open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
۲۴ اسفند

**۲۴ اسفند/حوت** سیصد و شصتمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۵ روز (۶ روز در سال کبیسه) باقی‌است.

## رویدادها
* **پایان سرایش [[شاهنامه]]** (نادرست است، صفحه بحث را ببینید)
* ۱۳۲۹ - تصویب قانون ملی‌شدن صنعت نفت
* ۱۳۵۸ - آغاز مرحله اول انتخابات دوره نخست مجلس شورای اسلامی'''
* ۱۳۶۳ - بمب‌گذاری نمازجمعه تهران ۱۳۶۳
* ۱۳۶۶ - آغاز عملیات والفجر ۱۰
* ۱۳۸۹ - شورش ۱۳۸۹ زندان قزل‌حصار
* ۱۳۸۹ - تظاهرات ۲۴ اسفند ۱۳۸۹ جنبش سبز
* ۱۳۹۰ - سؤال نمایندگان مجلس از محمود احمدی‌نژاد

## زادروزها
* ۱۲۵۶ - رضاشاه، شاه ایران و بنیان‌گذار دودمان پهلوی
* ۱۲۹۷ - غلامحسین بیگدلی، استاد، ادیب، شاعر، خوشنویس و پژوهشگر
* ۱۳۱۳ - غلامحسین صدری‌افشار، نویسنده، فرهنگ‌نویس، مترجم و پژوهشگر
* ۱۳۱۹ - اسفندیار منفردزاده، آهنگساز
* ۱۳۳۷ - هدی صابر، پژوهشگر، روزنامه‌نگار و فعّال ملی-مذهبی
* ۱۳۳۷ - فیروز کریمی، فوتبالیست و مربی

## درگذشتگان
* ۱۳۳۲ - امیرمختار کریم‌پور شیرازی، شاعر، روزنامه‌نگار و فعال سیاسی
* ۱۳۷۰ - حسین امیرفضلی، بازیگر، کارگردان، نویسنده و تهیه‌کننده
* ۱۳۸۴ - علی تجویدی، نوازنده ویولن و موسیقیدان
* ۱۳۸۹ – محمود ماهرالنقش، معمار و کاشی کار
* ۱۴۰۱ - شیرزاد احمدی‌نژاد، یکی از کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۱ ایران

## منابع

* وبگاه زمان
* وبگاه فرهنگستان هنر

رده:روزهای اسفند
۲۵ اسفند

**۲۵ اسفند** سیصد و شصت و یکمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۴ روز (۵ روز در سال کبیسه) باقی‌است.
(باید توجه کرد که در گذشته ماه‌های گاهشماری ایرانی سی روزه بوده‌اند و پنج روز اضافه هم به پایان سال اضافه می‌شده است، بنابراین ماه سپنتارمز کهن شش روز پیش از اسفند کنونی آغاز می‌شده و برای نمونه بیست و پنجمین روز آن که تاریخ تکمیل شاهنامه است ۱۹ اسفند کنونی می‌شود، بنابراین در تعیین سالگرد رویدادها به این تفاوت توجه کنید تا در خواندن این مقاله به اشتباه ۲۵ اسفند را روز پایان سرایش شاهنامه نپندارید! آن بیست و پنج اسفند با بیست و پنجم اسفند کنونی متفاوت است)

## رویدادها
* ۱۳۵۴ - در پی مصوبهٔ مجلس شورای ملی و مجلس سنا مبدأ گاه‌شماری ایران **از هجرت [[پیامبر]] به سال تاجگذاری [[کوروش بزرگ]]** تغییر یافت و از آن پس تا ۱۱ شهریور ۱۳۵۷، گاه‌شماری شاهنشاهی تاریخ رسمی ایران بود.
* ۱۳۶۶ - **[[حمله شیمیایی به حلبچه|بمباران شیمیایی]]** حلبچه به‌دست ارتش عراق
* ۱۳۸۴ - کشتار مسافران عبوری جاده زابل - زاهدان در منطقه تاسوکی توسط گروهک تروریستی جندالله
* ۱۴۰۱ - زمین‌لرزه ۲۵ اسفند ۱۴۰۱ آذربایجان غربی

## مناسبت‌ها
* **روز شهردار** در ایران، به مناسبت سالروز درگذشت مهدی باکری
* **روز بزرگداشت** پروین اعتصامی.
* پایان سرایش شاهنامه

## زادروزها
* ۱۲۸۵ - رخشندهٔ اعتصامی، مشهور به پروین اِعتِصامی، شاعر
* ۱۲۹۵ - مهرداد پهلبد، وزیر فرهنگ و هنر در دوره پهلوی، شوهرخواهر محمدرضاشاه پهلوی
* ۱۳۰۷ - فرخ لقاح پوررسول، مشهور به فرخ‌لقا هوشمند، بازیگر
* ۱۳۱۵ - سروش خلیلی، بازیگر
* ۱۳۱۶ - هوشنگ گلشیری، داستان‌نویس
* ۱۳۲۳ - سیروس گرجستانی، بازیگر
* ۱۳۲۸ - فاطمه واعظی، مشهور به پریسا، خواننده
* ۱۳۳۴ - حسن باقری، نظامی و روزنامه‌نگار ایرانی بود که در جنگ ایران و عراق به عنوان جانشین فرمانده نیروی زمینی سپاه پاسداران فعالیت می‌کرد. وی از فرماندهان ارشد سپاه در عملیات فتح‌المبین، عملیات رمضان و عملیات بیت‌المقدس بود
* ۱۳۳۶ - محمدحسین لطیفی، کارگردان
* ۱۳۸۰ - یونس اکبرپور، فوتبالیست

## درگذشت‌ها
* ۱۳۷۷ - سیروس طاهباز، نویسنده و مترجم
* ۱۳۷۹ - محمودرضا پهلوی، فرزند رضاشاه
* ۱۳۸۳ - پرویز اتابکی، مترجم، دیپلمات، محقق ادبی و ویرایشگر
* ۱۳۹۰ - مجید میرزاییان، بازیگر

## منابع

رده:روزهای اسفند
رده:روزهای حوت
* مؤسسه مطالعات و پژوهشهای سیاسی
* وبگاه زمان
۲۶ اسفند

**۲۶ اسفند/حوت** سیصد و شصت و دومین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳ روز (۴ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۶۶ - بمباران پناهگاه پارک شیرین کرمانشاه
* ۱۳۷۲ - شلیک به سی-۱۳۰ نیروی هوایی ایران در ۱۹۹۴
* ۱۳۷۶ - سقوط اتوبوس حامل دانشجویان شریف
* ۱۳۸۸ - اعتراضات چهارشنبه‌سوری ۱۳۸۸ هواداران جنبش سبز
* ۱۳۸۹ - بازگشایی رسمی شبکه مستند
* ۱۳۹۳ - ناآرامی‌های ورزشگاه غدیر اهواز
* ۱۴۰۴ - حمله به میدان گازی پارس جنوبی در جریان جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران

## زادروزها
* ۱۳۲۳ - حمیرا، خواننده
* ۱۳۲۷ - عزیز اسپندار، بازیکن فوتبال

## درگذشت‌ها
* ۱۳۶۳ - علی‌اکبر شهنازی، موسیقی‌دان
* ۱۳۷۳ - سید احمد خمینی، دومین فرزند پسر سید روح الله خمینی، عضو حقیقی مجمع تشخیص مصلحت نظام، عضو شورای عالی امنیت ملی، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی و نماینده استان تهران در دوره دوم مجلس خبرگان رهبری
* ۱۳۹۸ - سید هاشم بطحائی گلپایگانی، نماینده استان تهران در دوره پنجم مجلس خبرگان رهبری
* ۱۴۰۴ 
** علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی
**غلامرضا سلیمانی، رئیس سازمان بسیج مستضعفین
**سید اسماعیل خطیب، وزیر اطلاعات
## منابع

رده:روزهای اسفند

* وبگاه زمان
۲۷ اسفند

**۲۷ اسفند/حوت** سیصد و شصت و سومین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۲ روز (۳ روز در سال کبیسه) باقی‌است.

## رویدادها
* ۱۳۰۸ - طبق قانون تعیین واحد و مقیاسِ پولِ قانونیِ ایران، ریال به‌جای قران با وزن خالصِ ۰٫۳۶۶۱۱۹۱ گرمْ طلا انتخاب شد.

## زادروزها
* ۱۲۷۴ - تاج‌الملوک آیرُملو، همسر رضاشاه پهلوی و مادر محمدرضا پهلوی
* ۱۲۸۵ - بهرام آریانا، ارتشبد نیروی زمینی شاهنشاهی ایران
* ۱۳۰۰ - مهدی آذر یزدی، نویسنده
* ۱۳۵۱ - شهرام حقیقت‌دوست، بازیگر

## درگذشت‌ها
* ۱۳۴۰ - حسین کاظم‌زاده ایرانشهر، نویسنده
* ۱۴۰۰ - خسرو دبستانی، نماینده حوزه انتخابیه زرتشتیان در دوره ششم مجلس شورای اسلامی
* ۱۴۰۰ - منوچهر هزارخانی، نویسنده و از اعضای شورای ملی مقاومت ایران

## منابع

رده:روزهای اسفند
۲۸ اسفند

**۲۸ اسفند/حوت** سیصد و شصت و چهارمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۱ روز (۲ روز در سال کبیسه) باقی‌است.

## رویدادها
* ۱۲۸۸ . شکرالله قوام‌الدوله به وزارت تجارت ایران منصوب شد.
* ۱۳۴۳ - اسدالله علم به ریاست دانشگاه پهلوی برگزیده شد.
* ۱۳۸۵.  شهر سوخته با شماره ۱۸۹۸۳ در آثار ملی ایران ثبت شد.
* ۱۴۰۱. ایران و عراق برای خلع سلاح احزاب کرد ایرانی مقیم عراق توافق کردند.

## زادروزها
* ۱۲۷۴ - محمدتقی مدرس رضوی، از آموزگاران دانشگاه تهران
* ۱۳۲۹ - علی‌اکبر معصوم‌بیگی، نویسنده و زندانی سیاسی
* ۱۳۳۰ - جلال ملکشاه، شاعر و فعال سیاسی چپ‌گرا
* ۱۳۳۰ - توران شادپور، ورزشکار دو و میدانی
* ۱۳۳۳ - هایده حائری، بازیگر
* ۱۳۳۹ - محمدجواد حق‌شناس، سیاستمدار
* ۱۳۴۴ - سعید فیروزآبادی، نویسنده
* ۱۳۴۹ - یحیی گل‌محمدی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۵۳ - حمید بی‌غم، آموزگار فوتسال
* ۱۳۵۵ - حسن خان‌محمدی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۵۶ - کوروش ستوده، عکاس
* ۱۳۶۷ - بابک قربانی، کشتی‌گیر
* ۱۳۷۲ - سولماز بازرگان، ورزشکار
* ۱۳۷۷ - سجاد آقایی، بازیکن فوتبال

## درگذشت‌ها
* ۵۷۲ - طغرل سوم، هفدهمین سلطان سلجوقیان ایران
* ۱۲۴۳ - میرزا آقاخان نوری، دومین صدراعظم ناصرالدین‌شاه
* ۱۳۲۹ - عبدالحمید زنگنه، از وزیران فرهنگ ایران در زمان نخست‌وزیری حاجعلی رزم‌آرا
* ۱۳۶۸ - ناصر سبحانی، بنیان‌گذار جماعت دعوت و اصلاح
* ۱۳۷۸ - بابکن آویدیسیان، تهیه‌کننده فیلم
* ۱۳۸۷ - امیدرضا میرصیافی، وبلاگ‌نویس و زندانی سیاسی
* ۱۳۹۰ - جلال ذوالفنون، موسیقی‌دان
* ۱۳۹۴ - سید حسن ابطحی، فقیه
* ۱۳۹۷ - کیوان وحدانی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۹۸ - شیرین روحانی‌راد، از قربانیان کووید-۱۹ در ایران و پزشک
* ۱۳۹۹ - عباس خوشدل، آهنگساز

## منابع

رده:روزهای اسفند
۳۰ اسفند

**۳۰ اسفند/حوت** سیصد و شصت و ششمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. این روز آخرین روز سال در سالهای کبیسه است.

## رویدادها
## زادروزها
* ۱۳۰۰ - حسین صعودی‌پور، بازیکن بسکتبال
* ۱۳۴۲ - یوسف قربانی، خلبان و نظامی
* ۱۳۶۶ - الله‌کرم استکی، بازیکن هندبال
* ۱۳۷۵ - علی آستانی، بازیکن فوتبال

## درگذشت‌ها
* ۱۳۸۷ - حسین ایرانی، نماینده حوزه انتخابیه قم در دوره پنجم مجلس شورای اسلامی

## مناسبت‌ها
جشن پایان زمستان، آتش‌افروزی بام‌ها

## منابع

رده:روزهای اسفند
مرد مرده

***مَرد مُرده***  فیلمی در گونهٔ وسترن و جنایی، محصول سال ۱۹۹۵ به نویسندگی و کارگردانی جیم جارموش است. *مرد مرده* همانند بسیاری از کارهای جیم جارموش وجهه فیلمی کالت را بدست آورده‌است.

## بازیگران
* جانی دپ (ویلیام بِلیک - هم‌نام با شاعر مشهور انگلیسی ویلیام بلیک)
* گری فارمر (هیچ‌کس)
* کریسپین گلاور (مسئول قطار)
* رابرت میچام (دیکینسون)
* جان هارت (جان شلفیلد)
* ایگی پاپ (سالی)

## داستان
ویلیام بلیک پس از مرگ پدر و مادرش و جداشدن از معشوقه‌اش، از کلیولند به شهر «ماشین» در آریزونا می‌آید تا کاری بیابد. شهری که همه چیزش غریب است و …

## جوایز
* نامزد نخل طلای کارگردانی برای جیم جارموش

## منابع

* Wikipedia contributors, "Dead Man," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Dead_Man&oldid=192047709 (accessed February 17, 2008).

## پیوند به بیرون
* 

رده:اقتباس‌ها از آثار ویلیام بلیک
رده:برندگان جایزه‌های فیلم اروپا
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی
رده:فیلم‌های جاده‌ای آمریکایی
رده:فیلم‌های جاده‌ای دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های جاده‌ای
رده:فیلم‌ها به کارگردانی جیم جارموش
رده:فیلم‌های خیال‌پردازی آمریکایی
رده:فیلم‌های درباره بومیان آمریکا
رده:فیلم‌های سیاه‌وسفید آمریکایی
رده:فیلم‌های سیاه‌وسفید
رده:فیلم‌های فانتزی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های فیلمبرداری شده در نیویورک‌سیتی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در آریزونا
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در اورگن
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در کالیفرنیا
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در نوادا
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در نیویورک (ایالت)
رده:فیلم‌های میرامکس
رده:فیلم‌های واقع‌شده در ایالت واشینگتن
رده:فیلم‌های واقع‌شده در دهه ۱۸۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های وسترن ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های وسترن آمریکایی
رده:فیلم‌های وسترن دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های مستقل آمریکایی
سیروان

**سیروان** می‌تواند اشاره به یکی از موارد زیر باشد:
* بخش سیروان (ایران)، یکی از بخشهای شهرستان سنندج در استان کردستان در ایران.
* بخش سیروان (عراق)، یکی از بخش‌های شهرستان حلبچه در استان سلیمانیه در عراق.
* بخش مرکزی شهرستان سیروان، یکی از بخش‌های شهرستان سیروان در استان ایلام در ایران.
* دهستان سیروان، دهستانی در بخش نوسود از شهرستان پاوه، در استان کرمانشاه در ایران.
* رود سیروان، نام رودی در استان‌های کرمانشاه و کردستان در ایران و استان‌های حلبجه و سلیمانیه در عراق.
* سیروان خسروی، آهنگساز، تنظیم‌کننده، خواننده پاپ، صدابردار و ناظر ضبط ایرانی.
* سیروان قربانی، بازیکن فوتبال ایرانی.
* شهر تاریخی سیروان، مربوط به دوره ساسانیان-دوران‌های تاریخی پس از اسلام، در شهرستان چرداول از استان ایلام.
* شهرستان سیروان، یکی از شهرستان‌های استان ایلام در ایران.
* قنات سیروان، بیرجند، قناتی در روستای سیروان از توابع بخش مرکزی شهرستان بیرجند در استان خراسان جنوبی در ایران.
* یاسر سیروان، استادبزرگ شطرنج اهل ایالات متحده آمریکا و ۴ دوره قهرمان شطرنج این کشور.
* ''سیروان'' (هفته‌نامه)، نام هفته‌نامه‌ای در کردستان ایران.
فهرست کوه‌های ایران

300px|بندانگشتی|مناظق کوهستانی ایران (اثر والتر میتل‌هولتسر در ۱۹۲۵ میلادی)
در این نوشتار فهرستی از کوه‌های ایران بر اساس الفبا آورده شده است.
## الف تا د
### آ
[بندانگشتی|[آزاد کوه]]

اینچی قارا استان مرکزی چلسبان

### الف

[بندانگشتی|[الوند|قله الوند]]
### ب
[بندانگشتی|[بینالود]]

### پ
[بندانگشتی|[کوه پراو]]

### ت
[بندانگشتی|[توچال]]

### ث
### ج

کوق است

### چ

### ح

### خ

### د
thumb

## ر تا ض
### ر

### ز
[بندانگشتی|[زرد کوه]]

### س
[بندانگشتی|[سبلان]]
بندانگشتی|'''مشگین شهر'''

250px|بندانگشتی|کوه شاهو

### ش

### ص

### ط

## ع تا ی
### ع

[بندانگشتی|[علم کوه]]

### غ

### ف

### ق
[بندانگشتی|377x377پیکسل|[کوه قزل‌ارسلان|قله قزل ارسلان همدان]]

### ک
[بندانگشتی|[کوه کلاغ‌لان|قله کلاغ لان همدان]]
[بندانگشتی|[قله کلاه‌قاضی|قله کلاه قاضی همدان]]

### گ

### م

### ن

### و

### ی
[بندانگشتی|[قله یخچال همدان]]

## منابع

رده:فهرست زمین‌چهرهای ایران
ایران
رده:فهرست‌های مربوط به ایران
*
۲ فروردین

**۲ فروردین/حمل** ششمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۶۳ روز ۳۶۰ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۰۰ - بلدیه تهران با تشکیلات جدید آغاز به کار کرد و ضیاءالدین طباطبایی، گاسپار ایپگیان را به مقام رئیس بلدیه تهران و مأمور اداره تشکیلات جدید بلدیه منصوب کرد.
* ۱۳۰۳ - تظاهرات در تهران بر ضد طرح جمهوری رضا خان (نخست وزیر).
* ۱۳۴۲ - حمله ماموران پهلوی به مدرسه فیضیه قم.
* ۱۳۵۲ - سفر هوشنگ انصاری، وزیر اقتصاد ملی ایران برای امضای موافقت‌نامه بازرگانی به چین.
* ۱۳۶۱ - آغاز عملیات فتح‌المبین در دزفول.
* ۱۴۰۰ - اعلامیه محمدرضا جوادی یگانه در مورد ممنوع شدن استفاده از نماد حاجی فیروز در کارناوال‌ها و دیگر مراسم‌ها.

## زادروزها
* ۱۳۰۰ - ابوالقاسم گرجی، حقوق‌دان
* ۱۳۱۲ - ابوالحسن بنی‌صدر، نخستین رئیس جمهور ایران
* ۱۳۱۵ - امین‌الله رضایی، پدر نقاشی سورئال ایران
* ۱۳۲۲ - ناظم گنجاپور، بازیکن فوتبال
*١٣٢۶ - بهرام مشیری، نویسنده و پژوهش‌گر تاریخ
* ۱۳۲۷ - مروت‌الله پرتو، نماینده حوزه انتخابیه خدابنده در دوره ششم مجلس شورای اسلامی
* ۱۳۳۴ - بهروز کریمی، بازیگر
* ۱۳۳۶ - حسین فرکی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۳۹ - بابک کریمی، بازیگر
* ۱۳۶۲ - یوسف کرمی، تکواندوکار

## درگذشت‌ها
* ۱۲۲۳ - محمدباقر شفتی، روحانی و فقیه
* ۱۳۴۱ - حسین کاشی‌پز، هنرمند
* ۱۳۶۹ - پارسا تویسرکانی، نویسنده و شاعر
* ۱۳۹۲ - هوشنگ کاووسی، کارگردان
* ۱۳۹۴ - یونس عساکره، از شهروندان ایران
* ۱۳۹۷ - داریوش شایگان، فیلسوف 
* ۱۳۹۹ - ژیلا تقی‌زاده، داستان‌نویس
* ۱۴۰۱ - سید محمد فقیه، نماینده استان فارس در دوره پنجم مجلس خبرگان رهبری
* ۱۴۰۲ - احمد سمیعی گیلانی، نویسنده

## مناسبت‌ها
* نوروز
* روز جهانی آب

## منابع

رده:روزهای فروردین
رده:روزهای حمل
۳ فروردین

**۳ فروردین/حمل** سومین روز از سال در گاه‌شماری   خورشیدی است. به پایان سال ۳۶۲ روز (۳۶۳ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۰۱ - تأسیس حوزه علمیه قم توسط عبدالکریم حائری یزدی.
* ۱۳۲۹ - آغاز نخست‌وزیری علی منصور.
* ۱۳۳۵ - سفر هیئتی از ایران برای شرکت در جشن برقراری جمهوری اسلامی در پاکستان به کراچی.
* ۱۳۴۴ - آغاز به کار خانه ایران در وین.
* ۱۳۵۵ - کاهش سود بازرگانی برخی لوازم خانگی بر اساس مقررات جدید صادرات و واردات.

## زادروزها
* ۱۲۵۴ - سید حسین طباطبایی بروجردی، مرجع تقلید
* ۱۳۰۶ - حسن اکبرزاده، پژوهشگر و ریاضی‌دان
* ۱۳۱۰ - فرهنگ شریف، نوازنده و موسیقی‌دان
* ۱۳۱۶ - پرویز تناولی، مجسمه‌ساز، نقاش، پژوهش‌گر
* ۱۳۲۳ - جمشید هاشم‌پور، بازیگر
* ۱۳۳۲ - منوچهر متکی، سیاستمدار
* ۱۳۴۲ - محمد جامه‌بزرگ، از کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۱ ایران
* ۱۳۴۴ - ویگن کاراپتیان، از کشته‌شدگان ارمنی‌تبار ایرانی جنگ ایران و عراق
* ۱۳۴۵ - جواد نوروزبیگی، تهیه‌کننده سینما
* ۱۳۵۱ - شبنم مقدمی، بازیگر

## درگذشت‌ها
* ۱۳۴۴ - عبدالعظیم قریب، نویسنده (زاده ۱۲۵۸)
* ۱۳۵۵ - احمد ناظرزاده کرمانی، نویسنده و استاد دانشگاه
* ۱۳۸۴ - سید جلال‌الدین میری آشتیانی، فیلسوف (زاده ۱۳۰۴)
* ۱۳۸۷ - داوود اسدی، بازیگر (زاده ۱۳۴۸)
* ۱۳۸۷ - شاهرخ سخایی، بازیگر، عکاس
* ۱۳۹۱ - غلامحسین سمندری، دوتار نواز (زاده ۱۳۱۱)
* ۱۳۹۳ - جمشید دانایی‌فر، مرزبان اسیرشده به وسیله جیش‌العدل (زاده ۱۳۶۶)
* ۱۳۹۳ - پرویز راجی، سفیر ایران در بریتانیا در زمان محمدرضا پهلوی
* ۱۳۹۵ - سیمین صفامهر، دونده (زادهٔ ۱۳۲۶)
* ۱۳۹۸ - سهیل پرسته، کشتی‌گیر (زاده ۱۳۷۷)
* ۱۳۹۹ - حسن اکبرزاده، پژوهشگر و ریاضی‌دان (زاده ۱۳۰۶)
* ۱۴۰۱ - علی برجسته، بازیگر، تهیه‌کننده سینما

## منابع

رده:روزهای فروردین
۴ فروردین

**۴ فروردین/حمل** چهارمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۶۱ روز (۳۶۲ روز در سال کبیسه) مانده‌است.در این روز از ساعت ۲۰:۳۰ تا ۲۱:۳۰ [برج میلاد] به احترام زمین خاموش می‌شود 
## رویدادها
* ۱۱۱۷ - پایان محاصره قندهار.
* ۱۳۴۲ - زمین‌لرزه شدید در صحنه و کنگاور.
* ۱۴۰۰. شروع فعالیت بند کمال خان در ولایت نیمروز.
* ۱۴۰۲ - زمین‌لرزه آذربایجان غربی.

## زادروزها
* ۱۳۱۲ - عزت‌الله مقبلی، دوبلور و بازیگر
* ۱۳۱۲ - حبیب‌الله بدیعی، موسیقی‌دان
* ۱۳۱۶ - عباس پهلوان، نویسنده و فعال سیاسی
* ۱۳۲۸ - علی‌اکبر صالحی، سیاستمدار
* ۱۳۳۱ - واروژ کریم‌مسیحی، فیلم‌نامه‌نویس
* ۱۳۶۲ - امید خلیلی، مجری برنامه‌های تلویزیون
* ۱۳۶۴ - احسان خرسندی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۶۹ - سروش رفیعی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۰ - سعید شیرود قربانی، والیبالیست

## درگذشت‌ها
* ۷۲۴ - امین‌الدین بلیانی، شاعر، صوفی و شیخ‌الاسلام فارس در دورهٔ حکومت آل اینجو
* ۱۳۲۶ - مهدی نوایی، موسیقی‌دان
* ۱۳۳۰ - عبدالحمید زنگنه، رئیس دانشکده حقوق 
* ۱۳۶۵ - امیرحسن یزدگردی، ادیب و محقق
* ۱۳۷۹ - رافیک آرزومانیان، فیلم‌بردار
* ۱۳۸۴ - محمد مددپور، نویسنده و پژوهشگر
* ۱۳۹۳ - علی خلیلی، از شهروندان ایران
* ۱۳۹۹ - عباسقلی دانشور، پزشک 
## مناسبت ها
* روز جهانی سل

## منابع

رده:روزهای فروردین
۵ فروردین

**۵ فروردین/حمل** پنجمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۶۰ روز (۳۶۱ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۲۵ - آغاز خروج نیروهای ارتش سرخ از ایران.
* ۱۳۳۰ - اعتصاب کارگران شرکت ملی نفت.
* ۱۳۳۳ - زمین‌لرزه طالقان.
* ۱۳۴۹ - سفر شش روزه نیکلا پادگورنی، رئیس اتحاد جماهیر شورویبه ایران. 
* ۱۳۵۱ - امضای قرارداد ایران با بریتانیا برای اکتشاف و تولید نفت و گاز در دریای شمال.
* ۱۳۶۷ - آغاز عملیات بیت‌المقدس ۴.
* ۱۳۸۸ - سیل قم.
* ۱۳۹۷ - طوفان در اردبیل و ارومیه.
* ۱۳۹۸ - سیل شیراز.
* ۱۳۹۸ - آغاز موج نخست سیل در جنوب و غرب ایران.
* ۱۳۹۸ - آغاز موج نخست سیل در لرستان.
* ۱۴۰۳ - اعتراضات بازنشستگان ایران.
* ۱۴۰۳ - کشف پیکر بی‌جان سارا تبریزی.

## زادروزها
* ۱۲۹۲ - حبیب‌الله بلور، کشتی‌گیر و بازیگر
* ۱۳۱۸ - حسین زمرشیدی، معمار
* ۱۳۲۵ - فیروز نادری، دانشمند ایرانی-آمریکایی ناسا
* ۱۳۲۶ - همایون ارشادی، بازیگر
* ۱۳۲۷ - جواد اژه‌ای، سیاستمدار
* ۱۳۳۱ - سعید قهاری، نظامی
* ۱۳۳۲ - محمدعلی رحمانی، سیاستمدار
* ۱۳۴۹ - ریما رامین‌فر، بازیگر
* ۱۳۶۳ - فرهاد خیرخواه، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۸ - حمیدرضا طاهرخانی، بازیکن فوتبال

## درگذشت‌ها
* ۱۱۴۸ - میر مهنا، از حاکمان ایران در زمان زندیان
* ۱۲۸۴ - محمدحسن ممقانی، فقیه
* ۱۳۴۰ - محمود نریمان، از بنیان‌گذاران جبهه ملی ایران
* ۱۳۶۶ - عبدالله دهش، شاعر و نویسنده
* ۱۳۷۵ - محمداسماعیل رضوانی، پژوهشگر تاریخ
* ۱۳۸۶ - یدالله بهزاد، شاعر
* ۱۳۹۱ - پروین‌دخت یزدانیان، بازیگر
* ۱۳۹۳ - محمدابراهیم باستانی پاریزی، تاریخ‌دان
* ۱۳۹۴ - نیما پتگر، نقاش و تصویرگر
* ۱۳۹۹ - فرزانه تأییدی، بازیگر
* ۱۴۰۱ - رضا براهنی، نویسنده و شاعر

## مناسبت‌ها
* روز دارابگرد به روایتی زادروز زرتشت

## منابع

رده:روزهای فروردین
۶ فروردین

**۶ فروردین/حمل** ششمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۵۹ روز (۳۶۰ روز در سال کبیسه) مانده‌است

## رویدادها
* ۱۳۰۱ - بازگشایی رسمی کنسول‌گری افغانستان در مشهد.
* ۱۳۲۱ - قطع روابط ایران و ژاپن در جریان جنگ جهانی دوم.
* ۱۳۲۹ - سفر محمد ظاهرشاه، پادشاه افغانستان به ایران.
* ۱۳۴۰ - آغاز به کار بانک رفاه کارگران با دو شعبه در تهران و اصفهان. 
* ۱۳۵۴ - سفر امیرعباس هویدا، نخست‌وزیر ایران به عراق. 
* ۱۳۹۵ - حادثه بالگرد اورژانس.
* ۱۳۹۸ - سیل شیراز.
* ۱۴۰۲ - آغاز اعتراضات بازنشستگان ایران.

## زادروز

* زرتشت سپنتمان ، پیامبر مزدیسنا

* ۱۲۸۸ - علیرضا افضلی‌پور، از بنیان‌گذاران دانشگاه شهید باهنر کرمان
* ۱۳۵۷ - مجتبی ترشیز، فوتبالیست
* ۱۳۷۸ - ایمان اکبری، فوتبالیست

## درگذشت‌ها
* ۱۳۳۱ - قاسم غنی، سیاستمدار و نویسنده 
* ۱۳۶۱ - اسماعیل ادیب خوانساری، خواننده
* ۱۳۸۵ - منوچهر همایون‌پور، خواننده
* ۱۳۸۹ - ماه‌سلطان ربانی، همسر حسینعلی منتظری
* ۱۳۹۸ - عبدالله حاجیانی، نماینده حوزه انتخابیه دیر و کنگان در دوره ششم مجلس شورای اسلامی
* ۱۳۹۹ - ادمان آیوازیان، نقاش و معمار
* ۱۴۰۰ - آزاده نامداری، مجری
* ۱۴۰۰ - محمدباقر باقری‌نژادیان‌فرد، نماینده حوزه انتخابیه کازرون در دوره ششم مجلس شورای اسلامی
* ۱۴۰۱ - رضا تهرانچی، از خالقان بیسکویت مادر
* ۱۴۰۳ - پرستو بخشی، پزشک
* ۱۴۰۴ - ابوالفضل عابدینی، خبرنگار و زندانی سیاسی

## مناسبت ها
* زمان ظهور زرتشت
* زادروز زرتشت

## پیوند به بیرون
* Iranian History on This Day

## منابع

* تقویم تاریخ هنری ایران

رده:روزهای فروردین
۷ فروردین

**۷ [[فروردین]]/[[فروردین|حمل]]** هفتمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۵۸ روز (۳۵۹ روز در سال کبیسه) باقی‌است.

## رویدادها
* ۱۳۲۱ - تبعید رضاشاه: رضاشاه، موریس را به قصد بندر دوربان ترک کرد. 
* ۱۳۶۱ - آغاز مرحله سوم عملیات فتح‌المبین.
* ۱۳۸۹ - نخستین دوره جشن جهانی نوروز در تهران.
* ۱۴۰۰ - توافقنامه برنامه ۲۵ ساله همکاری‌های مشترک ایران و چین توسط محمدجواد ظریف از ایران و وانگ یی از چین امضاء شد.

## زادروزها
* ۱۲۴۸ - سید علی قاضی، مجتهد
* ۱۲۸۱ - احمد آرام، مترجم و نویسنده
* ۱۲۹۵ - عباس قریب، بازیکن فوتبال
* ۱۳۱۸ - لیلا کسری، شاعر
* ۱۳۲۱ - فیروز عبدالمحمدیان، بازیکن واترپلو
* ۱۳۲۳ - خسرو شکیبایی، بازیگر
* ۱۳۲۴ - عنایت‌الله بخشی، بازیگر
* ۱۳۲۵ - رامیز شهوق، نقاش
* ۱۳۲۶ - شاهین فرهت، موسیقی‌دان
* ۱۳۲۸ - بیژن عالی‌پور، کارشناس نفت
* ۱۳۲۹ - کاظم فرهادی، نویسنده
* ۱۳۳۰ - پوران درخشنده، کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس
* ۱۳۳۰ - جمشید حیدری، کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس
* ۱۳۴۹ - لیلا پهلوی، از فرزندان محمدرضا پهلوی و فرح پهلوی
* ۱۳۴۹ - علی‌محمد قاسمی، کارگردان
* ۱۳۵۰ - سیروس پورموسوی، آموزگار فوتبال
* ۱۳۵۴ - برزو ارجمند، بازیگر و خواننده
* ۱۳۵۵ - تهمتن امینیان، طراح گرافیک
* ۱۳۵۶ - حجت‌الله واعظی، بازیکن تیراندازی با کمان
* ۱۳۶۲ - مصطفی شجاعی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۶۴ - شهرزاد کمال‌زاده، بازیگر
* ۱۳۶۵ - احسان امینی، کشتی‌گیر
* ۱۳۶۶ - شادی اسدپور، کارگردان
* ۱۳۶۸ - مصطفی حسین‌خانی، کشتی‌گیر 
* ۱۳۷۰ - وفا هخامنش، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۵ - تهمینه درگذنی، بازیکن والیبال
* ۱۳۹۰ - تبسم شهزاد ، دانش آموز دبیرستان فرزانگان ۲ استان اردبیل

## درگذشت‌ها
* ۱۳۲۳ - خلیل ثقفی، پزشک و از طرفداران انقلاب مشروطه
* ۱۳۳۷ - جواد امامی، نماینده تبریز در دوره نهم مجلس شورای ملی
* ۱۳۵۷ - علی‌اکبر درخشانی، از افسران پایه‌گذار ارتش نو ایران
* ۱۳۵۸ - عبدالرسول خیام‌پور، پژوهشگر ادبیات
* ۱۳۷۷ - لرتا، بازیگر
* ۱۳۸۵ - منوچهر همایون‌پور، خواننده
* ۱۳۹۰ - مسعود استیلی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۹۹ - دانیل گورگیزنژاد، وزنه‌بردار
* ۱۴۰۰ - محمد ابوالحسنی، تهیه‌کننده انیمیشن
* ۱۴۰۲ - نورمحمد ذوالفقاری، بازیگر
* ۱۴۰۳ - زهرا شجاعی، رئیس معاونت امور زنان و خانواده در زمان ریاست جمهوری سید محمد خاتمی

## مناسبت‌ها
* روز وقف

## پیوند به بیرون
* Iranian History on This D

رده:روزهای فروردین
۸ فروردین

**۸ فروردین/حمل** هشتمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۵۷ روز (۳۵۸ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۲۷۲ - زمین‌لرزه ۲۷۲ اردبیل.
* ۱۳۳۶ - سفر کنراد آدناوئر، صدراعظم آلمان غربی به تهران. 
* ۱۳۵۳ - سفر ذوالفقار علی بوتو، نخست‌وزیر پاکستان به تهران. 
* ۱۳۶۰ - ترور نافرجام عبدالرحیم ربانی شیرازی توسط گروه فرقان.
* ۱۳۸۵ - سقوط هواگرد باری آنتونوف ای‌ان-۱۲.

## زادروزها
* ۱۳۰۹ - ناصر ملک‌مطیعی، بازیگر و کارگردان سینما و تلویزیون (درگذشته ۴ خرداد ۱۳۹۷)
* ۱۳۱۷ - حبیب لاجوردی، مدیر پروژه تاریخ شفاهی ایران در مرکز پژوهش‌های خاورمیانه دانشگاه هاروارد (درگذشته ۳ مرداد ۱۴۰۰)
* ۱۳۱۸ -منوچهر اسماعیلی، دوبلور و مدیر دوبلاژ
* ۱۳۲۱ - محمد حاج‌حسینی، بازیگر سینما و تلویزیون اهل ایران
* ۱۳۲۴ - محمد نوژه، سرگرد خلبان اف-۴ فانتوم ۲ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران (درگذشته ۲۵ مرداد ۱۳۵۸)
* ۱۳۲۸ - داوود بهبودی، خواننده، آهنگساز و نوازنده گیتار ایرانی و خواننده موسیقی پاپ
* ۱۳۳۰ - عبدالباری گوزل، تاجر ایرانی‌تبار ساکن جمهوری آذربایجان
* ۱۳۳۳ - اسحاق لاریان، میلیاردر ایرانی-آمریکایی و بنیانگذار و مدیر ارشد اجرایی ام‌جی‌ای انترتینمنت
* ۱۳۳۴ - علی‌رضا شجاع‌نوری، بازیگر و تهیه‌کننده اهل ایران
* ۱۳۴۲ - علیرضا نوری، نماینده اصلاح طلب مردم تهران در مجلس ششم، عضو جبهه مشارکت و پزشک جراح (درگذشته ۸ آبان ۱۳۸۱)
* ۱۳۴۴ - سید محمود نبویان، نماینده منتخب دوره یازدهم مجلس شورای اسلامی از حوزه انتخابیه تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس، عضو جبهه پایداری و دانشیار گروه فلسفه مؤسسه امام خمینی
* ۱۳۴۹ - علی لک‌پوریان، بازیگر و دستیار صحنه اهل ایران
* ۱۳۵۰ - ساناز سماواتی، هنرپیشه سینما و تلویزیون
* ۱۳۵۲ - سراج‌الدین میردامادی، روزنامه‌نگار و فعال سیاسی اصلاح‌طلب ایرانی
:* کوروش همه‌خانی، شاعر کُرد اهل ایران
* ۱۳۵۸ - بهار پارس، هنرپیشه سوئدی، ایرانی‌تبار
:* مهدی شیرزاد، فیلمنامه‌نویس اهل ایران
* ۱۳۵۹ - مرتضی محجوب، استاد بزرگ شطرنج، قهرمان ایران و عضو تیم ملی شطرنج جمهوری اسلامی ایران
* ۱۳۶۸ - سمانه چهکندی، بازیکن فوتبال اهل ایران
* ۱۳۷۱ - فاضل اتراچالی، بازیکن کبدی اهل ایران

## درگذشت‌ها
* ۱۳۴۸ - **[[عبدالحسین سپنتا]]**، کارگردان اولین فیلم ناطق ایرانی (زاده ۴ خرداد ۱۲۸۶)
* ۱۳۷۷- سید جواد آل‌علی شاهرودی، از علمای شیعه
* ۱۳۹۰ - محسن دکمه‌چی، از بازاریان شناخته شده بازار تهران (زاده ۱۳۳۷)
* ۱۳۹۱ - میراکبر غفاری قره‌باغ، نماینده دوره اول مجلس شورای اسلامی از شهرستان ارومیه (آذربایجان غربی) (زاده ۱۳۱۵)
* ۱۳۹۳ - حمید مهرآرا، بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون اهل ایران (زاده ۱۳۲۲)
* ۱۴۰۱ - علی رضاقلی، پژوهشگر ایرانی حوزه جامعه‌شناسی و علوم سیاسی (زاده تیرماه ۱۳۲۶)

## منابع

رده:روزهای فروردین
۹ فروردین

**۹ فروردین/حمل** نهمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان آن ۳۵۶ روز (۳۵۷ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۲۹۱ - نیروهای روسی به گنبد مرقد علی بن موسی در مشهد ایران چند گلوله توپ شلیک کردند و مقداری از جواهرات آن را برداشتند.https://lib.eshia.ir/11231/1/25/%DB%B9_%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%86
* ۱۲۹۶ - وثوق الدوله نیروی انگلیسی اس.پی.آر را به رسمیت شناخت.
* ۱۳۲۵ - ایران دارای شورای عالی اقتصاد شد.
* ۱۳۵۴ - امضای قرارداد تحویل هشت رآکتور اتمی از جانب آمریکا به ایران.
* ۱۳۵۴ - محمدرضا پهلوی و صدام حسین، رییس دولت عراق اعلام کردند که اختلافات مرزی ایران و عراق برطرف شده و مناسبات دو کشور به حالت عادی بازگشته است.
* ۱۳۸۷ - حادثه هلیکوپتر نیروی انتظامی آذربایجان شرقی.

## زادروزها
* ۱۲۸۷ - سید رضا بهاءالدینی، فقیه و عارف شیعه
* ۱۳۰۵ - نعمت‌الله گرجی، بازیگر (درگذشته ۱۳۷۹)
* ۱۳۱۷ - سید صابر جباری، فقیه و عالم شیعه
* ۱۳۲۵ - کسری وفاداری، پژوهشگرِ فرهنگ و تاریخ، استادِ دانشگاه و فعالِ فرهنگی
* ۱۳۵۲ - بیژن بنفشه‌خواه، بازیگر
* ۱۳۶۲ - نرگس محمدی، بازیگر
* ۱۳۷۹ - هاتف نادری، فوتبالیست

## درگذشت‌ها
* ۱۳۳۱ - قاسم غنی، نویسنده، پزشک و نمایندهٔ مجلس شورای ملی، (زادهٔ ۱۲۷۲)
* ۱۳۸۳ - سید حسن حسینی، شاعر
* ۱۳۹۰ - محمدعلی ورشوچی، بازیگر (زاده ۱۳۰۴)
* ۱۳۹۲ - غلامرضا اسلامی بیدگلی، پژوهشگر در امور مالی
* ۱۳۹۶ - حسین توفیق، طنزپرداز

## جستارهای وابسته
* ۲۹ مارس

## منابع

* تقویم تاریخ هنری ایران
* روزشمار ایرانی

رده:روزهای فروردین
۱۰ فروردین

**۱۰ فروردین/حمل** دهمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۵۵ روز (۳۵۶ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
*۱۲۹۹ - اعلامیه وثوق‌الدوله در حمایت از قرارداد ۱۹۱۹.
*۱۳۱۳ - اعدام ۵ تن از سران شورشی ایل ها در تهران. 
*۱۳۲۱ - دستور حسن اسفندیاری، رئیس مجلس شورای ملی برای کشت سیب‌زمینی و حبوبات در باغ بهارستان به خاطر کمبود مواد غذایی. 
*۱۳۵۵ - گشایش کنگره جهانی حافظ در رم با شرکت بسیاری از ادیبان و دانشمندان جهان. 
## زادروزها
* ۱۲۸۰ - حاجعلی رزم‌آرا، نظامی و سیاستمدار
* ۱۲۹۵ - علی‌اکبر صنعتی، نقاش و مجسمه‌ساز
* ۱۳۰۷ - اصغر قندچی، کارآفرین و پدر صنعت کامیون سازی ایران 
* ۱۳۱۶ - عباسعلی عمید زنجانی، سی‌امین رئیس دانشگاه تهران
* ۱۳۲۵ - محمدهاشم پسران، اقتصاددان
* ۱۳۳۳ - مجید انصاری، سیاستمدار
* ۱۳۳۴ - شهلا شرکت، روزنامه‌نگار
* ۱۳۳۷ - علیرضا افتخاری، خواننده
* ۱۳۴۹ - شارمین میمندی‌نژاد، نویسنده
* ۱۳۵۴ - بهار سومخ، بازیگر
* ۱۳۷۶ - شروین حاجی‌پور، خواننده

## درگذشت‌ها
* ۱۲۵۹ - محمدتقی سپهر، شاعر
* ۱۳۴۰ - سید حسین طباطبایی بروجردی، از مراجع تقلید شیعه
* ۱۳۸۹ - محمدعلی ابن‌الرضا خوانساری، پدر سیدمهدی ابن‌الرضا خوانساری

## مناسبت ها

## جستارهای وابسته
* ۳۰ مارس

## پیوند به بیرون
* Iranian History on This Day

## منابع

* تقویم تاریخ هنری ایران
۱۱ فروردین

**۱۱ فروردین/حمل** دهمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان آن ۳۵۴ روز (۳۵۵ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۰۴ - تصویب «قانون تبدیل بروج به ماه‌های فارسی» در مجلس شورای ملی. بر اساس این قانون در تقویم ایرانی نام‌های ماه‌های سال به نام‌های کنونی تبدیل گردید و نامهایی چون حمل و ثور و جوزا و … حوت جای خود را به فروردین و اردیبهشت و خرداد و … اسفند دادند. 
* ۱۳۵۲ - سقوط اتوبوس حامل کارگران ذوب‌آهن اصفهان در دره با ۲۷ کشته. 
* ۱۳۸۳ - دولت ایران به ریاست سیدمحمدخاتمی تصویب کرد کودکان اتباع خارجی مقیم ایران که مدرک معتبر ندارند، حق تحصیل در ایران ندارند. هم‌چنین دانش‌اموزان خارجی با مدرک معتبر، باید تمام یا بخشی از هزینه ثبت نام را بپردازند و حق تحصیل در دوره پیش‌دانشگاهی، کار‌ودانش، هنرستان‌های فنی و شبانه ندارند.
* ۱۳۸۵ - زمین‌لرزه بروجرد.
* ۱۳۹۸ - موج دوم سیل در جنوب و غرب ایران.
* ۱۳۹۸ - آغاز موج دوم سیل در لرستان.

## زادروزها
* ۲۶۵ - ابوعلی محمد بن علی بن حسین معروف به ابن مقله، از خوشنویسان نامدار، وزرا و ادبا
* ۶۹۰ - خواجه امیرخسرو دهلوی، شاعر و سخن سرای پارسی‌زبان در پتیالی هندوستان (درگذشته ۷۴۴)
* ۱۲۵۶ - محمد قزوینی، ادیب و پژوهشگر تاریخ و فرهنگ ایران (درگذشته ۱۳۲۸)
* ۱۳۲۷ - محمدتقی خلجی، روحانی
* ۱۳۳۰ - مصطفی معین، پزشک و سیاستمدار
* ۱۳۵۰ - خشایار اعتمادی، خواننده
* ۱۳۶۲ - سیاوش اکبرپور، فوتبالیست
* ۱۳۶۸ - محسن افشانی، بازیگر و مجری 
* ۱۳۷۸ - محمدرضا حضرت پور، بازیکن والیبال

## درگذشت‌ها
* ۱۳۸۲ - محسن نوربخش، رئیس کل بانک مرکزی، وزیر اقتصاد و دارایی در دولت اول اکبر هاشمی رفسنجانی
* ۱۳۸۹ - محمدرضا جلالی نائینی، سیاستمدار
* ۱۳۹۲ - احمد صدر حاج‌سیدجوادی، از اعضای نهضت مقاومت ملی ایران
* ۱۳۹۸ - منصور یاوری، نماینده حوزه انتخابیه گلپایگان و خوانسار در دوره هفتم مجلس شورای اسلامی
* ۱۳۹۹ - کیومرث درم بخش، عکاس و کارگردان ایرانی (زاده ۱۳۲۴)

## جستارهای وابسته
* ۳۱ مارس

## پیوند به بیرون
* Iranians History on This Day

## منابع

* تقویم تاریخ هنری ایران

رده:روزهای فروردین
۱۲ فروردین

**۱۲ فروردین/حمل** دوازدهمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۵۳ روز (۳۵۴ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۰۳ - انصراف رضاخان میرپنج از تأسیس جمهوری.
* ۱۳۰۹ - قانون حق ثبت و مالیات وسایل نقلیه.
* قانون مالیات بر شرکت ها و تجار و اصناف و حق العمل کار وکلا و پزشکان.
* ۱۳۴۲ - گشایش آرامگاه‌های عمر خیام، عطار و کمال‌الملک در نیشابور.
* گشایش آرامگاه نادرشاه افشار در مشهد.
* ۱۳۵۴ - ورود مصطفی بارزانی رهبر حزب دموکرات کردستان (عراق) به ایران. 
* ۱۳۵۸ - برگزاری همه‌پرسی نظام جمهوری اسلامی در ایران و روز جمهوری اسلامی.
* ۱۳۷۰ - تأسیس نیروی انتظامی از ادغام شهربانی، ژاندارمری و کمیته انقلاب اسلامی.

## زادروزها
* ۱۲۹۹ – احسان یارشاطر، بنیان‌گذار و سرویراستار *[[دانشنامه ایرانیکا|دانشنامهٔ ایرانیکا]]*، بنیان‌گذار مرکز مطالعات ایران‌شناسی و استاد بازنشستهٔ مطالعات ایرانی در دانشگاه کلمبیا نیویورک (درگذشته ۱۳۹۷)
* ۱۳۰۹ - محمدمهدی یعقوبی، کشتی‌گیر
* ۱۳۳۴ - محمدابراهیم همت، نظامی و از فرماندهان جنگ ایران و عراق
* ۱۳۴۶ - حمید استیلی، فوتبالیست
* ۱۳۶۵ - فرداد فرحزاد، خبرنگار
* ۱۳۷۰ - آیدین سیارسریع، نویسنده

## درگذشت‌ها
* ۱۳۸۳ - ژاله کاظمی، دوبلور، نقاش و مجری و تهیه‌کننده سابق تلویزیون
* ۱۳۹۲ - محمود عبادیان، استاد فلسفه (ز. ۱۳۰۷)
* ۱۳۹۲ - عسل بدیعی، بازیگر (ز. ۱۳۵۶)
* ۱۳۸۰ - جلیل زندی، خلبان
* ۱۴۰۴ - فرامرز ظلی، بازیکن فوتبال

## منابع

* تقویم تاریخ هنری ایران

رده:روزهای فروردین
۱۳ فروردین

**۱۳ فروردین/حمل** سیزدهمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۵۲ روز (۳۵۳ روز در سال کبیسه) باقی‌است.

## رویدادها
* ۱۳۰۰ - شورش محمدتقی خان پسیان در خراسان علیه دولت مرکزی. 
* ۱۴۰۳ - حمله هوایی اسرائیل به کنسولگری ایران در دمشق.

## زادروزها
* ۱۲۴۷ - وثوق‌الدوله، سیاستمدار
* ۱۳۲۲ - ژاله کاظمی، گوینده
* ۱۳۳۵ - محمود فرهمند، موسیقی‌دان
* ۱۳۴۱ - پرستو فروهر، فرزند داریوش فروهر و پروانه اسکندری
* ۱۳۶۰ - کینگ رام، خواننده
* ۱۳۶۳ - شیث رضایی، فوتبالیست
* ۱۳۶۷ - وحید امیری، فوتبالیست
* ۱۳۷۰ - مسعود غلامی، والیبالیست
* ۱۳۷۳ - بهمن تیموری، کشتی‌گیر

## درگذشت‌ها
* ۱۲۷۵ - محمدحسن اعتمادالسلطنه، نویسنده و سیاستمدار
* ۱۳۵۹ - حسین نوری، کشتی‌گیر
* ۱۳۸۲ - کاوه گلستان، فیلم‌بردار
* ۱۳۸۵ - علی‌اکبر صنعتی، نقاش و مجسمه‌ساز
* ۱۳۹۴ - سکینه ضیایی، همسر سید روح‌الله خاتمی و مادر سید محمد خاتمی
* ۱۳۹۸ - جمشید مشایخی، بازیگر
* ۱۴۰۳ - رضا داوودنژاد، بازیگر
* ۱۴۰۳ - محمدهادی حاج‌رحیمی، معاون هماهنگ‌کننده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و سرتیپ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
* ۱۴۰۳ - محمدرضا زاهدی، از فرماندهان ارشد نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

## مناسبت‌ها
* ایران - روز طبیعت (سیزده‌به‌در)

## منابع

رده:روزهای فروردین
۱۴ فروردین

**۱۴ فروردین/حمل** چهاردهمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۵۱ روز (۳۵۲ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۹۷ - حادثه کافه نوارس اهواز.

## زادروزها
* ۱۲۸۱ - ابوالحسن صبا، موسیقی‌دان
* ۱۲۹۹ - احسان یارشاطر، زبان‌شناس
* ۱۳۱۵ - نادر ابراهیمی، داستان‌نویس
* ۱۳۲۱ - کامران داروغه، نوازنده کمانچه
* ۱۳۳۲ - عبدالرضا اکبری، بازیگر
* ۱۳۳۳ - رخشان بنی‌اعتماد، کارگردان و فیلمنامه‌نویس
* ۱۳۳۵ - فتانه، خواننده
* ۱۳۴۱ - آزیتا قهرمان، نویسنده و مترجم
* ۱۳۵۱ - ژاله صامتی، بازیگر
* ۱۳۶۹ - کریم انصاری‌فرد، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۱ - نور پهلوی، از فرزندان رضا پهلوی و یاسمین پهلوی
* ۱۳۸۸ پریا داوودی یک دختر ایرانی

## درگذشتگان
* ۱۲۹۹ - شیدای گراشی، شاعر
* ۱۳۶۵ - سید محمدکاظم شریعتمداری، از مراجع تقلید شیعه
* ۱۳۷۷ - احمد آرام، نویسنده
* ۱۳۷۹ - عباس سحاب، جغرافی‌دان و پدر علم نقشه کشی ایران 
* ۱۳۸۱ - احمد بیرشک، ریاضی‌دان
* ۱۳۸۴ - کامران داروغه، نوازنده کمانچه
* ۱۳۸۹ - رضا کرم‌رضایی، بازیگر
* ۱۳۹۶ - فرامرز شهنی، بازیگر
* ۱۳۹۹ - ثریا قزل‌ایاغ، نویسنده
* ۱۴۰۱ - آرش آقایی، جودوکار

## مناسبت

* شروع فعالیت مدارس در ایران پس از تعطیلات ابتدای سال.

## منابع

رده:روزهای فروردین
۱۶ فروردین

**۱۶ فروردین/حمل** شانزدهمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۹ روز (۳۵۰ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۲۹۹ - آغاز قیام خیابانی
* ۱۳۷۷ - ثبت رسمی خانه مدرس با شماره ثبت ملی ۱۹۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران
* ۱۳۹۳. سومین انتخابات ریاست جمهوری افغانستان که به دور دوم کشیده شد.
* ۱۳۹۶ - زمین‌لرزه فریمان
* ۱۴۰۱ - حمله تروریستی در حرم امام رضا
* ۱۴۰۳ - حمله به مقرهای نظامی چابهار، راسک و سرباز

## زادروزها
* ۱۳۲۸ - فرید سجادی حسینی، کارگردان
* ۱۳۶۱ - اردلان آشتیانی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۱ - کاوه رضایی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۸۲ - حمیدرضا روحی، از کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۱ ایران

## درگذشت‌ها
* ۱۳۰۴ - محمدعلی قاجار، ششمین شاه ایران از دودمان قاجار
* ۱۳۳۳ - محمدعلی مدرس خیابانی، نویسنده
* ۱۳۷۱ - همدم‌السلطنه پهلوی، فرزند رضاشاه و مریم سوادکوهی
* ۱۳۷۶ - مازیار، خواننده
* ۱۳۹۶ - محمد جنتی، فرمانده لشکر زینبیون
* ۱۴۰۲ - کیومرث پوراحمد، کارگردان

## منابع

رده:روزهای فروردین
۱۷ فروردین

**۱۷ فروردین/حمل** هفدهمین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۸ روز (۳۴۹ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۲۹۹ - قیام محمد خیابانی در آذربایجان

## زادروزها
* ۱۳۵۹ - فرزاد آشوبی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۶۲ - رعنا آزادی‌ور، بازیگر
* ۱۳۶۵ - نوید محمدزاده، بازیگر
* ۱۳۶۳ - امید نعمتی، خواننده
* ۱۳۷۳ - پیمان یاراحمدی، کشتی‌گیر 
* ۱۳۷۸ - عارف حاجی‌عیدی، فوتبالیست
* ۱۳۷۹ - حسین خالدی، بازیکن واترپلو

## درگذشت‌ها
* ۱۳۷۹ - نعمت‌الله گرجی، بازیگر ایرانی (ز. ۱۳۰۵)
* ۱۳۹۱ - فاطمه طاهری، بازیگر ایرانی (ز. ۱۳۱۸)

## منابع

رده:روزهای فروردین
استان آمور

چپ|انگشتدان|260px|استان آمور در نقشهٔ روسیه.

**استان آمور**  یکی از واحدهای فدرالی روسیه است.

استان آمور با جمعیت ۸۳۰٬۱۰۳ نفر (آمار ۲۰۱۰) در ۸ هزار کیلومتری خاور مسکو قرار گرفته است. مرکز آن «شهر بلاگووشچنسک بوده و رودهای اصلی آن آمور و زیا هستند.

بلاگووشچنسک از قدیمی‌ترین سکونتگاه‌های انسانی در خاور دور است. این شهر به‌طور سنتی مرکزی برای بازرگانی و استخراج طلا بوده و است.

## تاریخچه
نخستین موج مهاجران روس به این منطقه در سده ۱۷ میلادی وارد شد. ایشان از سرمای مناطق شمالی‌تر گریخته و به آمور وارد شدند. رفتار روس‌ها نسبت به مردم بومی آمور چندان وحشیانه بود که روس‌های مهاجر برای مقابله با واکنش بومیان ناچار به درخواست پشتیبانی از منچوری شدند.

پس از جنگ تریاک که درهای امپراتوری منچوری رو به جهان خارج باز شد، کاشفان روس که بیشترشان کازاکهای روس و کشاورزان بودند به سوی آمور مهاجرت کردند.

واپسین موج مهاجرتی در زمان پایان یافتن ساخت راه‌آهن سراسری سیبری رخ داد.

## منابع

* 


رده:آسیای داخلی
آمور
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۳۲ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۳۲ (میلادی) در اتحاد شوروی
رده:خاور دور روسیه
رده:فناوری هسته‌ای در روسیه
رده:معدن‌کاری اورانیوم
رده:منچوری
۱۸ فروردین

**۱۸ فروردین/حمل** هجدهمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۷ روز (۳۴۸ روز در سال کبیسه) باقی‌است.
## رویدادها
* ۱۲۹۸ . کازاک‌ها به پایگاه‌های میرزا کوچک خان جنگلی در شمال ایران حمله کردند، گروهی از جنگلی‌ها تسلیم شدند و گروهی نیز به جنگل‌های فومن پناه بردند.
* ۱۲۹۹ - تصرف شهربانی تبریز به دست پیروان محمد خیابانی
* ۱۳۰۳ - رضا پهلوی، رئیس‌الوزرا و وزیر جنگ ایران، برای اعتراض به فرمان احمدشاه مبنی بر عزل او، از مقام خویش کناره‌گیری کرد و به رودهن رفت.
* ۱۳۳۴ - در پی کناره‌گیری فضل‌الله زاهدی از نخست‌وزیری ایران، حسین علاء بر جای او نشست.
* ۱۳۶۶ - جنگ ایران و عراق: آغاز عملیات کربلای ۸ در شرق بصره

## زادروزها
* ۱۳۱۴ - نجمی فروهی، دوبلور و بازیگر
* ۱۳۴۶ - مهران مدیری، بازیگر و کارگردان
* ۱۳۵۶ - علی‌رام نورایی، بازیگر
* ۱۳۷۱ - داریوش شجاعیان، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۳ - فرشاد فرجی، بازیکن فوتبال

## درگذشت‌ها
* ۱۳۵۸ - امیرعباس هویدا، اقتصاددان، سیاستمدار و نخست‌وزیر ایران (ز. ۱۲۹۷)
* ۱۳۷۲ - علیرضا افضلی‌پور، شیمی‌دان (ز. ۱۲۸۸)
* ۱۳۷۷ – سیروس قایقران، بازیکن فوتبال (ز. ۱۳۴۰)
* ۱۳۷۹ - فردین، بازیگر و کارگردان (ز. ۱۳۰۹)
* ۱۳۸۱ - جمشید اسماعیل‌خانی، بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون (ز. ۱۳۲۹)
* ۱۳۸۹ - محمود بنفشه‌خواه، بازیگر (ز. ۱۳۲۱)
* ۱۳۹۷ - بهرام زند، دوبلور (ز. ۱۳۲۸)
* ۱۳۹۷ – محمدابراهیم جعفری، نقاش، شاعر و عضو هیئت علمی دانشگاه هنر تهران و انجمن نقاشان ایران (ز. ۱۳۱۹)
* ۱۴۰۲ - حسن تقی‌پور، شاعر و آهنگساز (زاده ۱۳۱۹)
**
** لی رحمانیع قاش،نپژوهشگر و فعال ربیتیت نش اعر و آهنگساز (زاده ۱۳۱۹)
* ۱۴۰۳. عبدالحمید مبارز، روزنامه‌نگار و نویسنده افغانستانی (زاده ۱۳۱۱خ)

## منابع

رده:روزهای فروردین
۱۹ فروردین

**۱۹ فروردین/حمل** نوزدهمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۶ روز (۳۴۷ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۷۹ - آغاز برگزاری کنفرانس برلین

## درگذشت‌ها
* ۱۳۳۰ - صادق هدایت، نویسنده
* ۱۳۶۵ - تقی محمدی، از افراد فعال در گروگان‌گیری در سفارت ایالات متحده آمریکا
* ۱۳۷۸ - عفت تجارت‌چی، نخستین خلبان زن ایرانی
* ۱۳۹۱ - ایرج بقایی کرمانی، نویسنده
* ۱۴۰۰ - محمد کرمی‌راد، نماینده دوره هشتم مجلس شورای اسلامی از حوزه انتخابیه کرمانشاه

## مناسبت‌ها
* جشن فروردینگان

## منابع

رده:روزهای فروردین
۲۰ فروردین

**۲۰ فروردین/حمل** بیستمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. ۳۴۵ روز (۳۴۶ روز در سال کبیسه) تا پایان سال مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۵۹ ‐ قطع رسمی روابط سیاسی ایالات متحده آمریکا و ایران
* ۱۳۶۰ - آزادسازی قصر شیرین از نظامیان عراق
* ۱۳۶۶ - عملیات کربلای ۹
* ۱۳۹۲ - زمین‌لرزه دشتی

## زادروزها
* ۱۳۰۸ - جعفر سبحانی، از مراجع تقلید شیعه
* ۱۳۱۱ - اسماعیل داورفر، بازیگر
* ۱۳۱۸ - فریدون جنیدی، نویسنده
* ۱۳۱۸ - رضا سقایی، خواننده
* ۱۳۴۱ - سعید حاجی‌میری، کارگردان
* ۱۳۵۵ - علی لهراسبی، خواننده
* ۱۳۵۷ - کامرون کارتیو، خواننده
* ۱۳۵۹ - محسن بیاتی‌نیا، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۶ - امید نورافکن،  بازیکن فوتبال

## درگذشت‌ها
* ۱۳۵۸ - امیرحسین ربیعی، آخرین فرمانده نیروی هوایی شاهنشاهی ایران
* ۱۳۷۲ - سید مرتضی آوینی، کارگردان
* ۱۳۷۴ - حسین سرشار، خواننده
* ۱۳۸۲ - واهان بیجانیان، لابراتوار فیلمساز
* ۱۳۹۲ - سید جلال یحیی‌زاده فیروزآبادی، نماینده دوره نهم مجلس شورای اسلامی از حوزه انتخابیه تفت و میبد
* ۱۳۹۳ - ناصر گیتی‌جاه، بازیگر
* ۱۳۹۴ - علی‌اکبر آقایی مغانجویی، نماینده دوره نهم مجلس شورای اسلامی از حوزه انتخابیه سلماس
* ۱۳۹۵ - ثریا حکمت، بازیگر
* ۱۴۰۴ - علیرضا ذکاوتی، نویسنده و پژوهشگر

## مناسبت‌ها
* روز ملی فناوری هسته‌ای در ایران

## منابع

رده:روزهای فروردین
۲۱ فروردین

**۲۱ فروردین/حمل** بیست و یکمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۴ روز (۳۴۵ روز در سال کبیسه) باقی‌است.

## مناسبت‌ها
* روز فرهنگی کرج

## رویدادها
* ۱۳۴۹ - نخستین قهرمانی باشگاه فوتبال تاج (استقلال تهران کنونی) در جام باشگاه‌های آسیا ۱۹۷۰
* ۱۳۵۱ - زمین‌لرزه قیر و کارزین
* ۱۳۵۸ - بنیان‌گذاری بنیاد مسکن انقلاب اسلامی
* ۱۴۰۰ - خراب‌کاری در مرکز غنی‌سازی نطنز ایران

## زادروزها
* ۱۳۱۴ - نورالدین رضوی سروستانی، خواننده
* ۱۳۲۱ - هایده، خواننده
* ۱۳۲۱ - احمد میرعلائی، مترجم
* ۱۳۳۹ - جعفر دهقان، بازیگر

## درگذشت‌ها
* ۱۳۴۴ - رضا شمس‌آبادی، از اعضای گارد جاویدان
* ۱۳۵۸ - ناصر مقدم، چهارمین رئیس ساواک
* ۱۳۷۸ - علی صیاد شیرازی، سرهنگ ارتش جمهوری اسلامی ایران
* ۱۳۸۹ - کیومرث ملک‌مطیعی، بازیگر
* ۱۳۹۷ - بزرگ لشگری، موسیقی‌دان

## منابع
۲۲ فروردین

**۲۲ فروردین/حمل** بیست و دومین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۳ روز (۳۴۴ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویداد
* ۱۳۹۵ - قتل ستایش قریشی

## زادروزها
* ۱۳۳۵ - ناصر هاشمی، کارگردان
* ۱۳۵۸ - نازنین افشین جم، خواننده
* ۱۳۷۰ - فراز مدیری، بازیگر
* ۱۳۷۲ - محمد صادقی آهنگر، بازیگر
* ۱۳۷۹ - پردیس پورعابدینی، بازیگر
* 1366- یاشار جوانشیر قوجه بگلو، راهبر ارشد قطار

## درگذشت‌ها
* ۱۳۵۸ - غلامرضا نیک‌پی، سی و سومین شهردار تهران
* ۱۳۵۸ - علی نشاط، سرلشکر نیروی زمینی شاهنشاهی ایران و آخرین فرمانده گارد جاویدان
* ۱۳۵۸ - حسینعلی بیات، نماینده زنجان در دوره بیست و چهارم مجلس شورای ملی
* ۱۳۵۸ - علی حجت کاشانی، بیست و چهارمین رئیس سازمان تربیت بدنی
* ۱۳۵۸ - عباسعلی خلعتبری، وزیر امور خارجه ایران در زمان پادشاهی محمدرضا پهلوی
* ۱۳۵۸ - منصور روحانی، وزیر کشاورزی و منابع طبیعی ایران در زمان پادشاهی محمدرضا پهلوی
* ۱۳۵۸ - محمدتقی مجیدی، از نظامیان زمان دودمان پهلوی
* ۱۳۵۸ - حسن پاکروان، از بنیان‌گذاران سازمان کوک و دومین رئیس ساواک
* ۱۳۸۷ - عباس کاتوزیان، نقاش
* ۱۳۸۹ - جهان، خواننده
* ۱۳۹۰ - شعبان بابااولادی، کشتی‌گیر
* ۱۴۰۱ - محمد فیض سرابی، نماینده استان آذربایجان شرقی در دوره پنجم مجلس خبرگان رهبری
* ۱۴۰۴ - اکبر اعتماد، سیاستمدار و مدیر

## منابع
۲۳ فروردین

**۲۳ فروردین/حمل** بیست و سومین روز از سال در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۲ روز (۳۴۳ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۸۶ - حادثه هواگرد آموزشی
* ۱۳۸۹ - انحلال سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی ایران
* ۱۴۰۴ - آغاز مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا با میانجی‌گری عمان

## زادروزها
* ۱۳۱۷ - ایرج کابلی، نویسنده و مترجم
* ۱۳۳۴ - داریوش پیرنیاکان، نوازنده تار

## درگذشتگان
* ۱۳۶۱ - حبیب‌الله بلور، کشتی‌گیر و بازیگر
* ۱۳۸۱ - یدالله سحابی، از بنیان‌گذاران نهضت آزادی ایران
* ۱۳۸۴ - شاهرخ مسکوب، نویسنده
* ۱۳۹۱ - فریدون پوررضا، خواننده
* ۱۳۹۱ - قمر آریان، نویسنده

## جستارهای وابسته
* ۱۲ آوریل

## منابع و یادداشت‌ها

*پورتال وزارت امور اقتصاد و دارایی
* https://web.archive.org/web/20080412152559/http://www.mefa.ir/eventlist-fa-1387-01-23.html#3787
*

رده:روزهای فروردین
۲۴ فروردین

**۲۴ فروردین/حمل** بیست و چهارمین روز سال و نخستین ماه در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۱ روز (۳۴۲ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۲۶۸ - آغاز سومین سفر ناصرالدین‌شاه به اروپا

## زادروزها
* ۱۳۳۸ - محمدرضا آقاسی، شاعر
* ۱۳۶۶ - امیدرضا روانخواه، فوتبالیست
* ۱۳۷۱ - سعید قائدی‌فر، فوتبالیست
* ۱۳۸۰ - محمدحسین اسلامی، فوتبالیست

## درگذشت‌ها
* ۱۳۸۸ - رضا فاضلی، بازیگر و فعال سیاسی ملی‌گرا

## پیوند به بیرون
* پورتال وزارت امور اقتصاد و دارایی

## منابع

رده:روزهای فروردین
۲۵ فروردین

**۲۵ فروردین/حمل** بیست و پنجمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۴۰ روز (۳۴۱ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۶۶ - آغاز حمله نظامی کربلای ۱۰
* ۱۳۶۷. امضای توافق‌نامه ژنو با نظارت سازمان ملل برای خروج نیروهای شوروی از افغانستان.(۱۴ اپریل، ۱۹۸۸م)
* ۱۳۹۶ - سیل شمال غرب ایران
* ۱۴۰۳ - توقیف کشتی ام‌اس‌سی آریس توسط ایران
* ۱۴۰۳ - حمله هوایی ایران به اسرائیل

## زادروزها
* ۱۲۸۰ - محمد حجازی، نویسنده
* ۱۳۰۰ - عبدالرحمان شرفکندی، شاعر
* ۱۳۳۸ - مجید مجیدی، کارگردان
* ۱۳۴۳ - فریبرز عرب‌نیا، بازیگر
* ۱۳۵۳ - مریلا زارعی، بازیگر
*

## درگذشتگان
* ۱۳۵۷ - اسدالله علم، سی و پنجمین نخست‌وزیر ایران
* ۱۳۷۴ - محمدجواد مشکور، زبان‌شناس
* ۱۳۸۲ - سید ابوالفضل موسوی تبریزی، نماینده حوزه انتخابیه تبریز در دوره دوم مجلس شورای اسلامی
* ۱۳۹۴ - مجید رهنما، نخستین وزیر علوم و آموزش عالی ایران در زمان پادشاهی محمدرضا پهلوی
* ۱۴۰۰ - محسن قاضی‌مرادی، بازیگر
* ۱۴۰۱ - مهدی صالحی، زندانی سیاسی
* ۱۴۰۲ - عماد افروغ، نماینده حوزه انتخابیه تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس در دوره هفتم مجلس شورای اسلامی
* ۱۴۰۲ - پرویز اذکایی، پژوهشگر

## مناسبت‌ها
* بزرگداشت عطار نیشابوری در ایران
* روز ملی منابع انسانی

## جستارهای وابسته
* ۱۴ آوریل

## منابع

رده:روزهای فروردین
۲۶ فروردین

**۲۶ فروردین/حمل** بیست و ششمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۳۹ روز (۳۴۰ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۶۳ - برگزاری انتخابات دوره دوم مجلس شورای اسلامی ایران
* ۱۳۸۴ - آغاز ناآرامی‌های اهواز
* ۱۳۸۶ - رسانه‌های ایران به نقل از دادستان ماهشهر گزارش کردند که دست و پای یک زندانی در این شهر قطع شد. او همدست یک سارق مسلح اعدام شده بود 
* ۱۳۸۷ - حادثه هواپیمای سوخو-۲۴ نهاجا
* ۱۳۹۰ - آغاز اعتراضات خوزستان
* ۱۳۹۱ - رسوایی جنسی دیپلمات جمهوری اسلامی در برزیل
* ۱۴۰۰ - کشته شدن دو شهروند ایرانی توسط مرزبانی ترکیه

## زادروزها
* ۱۳۰۴ - محمدعلی ورشوچی، بازیگر
* ۱۳۰۹ - محمدعلی کشاورز، بازیگر
* ۱۳۳۳ - اسماعیل سلطانیان، بازیگر
* ۱۳۵۴ - محسن تنابنده، بازیگر

## درگذشتگان
* ۱۳۸۴ - علی زاهدی، بازیگر
* ۱۳۸۸ - فرح‌بخش ستودی نمین، مورخ
* ۱۳۹۰ - بیژن پاکزاد، بنیان‌گذار کمپانی بیژن
* ۱۳۹۱ - امان منطقی، کارگردان
* ۱۳۹۶ - عارف لرستانی، بازیگر

## منابع
۲۷ فروردین

**۲۷ فروردین/حمل** بیست و هفتمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. ۳۳۸ روز (۳۳۹ روز در سال کبیسه) تا پایان سال باقی است.

## رویدادها
* ۱۳۹۲ - زمین‌لرزه ۱۳۹۲ سراوان

## زادروزها
* ۱۳۰۵ - مهرمنیر جهانبانی، طراح پارچه و لباس
* ۱۳۰۷ - نادر جهانبانی، خلبان و نظامی
* ۱۳۲۱ - محمدعلی بهمنی، شاعر
* ۱۳۴۵ - شوکت حجت، گوینده
* ۱۳۴۸ - هومن خلعتبری، نوازنده پیانو
* ۱۳۷۹ - مهدی ممی‌زاده، فوتبالیست
* ۱۳۸۳ - نیما نوری، از کشته‌شدگان خیزش ۱۴۰۱ ایران
* ۱۳۸۵ - محمدرضا شیرخانلو، بازیگر

## درگذشت‌ها
* ۱۳۸۵ - پوپک گلدره، بازیگر
* ۱۳۸۷ - پروین دولت‌آبادی، شاعر
* ۱۳۸۹ - شجاع‌الدین شفا، نویسنده
* ۱۳۹۲ - داریوش صفوت، موسیقی‌دان
* ۱۳۹۸ - احمد اقتداری، ایران‌شناس
* ۱۴۰۲ - محمد هژبر ابراهیمی، مجسمه‌ساز
* ۱۴۰۴ - سید محمود حسینی واعظ، نماینده ادوار مجلس

## منابع

رده:روزهای فروردین
۲۸ فروردین

**۲۸ فروردین/حمل** بیست و هشتمین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۳۷ روز (۳۳۸ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۴۶ - نمایش تلویزیونی عروسکها، نخستین کارِ بهرام بیضایی، نخستین بار از تلویزیون ملی ایران پخش شد
* ۱۳۸۰ - ثبت رسمی میدان باغ کرمان به عنوان یکی از آثار ملی ایران
* ۱۳۸۵ - موزه هنرهای معاصر فلسطین به شکل موقت شروع به کار کرد
* ۱۳۹۳ - پنج‌شنبه سیاه اوین
* ۱۳۹۷ - حادثه ۲۸ فروردین ۱۳۹۷ فروند بالگرد

## زادروزها
* ۱۳۱۳ - ایرج قادری، کارگردان، فیلمنامه‌نویس و بازیگر
* ۱۳۴۸ - حمید فرخ‌نژاد، بازیگر
* ۱۳۴۹ - اکبر منتجبی، روزنامه‌نگار
* ۱۳۵۶ - لیلا صادقی، نویسنده
* ۱۳۷۳ - سیامک نعمتی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۷۳ - احسان علوان‌زاده، بازیکن فوتبال
* ۱۳۲۸  - نسرین، خواننده

## درگذشت‌ها
* ۱۳۵۷. اکبر خیبر، عضو کمیته مرکزی حزب دموکراتیک خلق افغانستان.
* ۱۳۸۱ - سعید حنایی ، قاتل سریالی
* ۱۳۹۳ - خسرو جهانبانی ، داماد محمدرضا شاه و شوهر شهناز پهلوی
* ۱۳۹۴ - اصغر ایمانیان ، نظامی و خلبان ایرانی
* ۱۳۹۷ – غلامحسین صدری‌افشار، فرهنگ‌نویس، مترجم، نویسنده، و پژوهشگر (زادهٔ ۱۳۱۳)
* ۱۴۰۲ - سهراب مرزبان ، نقاش و طراح گرافیک

## منابع

رده:روزهای فروردین
۲۹ فروردین

**۲۹ فروردین/حمل** بیست و نهمین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۳۶ روز (۳۳۷ روز در سال کبیسه) باقی‌است.

## رویدادها
* ۱۳۹۶ - اجرای حکم قطع دست یک متهم به سرقت و قتل در زندان عادل‌آباد شیراز.
* ۱۴۰۰ - زمین‌لرزه بندر گناوه
* ۱۴۰۱ - حادثه هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ هواپیمایی کاسپین

## زادروزها
* ۱۳۱۵ - مازیار بازیاران، دوبلور
* ۱۳۱۸ - سید علی خامنه‌ای، دومین رهبر جمهوری اسلامی ایران
* ۱۳۴۹ - افشین نخعی، بازیگر
* ۱۳۵۵ - مزدک میرعابدینی، بازیگر
* ۱۳۵۸ - وحید رهبانی، بازیگر
* ۱۳۶۰ - مهراوه شریفی‌نیا، بازیگر
* ۱۳۷۰ - سامان نریمان جهان، بازیکن فوتبال

## درگذشت‌ها
* ۱۳۵۴ - بیژن جزنی، از بنیان‌گذاران سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران 
* ۱۳۷۵ - جلال مقدم، بازیگر 
* ۱۳۸۵ - سید هادی میرمیران، معمار
* ۱۳۹۱ - ایلوش خوشابه، بازیگر
* ۱۳۹۷ - بهمن ورمزیار، از شهروندان ایران
* ۱۴۰۰ - سید محمد حجازی، جانشین فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی

## مناسبت‌ها
* روز ارتش جمهوری اسلامی ایران

## منابع
۳۰ فروردین

**۳۰ فروردین/حمل** سی امین روز سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۳۵ روز (۳۳۶ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۲۵۲ - آغاز نخستین سفر ناصرالدین‌شاه به اروپا
* ۱۳۸۸ - حادثه معدن باب نیزو
* ۱۴۰۱ - رسوایی سیسمونی گیت
* ۱۴۰۱ - آغاز اعتراضات ۱۴۰۱ مالباختگان ایران

## زادروزها
* ۱۲۹۰ - محمدتقی دانش‌پژوه، نویسنده
* ۱۳۲۰ - علی موسوی گرمارودی، شاعر
* ۱۳۲۰ - سید محمود دعایی، سیاستمدار
* ۱۳۳۳ - مهدی باکری، نظامی
* ۱۳۳۵ - حمیدرضا صدر، نویسنده
* ۱۳۷۱ - مرتضی پورعلی‌گنجی، فوتبالیست
* ۱۳۷۶ - عارف غلامی، فوتبالیست

## درگذشت‌ها
* ۱۲۸۸ - هوارد باسکرویل، آموزگار آمریکایی مدرسه مموریال تبریز
* ۱۳۹۲ - غلامرضا رضوانی، از اعضای دوره ششم شورای نگهبان
* ۱۴۰۳ - پرویز داودی، از اعضای حقیقی مجمع تشخیص مصلحت نظام
* ۱۴۰۴ - سید جعفر حمیدی، شاعر، نویسنده، پژوهشگر، استاد زبان و ادبیات فارسی

## مناسبت‌ها
* روز بزرگداشت سید اسماعیل و روز علوم آزمایشگاهی بالینی در ایران

## منابع

رده:روزهای فروردین
۳۱ فروردین

**۳۱ فروردین/حمل** سی و یکمین روز از سال، و آخرین روز از نخستین ماه در گاه شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۳۴ روز (۳۳۵ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۸۴ - حادثه ۳۱ فروردین ۱۳۸۴ فروند بوئینگ ۷۰۷ هواپیمایی ساها
* ۱۴۰۳ - حمله اسرائیل به ایران

## زادروزها
* ۱۳۶۴ - سجاد افشاریان، نویسنده
* ۱۳۷۸ - محدثه مشتاقی، والیبالیست

## درگذشت‌ها
* ۱۳۰۸ - محمد میرزا کاشف السلطنه، سیاستمدار، نویسنده، مشروطه خواه و پدر چای ایران 
* ۱۳۶۶ - محمدتقی شریعتی، پدر علی شریعتی
* ۱۳۸۹ - حمیده خیرآبادی، بازیگر
* ۱۳۹۰ - حسین گنجینه، بنیان‌گذار چاپ سیلک اسکرین و چاپ کلاقه‌ای در ایران
* ۱۳۹۵ - مهرداد اولادی، بازیکن فوتبال
* ۱۳۹۸ - منیر شاهرودی فرمانفرمائیان، نقاش
* ۱۴۰۲ - خلیل عقاب، بازیگر و سیرک‌باز

## منابع

رده:روزهای فروردین
۱ اردیبهشت

**۱ اردیبهشت** سی و دومین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۳۳ روز (۳۳۴ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۶۳۷ - آغاز نگارش گلستان سعدی. 
* ۱۳۲۸ - افتتاح مجلس مؤسسان دوم ایران در کاخ دادگستری تهران.
* ۱۳۳۳ - آغاز مراسم جشن هزاره ابن سینا.
* ۱۳۳۷ - آغاز عملیات لوله‌کشی آب مشهد. 
* ۱۳۴۱ - سیل ۱۳۴۱ تهران. 
* ۱۳۵۴ - سفر والتر شیل، رئیس‌جمهور آلمان غربی به تهران. 
* ۱۳۶۰ - جنگ ایران و عراق: آغاز عملیات بازی دراز.
* ۱۳۶۷ - تصویب اساسنامه سازمان میراث فرهنگی.
* ۱۳۷۷ - ثبت رسمی پرستشگاه بت‌گوران، پل لاتیدان، قلعه هرمز و باغ و گورستان ظهیرالدوله به عنوان آثار ملی ایران.
* ۱۳۹۲ - حادثه هواپیمای آموزشی نورثروپ اف-۵.
* ۱۴۰۱ - آغاز اعتراضات ۱۴۰۱ معلمان ایران.
* ۱۴۰۲ - آغاز اعتصابات کارگری ۱۴۰۲ ایران.
## مناسبت‌ها
* روز بزرگداشت سعدی در ایران
* روز ملی گفتار درمانی در ایران
* روز پاسداشت هویت قوم لک.

## زادروزها
* ۱۳۰۶ - محمدیوسف طاهری، سیاستمدار
* ۱۳۲۱ - محمد مختاری، شاعر، نویسنده، مترجم و منتقد معاصر (درگذشت ۱۳۷۷)
* ۱۳۳۰ - محمود جهان، خواننده
* ۱۳۳۷ - غلام کویتی پور، مداح و خواننده
* ۱۳۴۹ - پریسا بهمنی، از جانباختگان خیزش ۱۴۰۱ ایران
* ۱۳۵۱ - نرگس محمدی، فعال حقوق بشر و زندانی سیاسی ایرانی
* ۱۳۵۷ - علیرضا فغانی، داور فوتبال
* ۱۳۵۸ - لیلا ابراهیمی، ورزشکار و دونده زن
* 1379- امیر آبیاری- خواننده
* ۱۳۵۷ - سامان احتشامی - آهنگساز

## درگذشت‌ها
* ۱۳۳۰ - محمدتقی بهار، روزنامه‌نگار، ادیب، تاریخ‌نویس، و سیاستمدار (زادهٔ ۱۲۶۵)
* ۱۳۵۹ - سهراب سپهری، شاعر و نقاش (زادهٔ ۱۵ مهر ۱۳۰۷)
* ۱۳۸۹- عطاءالله جنگوک، موسیقی‌دان
* ۱۳۹۰ - جهانشاه درخشانی، معمار
* ۱۳۹۱ - غلامرضا قاسمی، از فرماندهان نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران در جنگ ایران و عراق
* ۱۴۰۲ - رضا زمانی، رئیس انجمن روان‌شناسی ایران

## منابع

رده:روزهای اردیبهشت
۲ اردیبهشت

**۲ اردیبهشت** سی و سومین روز از سال در گاه‌شماری خورشیدی است. به پایان سال ۳۳۲ روز (۳۳۳ روز در سال کبیسه) مانده‌است.

## رویدادها
* ۱۳۴۸ - آغاز عملیات مشترک اروند
* ۱۳۷۶ - ثبت ملی سردر باغ ملی با شماره ثبت ۱۹۶۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران
* ۱۳۹۷ - کشف پیکر بی‌جان و مومیایی‌شده رضاشاه در ایران

## مناسبت‌ها
* اوج سالانه بارش شهابی شلیاقی
* روز زمین

## زادروزها
* ۱۳۰۰ - فضل‌الله اکبری، نخستین رئیس دانشکده علوم اداری و مدیریت بازرگانی دانشگاه تهران
* ۱۳۱۰ - امیرناصر کاتوزیان، حقوق‌دان
* ۱۳۱۳ - یاور همدانی، شاعر
* ۱۳۳۰ - علی رفیعی علامرودشتی، نویسنده
* ۱۳۳۷ - آندرانیک مددیان، خواننده
* ۱۳۳۸ - قیصر امین‌پور، شاعر
* ۱۳۵۷ - محمدرضا وطن‌دوست، کارگردان
* ۱۳۶۴ - زانیار خسروی، خواننده و آهنگساز

## درگذشت‌‌ها
* ۱۳۳۲ - محمود افشارطوس، نظامی
* ۱۳۳۸ - فضل‌الله دهش، از بنیان‌گذاران کارخانه وطن
* ۱۳۶۶ - محمود محمودی خوانساری، خواننده
* ۱۳۹۷ - حبیب‌الله مهمان‌نواز، نماینده استان خراسان شمالی در مجلس خبرگان رهبری
* ۱۴۰۰ - اشکان منصوری، بازیگر و خبرنگار

## منابع

رده:روزهای اردیبهشت
رده:روزهای ثور