open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
جعفر پتگر

**جعفر پِتگر** (زادهٔ اسفند ۱۲۹۹ در تبریز – درگذشتهٔ ۲۵ شهریور ۱۳۸۴ در تهران) نگارگر فرش و نقاش برجستهٔ معاصر، از شاگردان میرمصور بود. از مشهورترین آثار نقاشی او می‌توان از «رفوگر»، «قالی فروشان دوره‌گرد»، «قهوه‌خانهٔ امیرآباد»، «مکتب قرآن»، «خانهٔ نقاش»، «مرغ فروش»، «از اینجا تا ابدیت» و «شهریار» یاد کرد، که در موزه هنرهای معاصر تهران نگهداری می‌شوند.

## زندگی‌نامه
در یک خانوادهٔ متوسط، به عنوان هفتمین فرزند از نه فرزند، متولد شد. پدرش مشهدی حسن در محلهٔ گازران (حومهٔ روستای لاله) کارگاه قالی‌بافی داشت؛ که قالی‌های شان را به پیله‌ورانی که در مرزهای ایران و روسیه فعالیت داشتند، می‌فروختند.

در سه سالگی، پتگر را به مکتبخانه فرستادند و این دوره را ظرف ۲ سال به پایان برد. دورهٔ شش سالهٔ مدرسه را ظرف چهار سال طی کرد؛ در این حین شور و علاقهٔ او به نقاشی بیشتر می‌شد. با اصرار او پدرش تعدادی از نقاشی‌های جعفر و اصغر را، با خود به هنرستان صنایع مستظرفه تبریز برد که زیر نظر میرمصور، از نقاشان معروف و مورد احترام آن روز اداره می‌شد. سنین ۹–۱۲ سالگی را در این هنرستان طی کرد و به نقاشی آبرنگ و رنگ روغن پرداخت و با رئالیسم از نوجوانی آشنا شد.

از اواخر سال ۱۳۱۲، جعفر و اصغر برای ادامهٔ تحصیل در بخش هنرهای جدیدهٔ اداره صناعات، به ریاست ابوالحسن صدیقی، استاد مجسمه‌سازی نام‌نویسی کردند و دورهٔ جدیدی در زندگی هنریشان آغاز شد. در پایان این دوره، در سال ۱۳۱۸ دو سال نزد یک استاد آلمانی، آلبرت هونمان به تمرین نقاشی آبرنگ پرداخت. او در نظر داشت چندی از هنرجویان را به خرج دولت مطبوعش برای حداقل سه سال به آلمان بفرستد که مصادف با ایام جنگ جهانی دوم شد و با حملهٔ آلمان به روسیه آلمانی‌های مقیم ایران و نیز آن استاد با عجله و شتاب ایران را ترک گفتند.

جعفر پتگر، پس از پایان تحصیلات دورهٔ لیسانس در ۱۳۲۱ – ۱۳۲۲ به‌صورت مستمع آزاد وارد دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران شد و در کلاس طراحی و نقاشی مادام آشُب شرکت جست و آموزش‌های او را مورد مطالعه و بررسی قرار داد.

در سال ۱۳۱۹، به همراه برادرش، علی‌اصغر پتگر، اولین آموزشگاه خصوصی نقاشی در ایران را (تهران- خیابان نادری) تأسیس کردند؛ و در جنب آفرینش‌های هنری خود، به تعلیم و تربیت هنرجویان پرداختند. چند سال بعد جعفر پتگر به تنهایی آموزشگاهی در خیابان منوچهری تهران، و سپس چند سال بعد در خیابان هدایت تهران، تأسیس نمود.

یکی از پاتوق‌های مهم هنرمندان جوان، در آن دوره، کافه نادری در خیابان نادری تهران بود که درست در چند قدمی آموزشگاه جعفر پتگر قرار داشت.

اغلب هنرمندانی که، به کافه نادری می‌آمدند، به آتلیه ایشان هم رفت‌وآمد داشتند، یا در محافل و مجالس گوناگون با یکدیگر ملاقات می‌کردند.
از جمله: جلال آل احمد، صادق هدایت، بزرگ علوی و بعضی نیز، مانند: فروغ فرخزاد، سهراب سپهری و هانیبال الخاص، چندی نزد ایشان، نقاشی کرده‌اند. برخی مانند شهریار که با استاد، همشهری بوده و مشترکات ذوقی و هنری بیشتری نسبت به دیگران داشتند، مدتی با استاد هم‌خانه بودند و پرتره‌ای از او نقّاشی کرده است؛ و گهگاه، همراه شهریار، به منزل ابوالحسن خان صبا نیز، رفته با ایشان و سایر اهل موسیقی، ملاقات داشت.

## منابع

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون
آثار هنری جعفر پتگر آرتیبیشن

رده:اهالی تبریز
رده:خانواده پتگر
رده:درگذشتگان ۱۳۸۴
رده:زادگان ۱۲۹۹
رده:نقاشان مرد اهل ایران
رده:نقاشان معاصر
اره گردبر

[چپ|
بندانگشتی|150px|ارّهٔ گِردبُر برای [برش دادن|برش قطعات]]
کار با اره برش دهنده گرد|150px|left
**ارّهٔ گِردبُر** یا **ارّهٔ دیسکی** نوعی ارّه است که برای برش‌های عرضی، طولی، مایل و ایجاد شیار در چوب، فلز و سایر مصالح مورد استفاده است.

## استفاده
در استفاده از این اره نیاز به جابه‌جایی الوار یا صفحات چوب یا فلز نیست بلکه فرد آن را بر روی مصالح جابه‌جا می‌کند و به دلیل آسانی در کارکرد و حمل، از آن در صنعت ساختمان‌سازی و نجاری بسیار استفاده می‌شود.

## تیغه
بندانگشتی|یک نمونه تیغهٔ اره|چپ
این ارّه امکان استفاده از انواع مختلف تیغه را دارد و می‌توان با تغویض تیغهٔ آن سنگ‌های ساختمانی، قطعات کوچک فلزی و موارد دیگر را برش داد یا در آن‌ها شیار ایجاد کرد.

## جستارهای وابسته
* ارّه

## منابع

رده:ابزارهای برش فلزکاری
رده:ابزارهای دستی برقی نجاری
رده:ابزارهای نجاری
رده:اره‌ها
رده:ماشین‌های برش
رده:ماشین‌های چوبکاری
ناحیه وخش

**ناحیهٔ وخش**  یکی از ناحیه‌های اداری ولایت ختلان است که در جنوب کشور تاجیکستان جای دارد و مرکز این ناحیه، جماعت وخش است.

## مردم
بر پایهٔ آمار سال ۲۰۰۸ میلادی، این ناحیه ۱۲۴٫۸۲۸ نفر جمعیت داشته‌است. مردم این ناحیه به زبان‌های فارسی تاجیکی و ازبکی سخن می‌گویند و پیرو مذهب حنفی می‌باشند.

## حکومت
سرور ناحیهٔ وخش، رئیس حکومت آن است که توسط رئیس جمهور تاجیکستان برگزیده می‌شود، نهاد قانونگذاری ناحیهٔ وخش، مجلس نمایندگان خلق می‌باشد که توسط رأی‌دهندگان این ناحیه برای ۵ سال انتخاب می‌شوند.

## تقسیمات
جماعت‌های این ناحیه بشرح زیر است:

## منابع

رده:ناحیه‌های ولایت ختلان
چرخان‌تباران

**چرخان‌تباران** (Rotifera) شاخه‌ای از سلسلهٔ جانوران که مژه‌های تاج سر آنها متحرک است و طول گونه‌های از ۴۰ میکرومتر تا ۳ میلی‌متر است. این شاخه **گَردان‌تنان** هم نامیده شده‌است)

چرخان‌تباران ارگانیسم‌هایی چندسلولی و کوچک هستند از زیرفرمانروی هوپَس‌زیان که طول آن‌ها بیش از ۲ میلی‌متر نیست.
چرخان‌تباران نر از ماده‌ها کوچک‌ترند و ساختار بدنی آن‌ها نیز ساده‌تر از ماده‌ها است.

مشخصه چرخان‌تباران دارا بودن یک اندام چرخنده در بخش سر آن‌ها است. این بازه دهانی به حلق می‌رسد که این بخش نقش معده را دارد. بیشتر چرخان‌تباران در آب زندگی می‌کنند و شمار کمی نیز در خاک دیده می‌شوند.

## منابع

* Wikipedia contributors, "Rotifer," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Rotifer&oldid=491228859 (accessed July 7, 2012).

رده:جانداران موجود پدیدآمده در ائوسن
رده:جانداران پدیدآمده در ائوسن
رده:دهان‌نخستیان
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط ژرژ کوویه
مانکن

* ساسی مانکن : خوانندهٔ پاپ ایرانی.
* مانکن (فرد) : انسانی که شغل او مدل بودن است.
* مانکن (ابزار) : عروسکی شبیه به انسان ، یا قسمتی از بدن انسان، برای نمایش پوشاک.
*مانکن (مجموعه نمایش خانگی): مجموعهٔ نمایشی، محصول سال ۱۳۹۸ در شبکه نمایش خانگی.
مانکن (ابزار)

thumb|
**مانکن** ) یک نوع ماکت یا عروسک است که خیاطان و تولید‌ کنندگان و فروشندگان لباس از آن برای نمایش یا امتحان لباس استفاده می‌کنند.

## جستارهای وابسته

* آدمک آزمایش تصادف
* مدل (شخص)

## منابع

رده:ابزارهای هنر
رده:آدمک‌ها و مانکن‌ها
مارکو مارین

**مارکو مارین** (؛ زادهٔ ) بازیکن فوتبال اهل آلمان است.

مارین سابقه بازی در تیم‌های بروسیا مونشن‌گلادباخ و وردربرمن و همچنین ۱۶ بازی و ۱ گل ملی را در کارنامه دارد.

وی در ۲۸ آوریل ۲۰۱۲ با مبلغ ۸ میلیون یورو از تیم وردربرمن به باشگاه فوتبال چلسی پیوست. او در سال ۲۰۱۳ به صورت قرضی به باشگاه فوتبال سویا منتقل شد.

## آمار
### باشگاه
به‌روز شده در ۷ ژوئیه ۲۰۱۲

#### گل‌های ملی

## افتخارات
### باشگاه
;بروسیا مونشن‌گلادباخ
* بوندس‌لیگا ۲ (۱): ۰۸–۲۰۰۷

;چلسی
* لیگ اروپا: ۱۳–۲۰۱۲

;سویا
* لیگ اروپا: ۱۴–۲۰۱۳

;المپیاکوس
* سوپر لیگ فوتبال یونان: ۱۷–۲۰۱۶

### ملی
;آلمان
* قهرمان مسابقات فوتبال زیر ۲۱ سال اروپا: ۲۰۰۹
* مقام سوم جام جهانی فوتبال: ۲۰۱۰

## منابع

## پیوند به بیرون

*  
* Marin Profile at transfermarkt
* Marin Profile at ESPN
* 
* 2010 FIFA World Cup profile 
* 

رده:آلمانی‌های دور از وطن در انگلستان
رده:آلمانی‌های صرب‌تبار
رده:افراد زنده
رده:اهالی گرادیشکا، بوسنی و هرزگوین
رده:بازیکنان باشگاه الاهلی عربستان سعودی
رده:بازیکنان باشگاه الرائد
رده:بازیکنان باشگاه المپیاکوس
رده:بازیکنان باشگاه اندرلشت
رده:بازیکنان باشگاه اینتراخت فرانکفورت
رده:بازیکنان باشگاه بروسیا مونشن‌گلادباخ
رده:بازیکنان باشگاه ترابوزان‌اسپور
رده:بازیکنان باشگاه چلسی
رده:بازیکنان باشگاه ستاره سرخ بلگراد
رده:بازیکنان باشگاه سویا
رده:بازیکنان باشگاه فیورنتینا
رده:بازیکنان باشگاه وردر برمن
رده:بازیکنان برنده لیگ اروپا
رده:بازیکنان بوندس‌لیگای ۱
رده:بازیکنان بوندس‌لیگای ۲
رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال آلمان
رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال زیر ۲۱ سال آلمان
رده:بازیکنان جام جهانی فوتبال ۲۰۱۰
رده:بازیکنان سوپر لیگ فوتبال ترکیه
رده:بازیکنان سوپر لیگ فوتبال صربستان
رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل آلمان
رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل بوسنی و هرزگوین
رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل صربستان
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در اسپانیا
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در انگلستان
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در ایتالیا
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در بلژیک
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در ترکیه
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در صربستان
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در عربستان سعودی
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن اهل آلمان
رده:بازیکنان لا لیگا
رده:بازیکنان لیگ برتر فوتبال انگلستان
رده:بازیکنان لیگ حرفه‌ای فوتبال عربستان
رده:بوسنی و هرزگوینی‌های مهاجرت‌کرده به آلمان
رده:دور از وطن‌های اهل آلمان در اسپانیا
رده:دور از وطن‌های اهل آلمان در ایتالیا
رده:دور از وطن‌های اهل آلمان در بلژیک
رده:دور از وطن‌های اهل آلمان در ترکیه
رده:زادگان ۱۹۸۹ (میلادی)
رده:صرب‌های بوسنی و هرزگوین
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل آلمان در اسپانیا
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل آلمان در انگلستان
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل آلمان در ایتالیا
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل آلمان در ترکیه
رده:هافبک‌های مرد فوتبال
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در مجارستان
رده:بازیکنان باشگاه فرنتس‌واروش
نیمه تاریک ماه (تور)

**تور نیمه تاریک ماه**  یک تور/کنسرت از گروه موسیقی پراگرسیو راک پینک فلوید بود که در سال‌های ۱۹۷۲ و ۱۹۷۳ برای حمایت از آلبوم نیمه تاریک ماهشان برگزار کرده بودند. این تور در دو مقطع انجام شد، مقطع اول قبل از انتشار آلبوم در سال ۱۹۷۲ است و مقطع بعدی بعد از انتشار آلبوم در سال ۱۹۷۳ صورت پذیرفت.

## تور ۱۹۷۲
در تورهای ۱۹۷۲ و قبل از انتشار آلبوم، عناوین آهنگ‌ها و نوع اجرای آهنگ‌ها با مشابهشان بعد از انتشار در آلبوم متفاوت بود، آهنگ «On The Run» تحت نام «The Travel Sequence» اجرا می‌شد، آهنگ Time با سرعت کمتر خوانده می‌شد و نیمه اول آهنگ را ریچارد رایت و گیلمور با هم می‌خواندند، همچنین این خط: «Lying supine in the sunshine» از این آهنگ را به جای خط «Tired of lying in the sunshine» در آهنگ زمان (نسخه آلبوم) می‌خواندند.
آهنگ «The Great Gig in the Sky» تحت عناوینی همچون «Religion» یا «The Mortality Sequence» اجرا می‌شد.
آهنگ Money با مقدمه‌ای طولانی از نواختن گیتار بیس آغاز می‌شد.
آهنگ Us and Them فاقد نواختن ساکسفون بود؛ برخلاف نسخهٔ آلبوم که دیک پری ساکسفون می‌نواخت.
بندانگشتی|پینک فلوید در حال اجرای نیمه تاریک ماه در سال ۱۹۷۳ Earls Court Exhibition

## تور ۱۹۷۳
پینک فلوید دو تور کوتاه مدت در سال ۱۹۷۳ در آمریکا برگزار کرد، یکی در ماه مارس و همزمان با انتشار آلبوم جدیدش نیمه تاریک ماه و دیگری در ماه ژوئیه بود. همچنین این اولین بار بود که پینک فلوید در تورهایش موسیقیدانانی را همراه خودش می‌برد، برخلاف تورهای قبل مانند تور مادر قلب‌اتمی که از موسیقیدانان ساکن در آن محل استفاده می‌کرد. موسیقیدانان در تور نیمه تاریک ماه شامل دیک پری (نوازنده ساکسیفون در آهنگ ما و آن‌ها و پول) و سه یا چهار زن (بانو) برای اجرای کُر بود. در ۴ نوامبر ۱۹۷۳ نیز پینک فلوید دو اجرا در Rainbow Theatre انجام داد.

### لیست آهنگ‌ها
نمونه‌لیستی که عمدتاً در این تور از آن استفاده می‌شده.
;لیست اول:
اجرای کامل *[[نیمه تاریک ماه (آلبوم)|نیمه تاریک ماه]]*
;لیست دوم
* «یه روز از این روزها»
* «مراقب تبر باش، یوجین»
* «پژواک‌ها»
* «دستگاه‌ها را تنظیم کن به سمت قلب خورشید»
* «یک نعلبکی رمز و راز» (اگر فرصت بود، تا ۲۲ سپتامبر ۱۹۷۲)
* «بلوز» (در صورت فرصت، رسماً هم در آلبومی منتشر نشده)
* «مادر قلب اتمی» (اگر وقت بود، تا ۲۲ می ۱۹۷۲)
یک لیست متعارف در تورهای ۱۹۷۳
;لیست اول
* «تیره و تار در پشت ابر»
* «وقتی تو اینجایی»
* «دستگاه‌ها را تنظیم کن به سمت قلب خورشید، (بعضی مواقع با «پایان کودکی» جابه‌جا می‌شد از ۱ دسامبر ۱۹۷۲ تا ۱۰ مارس ۱۹۷۳)
* «مراقب تبر باش، یوجین»
* «پژواک‌ها»
;لیست دوم
* اجرای کامل آلبوم *«[[نیمه تاریک ماه (آلبوم)|نیمه تاریک ماه]]»*

## اعضای گروه
* نیک میسون - درامز و سازهای کوبه‌ای
* ریچارد رایت - کیبوردز، خواننده
* دیوید گیلمور - گیتار و خواننده
* راجر واترز - گیتار بیس و خواننده
همراه با:
* دیک پری - ساکسفون

## جستارهای وابسته
* پینک فلوید
* آلبوم نیمه تاریک ماه

## منابع

رده:تورهای پینک فلوید
رده:تورهای کنسرت ۱۹۷۲ (میلادی)
رده:تورهای کنسرت ۱۹۷۳ (میلادی)
براهمنه‌ها

[بندانگشتی|نمایی از یک‌صفحهٔ خطی قرن هفدهمی از سادویمشا برهمانا، یک مکمل پانکاویشا-براهمانا (سنسکریت، دواناگاری).این اثر در [ساماودا جاسازی شده‌است. (۱۶۳۶ میلادی)|279x279پیکسل]]
**بْراهْمَنَه‌ها** (سانسکریت: ब्राह्मणम्) بخشی از ادبیات هندویی شروتی هستند و تفسیرهایی بر چهار ودا را تشکیل می‌دهند که جزئیات اجرای صحیح آیین‌ها در آن‌ها توضیح داده شده‌است.
براهمنه‌ها مجموعه نوشته‌های پرحجمی است که در مدتی طولانی (۸۰۰ تا ۳۰۰ ق.م) به هر یک از وِداهای چهارگانه ضمیمه گردیده‌است، از این رو جزء متون ودایی (در معنای عام کلمه) به‌شمار می‌رود. رگ وده دارای دو براهمنه و یجوروده، سامه‌وده، واتهروه‌وده به ترتیب دارای دو، هشت و یک براهمنه‌اند. 

براهمنه‌ها، چنان که نامیده شده‌اند، برای راهنمایی برهمنان در انجام صحیح مناسک و آیین‌های نیایشی فراهم آمده‌است. در این متون با شرح و تفصیل فراوان به جزئیات مربوط به این مناسک پرداخته و معانی رمزی آن‌ها را توضیح داده‌اند.

علاوه‌براین، در براهمنه‌ها، که در میان متون غیر شعری سانسکریت قدیمی‌ترین به‌شمار می‌آید، نمونه‌های چکیده‌واری از اساطیر متون بعدی هندویی (مانند پورانه‌ها) به چشم می‌خورد که همین‌ها بعداً گسترش یافته‌اند.

## منابع

*موحدیان عطار، علی: متون دینی هندو. در: نشریه «هفت آسمان»، بهار ۱۳۸۴ - شماره ۲۵.

رده:براهمنه‌ها
رده:متون هندو
مدرسه (نشریه)

**فصلنامه مدرسه** از نشریات ایرانی بود که به مباحث تخصصی علوم انسانی می‌پرداخت و در سال ۸۴ کار خود را آغاز کرد. روزنامه شرق دربارهٔ این نشریه می‌نویسد:
«اولین شماره مجله مدرسه با صاحب امتیازی حسین خسروشاهی، سردبیری جلال توکلیان و دبیری تحریریه رضا خجسته رحیمی تیرماه ۸۴ منتشر شد. حمایت مالی از این نشریه را نیز مؤسسه غیرانتفاعی «معرفت و پژوهش» عهده دار است که در سال‌های گذشته کلاس‌ها و برنامه‌های متنوعی را در حوزه فلسفه و فرهنگ و اخلاق برگزار کرده‌است.»
این مجله را می‌توان یکی از تریبون‌های روشنفکری دینی دانست که پیشتر برخی از نشریات آنان همچون کیان توقیف شده بود؛ و برخی از روشنفکران وابسته به این نحله فکری از جمله دکتر سروش، محمد مجتهد شبستری و کدیور تحت فشار قرار گرفته بودند.

فصلنامه مدرسه در ۱۵ آبان ۸۶ توسط هیئت نظارت بر مطبوعات توقیف شد. علت توقیف مصاحبه‌ای با محمد مجتهد شبستری، از متالهان و روشنفکران دینی ایران عنوان شد که وزارت ارشاد آنرا الحادی دانسته بود.
تعدادی از روشنفکران ایرانی در بیانیه‌ای به توقیف این فصلنامه اعتراض کردند.

## منابع

رده:نشریه‌های توقیف‌شده
رده:نشریه‌های فلسفی
آرنیکه

**آرَنیَکه‌ها** (سانسکریت: आरण्यक) از متون دین هندو و در سانسکریت به معنای «متون جنگلی» است.

گفته می‌شود که آرنیکه‌ها برآیند اندیشه‌های آن دسته از برهمنان و کْشَتْریه‌هایی بوده که ترک دنیا کرده و برای عزلت و آرامش به درون جنگل (آرنیه) کوچ می‌کرده‌اند، رسمی که هنوز هم در آموزه‌های هندویی به عنوان یکی از مراحل زندگی یک هندو توصیه می‌شود.

در سنّت هندویی، هر هندو چهار مرحله را در زندگی باید طی کند: ۱. طلبگی و آموختن. ۲. خانه‌مندی و رسیدگی به اهل و عیال. ۳. عزلت‌گزینی در جنگل و خلوت‌ها برای تمرکز و تفکر ۴. ترک تعلق کلی از دنیا و از کسب معاش. گفته می‌شود که هر یک از متون ودایی به یکی از این دوره‌ها تخصیص داشته است، و در این چینش، آرنیکه‌ها مخصوص دوره عزلت در خلوتِ جنگل بوده است. این نوشته‌ها، که سومین جزء از متون شروتی به‌شمار می‌آیند، ماهیتی رمزگونه دارند و تقسیم‌های عارفانه‌ای از مناسک و مطالب وداها به‌دست می‌دهند. همین نگرش‌های رمزی و عرفانی هسته اولیه اوپانیشادها را تشکیل داده است.

آرنیکه‌ها در حقیقت پیوست‌هایی بر براهمنه‌ها هستند، چنان‌که براهمنه‌ها هر یک ضمیمه یکی از وداها بودند. به این ترتیب هر یک یا چند آرَنیَکه باید با یکی از وِده‌ها پیوند داشته باشد. اما در واقع آرنیکه‌های موجود فقط به رْگ‌وِده و یَجورْوِده تعلق دارند و برای سامه‌وِده و اتْهَرْوه‌وِده آرَنیَکه‌ای در دست نیست. با توجه به قرائن تاریخی و متن‌شناختی همه آرنیکه‌ها بایستی از براهمنه‌ها متأخرتر و بر تألیف سوتراها مقدم باشد.

## منابع
* موحدیان عطار، علی: متون دینی هندو. در: نشریه «هفت آسمان»، بهار ۱۳۸۴ - شماره ۲۵.

رده:متون هندو
رده:وداها
ایزو ۱–۶۳۹

**ISO 639-1** یا **ایزو ۶۳۹-۱** رده اول استانداردهای ایزو ۶۳۹ است که برای نامگذاری اختصاری زبان‌های شناخته شده بکار گرفته می‌شود. کلیه کدهای زبانی در این رده از دو نویسه تشکیل شده‌اند. تاکنون ۱۳۶ ورودی در فهرست کدهای ISO ۶۳۹-۱ ثبت شده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست کدهای ایزو ۶۳۹-۱

## منابع

*ویکی انگلیسی

رده:استانداردهای ایزو
رده:ایزو ۶۳۹
سمرتی

بندانگشتی|نقاشی از سمرتی
**سْمْرْتی** () اصطلاح عامی است برای همه حجم وسیعی از دانش مقدس دینی هندوها که به خاطرها آمده و در سنّت هندویی منتقل گشته‌است. برخی پژوهندگان متون سمرتی را معادل روایات در سنت‌های دیگر تلقی کرده‌اند.

به این ترتیب، چنان‌که از همین اصطلاح نیز برمی‌آید، این متون گرچه وحیانی (شروتی) تلقی نمی‌شوند اما از طرفی از ارزش و اعتبار دینی درجه دو برخوردارند، و برخی، مانند بهگود گیتا، حتی محبوبیت و توجهی هم‌ارز مهم‌ترین متون ودایی کسب کرده‌اند.

دراین‌که سْمْرْتی، در اصطلاح عام خود، شامل چه متونی می‌شود توافق وجود ندارد، اما به‌اتفاق ایتی‌هاسه‌ها، پوراناها، ودرمه‌شاستره‌ها (خویشکارشناسی‌ها) را سْمْرْتی می‌شمارند.

## منابع

موحدیان عطار، علی: متون دینی هندو. در: نشریه «هفت آسمان»، بهار ۱۳۸۴ - شماره ۲۵.

رده:متون هندو
رده:واژه‌ها و عبارت‌های زبان سانسکریت
رده:سیستم‌های حقوقی قانون عرفی
ایزو ۳–۶۳۹

بندانگشتی|ایزو۳-۶۳۹
**ISO 639-3** یا **ایزو ۶۳۹-۳** رده سوم استانداردهای ایزو ۶۳۹ است که برای نامگذاری اختصاری زبان‌های شناخته شده بکار گرفته می‌شود. کلیه کدهای زبانی در این رده از سه نویسه تشکیل شده‌اند.

## مثال

## منابع

* 

رده:آثار ۲۰۰۷ (میلادی)
رده:استانداردهای ایزو
رده:ایزو ۶۳۹
فخری گلستان

**فخری گلستان** با نام اصلی **سیده مریم فخر اعظم تقوی شیرازی** (۲۹ شهریور ۱۳۰۴ – ۱۶ تیر ۱۳۹۱)، سفالگر، مترجم و فعال حقوق کودکان ایرانی بود.

## زندگی‌نامه
سیده فخری گلستان، فرزند محمدحسن (وثوق) و فاطمه (زینت الشریعه) حائری طباطبایی، در سال ۱۳۰۴ متولد شد و در ۱۷ سالگی با پسرعموی خود، ابراهیم گلستان، نویسنده و فیلمساز معروف ایرانی، ازدواج کرد. وی را جزو نخستین کسانی می‌دانند که در تهران، اقدام‌هایی را در جهت سر و سامان دادن به وضعیت کودکان خیابانی انجام داد. او تا سال‌ها مدیر پرورشگاهی بود که به تربیت فرزندان معتادان می‌پرداخت. او در سال‌های پایانیِ زندگی سفالگری می‌کرد و چند نمایشگاه انفرادی از آثارش برگزار کرده بود. او همچنین از سوی دوسالانه سفالگری مورد تقدیر گرفته است. «فیل»، نوشته اس‍لاوم‍ی‍ر م‍روژک، نویسنده لهستانی، و «ک‍س‍ی م‍را ن‍م‍ی‌ش‍ن‍اس‍د؛ ص‍دای ک‍ودک‍ان زاغ‍ه‌ن‍ش‍ی‍ن ام‍ری‍ک‍ا» از ترجمه‌های فخری گلستان است. او مادر کاوه گلستان، عکاس و مستندساز بود که در عراق کشته‌شد. وی از سال‌ها قبل تا هنگام مرگ، جدا از ابراهیم گلستان زندگی می‌کرد، او در روز ۱۶ تیر ۱۳۹۱ در تهران در سن ۸۷ سالگی درگذشت.

لیلی گلستان مدیر گالری گلستان به خبرگزاری ایسنا گفته است که مادرش بعد از انقلاب از سن ۵۰ سالگی به سفالگری پرداخت و آثارش را چند بار به نمایش گذاشت. لیلی گلستان کهولت سن و ضربه مرگ کاوه را علت درگذشت مادرش ذکر کرده است. «ایشان بیماری خاصی نداشت، اما از مرگ پسرش، کاوه گلستان، ضربه بزرگی خورد که فکر می‌کنم علاوه بر کهولت سن، تحمل داغ فرزند یکی از اصلی‌ترین دلایل مرگ ایشان بود.»

لیلی گلستان گفته است که به درخواست مادرش، مراسم تدفین او در جمعی کوچک و خانوادگی برگزار گردید.

مادر فخری گلستان، فاطمه (زینت الشریعه) حائری طباطبایی، با نام فاطمه تقوی شیرازی در گورستان ظهیرالدوله، کنار مدفن فروغ فرخزاد به خاک سپرده شده است.

## نقل‌قول‌ها
فخری گلستان در گفتگویی با روزنامه سرمایه گفته بود:

## منابع

* فخری گلستان، هنرمند و فعال حقوق کودکان، درگذشت - BBC
* فخری گلستان مادر لیلی و کاوه گلستان درگذشت - رادیو فردا

رده:ابراهیم گلستان
رده:اهالی تهران
رده:درگذشتگان ۱۳۹۱
رده:درگذشتگان ۲۰۱۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۳۰۴
رده:زادگان ۱۹۲۵ (میلادی)
رده:سفالگران اهل ایران
رده:مترجمان اهل ایران
رده:مترجمان زن اهل ایران
هرس

بندانگشتی|هرس کردن درخت در بالای نردبان
**هَرَس کردن** یا **پرونینگ**  به معنی حذف شاخه‌های اضافی گیاه به منظور عبور هوای بیشتر بین شاخه‌ها، رسیدن نور کافی به آن‌ها و همچنین، آرایش شکل ظاهری گیاه برای زیبایی و به دست آوردن محصول مرغوب می‌باشد. حالت دیگری از هرس کردن عبارت است از هرس ارتفاع گیاه به منظور کاهش دادن ارتفاع درخت. در مواردی که درختان میوه دارای ارتفاع غیر قابل دسترسی جهت چیدن میوه هستند، پس از به خواب رفتن درخت در فصل زمستان، شاخه های کلفت، مسن و مرتفع را در ارتفاعی برابر قطع می‌کنند. در نتیجه، در فصل بهار، شاخه های جوان بسیاری رشد و در دسترس خواهند بود.

## زمان هرس
زمان هرس درختان قبل از بیدار شدن آن‌ها از خواب زمستانه است. به هنگام هرس، دمای هوای منطقه نباید از حدود پنج درجه سانتی گراد کم‌تر باشد.

## مراحل هرس
بندانگشتی|توپیاری درختچه‌ها برای اهداف زینتی
هرس درخت در دو مرحله انجام می‌شود که مرحلهٔ اول ایجاد شکل کلی درخت و مرحلهٔ دوم قطع شاخه‌های زاید درخت می‌باشد.

## هرس گل و میوه
در مواردی که درختان دارای گل یا میوه زیادی روی هر شاخه باشند، باغبانان برای به دست آوردن محصول مرغوب، درشت‌تر و با کیفیت؛ از طریق هرس گل و میوه مقدار محصول درخت را کنترل می‌کنند.

## جستارهای وابسته
* خوابانیدن (گیاه‌شناسی)
* قلمه زدن

## منابع

* کتاب حرفهٔ سال سوم راهنمایی تحصیلی

رده:باغبانی
رده:شیوه‌های باغبانی
رده:پرورش گل و گیاه
ان‌جی‌سی ۶۳۳۴

**ان‌جی‌سی ۶۳۳۴** یک سحابی گسیلشی در صورت فلکی کژدم است که در سال ۱۸۳۷ میلادی توسط جان هرشل ستاره‌شناس انگلستانی در دماغه امیدنیک رصد شد.

## نگارخانه

Image:Cats-paw-eso.jpg|
|
Image:VISTA’s infrared view of the Cat’s Paw Nebula.jpg|


## جستارهای وابسته
* On the Trail of a Cosmic Cat — رصدخانه جنوبی اروپا Photo Release

*Astronomy Picture of the Day - Wide Angle: The Cat's Paw Nebula 2010 April 21

## منابع

رده:اجرام ان‌جی‌سی
رده:اشیاء شارپلس
رده:سحابی‌های گسیلشی
رده:صورت فلکی کژدم
رده:مناطق ستاره‌زایی
کارکیا خان احمد اول

**کارکیا سلطان احمد اول**، شاه کیایی بیه پیش از ۹۱۱ تا ۹۴۰ هجری بود. او مذهب رسمی بیه پیش را از شیعه زیدی به شیعه امامی تغییر داد. از آن پس کیاییان شروع به ترویج مذهب اثنی عشری در منطقه کردند.

## منابع

رده:کیاییان
رده:اهالی لاهیجان
خوابانیدن (گیاه‌شناسی)

**خوابانیدن** یکی از روش‌های تولیدمثل گیاهان که در آن شاخۀ گیاه بدون جدا شدن از گیاه مادر ریشه‌دار شود.بندانگشتی|خوابانیدن شاخه درخت

## تعاریف

1. **خواباندن**(Layering): یکی از روش‌های تولیدمثل گیاهان که در آن شاخۀ گیاه بدون جدا شدن از گیاهِ مادر ریشه دار شود.

2. **خوابانیدن** عملی برای گسترش در گیاهان است، در این روش شاخه درحالی که به گیاه مادر متصل است در خاک قرار گرفته و رویش وزنه ای مانند سنگ می گذارند تا ریش دار شود  پس از ریشه دار شدن محل اتصال گیاه با مادر توسط قیچی قطع می شود.(البته بعضی گیاهان مانند پتوس در آب ریشه دار و سپس در خاک قرار داده می شوند)

## جستارهای وابسته
* هرس

## منابع

* کتاب حرفه سال سوم راهنمایی تحصیلی
* ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:باغبانی
رده:تولیدمثل غیرجنسی
رده:تولیدمثل گیاهان
رده:کشاورزی
رده:پرورش گل و باغبانی
رده:پرورش گل و گیاه
نعلبکی

**نعلبَکی** عامیانۀ آن **نلبِکی** به ابزاری گفته می‌شود که شبیه بشقاب با مقیاس کوچکتر است و زیر استکان، لیوان، فنجان گذاشته می‌شود. از آن برای نوشیدن چای یا قهوه به جهت سرد شدن مایع استفاده می‌شود
[300px|بندانگشتی|نعلبکی با طرح دو گل سفید یا یک [چای کیسه‌ای استفاده شده در آن]]

## نام
نَعلبَکی ظرف کم‌عمق و مدور که استکان چای را در آن گذارند. بعضی این کلمه را مأخوذ از روسی دانسته‌اند و بعید می‌نماید؛ مؤلف فرهنگ نظام آرد: «این لفظ در کتاب جواهرنامهٔ محمدبن منصور تألیف قرن نهم هجری قمری آمده، پس با تلفظ نلبکی و از زبان روسی نیست». تصور می‌رود که این کلمه اصلاً نعلکی، از نعلک + ی (علامت نسبت) بوده، چنان‌که در متن برهان قاطع ذیل نعلک آمده‌است. . مرحوم علامهٔ قزوینی نیز در یادداشتهای خود نعلبکی را از همین ماده گرفته‌اند، اما علت افزودن «ب» معلوم نشد. معرب این کلمه هم در تلفظ عرب معاصر نعلبکی است.بندانگشتی| نمونه‌ای از نعلبکی در خارج از ایران
thumb

## نگارخانه

image:Chocolate powder on saucer.jpg|
image:Styrofoam saucer.JPG|
image:WLA taft Joan of Arc Sugar Bowl and Judith Saucer.jpg|


## منابع

* ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:ابزارها
رده:ابزارهای آماده‌سازی قهوه
رده:چای‌افزار
رده:ظرف‌های سفالی
رده:وسایل خانگی
نگاه آهو: سرگذشت یک نسل

**نگاه آهو:سرگذشت یک نسل** رمانی از آرش حجازی است.این رمان درباره ی زندگی نویسنده از سال ۱۳۵۷ تا ۱۳۸۹ می باشد.پیشگفتار این کتاب را  پائولو کوئلیو نوشته است.این کتاب به زبان های آلمانی،ایتالیایی و سوئدی ترجمه شده است.

## فصل های کتاب
رمان نگاه آهو در ۷ بخش نوشته شده است:

* بخش اول: عشق تو شد، چون پیشه ام (پاییز ۱۳۵۷ — تابستان ۱۳۵۹)
* بخش دوم: اگر اوج لذت را می طلبید، بروید روی مین (پاییز ۱۳۵۹ — تابستان ۱۳۶۷)
* بخش سوم:  شما کشور را بازسازی کنید، من جیب خودم را (۱۳۶۷ — ۱۳۷۴)
* بخش چهارم:  دروغ بگویید تا زنده بمانید (۱۳۷۴ — ۱۳۷۸)
* بخش پنجم: گفتگوی تمدن ها، اما نه گفتگوی آدم ها (۱۳۷۹–۱۳۸۴)
* بخش ششم: من برگزیده ی خدام، از امام زمان بپرسید! ( ۱۳۸۴–۱۳۸۷)
* بخش هفتم: ما خس و خاشاک نیستیم، ملت ایران هستیم! (۱۳۸۷–۱۳۸۸)

## منابع

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه شخصی آرش حجازی

رده:رمان‌های ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:رمان‌های آرش حجازی
رده:رمان‌های واقع‌شده در ایران
رده:مقاله‌های ایجادشده توسط ایجادگر
قائم‌مقام

بندانگشتی|فرماندار (کایماکم) استانبول سوار بر اسب همراه با خادمانش
**قائم‌مقام** امروزه به معنی پست دوم یک نهاد یا سازمان دارای اختیارات جانشینی رئیس سازمان است. بنابراین، این صفت به‌معنی *جانشین*، *نایب وموزمناب*، *نایب رئیس*، معاون، معاون اول و … نزدیک می‌باشد.

قائم‌مقام لقبی قاجاری است. لقب قائم‌مقام در سال ۱۲۱۳ زمانی که عباس میرزا به حکومت آذربایجان منصوب شد به وجود آمد و به میرزا عیسی فراهانی اعطا شد که وزیر و نایب ولیعهد در تبریز بود. در دوران قاجار این لقب به وزرای حکمرانان ایالت آذربایجان داده می‌شد.
* افراد با لقب قائم‌مقام:
** میرزا عیسی فراهانی
** قائم‌مقام فراهانی
** میرزا صادق نوری
** میرزا علی قائم‌مقام
** میرزا عبدالرحیم طباطبائی تبریزی
** مهدی‌خان غفاری کاشانی
** یوسف عدل
** حجت الاسلام عبدالرحیم شهسواری (رئیس قائم مقام بهزیستی کل کشور)

## منابع

* بایوردی، حسین. *قائم‌مقام‌ها*. مجله وحید، شماره ۷۶ (فروردین ۱۳۴۹): ص۴۱۹–۴۲۵

رده:درجه‌های نظامی امپراتوری عثمانی
رده:درجه‌های نظامی مصر
رده:دوره امپراتوری عثمانی در تاریخ رومانی
رده:عنوان‌ها در لبنان
رده:عنوان‌های درباری
رده:عنوان‌های عثمانی
رده:نجیب‌زادگی مصر
رده:واژه‌ها و عبارت‌های ترکی
بایند

**بایند**  یا **named** پر استفاده‌ترین سرویس‌دهنده نام دامنه در اینترنت است. در سیستم‌عامل‌های شبه یونیکس به به عنوان استاندارد دوفاکتو استفاده می‌شود.

در اصل به وسیلهٔ چهار دانشجوی مقطع تحصیلات تکمیلی گروه پژوهش کامپیوتری دانشگاه کالیفرنیا، برکلی نوشته شده‌است. بایند مخفف کلمات Berkeley Internet Name Domain است و نشان دهنده استفاده از نرم‌افزار در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی است.

نخستین انشار بایند با بی‌اس‌دی ۴٫۳ بود و مانند بی‌اس‌دی یک نرم‌افزار آزاد و متن‌باز است. پل ویکسی در ۱۹۸۸ در حالی که برای شرکت Digital Equipment Corporation کار می‌کرد نگهداری بایند را آغاز کرد. از سال ۲۰۱۰ کنسرسیوم سیستم‌های اینترنتی  بایند را نگهداری می‌کند.

## تاریخچه
بایند توسط دوگلاس تِری ، مارک پِینتر ، دیوید ریگِل  و سوگنیان ژو  در اوایل سال ۱۹۸۰ به عنوان حاصل یک امتیاز دارپا نوشته شد. بایند مخخفی برای **نام دامنه اینترنتی برکلی**، از یک مقاله فنی منتشر شده در سال ۱۹۸۴ می‌باشد.

نسخه‌های میانی بایند ۴٫۸٫۳ توسط گروه تحقیقاتی سیستم‌های کامپیوتری مورد حمایت قرار گرفت. در اواسط سال ۱۹۸۰ کارمندان شرکت دِک (DEC) بایند را توسعه دادند و نسخه‌های ۴٫۹ و ۴٫۹٫۱ را منتشر ساختند. پاول ویکسی  یکی از این کارمندان بود که پس از تَرک  دِک، کار بر روی بایند را ادامه داد. بایند ۴٫۹٫۲ توسط ویکسی اینترپرایز  مورد پشتیبانی مالی قرار گرفت. سرانجام او به شروع ISC کمک کرد که نهادی مسئول برای نسخه‌های شروع شده با  ۴٫۹٫۳ بایند شد. بایند ۸ توسط ISC در مِی ۱۹۹۷ منتشر شد. یک نسخه جدید از بایند توسط شرکت نومینُم  تحت یک قرارداد بیرون منبعی ISC توسعه داده شد. آن در قسمت‌هایی از اول نوشته شد تا با رسیدگی به کدهای پایه‌ای اولیه بایند سختی‌های مربوط به معماری را درست کند و همچنین DNSSEC را پشتیبانی کند. ویژگی‌های مهم دیگر بایند ۹ شامل: TSIG ,آگاه ساز DNS , nsupdate , IPv6 , rndc flush (برنامه کمکی کنترل نام از راه دور)، مشاهدات، پشتیبانی چند پردازنده‌ای و یک معماری قابل حمل بهبود بخشیده شده. rnds از یک رمز به اشتراک گذاشته شده‌استفاده می‌کند تا رمزگذاری برای ترمینال‌های محلی و دور در طی هر جلسه کاربری فراهم شود. توسعه بایند ۹ تحت یک ترکیبی از قرارداهای بازرگانی و نظامی صورت گرفت. اکثر قابلیت‌های بایند ۹ توسط فروشندگان یونیکس که می‌خواستند بایند رقیبی برای ارائه‌های DNS مایکروسافت بماند سرمایه‌گذاری شد. قابلیت DNSSEC توسط ارتش آمریکا سرمایه‌گذاری شد که به امنیت DNS همانطور که مهم است توجه می‌کردند. بایند ۹ در سپتامبر  ۲۰۰۰ منتشر گردید.

## پشتیبانی از پایگاه داده
در حالی که نسخه‌های قبلی بایند هیچ سازوکاری برای ذخیره و بازیابی داده‌های منطقه‌ای به جز ذخیره در فایل‌های متنی نداشت در سال ۲۰۰۷ بایند ۹٫۴ DLZ امکان دخیره سازی مناطق در فرمتهای متفاوتی مانند LDAP، Berkeley DB، پست‌گر اس‌کیوال، مای‌اس‌کیوال، ODBC را به عنوان یک گزینه در زمان کامپایل در دسترس قرار داد.

## امنیت
هر دو نسخه قدیمی و منسوخ بایند ۴ و بایند ۸ سال‌ها تعداد قابل توجهی آسیب‌پذیری‌های امنیتی جدی داشتند و در حال حاضر استفاده نمی‌شوند. بایند ۹ به صورت کامل دوباره‌نویسی شد تا این مسائل امنیتی کاهش پیدا کند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:نرم‌افزارهای سیستمی آزاد
رده:نرم‌افزارهای آزاد مرتبط با شبکه
بانداژ

بندانگشتی|باند کش‌دار ساده
**باند** یا **بانداژ**  نوارهای پارچه‌ای تور مانند و گاه کش‌دار که در طول و عرض‌های متفاوتی تهیه می‌شوند. به عمل بستن زخمها در پایان کار به وسیله باندها را نیز بانداژ می‌گویند. بانداژ باید متناسب با نوع و محل و ابعاد محل عمل جراحی باشد تا بتواند به خوبی زخم را بپوشاند. ساده‌ترین مدل بانداژ از ۳عدد گاز ساده بعلاوه باند و نوار چسب تشکیل می‌شود.

## منابع

* آشنایی با تجهیزات اتاق عمل (مترجم:فاطمه قارداشی)

رده:پانسمان‌های تجویزی
رده:تجهیزات پزشکی
رده:کمک‌های اولیه
قانون جنگل

بندانگشتی|شیر نر آفریقایی در باغ وحش لوئیزویل
**قانون جنگل**  یک اصطلاح گسترده به معنی‌های «هر مرد برای خودش»، «کسی باقی می‌ماند که قوی‌تر باشد»، «بکش یا کشته شو»، «بخور یا خورده شو» و … است.

## کتاب جنگل
در کتاب جنگل نوشته رودیارد کیپلینگ از قانون جنگل به عنوان یک پیمان توسط گرگ‌ها و بقیهٔ حیوانات در جنگل‌های هند استفاده شده‌است.

## جستارهای وابسته
* کتاب جنگل

## منابع

رده:کتاب جنگل
رده:نوواژه‌های دهه ۱۸۹۰ (میلادی)
رده:معرفی‌شده‌های ۱۸۹۴ (میلادی)
رده:گفتاوردهای ادبیات
منوسمرتی

thumbnail|منوسمرتی.
**مَنوسْمْرتی** (سانسکریت: मनुस्मृति) یکی از متون دینی هندوئیسم  جزئی از سمرتی‌ها (قانون‌نامه‌ها) است.
مهم‌ترین سمرتی‌ها عبارت‌اند از مَنوسْمرتی یا همان قانون مَنو، یَجْنَه والْکیَه سْمْرتی و نارده سْمْرتی. از این میان منوسمرتی شهرت بیشتری دارد.

مَنوسْمْرتی اثری مهم و مؤثر در سنت هندویی است که آن را به‌مانْوَه‌درمه‌شاسْتْره، یعنی وظیفه‌شناسی منو نیز می‌شناسند. منوسمرتی در بردارنده قواعد و احکام عملی سنتی هندویی است.

تاریخ تدوین آن به احتمال به سده‌های یکم یا دوم پیش از میلاد می‌رسد. این کتاب همه درمه هندویی را به صورت احکام شایست و ناشایست، پاداش و کیفر کردارها و خاصیت اعمال گوناگون در خود گرد آورده‌است.
مطالب آن شامل آداب و رسوم، قواعد اجرای آیین‌های نیایشی، و اصول اخلاقی می‌شود و همه دوره‌های زندگی هندو آشْرمه‌ها، از دوره دانش‌آموزی تا دوره خانه‌مندی، گوشه‌نشینی و دوره ترک دنیا را شامل می‌شود و برای هر یک دستور العمل‌ها و قواعد خاص خود را شرح می‌دهد.

همه این قواعد در ضمن یک طرح کیهان‌شناختی ویژه‌ای بیان می‌شود. مَنو در این کتاب همانا نخستین انسان و نیای بشریت است که در چارچوب برنامه برهمن وحی دریافت می‌کند. او در عین حال، همان کسی است که سْمْرتی، یعنی «سنّت به یاد آمده» را ترویج و ابلاغ می‌کند.

در منوسمرتی چند نکته، بسیار مورد توجه است؛ یکی جایگاه ویژه برهمنان است، که گاه رنگ و بویی تند و افراطی می‌گیرد. دیگری اهمیت دادن به نظام طبقاتی و آداب آنان است. و سوم استفاده از شیوه‌های تشویق و ترغیب، شبیه به وعد و وعیدهای بسیار بزرگ برای اعمال به ظاهر کوچک، است که در سراسر این کتاب دیده می‌شود.

## گفتارها و درون‌مایه
منوسْمْرتی به دوازده گفتار تقسیم می‌شود. به جز گفتار نخست که درباره آفرینش جهان است، و گفتار دوازدهم که در موضوع تناسخ و رستگاری آن‌جهانی سخن می‌گوید، سایر باب‌ها به قوانین و احکام و آداب می‌پردازد.

موضوعات آن شامل موارد زیر است: 
:احکام و آداب مربوط به دوره دانش‌آموزی (نخستین مرحله از مراحل چهارگانه زندگی هندو)، غسل، دوره خانه‌مندی و کار و ازدواج (دومین دوره) نیایش و آداب روزانه، میهمانی، احکام پیشکش‌گزاری، خوراکی‌ها و نوشیدنی‌ها، احکام و آداب مربوط به کار و کسب، طهارت و نجاسات، آداب دوره زهد، ویژگی‌های پادشاهی و وظایف او، احکام حقوقی و کیفری، شهادت بیّنه، احکام مالِ پیدا شده، احکام سنجش و وزن‌کشی، احکام دین و رهن، احکام تعهد و کفالت، احکام امانت، پیمان‌مندی و پیمان‌شکنی، دعاوی، حدود، احکام اهانت، خوارداشت، قتل و جرح، احکام دزدی، احکام زنا و فحشا، وظایف همسری، حقوق و وظایف نسبت به فرزندان، ازدواج و طلاق، ارث، احکام نوشیدن مست‌کننده‌ها، قصاص و رشوه، نظام اداری، منزلت برهمنان، وظایف اهل هر طبقه از طبقات چهارگانه، احکام مربوط به چندطبقه‌ای‌ها (کسانی که از آمیزش دو طبقه متولد شده‌اند)، کفاره گناه و علامت گناهکاری.

## منابع

*موحدیان عطار، علی: متون دینی هندو. در: نشریه «هفت آسمان»، بهار ۱۳۸۴ - شماره ۲۵.
*Olivelle, Patrick (2005). Manu's Code of Law: A Critical Edition and Translation of the Mānava-Dharmaśāstra. Oxford: Oxford University Press. .
*Translation by G. Bühler (1886). Sacred Books of the East: The Laws of Manus (Vol. XXV). Oxford.

رده:ادبیات هند
رده:قوانین مذهبی
رده:متون هندو
باشگاه ورزشی التضامن کویت

**باشگاه ورزشی التضامن** (به عربی: نادی التضامن الریاضی) یک باشگاه ورزشی از کشور کویت است که در استان فروانیه قرار دارد و تیم فوتبال آن در لیگ دسته اول فوتبال کویت بازی می‌کند.

التضامن سه بار به مقام قهرمانی در لیگ دسته اول کویت دست یافته است. همچنین این باشگاه چهار بار به مقام نایب قهرمانی جام امیر کویت رسیده است.

این باشگاه در سال ۱۹۶۵ تأسیس و بنیانگذاری گردیده است.

## رنگ‌های باشگاه

## منابع

* 


رده:باشگاه‌های فوتبال بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:باشگاه‌های فوتبال کویت
رده:باشگاه‌های فوتبال نظامی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۵ (میلادی) در کویت
رده:تیم‌های ورزشی در کویت
باشگاه فوتبال الفحیحیل کویت

**باشگاه الفحیحیل** (به عربی: نادی الفحیحیل) یک باشگاه ورزشی از کشور کویت می‌باشد.

الفحیحیل یک بار در سال ۱۹۸۶ میلادی به مقام قهرمانی جام امیر کویت رسیده است. همچنین این باشگاه سه مرتبه به مقام قهرمانی در لیگ دسته اول کویت دست یافته است.

این باشگاه در سال ۱۹۶۴ میلادی پایه‌گذاری است.

## مربیان پیشین
*  زوران جورجویچ

## منابع

* 

رده:باشگاه‌های فوتبال بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۴ (میلادی)
رده:باشگاه‌های فوتبال در کویت سیتی
رده:باشگاه‌های فوتبال کویت
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۴ (میلادی) در کویت
رده:تیم‌های ورزشی در کویت
اردک سوت‌زن سیاه‌نوک

**اردک سوت‌زن سیاه‌نوک** یا **اردک سوت‌زن کوبایی**  گونه‌ای اردک سوت‌زن است که در کارائیب زندگی می‌کند.

اردک‌های سوت‌زن سیاه‌نوک در گسترهٔ بزرگی از آمریکای میانی پراکنده هستند. جمعیت بزرگی از آن‌ها برای تخم‌گذاری به باهاما می‌روند و جمعیت‌های کوچکتری به کوبا، جزایر کیمن، آنتیگوا و باربودا، و جامائیکا. این اردک بسیار کم مهاجرت می‌کند و جز جابجایی‌های محلی، کمتر فاصله‌های ۱۰۰ کیلومتر به بالا را طی می‌کند. آن‌ها درون حفره‌های درختان، شاخه‌ها، و خوشه‌های درختان آناناس تخم‌گذاری می‌کنند. در هر آشیانه به طور معمول ۱۰-۱۶ تخم وجود دارند.

این اردکها بیشتر شب‌زی هستند و علاقه به پنهان شدن دارند. آن‌ها در باتلاقها، و جنگل‌های حرا زندگی می‌کنند؛ جاهایی که در آن‌ها از ریشه گیاهان و میوه بعضی درختان چون نخل شاهی تغذیه می‌کنند.

## منابع

## پیوند به بیرون
* اطلاعات اردک سوت‌زن سیاه‌نوک در BirdLife
* ویدیوها و تصاویری از اردک سوت‌زن سیاه‌نوک، در ARKive

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:اردکیان سوت‌زن
رده:پرندگان بومی کارائیب
رده:پرندگان پورتوریکو
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۱۷۵۸ (میلادی)
رده:پرندگان جزایر کیمن
رده:پرندگان جمهوری دومینیکن
رده:پرندگان هائیتی
رده:پرندگان هیسپانیولا
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های آسیب‌پذیر
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های نزدیک تهدید
رده:گونه‌های جانوری نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
ارابه

**اَرّابه** یا: (**[[گردونه]]**) وسیلهٔ نقلیه‌ای است که دو چرخ دارد و معمولاً به وسیلهٔ یک یا چند حیوان (معمولاً اسب یا قاطر) کشیده می‌شود. تفاوت ارابه با گاری آن است که گاری چهار چرخ دارد و با یک یا دو اسب کشیده می‌شود.
از طرفی هر دوی آن‌ها با کالسکه، که فقط برای حمل و نقل انسان ساخته شده، متفاوت‌اند. ارابه‌ها اولین بار توسط ایرانیان و دودمان هخامنشی مورد استفاده قرار گرفتند.

## نگارخانه

File:Cart.jpg|
File:DirkvdM cuba horsecart.jpg|
File:Windmill and Cart.JPG|
File:Rusty Cart Wheel 2000px.jpg|
File:Australian cart.jpg|
File:Cernuschi Museum 20060812 147.jpg|

File:PlattCrossing.jpg|


## جستارهای وابسته
* گاری
* کالسکه
* گردونه
* ارابه دستی

## منابع


رده:اسب‌سواری
رده:خودروهای با نیروی جانوران
رده:خودروهای با نیروی محرکه انسانی
امامزاده ابراهیم (شیراز)

**ابراهیم بن موسی الکاظم**، معروف به **امامزاده ابراهیم** دارای آرامگاهی است در محله لب آب شیراز که نزدیک گورستان دارالسلام واقع است.

## جستارهای وابسته
* موسی پسر جعفر (کاظم)
* علی پسر موسی (رضا)
* حضرت معصومه
* سید علاءالدین حسین

## پانویس

رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان شیراز
رده:امامزاده‌های تاریخی شهرستان شیراز
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در شیراز
رده:فرزندان موسی کاظم
رده:مسجدهای شیراز
رده:مکان‌های مقدس شیعه دوازده‌امامی
ا
باشگاه فوتبال چانگچون یاتای

**باشگاه فوتبال چانگچون یاتای** (به چینی ساده‌شده: 长春亚泰) یک باشگاه فوتبال واقع در شهر چانگچون و در کشور چین می‌باشد که در سوپر لیگ فوتبال چین بازی می‌کند.

این باشگاه در تاریخ ۶ ژوئن ۱۹۹۶ میلادی تأسیس شده است.

چانگچون یاتای سابقهٔ یک بار قهرمانی در سوپر لیگ فوتبال چین در سال ۲۰۰۷ را در کارنامهٔ خود دارد.

## بازیکنان برجسته
جونیور نگرائو

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* وبگاه رسمی 


رده:باشگاه‌های سوپر لیگ چین
رده:باشگاه‌های فوتبال بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۶ (میلادی)
رده:باشگاه‌های فوتبال چین
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۹۶ (میلادی) در چین
رده:ورزش در چانگچون
میشل انفره

**میشل اُنفره** (زاده ۱ ژانویه ۱۹۵۹ در ارژانتان) فیلسوف معاصر فرانسوی است، که معتقد به بی‌خدایی، لذت‌گرایی و آنارشیسم است. او نویسنده پرکاری در زمینه فلسفه‌است و بیش از ۵۰ کتاب فلسفی نوشته‌است. فلسفه او عمدتاً تحت تأثیر متفکرانی چون نیچه، اپیکور، مکاتب کلبیون و سیرانیک، ژولین اوفره دو لا متری آنارشیسم فردگرا است. او بنیادگزار دانشگاه همگانی کان است. 

## کتاب‌شناسی
او توسط آثاری از جمله *Physiologie de Georges Palante, portrait d'un nietzchéen de gauche*, *Politique du rebelle: traité de résistance et d'insoumission*, *Traité d'athéologie: Physique de la métaphysique* (ترجمه به انگلیسی تحت عنوان *[[مانیفست بیخدا]]* شناخته شده‌است.

## پانویس

## پیوند به بیرون

*  Official home page 
* Profile of Michel Onfray in ''New Humanist'' magazine, July/August 2007

رده:آنارشیست‌های اهل فرانسه
رده:افراد زنده
رده:افراد فرانسوی نورمن‌تبار
رده:اهالی ارژانتان
رده:بی‌خدایان اهل فرانسه
رده:بی‌خدایان سده ۲۰ (میلادی)
رده:بی‌خدایان سده ۲۱ (میلادی)
رده:بی‌خدایان سودمندگرا
رده:تاریخ‌نگاران فلسفه
رده:تاریخ‌نگاران فلسفه اهل فرانسه
رده:جستارنویسان مرد اهل فرانسه
رده:زادگان ۱۹۵۹ (میلادی)
رده:سوسیالیست‌های اهل فرانسه
رده:سوسیالیست‌های لیبرترین
رده:ضدخدایان
رده:فایده‌گرایان
رده:فعالان بی‌خدایی اهل فرانسه
رده:فیلسوفان اپیکوری
رده:فیلسوفان اجتماعی
رده:فیلسوفان اخلاق
رده:فیلسوفان اهل فرانسه
رده:فیلسوفان بی‌خدا
رده:فیلسوفان تاریخ
رده:فیلسوفان تمایلات جنسی
رده:فیلسوفان دین
رده:فیلسوفان ذهن
رده:فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی) اهل فرانسه
رده:فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی) اهل فرانسه
رده:فیلسوفان سیاسی اهل فرانسه
رده:فیلسوفان فرهنگ
رده:فیلسوفان هنر
رده:لذت‌گرایی
رده:لیبرترین‌های اهل فرانسه
رده:ماده‌باوران اهل فرانسه
رده:مخالفان سرمایه‌داری
رده:مقاله‌نویسان سده ۲۰ (میلادی) اهل فرانسه
رده:مقاله‌نویسان سده ۲۱ (میلادی) اهل فرانسه
رده:منتقدان اجتماعی
رده:منتقدان ادیان
رده:منتقدان اسلام
رده:منتقدان فرهنگی
رده:منتقدان کاتولیسیزم
رده:منتقدان مسیحیت
رده:منتقدان یهودیت
رده:نویسندگان دین و علم
رده:نویسندگان مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل فرانسه
رده:نویسندگان مرد سده ۲۱ (میلادی) اهل فرانسه
رده:شاعران سده ۲۰ (میلادی) اهل فرانسه
رده:شاعران سده ۲۱ (میلادی) اهل فرانسه
رده:ضدتولدگرایان
رده:فیلسوفان قاره‌ای
رده:اخلاق‌گرایان اهل فرانسه
رده:شاعران مرد اهل فرانسه
رده:سفرنامه‌نویسان اهل فرانسه
رده:فیلسوفان اقتصاد
رده:نظریه‌پردازان تمدن غرب
رده:نویسندگان اهل نورماندی
رده:ضدکمونیسم‌ها
رده:نقد پسامدرنیسم
رده:منتقدان مارکسیسم
رده:سکولارهای اهل فرانسه
رده:افراد پادکمونیست اهل فرانسه
سوسن سفید

**سوسن سفید**  **سوسن مدونا** نام یکی از گونه‌های سردهٔ سوسن است.

لیلیوم کاندیدوم گل ملی کشور واتیکان است.

## مکان رویش
این گیاه به‌طور **بومی** تنها دارای دو رویشگاه است که عبارت‌اند از:

۱. روستای داماش عمارلو در استان گیلان

۲.لنکران در جمهوری آذربایجان

البته مدتی بعد در کلاردشت مازندران و خانقاه اردبیل نیز گزارش شده است.

## اهمیت گیاه
این گیاه در اقتصاد و مراسم‌های دینی نقش پررنگی دارد.

### نقش اقتصادی
سوسن‌ها از جمله گیاهان گلدار است که به خاطر داشتن گل‌های بزرگ و جذاب از نظر اقتصادی اهمیت دارند و یکی از شش جنس عمده گل‌های پیازی هستند که در جهان تولید می‌شوند و چهارمین گل پیازی پس از لاله، گلایول و نرگس است. هر ساله تعداد زیادی از ارقام و  دورگه‌های مختلف آن توسط اصلاح‌گران نژاد (بخوانید: یوژنیک) گیاهی تولید می‌گردد. تولید جهانی گل سوسن در۱۰ کشور متمرکز شده است که کشورهای مهم به ترتیب عبارت‌اند از :هلند با ۴۲۸۰ هکتار (۷۷ درصد)، فرانسه با ۴۰۱ هکتار (۸/۰ درصد)، شیلی با ۲۰۵ هکتار (۴/۰ درصد)، ایالات متحده با ۲۰۰ هکتار (۴/۰ درصد)، ژاپن با ۱۸۹ هکتار (۳/۰ درصد) و نیوزلند با ۱۱۰ هکتار (۲/۰ درصد).

#### نقش دینی و مذهبی
این سوسن‌ها در مراسم دینی زرتشتیان از سالیان دور در جشن خردادگان استفاده می‌شده‌اند و امروزه نیز این مراسم پابرجا هستند به گونه‌ای که از این گیاه به عنوان خردادگان یاد می‌شود که با زمان گل‌دهی این گیاه متناسب است. در کتاب بندهش از گل سوسن به عنوان گل ویژه امشاسپندان بانو «خُرداد» نام برده شده است: «... این را نیز گوید که هر گلی از آنِ امشاسپندی است؛ و باشد که گوید: … سوسن خرداد را، ..» که بر این بنیان بهترین نماد برای جشن خردادگان گل سوسن است. معروف‌ترین نمونه‌های گل سوسن نزد ایرانیان سوسن سپید Lilium candidum یا سوسن آزاد است که به نام سوسن ده زبان یا سوسن گل دراز نیز شناخته می‌شود، همچنین یکی دیگر از گونه‌های نادر گل سوسن که بومی برخی مناطق شمالی ایران است، سوسن چلچراغ Lilium lederbourii نام گرفته است. در متن پهلوی «خسرو قبادان و ریدکی» بوی گل سوسن سپید، چون «بوی دوستی» توصیف شده است.

با توجه به برخی مراجع دو نسل Lilium candidum و Lilium lederbouri را یکسان می‌دانیم.

## نگارخانه

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:آثار طبیعی ملی ایران
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:گل سوسن
رده:گل‌ها
رده:گونه‌های گیاهی نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:گیاگان اسرائیل
رده:گیاگان جنوب شرقی اروپا
رده:گیاگان غرب آسیا
رده:گیاگان لبنان
رده:گیاگان مدیترانه‌ای
رده:گیاگان یونان
رده:گیاهان باغی آسیا
رده:گیاهان باغی اروپا
رده:گیاهان توصیف‌شده در ۱۷۵۳ (میلادی)
رده:نمادهای ملی بر پایه ملت
نورسنج

بندانگشتی|یک نورسنج
**نورسنج** یا **فوتومتر**  یک وسیله برای اندازه‌گیری شدت روشنایی‌ یا خواص اپتیکی محلول‌ها یا سطوح است. همچنین نورسنج‌ها برای اندازه‌گیری کمیت‌های زیر نیز به کار می‌روند:
* روشنایی
* چگالی تابش
* جذب 
* پراکندگی
* بازتاب
* قلوئورسانس
* فسفرسانس
* تابناکی

## جستارهای وابسته
* رادیومتری
* طیف‌سنجی رامان
* حسگر نور 
## منابع

Wikipedia contributors, "Photometer," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Photometer&oldid=498505747 (accessed July 8, 2012).

رده:ابزارهای نوری
رده:دستگاه‌های نوری
رده:سنجش تابش الکترومغناطیسی
رده:نورسنجی
سوون

**سوون** در معانی زیر کاربرد دارد:
*سوون (شهر): شهری در کره جنوبی
*سوون (جشن) یا سمهین: نام جشنی پگانی
تابه‌بویا کریستوریکا

**تابه‌بوئیا کریستریچا**  یا **درخت شیپوری طلایی** یا **درخت ترومپت طلایی**  نام یکی از گونه‌های تیرهٔ پیچ‌اناریان است. درخت ترمپت طلایی یک درخت همیشه سبز در کشور برزیل است. 
    
تابه‌بوئیا کریستریچا گل ملی کشور برزیل است.

## پانویس

## پیوند به بیرون

* Tabebuia chrysotricha, Golden Trumpet Tree
* Tabebuia chrysotricha / Handroanthus chrysotrichus (Yellow trumpet tree) - JCU
* Tabebuia chrysotricha - Golden Trumpet Tree - Plant Finder- Sunset.com

رده:تابه‌بویا
رده:درختان در برزیل
رده:درختان زینتی
رده:گیاهان باغی آمریکای جنوبی
رده:نمادهای ملی بر پایه ملت
رده:نمادهای ملی برزیل
سوون (جشن)

بندانگشتی|آتش در جشن سوون
**سوون**  که گاهی به‌طور غلط به صورت سَمْهِین تلفظ می‌شود یک جشن برداشت محصول گیل (از شاخه‌های سلت‌ها) است که از ۳۱ اکتبر تا ۱ نوامبر برگزار می‌شد. از قرن نوزدهم این جشن به صورت «سال نوی سلت‌ها» توسط جان ریس و جیمز فریزر معرفی شد. تاریخ این جشن با جشن کاتولیک روز همه قدیسان از سده هشتم میلادی یکی است. این جشن بر جشن کنونی سکولار هالووین تأثیر زیادی داشته‌است. گال‌ها عقیده داشتند که در این روز ارواح مردگان به دیدار زندگان می‌آید.

زبان‌های گیلیک‌تبار در قرون وسطی این جشن را به صورت جشنی بر پایان برداشت محصول و پایان نیمه روشن سال و شروع نیمه تاریک سال شمرده‌اند. در این جشن عناصر زیادی از جشن روز مردگان به چشم می‌خورد همچنین ایجاد آتش و بازی در کنار آن از مراسم‌های جشن بود. این جشن توسط بعضی از نئوپگان‌ها گرامی داشته می‌شود.

## جستارهای وابسته
* هالووین
* جادی

## منابع

## پیوند به بیرون
* توضیحات در مورد هالووین
* جشن سوون

رده:اسطوره‌شناسی اسکاتلندی
رده:اسطوره‌شناسی ایرلندی
رده:تعطیلات پاییز
رده:تعطیلات در اسکاتلند
رده:جشنواره‌های پاییز
رده:فرهنگ در اسکاتلند
رده:فرهنگ در ایرلند
رده:گال‌ها
رده:مراسم مردگان
رده:مناسبت‌های مه
رده:مناسبت‌های نوامبر
رده:هالووین
زادار

**زادار**  شهری در زادار کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۷۵٬۰۸۲ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

زادار
رده:برون‌بوم پیشین
رده:پادشاهی دالماسی
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های بندری مدیترانه‌ای در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:شهرهای ایلیریا باستان
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۹ (پیش از میلاد)
رده:مناطق مسکونی ساحلی در کرواسی
اسلاونسکی برد

**اسلاوُنسکی بْرُد**  شهری در ایالت برد پساوینا کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۶۳٬۵۱۱ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:اسلاونسکی برد
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۲۲۴ (میلادی) در اروپا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۲۲۴ (میلادی) در کرواسی
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۳ (میلادی) در کرواسی
رده:پایانه‌های مرزی بوسنی و هرزگوین و کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:شهرهای تقسیم‌شده
رده:مناطق مسکونی در شهرستان برود-پوساوینا
ولیکا گوریتسا

**ولیکا گوریتسا**  شهری در زاگرب کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۵۹٬۵۰۷ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:ولیکا گریتسا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۲۲۸ (میلادی) در اروپا
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۳ (میلادی) در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی در ایالت زاگرب
کارلواتس

**کارلُواتس**  شهری در کارلوواک کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۵۷٬۷۶۵ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:کارلواتس
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۵۷۹ (میلادی) در اروپا
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۶ (میلادی) در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۵۷۹ (میلادی)
پولا

**پولا**  شهری در ایستریا کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۵۵٬۹۸۱ نفر بوده‌است.

## پیشینه
دیرینگی شهر پولا به سه هزار سال پیش بازمی‌گردد و بازمانده‌های امپراتوری روم در آن دیده می‌شود. آمفی‌تئاتر (استادیوم) پولا با دیرینگی دو هزار ساله بسیار شبیه کولوسئوم رم است و می‌توان آن را جاذبه اصلی گردشگری شهر نامید. کولوسئوم پولا گنجایش ۲۰۰۰۰ تماشاچی را دارد که در زمان فرمانروایی رومیان محل نبرد گلادیاتورها و جایگاه اجتماعات مردم شهر بوده‌است. خیابان‌های پولا سراسر سنگفرش شده و بافت قدیمی آن شکل باستانی خود را کاملاً نگاه داشته‌است. در کنار این بنا می‌توان به دژ تاریخی شهر، موزه جنگ، کلیسای جامع و آثار بر جای مانده از دوران امپراتوری رم نام برد.

## نگارخانه


Templo de Augusto y ayuntamiento, Pula, Croacia, 2017-04-17, DD 68-70 HDR.jpg|
Anfiteatro de Pula, Croacia, 2017-04-17, DD 22-24 HDR.jpg|
Arch of the Sergii at night, 2015 Pula, Croatia - panoramio (13).jpg|
Veruda Marina.jpg|
Capilla de Santa María Formosa, Pula, Croacia, 2017-04-16, DD 49.jpg|
Fuerte Kaštel, Pula, Croacia, 2017-04-16, DD 46.jpg|
Anfiteatro de Pula, Croacia, 2017-04-16, DD 13.jpg|
Arco de los Sergios, Pula, Croacia, 2017-04-16, DD 43.jpg|
Pula Punta Verudela.JPG|
Piran Reliquary.jpg|
Templo de Augusto, Pula, Croacia, 2017-04-16, DD 51.jpg|
Catedral de Pula, Pula, Croacia, 2017-04-16, DD 53.jpg|
Pula beach (1).JPG|
Pula Lighting Giants.jpg|
Pula, view from air (1).jpg|
Uljanik ship launch (03).JPG|
Porer Lighthouse.jpg|



## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی
* تماشاخانه پائولا

## منابع

رده:پولا
رده:استعمار دوره باستان در ایلیریا
رده:استعمار دوره باستان در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:شهرهای یونان باستان
رده:مناطق مسکونی در ایستریا (شهرستان)
رده:مناطق مسکونی ساحلی در کرواسی
سیساک

**سیساک**  شهری در ایالت سیساک-مسلاوینا کشور Croatia است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۴۷٬۶۹۹ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:سیساک
رده:پانونیا
رده:سکونتگاه‌های دارای چشمه آب گرم در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی در شهرستان سیسیاک-موسلاوینا
کاشتلا

**کاشتـِلا**  شهری در ایالت اسپلیت-دالماتیا کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۳۵٬۳۷۵ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی در شهرستان اسپلیت-دالماسی
رده:مناطق مسکونی ساحلی در کرواسی
ووکوار

**ووکُوار**  شهری در ایالت ووکوار-سیرمیا کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۳۰٬۸۷۲ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی
* نبرد ووكوار

## منابع

رده:ووکوار
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۳ (میلادی) در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی در دانوب
رده:مناطق مسکونی در سیرمیا
زاپرشیچ

**زاپْر ِشْیچ**  شهری در کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۲۳٬۹۸۵ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:زاپرشیچ
رده:بنیان‌گذاری‌های دهه ۱۳۳۰ (میلادی) در اروپا
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در دهه ۱۳۳۰ (میلادی)
رده:مناطق مسکونی در ایالت زاگرب
کنین

**کْنین**  شهری در ایالت شیبنیک-کنین کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۱۴٬۸۰۲ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:کنین
رده:پادشاهی دالماسی
رده:پادشاهی کرواسی
رده:پایتخت‌های پیشین کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های امپراتوری روم در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:پایتخت کشورهای پیشین
رده:کرواسی در سده ۱۱ (میلادی)
کراپینا

**کْراپینا**  شهری در کراپینا-زاگریه کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۱۲٬۱۸۵ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:محوطه‌های باستان‌شناختی در کرواسی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۱۹۳ (میلادی) در اروپا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۱۹۳ (میلادی) در کرواسی
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۲ (میلادی) در کرواسی
رده:سکونتگاه‌های دارای چشمه آب گرم در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی در ایالت کراپینا-زاگریه
بلی ماناستیر

**بــِلی ماناستیر**  شهری در اوسییک-بارانجا کشور کرواسی است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۱۰٬۷۹۰ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۲۱۲ (میلادی) در کرواسی
رده:شهرداری‌های کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی در شهرستان اوسیک-بارانیا
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۳ (میلادی) در کرواسی
پلچه

**پْلُچه**  شهری در ایالت دوبروونیک-نرتوا کشور Croatia است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۱۰٬۴۷۲ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:پلچه
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۳۸۷ (میلادی) در اروپا
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۴ (میلادی) در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های بندری مدیترانه‌ای در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی ساحلی در کرواسی
پازین

**پازین**  شهری در ایستریا کشور Croatia است که جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۸٬۶۳۰ نفر بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست شهرهای کرواسی

## منابع

رده:پازین
رده:بنیان‌گذاری‌های ۹۸۳ (میلادی) در اروپا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۹۸۳ (میلادی) در کرواسی
رده:بنیان‌گذاری‌های سده ۱۰ (میلادی) در کرواسی
رده:شهرها و شهرک‌های کرواسی
رده:مناطق مسکونی در ایستریا (شهرستان)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۹۸۳ (میلادی)