جان فورد

**جان مارتین فینی** (؛  ۱ فوریهٔ ۱۸۹۴ – ۳۱ اوت ۱۹۷۳) معروف به **جان فورد** (John Ford)، کارگردان فیلم آمریکایی بود. او یکی از مهم‌ترین و تأثیرگذارترین فیلم‌سازانِ نسل خود بود.

او به‌خاطر ساختن فیلم‌های بزرگ و معروفی چون ''دلیجان''، *[[جویندگان]]*، ''چه سر سبز بود دره من''، ''مردی که لیبریتی والانس را کشت''، *[[مرد آرام]]، [[کلمنتاین عزیزم]]* و همچنین به تصویر درآوردن رمان‌های کلاسیک آمریکایی چون *[[خوشه‌های خشم]]* اثر جان اشتاین‌بک شهرت جهانی یافته‌است. فورد با بردن چهار اسکار بهترین کارگردانی از مجموع پنج نامزدی، در این بخش رکورددار است.

## زندگی
جان فورد در سال ۱۸۹۴ با نام تولد جان مارتین فینی  در کیپ الیزابت، مین زاده شد. پدر او «جان آگوستین فینی» و مادرش «باربارا (ابی) کوران» که هردو در سال ۱۸۵۶ و در ایرلند زاده شده بودند، در سال ۱۸۷۲ از ایرلند به ایالات متحده مهاجرت نمودند. جان آگوستین و باربارا به ترتیب و به فاصله فقط چند روز وارد شهرهای بوستون و پورتلند گردیدند. آن دو در سال ۱۸۷۵ با یکدیگر ازدواج نمودند و سه سال بعد به تابعیت کشور آمریکا درآمدند و به تدریج صاحب ۱۱ فرزند گردیدند.

جان مارتین فینی در پورتلند و تا سطح دیپلم در دبیرستان پورتلند درس خواند. بعدها تالار مرکزی همین دبیرستان بخاطر بزرگداشت وی به *تالار جان فورد* تغییر نام یافت.

خانواده جان به دلیل ریشه‌های ایرلندی که داشتند، از او با نام شون یاد می‌کردند. خود وی نیز بارها در فیلم‌هایش مستقیم و غیر مستقیم به اصل و نسب ایرلندی‌اش اشاره نموده‌است.

جان فورد در سال ۱۹۱۴ و با نام سینمایی *جک فورد* شروع به بازیگری در فیلم‌ها نمود. او علاوه بر فیلم‌هایی که برای بازیگری در آن‌ها مزد دریافت می‌نمود، در بعضی فیلم‌ها به صورت افتخاری نیز بازی می‌کرد. فیلم صامت *[[تولد یک ملت]]* (که در سال ۱۹۱۵ توسط د.و. گریفیث ساخته شد) نمونه‌ای از فیلم‌هایی است که شرکت او در آن‌ها افتخاری بوده‌است. جان فورد در این فیلم در نقش یک عضو کو کلاکس کلن ظاهر گردید که در یک صحنه بسیار کوتاه گوشه کلاه خود را برای بهتر دیدن کنار می‌زند!

جان فورد در ماه ژوئیه سال ۱۹۲۰ با «ماری مک براید اسمیث» ازدواج نمود و از او صاحب دو فرزند گردید. وی هرگز از همسرش جدا نشد ولی به مدت پنج سال با کاترین هیپورن هنرپیشه معروف سینمای هالیوود رابطه عاشقانه داشت. آشنایی این دو از زمان بازی کاترین هیپورن در فیلم *[[ماری اسکاتلند]]* (۱۹۳۶) که فورد کارگردانی آن را به عهده داشت شروع گردیده بود.

## تأثیرات
بندانگشتی|فورد در سال ۱۹۷۳
سبک فیلم‌سازی این کارگردان بزرگ آنچنان تأثیر عمیقی بر سینمای جهان داشته‌است که بزرگانی چون اینگمار برگمان و اورسن ولز او را یکی از بزرگ‌ترین کارگردان‌های تمام اعصار دانسته‌اند. زمانی از اورسن ولز پرسیده بودند که وی در کجا هنر فیلم‌سازی را فرا گرفته‌است و او این پاسخ مشهور را داد: «فیلم‌سازی را از استادان پیش‌کسوت این هنر آموخته‌ام؛ و منظورم از استادان پیش‌کسوت سینما اشخاصی هستند چون جان فورد، جان فورد و جان فورد».کارگردانان دیگری چون آکیرا کوروساوا، مارتین اسکورسیزی، استیون اسپیلبرگ، سم پکینپا، پیتر باگدانوویچ، سرجو لئونه و ژان-لوک گدار نیز تحت تأثیر فیلم‌سازی جان فورد بوده‌اند.

## نکات
[left
|thumb|Monument Valley|200px|[مانیومنت ولی]]

«نام من جان فورد است، من وسترن می‌سازم» این یکی از نقل قول‌های معروف جان فورد است. فورد کارگردانی را در سال ۱۹۲۱ آغاز کرد و تا پایان زندگی بیش از پنجاه فیلم ساخت که بیشتر آن‌ها وسترن بودند.«از این پایان‌های خوش با بوسه‌ای در آخر کار متنفرم! من هرگز چنین چیزی نساختم.» (جان فورد)هنرپیشه مورد علاقه او - جان وین در طول ۳۵ سال بیش از ۲۰ فیلم برای او بازی کرد که از میان آن‌ها می‌توان به فیلم‌های مشهوری چون ''دلیجان''، ''جویندگان''، *[[مردی که لیبرتی والانس را کشت]]*، ''مرد آرام''، *[[آنان قابل چشم‌پوشی بودند]]*، *[[دژ آپاچی]]* و ''دختری با روبان زرد'' اشاره نمود.

جان فورد ناحیه‌ای به نام مانیومنت ولی در ایالت یوتا را بسیار دوست می‌داشت و بارها آنجا را به‌عنوان محل فیلم‌برداری فیلم‌های خویش انتخاب نمود. او با کمک فیلمبرداران هنرمندی که با وی همکاری می‌کردند، غرب آمریکا و تاریخ آن را در چند صحنه از با شکوه‌ترین صحنه‌هایی که تاکنون در سینما ساخته شده‌است در فیلم‌هایی چون ''جویندگان''، ''دختری با روبان زرد''، ''ریو گرانده'' و *[[کلمنتاین عزیزم]]* به تصویر درآورده است.

جان فورد در اصل ایرلندی بود اما ملیت آمریکایی داشت. در سال‌های ۱۹۳۵، ۱۹۴۰، ۱۹۴۱ و ۱۹۵۲ موفق به کسب جایزه اسکار بهترین کارگردانی گردید و از این لحاظ در میان کارگردانان آمریکایی دارای رکورد است. از میان چهار فیلمی که او اسکار بهترین کارگردانی را برای ساختن آن‌ها به‌خود اختصاص داد، فقط یک فیلم موفق به کسب اسکار بهترین فیلم نیز گردید.

فیلم‌های برنده اسکار جان فورد عبارتند از: *[[چه سرسبز بود دره من]] (How Green Was My Valley)،* *[[خوشه‌های خشم (فیلم)|خوشه‌های خشم]] (The Grapes of Wrath)*، *[[مرد آرام]]* *(The Quiet Man)* و *[[خبرچین (فیلم ۱۹۳۵)|خبرچین]]* *(The Informer)*.

## فیلم‌شناسی
در این فهرست فیلم‌هایی که جان فورد به‌عنوان کارگردان یا دستیار کارگردان در ساخت آن‌ها نقش داشته‌است، آورده‌شده.

## پانویس

* 

## منابع
* 
* 

## پیوند به بیرون

* 

رده:افراد آمریکایی ایرلندی‌تبار
رده:افراد در عملیات اورلرد
رده:اهالی پورتلند (مین)
رده:اهالی کیپ الیزابت، مین
رده:برندگان جایزه اسکار بهترین کارگردانی
رده:برندگان جایزه انجمن کارگردانان آمریکا
رده:پیاده‌روی مشاهیر هالیوود
رده:پیروان کلیسای کاتولیک رم اهل ایالات متحده آمریکا
رده:تاریخ ایرلندی-آمریکایی
رده:جمهوری‌خواهان اهل مین
رده:خاک‌سپاری‌ها در آرامستان صلیب مقدس، کال‌ور سیتی، کالیفرنیا
درگذشتگان ۱۹۷۳
رده:درگذشتگان به علت سرطان در کالیفرنیا
رده:درگذشتگان به علت سرطان معده
رده:دریافت‌کنندگان مدال پرپل هارت
رده:دریافت‌کنندگان مدال رئیس‌جمهوری آزادی
رده:دریافت‌کننده مدال دلیری نیروهای نظامی ایالات متحده آمریکا
زادگان ۱۸۹۴
رده:فیلم‌ها به کارگردانی جان فورد
رده:کارگردانان فیلم اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کارگردانان فیلم اهل مین (ایالت)
رده:کارگردانان فیلم وسترن
رده:نظامیان اهل مین (ایالت)
رده:نظامیان ایالات متحده آمریکا در جنگ جهانی دوم
رده:نظامیان نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا در جنگ جهانی دوم
رده:هنرمندان اهل پورتلند، مین
رده:نبرد میدوی
رده:افسران نیروی دریایی سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کاتولیک‌های رومی سده ۲۰ (میلادی)
رده:کاتولیک‌های اهل کالیفرنیا