۲۸ ژانویه

**۲۸ ژانویه** در تقویم گرگوری، بیست و هشتمین روز سال است. ۳۳۷ روز (در سال‌های کبیسه ۳۳۸روز) تا پایان سال باقی است.

## رویدادها
* ۱۵۴۷ - با مرگ هنری هشتم، فرزند نه سالهٔ وی، ادوارد ششم، نخستین پادشاه پروتستان انگلستان شد.
* ۱۷۲۴ - **[[آکادمی علوم روسیه]]** توسط پتر اول در سن پترزبورگ تأسیس می‌شود.
* ۱۸۱۳ - ***[[غرور و تعصب]]***، رمان جین آستین، برای اولین بار در انگلستان چاپ می‌شود.
* ۱۸۲۱ - **[[جزیره الکساندر]]** توسط فابین گوتلیب فون بلینگ شاوسن کشف می‌شود.
* ۱۸۷۱ - **[[جنگ فرانسه و پروس]]**: محاصره پاریس باعث شکست خوردن فرانسه و صلح موقت می‌شود.
* ۱۹۰۸ - اقدام اعضای **حزب جمهوریخواه [[پرتغال]]** یرای **[[کودتا]]** علیه حاکمیت دیکتاتور منشانه نخست‌وزیر، خوآو فرانکو با شکست مواجه شد.
* ۱۹۱۷ - قوای آمریکا خاک کوبا، به جز پایگاه دریایی گوآنتانامو را به‌طور کامل ترک کردند.
* ۱۹۱۵ - به دستور کنگره ایالات متحده آمریکا، نگهبان ساحلی ایالات متحده آمریکا به عنوان زیرمجموعه‌ای از ارتش آمریکا تأسیس شد.
* ۱۹۱۷ - تراموای سانفرانسیسکو شروع به کار می‌کند.
* ۱۹۱۸ - در جریان جنگ داخلی فنلاند شورشی‌ها هلسینکی را تصرف کردند.
* ۱۹۳۲ - قوای ژاپنی شانگهای را مورد هجوم قرار دادند.
* ۱۹۳۳ - نام پاکستان برای این کشور انتخاب می‌شود.
* ۱۹۳۵ - ایسلند اولین کشور غربی می‌شود که در آن سقط جنین مجاز است.
* ۱۹۴۵ - با بازگشایی مسیر برمه حمایت‌های تسلیحاتی متفقین از جمهوری چین در جریان جنگ دوم جهانی آغاز شد.
* ۱۹۵۶ - الویس پریسلی خواننده و هنرپیشه مشهور برای اولین بار در تلویزیون ایالات متحده ظاهر شد.
* ۱۹۵۸ - خانه‌های بازی شرکت لگو ثبت اختراع می‌شود.
* ۱۹۶۵ - طراحی جدید پرچم کانادا توسط مجلس این کشور انتخاب می‌شود.
* ۱۹۷۹ - پاپ **[[ژان پل دوم]]** اولین سفر خارجی خود را به مکزیکو انجام می‌دهد.
* ۱۹۸۰ - کشتی یواس‌سی‌جی‌سی بلک‌تورن با تانکر کاپریکون تصادف کرده و باعث مرگ ۲۳ تن از نگهبانان ساحلی تمپا، فلوریدا می‌شود.
* ۱۹۸۲ - **جیمز دازر**، ژنرال آمریکایی توسط نیروی ضد تروریسم ایتالیا از دست گروگان گیران گروه بریگارد سرخ نجات داده شد.
* ۱۹۸۵ - گروه آمریکا برای آفریقا آهنگ ما دنیاییم را برای برای جمع‌آوری کمک‌های خیریه برای قحطی زدگان اتیوپی اجرا کرد.
* ۱۹۸۶ - **[[برنامه شاتل‌های فضایی]]**: مأموریتاس‌تی‌اس-۵۱-ال فضاپیمای چلنجر بعد از پرتاب آن فضاپیما شکست خورده و هر ۷ فضانورد سرنشینش کشته می‌شوند.
* ۱۹۹۳ - **[[قانون اساسی قزاقستان]]** به تصویب رسید.
* ۲۰۰۲ - در اثر سانحه هواپیمای بوئینگ ۷۲۷ در پرواز ۱۲۰ خطوط هوایی اکوادر بر فراز کوه‌های آند ۹۲ تن کشته شدند.
* ۲۰۰۶ - در اثر سنگینی حاصل بارش برف بر سقف ساختمانی در شهر خوژوف لهستان، این ساختمان تخریب، ۶۵ تن کشته و بیش از ۱۷۰ نفر دیگر زخمی شدند.
* ۲۰۱۰ - پنج قاتل **[[شیخ مجیب‌الرحمن]]**، رئیس‌جمهور بنگلادش اعدام شدند.

## زادروزها
* ۵۹۸ - تایتسونگ، امپراتور چین (م. ۶۴۹)
* ۱۲۲۵ - تامس آکویناس، فیلسوف ایتالیایی (م. ۱۲۷۴)
* ۱۴۵۷ - هنری هفتم، پادشاه انگلستان و فرمانروای ایرلند (م. ۱۵۰۹)
* ۱۶۰۰ - **[[کلمنت نهم]]**، پاپ (م. ۱۶۶۹)
* ۱۶۰۸ - **[[جووانی آلفونسو بورلی]]**، ریاضی‌دان، فیزیک‌دان و دانشمند فیزیولوژی ایتالیایی (م. ۱۶۷۹)
* ۱۷۱۷ - **[[مصطفی سوم]]**، سلطان امپراتوری عثمانی (م. ۱۷۷۴)
* ۱۷۵۷ - **[[آنتونیو بارتولومئو برونی]]**، آهنگساز، رهبر ارکستر و نوازندهٔ ویلون ایتالیایی (م. ۱۸۲۱)
* ۱۸۱۸ - **[[جورج اس. بوتول]]**، سیاستمدار آمریکایی، سناتور ماساچوست (م. ۱۹۰۵)
* ۱۸۵۲ - **[[جورج ال. ولینگتون]]**، سیاستمدار آمریکایی، سناتور مریلند (م. ۱۹۲۷)
* ۱۸۵۳ - **[[خوزه مارتی]]**، شاعر، مقاله‌نویس، روزنامه‌نگار، مترجم، استاد، ناشر، فیلسوف، انقلابی و نظریه‌پرداز سیاسی کوبایی (م. ۱۸۹۵)
* ۱۸۵۷ - **[[ویلیام باروز اول]]**، مخترع آمریکایی، مؤسس شرکت امریکن ارتیمومتر (م. ۱۸۹۸)
* ۱۸۵۸ - **[[اوژن دوبوا]]**، دیرین‌مردم‌شناس هلندی (م. ۱۹۴۰)
* ۱۸۷۳ - **[[کولت]]**، رمان‌نویس فرانسوی (م. ۱۹۵۴)
* ۱۸۸۲ - **[[پاسکوال اروسکو]]**، رهبر انقلابی مکزیکی (م. ۱۹۱۵)
* ۱۸۸۴ - **[[اگوست پیکارد]]**، فیزیکدان، مخترع و مکتشف سوئیسی (م. ۱۹۶۲)
* ۱۸۸۶ - **[[مارت بیبسکو]]**، رمان‌نویس و مقاله‌نویس فرانسوی (م. ۱۹۷۳)
* ۱۸۸۷ - **[[آرتور روبنشتاین]]**، نوازنده پیانو لهستانی–آمریکایی (م. ۱۹۸۲)
* ۱۸۹۲ - **[[آگوستو جنینا]]**، تهیه‌کننده و کارگردان ایتالیایی (م. ۱۹۵۷)
* ۱۹۰۰ - **[[آلیس نیل]]**، نقاش آمریکایی (م. ۱۹۸۴)
* ۱۹۱۱ - **[[لی متکلف]]**، سیاستمدار آمریکایی، سناتور مونتانا (م. ۱۹۷۸)
* ۱۹۱۲ - **[[جکسون پولاک]]**، نقاش آمریکایی (م. ۱۹۵۶)
* ۱۹۲۲ - **[[امیل حبیبی]]**، سیاستمدار، روزنامه‌نگار و رمان‌نویس فلسطینی-اسرائیلی.
* ۱۹۲۳ - **[[ریشارد هرمان]]**، فوتبالیست آلمانی (م. ۱۹۶۲)
* ۱۹۲۳ - **[[فاوستو پاپتی]]**، نوازندهٔ ساکسیفون آلتو ایتالیایی (م. ۱۹۹۹)
* ۱۹۲۷ - **[[تشیگاهارا هیروشی]]**، کارگردان ژاپنی (م. ۲۰۰۱)
* ۱۹۳۳ - **[[جک هیل]]**، فوتبالیست انگلیسی
* ۱۹۳۶ - **[[اسماعیل کاداره]]**، نویسنده، شاعر و روزنامه‌نگار آلبانی
* ۱۹۳۸ - **[[نبیه بری]]**، سیاست‌مدار لبنانی، رهبر جنبش امل و رئیس پارلمان لبنان
* ۱۹۳۹ - **[[جان ام فابین]]**، فضانورد آمریکایی
* ۱۹۴۰ - **[[کارلوس اسلیم]]**، تاجر لبنانی‌تبار مکزیکی
* ۱۹۴۱ - **[[پل کیپارسکی]]**، زبان‌شناسی روس
* ۱۹۴۴ - **[[جان تاونر]]**، آهنگساز انگلیسی (م. ۲۰۱۳)
* ۱۹۴۵ - **[[جان پرکینز]]**، نویسنده آمریکایی
* ۱۹۴۷ - **[[جین شهین]]**، سیاستمدار آمریکایی، سناتور نیوهمپشایر
* ۱۹۴۸ - **[[بنی تامسون]]**، سیاستمدار آمریکایی
* ۱۹۴۸ - **[[چارلز تیلور (لیبریا)|چارلز تیلور]]**، جنگ‌سالار و رهبر شبه نظامی لیبریایی
* ۱۹۴۸ - **[[هاینتس فلوهه]]**، فوتبالیست آلمانی (م. ۲۰۱۳)
* ۱۹۴۹ - **[[گرگ پاپاویچ]]**، مربی آمریکایی
* ۱۹۵۰ - **[[حمد بن عیسی آل‌خلیفه]]**، پادشاه بحرین
* ۱۹۵۰ - **[[دیوید سی هیلمرز]]**، فضانورد آمریکایی
* ۱۹۵۱ - **[[لئونید کاندنیکو]]**، فضانورد آمریکایی
* ۱۹۵۴ - **[[برونو متسو]]**، مربی فرانسوی (م. ۲۰۱۳)
* ۱۹۵۵ - **[[نیکولا سارکوزی]]**، سیاستمدار فرانسوی، ۲۲مین رئیس‌جمهور فرانسه
* ۱۹۵۵ - **[[وینود کسلا]]**، تاجر هندی-آمریکایی
* ۱۹۵۶ - **[[لو بارلتا]]**، سیاستمدار آمریکایی
* ۱۹۵۹ - **[[فرانک دارابونت]]**، کارگردان، فیلم‌نامه‌نویس و تهیه‌کنندهٔ آمریکایی
* ۱۹۶۸ - **[[سارا مک‌لاکلن]]**، خواننده و ترانه‌سرای کانادایی
* ۱۹۶۸ - **[[مارنی مک‌بین]]**، ورزشکار زن رشتهٔ روئینگ کانادایی
* ۱۹۶۹ - **[[جورجو لامبرتی]]**، شناگر ایتالیایی
* ۱۹۶۹ - **[[لیندا سانچز]]**، سیاستمدار آمریکایی
* ۱۹۷۰ - **[[دونالد تاردی]]**، درامر آمریکایی (آبیچوآری)
* ۱۹۷۶ - **[[ریک راس]]**، رپر آمریکایی
* ۱۹۷۸ - **[[جانلوئیجی بوفون]]**، دروازه‌بان ایتالیایی
* ۱۹۷۸ - **[[جیمی کاراگر]]**، فوتبالیست انگلیسی
* ۱۹۷۸ - **[[شیمس]]**، کشتی‌کج کار و بازیگر هلندی
* ۱۹۸۰ - **[[نیک کارتر]]**، خواننده و بازیگر آمریکایی
* ۱۹۸۰ - **[[یاسوهیتو ندو]]**، فوتبالیست ژاپنی
* ۱۹۸۱ - **[[ازیکوئیس (فوتبالیست)|ازیکوئیس]]**، فوتبالیست برزیلی
* ۱۹۸۱ - **[[الیجاه وود]]**، بازیگر آمریکایی
* ۱۹۸۴ - **[[آندره ایگودالا]]**، بسکتبالیست آمریکایی
* ۱۹۸۵ - **[[لیبی تریکت]]**، شناگر استرالیایی
* ۱۹۸۷ - **[[الدار جانگیروف]]**، نوازندگان پیانوی قرقیزستانی-آمریکایی
* ۱۹۸۷ - ماتئو مارتینو، والیبالیست ایتالیایی
* ۱۹۸۹ - سیم دی یانگ، فوتبالیست هلندی
* ۱۹۹۰ - مارکوس دیبلر، شناگر آلمانی

## درگذشت‌ها
* ۹۸ - **[[نروا]]**، امپراتور روم (ت. ۳۰)
* ۸۱۷ - **[[استفان چهارم]]**، پاپ (ت. ۷۷۰)
* ۱۵۴۷ - **[[هنری هشتم انگلستان|هنری هشتم]]**، پادشاه انگلستان، لرد ایرلند (ت. ۱۴۹۱)
* ۱۶۲۱ - **[[پل پنجم]]**، پاپ (ت. ۱۵۵۲)
* ۱۷۹۸ - **[[کریستیان گوتلوب نیفه]]**، موسیقیدان آلمانی (ت. ۱۷۴۸)
* ۱۸۴۹ - **[[دیوید ال. موریل]]**، سیاستمدار آمریکایی (ت. ۱۷۷۲)
* ۱۸۵۹ - **[[ویلیام پرسکات]]**، مورخ آمریکایی (ت. ۱۷۹۶)
* ۱۸۶۴ - **[[بنویت پال امیل کلاپیرون]]**، فیزیک‌دان فرانسوی (ت. ۱۷۹۹)
* ۱۸۶۸ - **[[آدالبرت شتیفتر]]**، نویسنده، شاعر، نقاش و دانشمند اتریشی (ت. ۱۸۰۵)
* ۱۸۹۹ - **[[جیمز اچ. اسلتر]]**، سیاستمدار آمریکایی (ت. ۱۸۲۶)
* ۱۹۰۳ - **[[جان بی آلن]]**، سیاستمدار آمریکایی (ت. ۱۸۴۵)
* ۱۹۱۴ - **[[شلبی مور کولوم]]**، سیاستمدار آمریکایی (ت. ۱۸۲۹)
* ۱۹۲۴ - **[[ورده الیازجی]]**، شاعر لبنانی-عثمانی.
* ۱۹۲۸ - **[[ویسنته بلاسکو ایبانز]]**، نویسنده اسپانیایی (ت. ۱۸۶۷)
* ۱۹۳۵ - **[[میخائیل ایپولیتف ایوانف]]**، آهنگساز روس (ت. ۱۸۵۹)
* ۱۹۳۹ - **[[ویلیام باتلر ییتس]]**، شاعر و نمایشنامه‌نویس ایرلندی (ت. ۱۸۶۵)
* ۱۹۴۸ - **[[آرتور لیبهنشل]]**، افسر آلمانی، فرمانده اردوگاه آشویتس (ت. ۱۹۰۱)
* ۱۹۴۸ - **[[هانس آومایر]]**، افسر آلمانی، معاون فرمانده اردوگاه آشویتس (ت. ۱۹۰۶)
* ۱۹۷۲ - **[[دینو بوتزاتی]]**، نویسنده ایتالیایی (ت. ۱۹۰۶)
* ۱۹۷۲ - **[[کارل آندرس]]**، ژنرال آلمانی (ت. ۱۸۹۳)
* ۱۹۷۳ - **[[تامی جانسن]]**، فوتبالیست انگلیسی (ت. ۱۹۰۰)
* ۱۹۷۸ - **[[گرتا جوهانسون]]**، شناگر سوئدی (ت. ۱۸۹۵)
* ۱۹۸۰ - **[[فرانکو ایونجلیس]]**، آهنگساز ایتالیایی (ت. ۱۹۲۶)
* ۱۹۸۵ - **[[آلفردو فونی]]**، فوتبالیست ایتالیایی (ت. ۱۹۱۱)
* ۱۹۸۶ -
** **[[الیسون انیزوکا]]**، فضانورد آمریکایی ژاپنی-آمریکایی (ت. ۱۹۴۶)
** **[[محمدطاهر آل شبیر خاقانی]]**، فقیه جعفری ایرانی (ت. ۱۹۱۱)
**  **[[جودیت رزنیک]]**، فضانورد و مهندس آمریکایی (ت. ۱۹۴۹)
**  **[[دیک اسکوبی]]**، فضانورد و افسر آمریکایی (ت. ۱۹۳۹)
**  **[[رونالد مک‌نیر]]**، فضانورد و فیزیک‌دان (ت. ۱۹۵۰)
**  **[[کریستا مک‌اولیف]]**، فضانورد و خلبان آمریکایی (ت. ۱۹۴۸)
** **[[گریگوری جارویس]]**، فضانورد و مهندس آمریکایی (ت. ۱۹۴۴)
**  **[[مایکل جان اسمیت]]**، فضانورد و خلبان آمریکایی (ت. ۱۹۴۵)
* ۱۹۹۶ - جری سیگل، خالق شخصیت‌های کمیک (ت. ۱۹۱۴)
* ۱۹۹۶ - جوزف برودسکی، شاعر روس (ت. ۱۹۴۰)
* ۲۰۰۲ - آسترید لیندگرن، نویسنده سوئدی (ت. ۱۹۰۷)

## اعیاد و مراسم‌ها
* روز ارتش در کشور ارمنستان
* روز حریم خصوصی اطلاعاتی

## جستارهای وابسته
* ویکی‌پدیا:یادبودهای برگزیده/۲۸ ژانویه

## منابع

## پیوند به بیرون

* BBC: On This Day
* On This Day in Canada

رده:روزهای میلادی
رده:ژانویه