open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
دشت لاله‌های واژگون کوهرنگ

300px|thumb|یک لاله واژگون واقع در دشت لاله‌های واژگون کوهرنگ
**دشت لاله‌های واژگون کوهرنگ** بزرگ‌ترین رویشگاه لاله واژگون در جهان می‌باشد. این دشت با ۳۶۰۰ هکتار وسعت در شهرستان کوهرنگ و استان چهارمحال و بختیاری قرار دارد. محدوده‌ای از این دشت به عنوان **اثر طبیعی ملی لاله واژگون** تحت حفاظت سازمان محیط زیست ایران قرار دارد.

این دشت در کنار جاذبه‌های گردشگری همچون آبشار کوهرنگ، چشمه کوهرنگ، پیست اسکی چلگرد، آبشار شیخ علیخان، روستای پلکانی سرآقاسید، چشمه دیمه و غار یخی چما قراردارد.

لاله‌های واژگون در زبان محلی گل قلندری، گل بگریو (گل گریان) و اشک مریم نامیده می‌شوند، در اواسط فروردین ماه به گل می‌نشینند و تا اواخر اردیبهشت گل‌های خود را حفظ می‌کنند.

در این مدت هر هفته هزاران نفر از این مکان بازدید می‌کنند که بر اثر قاچاق پیازچه این گیاه و احتمال انقراض، حضور گردشگران با محدودیت‌هایی همراه گردیده است.

## اثر طبیعی ملی لاله واژگون
**اثر طبیعی ملی لاله واژگون** یکی از ۲۰ اثر طبیعی ملی ایران و مورد حمایت سازمان محیط زیست است که در ارتفاع ۲۵۰۰–۲۸۰۰ متری دامنه کوه میلی با مساحت ۳۷۹ هکتار در شهرستان اردل  وشهرستان کوهرنگ قرار دارد و از سال ۱۳۷۵ تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست قرار گرفته است. تنها مسیر منتهی به آن جاده روستای بنواستکی است. علاوه بر آن گون، دافنه، کوما، لاله و تنگز از دیگر گونه‌های گیاهی و کبک، کبک دری، کل و بز، خرس قهوه‌ای، زاغ نوک زرد و قرمز از گونه‌های جانوری منطقه‌اند.

## جستارهای وابسته
* لاله واژگون
* دشت لاله‌های واژگون مشکان
* دشت لاله‌های واژگون گلستان‌کوه
* دشت لاله‌های واژگون افوس
* دشت لاله‌های واژگون فریدون‌شهر
* دشت ریواس زیبد

## منابع

## پیوند به بیرون
* https://www.mehrnews.com/photo/2032563/دشت-لاله-های-واژگون-کوهرنگ وبگاه mehrnews

رده:استان چهارمحال و بختیاری
رده:جاذبه‌های گردشگری استان چهارمحال و بختیاری
رده:دشت‌های استان چهارمحال و بختیاری
رده:شهرستان کوهرنگ
کوروف

**کوروف**  نام روستایی در جنوب غربی لهستان که دارای جمعیت ۲۸۱۱ نفر می‌باشد و مساحت آن ۱۱٫۳ کیلومتر مربع است.
چپ|250px|thumbg

رده:روستاها در شهرستان پوواو
رده:مکان‌های هولوکاست در لهستان
رده:لهستان کوچک
رده:استان لوبلین (۳۹–۱۹۱۹)
ابوالعباس ربنجنی

**ابوالعباس فضل پسر عباس رَبِنجَنی (رَبَنجَنی)**، از شاعران ایرانی سدهٔ چهارم هجری است. او از مردم ربنجنِ سمرقند و هم‌ روزگار با نصر بن احمد سامانی (۳۰۱-۳۳۱ ق) و نوح بن نصر سامانی (۳۳۱-۳۴۳ ق) بوده‌ است. شعر زیر ــ که در سوگ نصر بن احمد و برتخت‌نشینی نوح بن نصر سروده شده ــ از اوست:

سه بیت از این شعر را ــ که در *[[تاریخ بیهقی]]* آمده‌است ــ فرخی سیستانی در مرگ سلطان محمود غزنوی و جانشینیِ سلطان مسعود غزنوی با این مَطلَع تضمین کرده‌است:

## منابع

* محمد دبیرسیاقی. *پیشاهنگان شعر پارسی*. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی

رده:ادبیات کهن فارسی
ربنجنی، ابوالعباس
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
شاکر جلاب

**شاکِرِ جَلّاب** شاعر فارسی‌زبانی است که در میانه سده چهارم هجری می‌زیسته است. جلاب به عربی معنای برده‌فروش می‌دهد.

## منبع
* https://web.archive.org/web/20140202123901/http://www.loghatnaameh.org/dehkhodaworddetail-29323c84acf147449a1275870c3f4012-fa.html

رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
ابواسحاق جویباری

**ابواسحاق ابراهیم بن محمد بخاری جویباری** یا **محمدابراهیم بن محمد** از پیشگامان سرودن شعر به فارسی بوده‌است. اولین شغل وی زرگری بوده‌است. او در روزگار سامانیان می‌زیسته‌است. شعر زیر از اوست:

## منابع

* محمد دبیر سیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی
* لغتنامه دهخدا

رده:ادبیات کهن فارسی
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
طاهر چغانی

**ابوالمظفر طاهر بن فضل بن محمد بن مظفر بن محتاج** (مق‍ ۳۸۱ق/۹۹۱م) یا **امیر ابویحیی طاهر بن فضل بن محمد بن محتاج** شناخته‌شده به **طاهِرِ چَغانی** از امیران آل محتاج در چغانیان ورارود بود. گردیزی (ص ۳۶۸) کنیه او را ابوالحسن گفته است.

او برادرزاده ابوعلی احمد بود. وی چندی از سوی سامانیان به جای ابوالمظفر احمدبن محمد به امارت چغانیان گماشته شد و به قولی خود آن دیار را از ابوالمظفر احمد گرفت (عتبی، ۹۴). ابوالمظفر احمد با فایق خاصه همداستان شد و در جنگی که میان او و طاهر درگرفت، ابوالمشفر طاهر کشته شد.

ابوالمظفر طاهر امیری فاضل و هنرپرور و خود نیز اهل شعر و سخن بود و به قولی عوفی (۱/۲۷) «هم بر ممالک چغانیان ملک و هم در ولایت هنر و بیان سلطان بود». اما گفته همو که ابوالمظفر طاهر در ۳۷۷ق/۹۸۷م درگذشته است، با آگاهیهای تاریخی تناقض آشکار دارد.

وی پسرعموی فخرالدوله چغانی (امیر ابوالمظفر فخرالدوله احمد بن محمّد چغانی) بود که دقیقی، منجیک ترمذی و فرخی سیستانی وی را مدح گفته‌بودند. در جنگ میان این دو پسرعمو در ۳۸۱ (هجری) امیر طاهر چغانی کشته‌شد.

از شعرای پارسی‌گوی آن روزگار، منجیک ترمذی و لبیبی سیدالشعراء، مداح وی بوده‌اند (قزوینی، ۱۸۶؛ بهار، ۳/۱۵۳). ابیات بسیاری نیز از ابوالمظفر طاهر بر جای است (اسدی طوسی، ۱۷۳، ۲۱۳، ۲۱۷).

شعر زیر از طاهر چغانی‌است:

## جستارهای وابسته
* آل محتاج

## منابع

* محمد دبیر سیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی

رده:آل محتاج
رده:درگذشتگان ۳۸۱ (قمری)
رده:درگذشتگان ۹۹۱ (میلادی)
رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:شاعران ایران بزرگ
آغاجی بخارایی

**امیر ابوالحسن علی پسر الیاس آغاجی** یا **آغاجی بخارایی** شاعر و از بزرگان دربار سامانی و همروزگار با نوح بن منصور سامانی (۳۶۶-۳۸۷ (قمری)) و دقیقی بود. 

نام وی را **آغجی** و **آغاچی** نیز آورده‌اند. 

ابیات زیر از اوست:

## منابع

* محمد دبیر سیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی
* ĀḠĀJĪ BOḴĀRĪ - Encyclopædia Iranica | Articles

رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:اهالی بخارا
ابوشعیب هروی

**ابوشعیب صالح بن محمد** معروف به **ابوشُعَیبِ هَرَوی** از شاعران خراسانی دورهٔ سامانی بود.

وی از شعراء قدیم دورهٔ سامانی و از سدهٔ سوم هجری قمری بود. چنانچه در تذکره‌ها آمده است، وی اواخر زمان رودکی را دریافته است. منوچهری او را در شمار استادان پیشگام شعر پارسی آورده‌است. عوفی او را در ردیف شعرای متقدم آن عهد آورده و هدایت گفته که او اواخر زمان رودکی را دریافته.

## نمونه شعر

## منابع

* بر پایه داده‌هایی در آفتاب
* محمد دبیرسیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، انتشارات علمی و فرهنگی
* تاریخ ادبیات در ایران نوشته ذبیح‌الله صفا

رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:اهالی هرات
رده:تاجیک‌های اهل افغانستان
ابوطاهر خسروانی

**ابوطاهر طیّب بن محمّد ** متخلّص به **خسروانی** (مرگ: ۳۴۲ (هجری)) از شاعران سده چهارم هجری در دورهٔ سامانی است. از زندگی او اطّلاعات چندانی در دست نیست، و از اشعارش تنها ابیات اندکی بر جای مانده است.

محمد عبده کاتب بیتی از سروده‌های خسروانی را در فطعه‌ای تضمین کرده‌است:

سوزنی نیز چنین از او نام می‌برد:

شعر زیر از اوست:

## منابع

* محمد دبیرسیاقی، *پیشاهنگان شعر پارسی*، انتشارات علمی و فرهنگی
* لغتنامه دهخدا

## پیوند به بیرون

* ابوطاهر خسروانی

رده:ادبیات کهن فارسی
رده:اهالی ایران در سده ۱۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۹۵۳ (میلادی)
رده:شاعران دوره سامانیان
خسروانی، ابوطاهر
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران سده ۱۰ (میلادی) اهل ایران
خبازی نیشابوری

**خَبّازیِ نیشابوری** (درگذشته ۳۴۲ ق.) از علما و دانشمندان و شاعران ایرانی روزگار سامانیان و از معاصران کسایی، دقیقی، شهید بلخی، ابوالمؤید بلخی، رودکی، عماره مروزی، اعجمی، طخاری، جویباری، ابوالعباس بن عباس رنجی، ابوالمثل بخاری و رابعه قزداری بوده‌است. از اشعار او اثر کمی به جا مانده است.

در عروضی سمرقندی و عوفی و هدایت و مجمع‌الفصحا از او یاد شده.

نمونه شعرها:

 
## پیوند به بیرون

## منابع

* بر پایه داده‌هایی در آفتاب
* محمد دبیرسیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی
* لغتنامه دهخدا

خبازی نیشابوری
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:اهالی نیشابور
خسروی سرخسی

**ابوبکر محمد بن علی خسروی سرخسی **، شاعر و فیلسوف ایرانی و از مشاهیر قرن چهارم هجری قمری و از بزرگ‌ترین فقیهان مسلمان ماوراءالنهر بوده است. در بخارا تحصیل کرده و در اوزکند به دربار قراخانیان پیوسته بود و به سبب فتوایی که بر خلاف میل خاقان حسن داد به زندان افتاد.

وی به دو زبان فارسی و عربی شعر می‌سرود و در تاریخ یمنی نام وی را رودکی قرین نامیده‌اند. ابوبکر محمد میان سال‌های ۴۹۰–۴۸۳ هجری قمری بدرود حیات گفته است.

وی به علوم اوائل (دانش‌های یونان باستان) آگاهی گسترده‌ای داشته و شعرش آمیزه‌ای از اندیشه‌های فلسفی و خیال‌های شاعرانه است. او مدح‌کننده شمس‌المعالی قابوس (کشته‌شده به سال ۴۰۳)، صاحب بن عباد (مرگ ۳۸۵) و امیر ناصرالدوله ابوالحسن محمد بن ابراهیم سیمجور (مرگ ۳۷۷) بوده است و قابوس و صاحب بن عباد بدو مزد سالیانه می‌داده‌اند.

طبرخزی (ابوبکر خوارزمی، مرگ ۳۸۳) شاعر و ادیب -که نوشته‌هایی به زبان عربی دارد- قصیده‌ای در سوگ او گفته است. محمد دبیر سیاقی از ادیبان نامور همروزگار ما قطعهٔ خسروی را در نکوهش روزگار بی‌مانند می‌داند.

شعر زیر از اوست:

خسروی هم در طبقات شعرای عجم مشهور است و هم در طبقات شعرای عرب. این ابیات عربی از اوست:

او در مدح کافی الکفاة ابوالقاسم اسماعیل عباد، امیر ناصرالدوله ابوالحسن محمدبن ابراهیم بن سیمجورشعر سروده است همچنین در مدح شمس المعالی ابوالحسن قابوس بن وشمگیربن زیار چنین می‌گوید:

## تالیفات
* کتاب المبسوطه در فقه حنفی ۱۴ جلد
* اصول الفقه ۲ جلد
* شرح السیر الکبیر ۴ جلد

## پانویس

## منابع
* 
* محمد دبیر سیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، شرکت انشارات علمی و فرهنگی
* لغت‌نامه علی اکبر دهخدا

رده:ادبیات کهن فارسی
سرخسی، خسروی
سرخسی، خسروی
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مدیحه‌سرا
رده:شاعران مرد اهل ایران
عماره مروزی

**عِمارهٔ مَروزی** یا **عُمارهٔ مَروزی** شاعر ایرانی بود که در اواخر دورهٔ سامانیان و اوایل دورهٔ آل سبکتکین می‌زیست.
اسم، کنیه و نام پدر این شاعر فقط در کتاب *[[لباب‌الالباب]]* و به‌صورت «ابومنصور عمارة بن محمد المروزی» آمده‌است.

## زمان زندگی
عوفی در کتاب *لباب‌الالباب* این شاعر را در زمرهٔ شاعران دورهٔ سامانی ذکر کرده‌است و چون از او در مدح سلطان محمود غزنوی نیز مدیحه‌ای ذکر می‌کند معلوم می‌شود که عماره اساساً از شاعران عهد سامانی بوده ولی بعد از برچیده شدن اساس حکمرانی این حکومت و برآمدن غزنویان، همچون کسایی مروزی به ستایش سلطان محمود که به دادن پاداش‌های بسیار به شعرا شهرت داشته پرداخته‌است.

وی شعری در رثای اسماعیل منتصر سامانی پس از کشته شدن او سراییده و از آنجایی که اسماعیل منتصر در سال ۳۹۵ هجری قمری کشته شده، بنابرین عماره که مرثیهٔ او را گفته تا این تاریخ در قید حیات بوده.

## منبع‌شناسی
علاوه بر *لباب‌الالباب*، در *[[اسرارالتوحید]]* و *[[مجمع‌الانساب]]* نیز به عماره اشاره شده‌است. در *اسرارالتوحید* حکایتی دربارهٔ ابوسعید ابوالخیر ذکر شده‌است که وی پس از شنیدن شعری از مریدانش می‌خواهد نام شاعر را به او بگویند و آنها از عماره نام می‌برند و سپس ابوسعید ابوالخیر به زیارت قبر عماره می‌رود. در حکایتی که در *مجمع‌الانساب* آمده‌است، روایت پاداش‌دادن سلطان محمود غزنوی به عماره را شرح می‌دهد.

## نمونهٔ اشعار

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:اهالی مرو
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مدیحه‌سرا
رده:شاعران مرد اهل ایران
ابوطیب مصعبی

**ابوطیّب محمد بن حاتم مُصعَبی** شناخته‌شده به **ابوطیب مُصعَبی** ادیب، سیاست‌مدار و شاعر فارس تاجیک خراسان بزرگ بود.

وی روزگاری صاحب دیوان رسائل نصر بن احمد سامانی (۳۰۱-۳۳۱ (هجری)) بود که شاید پس از عزل ابوالفضل محمد بلعمی نیز مدتی وزارت داشت و به گفتهٔ ثعالبی به امر نصر بن احمد کشته شد. ابوطیب از شاعران توانایی بود که به دو زبان فارسی و عربی شعر می‌سرودند.

عوفی در *[[لباب‌الالباب]]* رودکی را ستایندهٔ او می‌داند و دو بیت از قصیدهای را آورده که رودکی در مدح او گفته است:

یاقوت حَمَوی نیز در *[[معجم‌البلدان]]* آورده است که محمد بن حیان بن معد بستی (مرگ ۳۵۴ کتابی برای مصعبی دربارهٔ قرمطیان نوشت و مصعبی هم به پاداش آن داوری سمرقند یا کارگزاری مالی سیستان را بدو سپرد.

بیهقی، عمر رادویانی، گردیزی و محمد بن سرخ نیشابوری از او یاد کرده‌اند. یازده بیت از شعرهای تازی مصعبی در *[[یتیمةالدهر]]* ثعالبی آمده است. اینک بخشی از شعر مصعبی:

از اشعار فارسی وی شانزده بیت شامل یک قطعه ۱۴ بیتی و دو بیت مفرد باقی مانده است.

## منابع

* محمد دبیرسیاقی، *پیشاهنگان شعر پارسی*، انتشارات علمی و فرهنگی

رده:ادبیات کهن فارسی
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:وزیران سامانی
ابوالمؤید بلخی

**ابوالمؤید بلخی** شاعر و نویسنده ایرانی سدهٔ ۴ ق در بلخ و دوران سامانیان است. اثر اصلی او *[[شاهنامه بزرگ مؤیدی]]* است (به نثر) که *شاهنامهٔ بزرگ*، *شاهنامهٔ مؤیدی* و *شاهنامهٔ بوالمؤید* نیز خوانده می‌شود. تقریباً تمام آثار وی از میان رفته‌است و اطلاع چندانی پیرامون زندگی وی در دست نیست. *[[تاریخ سیستان]]* اثری به نام *کتاب گرشاسپ* (*[[گرشاسپنامه]]*) از وی نام می‌برد که احتمالاً جزئی از شاهنامهٔ او بوده‌است. همچنین است *[[اخبار نریمان]]*.

وی نخستین کسی است که داستان یوسف و زلیخا را به نظم کشید. اگرچه از اشعار این منظومهٔ او چیزی باقی نمانده، در مقدمه آن چنین آمده‌است:

شاهنامهٔ وی کتابی در شرح تاریخ و داستان‌های ایران تاریخی (که بسیار فراتر از مرزهای امروزی ایران است) و شامل بسیاری از روایات و داستان‌های ایرانیان از پهلوانان و پادشاهان است که بعداً در دیگر آثار حماسی، از جمله *شاهنامه* فردوسی، از آنان سخن گفته شد. قدیم‌ترین کتابی که از این اثر نام برده *[[تاریخ بلعمی]]* است که خود به تاریخ ۳۵۲ ق نوشته شده‌است.

*[[عجائب‌البلدان]]* اثر دیگر اوست که در قرن چهارم و اوایل قرن پنجم مشهور بوده و در *[[تاریخ سیستان]]* نیز چند بار از آن یاد شده‌است.

## منابع

بلخی، ابوالمؤید
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
ابوحفص سغدی

**ابوحَفص حکیم پسر احوص سُغدی** موسیقی‌دان و شاعر پارسی‌گوی سغدی پایان سده سوم و آغاز سده چهارم است. او از پیشگامان ادب پس از اسلام و نخستین سرایندگان شعر پارسی بود و اختراعِ سازِ شهرود، شاهرود (ساز) نیز از او است. ابوحفص سغدی فرهنگ واژه‌ای نیز نوشته بود، که امروزه از میان رفته‌است.

## آثار
ابوحفص را نخستین شاعر پارسی‌گوی دانسته‌اند، ولی با توجه به این که تذکره‌ها و کتاب‌های تاریخ از شاعران دیگری نام برده‌اند، که پیش از او می‌زیسته‌اند، بعید می‌نماید، که او نخستین سرایندهٔ شعر دری باشد. برخی فرهنگ‌نویسان، چون نویسنده فرهنگ جهانگیری، او را با ابوحفص دیگری که فرهنگ‌نویس بوده‌است، اشتباه گرفته‌اند.

او را سراینده نخسین شعر پارسی در اوزان عرب در حدود سال ۳۰۰ هـ. ق با شعر آهوی کوهیدانسته‌اند. این شعر از سوی صاحبنظران مختلف مورد بحث و بررسی قرار گرفته‌است.

در سده یازدهم برخی از فرهنگ‌نویسان معروف از واژه‌نامه‌ای منسوب به ابوحفص استفاده کرده و از آن با نام‌های «فرهنگ ابوحفض»، «رساله ابوحفص» و «نسخه ابوحفض» یاد کرده‌اند، که باید این ابوحفض را شخص دیگری و زمان او را پس از سده پنجم دانست.

## پانویس

# این ادعا در مورد محمد وصیف سجزی نیز گفته شده‌است.


## جستارهای وابسته
* شعر کلاسیک فارسی

## منابع

رده:اهالی سمرقند
رده:اهالی فرارود
رده:افراد ازبکستانی تاجیک‌تبار
رده:سغدی‌ها
رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:موسیقی‌دانان اهل ایران
رده:اهالی ایران در سده ۱۰ (میلادی)
رده:اهالی ایران در سده ۹ (میلادی)
رده:شاعران ایران بزرگ
رده:تاجیک‌های اهل ازبکستان
رده:شاعران سده ۱۰ (میلادی) اهل ایران
رده:موسیقی‌دانان سده ۱۰ (میلادی)
رده:شاعران سده ۹ (میلادی) اهل ایران
ابوسلیک گرگانی

**ابوسَلیک گُرگانی** یا ابوسُلیکِ گرگانی از قدیم‌­ترین شاعران پارسی­­‌گوی دورۀ اسلامی است. محمد عوفی او را معاصر عمرو لیث و فیروز مشرقی دانسته است. منوچهری دامغانی او را از شعرای کهن خراسان و در ردیف استادان بزرگ پیش از خود دانسته است. او در کنار محمد بن وصیف سجزی، حنظله بادغیسی و فیروز مشرقی از قدیم‌ترین قطعه‌سرایان در زبان فارسی است. حضور این شاعران در دربار صفاریان، دلیلی است مبنی بر تشویق زبان فارسی توسط صفاریان.

ابوسلیک گرگانی آخرین شاعر دورۀ طاهریان و سامانیان است و در لباب‌الالباب و مجمع‌الفصحاء دو قطعه از اشعار او در چهار بیت ضبط شده است. چند بیت دیگر از اشعار ابوسلیک را می‌­توان در فرهنگ جهانگیری، فرهنگ رشیدی و المعجم فی معاییر اشعار العجم یافت. به گفتۀ سعید نفیسی از اشعار این شاعر ده بیت در میان است. هر چند اشعار برجای ماندۀ ابوسلیک اندک است، نام او را در شمار معدود شاعرانی آورده‌­اند که پیش از رودکی شعر فارسی سروده‌­اند و در مقابل زبان و ادبیات عرب سعی در احیای ادبیات ملی خود داشته‌­اند. به گفتۀ بدیع‌الزمان فروزانفر باید تصدیق کرد این شاعر همچون دیگر شعرای پارسی­‌گوی، نخست از عربی به­ خوبی اطلاع داشته و شعر عربی می­گفته است. این فقره گذشته از حدس به ادلۀ تاریخی هم تأیید می­‌شود.

منوچهری دامغانی در یکی از اشعار خود نام او را می‌­برد و می­‌گوید:

بوالعلی و بوالعباس و بوسلیک و بو مثل / آنکه آمد از لوالج آنکه آمد از هری

از حکیمان خراسان کو شهید و رودکی / کو شکور بلخی و بوالفتح بُستی هکذی 

شعر زیر از اوست:

## محتوای اشعار ابوسلیک گرگانی
اگر سیر و پیشینۀ اندرزگویی در ایران را بررسی کنیم، خواهیم دید که در میان قدیم‌ترین آثار برجای مانده از ایران باستان (نظیر برخی کتیبه­‌های شاهان هخامنشی) نیز می‌توان شاهد حضور پندها و اندرزها بود. این رویه،‌ یعنی توجه به پند و اندرز، پس از اسلام نیز ادامه یافته است و در این دوره و از همان آغاز، بسیاری از نویسندگان و شاعران ایرانی بدان دلبستگی نشان داده و در این زمینه میراثی ارزشمند از خود به یادگار نهاده‌اند. برای مثال، ابیات زیر از ابوسلیک گرگانی، که از نخستین شاعران پارسی‌گوی به شمار می‌رود ماهیتی تعلیمی دارند:

## جستارهای وابسته
* شعر کلاسیک فارسی

## منابع

* 
* سعادت، اسماعیل (۱۳۸۴)، دانشنامۀ زبان و ادبیات فارسی (جلد اول)، تهران: فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی، ص. ۱۴۴
* همایی، جلال‌الدین (۱۳۷۵)،‌ تاریخ ادبیات ایران، تهران: هما، ص. ۴۶
* فروزانفر، بدیع‌الزمان (۱۳۸۳)، تاریخ ادبیات ایران، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ص. ۷۲
*فرضی، حمیدرضا (۱۳۹۲)، بهارستان سخن (شماره ۲۳)، ص. ۹۸
*رحمتیان، سجاد؛ خوئینی، عصمت (۱۳۹۸)، پژواک برخی اندرزهای پیشینیان در کتاب قابوسنامه، ص. ۲

رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رونقی بخارایی

**ابوالمؤید رونقی بخارایی** از شاعران آغاز سدهٔ چهارم هجری و روزگار سامانیان است. از او چیز چندانی به جا نمانده‌است جز دو قطعه دوبیتی و نیز گفته منوچهری که رونقی را یکی از پنج شاعر برتر شهر بخارا دانسته‌است.

شعر زیر از اوست:

## منابع

* محمد دبیر سیاقی، پیشاهنگان شعر فارسی، انتشارات علمی و فرهنگی

رده:ادبیات کهن فارسی
رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:اهالی بخارا
سپهری بخارایی

**سِپِهریِ بُخارایی** از شاعران آغاز سدهٔ چهارم هجری است. او ستایندهٔ سامانیان بود. سپهری هم‌دورهٔ ابوالمؤید بلخی و بوالمثل بخارایی بوده است.

## نمونه شعر

## منابع

* محمد دبیرسیاقی، *پیشاهنگان شعر پارسی*، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی
* ''لغت‌نامهٔ'' دهخدا

رده:اهالی بخارا
رده:شاعران ایران بزرگ
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:شاعران مرد اهل ایران
مسعودی مروزی

**مسعودی مروزی** (مَ وَ) شاعر اواخر سدهٔ سوم و اوایل سدهٔ چهارم هجری است که اطلاعات زیادی از او در دست نیست. او نخستین کسی بود که در زبان فارسی، شاهنامه‌ای منظوم سروده‌ است. نخستین کسی که از شاهنامه او نام می‌برد، مطهر بن طاهر مَقدِسی است. او در کتاب *البدء و التاریخ* ضمن یاد کردن از پادشاهان ایران، دو بار از مسعودی و کتابش نام می‌برد. بار نخست در شرح پادشاهی کیومرث از قول شاهنامه مسعودی می‌نویسد:

و بار دوم در پایان سرگذشت پادشاهان ایران، می‌نویسد که مسعودی سروده‌است:

نکته مهمی که مَقدِسی تصریح می‌کند این است که ایرانیان، این شاهنامه را به منزله تاریخ ملی خود می‌پنداشتند و تصاویری از رزم پهلوانان را به آن اضافه می‌کردند.

دومین کسی که از مسعودی و اثرش نام می‌برد، ثعالبی است. او نیز در کتاب *غرر اخبار* دو بار از شاهنامه مسعودی نام می‌برد. بار نخست در شرح پادشاهی تهمورث می‌نویسد: «و به گفته مسعودی در مزدوج خود به فارسی، تهمورث قهندز را در مرو ساخت».
و بار دوم در شرح پادشاهی بهمن نوشته‌ است: «مسعودی مروزی در مزدوج خود به فارسی می‌نویسد که بهمن زال را کشت و تنی از کسان او را زنده نگذاشت».

شاهنامه مسعودی آن‌گونه که از نوشته مَقدِسی برمی‌آید باید در حوالی سال سیصد هجری قمری سروده باشد. همچنین اثر او، مثنوی مشهوری بوده در بحر هزج مسدس بر وزن مفاعیلن/مفاعیلن/فعولن و شاید گاهی ابیات هزج مسدس مقصور بر وزن مفاعیلن/مفاعیلن/مفاعیل نیز در آن وجود داشته است.

## پانویس

## منابع
* ذبیح‌الله صفا. *تاریخ ادبیات در ایران*. ج ۱.انتشارات فردوس. ۱۳۶۹
* ذبیح‌الله صفا. *حماسه‌سرایی در ایران*. مؤسسه انتشارات امیرکبیر. ۱۳۳۳
* جلیل دوست‌خواه. *فرایند تکوین حماسه ایران*. انتشارات دفتر پژوهش‌های فرهنگی. ۱۳۸۴
* جلال خالقی مطلق. مقاله «مسعودی مروزی» در *فردوسی و شاهنامه‌سرایی*. انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی. ۱۳۹۰

رده:اهالی مرو
رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۴ (قمری)
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:شاعران ایران بزرگ
فیروز مشرقی

**فیروز مشرقی**(مرگ ۲۸۳ قمری) شاعرِ عهد طاهریان و صفاریان و معاصر عمرو لیث صفاری (۲۶۵–۲۸۷) بود و به سال ۲۸۳ هـ. ق درگذشت.

## زندگی
تذکره نویسان از احوالش اطلاعی نداده‌اند. از میان اشعار او ۹ بیت شامل سه قطعه دو بیتی و سه بیت مفرد برجای مانده‌است.

## منابع

* لغت‌نامهٔ دهخدا، سرواژهٔ فیروز مشرقی.
* عوفی، لباب الالباب ص ۲۴۱.
* هدایت، مجمع الفصحا، ص ۹۴۶.
* صفا، تاریخ ادبیات در ایران ج ۱ ص ۱۸۱
* محمد دبیر سیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی

رده:شاعران فارسی‌زبان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:شاعران ایران بزرگ
محمود وراق هروی

**محمودِ وراق هروی** شاعر پیشگام پارسی‌گو، هم‌دوره با دودمان‌های طاهریان و صفاریان بود. از او تنها یک دوبیتی به جا مانده‌است:

محمود وراق هروی را از معاصران پادشاهان طاهری شمرده و وفاتش را به سال ۲۲۱ نوشته‌اند.

## منبع
* محمّد دبیرسیاقی، پیشاهنگان شعر پارسی، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی

رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
محمد بن مخلد سگزی

**محمد بن مخلد سگزی** زاده سیستان و از نخستین شاعران به زبان فارسی بود.

از وی شعری در ستایش یعقوب لیث صفاری به جا مانده است:

## جستارهای وابسته
* محمد پسر وصیف سگزی
* سیستان
* شاعران سیستانی

## منابع

* 

رده:اهالی سیستان
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
بسام کرد

**بسام کُرد** از پیشگامان سرایش شعر به زبان پارسی است. بسام از خوارج سیستان بود و به یعقوب لیث صفاری پناه آورده بود. از نوشتهٔ مؤلف ناشناختهٔ *[[تاریخ سیستان]]* بر می‌آید که شعرها گفته‌است. خود مؤلف از وی تنها شعری یاد می‌کند که به مناسبت قضیهٔ جنگ یعقوب با عمار خارجی سروده شده‌است:

## پانویس

## منابع
* 

رده:اهالی سیستان
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
تاتو

ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد.
* تتو (گروه موسیقی) (تاتو) T.A.T.U
* خالکوبی (تاتو)
محمد بن وصیف سجزی

**محمد بن وصیف سگزی** (سیستانی) نامه‌نگار (دبیر رسایل) یعقوب لیث صفاری بود. گروهی سرایش نخستین شعر فارسی را از او می‌دانند.

بر پایه کتاب *[[تاریخ سیستان (کتاب)|تاریخ سیستان]]*، وی نخستین کسی بود که به زبان فارسی، شعر عروضی گفت. نگارنده بخش کهن تاریخ سیستان، آنجا که گفت‌و‌گو از اول شعر فارسی است درباره محمد وصیف سگزی می‌نویسد:"اول شعر پارسی اندر عجم او گفت و پیش از او کسی نگفته بود که تا پارسیان بودند سخن پیش ایشان به رود بازگفتندی بطریق خسروانی و چون عجم بر کنده شدند و عرب آمدند شعر میان ایشان بتازی بود ..."پس از آن‌که یعقوب لیث صفاری، در سال ٢۵۱ هجری قمری، خوارج را شکست داد، شاعران به رسم زمانه شعر به عربی در ستایش او سرودند. یعقوب گفت: «چیزی که من اندر نیابم، چرا باید گفت». در این هنگام، محمد بن وصیف او را به زبان فارسی ستایش کرد.

گفته می‌شود که این شعر، نخستین شعر فارسی است که منسوب به اوست:

## منابع

رده:ادبیات کهن فارسی
رده:اهالی سیستان
رده:شاعران سیستانی
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۳ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
توتکابن

**توتکابُن** شهری در شهرستان رودبار در استان گیلان در ایران است.

## جمعیت
براساس سرشماری اولیه سال ۱۳۹۰ جمعیت توتکابن برابر با ۱٬۶۷۸ نفر بوده‌است.
توتکابن مرکز بخش رحمت‌آباد و بلوکات می‌باشد. توتکابن یا توتک بن زمانی مرکز پرورش کرم ابریشم بوده و درخت توت به فراوانی در آنجا کشت می‌شده و نام توتکابن از نام درخت توت گرفته شده‌است.

توتکابن در حدود شانزده کیلومتری شمال شرقی شهر رودبار و حدود دو کیلومتری مشرق رستم‌آباد و در حدود دوازده کیلومتری مغرب کوه دُرفک قرار دارد. این شهر از دو قسمت بالامحله و پایین‌محله تشکیل شده و با پلی که بر روی سفیدرود احداث شده‌است به راه اصلی قزوین - رشت می‌پیوندد. پیش از ساخت پل، راه پیوند توتکابن با جاده اصلی با قایق است

## مردم
مردم توتکابن به گویش رودباری سخن می‌گویند.

«گویش تاتی که در شهرستان رودبار رایج است، در رده‌ی تاتی جنوبی دسته بندی می‌شود. در کتاب‌های زبان‌شناسی، از تاتی رودبار بیشتر به نام تاتی دره‌ی سپیدرود نام می‌برند و آن را زیرمجموعه‌ی زبان تاتی به‌شمار می‌آورند.»

## پانویس

## منابع

جایگاه و بلندا
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران، تهران: مؤسسه گیتاشناسی، ۱۳۸۳.
* خسروی، خسرو، توتکابن، در: دانشنامه جهان اسلام.

*

رده:شهرستان رودبار
رده:شهرها و روستاهای تات‌زبان
رده:شهرهای استان گیلان
رده:شهرهای شهرستان رودبار
رده:مناطق مسکونی در شهرستان رودبار
شهرستان خدابنده

**شهرستان خدابنده** یکی از شهرستان‌های استان زنجان ایران است. مرکز این شهرستان، شهر قیدار است. مردم شهرستان خدابنده به زبان ترکی آذربایجانی صحبت می‌کنند.

شهرستان خدابنده در گذشته به خمسه یا یکی از قطب‌های پنجگانه کشت محصولات کشاورزی مانند گندم و جو شهرت داشته است.
علاوه بر این بسیاری از مردم این شهرستان مشغول تولید محصولات کشاورزی، دامی و لباس هستند و سالانه تعداد فراوانی از این محصولات راهی بازارهای هدف می‌شود.

## موقعیت جغرافیایی
شهرستان خدابنده با وسعتی برابر ۵٬۱۵۱ کیلومتر مربع در جنوب استان زنجان، دومین شهرستان پهناور شمال غرب کشور و یکی از بزرگ‌ترین شهرستان‌های شمال غرب کشور است. موقعیت جغرافیایی آن بین طول شرقی ۴۸ درجه و ۳۵ دقیقه، و عرض شمالی ۳۶ درجه و ۷ دقیقه قرار دارد.

این شهرستان از شمال تا شمال غربی با شهرستان ایجرود، از شمال شرقی با شهرستان سلطانیه، از شرق با شهرستان‌های ابهر و خرمدره، از سمت شرق با شهرستان آوج استان قزوین، از غرب با شهرستان بیجار استان کردستان و از جنوب با شهرستان‌های رزن و کبودرآهنگ استان همدان همسایه است.

## آب و هوا
آب و هوای شهرستان خدابنده معتدل کوهستانی است و با توجه به شرایط خاص کوهستانی، می‌توان آب و هوای آن را اقلیم معتدل کوهستانی نیز به‌شمار آورد.

خصوصیات این آب و هوا، زمستان‌هایی سرد و تابستان‌های معتدل دارد؛ گرمای شدید دره‌ها در تابستان و اعتدال آن‌ها در زمستان و بر عکس سرمای شدید مرتفعات در زمستان و اعتدال آن در تابستان است.

آلودگی هوا در این منطقه با توجه میزان بارش برف و باران متوسط به بالا و نبود شهرک‌های صنعتی‌های مؤثر در آلودگی هوا تقریباً خیلی کم است و از نظر آب و هوا در دسته کاملاً سالم قرار دارد.

## تقسیمات کشوری
شهرستان خدابنده در تاریخ ۴ مرداد ۱۳۴۸ در استان زنجان تشکیل شد و مستقل گردید. این شهرستان ۴ بخش، ۱۰ دهستان و ۷ شهر دارد:

### شهرستان خدابنده

## جمعیت‌شناسی
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت شهرستان خدابنده برابر با ۱۶۴٬۴۹۳ نفر بوده است.

**زبان و دین**:

اکثریت مردم این شهرستان، مسلمان و شیعه هستند و تعداد کمی نیز در سه روستای بخش سجاسرود به آیین اهل حق هستند. مردم خدابنده به زبان ترکی آذربایجانی صحبت می‌کنند.

## منابع


خدابنده
ادیب صابر

**شرف‌الادباء شهاب‌الدین ادیب صابر بن‌اسماعیل ترمذی** (نیمه یکم سده ۶ق/۵۴۶ق) شناخته شده به **ادیب صابر** شاعر ایرانی از ترمذ بود. او در زمان سلجوقیان می‌زیسته‌است.

شهاب‌الدین در ترمذ ادب آموخت و شاعری آغاز کرد. سپس در جوانی به خراسان رفت و به فراگیری دانش پرداخت. پس از آن او در شهرهایی مانند مرو، بلخ و خوارزم روزگار گذراند. او در اشعارش خود را *صابر* و گاه *ادیب* خوانده‌است. ادیب مدتی به فراگیری ریاضی و فلسفه و مطالعه نظم شاعران عرب، زندگانی و معارف آنها، تاریخ ایرانیان و اعراب و شعر شاعران فارسی‌زبان پرداخت.

## مرگ
طبق روایتی، صابر به دستور خوارزمشاه اتسز، در آب جیحون غرق شده است، اما علی محمدی، مریم حسینی و انتصار پرستگاری در مقاله‌ای نشان داده‌اند این روایت صحیح نیست و صابر به مرگ طبیعی درگذشته است.

## اثرها
* دیوان شعر ادیب صابر

## پانویس

## پیوند به بیرون

رده:شاعران دوره سلجوقیان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۶ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:اهالی ترمذ
رده:درگذشتگان ۱۱۴۳ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۱۵۱ (میلادی)
رده:شاعران سده ۱۲ (میلادی) اهل ایران
رده:نویسندگان سده ۱۲ (میلادی)
رده:درگذشتگان با غرق‌شدن
رده:شاعران دوره سلجوقی
تیزاب (داراب)

روستای **تیزاب** واقع در دهستان بختاجرد یکی از روستاهای شهرستان داراب در استان فارس می‌باشد. بیشتر مردم این روستا به کار کشاورزی مشغول می‌باشند. کشاورزی این روستا شامل گندم، ذرت دانه‌ای، پنبه، سبزیجات و سالهای اخیر خشکسالی اثرات زیادی بر وضع معیشتی مردم گذاشته و حدود یک دهم زمین‌های زراعی آن کشت می‌شود. جمعیت روستا حدود ۲۰۰۰ نفر می‌باشد.

روستای تیزاب با روستاهای شمس‌آباد، براب، اسلام‌آباد، برگان و کرسیا همسایه‌است. این روستا یکی از روستاهای توسعه یافته داراب می‌باشد که دارای آب، برق، تلفن و گاز می‌باشد. همچنین روستا دارای مدرسه دبستان (دخترانه و پسرانه)، راهنمایی (دخترانه و پسرانه) و دبیرستان (دخترانه و پسرانه) می‌باشد.

فاصله روستای تیزاب تا مرکز شهر داراب ۱۳ کیلومتر است که ۹ کیلومتر آن به صورت بزرگراه می‌باشد.

بررسی مستندات تاریخی و بر اساس فارسنامه ناصری (۱۳۰۰–۱۳۱۱) ساکنین اولیه این روستا از مهاجران شمال غربی فارس و از طوایف لر (قبیله بهاالدین) بوده‌اند. الفاظ و لغات بکار رفته در گویش مردم این منطقه نیز موید این مستند تاریخی می‌باشد.

تا اواسط دهه ۷۰ سه رودخانه دایمی شاهیجان، تیزآب و شمس‌آباد از وسط و کنار این روستا عبور می‌کردند و منبع اصلی تأمین آب کشاورزی در منطقه بود که با توجه به خشکسالی‌های (منشأ انسانی) دو دهه اخیر سرچشمه هر سه رودخانه خشک شده‌است.

خاندان‌های خرمدل، دهقانی، عابدی، اقبال، ضیایی، خرمی، کشاورز، خادمی؛ گواهی و سمایی از فامیل‌های مشهور و قدیمی این روستا می‌باشند.

## جمعیت
این روستا در دهستان بختاجرد قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱٬۵۴۷ نفر (۳۶۷خانوار) بوده‌است.

## منابع

* 

رده:روستاهای شهرستان داراب
رده:مناطق مسکونی در شهرستان داراب
براب

روستای **برآب** یکی از توابع شهرستان داراب است دلیل نام گذاری این روستا به برآب وجود یک رودخانه در این روستا در گذشته بوده است و کلمه بر آب از دو جزء (بر) و (آب) تشکیل شده که «بر» به زبان محلی به معنای «کنار یا جنب» است این روستا در مجاورت روستای تیزآب واقع شده است، این روستا به هیچ وجه توسعه یافته نیست و مردم آن که با توجه به خشکسالی و کمبود آب دیگر قادر به کشاورزی در ابعاد وسیع نیستند و اکنون از فقر شدید رنج می‌برند و اکثراً به شغل‌های خدماتی ای همچون فروشندگی و کارگری و … مشغول هستند.

## امکانات
این روستا دارای یک مدرسه ابتدایی به نام (برهان برآب) است که در دو شیفت دخترانه و پسرانه است.
یکی دیگر از امکانات این روستا داستن خانه بهداشت است.

## محصولات کشاورزی
مردم این روستا به کشاورزی در تمام فصول سال مشغولند و محصولاتی از قبیل گندم، ذرت و پنبه را کشت می‌کنند.
این روستا تقریباً توسط زمین‌های کشاورزی چند صد هکتاری محاصره شده

## منابع

رده:روستاهای شهرستان داراب
حزب ایران نوین

**حزب ایران نوین**، یکی از دو حزب دولتی در دوره سلسله پهلوی بود. این حزب در سال ۱۳۴۲ه.خ، توسط حسنعلی منصور و دوستانش در ایران تأسیس شد.

این حزب از تغییر نام کانون مترقی در آذر سال ۱۳۴۲ه.خ به وجود آمد. حزب ایران نوین بزرگ‌ترین و ماندگارترین حزب دولتی در عصر پهلوی بود که تا تأسیس نظام تک حزبی، همواره اکثریت را در دست داشت و بیش از یک دهه در فضای خالی از فعالیت‌های حزبی به حیات خود ادامه داد.

نخستین دبیرکل این حزب حسنعلی منصور بود که در اسفند ۱۳۴۲ه.خ به نخست‌وزیری رسید. با قتل منصور معاون دبیرکل حزب ایران نوین، امیرعباس هویدا نخست‌وزیر و دبیرکل حزب شد.

[بندانگشتی|چپ|300px|سخنرانی [امیرعباس هویدا در مجمع عمومی حزب ایران نوین در سال ۱۳۴۹]]

حزب ایران نوین در انتخابات دوره ۲۲ و ۲۳ مجلس شورای ملی در سالهای ۱۳۴۶ ه.خ و ۱۳۵۰ ه.خ اکثریت را در مجلس داشت و در سال ۱۳۵۳ بزرگ‌ترین و پرطرفدارترین حزبی بود که در حزب رستاخیز ادغام شد.

فعالیت حزب ایران نوین بسیار وسیع بود و کمیته‌های متعددی را علاوه بر کمیته مرکزی دربرمی‌گرفت. این کمیته‌ها شامل: کمیته اجرایی و دفتر سیاسی، سازمان جوانان، زنان، کشاورزان، کارگران، بازرگانان، سندیکاهای کارگری، اتحادیه‌های اصناف و تشکیلات وابسته دیگر بود.

حزب نشریاتی نیز در سراسر کشور منتشر می‌ساخت و روزنامه ندای ایران نوین ارگان آن بشمار می‌آمد. حزب ایران نوین برای آموزش کادر خود اقدام به تأسیس مدرسه عالی علوم سیاسی و امور حزبی نمود که پس از ادغام آن در حزب رستاخیز، به آن حزب متعلق گشت..

## منابع



رده:حزب‌های سیاسی اسلامی
رده:انحلال‌های ۱۹۷۵ (میلادی) در ایران
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۳ (میلادی) در ایران
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۴ (میلادی) در ایران
رده:پادشاهی‌خواهی در ایران
رده:حزب‌ها در ایران
رده:حزب‌های ایران در دوران پهلوی (۱۳۵۷–۱۳۲۰)
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۳ (میلادی)
رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۴ (میلادی)
رده:حزب‌های پادشاهی‌خواه در ایران
رده:حزب‌های سیاسی سکولار
رده:حزب‌های منحل‌شده در ۱۹۷۵ (میلادی)
رده:سکولاریسم در ایران
رده:حزب‌های محافظه‌کار در ایران
رده:حزب‌های ملی‌گرای محافظه‌کار
ترمز

[بندانگشتی|220px|چپ|ترمز چرخ جلوی یک [دوچرخه]]
**تُرمُز** ابزاری است برای بازداشتن یک وسیله از حرکت. ترمزها برای آهسته و متوقف کردن خودرو و دوچرخه و موتورسیکلت و غیره در حال سرعت هستند و اطمینان شخص راننده، به خوبی عمل آنهاست.

ترمز بر چند نوع است و بیشتر به وسیلهٔ هوا یا آب یا روغن کار می‌کند، ترمزهای روغنی که بیشتر در خودروها بکار می‌برند، هنگامی که راننده پای خود را روی اهرم بگذارد و فشار دهد روغن از لوله‌های مخصوصی وارد استوانه می‌شود و بوسیلهٔ فنر صفحه‌ای را به پیش می‌راند و چرخ‌ها را از حرکت بازمی‌دارد و یاآنکه حرکت چرخ‌ها را کند می‌سازد.

## ساختار
در خودروهای مرسوم، بیشتر از ترمز روغنی استفاده می‌شود. ساختار ترمز روغنی در هر یک از چرخ‌ها عبارت است از کاسه‌چرخ که در داخل آن دو بازوی ترمز قرار گرفته‌است. بین دو بازوی ترمز یک سیلندر سوار شده که در داخل آن دو پیستون فلزی، دو پیستون لاستیکی، و یک فنر وجود دارد. بازوهای ترمز توسط دو میله از دو طرف سیلندر به پیستون‌ها مربوط شده‌اند. بازوهای ترمز توسط فنری که آن‌ها را به هم نزدیک می‌کند در حال عادی از کاسه‌چرخ دور است، ولی به محض اینکه راننده پدال ترمز را فشار بدهد، روغنِ تحت فشار، از تلمبه ترمز به داخل سیلندرهای هر چرخ، بین پیستون‌ها وارد شده پیستون‌ها را به طرفین رانده، آن‌ها نیز به نوبه خود بازوها را باز نموده به کاسه‌چرخ اصطکاک داده و چرخ را از حرکت بازمی‌دارند.

ساختار تلمبه ترمز روغنی عبارت است از مخزنی که در آن روغن ترمز ریخته شده، زیر آن یک سیلندر قرار گرفته که توسط سوراخ ریزی با مخزن بالا مربوط است. در داخل سیلندر یک پیستون فلزی، یک پیستون لاستیکی، و یک فنر قوی که سر آن یک سوپاپ مخصوص دارد قرار داده‌اند.

پیستون توسط میلی به پدال ترمز مربوط بوده در موقع فشار دادن پدال ترمز، پیستون روغن‌های جلوی خود را به وسیله لوله‌کشی‌های مخصوص به داخل سیلندر هریک از چرخ‌ها رانده و بدین‌وسیله چرخ‌ها ترمز می‌شوند.

به‌طور کلی متوقف شدن خودرو به وسیله ترمزها در حین سرعت به واسطه اصطکاک بازوهای ترمز با کاسه‌چرخ‌ها صورت می‌گیرد. اصطکاک طولانی، تولید حرارت فوق‌العاده نموده ممکن است فلزات را سرخ کرده و آب نمایند. از این رو به‌کارگیری ترمز بایستی کوتاه و متناوب باشد که گرمای پدید آمده در اثر اصطکاک باعث سوزاندن لنت‌های ترمز و از بین رفتن آن‌ها نشود.

## نام
واژه تُرمُز از زبان روسی وارد زبان فارسی شده‌است. این واژه، از واژه روسی  و واژه روسی тормоз از واژه ترکی Turmaz (لایی چرخ) یا واژه یونانی Τόρμος (جا گرفته درون گودال) قرض گرفته شده‌است.

## گونه‌های ترمز
ترمز در خودروها به چند صورت وجود دارد:
# ترمزهای سیمی: ترمزهای سیمی در خودروها کاربرد زیادی ندارند و در ترمز دستی خودرو کاربرد دارند
# ترمزهای روغنی (هیدرولیکی): ترمز روغنی بیشترین کاربرد را دارد و رایج‌ترین ترمز مورد استفاده در خودروهای سبک و سنگین می‌باشد. طرز کار کلی ترمزهای هیدرولیکی به این صورت است که بر اثر فشار وارده به پدال ترمز به وسیلهٔ اهرم بندی نیرو به پمپ اولیهٔ روغن وارد شده و پیستون موجود در پمپ روغن مقابل خود را با فشار به داخل لوله‌ها می‌فرستد و روغن به داخل دستگاه ترمز می‌رود و دستگاه ترمز با توجه به نوع خود که ممکن است کاسه‌ای یا دیسکی باشد عمل ترمزگیری راانجام می‌دهد.
# ترمزهای بادی (پنوماتیکی): ترمزهای بادی در خودروهای سنگین بکار می‌رود و به وسیلهٔ فشار هوا عمل ترمزگیری صورت می‌پذیرد.
ترمز های الکتریکی:

## جستارهای وابسته
* ایزیری ۱۳۲۶۳

## پانویس

## پیوند به بیرون
* استاندارد ترمز موتورسیکلت‌های دو یا سه چرخ

رده:ترمز
رده:فناوری‌های ترمز خودرو
رده:قطعات خودرو
رده:وام‌واژه‌های روسی
سیکو (ساز)

بندانگشتی|زامپونیا

**سیکو** یا زامپونیا یا **[[سازدهنی]]** سرخ‌پوستان نوعی فلوت و از سازهای محلی قوم اینکا در آمریکای جنوبی است.

## منابع

رده:استریو
رده:سازهای اکوادور
رده:سازهای بادی چوبی
رده:سازهای بولیوی
رده:سازهای پرو
رده:موسیقی آندی
فلوت

**فلوت**  از سازهای بادی چوبی (بی‌زبانه یا بی‌قمیش) است که برخلاف دیگر سازهای این دسته، صدای آن نه از لرزش قمیش، بلکه از نوسان هوای دمیده‌شده بر لبهٔ دهنی (یا تیغهٔ هواییِ) ساز تولید می‌شود. فلوت جزو سازهای بادی چوبی بدون زبانه است.

صدای فلوت را به رنگ آبی تشبیه می‌نمایند و آن را نوای آسمانی دانسته‌اند.

## تاریخچه
این ساز جزء قدیمی‌ترین ابزار موسیقی بشر محسوب می‌شود و قدمت برخی از انواع آن، که باستان‌شناسان یافته‌اند، به ۵۰٬۰۰۰ سال پیش می‌رسد.

فلوت‌ها در گذشته از جنس چوب ساخته می‌شدند (به همین دلیل در قدیم از آن به عنوان ساز بادی چوبی نام برده می‌شد) ولی امروزه با وجود اینکه این ساز در زمره سازهای بادی چوبی قرار دارد، لیکن ملاک تقسیم‌بندی آن جنس و آلیاژی که در ساخت آن استفاده شده مد نظر نیست، بلکه نحوه تولید صدای آن است.

واژه فلوت در زبان‌های اروپایی به معنای نام کلی سازهای مشابه فلوت نیز بکار می‌رود. فلوت و ساز شرقی نی هم نوعی فلوت شمرده می‌شود. به‌طور کلی فلوت و نی سازهایی هم‌خانواده هستند.

برخی از ویژگی‌های این ساز:
* با اینکه فلوت نیز جز سازهای بادی چوبی است ولی امروزه ان را از جنس طلا می‌سازند.
* فلوت جدید را «فلوت بوهم» می‌نامند.
* نت این ساز را با کلید سل می‌نویسند.
بندانگشتی|x60px|وسط| فلوت غربی

## انواع فلوت
بندانگشتی|انواع فلوت از سراسر جهان
**فلوت چینی:**
چین را می‌توان یکی از قدیمیترین کشورها در نواختن آلات موسیقی به‌ویژه فلوت دانست. در چین فلوتهای مختلفی وجود دارد از جمله:
# Dizi: یکی از آلات اصلی موسیقی در چین است. علاوه بر این که از آن در موسیقی سنتی، اپرا و ارکستر استفاده می‌شود، به کشورهای غربی نیز راه پیدا کرده‌است. نواختن آن به صورت اریب می‌باشد. به‌طور عمده از چوب بامبو (خیزران) ساخته می‌شود و صدای بسیار زیبایی دارد.
# Xiao: سازی بسیار قدیمی می‌باشد. نواختن آن به صورت عمودی و جنس آن نیز از خیزران تیره رنگ است.
# Paixiao
4- Koudi: از جنس خیزران و بسیار کوچک و نازک می‌باشد. در سال ۱۹۷۱ توسط یکی از استادان فلوت Dizi اختراع شد.

## فلوت هندی (Bansuri)
این نوع فلوت در کشورهای هند و پاکستان نواخته می‌شود. از چوب خیزران ساخته شده و بر روی آن ۶ یا ۷ سوراخ وجود دارد. نواختن آن نیز به صورت اریب می‌باشد.

## اوکارینا (Ocarina)

یکی از قدیمیترین سازهای موسیقی در جهان می‌باشد. ۱۲۰۰۰ سال قدمت! گذشته آن به چین برمی گردد ولی به مرور زمان به اروپا نیز راه پیدا می‌کند. نحوه صدا دهی آن تقریباً شبیه به فلوت ریکوردر می‌باشد. جنس آن معمولاً از سفال است ولی با پلاستیک، چوب، شیشه و فلز نیز ساخته می‌شود. تعداد سوراخهای آن هم چهار تا دوازده عدد می‌باشد. صدای آن نیز بسیار زیباست.

## منابع

رده:سازهای ارکستری
رده:سازهای بادی چوبی
رده:سازهای غیرانتقالی
رده:سازهای موسیقی جاز
رده:سازهای موسیقی کلاسیک غرب
رده:فلوت‌ها
گزارش کامپیوتر

***گزارش کامپیوتر*** نشریهٔ ماهانهٔ انجمن انفورماتیک ایران است. این نشریه از سال ۱۳۵۸ تاکنون منتشر شده‌است و فعلاً هر دو ماه یک بار چاپ می‌شود. مطالب این نشریه بیشتر مقالات علمی و فنی در زمینه‌های مختلف علوم رایانه است.

## بخش‌ها و مطالب
در طی سال بیست و ششم و بیست و هفتم انتشار، این نشریه به غیر از بخش ثابت «مقالات» و «گزارشات» (که گاهی با بخشی چون «مقالهٔ ویژه» یا «مقالهٔ دانشجویی» همراه می‌شوند) بخش‌های دیگری چون «دیدگاه» (مقاله‌ای از یکی از اعضای تحریریه) و گزیدهٔ اخبار انجمن و همچنین اخبار مربوط به دانش رایانه در سطح ایران و جهان را نیز شامل می‌شود.

گفتنی است، متن کتاب مشهور «Out of Their Minds» که سرگذشت تعدادی از پیشروترین و مشهورترین دانشمندان معاصر علم رایانه - مانند جان بکوس و دونالد کنوت - را نقل می‌کند، برای اولین بار در این مجله بصورت پاورقی با عنوان *«در ذهن آنها چه گذشته‌است؟» * به زبان فارسی ترجمه و چاپ شد و سپس از سوی انجمن انفورماتیک ایران به شکل کتاب انتشار یافت.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:مجله‌های ایران
رده:مجله‌های علوم رایانه
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۳۵۸ در ایران
رده:نشریه‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۳۵۸
آستانه (شیراز)

thumb|زیارتگاه سید علاءالدین حسین

**آستانه** محله بسیار کهن در مرکز شیراز که آرامگاه سید علاءالدین حسین فرزند موسی کاظم در آن قرار دارد و بعد از بارگاه احمد ابن موسی شاهچراغ مهم‌ترین زیارتگاه در شیراز است.

## ثبت ملی
بنای آرامگاه در تاریخ ۲۹/۹/۱۳۱۶ با شماره ۳۰۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. شماره ۹۱۸ در فهرست آثار ملی ثبت شده‌است.

## مرکز نجوم و فلکی
این مرکز با زیربنای ۲۰۰ مترمربع، بر روی پشت‌بام آرامگاه واقع‌شده که شامل اتاق رصدخانه با گنبدی به قطر ۴ متر و سالن برگزاری دوره‌های و آموزشی است.

## منابع

رده:محله‌های شیراز
س
سحر جعفری جوزانی

**سحر جعفری جوزانی** (زاده ) بازیگر سینما و تلویزیون ایرانی است.

## زندگی‌نامه
سحر جعفری جوزانی در سن فرانسیسکو در کالیفرنیا از یک مادر آمریکایی متولد شد و تا ۵ سالگی ساکن آنجا بود. وی فرزند مسعود جعفری جوزانی (نویسنده و کارگردان فیلم) است.

او فارغ‌التحصیل روان‌شناسی کودک از دانشگاه آزاد اسلامی است.

## کارنامه هنری
سحر جعفری جوزانی فعالیت سینمایی خود را با نقش کوتاهی در فیلم شیر سنگی به کارگردانی پدرش (مسعود جعفری جوزانی) در سال ۱۳۶۵ آغاز کرد. او با نویسندگی در سریال آژانس دوستی و پس از آن بازیگری در همین سریال به فعالیت خود به صورت رسمی ادامه داد و پس از آن وارد سینما شد.

سحر جعفری جوزانی در سال ۱۳۷۸ نامزد سیمرغ بلورین برای بهترین بازیگر نقش مکمل زن در هجدهمین جشنواره فیلم فجر برای بازی در فیلم بلوغ شد.

او در سال ۱۳۸۲، به عنوان اولین همکاری با مهران مدیری، در سریال تلویزیونی طنز نقطه‌چین بازی کرد و فعالیت خود را در تلویزیون با سریال‌هایی نظیر در چشم باد، باغ مظفر و مرد دوهزارچهره ادامه داد. جوزانی همچنین به‌واسطه سریال‌های فضانوردان، قهوه تلخ و گنج مظفر حضور در شبکه نمایش خانگی را نیز تجربه کرد.
## فیلم‌شناسی
### سینمایی

### مجموعه تلویزیونی

## جوایز و افتخارات

## منابع

## پیوند به بیرون

* 
* 

رده:افراد آمریکایی ایرانی‌تبار
رده:افراد ایرانی آمریکایی‌تبار
رده:افراد زنده
رده:اهالی سان‌فرانسیسکو
رده:بازیگران زن تلویزیونی اهل ایران
رده:بازیگران زن فیلم اهل ایران
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه آزاد اسلامی
رده:زادگان ۱۳۵۷
رده:زادگان ۱۹۷۸ (میلادی)
رده:لرهای اهل ایران
رده:نویسندگان زن اهل ایران
رده:بازیگران اهل سان‌فرانسیسکو
رده:بازیگران زن اهل تهران
رده:نویسندگان اهل سان‌فرانسیسکو
کر (ساز)

**کُر**  یا **هورن**  یا **فرنچ هورن**  نام‌های سازی است از خانواده سازهای بادی برنجی.

## تاریخچه
این ساز در سال ۱۶۵۰ میلادی در فرانسه از روی شیپور شکار ساخته شد. به همین دلیل در کشورهای انگلیسی‌زبان به فرنچ هورن (شیپور فرانسوی) معروف است، اگرچه بیشتر نوازندگان آن را فقط هورن می‌نامند. خود فرانسوی‌ها به آن کُر می‌گویند.

## ویژگی
* این ساز از لوله‌ای نسبتاً طولانی درست می‌شود که برای سادگی دست گرفتن و نواختن آن را به صورت مارپیچ خم می‌کنند.
* کلیدهایی برای کوتاه و بلند کردن طول لوله نیز روی آن نصب شده‌است. زیری و بمی نت‌ها در این ساز توسط فشار هوایی که وارد دهانه شده و کلیدها که به دریچه‌ها و لوله‌ها متصل هستند، ایجاد می‌شود. همچنین این زیری و بمی نت‌ها را می‌توان با قرار دادن دست بر روی بخش زنگ مانند ساز تنظیم کرد.
* قطر لوله این ساز مانند کورنت یا ساکسوفون به‌تدریج گشاد می‌شود، یعنی لوله آن در نزدیک دهنی باریک است و به طرف انتهای ساز گشادتر می‌شود.
* از دسته سازهای انتقالی محسوب می‌شود.
* رایج‌ترین نوع هورن ” هورن فا می‌باشد که یک پنجم درست (۳/۵پرده) بم تر از نت نوشته شده صدا می‌دهد.
* نت این ساز را با کلید فا حط چهارم (اصوات منطقه بم این ساز) و کلید سل (اصوات منطقه زیر این ساز) می‌نویسند.

## نگارخانه

File:French horn-dbrandon.jpg|دوبل هورن
File:Viennese horn.jpg|هورن وین
File:Hunting horn 3.jpg|هورن هانتینگ یا شکاری
File:Omnitonic horn 2.jpg|هورن امنیتونیک فرانسوی
File:cordechasse.png|هورن هانتینگ در می بمل ماژور
File:Cor_naturel.JPG| یک هورن معمولی
File:Three valves horn.jpg| یک هورن قدیمی، ساخت فرانسه، می بمل ماژور


## پانویس

## منابع

* 

رده:سازهای آلمان
رده:سازهای ارکستری
رده:سازهای انتقالی در فا
رده:سازهای بادی برنجی
رده:سازهای موسیقی جاز
رده:سازهای موسیقی کلاسیک غرب
رده:هورن‌ها
حسین ملک‌المعالی

**شیخ حسین ملک‌المعالی** از روحانیون و مدرسین صاحب نام رشت بود که در ۲۵ ذیحجه ۱۳۲۵ (بهمن ۱۲۸۶) به عنوان نماینده رشت  وارد دوره اول مجلس شورای ملی شد. البته نمایندگی او چند ماه بیشتر طول نکشید و با به توپ بسته شدن مجلس شورای ملی در سال ۱۳۲۶ ه‍.ق به پایان رسید. نامبرده مدتی هم رئیس معارف گیلان بود.

## منابع
*نظری، منوچهر. رجال پارلمانی ایران. تهران: انتشارات فرهنگ معاصر
*نمایندگان گیلان در مجالس قانونگذاری، با همکاری هومن یوسفدهی، نشریه گیله وا، شماره ۶۲، ص ۳۶.

## پانویس

رده:نمایندگان رشت در مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره اول مجلس شورای ملی
رده:سیاستمداران اهل رشت
اسماعیل مرزبان

**دکتر اسماعیل مرزبان** (ملقب به *مؤدب السلطنه* و *امین الملک*)، چشم‌پزشک و سیاست‌مدار معروف ایران در عصر قاجار و پهلوی بود که بارها به وکالت و وزارت رسید.

## زندگی
او در سال ۱۲۴۸ (۱۲۸۶ قمری) در یکی از خانواده‌های قدیمی و اصیل گیلان در رشت پا به عرصه وجود نهاد و پس از تحصیل مقدمات، در جوانی جهت ادامه تحصیل در رشته طب عازم پاریس شد و از شاگردان مبرز «دکتر راتولد» - چشم‌پزشک مشهور فرانسوی - بود. در بازگشت به ایران و شروع به طبابت، به مشروطه‌خواهان پیوست و عضو انجمن سری «جامع آدمیت» شد. پس از به توپ بسته‌شدن مجلس شورای ملی در سال ۱۳۲۶ (قمری) همچون بسیاری از همفکرانش به اروپا مهاجرت کرد ولی سال بعد پس از اعاده مشروطیت به ایران بازگشت و در ادوار دوم و سوم مجلس شورای ملی به نمایندگی از رشت و انزلی حضور داشت. عین الدوله او را در یازدهم اردیبهشت ۱۲۹۴ به عنوان وزیر پست و تلگراف و فوائد عامه به مجلس معرفی کرد. در پانزدهم تیر همان سال، دولت عین الدوله بر سر اغتشاشات کرمانشاه به استیضاح کشیده شد. عین الدوله و اعضای دولتش جلسه استیضاح را به حالت قهر ترک کردند و استعفا دادند.

سمت‌های وزارتی وی عبارت بود از:
* وزیر پست و تلگراف و فوائد عامه
** در کابینهٔ عین الدوله یازدهم اردیبهشت ۱۲۹۴ خورشیدی
** در کابینه وثوق الدوله (۱۳۳۵ (قمری))
** در کابینهٔ عین الدوله (۱۳۳۶ (قمری))
* وزیر دارایی در کابینه «سپهدار اعظم رشتی» (فتح‌الله خان اکبر)
* وزیر معارف و اوقاف و صنایع مستظرفه در کابینه «سپهدار اعظم رشتی» (۱۲۹۹)
* وزیر بهداری
** در کابینه قوام السلطنه (۱۳۲۱)
** در کابینه حکیم الملک (۱۳۲۴)

## سال‌های پایانی عمر
دکتر اسماعیل مرزبان که علی‌رغم فعالیتهای سیاسی و داشتن مناسب دولتی هیچگاه کار طبابت را رها نکرد، در سال ۱۳۲۲«انجمن ضد تریاک» را برای کمک به ترک اعتیاد معتادان تأسیس کرد. او عاقبت در سال ۱۳۳۹ در سن ۹۲ سالگی در تهران بدرود حیات گفت. او که در سلک دراویش صفی علی شاهی قرار داشت، از سال ۱۳۲۷ رئیس انجمن اخوت دراویش شد. او مردی نیکوسرشت، نیکوکار و ساده زیست بود و دارایی قابل ملاحظه‌ای از خود باقی نگذاشت.

## منابع
* نمایندگان گیلان در مجالس قانونگزاری، با همکاری هومن یوسفدهی، نشریه گیله‌وا، شماره ۶۳، ص ۲۱.

رده:زادگان ۱۲۴۶
رده:زادگان ۱۲۸۶ (قمری)
رده:درگذشتگان ۱۳۳۹
رده:دفن‌شدگان در گورستان ظهیرالدوله
رده:نمایندگان بندر پهلوی در مجلس شورای ملی
رده:وزیران دارایی (ایران)
رده:وزیران بهداری
رده:استانداران آذربایجان غربی
رده:نمایندگان دوره دوم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان دوره سوم مجلس شورای ملی
رده:نمایندگان رشت در مجلس شورای ملی
رده:پزشکان اهل رشت
رده:اهالی رشت
رده:سیاستمداران اهل رشت
موسیرز

**روستای موسیرز** یکی از روستاهای باستانی شهرستان گناباد در استان خراسان رضوی ایران است. این روستا در ۲۵ کیلومتری غرب گناباد و در دامنه‌های سیاه کوه میان گناباد و فردوس واقع شده 
است. 

علاوه بر این موسیرز دارای باغات بامحصولات متنوعی چون انگور، بادام، گردو، زردآلو، انجیر، انار و… می‌باشد.

روستای فوق دارای ۷ آسیاب‌ به نام‌های آسیاب چنار، تنگل، علیشیر، خونها،.. ، بادگیرهای منازل خشتی گلی،

از افراد سرشناس روستای موسیرز گناباد میتوان به پیرغلام اهل بیت مرحوم حاج عباس فرامرزپور اشاره کرد که از جانبازان سلحشور عرصه دفاع مقدس بودند و در اواخر عمر گرانقدر خود چشمه بسیار ارزشمند خود را وقف این روستا و چند روستای دیگر کردند
## منابع

رده:روستاهای شهرستان گناباد
کیلومتر مربع

بندانگشتی|255x255پیکسل

**کیلومتر مربع**  یکایی برای اندازه‌گیری سطح است و با **km<sup>2</sup>** نشان داده می‌شود. یکای اصلی مساحت در SI، متر مربع است و کیلومترمربع مضربی ده‌دهی است از آن است. کیلومتر مربع از واحد فرعی اس‌آی است.

۱ کیلومتر مربع برابر است با:
* مساحت مربعی که اضلاعش هر کدام یک کیلومتر باشد.
* ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ مترمربع
* ۱۰۰ هکتار
* ۰٫۳۸۶۱۰۲ مایل مربع

وارون:
* ۱ متر مربع =۰٫۰۰۰۰۰۱ کیلومتر مربع
* ۱ هکتار= ۰٫۰۱ کیلومتر مربع
* ۱می‌کنی مایل مربع = ۲٫۵۸۹۹۸۸ کیلومتر مربع

## منابع
Wikipedia contributors, "Square kilometre," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Square_kilometre&oldid=206943359

https://www.britannica.com/science/International-System-of-Units

رده:مساحت
رده:یکاهای مساحت
رده:یکاهای مشتق اس‌آی
آینده‌نگاری

بندانگشتی|قانون مور، پارادایم پنجم.
**آینده نگاری** به‌عنوان یک ابزار بسیار مؤثر جهت سیاستگذاری (و به‌ویژه سیاستگذاری دانش و پندآوری) به دولت‌ها کمک می‌نماید تا در شرایط دنیای امروز به چالشهایی همچون جهانی شدن و رقابت فزاینده پاسخی مناسب ارائه و اقداماتی مؤثر انجام دهند.

درسال‌های اخیر، آینده‌نگاری علم و تکنولوژی به‌عنوان یک ابزار تصمیم‌گیری دولتی، در محیط سیاست علم و تکنولوژی ظاهر شده‌است که در بسیاری از حالات منجر به پاسخ سؤالات راهبردی در رابطه با علم و جامعه در یک چشم انداز بلند مدت گردیده‌است. آینده‌نگاری تلاشی نظام‌مند برای نگاه به آینده بلندمدت در حوزه‌های دانش، تکنولوژی، اقتصاد، محیط زیست و جامعه می‌باشد که با هدف شناسایی تکنولوژی‌های نوظهور و تعیین آن دسته از بخش‌هایی که سرمایه‌گذاری در آنها، احتمال سوددهی اقتصادی و اجتماعی بیشتری دارد، انجام می‌شود.

در واقع آینده نگاری یعنی آمادگی برای آینده، یعنی بکاربردن منابع موجود به بهترین وجه ممکن در راستای ارزشها.
شناخت گسترده و روزافزونی در این باره وجود دارد که آینده نگاری علم و تکنولوژی ابزار مفیدی برای تصمیم‌گیری در ارتباط با سیاستگذاری تحقیقات و تکنولوژی، چه در سطح ملی و چه منطقه‌ای یا حتی در سطوح پایین‌تر در اختیار ما قرار می‌دهد.

فعالیتهایی با عنوان آینده نگاری علم و تکنولوژی با سرعت بی سابقه‌ای در اکثر کشورهای توسعه یافته و حتی کشورهای در حال توسعه، در حال پیگیری و اجرا است. فواید حاصل از انجام آینده نگاری تکنولوژی برای سیاستگذاران عرصه علوم و تکنولوژی آن چنان ارزشمند است که نمی‌توانند چگونگی انجام این فرایند را نادیده بگیرند و حاضرند برای انجام صحیح و مؤثر این فرایند منابع بسیاری (همچون منابع زمانی، مالی و...) را فراهم نمایند.

انجام صحیح و مؤثر یک پروژه آینده نگاری نیز مستلزم اطلاع داشتن و آگاهی نسبت به ابعاد مختلف یک پروژه آینده نگاری است. آینده‌نگاری از اوایل دهه ۱۹۹۰ میلادی با استقبال فزاینده‌ای از جانب سیاستگذاران علم و تکنولوژی در کشورهای مختلف روبه رو شده‌است. به جرات می‌توان گفت که اکثر قریب به اتفاق کشورهای توسعه یافته و بسیاری از کشورهای در حال توسعه، برنامه‌هایی را در خصوص آینده نگاری تدارک دیده‌اند تا بتوانند با استفاده از فواید بیشمار آینده نگاری، توانمندی‌هایی برای سیستم‌های علم و تکنولوژی خود ایجاد نموده و از فرصت‌های موجود و در حال ظهور بیشترین استفاده را ببرند. آینده نگاری به واسطه فرایندهای تعاملی خود و بدین دلیل که تلاش می‌نماید تمامی بازیگران فعال یک جامعه را درگیر فرایند خود سازد، بسیاری از چالش‌هایی که دولت‌ها در دنیای کنونی با آن‌ها مواجه می‌باشند را به گونه‌ای اثربخش پاسخ داده و بحران شکست سیستم را برطرف می‌سازد. اجرای فرایندهای آینده نگاری در سطح سیستم ملی باعث می‌شود تا وفاق، هماهنگی و هم جهتی اقدامات آتی، بین بازیگران سیستم برقرار شده و در نتیجه منابع مختلف به صورتی کارا به حوزه‌های دارای اولویت تخصیص داده شوند.
## منابع
* 

رده:آینده‌پژوهی
رده:ترابشریت