از هنرمندان به شمار می‌آوردند و پافشاری ویژه‌ای بر حضور آنان در مراسم گوناگون سنتی و ملی داشتند، ولی کم کم در دوره کنونی از منزلت این کسان به گونه چشمگیری کاسته شده و در رده اشخاص حاشیه‌ای و پایین اجتماع دسته بندی می‌شوند.

## فیلم

*نوشتار اصلی را بخوانید: [[خاطرات یک گیشا (فیلم)]]*

بر پایه این کتاب فیلمی با همین نام در سال ۲۰۰۶ ساخته شد. استیون اسپیلبرگ از تهیه کنندگان این فیلم بود.

## جستارهای وابسته
* خاطرات یک گیشا (فیلم)

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:آثار درباره زنان در جنگ
رده:رمان‌اول‌ها
رده:رمان‌های ۱۹۹۷ (میلادی)
رده:رمان‌های آمریکایی ۱۹۹۷ (میلادی)
رده:رمان‌های آمریکایی مورد اقتباس در فیلم‌ها
رده:رمان‌های تاریخی ایالات متحده آمریکا
رده:رمان‌ها درباره تن‌فروشی
رده:رمان‌های نخست ۱۹۹۷ (میلادی)
رده:رمان‌های واقع‌شده در ژاپن
رده:ژاپن در فرهنگ غیرژاپنی
رده:کتاب‌های انتشارات آلفرد ای. کناف
رده:گیشا
نبرد اصلاندوز

**نبرد اصلاندوز** یکی از نبردهای جنگ ایران و روس بود.

با قتل سیتسیانف فرماندهی سپاه روسیه به عهده گودوویچ افتاد (این دوران هم‌زمان است با فعالیتهای گاردان در تقویت نظامی ایران).
گودوویچ در سال ۱۲۲۳ ه. ق به صورت غافل‌گیرانه به ایروان حمله برد اما شکست خورد و برگشت. عباس میرزا برای تنبیه سپاه روسیه از تبریز به نخجوان رهسپار شد و طی چند نبرد در اطراف شهر ایروان و دریاچه گوگچه سپاهیان روس را مغلوب کرد. در سال ۱۲۲۵ه .ق. حسین خان قاجار حاکم ایروان علیه روسها شورش کرد و جمع زیادی از روسها را به اسیری گرفت و عازم تهران کرد. این روزها (۱۲۲۶- ۱۲۲۵ه .ق) مقارن با خروج گاردان از ایران و ورود هیئت نظامی انگلیسی به ایران است. در این زمان روسها خواستار صلح با ایران شدند که شرطشان این بود که مکانهای متصرفه در تصرف آنها بماند و نیز ایران به آنها اجازه عبور از داخل کشور برای حمله به عثمانی را بدهد که دولت ایران این تقاضا را نپذیرفت. پس از ورود سر گور اوزلی به علت رابطه دوستی که میان انگلیس و روسیه ایجاد شده بود در پی آن شد که بین ایران و روسیه، صلح برقرار کند و خواستار آن بود که افسران انگلیسی که در سپاه ایران بودند از جنگ با روسیه دست بردارند. عباس میرزا چون اصرار داشت جنگ ادامه یابد، جنگ ادامه یافت و سپاه ایران در محل اصلاندوز کنار رود ارس مقیم شدند.

در این هنگام روسها غافلگیرانه به اردوی ایران حمله کردند. اگرچه سپاه ایران مقاومت زیادی نشان دادند اما به علت اختلافاتی که بین سپاه ایران پیش آمد، نیروهای ایرانی مجبور به عقب نشینی به سمت تبریز شدند. فرمانده سپاه روسیه پس از فتح اصلاندوز، آذربایجان را از هر دو طرف مورد تهدید قرار داد. در این زمان ترکمانان خراسان شورش کردند. در این میان شاه ایران که درصدد آماده کردن سپاهی برای سرکوب نیروهای روسی بود به علت اوضاع ناآرام در چند جبهه تقاضای صلح کرد.

## منابع

* برداشت آزاد از روزنامه شرق؛ تاریخ معاصر ایران:شکست اصلاندوز، امید پارسانژاد.

## خوانش بیش‌تر
* 
* 
* 
* 

رده:ایران در ۱۸۱۲ (میلادی)
رده:ایران در سده ۱۹ (میلادی)
رده:تاریخ استان اردبیل
رده:جمهوری آذربایجان در سده ۱۹ (میلادی)
رده:جنگ‌های ایران در قفقاز
رده:جنگ‌های ایران و روس
رده:جنگ‌های فتحعلی شاه
رده:درگیری‌ها در ۱۸۱۲ (میلادی)
رده:روابط ایران و روسیه
رده:امپراتوری روسیه در ۱۸۱۲ (میلادی)
رده:اکتبر ۱۸۱۲ (میلادی)
رده:نبردهای جنگ‌های ایران و روس
رده:نبردهای روسیه
افس

**اِفِس**  یک شرکت نوشابه‌سازی ترکیه‌ای است که در سال ۱۹۶۹ (میلادی) تأسیس شد. ۸۴ درصد بازار آبجو ترکیه در اختیار این شرکت است. در ایران هم محصولات بدون الکل این شرکت به صورت قانونی توسط شرکت صنایع غذایی کیلوس و محصولات الکلی آن به صورت زیرزمینی  عرضه می‌شوند.

محصول اصلی آن، آبجوی افس، از نوع دیررس و به سبک پیلزنر است. رایحه مالت تندمزه و حس خشکی دارد. طعم مخصوص آن به سبب افزودن برنج هنگام تخمیر است. کیفیت غذایی، عطر و طعم تمام فرآورده‌هایی که در روند تولیدشان از عصاره مالت (قند جو) استفاده شده، بهتر از سایر فرآورده هاست.

بندانگشتی|آب جوی ۷٬۵ درصد در قوطی

## پانویس
* 

## منابع

رده:آبجو در ترکیه
رده:آبجو و آبجوسازی در ترکیه
رده:برندهای آبجو
رده:برندهای ترکیه
رده:سازمان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۹ (میلادی) در ترکیه
رده:شرکت‌های استانبول
رده:شرکت‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:شرکت‌های تولیدی استانبول
رده:شرکت‌های خوشه‌ای ترکیه
رده:شرکت‌های فهرست‌شده در بورس اوراق بهادار استانبول
رده:شرکت‌های مواد غذایی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:شرکت‌های مواد غذایی در ترکیه
رده:شرکت‌های نوشیدنی ترکیه
مالت (ابهام‌زدایی)

**مالت** دارای کاربردهای زیر است:
* مالت، کشوری در جنوب اروپا در مرکز دریای مدیترانه است.
* نظام شوالیه‌های مالت، سازمان مذهبی غیرکشیشی کاتولیک
* مالت (جزیره)
* مالت (خوراکی)، به جوانه دانه‌های غلات گفته می‌شود که در طی یک روند مشخص خشک شده‌اند.
* تب مالت، به عنوان یکی از مهم‌ترین بیماری‌های مشترک انسان و دام محسوب می‌گردد.
* ملتا، آیداهو
* ملتا، مونتانا

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
زرگری

**زرگری** به موارد زیر اشاره دارد:
* زبان زرگری، یکی از انواع زبان‌های ساختگی در چارچوب زبان فارسی
* زبان زرگری (آبیک)، یکی از شاخه‌های زبان رومانی (زبان کولی‌ها) در ایران
* مردم زرگری، گروهی از مردم کولی ساکن ایران

## مکان‌ها
* بازار زرگری، مربوط به سدهٔ ۱۲ و ۱۳ ه‍.ق (در یزد، بخش شمالی خیابان قیام)
* زرگری (دشتی)، در ایران
* زرگری، افغانستان، روستایی در ولایت غزنی، افغانستان
* زرگری، خیبر پختونخوا، روستایی در پاکستان

## اشخاص
* علی زرگری، گیاه‌شناس و داروساز ایرانی
* امیر زرگری، دوچرخه سوار حرفه‌ای ایرانی
* غلامحسین زرگری‌نژاد، تاریخ‌نگار و پژوهشگر و استاد تاریخ دانشگاه تهران

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
دریاچه دال

بندانگشتی|280px|با قایق بر روی دریاچه دال. برگشت از سمت باغ‌های مغول به سرینگار.
**دریاچه دال** دریاچه معروفی است در سرینگار در ایالت کشمیر هند. این دریاچه تا دهه ۱۹۹۰ یعنی تا پیش از کشمکش‌های نظامی در کشمیر برای گردشگران محبوبیت زیادی داشت. خانه‌های قایقی یا قایق‌سراها (شکاره‌ها)ی این دریاچه معروفیت زیادی دارند.

## منابع

Wikipedia contributors, «Dal Lake,» Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Dal_Lake&oldid=187030306 (accessed February 19, 2008).

رده:جاذبه‌های گردشگری سرینگر
رده:جامو و کشمیر
رده:دریاچه‌های جامو و کشمیر
رده:دریاچه‌های کوچک‌شده
رده:دیدنی‌های هند
رده:کشمیر
زایون

بندانگشتی|بلوپرینت شهر زایون
**زایون**  شهری خیالی در فیلم‌های *[[ماتریکس (فرنچایز)|ماتریکس]]* است. زایون آخرین شهر انسان‌ها در زمین پس از یک جنگ هسته‌ای فاجعه‌بار بین بشر و ماشین‌ها است که منجر به ایجاد شکل‌های مصنوعی زندگی در جهان شده‌است. این شهر در واقع مجموعه‌ای عظیم از غارهایی است که در اعماق سطح سیاره ویران‌شده، نزدیک به هسته زمین، برای گرما، قدرت و محافظت شکل گرفته‌است.

## معنای مذهبی
استفان فالر در *فراتر از [[ماتریکس]]* می‌نویسد که مسیحیت غالب‌ترین موضوع مذهبی در *فیلم‌های ماتریکس است* و «زایون از نظر کتاب مقدس به عنوان شهر خدا در نظر گرفته می‌شود». کتاب *فیلسوفان در [[ماتریکس]] کاوش می‌کنند* می‌نویسد که «آخرین شهر انسانی باقی مانده، زایون، در یهودیت و مسیحیت مترادف با اورشلیم (آسمانی) است».

## مسائل نژادی
فالر می‌گوید که زایون به عنوان تضاد با ماتریکس ارائه می‌شود، «حوزه نژادی زایون نسبت به آمریکای کنونی اروپایی و انگلیسی بسیار کمتر است. ما در حال تغییر پارادایم از رسانه نژادی ماتریکس هستیم، جایی که زیرمتن به وضوح در نهایت سیاه و سفید متضاد است، به دنیای خیالی زایون، که تحت تسلط افراد رنگین‌پوست است.» یکی از فصل‌های *سه‌گانه ماتریکس: بارگذاری مجدد سایبرپانک* می‌نویسد: «معنویت سیاه‌پوست در *فیلم‌های ماتریکس* با استفاده از استفاده از شهر زیرزمینی برای انسان‌های آزاد که عمدتاً سیاه‌پوستان هستند برانگیخته می‌شود و این رؤیای بردگان مسیحی شده را برای یافتن پناهگاهی امن در «سرزمین موعود» و باور راستافاریان در یک جامعه اتوپیایی را نشان می‌دهد.» فصل دیگری می‌نویسد: «*بارگذاری مجدد ماتریکس* «زندگی» سیاه‌پوستان را در صحنه‌ای به نمایش می‌گذارد که زمانی که جمعیت عمدتا سیاه‌پوست زایون درگیر رقص دیوانه‌وار با ریتم تند طبل می‌شوند یادآور ملودرام‌های بی‌شماری از جنگل‌های هالیوود است. در هالیوود، جنگ بین ساختگی و واقعیت در امتداد خطوط نژادی کشیده شده‌است.» آدیلیفو ناما در *فضای سیاه: تصور مسابقه در [[فیلم علمی تخیلی]]*، «به نظر می‌رسد سیاست نژادی زایون بر اساس مدل چند فرهنگی برابری و مشارکت نژادی باشد. در فضای زایون، یک آرمانشهر نژادی ارائه می‌شود که در آن سیاه‌پوستان، سفیدپوستان و سایر رنگین‌پوستان با هم زندگی و کار می‌کنند و در بسیاری از موارد سفیدپوستان تابع سیاه‌پوستان نیستند.»

## تمثیل پس از ۱۱ سپتامبر
*تئوری ماتریکس* می‌نویسد که پس از حملات ۱۱ سپتامبر، روایت از رویارویی با ماتریکس در فیلم ۱۹۹۹ به نجات زایون در دنباله‌های ۲۰۰۳ تغییر می‌کند: " *ماتریکس ۲ و ۳* این فانتزی محافظه کارانه را با زایون به عنوان مکان محاصره‌شده ارزش‌ها و ماشین‌های اومانیستی با سلاح‌های وحشتناک کشتار جمعی خود بازی می‌کند که در نهایت آخرین بقایای استقلال بشر را تهدید می‌کند.»

## آیو
**آیو**  خواهرخوانده جدید زایون در *[[رستاخیزهای ماتریکس]]* است.

## جستارهای وابسته
* واقعیت شبیه‌سازی‌شده

## یادداشت‌ها

## منابع

رده:بناهای زیرسطحی داستانی
رده:دولت‌شهرهای داستانی
رده:ماتریکس
رده:مناطق مسکونی خیالی
رده:عناصر تخیلی معرفی‌شده در ۱۹۹۹ (میلادی)
گرام ماسالا

250px|بندانگشتی

**گرام ماسالا**  (به هندی: गरम मसाला) گونه‌ای طعم‌دهنده غذاست که از ادویه‌جات برشته شده و سائیده شده درست می‌شود و در آشپزی هندی، پاکستانی و بلوچی کاربرد دارد. اما ذائقه و طعم متفاوتی دارند. گرم به معنای دمای بالا و اشاره به تندی دارد و مسالا یا مصالح به معنای ادویه است.
گرام ماسالای هندی ها تلخ مزه و تند است. گرام ماسالای پاکستانی ها تند است ولی تلخ نیست و بوی تندی ندارد. گرم ماسالای بلوچی طعم و بوی ملایمی دارد. گرام ماسالا به خاطر کم و زیاد بودن موادشان رنگشان متفاوت است. مقدار مواد لازم را هر کس به ذائقه خود انتخاب میکند.

## منابع

Wikipedia contributors، "Garam masala،" Wikipedia، The Free Encyclopedia، http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Garam_masala&oldid=181608077 (accessed January ۸، ۲۰۰۸).

ویکی‌پدیای آلمانی

رده:آشپزی بنگالی
رده:آشپزی پاکستانی
رده:آشپزی نپالی
رده:آشپزی هندی
رده:ادویه‌ها
رده:ادویه‌های پاکستان
رده:ادویه‌های هند
رده:ماسالا
فهرست طنزنویسان ایرانی

__NOTOC__
فهرست زیر **فهرستی از طنزنویسان ایرانی** است:

## آ
* جلال آل احمد

## ا
* نادر ابراهیمی
* منوچهر احترامی
* احمدرضا احمدی
* بی‌بی خانم استرآبادی
* میرزا حبیب اصفهانی
* ادیب‌الممالک فراهانی
* محمدعلی افراشته
* انوری
* ایرج میرزا

## ب
* محمدابراهیم باستانی پاریزی
* صمد بهرنگی
* ذبیح بهروز

## پ
* ابوالقاسم پاینده
* رسول پرویزی
* ایرج پزشکزاد

## ت
* میرزا آقا تبریزی
* محمدرضا تقوی فرد
* فریدون تنکابنی
* حسین توفیق
* فریدون توللی

## ج
* سید نعمت‌الله جزایری
* ابوتراب جلی
* محمدعلی جمالزاده

## چ
* صادق چوبک

## ح
* ابوالقاسم حالت
* سید حسن حسینی
*وحید حاج سعیدی

## خ
* کمال خجندی

## د

## ر
* غلامرضا روحانی (اجنه)
* ابراهیم رها

## ز
* عبید زاکانی
* ابوالفضل زرویی نصرآباد

## س
* سنایی غزنوی
* سوزنی سمرقندی
* سعدی
*آیدین سیارسریع

## ش
* پرویز شاپور

## ص
* پرویز صیاد
* کیومرث صابری فومنی (گل‌آقا)
* بهرام صادقی
* رؤیا صدر
* فخرالدین علی صفی
* عمران صلاحی

## ق
* ابوالقاسم عارف قزوینی

## ع
* سید محمدرضا میرزاده عشقی
* محمود عنایت
* پوریا عالمی

## ق
* محمد قاسم‌زاده
* پیمان قاسم‌خانی

## ک
* داریوش کاردان
* پرویز کلانتری

## گ
* سید اشرف‌الدین گیلانی (نسیم شمال)
* رضا گنجه‌ای (بابا شمل)

## م
* جواد مجابی
* جلیل محمدقلی‌زاده
* هوشنگ مرادی کرمانی
* زین‌العابدین مراغه‌ای
* حسن مقدم
* کیومرث منشی‌زاده
* سید محمدرضا میرزاده عشقی

## ن
* سید ابراهیم نبوی

## و

* وحشی بافقی

## ه
* صادق هدایت

## منابع
* صلاحی، عمران، *طنزآوران امروز ایران*. چاپ ششم، تهران: انتشارات مروارید، ۱۳۷۶. شابک ۹۶۴‑۶۰۲۶‑۱۵‑X.
* نبوی، سید ابراهیم، *کاوشی در طنز ایران: التحقیق فی حقایق الدقیق من باب الهزل و الهجو و الطنز و المطایبه و الاشارات العمیق من عهد العتیق الی عهد القامبیوتر و المنجنیق، یا آنانکه مسخرگی پیشه کردند و مطربی آموختند تا داد خود از مهتر و کهتر بستانند*. جلد اول، چاپ سوم، تهران: جامعه ایرانیان، ۱۳۷۸. شابک ۹۶۴‑۵۹۲۵‑۱۶‑۹.
* نبوی، سید ابراهیم، *کاوشی در طنز ایران: التحقیق فی حقایق الدقیق من باب الهزل و الهجو و الطنز و المطایبه و الاشارات العمیق من عهد العتیق الی عهد القامبیوتر و المنجنیق، یا آنانکه مسخرگی پیشه کردند و مطربی آموختند تا داد خود از مهتر و کهتر بستانند*. جلد دوم، چاپ اول، تهران: جامعه ایرانیان، ۱۳۸۰. شابک ۹۶۴‑۵۹۲۵‑۴۱‑X.
* صدر، رؤیا. *بیست سال با طنز*. تهران: هرمس، ۱۳۸۱، ۵-۹۶-۷۱۰۰-۹۶۴.
* صدر، رؤیا. *برداشت آخر*. تهران: سخن، ۱۳۸۵، ۹۶۴-۳۷۲-۱۴۵-۰

طنزپردازان اهل ایران
رده:فهرست‌های افراد
عدد جرمی

بندانگشتی|عدد جرمی کربن (عدد ۱۲ بالا سمت چپ) و عدد اتمی کربن (عدد ۶ پایین سمت چپ)
**عدد جرمی** (A)  یک اتم برابر با تعداد نوکلئون‌‌ها؛ (مجموع تعداد پروتون‌ها و نوترون‌های درون هستهٔ یک اتم) است. عدد جرمی یک عنصر تقریباً برابر با جرم اتمی آن است.

## نحوه نمایش در فرمول‌نویسی
بندانگشتی|مقایسه ایزوتوپ‌های سه عنصر کربن ، نیتروژن و اکسیژن بر حسب عدد اتمی و عدد جرمی آن‌ها
برای نشان دادن ساختار هسته‌ای اتم در بالا سمت چپ کنار علامت اختصاری (حروف لاتین) عنصر شیمیایی، عدد جرمی (جمع تعداد پروتون و نوترون) و عدد اتمی (Z تعداد پروتون‌ها) پایین سمت چپ نوشته می‌شود. برای نمونه هلیم-۴ که دارای عدد جرمی ۴ و عدد اتمی ۲ است، به صورت  نشان داده می‌شود.

از آن‌جایی که برای هر عنصر، عدد اتمی یکسان اما عدد جرمی متفاوت است، به‌طور مختصر عدد جرمی سمت راست علامت اختصاری عنصر نوشته می‌شود: H-1, H-3, He-4, U-235, U-238.

## منابع

رده:تعاریف فیزیک
رده:خواص شیمیایی
رده:شیمی هسته‌ای
رده:کمیت‌های شیمیایی
آبجوی گندم

بندانگشتی|یک لیوان آبجو گندم|200x200پیکسل
**آبجوی گندم**  نوعی آبجو است که برای تهیهٔ آن در کنار مالت و جو، از گندم هم استفاده می‌شود. در مقایسه با آبجوی معمولی، این نوشیدنی طعم ملایم‌تر و رنگ روشن‌تری دارد. آبجوی گندمی از گونهٔ زودرس است. در گذشته برای اطمینان از تأمین نان کافی، استفاده از گندم در آبجو محدودیت داشت، با رفع این مانع، امروزه تولید و مصرف این گونه آبجو گسترش یافته‌است.

## جستارهای وابسته
* آبجو

## منابع

رده:آبجو و آبجوسازی در بلژیک
رده:آبجو
رده:گونه‌های آبجو
رده:نوشیدنی‌ها بر پایه گندم
رده:نوشیدنی‌های الکلی