حسن حبیبی

**حسن ابراهیم حبیبی** (۱۵ اسفند ۱۳۱۵ – ۱۲ بهمن ۱۳۹۱) سیاستمدار، از اعضای برجسته نهضت آزادی و حزب جمهوری اسلامی و حقوقدان ایرانی بود که از فروردین تا شهریور ۱۳۷۶ به عنوان نخستین دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام فعالیت کرد. او نیز وزیر ارشاد دولت بازرگان، وزیر علوم و آموزش عالی و پس از آن وزیر دادگستری دولت میرحسین موسوی، نخستین معاون اول رئیس‌جمهور ایران در دولت هاشمی رفسنجانی و نیز دولت نخست خاتمی بود. حبیبی، دارای مدرک دکترای جامعه‌شناسی و حقوق از دانشگاه سوربون بود. وی همچنین رئیس بنیاد ایران‌شناسی و از جمله حقوقدان‌هایی بود که پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران، پیش‌نویس قانون اساسی جمهوری اسلامی را با استفاده از قوانین اساسی سایر کشورها تهیه کرد. او تا پایان عمر عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی و مجمع تشخیص مصلحت نظام بود. وی عضو دیوان داوری بین‌المللی، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی و مدیر گروه واژه‌گزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز بود.

حسن حبیبی در نخستین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران در سال ۱۳۵۸ کاندیدا شد و مورد حمایت حزب جمهوری اسلامی هم قرار گرفت اما با ۶۷۶ هزار رأی معادل ۴٫۸٪ آراء پس از ابوالحسن بنی‌صدر و احمد مدنی در رده سوم قرار گرفت. وی در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۳۷۶ هم قرار بود به دعوت حزب کارگزاران سازندگی ایران نامزد ریاست‌جمهوری شود اما با کاندیداتوری سید محمد خاتمی از سوی جناح چپ، از کاندیداتوری خودداری کرد تا آرای این جریان در برابر ناطق نوری و محمدی ری شهری نشکند. او هم چنین در زمان اعدام دسته‌جمعی زندانیان سیاسی ایران در تابستان ۱۳۶۷ وزیر دادگستری بود و عفو بین‌الملل معتقد است که حبیبی از اعدام‌ها با خبر بود. دو سال پس از فوت وی، در سال ۱۳۹۳ نشان افتخار جهادگر عرصه فرهنگ و هنر برای سال‌ها فعالیت فرهنگی به خانواده اش اهدا شد.

## سوابق اجرایی
# وزیر فرهنگ و آموزش عالی،
# نخستین رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی،
# وزیر دادگستری
# عضو حقوقدان شورای نگهبان
# معاون اول رئیس‌جمهوری،
# عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی،
# عضو هیئت‌امنای فرهنگستان‌های جمهوری اسلامی ایران،
# عضو هیئت‌امنای کتابخانه مجلس شورای اسلامی،
# عضو کمیسیون ملّی یونسکو (ایران)،
# عضو دیوان داوری (لاهه).
# دریافت‌کنندهٔ نشان استقلال ۲/۴/۱۳۷۶،
# رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، مدیر گروه واژه‌گزینی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، رئیس بنیاد ایران‌شناسی.
# عضو شورای بازنگری قانون اساسی

## درگذشت
200px|بندانگشتی|راست|قبرهای صحن روح‌الله خمینی
حبیبی به دلیل نارسایی قلبی و جراحی معده در بخش CCU بیمارستان فرهنگیان تهران بستری بود و در ساعت ۱ بامداد روز پنج‌شنبه مورخهٔ ۱۲ بهمن ۱۳۹۱ در پی یک دوره کسالت طولانی و بستری در بیمارستان فرهنگیان تهران درگذشت. برای درگذشت وی مسوولین ارشد جمهوری اسلامی ایران از جمله سید علی خامنه‌ای رهبر انقلاب اسلامی، پیام تسلیت صادر نمود. پیکر وی در روز جمعه ۱۳ بهمن ۱۳۹۱ پس از تشییع از مقابل بنیاد ایران‌شناسی در آرامگاه روح‌الله خمینی دفن شد. بر روی سنگ قبر وی نوشته شده‌است: فرزند باقر و فاطمه، در واقع هم نام پدر و هم نام مادرش بر روی سنگ حک شده‌است.

## کتاب‌شناسی
[بندانگشتی|100px|حسن حبیبی در اوایل [انقلاب ایران (۱۳۵۷)|انقلاب اسلامی ایران|جایگزین=|راست]]
# دیالکتیک یا سیر جدالی و جامعه‌شناسی، ۱۳۵۱؛
# افضل‌الجهاد، ۱۳۵۱؛
# دیالکتیک و روش‌شناسی، ۱۳۵۲؛
# مبادی جامعه‌شناسی حقوقی، ۱۳۵۲؛
# جبرهای اجتماعی و آزادی یا اختیار انسانی، ۱۳۵۳؛
# یادی از یار و دیار، ۱۳۵۵؛
# عهدین، قرآن و علم، ۱۳۵۷؛
# اسلام و مسلمانان در روسیه، ۱۳۵۷؛
# دو سرچشمهٔ اخلاق و دین، ۱۳۵۸؛
# اخلاق نظری و علم آداب، ۱۳۵۹؛
# تقسیم کار اجتماعی، ۱۳۵۹؛
# هنر جنگ، ۱۳۵۹؛
# خدا، ۱۳۶۰؛
# جامعه، فرهنگ، سیاست، ۱۳۶۳؛
# اسلام و بحران عصر ما، ۱۳۶۳؛
# در آیینهٔ حقوق: مناظری از حقوق بین‌الملل، حقوق تطبیقی و جامعه‌شناسی (تألیف و ترجمه)، ۱۳۶۷؛
# در جستجوی ریشه‌ها (تألیف و ترجمه)، ۱۳۷۳؛
# حسب حال یک دانشجوی کهن‌سال، ۱۳۷۶؛
# یک حرف از هزاران (۲جلد)، ۱۳۷۷–۱۳۸۰؛
# حقوق بین‌المللی عمومی (۲ جلد)، ۱۳۸۲.

## منابع

## پیوند به بیرون

* همهٔ کاریکاتورهای مرحوم دکتر حسن حبیبی «مرد روی جلد گل آقا» در سالهای ۶۹ تا ۷۲ شفقنا
* خبرگزاری تسنیم مراسم تجلیل از جهادگران عرصه فرهنگ . هنر و رسانه برگزار شد

رده:اعضای حزب جمهوری اسلامی
رده:اعضای حزب کارگزاران سازندگی ایران
رده:اعضای ستاد انقلاب فرهنگی
رده:اعضای شورای انقلاب اسلامی ایران
رده:اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی
رده:اعضای پیوسته فرهنگستان زبان و ادب فارسی
رده:اعضای کنفدراسیون جهانی دانشجویان ایرانی-اتحادیه ملی
رده:اعضای مجمع تشخیص مصلحت نظام
رده:اعضای نهضت آزادی ایران
رده:اعضای هیئت بازنگری قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
رده:افراد مربوط به انقلاب ۱۳۵۷ ایران
رده:اهالی تهران
رده:برگزیدگان همایش چهره‌های ماندگار در علوم انسانی
رده:حقوق‌دانان سابق شورای نگهبان
رده:حقوق‌دانان شورای نگهبان
رده:خاک‌سپاری‌ها در آرامگاه خمینی
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه تهران
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه سوربن
رده:درگذشتگان ۱۳۹۱
رده:درگذشتگان ۲۰۱۳ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت سکته قلبی
رده:دریافت‌کنندگان نشان استقلال (جمهوری اسلامی)
رده:دریافت‌کنندگان نشان دانش (جمهوری اسلامی)
رده:زادگان ۱۳۱۵
رده:زادگان ۱۹۳۷ (میلادی)
رده:سخنگویان دولت ایران
رده:سیاستمداران اهل تهران
رده:معاونان اول رئیس‌جمهور ایران
رده:نامزدهای انتخابات ریاست‌جمهوری ایران (۱۳۵۸)
رده:نمایندگان تهران در مجلس شورای اسلامی
رده:نمایندگان تهران، ری، شمیرانات و اسلامشهر در مجلس شورای اسلامی
رده:نمایندگان دوره اول مجلس شورای اسلامی
رده:وزیران دادگستری جمهوری اسلامی ایران
رده:وزیران دولت ایران
رده:وزیران علوم، تحقیقات و فناوری
رده:وکیلان اهل ایران
رده:معاونان رئیس‌جمهور ایران (سید محمد خاتمی)
رده:معاونان رئیس‌جمهور ایران (اکبر هاشمی رفسنجانی)