open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
غلامرضا مین‌باشیان

**غلامرضا خان مین‌باشیان** (۱۲۴۰–۱۳۱۴) معروف به «سالار معزز»، موسیقی‌دان و رهبر ارکستر نظامی اهل ایران بود.

## زندگی‌نامه
سالار معزز در سال ۱۲۴۰ در تهران زاده شد. خانواده پدری او یک خانواده نظامی که اصالتا اهل بلده نور در مازندران بوده است. تحصیلات موسیقی خود را در شعبهٔ موسیقی دارالفنون زیر نظر مسیو لومر انجام داد و پس از فراغت از تحصیل به تعلیم در همان‌جا گمارده شد. سپس برای تکمیل تحصیلات خود به روسیه سفر کرد و در کنسرواتوار سن‌پترزبورگ در کلاس ریمسکی کورساکوف موسیقیدان بزرگ روس به تحصیل پرداخت.

پس از مراجعت به ایران در بریگاد قزاق که تحت نظارت فرماندهان روس بود کار کرد و ریاست دستهٔ موزیک آن جا را داشت. هنگام نهضت مشروطیت به خاطر علاقه و همکاری با مشروطه‌خواهان از دستهٔ قزاق بیرون آمد و به فرانسه رفت. او پس از بازگشت از فرانسه با درجهٔ سرتیپی به ریاست کل دسته‌های موزیک نظام ایران رسید و در سال ۱۳۰۰ ادارهٔ موزیک ارتش را بنیاد گذاشت. شعبهٔ موزیک دارالفنون که به نام «مدرسهٔ موزیک» از سپاه تفکیک شده بود تا سال ۱۳۰۷ زیر نظر سالار معزز و فرزندش غلامحسین مین‌باشیان اداره می‌شد. او علاوه بر موزیک نظام به موسیقی ایرانی نیز وارد بود و از نخستین کسانی است که موسیقی ایرانی را به نت اروپایی نوشت و انتشار داد.

سالار معزز سازندهٔ سرود «سلامتی دولت علّیهٔ ایران» یعنی سرود ملی ایران در آغاز دورهٔ مشروطه است. این سرود ظاهراً نخستین بار در ۲۸ تیر ۱۲۸۸ ه‍.خ (۱ رجب ۱۳۲۷ ه‍.ق) منتشر شده است.

نصرالله مین‌باشیان (نصرالسلطان) و غلامحسین مین‌باشیان، فرزندان، و فتح‌الله مین‌باشیان و مهرداد پهلبد نوه‌های او بودند.

سالار معزز در سال ۱۳۱۴ درگذشت.

## آثار
* ترجمهٔ سه کتاب هم‌آهنگی، سازشناسی و ارکسترشناسی با همیاری مزین‌الدوله
* ساختن سرودهای مهیج و پرشور
* برخی جزوه‌های آموزشی

## منابع

رده:آهنگسازان اهل ایران
رده:افراد در ایران پهلوی
رده:افراد در ایران قاجاری
رده:اهالی ایران در سده ۱۹ (میلادی)
رده:اهالی ایران در سده ۲۰ (میلادی)
رده:خاندان مین‌باشیان
رده:دانش‌آموختگان دارالفنون
رده:درگذشتگان ۱۳۱۴
رده:درگذشتگان ۱۹۳۵ (میلادی)
رده:رهبران ارکستر اهل ایران
رده:زادگان ۱۲۴۰
رده:زادگان ۱۸۶۱ (میلادی)
رده:موسیقی‌دانان اهل ایران
رده:موسیقی‌دانان سده ۱۹ (میلادی) اهل ایران
رده:نظامیان اهل ایران
حسین ناصحی

**حسین ناصحی** (زادهٔ ۱۳۰۴ ه‍. خ – درگذشتهٔ ۶ مهر ۱۳۵۶) موسیقی‌دان و آهنگساز اهل ایران بود.

## زندگی هنری
حسین ناصحی در سال ۱۳۰۴ خورشیدی در تهران متولد شد. او از سال ۱۳۱۸ در هنرستان عالی موسیقی به تحصیل پرداخت. ساز تخصصی وی ترومبون بود و استاد او در تهران یکی از موسیقی‌دانان اهل چک به نام «ژوزف اسلادک» بود.

او در ارکستر رادیو به رهبری پرویز محمود نوازندگی می‌کرد. در سال ۱۳۲۲ جزو دانشجویانی بود که بنا به دعوت دولت ترکیه برای ادامه تحصیل روانه آنکارا شد و در کنسرواتور دولتی آنکارا در رشته آهنگسازی تحت نظر نجیل کاظم آکسس تحصیل کرد.

ناصحی در سال تحصیلی ۲۸–۱۳۲۷ دوره عالی آهنگسازی را به اتمام رساند. آثار اولیه خود را برای درک تکنیک آهنگسازی به سبک استادان بزرگ گذشته مانند یوهان سباستیان باخ، الکساندر اسکریابین و گابریل فوره نوشت و به تدریج به مطالعه در موسیقی مشرق‌زمین و به‌خصوص موسیقی ایرانی پرداخت و کوشید تا در آثارش شخصیت موسیقی شرق را بنمایاند.

وی خود عقیده داشت که در کوارتت زهی می‌مینورش بدین منظور دست یافته؛ گفتنی است کوارتت مزبور هنگامی که در ترکیه اجرا شد، مورد توجه لودویک چاچکس از استادان آکادمی موسیقی وین قرار گرفت به حدی که وی به سفارت ایران در ترکیه مراجعه و درخواست کرد تا سازنده جوان این کوارتت را برای مطالعات فنی، مدتی به وین اعزام دارند.

ناصحی بلافاصله پس از ورود به تهران در سال ۱۳۲۹ در هنرستان عالی موسیقی به تدریس هارمونی، کنترپوآن و فوگ و آهنگسازی پرداخت.

از جمله شاگردان او می‌توان از حسین دهلوی، احمد پژمان و پرویز منصوری نام برد. فرزند او فریدون ناصحی نیز نوازندهٔ سرشناس پیانو است.

## آثار
از آثار حسین ناصحی می‌توان به پوئم شور (برای ویلنسل و پیانو) – کوارتت زهی در می مینور – حرمان (برای آواز و پیانو، که به حسین سرشار تقدیم شده‌است) – آواز بیگفتار (برای ارکستر) – گدا (برای پیانو) – رقص در بارگاه شاه سمنگان (برای آواز و ارکستر) - ملودرام رستم و سهراب و قطعاتی دیگر که متأسفانه نت بسیاری از آنها مفقود شده‌است اشاره کرد.

## درگذشت
ناصحی در ششم مهرماه ۱۳۵۶ در سن ۵۲ سالگی درگذشت.

## منابع

* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
* [«[رقص در بارگاه شاه سمنگان]» (برداشت آواز و پیانو)] (با صدای اِولین باغچه‌بان)

رده:آهنگسازان اهل ایران
رده:اهالی تهران
رده:درگذشتگان ۱۳۵۶
رده:درگذشتگان ۱۹۷۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۳۰۴
رده:نوازندگان ترومبون اهل ایران
حشمت سنجری

**حشمت سنجری** (زادهٔ ۱۹ اسفند ۱۲۹۶ در تهران – درگذشتهٔ ۱۴ دی ۱۳۷۳ در تهران) موسیقی‌دان، رهبر ارکستر، آهنگساز و نوازنده اهل ایران بود.

## زندگی هنری
[بندانگشتی|رهبری [ارکستر سمفونیک تهران به همراه یهودی منوهین ۱۹۶۷]]
پدر او حسین سنجری از بهائیان ایرانی  و از نوازندگان نام‌آشنای تار در زمان خود بود که از شاگردان درویش خان، علینقی وزیری و مرتضی نی داوود به‌شمار می‌آمد.  او از چهارسالگی با آموزش پدر، که خود نوازنده تار بود، فراگیری موسیقی را آغاز کرد. حشمت پس از آشنایی با نت‌نویسی به نوازندگی ویولن روی آورد و از ابوالحسن صبا و روح‌الله خالقی، ردیف موسیقی ایرانی را فراگرفت. اما نهایتاً به موسیقی کلاسیک علاقه‌مند شد و این رشته را در هنرستان عالی موسیقی تهران ادامه داد. وی سپس به رهبری ارکستر علاقه‌مند شد و از سال ۱۳۳۶ تا ۱۳۳۹سفری مطالعاتی به اروپا را آغاز کرد.

سنجری در این سفر در وین، بروکسل (کلاس هانس اسواروسکی)، هیلورسوم هلند (کلاس فرانکو فرارا) و پروجا (ایتالیا) به تکمیل تحصیلات خود پرداخت و از سازمانهای آموزشی معتبر دیپلم‌هایی گرفت که مهم‌ترین آن‌ها دیپلم رهبری ارکستر سمفونیک، اپرا و دیپلم آهنگسازی در سال ۱۳۳۶ از آکادمی موسیقی وین هستند.

حشمت سنجری در سال‌های (۱۳۳۶–۱۳۳۴)، (۱۳۵۱–۱۳۳۹)، (۱۳۶۸–۱۳۵۸) رهبر دائم ارکستر سمفونیک تهران بود.

## گرامیداشت
در ۱۹ اسفند ۱۳۹۵ به مناسبت صدمین زادروز حشمت سنجری، آیین گرامیداشت وی با حضور هنرمندان سرشناس موسیقی، شاگردان و همسر وی مرسده بایگان در فرهنگسرای نیاوران برگزار شد. همچنین فیلم مستندی از او با نام رقص دایره به کارگردانی فرزاد فره‌وشی ساخته شده‌است.

فیلم رقص دایره به زندگی حرفه‌ای و کارهای حشمت سنجری می‌پردازد؛ بررسی شرایط اجتماعی و تأثیر آن در گروه‌های موسیقی، ساخت هنرستان موسیقی، معرفی افراد مؤثر در تشکیل ارکستر، معرفی استادان هنرستان موسیقی در بازهٔ زمانی سال‌های ۱۳۲۰ تا ۱۳۳۰، برپایی ارکستر از سوی حشمت سنجری، و مشکلاتی که این کار را دشوار می‌نمود. رقص دایره می‌کوشد تا تصویری روشن و حقیقی از وقایع و اقدامات جریان‌ساز درحوزهٔ موسیقی و به‌طور خاص ارکستر سمفونیک تهران به مخاطبان ارائه دهد. هدف از تولید آن، آشنایی بیشتر با روند تکامل گروه‌های موسیقی کلاسیک که در نهایت به تشکیل ارکستر سمفونیک تهران منتهی شده، است.

کارگردان، پژوهشگر و تدوینگر: فرزاد فره‌وشی، مشاور کارگردان، گویندگی و اجرا: ژرژ پطروسی، با حضور: حشمت سنجری، مرسده بایگان (سنجری)، سیاوش ظهیرالدینی، شهرداد روحانی، جاوید مجلسی، کامبیز روشن‌روان، محسن افتاده، توماس کریستین داوید و فریدون مشیری.

## آثار
[بندانگشتی|[محسن افتاده و حشمت سنجری]]
* «رنگارنگ»
* «سوئیت تابلوهای ایرانی» (رقص دایره یکی از معروف‌ترین قطعات این اثر است)
* «پوئم سمفونی بر روی تم‌های زورخانه با اشعار *[[شاهنامه]]*»
* «قهرمانان آسیا»
* «به امید دیدار»

## جستارهای وابسته
* بهائیان ایرانی

## پانویس

## منابع

* وبگاه هنر و موسیقی
* وبگاه حوزهٔ هنری سازمان تبلیغات اسلامی
* خبرگزاری ایرنا
* هنرستان موسیقی
* ایران اینترنشنال
* وب سایت حشمت سنجری
* وب سایت فرزاد فره وشی

سنجری
رده:آهنگسازان سده ۲۰ (میلادی)
رده:آهنگسازان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
سنجری
رده:خاک‌سپاری‌ها در قطعه هنرمندان بهشت زهرا
سنجری
رده:درگذشتگان ۱۹۹۵ (میلادی)
سنجری
رده:رهبران ارکستر مرد اهل ایران
سنجری
رده:زادگان ۱۹۱۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۱۸ (میلادی)
رده:موسیقی‌دانان کلاسیک سده ۲۰ (میلادی)
سنجری
رده:موسیقی‌دانان کلاسیک اهل ایران
رده:بهائیان اهل ایران
جایزه تورینگ

**جایزه ای‌سی‌ام تورینگ** سالانه از سوی انجمن ماشین‌های محاسباتی (ACM) به اشخاصی که سهم بسزایی در زمینه کامپیوتر دارند، اعطا می‌شود. از آن جایی که جایزه نوبل برای علوم کامپیوتر وجود ندارد، از این جایزه به عنوان جایزه نوبل در کامپیوتر یاد می‌شود. این جایزه به افتخار آلن تورینگ پدر علوم کامپیوتر و هوش مصنوعی نام‌گذاری شده‌است. شرکت‌های گوگل و اینتل حامیان مالی این جایزه یک میلیون دلاری هستند.

## فهرست برندگان جایزه تورینگ

## نگارخانه

Ivan Sutherland at CHM.jpg|ایوان سوترلند برنده سال ۱۹۸۸
Fred Brooks.jpg|فردریک بروکز برنده سال ۱۹۹۹
Charles Bachman 2012.jpg|چارلز باخمن برنده سال ۱۹۷۳


## جستارهای وابسته
* انجمن ماشین‌های حسابگر
* آلن تورینگ

## منابع

* 
* 

رده:آلن تورینگ
رده:انجمن ماشین‌های محاسب
آآ
رده:جایزه‌های بین‌المللی
تورینگ
رده:جوایز بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:جوایز علمی
رده:علوم رایانه
رده:جوایز علوم سیستمی
چاووش

**چاووش‌** یا **چاوش** برگرفته از واژه ترکی *چاو* و به معنی اعلان، خطاب، نقیب، پیش‌رو لشکر یا کاروان، نگهبان و مراقب سپاهیان، راهنما و کسی که کاروانیان را به حرکت و جنگ‌جویان را به جنگ تشجیع می‌کند. چاووش‌ها صفوف لشکر را در جنگ منظم می‌کرده‌اند و شمارهٔ افراد لشکر و هویت و وظیفهٔ یکایک آنان را می‌دانسته‌اند.
چاووش و چاووشی، شغلی بوده‌است در تشکیلات دولت ترکان عثمانی که بعدها این واژه در زبان فارسی وارد شده‌است.
چاووش‌خوانان در ایران قدیم یه کسانی گفته می‌شد که چوب به دست در محل گذر پادشاهان پیشاپیش حرکت کرده و مردم را از عبور شاه آگاه می‌کرده‌اند.

در ایران قدیم به افرادی که برای چاووش‌خوانی یا اعلام چاووش در خدمت شاهان بودند چاووش‌باشی گفته می‌شد.

## جستارهای وابسته
* دورباش‌داران
* جلودار
* نقیب
* شاطر

## منابع

* برپایه داده‌هایی در: هفته‌نامه نسیم جنوب، نوشتاری از دکتر سید جعفر حمیدی

رده:پیشه‌ها
دورباش‌دار

**دورباش‌دار** نام یکی از مناصب دستگاه سلطنتی ایران قدیم است.
دورباش‌دار یکی از افراد خبررسان بوده و حاملان دورباش دارای مقام و منصب مهمی بوده‌اند. دورباش نیزهٔ دو سر یا سه سر یا زوبینی بوده که در هنگام حرکت امیران و پادشاهان، پیشاپیش آنها حرکت داده‌می‌شد. دورباش‌داران، معمولاً دوازده نفر از سربازان ویژه بودند که به فاصلهٔ حدود پنجاه متر جلو موکب پادشاه بودند و مردم با دیدن زوبین‌های برافراشته بر دست دورباشان متوجه می‌شدند که باید از سر راه موکب به‌کناری روند و حتی روی خود را به طرف امیر برنگردانند.

## جستارهای وابسته
* چاووش‌خوانی

برگرفته از هفته‌نامه نسیم جنوب
* برداشت از آن وب‌گاه با یادکرد منبع آزاد است.

رده:درجه‌های نظامی
بنه‌گز

thumb|left|250px|تصویر ماهواره‌ای بنه گز (اسفند ۱۳۹۲)**بُنه‌گز**، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان تنگستان استان بوشهر ایران.

روستای **بُنه گَز** جزء شمالی‌ترین روستاهای تابعه شهرستان تنگستان و در حدود سی کیلومتری شهر بوشهر قرار دارد.

## جمعیت
این روستا در دهستان باغک قرار داشته و بر اساس سرشماری رسمی ۱۳۹۰ جمعیت آن حدود ۳۳۰۵نفر (۸۹۷خانوار) بوده‌است. زبان مردم پارسی با لهجه محلی بوده و مذهب آن‌ها شیعه دوازده امامی می‌باشد.

## پیشینه
روستای بنه گز از دیر زمان جز روستاهای شناخته شده در تنگستان بوده‌است محمد علی خان سدید السلطنه کبابی که در سال ۱۳۲۲ قمری (حدود سالهای ۱۲۸۲ شمسی) از روستاهای تنگستان بازدید کرده از احوال برخی از روستاهای تنگستان از جمله بنه گز چنین یاد کرده‌است: «بنه گز تقریباً دویست خانوار و ششصد نفر نفوس شوند. قریب سیصد نفرشان سلاح ورزند پنجاه قبضه تفگ طراز جدید در آن دیده شود یک حسینیه در قریه موجود است. اجاره دیوان اینجا سیصد و هفتاد تومان است. نخلستانشان شاید چهار هزار اصله شود. شش خانه در قریه و چهار خانه در خارج قریه تعلق به روسا دارد و صاحب برج باشند.»

## منابع

## پیوند به بیرون
* سایت باشگاه فرهنگی ورزشی کارگر بنه گز
* سایت تیتر اول بنه گز

رده:روستاهای شهرستان تنگستان
فهرست تجهیزات رایانه‌ای

* پردازنده
* صفحه کلید
* موشی (موشواره)
* حافظه
* حافظه تنها خواندنی (ROM)
* حافظه دسترسی تصادفی (RAM)
* دیسک نرم(فلاپی‌دیسک)
* دیسک‌گردان (فلاپی‌دیسک درایو]])
* درایو نوری (سیدی رام)
* دیسک سخت (هارد دیسک)
* مادربورد
* مودم
* کارت گرافیک
* کارت صدا
* کارت شبکه باسیم
* کارت شبکه بیسیم
* مودم دی‌اس‌ال
* کارت اسکازی
* کارت‌خوان(کارت ریدر)
* وب‌بین(وب کم)
* بلندگو
* منبع تغذیه رایانه
* نمایشگر(صفحه نمایش)
* چاپگر
* پویشگر(اسکنر)
* حافظه فلش
* کارت تلویزیون و رادیو
* کارت فایر وایر

رده:سخت‌افزار رایانه
واصف باختری

**واصف باختری** ( – ) از شاعران فارسی‌زبان بنام افغانستان بود.

## زندگی
محمد شاه واصف باختری، در جوزا/خرداد ۱۳۲۱ در مزارشریف بلخ زاده شد. وی لیسه باختر (دبیرستان باختر) و حبیبیه را در افغانستان خواند. واصف باختری در سال ۱۳۴۵ کارشناسی زبان و ادبیات فارسی دری را از دانشگاه کابل گرفت/ او مدتی ویراستار کتاب‌های درسی وزارت تعلیم و تربیه بود. واصف باختری در سال ۱۳۵۳ برای ادامه تحصیل در رشته آموزش‌وپرورش به دانشگاه کلمبیای شهر نیویورک رفت و در سال ۱۳۵۴ گواهینامهٔ ماستری (کارشناسی ارشد) به دست آورد. او پس از بازگشت به افغانستان تا سال ۱۳۵۷ به کار در وزارت تعلیم و تربیه ادامه داد. نزدیکی او با کنشگران سیاسی چپگرا در افغانستان باعث شد برای بیش از یک سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۵۸ از سوی دولت وقت زندانی شود.

واصف باختری از سال ۱۳۴۶ تا سال ۱۳۷۵ عضو ریاست دارالتألیف، مدیر مسئول مجله *ژوندون* ارگان نشراتی انجمن نویسندگان افغانستان و دبیر بخش شعر آن انجمن بود.

واصف باختری از سال ۱۳۶۱ تا ۱۳۷۴ در اتحادیه نویسندگان افغانستان در سمت‌های سردبیر بخش شعر، مدیر مسئول مجلۀ ژوندون و منشی دبیرخانه اتحادیه کار کرد. در طول این سال‌‌ها در آموزشگاه این اتحادیه کار می‌کرد. او سال‌ها عضو گروه دبیران بنیاد فرهنگ افغانستان، عضو گروه رهبری کانون حکیم ناصر خسرو، عضو شورای مرکزی انجمن فرهنگی خوشحال‌خان، و عضو هیئت رئیسۀ اتحادیه خبرنگاران افغانستان بود.

واصف باختری از سال ۱۳۷۵ تا ۱۳۸۰ در پیشاور زندگی کرد و پس از آن به عنوان پناهنده، در ایالات متحده آمریکا زندگی می‌کرد.

واصف باختری در غزل‌سرایی به ملک الشعرا بهار و در سرایش شعر نو به مهدی اخوان‌ثالث پهلو می‌زد.

## آثار
از واصف باختری تا اکنون هفت دفتر شعر و یک گزینه از میان این هفت دفتر، و کتابی در زمینهٔ عرفان و شعر فارسی به نام *[[نردبان آسمان]]* چاپ و انتشار یافته‌است که چیزی شبیهٔ کتاب عبدالحسین زرین‌کوب به نام *[[پله پله تا ملاقات خدا]]* است.
* *و آفتاب نمی‌میرد*
* *از میعاد تا هرگز*
* *از این آیینه بشکسته تاریخ*
* *تا شهر پنج ضلعی آزادی*
* *دیباچه یی در فرجام*
* *در استوای فصل شکستن*
* *مویه‌های اسفندیار گمشده*
* *دروازه‌های بسته تقویم*
آثار پژوهشی و ادبی دیگر واصف باختری از این قرارند:
* *سرود و سخن در ترازو*
* *گزارش عقل سرخ، پژوهشی*
* *درنگ‌ها و پیرنگها، پژوهشی*
* *بازگشت به الفبا، پژوهشی*
* *اسطوره یی بزرگ شهادت، ترجمه یی شعر*

## جستارهای وابسته
* منیژه باختری فرزند واصف باختری

## منابع

## پیوند به بیرون
* 
* وبگاه جنبش
* 

رده:زادگان ۱۳۲۱
رده:زادگان ۱۹۴۳ (میلادی)
رده:اهالی بلخ
رده:تاجیک‌های اهل افغانستان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کلمبیا
رده:دور از وطن‌های اهل افغانستان در ایالات متحده آمریکا
رده:دور از وطن‌های اهل افغانستان در پاکستان
رده:درگذشتگان ۱۴۰۲
رده:درگذشتگان ۲۰۲۳ (میلادی)
رده:شاعران تاجیک
رده:شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل افغانستان
رده:شاعران سده ۲۱ (میلادی) اهل افغانستان
رده:شاعران فارسی‌زبان اهل افغانستان
رده:نویسندگان اهل افغانستان
رده:استادان دانشگاه کابل
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کابل
رده:اهالی ولایت بلخ
همجوشی (ابهام‌زدایی)

**[[همجوشی]]** فرایندی عکس عمل شکافت هسته‌ای است. 

**همجوشی** همچنین می‌تواند به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
* همجوشی دوتریوم
* همجوشی برخورد پرتوی
* همجوشی محصورسازی لختی
* فیوژن یا موسیقی تلفیقی گونه‌ای از موسیقی که حاصل تلفیق دو یا چند فرهنگ موسیقایی باشد
* جاز همجوشی یا جاز فیوژن یکی از سبک‌های فرعی موسیقی جاز
* همجوشی (گیاهان) در گیاهان؛ پدیده‌ای طبیعی که تنه، شاخه یا ریشه دو درخت باهم جوش‌خورده و رشد می‌کنند
هارولد در ایتالیا

بندانگشتی|صفحه اول نسخه خطی پارتیتور هارولد در ایتالیا اثر برلیوز
***هارولد در ایتالیا*** (به فرانسوی:***Harold en Italie***) نام دومین سمفونی هکتور برلیوز آهنگساز فرانسوی است. این سمفونی در چهار موومان در سال ۱۸۳۴ میلادی و ظاهراً به تقاضای نیکولو پاگانینی ویلون‌نواز استثنایی نوشته‌شد. نخستین اجرای این قطعه در ۲۳ نوامبر بود. این اثر با الهام از یکی از اشعار ("Childe-Harold") لرد بایرن شاعر بزرگ انگلیسی نوشته‌شده است. گویند پاگانینی پس از اتمام این اثر وجهی کلان به برلیوز پرداخت هرچند که خودش هرگز آن را اجرا نکرد.

در این سمفونی شخصیت هارولد در قالب ساز ویولا نشان داده شده است. «استفاده از تک‌نوازی ساز برای نشان‌دادن یک شخصیتِ به‌خصوص از ابداعات برلیوز است. هرچند که ممکن است این نوآوری ملهم از بعضی اپراهای وبر (مانند *پیمان‌کار رایگان* یا Euryanthe) باشد که در آنها از تک‌ساز برای همراهی با آواز قهرمان داستان استفاده شده است.» بعدها ریمسکی کرساکوف در *[[شهرزاد]]* و ریچارد اشتراوس در *دن کیشوت* و *Ein Heldenleben* از این نوآوری سود جستند.

در این قطعه همانند *[[سمفونی فانتاستیک]]* تم اصلی (ملودی آغازین ویولا) در تمام طول اثر بازتولید می‌شود.
برلیوز در خاطراتش می‌نویسد: «علی‌رغم پیچیدگی هارمونیکِ اثر، من این سمفونی را به همان سرعتِ اکثر سایر کارهایم تصنیف کردم ولی زمان زیادی را صرف تمیزکاری‌های پایانی کردم.»

چهار موومان سمفونی از قرار زیر است:
# هارولد در کوهستان (Harold aux montagnes)
# مارش زائران (Marche des pélerins)
# اظهار عشق (سرناد) (Sérénade)
# عیاشی تبهکاران (Orgie de brigands)

## پانویس
#  به آلمانی *Der Freischütz*
#  http://www.hberlioz.com/Scores/sharold.htm
#  http://www.hberlioz.com/Scores/harold.htm

## پیوند به بیرون

* http://www.hberlioz.com/

رده:آثار برای ویولا و ارکستر
رده:آثار موسیقایی ۱۸۳۴ (میلادی)
رده:آثار هکتور برلیوز
رده:سمفونی‌ها
رده:سمفونی‌های رمانتیک
رده:سمفونی‌های کنسرتانت
هکتور برلیوز

**لوئی هکتور برلیوز** (۱۱ دسامبر ۱۸۰۳ – ۸ مارس ۱۸۶۹) آهنگساز فرانسوی، از چهره‌های تأثیرگذار در موسیقی دورهٔ رمانتیک، و از بهترین رهبران ارکستر در زمان خود و منتقدی کارآزموده در موسیقی بود. برلیوز در سال ۱۸۳۰ جایزهٔ رم را کسب کرد و برای آشنایی با موسیقی ایتالیا رهسپار آن کشور شد. در آنجا آثاری چون اوورتور *شاه لیر* و *له لویه* را نوشت.

از سمفونی‌های او می‌توان به *[[سمفونی فانتاستیک]]* و *[[هارولد در ایتالیا]]*، که به سفارش نیکولو پاگانینی، آهنگساز بزرگ ایتالیایی نوشت، اشاره کرد.

## آثار
[بندانگشتی|چپ|250px|نقاشی پرتره‌ای از برلیوز جوان، اثر [امیل سینیول به سال ۱۸۳۲]]

بیان شوریده، آتش درونی و نامنتظره بودن ویژگی‌های حاکم بر موسیقی برلیوز هستند. کیفیت صوتی و موسیقی برلیوز در دوره رمانتیک از برجستگی و اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. موسیقی او دربرگیرندهٔ تضادهای زیاد و ناگهانی میان رنگ صدای زیر بادی‌های چوبی و زهی‌های بم، نوای پرآشوب سازهای بادی برنجی و کوبه‌ای است. پویایی موسیقی او همواره در آن‌ها در نوسان است و تمپو در آن‌ها بارها تغییر می‌کند.بیشتر آثار هکتور برلیوز به صورت تک‌خوان یا همراهی گروه کُر سروده شده‌اند. سمفونی فانتاستیک، یکی از سمفونی‌های معروف اوست که در سال ۱۸۶۰ آن را سرود. ایده تصنیف این سمفونی از منظومهٔ فاوست گوته به ذهن برلیوز خطور کرده‌است که نتیجه آن مبادرت به ساخت این سمفونی شده‌است. از دیگر آثار مهم او می‌توان به:
* هارولد در ایتالیا (سمفونی، ۱۸۳۴)
* رومئو و ژولیت (سمفونی، ۱۸۳۹)
* *[[بن‌ونوتو چلینی|بِن‌وِنوتو چلینی]]* (اپرا، ۱۸۴۸)
* *[[تروایی‌ها]]* (اپرا، ۱۸۵۶–۱۸۵۸)
* *[[بئاتریکس و بندیک]]* (اپرا، ۱۸۶۰–۱۸۶۲)

## دید مذهبی
هکتور برلیوز در واپسین نامه‌ای که نگاشته‌است، در آن ذکر کرده‌است که ندانم‌گرا است. هرچند که در دانشنامه کاتولیک قید شده‌است که او کاتولیکی باورمند بوده که نتوانسته تا پایان بر ایمان کاتولیکی خود بماند.

## منابع


رده:آهنگسازان اپرا اهل فرانسه
رده:آهنگسازان اپرای مرد
رده:آهنگسازان اهل فرانسه
رده:آهنگسازان رمانتیک اهل فرانسه
رده:آهنگسازان کلاسیک اهل فرانسه
رده:آهنگسازان کلاسیک سده ۱۹ (میلادی)
رده:آهنگسازان کلاسیک مرد اهل فرانسه
رده:اپرانامه‌نویسان فرانسه
رده:اعضای افتخاری انجمن رویال فیلارمونیک
رده:اهالی ایزر
رده:بی‌خدایان اهل فرانسه
رده:جایزه بزرگ رم برای آهنگسازی
رده:درگذشتگان ۱۸۶۹ (میلادی)
رده:رهبران ارکستر اهل فرانسه
رده:رهبران ارکستر سده ۱۹ (میلادی)
رده:رهبران ارکستر مرد اهل فرانسه
رده:روزنامه‌نگاران سده ۱۹ (میلادی)
رده:روزنامه‌نگاران مرد اهل فرانسه
رده:روزنامه‌نگاران مرد
رده:زادگان ۱۸۰۳ (میلادی)
رده:مدفونان در گورستان مون‌مارتر
رده:منتقدان اپرا
رده:منتقدان موسیقی اهل فرانسه
رده:موسیقی‌دانان مرد سده ۱۹ (میلادی)
رده:ندانم‌گرایان اهل فرانسه
رده:نمایشنامه‌نویسان مرد اهل فرانسه
رده:نویسندگان مرد اهل فرانسه
رده:روزنامه‌نگاران سده ۱۹ (میلادی) اهل فرانسه
رده:آهنگسازان موسیقی کلاسیک کلیسایی
آذری

**آذری** دارای معانی و کاربردهای زیر است:
* منسوب به آذربایجان
* مردم آذری
* زبان آذری (زبان پیشین مردم آذری)
* زبان ترکی آذربایجانی (زبان کنونی مردم آذری)
* سیاوش آذری روزنامه‌نگار ایرانی
* باغ آذری در تهران

## جستارهای وابسته
* آذربایجان (ابهام زدایی)
* آذربایجانی (ابهام‌زدایی)
* استان آذربایجان (ابهام‌زدایی)

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
محمد قاضی (ابهام‌زدایی)

**[[محمد قاضی]]** (۱۲۹۲–۱۳۷۶) مترجم ایرانی بود.

**محمد قاضی** همچنین ممکن است به افراد زیر اشاره کند:
* محمد قاضی (نگارگر) (۱۳۰۳–۱۳۸۲) نقاش، تندیس‌گر و خوشنویس معاصر ایرانی
* محمد قاضی (بازیکن فوتبال) (زادهٔ ۱۳۶۳) بازیکن فوتبال اهل ایران

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام افراد
ننسی لوپز

**ننسی لوپز**  (زاده زاده ۶ ژانویه ۱۹۵۷ در کالیفرنیا) یکی از محبوبترین و موفقترین زنان گلف باز دنیا است. وی پس از ازدواج به نام ننسی نایت (Nancy Knight) تغییر هویت داد.

ستاره‌ای که از سال ۱۹۷۸ گلف را به صورت تفننی آغاز کرد، استعداد ویژه خود را به همه گلف بازان نشان داد. او گلف را زمانی که دختر بچه‌ای بیشتر نبود آغاز کرد هنگامی که سال دوم دانشگاه تولسا در اوکلاهاما بود آن را به صورت حرفه‌ای پی گرفت. ننسی از سوی انجمن حرفه‌ای گلف زنان چهار مرتبه عنوان بهترین بازیکن سال طی سال‌های ۱۹۷۸، ۱۹۷۹، ۱۹۸۵ و ۱۹۸۸ از آن خود کرد و نام خود را در زمره بهترین‌های گلف در رده‌های سنی مختلف ثبت کرد.

وی نخستین بار در سن ۸ سالگی تحت آموزش پدرش دومینگو بازی گلف را تجربه کرد و اولین عنوانش را در ۱۲ سالگی با پیروزی در رقابت های زنان آماتور مکزیک کسب کرد. پس از آن دو بار در سال‌های ۱۹۷۲ و ۱۹۷۴ فاتح رقابت‌های دختران آمریکا تحت عنوان (USGA Junior Girls Championship) شد.

در سال ۱۹۷۵، او سه بار قهرمان بازی‌های (Western Junior) و (Mexican Amateur) گشت و به سرعت نام خود را مطرح ساخت. در همان سال وارد مدرسه گلف زنان آمریکا و با بهترین نمره از آنجا دانش‌آموخته شد. پیشرفت او در گلف تا جایی ادامه پیدا کرد که سال بعد مدعی قهرمانی رقابت‌های جهانی (AIAW) در تیم اعزامی ایالات متحده شد. او در سال ۱۹۷۶ یکه‌تاز بلامنازع گلف دانشگاه تولسا در رده زنان بود.

سال ۱۹۷۸ فصلی جدید با ۹ عنوان قهرمانی برای او بود. همچنین در رقابت‌های رولکس روکی ((Rolex Rookie و ورا (Vera) پیشتاز بود.

سال ۱۹۷۹ برای او در ۸ تورنمنت پیروزی به ارمغان آورد و ۶ سال بعد او مجدداً در رولکس روکی و ورا برای سومین بار صاحب عنوان شد. سال۱۹۸۷ برای این قهرمان ۳۵ ساله بسیار به یاد ماندنی بود و توانست در رقابت‌های ساراسوتا کلاسیک «Sarasota Classic» (همان دوره رقابت‌هایی که نخستین بار در سال ۱۹۷۸ مدعی آن شد) پیروز شود. در سال ۱۹۹۷ چهل و هشتمین عنوان قهرمانی اش را کسب کرده و در بازی‌های اوپن زنان ایالات متحده با رکورد امتیازات ۶۹-۶۸-۶۹-۶۹ در رده دوم ایستاد.

## یکه‌تاز گلف آمریکا
او اولین زنی در آمریکا است که در تاریخ رقابت‌های اوپن زنان در شش دوره تا مراحل نهایی صعود کرده‌است و در این میان تنها آلسون نیکولاس (Alison Nicholas)و جیمز نیل (James Nill) با وی در رقابت بود.

در میان همه این افتخارات ریز و درشت، وی در سال ۱۹۹۲ از سوی بنیاد ورزشی زنان یکی از معتبرترین عناوین ورزشی زنان را دریافت کرد. در فصل ۲۰۰۱ او مدت خیلی محدودی توانست گلف بازی کند چرا که از ناحیه زانو مصدوم بود و از ادامه رقابت‌ها باز ماند.

در مجموع نانسی لوپز را باید یکی از مستعدترین و کوشاترین زنان گلف باز دنیا دانست که توانسته در این رشته ورزشی به عناوین مختلف جهانی دست پیدا کند.

## منابع

* مطلب برگرفته از مجله اینترنتی ورزش (برداشت مجاز با ذکر منبع)

رده:افراد زنده
رده:اهالی کالیفرنیا
رده:اهالی ده ویلجز، فلوریدا
رده:اهالی راسول (نیومکزیکو)
رده:اهالی شهرستان سومتر، فلوریدا
رده:زادگان ۱۹۵۷ (میلادی)
رده:گلف‌بازان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:گلف‌بازان اهل جورجیا
رده:گلف‌بازان اهل کالیفرنیا
رده:گلف‌بازان اهل نیومکزیکو
رده:گلف‌بازان زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:ورزشکاران اهل آلبانی، جورجیا
رده:ورزشکاران اهل تورانس، کالیفرنیا
رده:ورزشکاران مکزیکی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
فهرست عیدها بر پایه کشور

فهرستی از نام جشن‌ها، عیدها و سالروزها در سراسر جهان:

## هند.
* فستیوال هولی
* دیوالی
* ناواراتری
* گانش چاتوری
* اونام (شکرگزاری)
* کریشنا و گویندا
* پوشکار یا شتر سواران
* جشن هندی معبد کرالا

## ایران
* سال نو ایرانی
* جشن فانوس
* شب یلدا
* 
* نوروز
* نوروز انهار
* جشن سده
* سیزده بدر
* جشن خرمن
* جشن گل غلتان
* جشن گل چینی
* جشن گل و گیاه
* چهارشنبه سوری آخر سال
* جشن نواوستی
* چهارشنبه سوری آب
* چهارشنبه سوری آتش
* چهارشنبه سوری باد
* چهارشنبه سوری خاک
* چهارشنبه سوری گل
* کریسمس
* جشن نوروزیان
* هولی
* کارناوال
* روز شکرگزاری
* هالووین
* بالماسکه
* عید پاک
* نیوالی
* دیوالی
* فستیوال آب و آتش
* فستیوال رقص و پارتی و موسیقی
* فستیوال گل
* فستیوال بادکنک و بادبادک و بالون
* فستیوال انار و غذا
* فستیوال تاریخچه ایران
* فستیوال کارناوال ریو
* فستیوال کارناوال ونیز
* فستیوال کارناوال ریو
* فستیوال روز مرگ و مردگان
* فستیوال تومارولند
* فستیوال کارناوال ریودو
* روز سنت پدی
* روز پادشاهان ایران
* فستیوال کارناوال ویوید
* فستیوال کارناوال نورلیون
* فستیوال فصل‌ها
* فستیوال زمستان
* فستیوال بهار
* فستیوال تابستان
* فستیوال پاییز
* روز بزرگداشت کوروش بزرگ
### جشن های مذهبی ایران
#### اسلام
*چهارشنبه تاجمعه و یکشنبه
*عید قربان
*غدیر خم
*عید فطر
*بعثت
*امامت
*سال نو اسلامی
*اعیاد شعبانیه
*ولادت های امامان
*میلاد و معبث پیامبر
#### یهودی
*پسح
*پوریم
*حنوکا
*روز یهودیان 
*روزهای مقدس عالی
*سوکوت
*سیمحاط تورا
*شالوش رگالیم
*شاووعوت
*لاگ بعومر
#### زرتشتی
*آبانگان
*آذرگان
*اردیبهشتگان
*امردادگان
*بهمنگان
*تیرگان
*جشن بهاربد
*جشن سده
*جشن فروردینگان
*جشن نیلوفر
*خردادگان
*خرم‌روز
*زادروز زرتشت
*سپندارمذگان
*شهریورگان
*گاهنبار
*مهرگان

## چین
* سال نو چینی
* جشنواره فانوس
* جشنواره یا فستیوال بهاری در چین
* روز بزرگداشت رفتگان
* روز کارگر در چین
* جشن قایق اژدها در چین
* جشنواره زمستانی در چین
* جشنواره شبح در چین
* روز ملی جمهوری خلق چین
* جشن نیمه پاییز یکی از جشن‌ها و عیدهای کشور چین
* عید ارواح

## ژاپن
* جشن‌های توکیو
* سال نوی ژاپنی
* ستسوبون
* فستیوال برف و یخ ساپورو
* اومیزوتوری
* جشن ۲۰ سالگی
* جشن گل فوجی
* جشنواره رقص آوا
* جشنواره شینگن‌کو
* هاکاتا جیئون یاماکاسا
* هانامی
* هونن ماتسوری
* هیگان
* هیناماتسوری
* ناقوس شب سال نو ژاپن
* گلدن ویک (ژاپن)
* کانامارا ماتسوری
* شیچی-گو-سان
* شورو ناگاشی
* ابن
* اومیسوکا
* بن اودوری
* تاناباتا
* تانگو نو سکو
* روز فرهنگ
* روز فضای سبز
* روز کودکان (ژاپن)

## ویتنام
* عید تت

## برزیل
* ماردی گرا

## ایالات متحده
* روز شکرگزاری

## اسرائیل
* پسح
* جشن سایه‌بان‌ها (سوکوت)

## سایر مناطق
* کارناوال (جشن فاشینگ)
* سینکو دی مایو
* روز شکرگزاری
* هالووین
* بالماسکه
* کریسمس
* عید پاک
* نیوالی
* فورت آو ژوئیه

### جهان اسلام

* چهارشنبه تا  جمعه و یکشنبه
* عید قربان
* غدیر خم
* عید فطر
* بعثت
* امامت
* سال نو اسلامی
* اعیاد شعبانیه
* ولادت های امامان
* میلاد و معبث پیامبر

## منابع

رده:تعطیلات عمومی بر پایه کشور
*
رده:فهرست‌ها بر پایه کشور
رده:فهرست‌های تعطیلات عمومی بر پایه کشور
محمد قاضی (نگارگر)

**محمّد قاضی اسدالهی** (زادهٔ ۳ مهر ۱۳۰۳ در تهران - درگذشتهٔ ۲۰ آذر ۱۳۸۲ در تهران) هنرمند ایرانی، نقاش (پرتره)، مجسمه‌ساز (سردیس) و خوشنویس معاصر که با امضاهای **"محمد قاضی"**، **"بهرام قاضی"** و **"بهرام"** شناخته شده است.

## زندگی
محمد قاضی اولین تابلوی رنگ و روغن خود را در سن پانزده سالگی روی جعبه شیرینی ساخت. در سال ۱۳۲۲ دانشگاه هنر را نیمه کاره رها کرد و بلافاصله از او دعوت شد به عنوان معلم و سپس دبیر نقاشی در دبیرستان فیروزبهرام و دبیرستان فردوسی به تدریس بپردازد. تابلوی معروف "عیسی مسیح" او که در سن شانزده سالگی کشیده بود از تلویزیون آمریکا به نمایش درآمد و برای او شهرت و موفقیت بسیاری به ارمغان آورد، این کار در سال ۱۹۵۸ میلادی در یک حراج آمریکایی ۴۰٫۰۰۰ دلار قیمت گذاری شد. او در سال ۱۳۳۷ شمسی در شیکاگو در استودیو مک مشغول به آموزش نقاشی و مجسمه‌سازی شد.

همسر محمد قاضی پس از درگذشت او در سال ۱۳۸۲ طی یک موافقت اصولی نگهداری بخشی از آثارش را به سازمان میراث فرهنگی و گردشگری سپرد که بعدها از سرنوشت آن‌ها خبری منتشر نشد.

محمدقاضی اسدالهی از نوادگان قاضی اسدالله کوهپایی کاشانی یا قاضی اسدقهبایی قاسانی عارف معروف و قاضی کاشان درعهد صفوی است.
که مقبره اش در میدان قاضی اسدالله کاشان زیارتگاه اهل دل و دردمندان است. پدر در پدر خوشنویس و اهل هنر بودند. ابوالفضل ساوجی و فضل‌الله ساوجی و ذبیح بهروز هم از این خاندان‌اند.

## آثار

از کارهای معروف محمد قاضی می‌توان به پرتره‌هایی از بهزاد ها، ملک الشعرای بهار، پروفسور محسن هشترودی، کمال الملک، دکتر محمد مصدق، ابوالحسن صبا، فرانتس یوناس (رئیس‌جمهور اسبق اتریش)، الکسی کاسیگین (نخست‌وزیر سابق اتحاد جماهیر شوروی) و جمعی دیگر از بزرگان ایرانی و غیر ایرانی اشاره کرد. 
آثار اهدایی به میراث فرهنگی جمعاً شامل ۲۳ تابلو از کارهای خود نقاش و چند کار کپی است که شامل تابلوی "مادر استاد" و نیز "عیسی مسیح" (که در تاریخ نقاشی ایران نظیر ندارد)، می‌شود. 
تابلوها به کاخ موزه سعدآباد سپرده شده‌ است.

## منابع

* هنر و اندیشه وب‌گاه پیک
* زبیده جهانگیری {شبنم} همسر استاد/ سند موزه کاخ سعدآباد بای تحویل تابلوها / سیمای هنرمندان {جلدپنجم} شرح
* حال استاد به قلم زبیده جهانگیری {بدون امضا} / مقدمه عرفان داروی دردهای بی درمان {وزیرنویس مقدمه} اثر
* نویده/آسمان باران گریست {دفترشعر} زبیده جهانگیری

* https://www.facebook.com/MohammadGhazi1303

رده:اهالی تهران
رده:درگذشتگان ۱۳۸۲
رده:زادگان ۱۳۰۳
رده:مجسمه‌سازان اهل ایران
رده:نقاشان مرد اهل ایران
واشینگتن

; در ایالات متحده
* واشینگتن (ایالت) ایالتی در ایالات متحده
* واشینگتن، دی.سی. پایتخت ایالات متحده
* واشینگتن، نیوجرسی شهری در ایالت نیوجرسی کشور ایالات متحده آمریکا
* واشینگتن، کانزاس شهری در ایالت کانزاس کشور ایالات متحده آمریکا
* واشینگتن، ماساچوست شهرکی در ایالت ماساچوست کشور ایالات متحده آمریکا
* واشینگتن، یوتا شهری در ایالت یوتا کشور ایالات متحده آمریکا
* واشینگتن، پنسیلوانیا شهری در ایالت پنسیلوانیا کشور ایالات متحده آمریکا
* پورت واشینگتن، ویسکانسین شهری در ایالت ویسکانسین کشور ایالات متحده آمریکا
* فورت واشینگتن، مریلند شهری در ایالت مریلند کشور ایالات متحده آمریکا
* واشینگتن گرووو، مریلند شهری در ایالت مریلند کشور ایالات متحده آمریکا
* واشینگتن کورت هاوس، اوهایو شهری در ایالت اوهایو کشور ایالات متحده آمریکا
* واشینگتن تراس، یوتا
* مونت واشینگتن، ماساچوست
* شهرستان واشینگتن، ایلینوی در ایلینوی
* شهرستان واشینگتن، می‌سی‌سی‌پی در میسیسیپی

; در بریتانیا
* واشینگتن (تاین و ویر): شهری در شمال شرقی انگلستان که نامش را به نخستین رئیس‌جمهوری و پایتخت آمریکا داده‌است.

; افراد
* جرج واشینگتن رئیس‌جمهور آمریکا
* دنزل واشینگتن کارگردان و بازیگر آمریکایی
* واشینگتن اروینگ نویسنده و سیاستمدار آمریکایی
* جورج واشینگتن گوتالس افسر ارتش ایالات متحده

; دانشگاه‌ها
* دانشگاه جرج واشینگتن
* دانشگاه واشینگتن
* دانشگاه ایالتی واشینگتن
* دانشگاه واشینگتن در سن‌لوئیس

; روزنامه‌ها
* واشینگتن تایمز
* واشینگتن پست

; تیم‌های ورزشی
* واشینگتن ردسکینز
* واشینگتن ویزاردز

; دیگر چیزها
* پل جرج واشینگتن نام یکی از پل‌های معلق و بزرگ ایالات متحدهٔ آمریکا
* یادبود واشینگتن از بناهای مشهور شهر واشینگتن، دی.سی. در ایالات متحده آمریکا

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی شهرستان‌های آمریکا
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام خانوادگی
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام شهر
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی کشتی
مسلمان

350px|بندانگشتی|پراکندگی مسلمانان در جهان

**مُسَلمان** (به ) کسی است که دین اسلام را باور دارد. اسلام یکی از ادیان ابراهیمی است. مسلمانان به دو گروه مذهبی کلی سنی و شیعه تقسیم می‌شوند. مسلمان بودن داشتن اعتقاد به سه اصل دینی؛ توحید، نبوت و معاد است در مذهب شیعه علاوه بر اینها در توحید برای عدل خدا معنایی متمایز وجود دارد و اعتقاد بر امامت نیز ادامه پذیرش نبوت دانسته می‌شود و این دو را علاوه بر اصول دین، اصول مذهب خود می‌دانند. و اسلام آوردن با اقرار شهادتین است.

واژهٔ «مُسَلمان» یک صفت فارسی است که در اصل جمع فارسی واژهٔ عربی «مُسلِم» به‌صورت «مُسلِم‌مان» بوده، که در گذر زمان با تغییرِ حرکات و حذف یکی از میم‌ها به‌صورت صفت مفرد کاربرد یافته و جمع کاربردی آن مسلمانان شده است.

«مسلمان» لفظی متاخر است و نخستین بار در دوران عبدالملک بن مروان اموی استفاده شد؛ تا قبل از عبدالملک، پیروان محمد خود را «مومنون» یا «مهاجرون» می‌نامیدند.

## جمعیت
جمعیت مسلمانان در سال ۲۰۱۷ (میلادی)، حدود ۲۴٪ جمعیت ۷/۶ میلیاردی جهان، یعنی ۱/۸ میلیارد نفر بود. نزدیک به ۶۰٪ از مسلمانان جهان در آسیا زندگی می‌کنند. از این شمار نزدیک به ۲۰۰ میلیون نفر شیعه و بقیه سنی هستند. (۸۵درصد شیعه ۱۲ امامی) همچنین ۰٫۸٪ از جمعیت کشور آمریکا را مسلمانان تشکیل می‌دهند.

جمعیت مسلمانان در سال ۲۰۰۷، ۲۰٫۱۲٪ از جمعیت ۶٫۶ میلیاردی جهان، یعنی ۱٫۳۲ میلیارد نفر بود که در رتبه دوم دین‌های جهان و ادیان ابراهیمی پس از مسیحیت که ۲٫۲میلیارد پیرو دارد، قرار دارد.

## پانویس

رده:مسلمانان
رده:واژه‌ها و عبارت‌های قرآنی
رده:هویت دینی
کنگو

*با [[کنگو (Kongo)]] (ابهام‌زدایی) اشتباه نشود.*

**کنگو** ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:

## جغرافیا
### کشورها
* جمهوری کنگو کشوری در غرب آفریقای غربی
* جمهوری دموکراتیک کنگو

### رودخانه
* کنگو (رود) رودی در آفریقا

## سایر موارد
* پادشاهی کنگو
* کنگو (شامپانزه)
* کنگو (فیلم) فیلمی بر اساس رمان کنگو

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی کشتی
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی نام خانوادگی
رود کنگو

**رود کُنگو** پس از رود نیل طولانی‌ترین رود آفریقا است. این رودخانه همچنین دومین رودخانه پرآب دنیا پس از آمازون نیز می‌باشد. طول این رود که ۴۷۰۰ کیلومتر است در کشورهای آنگولا، بوروندی، کامرون، جمهوری آفریقای مرکزی، جمهوری دموکراتیک کنگو، گابن، جمهوری کنگو، رواندا، تانزانیا و زامبیا جریان دارد و به اقیانوس اطلس می‌ریزد. رودخانه کنگو با  ژرفا، رکورددار عمیق‌ترین رودخانه در میان رودخانه‌های کره زمین است. همچنین، تنها رودخانه بزرگ کره زمین است که ۲ بار از خط استوا عبور می‌کند.

## نامگذاری
بندانگشتی|صحنهٔ طلوع خورشید بر فراز رودخانهٔ کنگو
نام رودخانه کونگو از پادشاهی کنگو که در ساحل جنوبی رودخانه واقع شده‌است، گرفته شده‌است. این پادشاهی به نوبه خود برای بومیان بانتو کونگو که در قرن هفدهم با عنوان "Esikongo" شناخته می‌شد، نامگذاری شد. آبراهام اورتلیوس در نقشه جهانی خود در سال ۱۵۶۴ آنرا با عنوان "مانیچونگو" در دهانه رودخانه نامگذاری کرده‌است. نام قبایل در کنگو احتمالاً از کلمه ای برای یک اجتماع عمومی یا مجالس قبیله نشات گرفته‌است. نام مدرن مردم کنگو یا باکونگو در اوایل قرن بیستم معرفی شد.

نام زائر از یک اقتباس پرتغالی از یک کلمه Kikongo , nzere ("رودخانه") است، مختصری از nzadi o nzere ("رودخانه ای که رودخانه را بلعیده"). این رودخانه در قرنهای شانزدهم و هفدهم به عنوان زائر شناخته شده بود. به نظر می‌رسد کنگو در قرن ۱۸ به تدریج جایگزین زائر در استفاده از انگلیسی شد و کنگو نام انگلیسی ترجیحی در ادبیات قرن نوزدهم است، اگرچه اشارات به ظهیر یا زائر به عنوان نام مورد استفاده ساکنین رایج بود.

جمهوری دموکراتیک کنگو و جمهوری کنگو نام خود را از این رود گرفته‌اند. همانند جمهوری قبلی کنگو که در سال ۱۹۶۰ از کنگو بلژیک استقلال به دست آورد. جمهوری کنگو (زائر) در طی سالهای ۱۹۷۱–۱۹۹۱ نیز نام این رودخانه را گرفت، که البته پیش از آن نام آن از واژه‌های فرانسوی و پرتغالی بود.

## نگارخانه

Oxfam East Africa - Mbandaka market.jpg
Congo maluku.jpg
Chutes Livingstone.jpg


## منابع

رده:بخش‌های چهرنگاشتی
رده:رود کنگو
رده:رودهای آفریقا
رده:رودهای آنگولا
رده:رودهای بین‌المللی
رده:رودهای بین‌المللی آفریقا
رده:رودهای جمهوری دموکراتیک کنگو
رده:رودهای جمهوری کنگو
رده:رودهای مرزی
رده:مرز جمهوری کنگو و جمهوری دموکراتیک کنگو
رده:مرز آنگولا و جمهوری دموکراتیک کنگو
رده:حوضه آبریز کنگو
رده:جنگل‌های کنگو
تمدن چین

**''تمدن چین** می‌تواند به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:''
* تاریخ چین
* فرهنگ چینی
نورشناسی

بندانگشتی|چپ|250px|شکست نور در منشور و دیدن طیف‌های نور سفید
**اُپتیک** ، **نورشناسی**، **نورشناخت**، **فیزیک نور** یا **نوریک**، شاخه‌ای از فیزیک است که به بررسی نور و خواص آن و برهمکنش آن با ماده می‌پردازد. نورشناسی به مطالعه حوزه نور مرئی، ماوراء بنفش و فروسرخ امواج الکترومغناطیسی می‌پردازد.

کمال‌الدین فارسی ریاضی‌دان و فیزیک‌دان برجسته ایرانی سهم عمده‌ای در گسترش فیزیک نور داشته است.

## تاریخچه
بندانگشتی|چپ|300px|تابیدن لیزر در آزمایشگاه نور
در یونان باستان عقیده بر این بود که نور از چشم به سمت اشیا می‌تابد و بازتاب آن باعث دیدن و دیده شدن، می‌شود. موزی، ارسطو و اقلیدس در سدهٔ ۵ و ۴ پیش از میلاد با استفاده از تئوری سوراخ‌سوزنی یا اتاقک تاریک تلاش کردند خلاف آن نظریه را ثابت کنند. آن‌ها در پشت دوربین‌های سوراخ سوزنی صفحه‌ای نیمه‌مات قرار می‌دادند تا تصویر بازتاب شدهٔ روی آن با چشم دیده شود. در قرن ششم میلادی، آنتمیوس در آزمایش‌های خود از دوربین تاریکخانه‌ای استفاده کرد.

اما ابن هیثم پدر علم نورشناسی یا فیزیک نور، در سدهٔ پنجم هجری/یازدهم میلادی، بود که رساله ای دربارهٔ نورشناسی نوشت و در نهایت تئوری دوربین سوراخ سوزنی را گسترش داد و در مشاهدات خورشید گرفتگی خود از وسیله‌ای به نام اتاقک تاریک استفاده کرد. او برای نخستین‌بار از دوربین سوراخ سوزنی و دوربین تاریکخانه‌ای در آزمایش‌هایش جهت بررسی خواص نور، استفاده نمود و آن را به جهان معرفی کرد.

یعقوب بن اسحاق کندی (م ۲۵۸) معروف به فیلسوف عرب یا فیلسوف و شاهزاده عرب، از حکمای برجسته اسلامی دربارهٔ شناخت نور یا علم مناظر کتابی نوشته که تحریری است بهتر از اپتیک یا مناظر کتاب اقلیدس، که این کتاب را بارها به لاتین ترجمه کرده‌اند.

## نورشناسی هندسی
نورشناسی هندسی نور به صورت یک پرتو منتشر شونده در یک خط راست مدل بندی می‌کند. این نظریه توانسته است بسیاری از ویژگی‌های نور مثل شکست نور، بازتاب نور از سطوح را به خوبی توصیف نماید.

## نورشناسی موجی
پدیده‌هایی وجود دارند که دیگر نمی‌توان آنها را با دید نور هندسی مورد مطالعه قرار داد که نمونه‌ای از این پدیده‌ها پراش، پاشندگی، تداخل نور می‌باشد. آشناترین این پدیده‌ها آزمایش دو شکاف یانگ است که دو شکاف عبور دهنده نور یک منبع، روی پرده یک طرح تداخلی ایجاد می‌کند و کاملاً ناقض نظریه ذره‌ای نور و نورشناسی هندسی است. با تلاش‌های ماکسول مشخص شد که رفتار نور به خوبی با استفاده از یک موج الکترومغناطیسی قابل توصیف است.

## نورشناسی کوانتومی
با وجود همه موفقیت‌هایی که در زمینه نورشناسی انجام شده‌بود، باز هم هنوز نور ماهیت اصلی خود را هویدا نکرده‌بود. اما با پیشرفت‌هایی که در زمینه مکانیک کوانتومی انجام شد، کاربرد آن در حوزه نورشناسی جبهه‌های جدیدی در این علم گشود و نمودهای تازه‌ای از نور مشاهده شد. 

این موضوع تا جایی ادامه یافت که اعتقاد دانشمندان فیزیک بر آن شد که نور ذاتاً یک موجود کاملاً کوانتومی است و آنچه که در تئوری‌های کلاسیک به آن پرداخته می‌شود، یک تقریب نسبتاً خوب از نور است. 

در این مدل بندی جدید پدیده‌هایی پیش‌بینی و توصیف شدند که پیش از این بررسی نمی‌شدند. اپتیک کوانتومی یکی از دانش‌های بنیادین در طراحی رایانه‌های کوانتمی است که به دلیل تحول شگرف حجم و سرعت محاسبات، نمی‌توان آن را دست کم گرفت. امروزه موفق‌ترین مدل برای توصیف نور مدل نورشناسی کوانتومی است.

## جستارهای وابسته
* تابش الکترومغناطیس
* قطبش
* قطبش دایره‌ای

## پانویس

## منابع
Driggers, Ronald G. (ed.) (2003). Encyclopedia of Optical Engineering. New York: Marcel Dekker. 3 vols.
* 

رده:تابش الکترومغناطیسی
رده:فیزیک کاربردی و میان‌رشته‌ای
رده:فیزیک نور
رده:نور
استان دقهلیه

**استان دَقَهلیه**  یکی از استان‌های کشور مصر است.

مساحت این استان ۶٬۰۰۰ کیلومتر مربع و جمعیت آن پیرامون ۵ میلیون نفر است و در شمال شرقی قاهره واقع شده است.

مرکز این استان شهر منصوره و شهرهای اصلی آن میت غمر، بلقاس و منزله هستند.

برخی از بزرگان مصری در زمینه‌های علمی، مهندسی، پزشکی و هنر از این استان برخاسته‌اند.

مرکز بیماری‌های کلیوی واقع در منصوره به عنوان بهترین مرکز کلیه‌شناسی در قاره آفریقا شناخته شده است.

## تاریخ
* جنگ منصوره
* جنگ دندیط
* جنگ جمالیه
* کشتار میت‌القرشی

## تقسیمات اداری
استان دقهلیه دارای ۱۴ شهرستان و ۳ شهر و ۱۱۰ دهستان است. این استان ۳۳۶ روستا و ۲۰۷۲ آبادی کوچک دارد.

### شهرها و شهرستان‌ها

## بزرگان دقهلیه

## مکان‌های گردشگری
* خانه ابن لقمان
* دیر دمیانه
* کنیسه قدیس مارجریس
* موزه حسن طوبار
* باغ شجره‌الدر
* تفریحگاه جمصه

## منابع

* ویکی‌پدیای عربی.
* ابراهیم، الجمل، عبد الرازق، عبدالله، * «(تاریخ مصر المُعاصر)» * ، انتشار سال ۱۹۷۷ میلادی.
* وب‌گاه استان دَقَهلیه

رده:استان دقهلیه
دقهلیه
رده:مناطق کلان‌شهری مصر
منطق ریاضی

**منطق ریاضی** یا **منطق جدید**  شاخه‌ای از ریاضیات است که به پیوند ریاضی و منطق می‌پردازد.

ریشه‌های پیدایش این منطق به کارهای جوزپه پئانو ریاضی‌دان ایتالیایی و پیش از او لایب نیتز و لامبرت می‌رسد.

در سال‌های پایانی سدهٔ نوزدهم میلادی، با کارهای آگوستوس دمورگان، جرج بول، گوتلوب فرگه، برتراند راسل، دیوید هیلبرت و دیگران این علم به پیشرفت چشمگیری دست یافت.

## انگیزه و اهداف
تحقیقات علمی دربارهٔ منطق ریاضی، در پی بروز پرسش‌های نوین در بنیان‌های ریاضیات پدید آمد. به عنوان نمونه، فرگه می‌کوشید تا ریاضیات را بر پایهٔ اصول برآمده از منطق و نظریهٔ مجموعه‌ها قرار دهد. راسل، در حذف تناقضات ناشی از دستگاه منطق فرگه تلاش کرد و هدف هیلبرت نشان دادن این امر بود که «روش‌های مورد قبول عام در ریاضیات هرگاه که به‌طور همه‌جانبه، کلی نگرانه و به‌عنوان یک کل واحد، در نظر گرفته شود، به هیچ نوع تناقضی منجر نخواهد شد.» (این موضوع به برنامهٔ هیلبرت شهرت یافته است).

## کاربردها
روش‌ها و نتایج بدست‌آمده در منطق ریاضی، نه تنها در حلّ مسائل بنیانی موارد استفاده دارد، بلکه، در بسیاری از شاخه‌های دیگر ریاضیّات نظیر جبر، علوم کامپیوتر، هندسه و توپولوژی هم مورد بهره‌برداری قرار می‌گیرد.

منطق ریاضی امروزه در فلسفه تحلیلی، ریاضیات، زیست‌شناسی، زبانشناسی، جامعه‌شناسی، فیزیک، روان‌شناسی، روش‌شناسی، علوم کامپیوتری، علم اخلاق، هوش مصنوعی، متافیزیک و حقوق کاربرد دارد.

## جستارهای وابسته
* حساب گزاره‌ها
* منطق محمولات
* منطق فلسفی
* منطق‌های توصیف (Description logics)
* نظریهٔ مجموعه‌ها
* برهان خلف
* *[[برداشت و مفهوم نوشتار]]* (کتاب)

## منابع

Ebbinghaus, H. -D. , Flum, J. , and Thomas, W. *Mathematical logic*, Springer-Verlag New York Inc. , 1984. 


رده:ساختارهای ریاضیاتی
ریزبرنامه‌سازی

**ریزبرنامه‌سازی** طراحی و تولید ریزبرنامه است. ریزبرنامه مجموعه‌ای از دستورها است که عملیات واحد پردازش مرکزی رایانه را کنترل می‌کند.

## منابع

رده:پردازش دستورها
رده:ریزپردازنده‌ها
رده:سفت‌افزار
رده:معماری رایانه
رده:واحد پردازشگر مرکزی
رده:بایوس
استان قنا

**استان قِنا**  در جنوب مصر و در راستای جریان رود نیل قرار دارد و از شمال با استان سوهاج، از جنوب با استان اسوان، از شرق با استان بحر الاحمر (دریای سرخ) و از سوی غرب با استان وادی الجدید همکنار است.

## تاریخچه و سیاست
این استان در سال ۱۹۶۰ تشکیل شد و امروزه ۱۱۸ هزار کارمند دولتی به اداره کارهای این استان سرگرمند.

## جغرافیا
استان قنا درازترین استان مصر در راستای نیل است.

درازای این استان ۲۴۰ کیلومتر است. در سال ۲۰۰۱ جمعیت این استان ۲٫۷۱۷٫۷۸۸ سرشماری شده‌است.

## سرشناسان
* محمد رمضان.
* عمرو جمال.
* عبدالرحمن العبنودی.
* أمل دنقل.
* عبدالناصر عبدالفتاح.
* أحمد فتحى سرور.
* مكرم عبيد.
* عمر محمود سليمان.

## اقتصاد

* الآغا جروب  این یک شرکت مصری است که در استان قنا واقع شده است. 
## شهرستان‌ها
استان قنا دربرگیرنده ۱۱ شهرستان به نام‌های زیر است:

## گردشگری
آثار برجسته دیدنی این استان عبارت‌اند از:

نیایشگاه‌های اسنا و دندره مربوط به مصر باستان، دیر قدیس مارجرجیس در شهرستان ارمنت مربوط به دوره مسیحیان قبطی و مسجد عارف بالله سیدی عبدالرحیم قنائی و مسجد عمری بقوص از دوره اسلامی.

## آموزش
در این استان همچنین دانشگاهی وجود دارد به نام دانشگاه دره جنوبی (جنوب الوادی)، دارای ۷ دانشکده و ۲۵ هزار دانشجو.

## نگارخانه

پرونده:Qina 01.JPG
پرونده:Qina 02.JPG
پرونده:Qina 03.JPG
پرونده:Qina 04.JPG
پرونده:Qina 05.JPG
پرونده:Qina 06.JPG
پرونده:Qina 07.JPG
پرونده:Qina 08.JPG
پرونده:Qina 09.JPG
پرونده:Qina 10.JPG
پرونده:Qina 11.JPG
پرونده:Qina 12.JPG
پرونده:Qina 13.JPG
پرونده:Qina 14.JPG
پرونده:Qina 15.JPG
پرونده:Qina 16.JPG
پرونده:Qina 17.JPG
پرونده:Qina 18.JPG
پرونده:Qina 19.JPG
پرونده:Qina 20.JPG
پرونده:Qina 21.JPG
پرونده:Qina 22.JPG
پرونده:Qina 23.JPG
پرونده:Qina 24.JPG
پرونده:Qina 25.JPG
پرونده:Qina 26.JPG


## منابع

* ابراهیم، الجمل، عبد الرازق، عبدالله، * «(تاریخ مصر المُعاصر)» * ، انتشار سال ۱۹۷۷ میلادی.

## پیوند به بیرون

* وب‌گاه رسمی استان قنا (به انگلیسی و عربی)

رده:استان قنا
قنا
گرنادا

**گرنادا**  کشوری جزیره‌ای است در شرق دریای کارائیب. پایتخت آن سینت‌جورجس و زبان رسمی آن انگلیسی است.

## تاریخ
این کشور از سال ۱۷۶۲ تا زمان استقلال (۷ فوریه ۱۹۷۴) مستعمرهٔ بریتانیا بوده است. در سال ۱۹۸۳ و در پی ترور نخست‌وزیر، مائوریس بیشاپ، با رهبری آمریکا و همراهی سایر کشورهای دریای کارائیب به گرنادا حمله شد. پس از این ماجرا در سال ۱۹۹۰ نیکلاس برتوایت از کنگرهٔ دموکرات ملی نخست‌وزیر گرانادا شد، در سال ۱۹۹۵ کیت میچل به نخست‌وزیری رسید، در سال ۱۹۹۶ نیز سر دانیل ویلیامز به سمت فرماندار کل منصوب شد.

## سیاست
مجلس سنا با ۱۳ عضو انتصابی و مجلس نمایندگان با ۱۵ عضو برای مدت پنج سال

کرسی‌های مجلس نمایندگان:
* کنگره دموکراتیک ملی
* حزب کارگران متحد گرنادا
* حزب ملی نوین
* حزب ملی

## جغرافیا
دولت گرانادا جزیره‌ای است در دریای کارائیب و شمال ترینیداد و توباگو و پایتخت این کشور شهر سنت جورجز (Saint George's) با ۳۳٬۰۰۰ نفر جمعیت می‌باشد. مساحت گرانادا ۳۴۴ کیلومتر مربع و جمعیت آن ۱۱۰٬۰۰۰ نفر می‌باشد.

### شهرهای مهم
از شهرهای مهم گرانادا می‌توان به، گویاوه ۴۳۷۸ نفر، گرنویل ۲۴۰۰ نفر و ویکتوریا ۴۰۰۰ نفر اشاره کرد.

## تقسیمات کشوری

## اقتصاد
چپ|350px|thumb
واحد پول گرانادا نیز دلار کارائیب شرقی با واحد جزء (سنت) نام دارد. از نظر صادرات گرانادا دومین تولیدکنندهٔ محصول درخت جوز در جهان است. توریسم نیز از گسترش یافته‌ترین صنایع گراناداست.

### صادرات
جوز هندی، موز، کاکائو، میوه و سبزیجات

### واردات
مواد غذایی، ماشین آلات و وسایل نقلیه، کالاهای اساسی

## مردم
سیاهپوست (۸۲٪)، دورگه (۱۳٪)، سرخ‌پوست (۵٪) و سفیدپوست

همچنین دین ۵۷٪ از مردم کاتولیک و ۳۷٪ پروتستان است.

انگلیسی زبان رسمی مردم گرنادا است.

## نگارخانه

Image:Grenada-map.png|
Image:Grenada.png|
Image:Carriacou Scene.jpg|


## منابع

* 
* کشور گرنادا - انجمن‌های ایران پردیس
* 
* 

## پیوند به بیرون


رده:آنتیل کوچک
رده:اعضای اتحادیه کشورهای مشترک‌المنافع
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۶۴۹ (میلادی) در آمریکای شمالی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۶۴۹ (میلادی) در امپراتوری استعماری فرانسه
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۷۶۳ (میلادی) در آمریکای شمالی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۷۶۳ (میلادی) در امپراتوری بریتانیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۷۴ (میلادی) در آمریکای شمالی
رده:بنیان‌گذاری‌های دهه ۱۶۴۰ (میلادی) در کارائیب
رده:بنیان‌گذاری‌های دهه ۱۷۶۰ (میلادی) در کارائیب
رده:بنیان‌گذاری‌های دهه ۱۹۷۰ (میلادی) در کارائیب
رده:پادشاهی مشروطه
رده:جزایر بادگیر
رده:جزایر کارائیب
رده:جزیره‌های آتشفشانی
رده:کشورها و سرزمین‌های انگلیسی‌زبان
رده:کشورهای جزایر کارائیب
رده:کشورهای جزیره‌ای کوچک در حال توسعه
رده:کشورهای جزیره‌ای
رده:کشورهای عضو سازمان ملل متحد
رده:گردشگری در گرنادا
رده:لیبرال دموکراسی
رده:مستعمره‌ها و تحت‌الحمایه‌های پیشین بریتانیا در قاره آمریکا
رده:مستعمره‌های پیشین بریتانیا
رده:مستعمره‌های پیشین فرانسه
ساموآ

**ایالت مستقل ساموآ**  که معمولاً با نام **ساموآ**  شناخته می‌شود و تا ۱۹۹۷ میلادی **ساموآی غربی**  نامیده می‌شد، کشوری است واقع در قارهٔ اقیانوسیه، اقیانوس آرام جنوبی، شمال تونگا و شرق والیس و فوتونا. پایتخت ساموآ آپیا است.

این جزیره همچون هاوایی در یک نقطه دور افتاده از اقیانوس آرام واقع شده‌است و یک جزیره گردشگری به‌شمار می‌آید.

## تاریخ
نام قدیم این منطقه برای نخستین بار توسط یک فرد هلندی در سال ۱۷۲۲ کشف شد و نام قدیم این منطقه ساموآن بوده‌است. نیوزیلند در زمان جنگ جهانی اول و در سال ۱۹۱۴، ساموآ را ضمیمهٔ خود کرد و تا سال ۱۹۶۲ این کشور را اداره می‌کرد. ساموآ در ۱ ژانویهٔ ۱۹۶۲ از نیوزیلند اعلام استقلال کرد. ساموای باختری یکی از کشورهای همسود و بخشی از مجمع الجزایر ساموا استند.

## سیاست
پس از استقلال در سال ۱۹۶۲، مالیتوآ تانومافیلی دوم با عنوان پادشاه بر تخت سلطنت تکیه زد و از آن پس تاکنون ساموآ توسط نظام پادشاهی اداره شده‌است. پادشاه ساموآ در سال‌های ۱۹۶۲ تا ۲۰۰۷، نخستین پادشاهی بود که در دوران سلطنتش آئین بهائی را پذیرفت. وی در جمعه ۱۱ مه ۲۰۰۷ در بیمارستان ملی توپوآ تاماسیسی میااوله در پایتخت ساموآ، آپیا، درگذشت.

توفیلائو اتی آله سانا از حزب حراست حقوق بشر در سال ۱۹۸۸ نخست‌وزیر ساموآ شد، در سال ۱۹۹۸ نیز توئیلا سایلله مالیه لگویی به سمت نخست‌وزیر و مأمور تشکیل دولت منصوب شد.

## جغرافیا
این کشور شامل دو جزیرهٔ آتشفشانی -ساوایی و اپولو- و چند جزیرهٔ کوچک‌تر است. پایتخت این کشور شهر آپیا با ۵۸٬۸۰۰ نفر جمعیت می‌باشد. مساحت ساموآ ۲، ۸۳۱کیلومتر مربع و جمعیت آن ۱۹۸٬۰۰۰ نفر است. از شهرهای مهم ساموآ می‌توان به، وایتله ۵۲۰۰ نفر، فاله آسیو ۳۲۰۰ نفر، وایله ۳ هزار نفر و له آئووآ ۲۸۰۰ نفر اشاره کرد. بزرگ‌ترین و مهم‌ترین جزایر کشور ساموآ، آپولو (Upolu) و ساوای (Sava'I) نام دارند.

## تقسیمات کشوری
ساموآ شامل ۱۱ ایالت می‌باشد:

چپ|450px
# توآماساگا (Tuamasaga)
# آنا (A'ana)
# آیگا ایله تای (Aiga-i-leTai)
# آتوا (Atua)
# واآئو فونوتی (Va'a-o-Fonoti)
# فاآساله له آگا (Fa'asaleleaga)
# گاگا امائوگا (Gaga'emauga)
# گاگاایفومائوگا (Gagaifomauga)
# وایسیگانو (Vaisigano)
# ساتوپاایتا (Satupa'itea)
# پالایولی (Palauli)

## اقتصاد
واحد پول ساموآ، تالا با واحد جزء (سنه) نام دارد. صادرات ساموآ را کاکائو، موز، نارگیل، گوش فیل (گیاه) و سیب زمینی هندی تشکیل می‌دهند. توریسم نیز از جمله صنایع مهم ساموآ است.

## مردم
۹۲٪ نژاد ساموآ را ساموآیی، ۷٪ را ارونزیایی و ۱٪ را را نیز اروپاییان تشکیل می‌دهند، همچنین دین ۷۴٪ مردم ساموآ پروتستان و ۲۱٪ کاتولیک است. زبان‌های رسمی ساموآ، انگلیسی و ساموآیی است.

## ورزش
ورزش اصلی آن راگبی است.

## منابع

* دانشنامه کودکان و نوجوانان، انتشارات پیام آزادی، چاپ پنجم ۱۳۸۱

رده:اعضای اتحادیه کشورهای مشترک‌المنافع
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۲ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۲ (میلادی) در اقیانوسیه
رده:پلی‌نزی
رده:جمهوری‌ها
رده:جمهوری‌های مشترک‌المنافع
ساموآ
رده:کشورها و سرزمین‌های انگلیسی‌زبان
رده:کشورها در اقیانوسیه
رده:کشورهای جزیره‌ای کوچک در حال توسعه
رده:کشورهای جزیره‌ای
رده:کشورهای عضو سازمان ملل متحد
رده:لیبرال دموکراسی
رده:مجمع‌الجزایرهای اقیانوس آرام
رده:مناطق تقسیم‌شده
جان پرسپر اکرت

**جان آدام پرسپر اِکِرت جونیوز**  (۹ آوریل ۱۹۱۹ – ۳ ژوئن ۱۹۹۵) مهندس برق و از پیشگامان رایانه اهل ایالات متحده آمریکا بود. او و همکارش جان ماکلی، او اولین کامپیوتر دیجیتال الکترونیکی همه منظوره (ENIAC) را طراحی کرد و بسیاری آن‌ها را سازندگان نخستین رایانه رقمی می‌دانند. 

## منابع

* 

رده:اهالی فیلادلفیا
رده:برندگان نشان ملی دانش
رده:پیشگامان رایانه
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه پنسیلوانیا
رده:درگذشتگان ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت سرطان خون
رده:درگذشتگان به علت سرطان در پنسیلوانیا
رده:راه‌یافتگان به تالار مشاهیر مخترعین ملی
رده:زادگان ۱۹۱۹ (میلادی)
رده:مهندسان سخت‌افزار رایانه
رده:یونی‌سیس
رده:طراحان رایانه
رده:دانشمندان اهل فیلادلفیا
رده:فلوهای انجمن ماشین‌های حسابگر
جان ماکلی

بندانگشتی|جان ماکلی
**جان ویلیام ماکلی**  فیزیکدان و مهندس کامپیوتر آمریکایی بود. او و پرسپر اکرت را بخاطر طراحی و ساخت انیاک (ENIAC) نخستین سازندگان رایانه رقمی الکترونیک می‌دانند.

همکار پرسپر اکرت و گروه ۵۰ نفره پدیدآورنده نخستین ماشین حساب الکترونیکی مقیاس بزرگ همه منظوره (که با عنوان انیاک (ENIAC) شناخته می‌شود)، فیزیکدانی زاده اوهایو در دانشکده مهندسی الکترونیک مور دانشگاه پنسیلوانیا بود. برخی انیاک را به‌عنوان نخستین کامپیوتر می‌شناسند. در این پروژه، ماکلی مدیر مشاور برنامه‌نویسی و نرم‌افزار بود، در حالی که اکرت سرمهندس بخش سخت‌افزار بود.
## پانویس

## منابع

رده:استادان دانشگاه پنسیلوانیا
رده:اهالی سینسیناتی (اوهایو)
رده:اهالی فیلادلفیا
رده:پیشگامان رایانه
رده:دانشمندان اهل فیلادلفیا
رده:درگذشتگان ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:راه‌یافتگان به تالار مشاهیر مخترعین ملی
رده:زادگان ۱۹۰۷ (میلادی)
رده:فیزیک‌دانان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فیزیک‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:طراحان رایانه
رده:همکاران انجمن آمار آمریکا
رده:رئیسان انجمن ماشین‌های حسابگر
رده:افراد آمریکایی آلمانی‌تبار
جان آتاناسف

**جان وینسنت آتاناسف**   (۱۹۰۳ - ۱۹۹۵) استاد دانشگاه و مهندس رایانه آمریکایی بلغاری‌تبار بود. جان ماکلی در جریان کوشش‌های او در ساخت ماشین محاسبه خودکار الکترونیک بود و همین امر بعدها کار این دو را بر سر امتیاز اختراع رایانه به دادگاه کشاند. در سال ۱۹۷۳ دادگاه به سود آتاناسف رای داد و در حکم ذکر کرد که بسیاری از اندیشه‌های ماشین انیاک در اصل از آتاناسف بوده‌است.

سیارک ۳۵۴۶ به نام اوست.

## منابع

رده:استادان دانشگاه ایالتی آیووا
رده:اعضای خارجی فرهنگستان علوم بلغارستان
رده:افراد آمریکایی ایرلندی‌تبار
رده:افراد آمریکایی بلغاری‌تبار
رده:افراد آمریکایی فرانسوی‌تبار
رده:اهالی مالبری (فلوریدا)
رده:پیشگامان رایانه
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ایالتی آیووا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه فلوریدا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ویسکانسین-مدیسن
رده:درگذشتگان ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان مدال ملی فناوری
رده:زادگان ۱۹۰۳ (میلادی)
رده:فیزیک‌دانان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فیزیک‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مخترعان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مخترعان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:طراحان رایانه