میرزابابا اصفهانی

[بندانگشتی|چپ|265px|نگارگری ''[فتحعلی‌شاه همراه با ساعت جیبی* اثر میرزا بابا. تلفیق سنت [[نگارگری ایرانی|نقاشی ایرانی]] و نقاشی اروپایی در این اثر مشهود است.]]
*'میرزا بابا اصفهانی*' [[نقاشی|نقاش]] نیمهٔ اول سدهٔ سیزدهم هجری در دورهٔ [[ایران قاجاری|قاجار]] و از بنیان‌گذار شیوهٔ پیکرنگاری درباری و [[مکتب نقاشی قاجار]] است. وی از کسانی بود که باعث رواج فن [[نقاشی رنگ روغن|رنگ روغن]] در ایران شد. او نخستین نقاش‌باشی دربار قاجار است.

== دوران فعالیت هنری ==
[[پرونده:Fath Ali Shah's Victory over the Russians at Yerevan.jpg|بندانگشتی|نگارگری پیروزی فتحعلی شاه بر روس ها در ایروان اثر میرزا بابا]]
از آثار میرزابابا برمی آید که در بین سال‌های ۱۲۰۰ و ۱۲۴۵ق فعالیت هنری داشته‌است. گفته‌اند که میرزا بابا [[اصفهان|اصفهانی]] بوده و در [[استرآباد]] برای [[دودمان قاجار|خاندان قاجار]] کار می‌کرده‌است.

میرزا بابا ابتدا در دربار [[کریم‌خان زند]] مشغول نقاشی بود، و پس از نشستن [[آقامحمدخان قاجار|آقامحمدخان]] به تخت سلطنت، در [[تهران]] به کار پرداخت و فنون و شگردهای مختلفی در هنر خود به کار بست. در اواخر عمر، نقاش‌باشیِ دربار [[فتحعلی‌شاه]] شد. او در نقاشی [[نقاشی رنگ روغن]] و [[سیاه‌قلم]] و [[تذهیب]] استاد بود. او در برخی از این نقاشی‌ها از سبکی شبیه سبک [[محمدصادق میرزا معزالدوله|محمدصادق]] استفاده کرده‌است.

میرزا بابا همچنین در رشتهٔ گل‌وبوته و شبیه‌کشی تبحر داشت و [[قلمدان|قلمدان‌نگار]] هم بود.

== آثار ==
از او چندین پردهْ [[رنگ روغن|رنگ روغنی]] و تصاویری به شیوهٔ [[مینیاتور (تذهیب)|مینیاتور]] و گل‌وبوته‌نگاری باقی مانده‌است:
* [[تک‌چهره|تک‌چهرهٔ]] [[هرمز چهارم|هرمز چهارم ساسانی]] در سال ۱۲۰۴ ق (تهران، موزهٔ سابق نگارستان) به احتمال زیاد وابسته به یک سلسله پرده نقاشی‌های تاریخی بود که بعدها هم این شیوه را ادامه داد؛ این نقاشی قدیمی‌ترین نقاشی تاریخ‌دار از میرزابابا است.
* تابلوی طبیعت بی‌جان انار و هندوانه و گل‌ها در سال ۱۲۰۸ ه‍.ق (در تهران، موزهٔ سابق نگارستان، از نخستین آثار میرزابابا). ابن نقاشی نسبت به زمینهٔ تاریخ هنر ایران یک دستاورد چشمگیر تلقی می‌شود.
* تصویر [[ملکشاه سلجوقی|ملک‌شاه سلجوقی]] که همراه دو وزیرش که یکی از آن‌ها [[نظام‌الملک]] است (تهران، مجموعهٔ ابتهاج مربوط به ۱۲۱۴ ه‍.ق و در امتداد شیوهٖٔ ترسیم تک‌چهرهٔ هرمز).
* شمایل [[فتحعلی‌شاه]] با [[عمامه|عمامهٔ]] [[جقه|جقه‌دار]] و جامه و اسلحهٔ گوهرنشان، که جلوی پنجره‌ای بر روی یک قالیچهْ مرصع نشسته‌است که شاید بهترین نقاشی میرزابابا باشد. (نگارگری *فتحعلی‌شاه همراه با ساعت جیبی*)
* تابلوی صف سلام فتحعلی‌شاه، از معروف‌ترین آثار او
* قابی چوبی حاوی تصویر [[شیرین و فرهاد]] در کوه [[بیستون (کوه)|بیستون]] (مربوط به ۱۲۰۸ ه‍.ق)
* اژدها و ققنوس (در سال ۱۲۰۳ ه‍. ق، محفوظ در مجموعهٔ پوتسی از جمله آثار اولیهٔ میرزا بابا).
* تصویر [[محمدشاه]]
* نقاشی [[مینیاتور (تذهیب)|مینیاتور]] از [[آقامحمدخان قاجار|آقامحمدخان]]
* [[دیوان (ادبیات)|دیوان]] بسیار نفیس [[اشعار طاهره قرةالعین|اشعار]] فتحعلی‌شاه مربوط به سال‌های آغازین سلطنت این شاه که حاوی اشعار فتحعلی‌شاه است که به نایب‌السطنهٔ [[انگلستان]] هدیه شده و اکنون در موزهٔ سلطنتی بریتانیا نگهداری می‌شود.

== پانویس ==


== منابع ==
* پاکباز، رویین. *نقاشی ایران (از دیرباز تا امروز)*. چاپ پنجم. تهران: انتشارات زرین و سیمین. ۱۳۸۵ ش.
* 
* آژند، یعقوب. *نقاشان دورهٔ قاجار*. *گلستان هنر*، پاییز۱۳۸۶. شمارهٔ ۳(شمارهٔ پیاپی۹)
* تاجبخش، احمد. *فرهنگ و هنر دورهٔ قاجار''. شیراز: نوید شیراز، ۱۳۸۰ خورشیدی

## پیوند به بیرون

رده:پرتره‌نگاران مینیاتوریست
رده:مینیاتوریست‌های اهل ایران
رده:نقاشان دوره قاجاریان
رده:نقاشان مرد اهل ایران
رده:نقاشان سده ۱۹ (میلادی) اهل ایران
رده:اهالی اصفهان
رده:افراد در ایران قاجاری