دن گیلروی

**دن گیلروی** (به انگلیسی: Dan Gilroy؛ زادهٔ ۲۴ ژوئن ۱۹۵۹) فیلم‌نامه‌نویس، رمان‌نویس و کارگردان آمریکایی است که به‌واسطهٔ آثار تحسین‌شده‌اش در ژانرهای تریلر روان‌شناختی، درام اجتماعی و نقد رسانه‌ای شناخته می‌شود. او با فیلم «Nightcrawler» در سال ۲۰۱۴ به شهرت جهانی رسید و برای آن نامزد دریافت جایزه اسکار بهترین فیلم‌نامهٔ غیراقتباسی شد.

## زندگی و تحصیلات

دن گیلروی با نام کامل «دنیل کریستوفر گیلروی» در ۲۴ ژوئن ۱۹۵۹ در سانتا مونیکا، کالیفرنیا به دنیا آمد. پدرش فرانک دی. گیلروی نمایش‌نامه‌نویس برندهٔ جایزه پولیتزر بود و مادرش «روث دوروتی گایدوس» نویسنده و مجسمه‌ساز بود. دن دارای یک برادر دوقلو به نام جان گیلروی (تدوین‌گر) و یک برادر بزرگ‌تر به نام تونی گیلروی (فیلم‌نامه‌نویس و کارگردان) است.

او در شهر واشینگتون‌ویل، نیویورک بزرگ شد و در سال ۱۹۸۱ از دانشگاه دارتموث در رشتهٔ ادبیات انگلیسی فارغ‌التحصیل شد. در دوران دانشگاه، علاقهٔ ویژه‌ای به آثار نویسندگان عصر ویکتوریا مانند چارلز دیکنز و جورج الیوت داشت.

## فعالیت حرفه‌ای

### نویسندگی و رمان‌نویسی

نخستین اثر منتشرشدهٔ دن گیلروی، رمان مهیج Sight Unseen بود که در سال ۱۹۸۹ توسط Carroll & Graf منتشر شد. این رمان دربارهٔ تحلیل‌گر ماهواره‌ای NSA است که به کشف یک زیردریایی روسی غرق‌شده با خدمهٔ آمریکایی می‌پردازد.

### فیلم‌نامه‌نویسی

گیلروی فعالیت سینمایی خود را با نگارش فیلم‌نامهٔ علمی–تخیلی «Freejack» در سال ۱۹۹۲ آغاز کرد. او سپس فیلم‌نامه‌هایی برای آثار زیر نوشت:

* Chasers (1994)  
* Two for the Money (2005) – با بازی آل پاچینو و متیو مک‌کانهی  
* The Fall (2006) – همکاری با تارسم سینگ  
* Real Steel (2011) – داستان اولیه  
* The Bourne Legacy (2012) – همکاری با برادرش تونی گیلروی

### کارگردانی

گیلروی نخستین فیلم خود را با عنوان «Nightcrawler» در سال ۲۰۱۴ کارگردانی کرد. این فیلم با بازی جیک جیلنهال، نقدی تند بر رسانه‌های تصویری و اخلاق حرفه‌ای خبرنگاری بود. فیلم با استقبال گستردهٔ منتقدان روبه‌رو شد و نامزد دریافت اسکار بهترین فیلم‌نامهٔ غیراقتباسی شد. همچنین جایزهٔ بهترین فیلم‌نامه را در جوایز ایندیپندنت اسپیریت دریافت کرد.

او سپس فیلم‌های زیر را کارگردانی کرد:

* Roman J. Israel, Esq. (2017) – با بازی دنزل واشینگتن  
* Velvet Buzzsaw (2019) – نقدی بر دنیای هنر معاصر  
* Faster, Cheaper, Better (در حال تولید) – دربارهٔ اتوماسیون و آیندهٔ کار

## سبک و مضامین

آثار دن گیلروی اغلب به نقد ساختارهای قدرت، رسانه، اخلاق حرفه‌ای، و بحران‌های فردی می‌پردازند. او از شخصیت‌هایی استفاده می‌کند که در مرز میان جاه‌طلبی و فروپاشی روانی قرار دارند. سبک او ترکیبی از روایت‌های تریلر، دیالوگ‌های فلسفی، و فضای سرد و واقع‌گرایانه است.

## زندگی شخصی

دن گیلروی از سال ۱۹۹۲ با بازیگر آمریکایی رنه روسو ازدواج کرده‌است. آن‌ها در جریان ساخت فیلم «Freejack» با یکدیگر آشنا شدند و یک دختر به نام «رز» دارند. خانوادهٔ گیلروی در منطقهٔ برنت‌وود، لس‌آنجلس زندگی می‌کنند.

## جوایز و افتخارات

* نامزد جایزه اسکار بهترین فیلم‌نامهٔ غیراقتباسی برای Nightcrawler (۲۰۱۴)  
* برندهٔ جایزه ایندیپندنت اسپیریت بهترین فیلم‌نامه برای Nightcrawler  
* نامزد جایزه بفتا و گلدن گلوب برای Nightcrawler  
* نامزد جایزه انجمن نویسندگان آمریکا برای Roman J. Israel, Esq.

## منابع

* 
* 

رده:افراد آمریکایی آلمانی‌تبار
رده:افراد آمریکایی ایرلندی‌تبار
رده:افراد زنده
رده:برندگان جایزه ایندیپندنت اسپیریت
رده:دانش‌آموختگان کالج دارتموث
رده:زادگان ۱۹۵۹ (میلادی)
رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل کالیفرنیا
رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل نیویورک (ایالت)
رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کارگردانان فیلم انگلیسی‌زبان
رده:کارگردانان فیلم اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کارگردانان فیلم اهل کالیفرنیا
رده:کارگردانان فیلم اهل نیویورک (ایالت)
رده:نویسندگان اهل نیویورک (ایالت)
رده:نویسندگان اهل سنتا مونیکا، کالیفرنیا
رده:نویسندگان مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان مرد سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا

## پیوند به بیرون
* 
رده:رمان‌نویسان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌نامه‌نویسان آمریکایی سده ۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌نامه‌نویسان آمریکایی سده ۲۱ (میلادی)
رده:رمان‌نویسان مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:رمان‌نویسان اهل ایالت کالیفرنیا
رده:رمان‌نویسان اهل نیویورک (ایالت)