open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
تپه گورستان مارون کلاته

**تپه قبرستان مارون کلاته** در شهرستان علی‌آباد، بخش مرکزی، روستای باغه شور نفس واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۳۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان علی‌آباد
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان علی‌آباد
چال چغا ۵

**چال چغا ۵** مربوط به دوره هخامنشی است و در شهرستان ازنا، بخش مرکزی، دهستان پاچه لک غربی، حدود ۳۷۰ متری شرق جاده آسفالته شهر ازنا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۲۷۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره هخامنشیان در شهرستان ازنا
رده:چال‌های تاریخی شهرستان ازنا
تپه حسن‌آباد کوچکه

**تپه حسن‌آباد کوچکه** مربوط به عصر آهن دو I - دوره اشکانیان - سدهٔ ۷ تا ۱۱ ه.ق است و در شهرستان بروجرد، بخش مرکزی، دهستان شیروان، ۱ کیلومتری شرق روستای شیروان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۳۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان بروجرد
رده:تپه‌های باستانی شهرستان بروجرد
تپه سرماز

**تپه سرماز** مربوط به عصر آهن - سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان خرم آّباد، بخش چغلوندی، دهستان بیرانوند جنوبی، روستای نمکلان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۴۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان خرم‌آباد
رده:تپه‌های باستانی شهرستان خرم‌آباد
محوطه باغ حاج نصرت

**محوطه باغ حاج نصرت** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان الیگودرز، بخش مرکزی، روستای قدیم حوضیان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:باغ‌های تاریخی شهرستان الیگودرز
رده:محوطه‌های باستانی شهرستان الیگودرز
محوطه زعفران

**محوطه زعفران** مربوط به عصر آهن - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان پل‌دختر، بخش مرکزی، دهستان جایدر، ۴/۵ کیلومتری جنوب شرق روستای چاله واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۴۷۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان پلدختر
رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان پلدختر
رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان پلدختر
تپه لربل

**تپه لربل** مربوط به عصر مس و سنگ - دوره ساسانیان است و در شهرستان قصر شیرین، بخش مرکزی، دهستان نصرآباد، انتهای روستای سید خلیل واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان قصر شیرین
رده:آثار عصر مس در شهرستان قصر شیرین
رده:تپه‌های باستانی شهرستان قصر شیرین
تپه آسیاب عالم‌آباد

**تپه آسیاب عالم آباد** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - است و در شهرستان دورود، بخش سیلاخور، روستای عالم آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگریروستای عالم آباد
‍* روستای عالم آباد
*حمام روستای عالم آباد

## منابع

رده:آسیاب‌های تاریخی شهرستان دورود
رده:تپه‌های باستانی شهرستان دورود
قلعه گراب

**قلعه گراب** مربوط به عصر مفرغ - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان - سده‌های ۶–۴ ه.ق است و در شهرستان کوهدشت، بخش طرهان، ۵۰۰ متری جنوب شرق بافت مسکونی شهر گراب واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۳۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان کوهدشت
رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان کوهدشت
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان کوهدشت
تپه تازه کند

**تپه تازه کند** مربوط به عصر مفرغ - هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان میانه، بخش ترکمنچای، دهستان اوچ تپه غربی، ۵۰۰ متری جنوب روستای متروکه تازه کند واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۸۷۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار هزاره ۱ (پیش از میلاد) در شهرستان میانه
رده:تپه‌های باستانی شهرستان میانه
تپه هادی‌آباد

**تپه هادی آباد** مربوط به سده‌های ۴ تا ۴ ه.ق است و در شهرستان خرم‌آباد، بخش زاغه، دهستان زاغه، روستای هادی آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۳۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان خرم‌آباد
گورستان کرفه

**گورستان کرفه** مربوط به دوره عیلامیان است و در شهرستان پل‌دختر، بخش مرکزی، دهستان ملاوی، ۲/۵ کیلومتری غرب روستای پران پرویز واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۴۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره عیلامیان بر پایه شهرستان
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان پلدختر
آب‌انبار اختر

**آب‌انبار اختر** اثری تاریخی مربوط به صدر اسلام است و در شهرستان کنگان، بخش مرکزی، دهستان طاهری، روستای اختر واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان کنگان
رده:آثار دوره صدر اسلام در شهرستان کنگان
تپه چهارطاق ۱

**تپه چهارطاق ۱** مربوط به، سده‌های اولیه میانی دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بروجرد، بخش اشترینان، دهستان بردسرده، روستای دهریز واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۳۴۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان بروجرد
رده:تپه‌های باستانی شهرستان بروجرد
تپه اطراف شهر سوخته ۱۱۰

**تپه اطراف شهر سوخته شماره ۱۱۰** مربوط به ۱۸۰۰ تا ۲۲۰۰ قبل از میلاد است و در شهرستان زابل، بخش شیب آب، دهستان لوتک، روستای حومه شهر سوخته ۱۲/۷ کیلومتری جنوب غرب پایگاه باستان‌شناسی شهر سوخته واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار شهر سوخته
رده:تپه‌های باستانی شهرستان زابل
آرامگاه چهارتاقی توی

**مقبره چهارتاقی توی** مربوط به اواخر دوره ساسانیان است و در شهرستان اسفراین، بخش مرکزی، دهستان دامن کوه، ۳۰۰ متری شمال روستای توی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان اسفراین
رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان اسفراین
خانه مهندسی

**منزل مهندسی** مربوط به اواخر دوره قاجار است و در بوشهر، بافت قدیم، محله کوتی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۶۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان بوشهر
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان بوشهر
رده:مختصات نیازمند به بازبینی
تپه کوده ۳

**تپه کوده ۳** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - است و در شهرستان رشتخوار، بخش جنگل، روستای کوده واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

محل این تپه باستانی که از دیر باز محل مناسبی برای کشاورزی بوده‌است. هم‌اکنون هم داری زمین‌های کشاورزی گسترده و باغات پسته می‌باشد. در زمان حفاری‌های چاه‌های این منطقه بسیاری از افراد با باقی مانده اسکلت‌ها و گورهای باستانی برخوردند و حتی بعضی افراد در این محل کوزه‌هایی همراه با خشت‌های گلی پیدا کرده‌اند. پیدا شدن ظروف کوچک لعابی نیز توسط مردم در این منطقه تأیید شده‌است. البته بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد که قدمت این تپه‌ها به قبل از تاریخ و پیدایش خط برمی گردد که به احتمال قریب به یقیین در اثر خشک سالی یا زلزله و هجوم بیگانگان به این منطقه این تمدن باستانی به زیر خاک رفته‌اند. البته جای کار برای این منطقه بسیار است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان رشتخوار
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان رشتخوار
قلعه گوهر سینه سی

**قلعه گوهر سینه سی** مربوط به دوره اورارتو است و در شهرستان مرند، بخش مرکزی، دهستان هرزندات شرقی، جنوب روستای داش هرزند واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان مرند
رده:اورارتو
رده:آثار عصر آهن در شهرستان مرند
خانه آزادمنش

**خانه آزادمنش** مربوط به اوایل دوره پهلوی است و در کاشان، خیابان ملافتح ا محله صدره و سرفزه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۵۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان کاشان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان کاشان
قلعه خوشاب

**قلعه خوشاب** مربوط به اوایل دوره قاجار است و در شهرستان جاجرم، بخش مرکزی، دهستان میاندشت، جنوب روستای خوشاب واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان جاجرم
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان جاجرم
تپه بزرگ شریف‌آباد

**تپه بزرگ شریف‌آباد** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - عمدتا دوره های مس سنگ میانی و جدید، اشکانی و دوران متاخر اسلامی است و در۲۵ کیلومتری شهرستان نهاوند، بخش خزل، روستای شریف‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۴۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.فاصله این تپه تا کوه اتشکده گره چغا۱/۵ کیلومتر است و ۱۶ تا ۱۷ متر ارتفاع دارد. چند تکه سفال منقوش از سبک گیان ۵ در آن مشاهده شده است و دیواره هایی از خشت خام به ابعاد ۱۰×۵۰×۵۰ سانتیمتر در سطح تپه شباهت بسیار به خشت های ساسانی دارد.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پیش از اسلام در شهرستان نهاوند
رده:تپه‌های باستانی شهرستان نهاوند
گورستان دارجق

**گورستان دارجق** مربوط به ایلام قدیم است و در شهرستان قصر شیرین، بخش مرکزی، دهستان نصرآباد، ۵۰۰ متری جنوب غربی روستای تازه آباد شیرعلی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره عیلامیان بر پایه شهرستان
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان قصر شیرین
تپه گلمبه

**تپه گلمبه** مربوط به آغاز سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ازنا، بخش مرکزی، دهستان پاچه لک غربی، ۴۵۰ متری جنوب روستای برجله واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۲۷۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان ازنا
رده:تپه‌های باستانی شهرستان ازنا
محوطه بن درکی ۵

**محوطه بن درکی ۵** مربوط به شوشان - هزاره ۴ ق م است و در شهرستان پل‌دختر، بخش مرکزی، دهستان جایدر، ۲/۵ کیلومتری غرب روستای چم گردله واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۴۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان پلدختر
شاهزاده ابراهیم (دشتستان)

**بقعه امامزاده ابراهیم** که از فرزندان امام موسی الکاظم است و در میان مردم محل به نام **شاهزاده ابراهیم** معروف می‌باشد در دوازده کیلومتری جنوب شهر برازجان،  شهرستان دشتستان، استان بوشهر و مجاورت روستای نی نیزک واقع گردیده است. در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۷۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

ساختمان امام زاده ابراهیم و روستای مجاور آن به نام نی نیزک(یا ننیزک) به وسیله یک جاده فرعی آسفالته که به جاده اصلی برازجان-اهرم می پیوندد با برازجان مرکز شهرستان دشتستان در ارتباط است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان اوقاف و امور خیریه
* برازجان
* دشتستان

## منابع

رده:امامزاده‌های تاریخی شهرستان دشتستان
رده:مختصات نیازمند به بازبینی
تپه قلاخرابه زواریجان

**تپه قلاخرابه زواریجان** مربوط به سدهٔ ۴ تا ۶ ه.ق - دوره سلجوقیان است و در شهرستان بروجرد، بخش مرکزی، دهستان دره صیدی، ۳۵۰ متری شمال غرب روستای زواریجان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۳۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری 
* شاه زواریون بروجرد
* زواری‌جان

## منابع

رده:آثار دوره سلجوقیان در شهرستان بروجرد
رده:تپه‌های باستانی شهرستان بروجرد
تپه زروان

**تپه زروان** مربوط به سدهٔ ۶ تا ۸ ه.ق - ۱۰ تا ۱۲ ه.ق است و در شهرستان خوی، بخش ایواوغلی، دهستان ایواوغلی، روستای زروان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۹۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان خوی
زیارتگاه پاپا انار

**بقایای زیارتگاه پاپا اینار** مربوط به سده‌های ۴ و ۵ ه.ق است و در شهرستان خرم‌آباد، بخش پاپی، دهستان چمسنگر، ۳۰ متری جنوب شرق روستای پاپا انار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۷۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.این مقبره نیای ایل پاپی میباشد.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:زیارتگاه‌های تاریخی شهرستان خرم‌آباد
یخچال بیلانکوه

**یخچال بیلانکوه** مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام - دوره قاجار است و در تبریز، چهار عباسی، خیابان بیلانکوه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۶۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
این یخچال در واقع بخشی از مجموعه کلانتر، در باغمیشه قدیمی و بیلانکوه فعلی است؛ که در حال حاضر در شرایط بسیار نامناسب نگهداری می‌شود.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان تبریز
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان تبریز
رده:چال‌های تاریخی شهرستان تبریز
رده:یخچال‌های تاریخی شهرستان تبریز
آرامگاه پیر بابا

**آرمگاه پیر بابا** مربوط به دوره معاصر است و در شهرستان تبریز، بخش، محله آخماقیه،
روستای کجوار قبرستان القلندیس واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان تبریز
رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان تبریز
غار سروره

**غار سروره** مربوط به میان سنگی - دوره نوسنگی است و در شهرستان خرم‌آباد، بخش ویسیان، دهستان شوراب، روستای غلامان سفلی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره نوسنگی در شهرستان خرم‌آباد
رده:غارهای تاریخی شهرستان خرم‌آباد
تپه علی بیگلو

**تپه علی بیگلو** مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان ارومیه، بخش مرکزی، دهستان نازلوی شمالی، روستای علی بیگلو واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار هزاره ۱ (پیش از میلاد) در شهرستان ارومیه
رده:تپه‌های باستانی شهرستان ارومیه
اورتا بلاغ

**اورتا بُلاغ** مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان میانه، بخش مرکزی، دهستان کله بوز شرقی، ۱/۵ کیلومتری جنوب غربی روستای زرنق واقع شده است و همچنین این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۸۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان میانه
تپه روستای گوشه پل

**تپه روستای گوشه پل** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دورود، بخش مرکزی، روستای گوشه پل واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان دورود
رده:تپه‌های باستانی شهرستان دورود
تپه اطراف شهر سوخته ۳۳۴

**تپه اطراف شهر سوخته شماره ۳۳۴** مربوط به هزاره سوم قبل از میلاد است و در شهرستان زابل، بخش شیب آب، روستای حومه شهر سوخته، ۱۵/۷ کیلومتری جنوب پایگاه باستان‌شناسی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار هزاره ۳ (پیش از میلاد) در شهرستان زابل
رده:تپه‌های باستانی شهرستان زابل
محوطه میر عبدل ۴

**محوطه میر عبدل ۴** مربوط به هزاره سوم و ۴ قبل از میلاد است و در شهرستان گلشن، شهر جالق، کیلومتری ۷ جاده جالق به سراوان، ۲ کیلومتری جنوب جاده ارتباطی ضلع غربی کوه میر عبدل واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:شهرستان گلشن
رده:محوطه‌های باستانی شهرستان گلشن
محوطه دوراب ۲

**محوطه دوراب ۲** مربوط به هزاره ۴ و ۳ قبل از میلاد است و در شهرستان سراوان، بخش جالق، ۱۰ کیلومتری جنوب شرق شهر جالق، منطقه دورآب، جنب چاه بهادر محتاج زهی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان سراوان
محوطه مالگه چوبتراش

**محوطه مالگه چوبتراش** مربوط به هزاره ۵ قبل از میلاد - دوره ساسانیان است و در شهرستان پل‌دختر، بخش مرکزی، دهستان جایدر، ۱/۷ کیلومتری جنوب شرق روستای چال کله چوبتراش واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۴۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان پلدختر
رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان پلدختر
کلکله

**کلکله** در شهرستان ازنا، بخش مرکزی، دهستان سیلاخور شرقی، ۴۰۰ متری شمال غربی روستای کلکله واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۲۸۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. در گذشته خوانین فولادوند و تونی بختیاری در این روستا حضور داشتند. این روستا با قدمت دیرینه دارای محصولات کشاورزی همچون ذرت ، گندم ، چغندر ، نخود و.... است.

از جمله طایفه های بزرگ تونی و  فولادوند در این روستای قدیمی میتوان به عبدالله تونی و نوه  مهدی تونی 

رحمت فولادوند و پسرانش محمد،  علی و حسین فولادوند اشاره کرد.

روستای کلکله در گذر زمان شامل تغییر و تحولات ساختاری و جمعیتی شد و به طور کامل از حالت کاروانسرا به دهستان بزرگی تبدیل شد. 

زمام این روستا از دست خوانین خارج شد و به تدریج توسط ایل بزرگ تونی و فولادوند گسترش پیدا کرد. 
در گذر زمان خانواده های بسیاری از این ایل جدا و به شهرهای همجوار کوچ کردند لیکن نام و تاریخچه این دهستان ریشه در قوم بزرگ فولادوند دارد

در سال 2000 میلادی تعدادی از کتیبه های کاروانسرا یا مسجد قدیمی این روستا توسط افرادی ناشناس به سرقت رفت.

اولین شهید دوران دفاع مقدس این روستا ، شهید عقیل خوانساری که در ۲۲فروردین ۱۳۶۲ می باشد.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان ازنا
رده:روستاهای شهرستان ازنا
محوطه شماره ۱۲ حوزه رودخانه بمپور

**محوطه شماره ۱۲ حوزه رودخانه بمپور** در شهرستان ایرانشهر، بخش پمپور، دهستان قاسم‌آباد، ۱۰۰ متری شرق روستای میرآباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۵۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:خانه‌های تاریخی شهرستان ایرانشهر
رده:محوطه‌های باستانی شهرستان ایرانشهر
پلکان علیا آبسرده

**پلکان علیا آبسرده** در شهرستان خرم‌آباد، بخش چغلوندی، دهستان بیرانوند شمالی، روستای پلکان علیا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

در این بخش طابفه متش سلطان ویس قرار داشته و از عمو زادگان نورعلی خان متش و محمد حسین خان متش هستند

وجود تپه تاریخی پاقلا که مملو از اثار باستانی گنج و طلا می باشد گواه بر قدمت داشتن این روستا است 

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان خرم‌آباد
تپه و گورستان پاکو

**تپه و قبرستان پاکو** در شهرستان خرم‌آباد، بخش پاپی، دهستان کشور، ۵۰ متری جنوب شرقی روستای پاکو واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان خرم‌آباد
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان خرم‌آباد
تپه پیرمراد

**تپه پیرمراد** مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام -قرن ۱۰ ه.ق است و در شهرستان تربت حیدریه، روستای رحمت آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان زاوه
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان زاوه
تپه اطراف شهر سوخته ۳۲۲

**تپه اطراف شهر سوخته شماره ۳۲۲** در شهرستان زابل، بخش شیب آب، دهستان لوتک، روستای حومه شهر سوخته، ۲۲/۶۵۰ کیلومتری جنوب غرب پایگاه باستان‌شناسی شهر سوخته واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۵۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان زابل
تپه چشمه زار

**تپه چشمه زار** مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان نهاوند، بخش خزل، روستای کوتاه دره واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۴۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع
## پانویس

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان نهاوند
رده:تپه‌های باستانی شهرستان نهاوند
رده:چشمه‌های تاریخی شهرستان نهاوند
تپه قلعه قلالالون

**تپه قلعه قلالالون** در شهرستان کوهدشت، بخش طرهان، دهستان طرهان، ۴۰۰ متری شمال غرب روستای سیاه پله علیا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۸۸۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان کوهدشت
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان کوهدشت
قلعه دولت‌آباد

**قلعه دولت‌آباد** مربوط به اواخر دوره صفوی - اوایل دوره قاجار است و در شهرستان دامغان، بخش امیریه، دهستان قهاب صرصر، روستای دولت‌آباد، کنار جاده تهران واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۳۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

ژورف پی‌یر فریه در مسیر دامغان، به قلعه دولت‌آباد می‌رسد و فضای داخلی آن را چنین شرح می‌دهد: «دولت آباد یکی از بهترین نمونه‌ها در ایران است که دیواری سه گانه آن را در برگرفته است. درون حصار آن یک قصر، مسجد، حمام و اصطبل‌های بزرگی دارد. در دوره سلطنت فتحعلی شاه، یکی از پسرانش حاکم شهر بود و در این قلعه سکونت داشت. چشمه‌ای خوب با آب گوارا در این‌جا جاری است.»  

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره صفویان در شهرستان دامغان
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان دامغان
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان دامغان
تپه آتشکده گره چغا

**تپه آتشکده گره چغا** مربوط به دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان نهاوند، بخش خزل، روستای گره چغا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۴۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* فهرست آتشکده‌های ایران

## منابع

رده:آتشکده‌های تاریخی شهرستان نهاوند
رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان نهاوند
رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان نهاوند
رده:تپه‌های باستانی شهرستان نهاوند
پل بابی لوح

**پل بابی لوح** مربوط به دوره پهلوی اول است و در شهرستان بستان‌آباد، بخش تیکمه داش، دهستان عباس شرقی، روستای قره چمن واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۶۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان بستان‌آباد
رده:پل‌های تاریخی شهرستان بستان‌آباد
باغ اردکانیان

**مجموعه باغ اردکانیان** مربوط به دوره افشار و دوره زند است و در اردکان، جنب مجتمع فرهنگی آیت‌الله خاتمی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره افشاریان در شهرستان اردکان
رده:آثار دوره زندیان در شهرستان اردکان
رده:باغ‌های تاریخی شهرستان اردکان
رده:مجموعه‌های تاریخی شهرستان اردکان
آب‌انبار محمودآباد (یزد)

**آب‌انبار محمودآباد** مربوط به دوره پهلوی است و در یزد، خیابان انقلاب، کوچه شماره ۹۱، مسجد امام جعفر صادق، کوچه کانون ورزشی سلمان محمودآباد، پلاک ۱ شهرداری واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۸۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
*فهرست آثار ملی استان یزد
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان یزد
رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان یزد
رده:مختصات نیازمند به بازبینی
آب‌انبار حاجی حسین عطار

**آب‌انبار [[حاجی حسین]] عطار** مربوط به دوره زند است و در شهرستان یزد، بخش مرکزی، دهستان گرد فرامرز، مجاور جاده قدیم یزد، تهران، روبروی کاروانسرای گرد فرامرز واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان یزد
رده:آثار دوره زندیان در شهرستان یزد
شاهزاده حسین (قائن)

**مزار شاهزاده حسین** مربوط به دوره سلجوقیان است و در شهرستان قائنات، بخش مرکزی، جبهه شرقی شهر قاین، حدود ۵۰۰ متری مسجدجامع قاین واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۰۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:امامزاده‌های تاریخی شهرستان قائنات
رده:آثار دوره سلجوقیان در شهرستان قائنات
حمام یاسوکند

**حمام یاسوکند** مربوط به دوره ایلخانی است و در شهرستان بیجار، داخل شهر یاسوکند، مجاور خانه اربابِ سابق واقع شده است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۶۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تا اواخر دهه ۶۰ شمسی مردم یاسوکند از این حمام به صورت عمومی استفاده میکردند ولی این اثر در حال حاضر به صورت متروک و بدون هیچ گونه محافظتی رها شده است و در حال تخریب است.
## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ایلخانیان در شهرستان بیجار
رده:حمام‌های تاریخی شهرستان بیجار
کارخانه پشم‌باف

**کارخانه پشم باف** مربوط به دوره پهلوی اول است و در اصفهان، ابتدای خیابان چهارباغ خواجو، فلکه خواجو واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

در اواخر سال ۱۳۱۴ش. شرکت سهامی ریسندگی و بافندگی اصفهان اولین مجمع خود را به منظور تأسیس کارخانۀ پشمباف در منزل سید احمد روغنی برگزار کرد، در این مجمع حسین صحت به عنوان رئیس هیات مدیره انتخاب شد. و نهایتاً این کارخانه در سال ۱۳۱۹ش به بهره‌برداری رسید، تنها تولید این کارخانه پارچه‌های پشمی بود.

این مکان در حال حاضر به عنوان صدا و سیمای مرکز اصفهان در حال استفاده است.

## جستارهای وابسته
* کارخانه‌های تاریخی پارچه‌بافی در اصفهان

## نابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان اصفهان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان اصفهان
رده:کارخانه‌های تاریخی شهرستان اصفهان
کاروانسرای خراسانی

**کاروانسرای خراسانی** یا **کاروانسرای میرزای خویدکی (میرزا کور)** '' (به گویش محلی: کاروونسَرا مِرزا خِتکی (مِرزا کور)) مربوط به دوره قاجار است و در یزد، خیابان سلمان فارسی، کوچه قصابها، کاروانسرای خراسانی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۷۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان یزد
رده:سرای‌های تاریخی شهرستان یزد
رده:کاروان‌سراهای تاریخی شهرستان یزد
کنیسه شموئیل گلی

**کنیسه شموئیل گلی** مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان اصفهان، بخش مرکزی، شهر اصفهان، محله جوباره، چهارراه ماهی فروشان، کوچه لت فر، مقابل کوچه شیشه گری، بن‌بست کیوان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان اصفهان
رده:کنیسه‌های تاریخی شهرستان اصفهان
خانه کارخانه قند (قصر)

**خانه کارخانه قند (قصر)** مربوط به دوره پهلوی اول است و در فریمان، ۱ کیلومتری غرب کارخانه قند فریمان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان فریمان
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان فریمان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان فریمان
رده:کارخانه‌های تاریخی شهرستان فریمان
خانه پرمهر

**خانه پر مهر** مربوط به ۱۲۰۰ هجری شمسی است و در شهرستان رشت، بخش سنگر، دهستان سراوان، پارک جنگلی سراوان، موزه میراث روستایی گیلان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:خانه‌های تاریخی شهرستان رشت
آب‌انبار قلعه شمسی

**آب‌انبار قلعه شمسی** مربوط به اوایل دورهٔ قاجار است و در شهرستان اشکذر، بخش مرکزی، دهستان رستاق، روستای شمسی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۸۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان اشکذر
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان اشکذر
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان اشکذر
خانه شحنه‌ای

**خانه شحنه‌ای** مربوط به سدهٔ ۸ ه.ق است و در یزد، خیابان انقلاب، سمت چپ کوچه باغ صندل، بالاتر از مسجد باغ صندل واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:خانه‌های تاریخی شهرستان یزد
تپه کوتی

**تپه کوتی** مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان عسلویه، بخش مرکزی شهرستان عسلویه، روستای خره واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار تاریخی شهرستان عسلویه
رده:تپه‌های باستانی شهرستان عسلویه
تپه ارگ

**تپه ارگ** مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان شاهرود، بخش بیارجمند، دهستان خوار توران، ۲۰۰ متری غرب کلاته مطهری واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان شاهرود
رده:تپه‌های باستانی شهرستان شاهرود
حوض‌انبار ملحه

**حوض انبار ملحه** مربوط به دوره پهلوی اول است و در شهرستان نیشابور، بخش زبرخان، دهستان اسحاق آباد، جنوب روستای اسحاق آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۱۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان زبرخان
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان زبرخان
نخستین کارخانه ذوب آهن ایران

**نخستین کارخانه ذوب آهن ایران** مربوط به رضا شاه پهلوی است که اکنون در کرج، بلوار ذوب آهن، منطقه شیخ‌آباد، ضلع جنوبی میدان استاندارد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

بر کاشی‌کاری سردر این کارخانه تاریخ تأسیس ۱۳۲۹  در زمینی به مساحت ۲۸هزار مترمربع ثبت شده‌است.

## مشخصات
در آبان ماه ۱۳۱۶ ه‍.ش (اوایل نوامبر ۱۹۳۷ م) قراردادی بین دولت ایران و کنسرسیوم دماگ – کروپ از آلمان نازی برای احداث یک واحد فولادسازی به ظرفیتی حدود ۱۰۰ هزار تن فولاد در سال (معادل ۳۰۰ تن در روز) در کرج واقع در ۴۰ کیلومتری شمال غرب تهران امضاء و تأسیسات آن بین سال‌های ۱۳۱۸ و ۱۳۱۹ ه‍.ش (۱۹۳۶ و ۱۹۴۰ م) بنا شد. روند تأسیس این کارخانه با آغاز جنگ دوم جهانی متوقف شد و هرگز شروع به کار نکرد.

در دوره‌های زمانی متفاوت، به دلایل مختلف و توسط نهادهای مختلف تأسیسات و تجهیزات آن به مکانهای دیگری منتقل شد. هم‌اکنون علی‌رغم ثبت شدن نام آن در فهرست آثار ملی ایران، توجه شایسته‌ای به آن نمی‌شود و در معرض خطر تخریب قرار دارد.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان کرج
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان کرج
رده:کارخانه‌های تاریخی شهرستان کرج
رده:ویکی‌سازی رباتیک
خانه مینایی

جایگزین=داخل ساختمان خانه ی مینایی|بندانگشتی
**خانه مینایی** با  مترمربع مساحت مربوط به دوره ناصری است و در تهران، خیابان ولی عصر (پهلوی سابق)، بالاتر از میدان منیریه، کوچه مسلم کریمی طینت، پلاک ۵ واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۶۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این خانه از معماری ارزشمندی برخوردار بوده چنانچه همه نشانه‌های معماری قدیم ایران، از آب انبار و اتاق‌های زمستانه و تابستانه گرفته تا طاقچه، آینه‌کاری و حوض قدیمی را دربرگرفته است.
در شهریور  توسط سازمان زیباسازی شهر تهران از مالک آن خریداری شد تا پس از مرمت و بازسازی به امور فرهنگی اختصاص یابد. خانه مینایی به عنوان موزه‌ی خیابان ولیعصر در شانزدهم مهر ماه سال ۱۳۹۸ توسط محسن هاشمی رئیس شورای شهر تهران افتتاح گردید.

## تاریخچه
خانه مینایی روزگاری جزو املاک منیرالسلطنه مادر کامران میرزا، نایب السلطنه و پسر سوم ناصرالدین شاه بود. پس از فوت کامران میرزا، زمین‌های این محله به عبدالحسین میرزا فرمانفرما نوه سردارعباس‌میرزا، یکی از شاهزاده‌های قاجاری و نخست‌وزیر ایران فروخته شد. خانه مینایی، پس از چندین بار دست‌به‌دست‌شدن، فرهاد مینایی در سال  آن را از تقی‌رضا، یکی از قصاب‌های معروف تهران، به قیمت  هزار تومان خریداری کرد

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان تهران
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان تهران
مسجد سلمان

بنای سابق **مسجد سلمان** به دست حسین لرزاده در سال ۱۳۲۲ و در تهران، خیابان ۱۷ شهریور، بالاتر از میدان خراسان، حد فاصل کوچه‌های تشکری و فریدوند ساخته شده بود. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید اما تنها دو ماه بعد هیئت امنای آن بدون هماهنگی با سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران و تنها با دریافت مجوز شهرداری تهران اقدام به تخریب و گودبرداری این مسجد کرد و مقدمات ساخت سازه‌ای دیگر به جای آن را گذاشت. سازمان میراث فرهنگی علیه هیئت امنا اقامه دعوی کرد. لازم به ذکر است که پیش از آن هم حمام سلمان که در نزدیکی همین مسجد بود تخریب شده بود.

این بنا اولین مسجدی بود که پس از تخریب حصار شرقی تهران و پر شدن خندق ناصری بر روی آن ساخته شده بود. بانی و واقف مسجد حاج محمد یخچالی اولنگ تهرانی از یخچال‌داران مشهور تهران قدیم بود.

بنایی که به دست حسین لرزاده ساخته شده بود، بدون گنبد و مناره بود و دارای تمام ارزش‌های معماری سنتی همراه با چهارتاقی‌هایی بود که نشان از دورهٔ ساسانی داشتند. سقف شبستان مسجد به‌صورت سه‌تاق کجاوه‌ای در کنار هم با تزئینات معرق کاشی و آجر در تاق بود و تاق وسط مسجد نیز بر چهار ستون قرار داشت. همچنین حیاط مسجد دارای یک پوشش مدرن شیشه‌ای با خرپایه‌های فلزی بود.

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان تهران
رده:آثار ملی تخریب‌شده در ایران
رده:مسجدهای تاریخی تهران
رده:نقاط دیدنی تخریب‌شده در تهران
مسجد جامع کفران

**مسجد جامع [[کفران]]** مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان اصفهان، بخش بن رود، دهستان روددشت شرقی، در میانه بافت روستای کفران، خیابان مسجد جامع واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره صفویان در شهرستان اصفهان
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان اصفهان
آب‌انبار استاد عبدالله

**آب‌انبار استاد عبدالله**، آب‌انباری است مربوط به دوره صفوی که در حد فاصل بین دو محله *عنبری* و *میدان* از شهر تاریخی تون در جنوب شهر فردوس واقع شده‌است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان فردوس
رده:آثار دوره صفویان در شهرستان فردوس
خانه ابطحی

**خانه ابطحی** مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار است و در اصفهان، خیابان ابن سینا، محله دردشت، کوچه میر علاء الدین، کوچه حمام قاضی، بن‌بست اول (بدون نام) واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره صفویان در شهرستان اصفهان
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان اصفهان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان اصفهان
پل تاریخی روستای ورزنه قم

**پل تاریخی روستای ورزنه قم** مربوط به دوره پهلوی اول است و در استان قم، بخش خلجستان، شهرستان دستجرد، جنوب غربی روستای ورزنه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار ملی ایران
رده:پل‌های تاریخی شهرستان قم
آب‌انبار حاجی رضا

**آب‌انبار حاجی رضا** مربوط به دوره پهلوی اول است و در شهرستان میبد، بخش مرکزی، روستای حسن‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان میبد
رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان میبد
مسجد قراملک

**مسجد جامع [[قراملک]]** مربوط به دوره صفوی است که در دوره قاجار بازسازی و توسعه یافته است و در تبریز، قراملک، خیابان وحدت، خیابان نهضت، میدان تاریخی حسینیه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

قراملک یکی از کهن‌ترین محلات تبریز

رده:آثار دوره صفویان در شهرستان تبریز
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان تبریز
رده:مسجدهای جامع
رده:مسجدهای تبریز
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان تبریز
رده:قراملک
رده:مسجدهای صفویان
آسیاب کوچک یوسف‌آباد

**آسیاب کوچک یوسف آباد** یا **آسیاب‌آبی یوسف‌آباد** مربوط به دوره قاجار است و در تهران، خیابان سید جمال الدین اسدآبادی، بین خیابان ۵۱ و ۵۳، خیابان ۱۲ متری احداثی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان تهران
رده:آسیاب‌های تاریخی شهرستان تهران
مسجد و حسینیه نصرآباد

**مسجدو حسینیه نصرآباد** مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان تفت، بخش مرکزی، دهستان نصرآباد، روستای نصرآباد، خیابان اصلی، کوچه مسجد جامع و حسینیه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان تفت
رده:حسینیه‌های تاریخی شهرستان تفت
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان تفت
مسجد مهوید

**مسجد مهوید**، مسجدی تاریخی است مربوط به دوره قاجار که در روستای مهوید از توابع دهستان باغستان بخش مرکزی شهرستان فردوس واقع شده‌است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان فردوس
رده:ساختمان‌های مذهبی دارای گنبد
رده:مسجدهای ایران
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان فردوس
رده:ساختمان‌های مسجد دارای گنبد
رده:آثار ملی ایران
رده:مسجدهای استان خراسان جنوبی
رده:مسجدهای سده ۱۸ (میلادی)
رده:مسجدهای تشیع در ایران
آب‌انبار سادات

**آب‌انبار سادات**، آب‌انباری است مربوط به دوره قاجار که در محدودهٔ شهر تاریخی تون، در جنوب غربی شهر فردوس واقع شده‌است. این آب‌انبار در خیابان فرهنگ و پشت مسجد جامع تون قرار گرفته و در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان فردوس
رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان فردوس
ارگ تون

**ارگ تون**، ارگی تاریخی است در شهر تون که ساخت آن را به عمرو لیث صفاری نسبت می‌دهند.در دوره صفویه و در زمان پادشاهی شاه تهماسب اول این ارگ مرمت گردیده است. بخش بزرگی از این ارگ در زلزله فردوس تخریب شده است.

## جستارهای وابسته
* تون
## پانویس

## منابع
آذری،علاءالدین،جغرافیای تاریخی فردوس،ص ۴۲-۴۶

‌

رده:آثار دوره صفاریان در شهرستان فردوس
رده:ارگ‌های تاریخی شهرستان فردوس
قلعه کلاته مطهری

**قلعه کلاته مطهری** مربوط به عصر آهن تا است و در شهرستان شاهرود، بخش بیارجمند، دهستان خوارتوران، ۹۰۰ متری غرب کلاته مطهری واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۷۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان شاهرود
رده:آثار عصر آهن در شهرستان شاهرود
قلعه شهرآباد (شهرستانک)

**بقایای قلعه شهر آباد** مربوط به دوره سلجوقیان تا دوره صفوی است و در شهرستان تربت جام، بخش پایین جام، دهستان زام، ضلع غربی داخل روستای شهرستانک واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان تربت جام
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره سلجوقیان در شهرستان تربت جام
رده:آثار دوره صفویان در شهرستان تربت جام
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان تربت جام
آب‌انبار باب‌الحکم

**آب‌انبار باب‌الحکم** مربوط به اواخر دوره صفوی است و در شهرستان بردسکن، بخش انابد، دهستان صحرا، روستای باب‌الحکم واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۹۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان بردسکن
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان بردسکن
رده:آثار دوره صفویان در شهرستان بردسکن
خانه اکرمی

**خانه اکرمی** مربوط به اواخر دوره قاجار است و در آران و بیدگل، خیابان ولی عصر، محله سرکوچه دراز، جنب مسجد ملا شکرا، کوچه حاج محمد متوسل، پلاک ۳۲ واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۶۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان آران و بیدگل
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان آران و بیدگل
خانه آخوند ملا عباس

**خانه آخوند ملا عباس** مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان تربت حیدریه، بخش جلگه زاوه، دهستان زاوه، روستای کاریزک ناگهانی، خیابان آخوند ملا عباس، روبروی مسجد صاحب الزمان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان زاوه
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان زاوه
خانه عالم‌زاده

**خانه عالم زاده** مربوط به اواخر دوره قاجار - اوایل دوره پهلوی است و در اصفهان، محله جلفا، خیابان حکیم نظامی، کوچه تبریزیها، کوچه جنت، پلاک ۱۰ واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان اصفهان
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان اصفهان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان اصفهان
کارگاه عبادی

**کارگاه عبادی** مربوط به اواخر دوره قاجار - اوایل دوره پهلوی است و در نطنز، خیابان شیخ عبدالصمد، کوچه مسجد جامع واقع شده‌است این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. در حال حاضر نسل پنجم خاندان عبادی همراه فرزندان خود در این کارگاه مشغول کار هستند، آثار کارگاه سرامیک سنتی عباس عبادی   از جنس سرامیک هستند نه سفال و آثار به شماره ۴۳۳ ثبت آثار ملی ایران گشته‌است. استاد عبادی در آثار خود از نقوش اسلیمی، مینیاتور، هندسی، شکارگاهی و … استفاده می‌کند و تمامی نقوش زیر لعابی هستند.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
* نشانی سایت کارگاه سرامیک سنتی استاد عباس عبادی www.natanzebadi.ir

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان نظنز
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان نطنز
مسجد جامع سعدالدین

**مسجد جامع سعدالدین** مربوط به اواسط دوره قاجار است و در شهرستان خلیل‌آباد، بخش ششطراز، دهستان کویر، روستای سعدالدین واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان خلیل‌آباد
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان خلیل‌آباد
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان خلیل‌آباد
مسجد قدیمی حضرت ابوالفضل

**مسجد قدیمی حضرت ابوالفضل** مربوط به سدهٔ ۱۳ ه.ق است و در شهرستان نظرآباد، دهستان نجم‌آباد، روستای نجم‌آباد، بعد از میدان شهید آزاد رنجیر واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:مسجدهای تاریخی شهرستان نظرآباد
محوطه تاریخی شومس

**محوطه تاریخی شومس** مربوط به سدهٔ ۳ تا ۹ ه.ق است و در شهرستان تربت جام، بخش نصرآباد، دهستان بالا جام، ۱ کیلومتری شرق روستای اسماعیل‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان تربت جام
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان تربت جام
تپه جیران

**تپه جیران** مربوط به سدهٔ ۴ تا ۶ ه.ق است و در شهرستان نیشابور، بخش مرکزی، دهستان ریوند، کیلومتری ۱۵ نیشابور، سبزوار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. روستای جیران، در نزدیک این ناحیه واقع شده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان نیشابور
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره سلجوقیان در شهرستان نیشابور
رده:تپه‌های باستانی شهرستان نیشابور
تپه سوختر گزیک

**تپه سوختر گزیک** مربوط به سدهٔ ۵ تا ۷ ه.ق است و در شهرستان تایباد، بخش باخرز، دهستان باخرز، ۲ کیلومتری جنوب روستای گزیک واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان باخرز
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان تایباد
قلعه دختر (خوشاب)

**قلعه دختر خوشاب** با نام‌های تاریخی **قلعه بردارود** و **قلعه بژدارو** مربوط به سدهٔ ۶ تا ۸ ق (دولت اسماعیلی) است و در شهرستان بردسکن، بخش مرکزی، دهستان کوهپایه، ۶ کیلومتری شرق روستای خوشاب واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۱۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این قلعه تاریخی به گفته حمدالله مستوفی به همراه قلعه آتشگاه، قلعه مجاهدآباد و قلعه میکال یکی از چهار قلعه مهم منطقه ترشیز بوده است.****

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان بردسکن
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
* قلعه آتشگاه
* قلعه مجاهدآباد
* قلعه میکال

## منابع

رده:آثار دوره سلجوقیان در شهرستان بردسکن
رده:قلعه‌ها در ایران
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان بردسکن
رده:قلعه‌های تخریب‌شده در ایران
رده:قلعه‌های اسماعیلیان
گورستان تاریخی سوران

**قبرستان تاریخی سوران** مربوط به سدهٔ ۹ تا ۱۲ ه.ق است و در شهرستان تایباد، بخش میان ولایت، دهستان کوهسنگی، ۵۰۰ متری شرق روستای سوران واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان تایباد
* وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی

## منابع

رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان تایباد
خانه منوری

**خانه منوری** مربوط به دوره پهلوی است و در باغین، بلوار امام خمینی، کوچه فیروزه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۳۹۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان کرمان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان کرمان
آسیاب خونگاه

**آسیاب خونگاه (محوطه دنا)** مربوط به سده‌های متأخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دنا، بخش پاتاوه، دهستان پاتاوه، روستای خونگاه (محوطه دنا) واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان دنا
رده:آسیاب‌های تاریخی شهرستان دنا
رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان دنا
تپه نصیرآباد

**تپه نصیرآباد** مربوط به هزاره دوم پیش از میلاد - سدهٔ ۴ تا ۶ ه.ق است و در شهرستان خرم‌دره، روستای نصیرآباد و در نزدیکی شهر هیدج واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان فیروزه
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار هزاره ۲ (پیش از میلاد) در شهرستان نیشابور
رده:آثار دوره طاهریان در شهرستان نیشابور
رده:تپه‌های باستانی شهرستان نیشابور
تپه تنگه علیا

**تپه تنگه علیا** در شهرستان نیشابور، بخش تخت جلگه، دهستان کلاته محمد جان، روستای تنگه علیا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۱۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان فیروزه

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان نیشابور
آب‌انبار خان

**آب‌انبار خان** مربوط به دوره زند است و در کاشان، خیابان فاضل نراقی، پشت مسجد آقا بزرگ واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان کاشان
رده:آثار دوره زندیان در شهرستان کاشان
برج کبوتر باغ برجی ریز

**برج کبوتر باغ برجی ریز** مربوط به دوره صفویه است و در زرین شهر، فلکه ولیعصر، بلوار شهید فهمیده، انتهای صحرای سردار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۲۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره صفویان در شهرستان لنجان
رده:برج‌های تاریخی شهرستان لنجان
برج کبوتر نوروزعلی توکلی

**برج کبوتر نوروز علی توکلی** مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان خمینی‌شهر، بخش مرکزی، شهر درچه پیاز، کوچه شهیدان قینان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۹۲۲۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* برج کبوتر
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان خمینی‌شهر
رده:برج‌های تاریخی شهرستان خمینی‌شهر