راه‌اندازی (پروژه)

**راه‌اندازی** در پروژه‌های صنعتی فرآیندی است که در آن درستی عملکرد سیستم‌ها و تجهیزات نصب‌شده به منظور حصول اطمینان از مطابقت با مشخصات طراحی، نقشه‌ها و اصول مهندسی بررسی می‌شود تا به ترتیب و مرحله به مرحله، آماده بهره‌برداری گردند.
این فرایند پس از تکمیل عملیات ساخت و نصب تجهیزات، اعم از تجهیزات مکانیکی، برقی و … آغاز می‌شود و شامل دو بخش پیش‌راه‌اندازی و راه‌اندازی است.

## فرایند پیش‌راه‌اندازی
به کلیه فعالیت‌هایی از قبیل انجام آزمون‌ها، بازرسی‌ها و هر نوع عملیات تکمیلی دیگری گفته می‌شود که پیش از تکمیل ساخت و پس از نصب تجهیزات انجام می‌گیرد، به نحوی که موضوع پیمان را آماده راه‌اندازی می‌کند. مهم‌ترین فعالیت‌های پیش‌راه‌اندازی به شرح ذیل می‌باشد:
* بخش پایپینگ: انجام تمیزکاری مقدماتی، کنترل خطوط، هیدروتست و فلاشینگ، نهایی‌سازی خطوط جهت راه‌اندازی (Reinstatement).
* بخش مکانیک: مطابقت تجهیز و نصب آن با ملزومات طراحی، انجام تمیزکاری مقدماتی، مسدود نمودن ورودی‌خروجی‌های تجهیزات ثابت و انجام آزمونهای سرد در تجهیزات دوار ، کنترل و آزمون مخازن
* بخش برق: آزمون عایق، کنترل پیوستگی کابل‌ها و آزمونهای قدرت، کنترل و آزمونهای ترانس‌ها، باتری‌ها و یوپی‌اس‌ها و تابلوها
* ابزار دقیق: ، کنترل تجهیزات نصب شده، آزمونهای عملکردی تجهیزات ابزار دقیق، کنترل و آزمایش لوله‌های هوا، کنترل جعبه‌های اتصال، کالیبراسیون تجهیزات، کنترل و آزمایش کابل‌ها
* بخش ساختمان : کنترل تجهیزات نصب شده در ساختمان، ;کنترل بنایی و معماری، عایق کاری، در و پنجره، دیوارها و …
* بخش تهویه مطبوع: کنترل نصب تجهیزات، لوله‌ها و داکت‌ها و…
* بخش ارتباطات: بررسی و آزمایش کابل‌ها، تجهیزات نصب شده
* بخش ایمنی: بررسی و آزمایش تجهیزات هشداردهنده، بررسی و آزمایش کابل‌ها

## فرایند راه‌اندازی
به مجموعه فعالیت‌های لازم گفته می‌شود که بعد از اتمام مرحله پیش‌راه‌اندازی در جهت بررسی درستی عملکرد تجهیزات مکانیکی و سیستم‌های کنترلی انجام گرفته، تا موضوع پیمان در شرایط عملیاتی قرار گیرد. مهم‌ترین فعالیت‌های راه‌اندازی به شرح ذیل می‌باشد:
* بخش پایپینگ: آزمون نشتی، فلاشینگ
* بخش مکانیک: تمیزکاری شیمیایی، پرکردن مواد شیمیایی و کاتالیستی، برق‌دار کردن تجهیزات، خنثی‌سازی تجهیزات توسط تزریق گاز خنثی، راه‌اندازی گرم.
* بخش برق و ابزار دقیق: برق‌دار کردن ایستگاه‌های فرعی برق، آزمون حلقه، آزمون‌های بی‌باری، آزمون‌های عملیاتی راه‌اندازی و آزمایش سیستم گازکربنیک و سامانه تشخیص حریق و گاز، سامانه آتش‌نشانی و آب آتش‌نشانی

## فرایند بهره‌برداری
مهم‌ترین فعالیت‌های بهره‌برداری به شرح ذیل می‌باشد:
* شروع به کار
* آزمونهای عملکردی
* تحویل به بهره‌بردار و شروع دوره ضمانت
* نگهداری و تعمیرات

## گواهی و مستندات
پس از *تکمیل فرایند ساخت* **گواهی تکمیل فرایند ساخت** صادر شده و به *گروه پیش‌راه‌انداز* تحویل داده می‌شود و در انتهای *فرایند پیش‌راه‌اندازی*، **گواهی تکمیل فرایند پیش‌راه‌اندازی** به *گروه راه‌انداز* تحویل داده می‌شود و در انتهای *فرایند راه‌اندازی*، **گواهی تکمیل فرایند راه‌اندازی** به *گروه بهره‌برداری* ارائه خواهد شد.
در نهایت پس از *آزمونهای عملکردی* پروژه به مرحله تحویل موقت می‌رسد. در این زمان **گواهی تحویل موقت** صادر می‌شود. در ادامه پس از گذراندن *دوره ضمانت*، پروژه به *بهره‌برداری* می‌رسد و فرایند تحویل نهایی پروژه صورت می‌گیرد و **گواهی تحویل نهایی** پروژه صادر می‌گردد.

## منابع
مقدمه‌ای بر راه‌اندازی در پالایشگاه، دانشنامه صنعت نفت

* Commissioning and Start Up Directory, ISS International
* Mechanical Completion & Commissioning, NORSOK, 1999
* HORSLEY, D. Process Plant Commissioning, a User Guide, Institution of Chemical Engineering, 1998.

## پانویس

رده:رشته‌های مهندسی
رده:مدیریت پروژه
رده:مهندسی