open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
اردلان شکرآبی

**اردلان شکرآبی** (زادهٔ ۲۸ نوامبر ۱۹۷۸ در منچستر) یک سیاستمدار سوئدی ایرانی‌تبار است که در دولت جدید سوئد به مقام وزارت رسید.

وی در انتخابات ۲۰۱۴ پارلمان سوئد به عنوان یکی از نمایندگان استان استکهلم به پارلمان این کشور راه یافت. این حقوقدان و فعال حقوق بشر که ۲۴ سال پیش همراه خانواده‌اش در ۱۱ سالگی به سوئد پناهنده شده‌است، در کنگره حزب سوسیال دموکرات سوئد به عنوان عضو علی‌البدل در هیئت رهبری این حزب نیز برگزیده شده بود.

## زندگی‌نامه
اردلان شکرآبی فرزند حسن در سال ۱۹۷۸ در زمانی که پدر و مادرش در انگلستان اقامت داشتند در شهر منجستر زاده شد. خانواده وی برای مدتی به ایران بازگشتند و اردلان دوران ابتدایی تحصیل را در دبستان شهید اسدی شهریار گذراند و تا سن ۱۱ سالگی در شهریار (تهران) زادگاه پدری خود زندگی می‌کرد. اردلان در سال ۱۹۸۹ به همراه مادرش به عنوان پناهنده سیاسی از ایران به سوئد مهاجرت کرد. آنها با هم در یک آپارتمان در شهر یوله ساکن شدند ولی پس از دریافت تصمیم دولت سوئد در رد درخواست پناهندگی خود برای اقامت در سوئد، با پنهان شدن خانواده از دید مقامات سوئد با این تصمیم مخالفت کردند تا این که سرانجام در سال ۱۹۹۱ به دلایل بشردوستانه به آنها اجازه اقامت اعطا شد.

در سال ۲۰۰۷، اردلان از دانشگاه اوپسالا با مدرک کارشناسی ارشد حقوق فارغ‌التحصیل شد و پس از ادامه تحصیلات عالیه در سوئد در حزب سوسیال دموکرات سوئد نیز فعالیت می‌کرد، در اکتبر ۲۰۱۴ میلادی اردلان شکرآبی به عنوان نماینده مردم اوپسالا، همراه با ۶ ایرانی جوان دیگر، به پارلمان سوئد راه یافتند. وی سپس توسط استفان لوون نخست‌وزیر سوئد، به سمت وزیر امور اجتماعی (وزیر دولت) (Public Administration) این کشور منصوب شد. وی در حال حاضر به عنوان تأمین اجتماعی دولت وقت سوئد فعالیت می‌کند.

## فعالیت سیاسی
وی در ۱۴ دسامبر ۲۰۲۲ در جهت حمایت از خیزش ۱۴۰۱ ایران، با انتشار توییتی کفالت سیاسی محمدمهدی کرمی از بازداشت‌شدگان این خیزش که در خطر اعدام قرار گرفته‌است را به عهده گرفت.

## جستارهای وابسته
* احکام اعدام در خیزش ۱۴۰۱ ایران

## پانویس

رده:افراد زنده
رده:افراد سوئدی ایرانی‌تبار
رده:اهالی منچستر
رده:بریتانیایی‌های مهاجرت کرده به سوئد
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه اوپسالا
رده:زادگان ۱۹۷۸ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل منچستر
رده:سیاستمداران حزب کارگران سوسیال دموکرات سوئد
رده:سیاستمداران سوئدی ایرانی‌تبار
رده:سیاست‌مداران اهل سوئد
رده:صاحب‌منصبان سیاسی جامعه ایرانی دور از وطن
رده:وزیران دولت سوئد
رده:اعضای ریکسداگ (۲۰۱۴–۲۰۱۰)
رده:اعضای ریکسداگ (۲۰۱۸–۲۰۱۴)
رده:اعضای ریکسداگ (۲۰۲۲–۲۰۱۸)
رده:سیاستمداران کردتبار اهل سوئد
کارباموئیل فسفات سنتتاز III

[بندانگشتی|[کارباموئیل فسفات]]

آنزیم **کارباموئیل فسفات سنتتاز III** فرمی از آنزیم کارباموئیل فسفات سنتتاز است که تنها در ماهی‌ها یافت می‌شود. این آنزیم در واقع در طول تاریخ تکامل، یک فرم حدواسط بین کارباموئیل فسفات سنتتاز وابسته به آمونیاک و کارباموئیل فسفات سنتتاز وابسته به گلوتامین است.

## منابع

* https://en.wikipedia.org/wiki/Carbamoyl_phosphate_synthetase
* Saha N, Datta S, Kharbuli ZY, Biswas K, Bhattacharjee A (ژوئیه ۲۰۰۷). "Air-breathing catfish, Clarias batrachus upregulates glutamine synthetase and carbamyl phosphate synthetase III during exposure to high external ammonia". Comp. Biochem. Physiol. B, Biochem. Mol. Biol. 147 (3): 520–30.
* Stapleton MA, Javid-Majd F, Harmon MF, Hanks BA, Grahmann JL, Mullins LS, Raushel FM (نوامبر ۱۹۹۶). "Role of conserved residues within the carboxy phosphate domain of carbamoyl phosphate synthetase". Biochemistry 35 (45): 14352–61

رده:چرخه اوره
رده:دومین‌های پروتئین
رده:ویکی‌سازی رباتیک
باروتخانه تهران

[بندانگشتی|400px|نقاشی از ساختمان باروتخانه تهران اثر [اوژن فلاندن. این تنها اثر باقیمانده از این بنای تخریب شده است.]]
**باروتخانه** یا **باروتخانه تهران**، نام یکی از باروتخانه‌های دوره قاجاریه در تهران بود که بالای تپه‌ای و در ساختمان دژ مانند ساخته شده از خشت و آجر بنا نهاده شده بود. این بنا ورودی جداگانه داشت و برج سه اشکوبه گردی همانند ساختمان‌های کلاه فرنگی داشت، که اشکوب بالاترین آن (طبقه سوم) بسیار کوچک بوده و کاربرد دیده‌بانی داشته است و و پشته کنگره‌داری گرداگرد آن کشیده شده بود.

## پیشینه
باروت نیاز اولیه در قورخانه و از نیازمندی‌های نیروهای قشون به‌شمار می‌رفت. محل ساخت و فرآوری باروت را باروت‌خانه، باروت‌کوبی یا باروت‌سازی می‌خواندند. باروت کوبی به دلیل احتمال بالای انفجار، همیشه دور از مراکز مسکونی ساخته می‌شد. محل باروت کوبی تهران در دوره قاجاریه چند بار جابجا شد. این جابجایی‌ها به دلیل گسترش جغرافیایی شهر و فضای مسکونی شهری از یک سو و نیاز به مکانی گسترده‌تر و بزرگتر برای تولید باروت بیشتر از سوی دیگر بود.

این باروتخانه در سال ۱۲۵۲ قمری در زمین‌های شمال تهران قدیم و بیرون از حصار صفوی (شاه طهماسبی) بنا شد. در تصویری که اوژن فلاندن فرانسوی در دوره محمد شاه قاجار از این مکان کشیده، کاربری باروت خانه داشته است. پس از بنا نهادن کارخانه باروت سازی مهران این بنا به عنوان انبار باروت مورد بهره‌برداری قرار گرفت.

از تاریخ و دوره تخریب این بنا اطلاعی در دست نیست.

## جایگاه جغرافیایی
از این باروتخانه چیزی برجای نمانده است، تا جایی که جایگاه دقیق آن نیز شناخته نشده است. با این همه، با بررسی اسناد و نوشته‌های دوره قاجار گمانه زده می‌شود که این باروتخانه بر فراز تپه‌ای در خاور بنای امیرآباد و جنوب آسیاب یوسف‌آباد و در راستای خطی فرضی از عباس‌آباد به امیرآباد کشیده شده، جای گرفته بود. رودخانه‌ای که از شرق این بنا گذر می‌کرد، از شمیران به یوسف آباد می‌رسید و به سوی تهران قدیم می‌رفت. در آن روزگار در تپه ماهورهای شمال تهران در این ناحیه چند بنای کم‌شمار وجود داشت که از آن میان باغ وزیر کشور (کمابیش در جای کنونی پارک ساعی)، باروتخانه، آسیاب یوسف آباد (در آن دوره هنوز نام یوسف آباد را نداشت).

## جستارهای وابسته
* تهران قدیم
* داریوش شهبازی

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان تهران
رده:تاریخ تهران
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در تهران
رده:عمارت‌های تاریخی شهرستان تهران
رده:نقاط دیدنی تخریب‌شده در تهران
رده:ویکی‌سازی رباتیک
سارا مونتیل

**سارا مونتیل**  (زاده ۱۰ مارس ۱۹۲۸ در کامپو دکریپتانا - درگذشته ۸ آوریل ۲۰۱۳ در مادرید) خواننده و هنرپیشه اهل اسپانیا بود.

نام اصلی او «ماریا آنتونیا آلخاندرا ویسنتا الپیدیا اسیدورا آباد فرناندز»  بود. سارا مونتیل از هنرپیشگان و خوانندگان محبوب در کشورهای اسپانیایی‌زبان و صنعت فیلم اسپانیا بود.

استعداد سارا مونتیل در شانزده‌سالگی توسط ویسنته کازانووا، کارگردان، کشف شد. سارا در سال ۱۹۵۰ به هالیوود رفت و در فیلم‌های معروفی چون ورا کروز، یوما و عاشقانه (Serenade) بازی کرد. در ۱۹۵۷ به اسپانیا بازگشت و در یکی از موفق‌ترین فیلم‌های اسپانیایی یعنی غزل خداحافظی (El último cuplé) نقش‌آفرینی کرد.

مونتیل چهار بار ازدواج کرد ازجمله با آنتونی مان، کارگردان، خوزه ویسنته رامیرز اولالا، تهیه‌کننده فیلم و تونی هرناندز، جوانی کوبایی که اختلاف سنی زیادی با سارا مونتیل داشت. سارا دو فرزند داشت. او در ۸۵ سالگی در مادرید درگذشت.

## فیلم‌شناسی
* ۱۹۵۴: وراکروز (*Vera Cruz*)
* ۱۹۵۶: عاشقانه (*Serenade*)
* ۱۹۵۷: غزل خداحافظی (*El último cuplé*)
* ۱۹۵۸: بنفشه‌فروش (*La violeter*a)
* ۱۹۵۷: فرار تیر (*Run of the Arrow*)
* ۱۹۵۹: یک دختر علیه ناپلئون (A Girl Against Napoleon، *Carmen la de Ronda*)

## منابع

* Wikipedia contributors, "[//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Sara_Montiel&oldid=612254588 Sara Montiel]," Wikipedia, The Free Encyclopedia, (accessed October 3, 2014).

رده:اسپانیایی‌های مهاجرت‌کرده به مکزیک
رده:اهالی سیوداد رئال (استان)
رده:بازیگران زن فیلم اهل اسپانیا
رده:خوانندگان زن اهل اسپانیا
رده:درگذشتگان ۲۰۱۳ (میلادی)
رده:دوران طلایی سینمای مکزیک
رده:زادگان ۱۹۲۸ (میلادی)
رده:شهروندان مکزیک از طریق تغییر تابعیت
رده:درگذشتگان به علت بیماری در اسپانیا
رده:هنرمندان کلمبیا رکوردز
رده:بازیگران زن اهل مادرید
غار دوشه

[بندانگشتی|چپ|200px|دیوارنگاری در غار دوشه، [لرستان، حدود هزاره هشتم پیش از میلاد.]]
**غار دُوشِه** Dousheh غاری با قدمت بیش از ۸ هزار سال است که ۱۱۰ نقش و نقاشی به وسیله انسان‌های اولیه بر روی آن کشیده شده‌است. این غار در اطراف روستای کورشوراب علیا شهرستان چگنی در غرب استان لرستان واقع شده‌است. وجود این غار نشان می‌دهد که سابقه دیوارنگاری در ایران به دوران نوسنگی و حدود ۴۵۰۰ سال پیش از میلاد بازمی‌گردد.

## موقعیت
این غار در میانه کوهی در نزدیکی روستای کرشوراب(کورشوراب علیا یا حاجی علیشاه)، شهرستان دوره چگنی قرار گرفته و برای دسترسی به آن باید به صورت پیاده مسیر دسترسی از روستا تا غار را پیمود. مهمترین دلیل ماندگاری این نقوش دور ماندن غار از عوارض طبیعی است. ارتفاع سقف غار از کف ۵ متر، طول آن ۷۰ متر، عرض آن ۶ متر، دهانه آن نیز ۶ متر و بلندای دهانه ۳٬۷۰ متر است.

## پانویس

رده:آثار هزاره ۴ (پیش از میلاد) در شهرستان خرم‌آباد
رده:غارهای استان لرستان
رده:ویکی‌سازی رباتیک
رده:غارهای تاریخی شهرستان خرم‌آباد
رده:غارهای دارای دیوارنویسی در ایران
دی هیدروپیریمیدین دهیدروژناز

آنزیم **دی هیدروپیریمیدین دهیدروژناز** نوعی آنزیم است که در تجزیه پیریمیدین‌ها نقش دارد. واکنشی که این آنزیم کاتالیز می‌کند، مرحله ابتدایی و در واقع مرحله محدود کننده سرعت در کاتابولیسم پیریمیدین‌هاست. این آنزیم واکنش احیای اوراسیل و تیمین را کاتالیز می‌کند. لین آنزیم در تجزیه ۵-فلوئورواوراسیل و تگافور-اوراسیل که جزء داروهای شیمی درمانی هستند نیز نقش دارد. نقص این آنزیم منجر به بیماری کمبود دی هیدروپیریمیدین دهیدروژناز می‌شود.

## منابع

رده:ژن‌های روی کروموزوم ۱ انسان
رده:عدد گروه آنزیمی ۱.۳.۱
رده:آنزیم‌هایی با ساختار شناخته شده
رده:آنزیم‌های وابسته به NADPH
کمبود دی هیدروپیریمیدین دهیدروژناز

**کمبود دی هیدروپیریمیدین دهیدروژناز**  یک اختلال متابولیک با توارث اتوزومی مغلوب است که در آن فعالیت آنزیم دی هیدروپیریمیدین دهیدروژناز در حد صفر یا بسیار پایین است. این آنزیم در متابولیسم اوراسیل و تیمین نقش دارد.
افراد مبتلا به این بیماری ممکن است در پی مصرف ۵-فلوئورواوراسیل  دچار مسمومیت‌های کشنده شوند. این ترکیب، نوعی دارو شیمی درمانی است که در درمان سرطان استفاده می‌شود. بجز ۵-فلوئورواوراسیل، مصرف داروی خوراکی فلوئوروپیریمیدین کاپسیتابین (Xeloda) نیز که در شیمی درمانی مصرف زیادی دارد می‌تواند در این بیماران منجر به مسمومیت‌های شدید و حتی کشنده شود.

## ژنتیک
توارث این بیماری با الگوی اتوزومی مغلوب است.
بندانگشتی|left

## اپیدمیولوژی
بررسی‌ها نشان داده‌اند که نزدیک به ۸ درصد جمعیت عمومی دچار نقص نسبی این آنزیم هستند.

## منابع

رده:آنزیم‌ها
رده:ناهجاری‌های ژنتیکی اتوزوم مغلوب
رده:بیماری‌های متابولیک
رده:خطاهای مادرزادی متابولیسم پورین-پیریمیدین
رده:مسمومیت
جانسل الچین

***جانسل الچین*** (؛ زادهٔ ) بازیگر، و کارگردان وفیلم‌نامه‌نویس اهل ترکیه است. وی از سال ۱۹۹۷ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده است.

## منابع

## پیوند به بیرون

* 

رده:افراد زنده
رده:افراد فرانسوی ترک‌تبار
رده:اهالی ازمیر
رده:بازیگران مرد تلویزیونی اهل ترکیه
رده:بازیگران مرد تلویزیونی اهل فرانسه
رده:بازیگران مرد فیلم اهل ترکیه
رده:بازیگران مرد فیلم اهل فرانسه
رده:دانش‌آموختگان کور فلوران
رده:دور از وطن‌های اهل ترکیه در فرانسه
رده:زادگان ۱۹۷۳ (میلادی)
رده:فرانسوی‌های ترک‌تبار
فرانکو ایندووینا

**فرانکو ایندووینا** (؛ ۲۱ فوریهٔ ۱۹۳۲–۴ مه ۱۹۷۲) کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس اهل ایتالیا بود.

فرانکو ایندووینا در پالرمو زاده شد. پس از پایان تحصیل، کار خود را در تئاتر و به‌عنوان دستیار لوکینو ویسکونتی در «تئاتر پیکولو» در میلان آغاز کرد و سپس به‌عنوان دستیار کارگردانانی چون میکل‌آنجلو آنتونیونی (در فیلم‌های *[[ماجرا (فیلم ۱۹۶۰)|ماجرا]]*، *[[شب (فیلم ۱۹۶۱)|شب]]* و *[[کسوف (فیلم ۱۹۶۲)|کسوف]]*)، فرانچسکو رزی (در فیلم‌ *[[سالواتوره جولیانو (فیلم)|سالواتوره جولیانو]]*) و ویتوریو دسیکا (در فیلم‌ *[[ازدواج به سبک ایتالیایی]]*) وارد دنیای سینما شد. او که متأهل و پدر دو دختر بود (که یکی از آنها بازیگر ایتالیایی لورنتسا ایندووینا است)، در طول کار بر روی اپیزود سوم فیلم *[[سه چهره یک زن]]* به نام «عاشق لاتین» در سال ۱۹۶۴، با ثریا اسفندیاری (ملکه سابق ایران و همسر دوم محمدرضا پهلوی) رابطه عاشقانه‌ای برقرار کرد. آنها مدتی شریک زندگی هم بودند تا آنکه این رابطه عاشقانه با مرگ فرانکو ایندووینا در سال ۱۹۷۲، که قربانی سقوط هواپیمای پرواز ۱۱۲ آلیتالیا در کوه مونتانیا لونگا، در نزدیکی فرودگاه پالرمو شد، به پایان رسید؛ سانحه‌ای که به قیمت جان تمامی ۱۱۵ نفر از سرنشینان آن تمام شد. ثریا سال‌ها بعد از جدایی از شاه ایران در یک مهمانی در لس آنجلس، تهیه‌کنندهٔ ایتالیایی دینو د لائورنتیس را دیده بود و د لائورنتیس او را متقاعد کرده بود تا در فیلمی سه‌اپیزودی نقش‌آفرینی کند و ثریا هم تصمیم گرفت به علاقه قدیمی خود یعنی سینما بپردازد و برای همین عازم ایتالیا شد تا در فیلم *[[سه چهره یک زن]]* بازی کند.

## گزیدهٔ فیلم‌شناسی
* ۱۹۷۰ - *[[جزئیات بازی (فیلم ۱۹۷۰)|جزئیات بازی]]*
* ۱۹۶۷ - *[[قدیمی‌ترین حرفه]]* (کارگردان اپیزود «*عصر پیشاتاریخ*»)
* ۱۹۶۷ - *[[رهاشده از بند]]*
* ۱۹۶۵ - *[[خانواده به سبک ایتالیایی]]*
* ۱۹۶۴ - *[[سه چهره یک زن]]* (کارگردان اپیزود سوم: «*عاشق لاتین*»)

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
*
*
* 

رده:درگذشتگان ۱۹۷۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۲ (میلادی)
رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل ایتالیا
رده:فیلم‌نامه‌نویسان ایتالیایی سده ۲۰ (میلادی)
رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد اهل ایتالیا
رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد
رده:قربانیان سوانح یا حوادث هوایی در ایتالیا
رده:کارگردانان فیلم اهل ایتالیا
رده:نویسندگان مرد اهل ایتالیا
رده:نویسندگان مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل ایتالیا
انقلاب بزرگ سوری

[بندانگشتی|فرانسوی‌ها برخی از عاملان انقلاب بزرگ سوریه را در [میدان مرجه|میدان مرجه سوریه در سال ۱۹۲۵ اعدام کرد]]
**انقلاب بزرگ سوریه** (به ) یکی از قیام‌هایی است که مردم سوریه برای پایان‌دادن به تحت‌الحمایگی فرانسه بر سوریه با رهبری سلطان الاطرش در سال‌های ۱۹۲۵–۲۷ در سوریه بر پا کردند.

## دلایل شروع قیام
* عرب‌ها بعد از انقلاب بزرگ عربی که با حمایت فرانسه و انگلیس در مقابل عثمانی به پیروزی رسیدند، در سوریه پادشاهی عربی سوریه تشکیل دادند و بعد فرانسوی‌ها این کشور را به تصرف درآوردند به همین دلیل سوری‌ها احساس می‌کردند که فرانسوی‌ها از آن‌ها سوء استفادهٔ نظامی کرده‌اند.
* سوری‌ها علاقه داشتن که استعمار فرانسه به پایان برسد و استقلال داشته باشند.
* فرانسوی‌ها سوریه را برحسب نژاد به چند دولت کوچک‌تر تقسیم کردند (دولت حلب، دولت العلویین، دولت جبل‌الدروز، دولت دمشق) و دولت لبنان را نیز از این سرزمین استقلال دادند و کشور لبنان به وجود آوردند.
* فرانسوی‌ها بیشتر مناصب که اهمیت حیاتی داشت را به خود اختصاص داده بودند.

## جستارهای وابسته
* پادشاهی عربی سوریه
* قیمومت بریتانیا بر فلسطین

## منابع

* الحکومات السوریة فی القرن العشرین: من عام ۱۹۱۸ لعام ۲۰۰۰ / تألیف سعاد أسعد جمعة، حسن ظاظا. دمشق: س.أ. جمعة، حسن ظاظا، ۲۰۰۱.
* الأعلام، ج۷، ص۱۵۷
* کتاب تاریخ علماء دمشق فی القرن الرابع عشر الهجری، محمد مطیع الحافظ ونزار أباظة، دمشق ۱۹۸۶، دارالفکر چ۱، ج۱، ص۴۷۲

## پیوند به بیرون
* الثورة السوریة الکبری، قناة الجزیرة، ج۱.
* الثورة السوریة الکبری، قناة الجزیرة، ج۲.
* الثورة السوریة الکبری، قناة الجزیرة، ج۳.
* الشرف الرفیع، قصة البطل یوسف العظمة، قناة الجزیرة، ج۱.
* الشرف الرفیع، قصة البطل یوسف العظمة، قناة الجزیرة، ج۲.
* الشرف الرفیع، قصة البطل یوسف العظمة، قناة الجزیرة، ج۳.
* الشرف الرفیع، قصة البطل یوسف العظمة، قناة الجزیرة، ج۴.
* الشرف الرفیع، قصة البطل یوسف العظمة، قناة الجزیرة، ج۵.
* الشرف الرفیع، قصة البطل یوسف العظمة، قناة الجزیرة، ج۶.

انقلاب بزرگ سوری
رده:تاریخ نظامی سوریه
رده:تاریخ نظامی فرانسه
رده:درگیری‌ها در ۱۹۲۵ (میلادی)
رده:درگیری‌ها در ۱۹۲۶ (میلادی)
رده:درگیری‌ها در ۱۹۲۷ (میلادی)
رده:روابط سوریه و فرانسه
رده:شورش‌ها در آسیا
رده:فرانسه در دهه ۱۹۲۰ (میلادی)
رده:قیمومت فرانسه بر سوریه و لبنان در ۱۹۲۵ (میلادی)
رده:قیمومت فرانسه بر سوریه و لبنان در ۱۹۲۶ (میلادی)
رده:قیمومت فرانسه بر سوریه و لبنان در ۱۹۲۷ (میلادی)
رده:لبنان در سده ۲۰ (میلادی)
رده:سوریه در سده ۲۰ (میلادی)
رده:مستعمره‌های پیشین فرانسه
رده:روابط فرانسه و لبنان
رده:استعمارگری فرانسه در آسیا
رده:تاریخ سرزمین شام
رده:قیمومت‌ها
رده:توافق‌نامه سایکس–پیکو
رده:جنگ‌های استقلال
رده:تاریخ نظامی سده ۲۰ (میلادی) فرانسه
رده:شورش‌های سده ۲۰ (میلادی)
دم‌جنبانک کوهی

**دم‌جنبانک کوهی**  نام یک گونه از سرده دم‌جنبانک است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:پرندگان آفریقا
رده:پرندگان آفریقای سیاه
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۱۹۰۸ (میلادی)
رده:پرندگان کامرون
رده:پرندگان نایروبی
رده:دم‌جنبانک‌ها
دم‌جنبانک زرد شرقی

**دم‌جنبانک زرد شرقی**  نام یک گونه از سرده دم‌جنبانک است.

## منابع

* 

رده:پرندگان آسیا
رده:پرندگان استرالیای غربی
رده:پرندگان ایالات متحده آمریکا
رده:پرندگان بومی آلاسکا
رده:پرندگان تایلند
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۱۷۸۹ (میلادی)
رده:پرندگان شمال آسیا
رده:پرندگان منچوری
رده:دم‌جنبانک‌ها
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های کمترین نگرانی
استیو فوتس

**استیو فوتس**  (زاده ۱۴ سپتامبر ۱۹۶۸) کارآفرین، بازرگان و مدیر ارشد اجرایی بریتانیایی است، که در حال حاضر به‌عنوان مدیر عامل اجرایی شرکت کرودا اینترنشنال فعالیت می‌کند.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه یورک
رده:زادگان ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:شیمی‌دانان اهل بریتانیا
رده:کارآفرینان اهل بریتانیا
رده:مدیران شرکت اهل بریتانیا
رده:مدیران ارشد اهل بریتانیا
رده:دارندگان عنوان رتبه امپراتوری بریتانیا
استیو اودل

**استیو اودل**،  (زاده ۲۴ فوریه ۱۹۵۵) کارآفرین، بازرگان و مدیر ارشد اجرایی بریتانیایی است، که در حال حاضر به‌عنوان مدیر عامل اجرایی شرکت فورد اروپا فعالیت می‌کند. وی در فاصله سال‌های ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۰ مدیرعامل شرکت خودروسازی ولوو کارز بود.

## منابع

* 

رده:زادگان ۱۹۵۵ (میلادی)
رده:مدیران ارشد اهل بریتانیا
رده:مدیران اجرایی فورد
رده:اهالی رامفورد
رده:افراد ولوو
رده:افراد زنده
رده:فورد اروپا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه برایتون
صعوه

**صعوه‌ها**،  گروهی از پرندگان هستند که در تیرۀ صعوگان  از راسته گنجشک‌سانان جای دارند و در جهان دارای تنها یک سرده است. نام "آبدارَک" هم برای صعوه ذکر شده است (لغت‌نامه دهخدا بر اساس ربنجنی).

## فهرست گونه‌ها
**تیره: صعوگان PRUNELLIDAE**
* **سرده: صعوه‌ها ''Prunella***
** [[صعوه کوهی]], *Prunella collaris*
** [[صعوه آلتای]], *Prunella himalayana*
** [[صعوه سینه‌سرخ]], *Prunella rubeculoides*
** [[صعوه سینه‌حنایی]], *Prunella strophiata*
** [[صعوه سیبری]], *Prunella montanella*
** [[صعوه قهوه‌ای]], *Prunella fulvescens*
** [[صعوه ابروسفید]], *Prunella ocularis*
** [[صعوه گلوسیاه]], *Prunella atrogularis*
** [[صعوه کوزلوا]], *Prunella koslowi*
** [[صعوه جنگلی]], hedge accentor or hedge sparrow, *Prunella modularis*
** [[صعوه ژاپنی]], *Prunella rubida*
** [[صعوه پشت‌بلوطی]], *Prunella immaculata*
** [[صعوه عربی]], *Prunella fagani''

## گونه‌های ایران
در ایران چهار گونه از این خانواده وجود دارد.
** صعوه کوهی
** صعوه ابروسفید
** صعوه گلوسیاه
** صعوه جنگلی (صعوه باغی)

## منابع

*

رده:پرندگان ایران
رده:تیره‌های پرندگان
رده:سرده‌های پرندگان
رده:صعوه
افضاء

**افضاء** یا **افضا**، یکی گردانیدن یا پاره کردن راهِ پس و پیشِ زن است؛ یعنی یکی کردنِ گذرگاهِ حیض با یکی از دو گذرگاه بالایی یا پایینی. پایین بودن سن زن، یا نبود تناسب میان تنومندیِ دو سوی یک رابطه، می‌تواند یکی شدن گذرگاه‌های یاد شده را در پی داشته باشد که انجام خودخواستهٔ آن از سوی مرد، حرام بوده و احکام ویژه‌ای دارد.

## همسر خردسال
در اسلام، اگر مردی با یک خردسال حتی شیرخواره ازدواج کند، هر گونه کام‌جویی‌ای (مانند مالش کام‌جویانه، آغوش، تفخیذ) بر او، روا خواهد بود به‌جز آمیزش. حال اگر مردی با همسر خردسال خود آمیزش کرد و پاره شدن رخ داد سه حکم مترتب می‌شود:
# ثبوت دیه در افضاء خردسال
# وجوب انفاق در افضاء خردسال
# حرمت ابدیِ آمیزش با زن بر شوهر

## همسر بزرگسال
اگر شوهر همسر بزرگسال خود را افضاء کند، باید دیهٔ کامل یک زن را به او پرداخت کند.

## پانویس

رده:ازدواج در اسلام
رده:کنش‌های جنسی
رده:پارافیلی
رده:پدوفیلی
رده:واژه‌ها و عبارت‌های عربی در احکام اسلام
نوری کامل اوتای

**نوری کامل اوتای**  (زاده ۲۸ مارس ۱۹۵۷ - درگذشته ۶ فوریه ۲۰۱۲) کارآفرین، بازرگان و مدیر ارشد اجرایی ترکیه‌ای بود، که به‌عنوان مدیر عامل اجرایی شرکت فورد اتوسان فعالیت می‌کرد.

## منابع

* 

رده:درگذشتگان ۲۰۱۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۵۷ (میلادی)
رده:فورد
رده:فورد اروپا
رده:مدیران اجرایی فورد
رده:مدیران ارشد اهل ترکیه
استان کوریکو

**استان کوریکو**  یکی از چهار استان منطقه مائوله است. مرکز استان شهر کوریکو است.

این استان ۷٬۲۸۰٫۹ کیلومتر مربع مساحت و ۲۶۶٬۴۵۷ نفر جمعیت دارد.

## جستارهای وابسته
* استان‌های شیلی

## پانویس

* 

رده:استان‌های شیلی
رده:استان‌های منطقه مائوله
رده:ویکی‌سازی رباتیک
ایان چشایر

**ایان چشایر**  (زاده ۶ اوت ۱۹۵۹) کارآفرین، بازرگان و مدیر ارشد اجرایی بریتانیایی است، که در حال حاضر به‌عنوان مدیر عامل اجرایی شرکت کینگ‌فیشر و رئیس هیئت مدیره شرکت دبنهمس فعالیت می‌کند.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:دارندگان عنوان شوالیه
رده:دانش‌آموختگان کرایست کالج، کمبریج
رده:زادگان ۱۹۵۹ (میلادی)
رده:کارآفرینان نشان شوالیه اعطاشده
رده:کینگ‌فیشر
رده:مدیران ارشد اهل بریتانیا
ایدن هیوی

**ایدن هیوی**  (زاده ۱۴ مارس ۱۹۵۳) کارآفرین، حسابدار و مدیر ارشد اجرایی ایرلندی است، که در حال حاضر به‌عنوان مدیر عامل اجرایی شرکت تولا اویل فعالیت می‌کند. وی در سال ۱۹۸۵ شرکت نفتی تولا اویل را تأسیس نمود.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:اهالی ایرلند در سده ۲۰ (میلادی)
رده:اهالی ایرلند در سده ۲۱ (میلادی)
رده:اهالی ویرجینیا واتر
رده:بنیانگذاران شرکت اهل ایرلند
رده:دانش‌آموختگان کالج دانشگاهی دوبلین
رده:زادگان ۱۹۵۳ (میلادی)
رده:مدیران ارشد اهل ایرلند
رده:مدیران ارشد اهل بریتانیا
رده:مدیران کارآفرین اهل ایرلند
گوتشا تسیتسیاشویلی

**گوتشا تسیتسیاشویلی**  (زاده ۷ نوامبر ۱۹۷۳) کشتی گیر بازنشسته کشور اسرائیل است.
این کشتی گیر تا سال ۱۹۹۱ برای تیم کشتی شوروی به میدان می‌رفت و پس از فروپاشی شوروی به مدت ۲ سال نیز برای تیم کشتی گرجستان به میدان رفت.
## منابع
* 

رده:افراد اسرائیلی گرجی-یهودی‌تبار
رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۷۳ (میلادی)
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک اسرائیل
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۹۶
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۰
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۴
رده:کشتی‌گیران مرد اهل اسرائیل
رده:گرجی‌های مهاجرت‌کرده به اسرائیل
رده:مدال‌آوران مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:ورزشکاران اهل تفلیس
دیس‌بیوز

**دیس‌بیوز**  یا **دیس‌باکتریوز**  به به‌هم‌ریختگی تراز و توازنی که در میان میکروبهایی که بر روی بدن یا درون بدن می‌زیند، می گیوند. نام دیگر این پدیده بنا به اعلان فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی **دُش‌ریزگانی** است.

این پدیده بیشتر در دستگاه گوارش دیده می‌شود. دیس‌بیوز منجر به بیماریهایی مانند بیماری التهابی روده، خستگی مزمن، چاقی، سرطان، و التهاب رودهٔ بزرگ می‌شود.

## جستارهای وابسته
* پزشکی گوارش

## پانویس

رده:نشانه‌ها و علائم بیماری
رده:اختلالات مجاری گوارشی
رده:اختلال‌ها و بیماری‌های انسان
دم‌جنبانک لیمویی

**دم‌جنبانک لیمویی**  نام یک گونه از سرده دم‌جنبانک است.

## نگارخانه

File:Citrine wagtail I IMG 8326.jpg|
File:Citrine Wagtail I IMG 8316.jpg|
File:Citrine wagtail I IMG 5467.jpg|
File:Citrine Wagtail (Motacilla citreola) in Kolkata I IMG 2740.jpg|
file:Citrine Wagtail (Moticilla citreola) 12-10-2006 1-29-57 PM.JPG|
File:Citrine Wagtail Motacilla citreola.jpg|
Motacilla citreola citreola MHNT.ZOO.2010.11.203.20.jpg |*Motacilla citreola citreola* 


## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:پرندگان آسیا
رده:پرندگان اروپا
رده:پرندگان بوتان
رده:پرندگان پاکستان
رده:پرندگان تایلند
رده:پرندگان ترکیه
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۱۷۷۶ (میلادی)
رده:پرندگان هند
رده:دم‌جنبانک‌ها
رده:پرندگان ایران
دم‌جنبانک کیپ

**دم‌جنبانک کیپ**  نام یک گونه از سرده دم‌جنبانک است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:پرندگان آفریقای جنوبی
رده:پرندگان آفریقای سیاه
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۱۷۶۶ (میلادی)
رده:پرندگان جنوب آفریقا
رده:دم‌جنبانک‌ها
رده:گونه‌های جانوری نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
گوهرمرغ سینه‌ارغوانی

**گوهرمرغ سینه‌ارغوانی**  نام یک گونه از تیره گوهرمرغان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۱۷۶۶ (میلادی)
رده:پرندگان حوزه آبریز رود آمازون
رده:پرندگان ماراژو
رده:پرندگان منطقه گویان
رده:گونه‌های جانوری نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
مایکل بیلین

**مایکل بیلین**  (زاده ۲۴ می ۱۹۷۶) کشتی گیر بازنشسته کشور اسرائیل است.

## منابع
* 

رده:افراد زنده
رده:رقابت‌کنندگان بازی‌های مکابیه ۲۰۰۱
رده:روس-یهودی‌تبارهای اهل اسرائیل
رده:روس‌های مهاجرت‌کرده به اسرائیل
رده:زادگان ۱۹۷۶ (میلادی)
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک اسرائیل
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۰
رده:کشتی‌گیران مرد اهل اسرائیل
رده:کشتی‌گیران یهودی
رده:مدال‌آوران مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:ورزشکاران اهل پرم
رده:یهودیان اهل روسیه
گوهرمرغ سرخ گردن‌سیاه

**گوهرمرغ سرخ گردن‌سیاه**  نام یک گونه از تیره گوهرمرغان است.

## منابع

* 

رده:پرندگان آمازون اکوادور
رده:پرندگان آمازون پرو
رده:پرندگان آمازون کلمبیا
رده:پرندگان اکوادور
رده:پرندگان برزیل
رده:پرندگان پرو
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۱۸۳۲ (میلادی)
رده:پرندگان حوزه آبریز رود آمازون
رده:پرندگان کلمبیا
رده:پرندگان ونزوئلا
رده:گوهرمرغ‌های سرخ
کاردیومیوپاتی الکلی

**کاردیومیوپاتی الکلی** نوعی بیماری است که در آن سوء مصرف درازمدت الکل (یا به عبارتی اتانول) منجر به نارسایی قلبی می‌شود. کاردیومیوپاتی الکلی نوعی از کاردیومیوپاتی اتساعی (کاردیومیوپاتی دیلاتاتیو) است. به دنبال اثرات سمی مستقیم الکل بر بافت قلبی، قلب نمی‌تواند خون را به نحو موثری پمپ کند که این مسئله منجر به نارسایی قلبی می‌شود. این مسئله باعث می‌شود بخش‌های دیگر بدن نیز دچار مشکل شوند. این بیماری در مردان ۳۵ تا ۵۰ ساله شیوع بیشتری دارد.

## نشانه‌ها
علائم معمولاً در مراحل پیشرفته بیماری بروز می‌کنند. علائم این بیماری مانند علائم سایر انواع کاردیومیوپاتی هستند. این علائم عبارتند از:
* خیز پاها، مچ پا و ساق‌ها
* ادم عمومی بدن
* کاهش اشتها
* تنگی نفس، بویژه در هنگام فعالیت بدنی
* خستگی، ضعف و غش
* دشواری تنفس در وضعیت درازکش
* سرفه همراه با خلط یا ترشحات صورتی رنگ
* کاهش حجم ادرار (اولیگوری)
* نیاز به برخاستن‌های مکرر و ادرار کردن در طی شب (ناکچوری)
* تپش قلب یا نامنظمی نبض

## تشخیص
صداهای غیر طبیعی قلب، سوفل، غیرطبیعی بودن نوار قلب (ECG), بزرگی قلب در عکس قفسه سینه.
با اکوکاردیوگرافی و کاتتریزاسیون قلب یا آنژیوگرافی می‌توان انسداد عروق کرونری قلب را رد کرد. سابقه سوء مصرف الکل می‌تواند تشخیص را تایید کنند.

## درمان
شامل تغییر سبک زندگی، ازجمله قطع مصرف الکل، رژیم کم نمک و محدودیت مصرف مایعات و همچنین تجویز دارو است. داروهای مؤثر عبارتند از : آنتاگونیست ACE, بتابلاکرها، و دیورتیک‌ها (داروهای مدر). این داروها که در فرم‌های دیگر کاردیومیوپاتی هم استفاده می‌شوند باعث کاهش فشار بر روی قلب می‌شوند. در افراد مبتلا به نارسایی اتساعی قلب می‌توان از دفیبریلاتورهای قلبی کاشتنی (ICD) یا پیس میکر نیز استفاده کرد. در مواردی که نارسایی قلبی پیشرونده و برگشت‌ناپذیر باشد، پیوند قلب می‌تواند مدنظر قرار گیرد. درمان می‌تواند تا حد زیادی جلوی پیشرفت بیماری را بگیرد و کاردیومیوپاتی در صورت قطع کامل مصرف الکل تا حد زیادی برگشت‌پذیر است.

## منابع

رده:سوءمصرف الکل
رده:کاردیومیوپاتی
الکساندر آژا

**الکساندر ژوان آرکادی**، شناخته شده با نام **الکساندر آژا** (؛ زادهٔ ) فیلم‌نامه‌نویس، تهیه‌کننده و کارگردان فرانسوی که به خاطر ساخت فیلم‌های متعدد در ژانر وحشت شهرت دارد. نام خانوادگی مستعار وی از حرف اولیه هر یک از سه قسمت نام واقعی وی تشکیل شده‌است. وی در پاریس متولد شد. پدرش الکساندر آرکادی کارگردان یهودی فرانسوی و مادرش ماری جو جوآن منتقد سینمای فرانسه هستند.

## فیلم‌شناسی
* *[[فوریا]]* (۱۹۹۹)
* *[[تنش بالا]]* (۲۰۰۳)
* *[[تپه‌ها چشم دارند (فیلم ۲۰۰۶)|تپه‌ها چشم دارند]]* (۲۰۰۶)
* *[[آینه‌ها (فیلم)|آینه‌ها]]* (۲۰۰۸)
* *[[پیرانا سه‌بعدی]]* (۲۰۱۰)
* *[[شاخ‌ها (فیلم)|شاخ‌ها]]* (۲۰۱۳)
* اکسیژن (۲۰۲۱)

## منابع

* 
* 
* 

رده:افراد زنده
رده:تهیه‌کنندگان فیلم اهل فرانسه
رده:زادگان ۱۹۷۸ (میلادی)
رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل فرانسه
رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد
رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد اهل فرانسه
رده:کارگردانان فیلم اهل پاریس
رده:کارگردانان فیلم اهل فرانسه
رده:کارگردانان فیلم ترسناک
رده:کارگردانان فیلم فرانسوی‌زبان
رده:نویسندگان مرد اهل فرانسه
رده:یهودیان اهل فرانسه
نادولول

**نادولول**  دارویی بتابلاکر غیراختصاصی است که در درمان فشار خون بالا و درد قفسه سینه کاربرد دارد. همچنین این دارو گاه در میگرن، اختلال بیش فعالی کم توجهی (ADHD) بالغین، ترموراولیه و پارکینسون نیز تجویز می‌شود.

## فارماکولوژی
این دارو یک بتابلاکر غیراختصاصی است و گیرنده‌های بتا-۱ و بتا-۲ را هم‌زمان مهار می‌کند. اثرات ای دارو عبارتند از:
کاهش فشار خون و کاهش ضربان قلب، انقباض عضلات صاف برونش (مانند آنچه که در آسم دیده می‌شود) و همچنین کاهش احتباس مایع در بدن. این دارو می‌تواند باعث افزایش تری گلیسرید و کاهش HDL خون شود.

## موارد کاربرد
* درمان فشار خون
* درمان طولانی مدت آنژین صدری
* از دیگر موارد مصرف این دارو که هنوز به تأیید FDA نرسیده‌اند می‌توان به این موارد اشاره کرد: میگرن، ترمور اولیه، اختلال بیش فعالی کم توجهی(ADHD) بالغین و پارکینسون.

## موارد منع مصرف
* افراد مبتلا به برادی کاردی
* بیماران مبتلا به نارسایی قلب یا سکته قلبی
* افراد مبتلا به آسم
* در افراد مبتلا به دیابت که تحت درمان با داروهای کاهنده قند خون هستند. در افراد مبتلا به دیابت بتابلاکرهای انتخابی بتا-۱ بر بتابلاکرهای غیرانتخابی ارجحیت دارند.

## عوارض جانبی
* برادی کاردی
* خستگی
* اسپاسم برونش

## ساختار شیمیایی
بندانگشتی|150px|راست|Four stereoisomers of nadolol

## منابع

رده:ان-ترت-بوتیل-فنوکسی‌پروپانول‌آمین‌ها
رده:بتابلاکرها
رده:تترالین‌ها
رده:داروهای انتخابی محیطی
رده:فنول اترها
رده:داروهای ضداضطراب
رده:نشان‌های تجاری فایزر
رده:تری‌ال‌ها
دانیل ایگالی

**دانیل ایگالی**  (زادهٔ ۳ فوریه ۱۹۷۴) کشتی‌گیر بازنشستهٔ کشور کانادا است. ایگالی در دستهٔ ۶۹ کیلوگرم کشتی آزاد، مدال طلای المپیک ۲۰۰۰ سیدنی و قهرمانی مسابقات قهرمانی کشتی جهان را در سال ۱۹۹۹ کسب کرده‌است. او در سال ۲۰۰۷، در تالار مشاهیر کانادا و در سال ۲۰۱۲ نیز در تالار مشاهیر المپیک کانادا قرار گرفت.

## منابع
* 

رده:افراد زنده
رده:برندگان مدال بازی‌های کشورهای همسود در کشتی
رده:برندگان مدال مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:برندگان مدال طلا المپیک اهل کانادا
رده:برندگان مدال طلا بازی‌های کشورهای همسود اهل کانادا
رده:برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۹۶
رده:برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۰
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه سایمون فریزر
رده:راه‌یافتگان به تالار مشاهیر ورزشی کانادا
رده:رقابت‌کنندگان بازی‌های کشورهای همسود اهل نیجریه
رده:زادگان ۱۹۷۴ (میلادی)
رده:سیاستمداران حزب لیبرال بریتیش کلمبیا
رده:قهرمانان مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:کسب‌کردگان تابعیت کانادا
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۰
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۴
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک کانادا
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های پان امریکن ۱۹۹۹
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های کشورهای همسود ۱۹۹۴
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های کشورهای همسود ۲۰۰۲
رده:کشتی‌گیران مرد اهل کانادا
رده:کشتی‌گیران مرد اهل نیجریه
رده:مدال‌آوران المپیک در کشتی
رده:مدال‌آوران بازی‌های پان امریکن در کشتی
رده:مدال‌آوران برنز بازی‌های پان امریکن اهل کانادا
رده:مدال‌آوران مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:نیجریه‌ای‌های مهاجرت‌کرده به کانادا
رده:ورزشکاران اهل سوری، بریتیش کلمبیا
کشتی در بازی‌های آسیایی ۲۰۱۴ – ۸۰ کیلوگرم فرنگی مردان

رقابت‌های **۸۰ کیلوگرم فرنگی مردان** در بازی‌های آسیایی ۲۰۱۴ در اینچئون، کره جنوبی در ورزشگاه Dowon در۲۹ سپتامبر ۲۰۱۴ برگزار شد.

## علامت
* **F** برنده با ضربه فنی

## نتایج

## شانس مجدد

## رتبه‌بندی نهایی

## منابع

رده:کشتی در بازی‌های آسیایی ۲۰۱۴
رده:مقاله‌های ایجادشده توسط ایجادگر
اینوئیت

**اینوئیت** (به انگلیسی: Inuit؛ به اینوکتیتوت: ) نامی است که اسکیموهای کانادا و گرینلند برای اشاره به قوم خود از آن استفاده می‌کنند. در تقابل با آن‌ها، برای اشاره به اسکیموهای سیبری نام یوپیک استفاده می‌شود.

از سویی دیگر، در بسیاری موارد هرچند، واژه اینوئیت به عنوان معادلی برای اسکیمو به‌کار می‌رود. اما مردمان بومی کانادا و گرینلند، اصطلاح اسکیمو را تحقیرآمیز می‌دانند و به همین علت اخیراً واژه «اینوئیت» برای اشاره به آن‌ها رواج یافته است.

اینوئیت‌ها در شمال آمریکا و کانادا و بیشتر مناطق گرینلند ساکن هستند و فرهنگی مشابه دارند. آن‌ها گسترده‌ترین اقوام بومی قطب شمال از لحاظ جغرافیایی به‌شمار می‌آیند.

واژهٔ اینوئیت شکل جمع واژهٔ «اینوک» است که در زبان‌های اسکیموها به معنی انسان یا «انسان واقعی» است.
بندانگشتی|چپ|۱۵۰px|زن اینوئیت ۱۹۰۷

در کانادا اینوئیت‌های شمال غربی به اینوویالویی و در قلمرو نوناووت به اینویی معروف هستند؛ سه گروه اینویی در گرینلند عبارتند از: کالیت در ساحل غربی، اینوگویی در نقطه دوردست شمال غربی و آیت در ساحل شرقی.

زبان اینوئیت، اینوکتیتوت نام دارد که در خانواده زبان‌های اسکیمو-آلوت طبقه‌بندی شده است. امروزه این زبان، زبانی کم‌کاربرد و در آستانه انقراض در نوناووت است.

## جمعیت
در مجموع در حدود ۱۳۴٬۲۴۱ اینوئیت در چهار کشور، کانادا، گرینلند، دانمارک، و ایالات متحده زندگی می‌کنند.
* **در کانادا** در نتایج سرشماری سال ۲۰۰۶ تعداد ۵۰٬۴۸۰ اینوئیت ذکر شده که ۴۴۴۷۰ نفر از آن‌ها در چهار منطقه از کانادا زندگی می‌کنند. در کانادا، بندهای ۲۵ و ۳۵ قانون اساسی ۱۹۸۲، *اینوئیت‌ها* را گروهی متمایز از مردمان بومی می‌نامد که به عنوان *[[اقوام اولیه کانادا|اقوام اولیه]] * و *[[متی (کانادا)|متی‌ها]]* به‌شمار نمی‌روند.
* **در گرینلند** از ۵۷٬۷۱۴ نفر جمعیت کل در سال ۲۰۱۳ تعداد ۵۱٬۳۶۵ نفر معادل ۸۹٪ از مجموع مردم اینوئیت بوده‌اند. تقریباً برابر جمعیت اینوئیت در منطقه نوناووت کانادا.
* **در دانمارک** بین ۱۵٫۰۰۰ تا ۲۰٫۰۰۰ نفر از مردم اینوئیت گرینلند زندگی می‌کنند که در سال ۲۰۱۵ جمعیت آن‌ها ۱۵٬۸۱۵ بوده است. اغلب این افراد برای تحصیل و مقاصد آموزشی در ۴ شهر آنجا اقامت دارند و پس از پایان تحصیلات به سرزمین خود بازمی‌گردند.
* **در ایالات متحده آمریکا** با توجه به سرشماری سال ۲۰۰۰ در مجموع ۱۶٬۵۸۱ اینوئیت در سراسر کشور وجود دارند که اکثریت آن‌ها در حدود ۱۴۷۱۸ نفر در ایالت آلاسکا زندگی می‌کنند.
* **در روسیه** با توجه به سرشماری سال ۲۰۱۰ در مجموع ۱۷۳۸ اینوئیت در سراسر کشور زندگی که عمدتاً در شرق و در ناحیه فدرالی خاور دور هستند.

## جستارهای وابسته
* بومی‌های کانادا
* مردم متی
* اقوام اولیه کانادا
* اسکیمو
* پوشاک اینوئیتی
* آلوت
* یوپیک

## منابع

* 


رده:اسکیمو
رده:بومیان آمریکای شمالی
رده:بومیان در آتلانتیک کانادا
رده:بومیان در شمال کانادا
رده:تاریخ سرخ‌پوست
رده:جامعه‌های شکارچی-گردآورنده ایالات متحده آمریکا
رده:جامعه‌های شکارچی-گردآورنده شمالگان
رده:جامعه‌های شکارچی-گردآورنده کانادا
رده:مردمان بومی در شمالگان
رده:ویکی‌سازی رباتیک
فهرست‌های فیلم‌های ترسناک

این مقاله فهرستی از **فهرست‌های [[فیلم ترسناک|فیلم‌های ترسناک]]** را ارائه می‌کند. اغلب ممکن است همپوشانی قابل توجهی به ویژه بین ژانرهای وحشت و دیگر ژانرها (از جمله اکشن، دلهره‌آور و علمی تخیلی) وجود داشته باشد.

## براساس دهه
: *همچنین رده‌های مربوط به [[:رده:فهرست‌های فیلم‌های ترسناک|فهرست‌های]] فیلم‌های ترسناک بر پایهٔ [[:رده:فهرست‌های فیلم‌های ترسناک بر پایه دهه|دهه]] و [[:رده:فهرست‌های فیلم‌های ترسناک بر پایه سال|سال]] را ببینید.*
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۸۹۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۰۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۱۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۲۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۳۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۴۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۵۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۶۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۷۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۸۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۱۹۹۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۲۰۰۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۲۰۱۰
* فهرست فیلم‌های ترسناک دهه ۲۰۲۰

## جستارهای وابسته
* فهرست‌های فیلم‌ها
* فهرست فیلم‌ها درباره هالووین
* فهرست پرفروش‌ترین فیلم‌های ترسناک

### رده‌ها

* **فیلم‌های ترسناک بر پایهٔ**: دهه، سال، سبک، قالب، گونه، مجموعه، کشور
* **موضوعات**: دربارهٔ پرندگان، دربارهٔ هالووین، دربارهٔ ترس
* **[[:رده:شخصیت‌های فیلم‌های ترسناک|شخصیت‌ها]]**: گرگینه‌ها، شیطان‌ها
* **فیلم‌های ترسناک اقتباس شده از** رمان‌های ترسناک، رویدادهای واقعی
* **ژانرها**: کمدی ترسناک، کوتاه ترسناک، بازخلق‌شده، گمشده
* **[[:رده:فهرست‌های فیلم‌های ترسناک|فهرست‌ها]]:** مجموعه‌فیلم‌ها، فیلم‌های ویدئویی، کارگردانان

## پیوند به بیرون
* ۲۵ پرفروش‌ترین فیلم‌های ترسناک در IMDB

ترسناک
ترسناک
*
*
گویوی سیسااوری

**گویوی سیسااوری**   (زادهٔ ۱۵ آوریل ۱۹۷۱) کشتی‌گیر بازنشستهٔ کشور کانادا است که در دسته‌های سبک‌وزن کشتی آزاد فعالیت می‌کرد. او برندهٔ مدال نقرهٔ المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا و نیز برندهٔ یک مدال طلا (۲۰۰۱)، یک نقره (۱۹۹۵) و دو برنز (۱۹۹۷، ۱۹۹۸) از مسابقات قهرمانی کشتی جهان است.

سیسائوری همچنین دارای افتخارات دیگری از جمله یک مدال طلا (۱۹۹۹) و یک نقره (۲۰۰۳) از بازی‌های پان امریکن، مدال طلای بازی‌های کشورهای همسود (۲۰۰۲) و مدال طلای جام جهانی کشتی (۲۰۰۲) است. این کشتی‌گیر گرجی‌تبار در المپیک ۲۰۰۰ سیدنی نیز حضور داشت که با شکست از علیرضا دبیر در مرحلهٔ گروهی حذف شد.

## منابع
* 

رده:افراد زنده
رده:اهالی تفلیس
رده:برندگان مدال بازی‌های کشورهای همسود در کشتی
رده:برندگان مدال مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:برندگان مدال نقره المپیک اهل کانادا
رده:برندگان مدال طلا بازی‌های کشورهای همسود اهل کانادا
رده:برندگان مدال‌های بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۹۶
رده:زادگان ۱۹۷۱ (میلادی)
رده:قهرمانان مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:کسب‌کردگان تابعیت کانادا
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۹۶
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۰
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک تابستانی ۲۰۰۴
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک کانادا
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های پان امریکن ۲۰۰۳
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های کشورهای همسود ۲۰۰۲
رده:کشتی‌گیران مرد اهل کانادا
رده:گرجی‌های مهاجرت‌کرده به کانادا
رده:مدال‌آوران المپیک در کشتی
رده:مدال‌آوران بازی‌های پان امریکن در کشتی
رده:مدال‌آوران طلا بازی‌های پان امریکن اهل کانادا
رده:مدال‌آوران مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:مدال‌آوران نقره بازی‌های پان امریکن اهل کانادا
رده:ورزشکاران اهل تفلیس
رده:همه مقاله‌های خرد
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های پان امریکن ۱۹۹۹
همه کاری که باید بکنی کشتن است

***تنها چیزی که نیاز داری کشتن است*** یا ***همه کاری که باید بکنی کشتن است***  یک لایت ناول علمی–تخیلی نظامی ژاپنی است که توسط هیروشی ساکورازاکا نوشته شده، و به‌وسیلهٔ یوشی‌توشی آبه مصورسازی شده‌است. این کتاب در دسامبر ۲۰۰۴ و در کشور ژاپن توسط انتشارات شوئیشا تحت عنوان چاپ *سوپر دش بونکو* منتشر شد. بر پایه این رمان، یک مجموعه مانگا نیز توسط تاکه‌شی اوباتا مصورسازی شده‌است، که از ۹ ژانویه ۲۰۱۴، تا ۲۹ مه ۲۰۱۴ در مجله *[[ویکلی یانگ جامپ]]* عرضه شده‌است.

این رمان در سال ۲۰۱۴، توسط استودیوی برادران وارنر و به کارگردانی داگ لیمان با نام *[[لبه فردا]]*، با درخشش تام کروز در نقش سرگرد ویلیام کیج دستمایه اقتباس سینمایی قرار گرفت.

## داستان
شخصیت اصلی داستان کیجی کیریا  یک سرباز خام و بی‌تجربه در نیروی دفاع متحده، که قرار است مثل بقیه در لباس نظامی قرار گرفته و برای کشتن به میدان جنگ فرستاده شود. نبرد آن‌ها علیه موجودات بیگانه و مرموزی به نام «میمیک‌ها» می‌باشد که قصد از بین بردن کره زمین را دارند. کیجی در اولین اعزام به جنگ پس از کشتن میمیکی با ظاهر غیر معمول، خود نیز کشته می‌شود، اما به دلیل برخی مسائل غیرقابل توضیح بلافاصله از خواب بیدار شده و خود را در روز قبل از نبرد می‌یابد. همانطور که این فرایند ادامه پیدا می‌کند، او خود را گرفتار یک حلقه زمانی می‌یابد. این سیکل مرگ و حیات دوباره در روز قبل آن قدر تکرار می‌شود که او تبدیل به سربازی خبره شده و در هر بار سفر به گذشته، برای تغییر سرنوشتش تلاش می‌کند. در یکصد و پنجاه و هشتمین تلاشش، او با چیزی متفاوت روبرو می‌شود. یک سرباز زن حرفه‌ای به نام ریتا واتاسکی ، که با عنوان هرزه جنگ شناخته می‌شود. کیجی متوجه می‌شود سرنوشتش با این زن جنگجو گره خورده است و با استفاده از دانشی که روزمره کسب کرده سعی می‌کند به او نزدیک شود...

## منابع

## پیوند به بیرون
*  **(انگلیسی)**
* 
* تنها چیزی که نیاز داری کشتن است (رمان) در دانشنامهٔ وب‌گاه Anime News Network

رده:انیمه و مانگا علمی تخیلی
رده:انیمه و مانگا ماجراجویی
رده:تاکه‌شی اوباتا
رده:رمان‌های ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:رمان‌های ژاپنی ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:رمان‌های ژاپنی مورد اقتباس در فیلم‌ها
رده:رمان‌های ژاپنی
رده:رمان‌های سفر در زمان
رده:رمان‌های علمی تخیلی ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:رمان‌های علمی تخیلی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:رمان‌های علمی تخیلی ژاپن
رده:سینن مانگا
رده:فراهنجار در ادبیات داستانی
رده:رمان‌های گرافیکی ۲۰۱۴ (میلادی)
رده:لایت ناول‌ها
رده:مانگاهای ویز مدیا
رده:مانگای ۲۰۱۴ (میلادی)
رده:مانگای شوئیشا
رده:انیمه و مانگا حلقه زمانی
فلمینگ اورنسکو

**فلمینگ اورنسکو**  (زاده ۱۹۵۸) کارآفرین، بازرگان و مدیر ارشد اجرایی دانمارکی است، که در حال حاضر به‌عنوان مدیر عامل اجرایی شرکت شایر پی‌ال‌سی فعالیت می‌کند.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان اینسید
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه کپنهاگ
رده:زادگان ۱۹۵۸ (میلادی)
رده:مدیران ارشد اهل دانمارک
تیلیدین

تیلیدین که با نام‌های تجاری والورون (Valoron) و والتران (Valtran) نیز شناخته می‌شود، یک مسکن اپیوئیدی صناعی است که به طور عمده در آلمان، سوئیس، شمال آفریقا و بلژیک برای تسکین دردهای حاد و مزمن متوسط تا شدید به کار می‌رود. مدت زمان لازم برای شروع اثر پس از مصرف خوراکی ۱۰ تا ۱۵ دقیقه بوده و حداکثر اثر آن پس از ۲۵ تا ۳۰ دقیقه ظاهر می‌شود.

## کاربردهای بالینی
دردهای حاد و مزمن متوسط تا شدید

بندانگشتی|راست|Tilidine

## عوارض جانبی
تهوع، استفراغ، سبکی سر، گیجی، خستگی، سردرد و پرخاشگری. سایر عوارض با شیوع کمتر عبارتند از توهم، سرخوشی (یوفوریا), ترمور، هیپررفلکسی، اسهال و درد شکم

## فارماکولوژی
این دارو جزء اپیوئیدهای با توان پایین تا متوسط است و توان تیلیدین خوراکی حدود ۰٫۲ است، به عبارتی ۱۰۰ میلی گرم تیلیدین معادل حدود ۲۰ میلی گرم مورفین است. این دارو از راه خوراکی، شیاف و تزریق وریدی، عضلانی یا زیرجلدی به طورت تک دوز ۵۰ تا ۱۰۰ میلی گرمی تجویز می‌شود. بیشینه دوز روزانه ۶۰۰ میلی گرم است.

## روش تولید و ساختار شیمیایی
در این شکل طریقه تولید و ساختار تیلیدین نشان داده شده است:
400px

## منابع

*

رده:آگونیست‌های گیرنده‌های افیونی μ
رده:اتیل استرها
رده:افیون‌ها
رده:سیکلوهگزن‌ها

رده:داروهای مخدر
پنگوئن چتم

**پنگوئن جزایر چَتِم**  نام یک گونه منقرض‌شده از سرده پنگوئن‌های کاکل‌دار است.

## منابع

* 

رده:پرندگان پیشاتاریخ اواخر کواترنری
رده:پرندگان توصیف شده در ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:پرندگان توصیف‌شده در ۲۰۱۹ (میلادی)
رده:پرندگان جزایر چتم
رده:پرندگان منقرض‌شده از ۱۵۰۰ (میلادی)
رده:پرندگان منقرض‌شده اقیانوسیه
رده:پرندگان منقرض‌شده جزایر چتم
رده:پرندگان منقرض‌شده نیوزیلند
رده:پنگوئن‌های کاکل‌دار
رده:پنگوئن‌های منقرض‌شده
رده:گونه‌های منقرض‌شده از فعالیت‌های انسانی
دونالد برایدن

**دونالد برایدن**  (زاده ۱۹۴۵) کارآفرین، بازرگان و مدیر اجرایی بریتانیایی است، که در حال حاضر به‌عنوان رییس هیئت مدیره گروه سیج و شورای تحقیقات پزشکی (انگلستان) فعالیت می‌کند. وی سابقه مدیرعاملی شرکت بیمه آکسا، گروه اسمیتس و بانک بارکلیز را نیز دارا می‌باشد.

## منابع

* 

رده:آکسا
رده:افراد بارکلیز
رده:افراد زنده
رده:بارکلیز
رده:پست سلطنتی
رده:دارندگان عنوان رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:دارندگان عنوان شوالیه
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ادینبرو
رده:زادگان ۱۹۴۵ (میلادی)
رده:سیج گروپ
رده:کارآفرینان اهل بریتانیا
رده:مدیران ارشد اهل بریتانیا
رده:مدیران کارآفرین اهل بریتانیا
بوم‌ناحیه

بندانگشتی|300px|بوم‌ناحیه‌های خشکی زمین

**بوم‌ناحیه** یا **ناحیه بوم‌شناختی** یک پهنه تعریف‌شده بوم‌شناختی و جغرافیایی مشخص است که از یک منطقه زیستی کوچک‌تر بوده و منطقه زیستی نیز به نوبه خود کوچک‌تر از یک قلمرو زیست‌جغرافیایی است. بوم‌ناحیه‌ها پهنه کمابیش بزرگی از آب‌ها و خشکی‌ها را پوشش می‌دهند و دربردارنده ویژگی‌هایی هستند که آن‌ها را از دیگر گروه‌ها و گونه‌ها جدا می‌کند.

تنوع زیستی گیاگان و زیاگان و بوم‌سازگان‌های تشکیل‌دهنده یک بوم‌ناحیه متمایز از دیگر بوم‌ناحیه‌ها است. از دید نظری، تنوع زیستی یا بوم‌ناحیه‌های حفاظتی، مناطق نسبتاً وسیعی از خشکی یا آب هستند که در آن احتمال رویارویی با گونه‌ها و جوامع مختلف در هر نقطه‌ای نسبتاً ثابت و در محدوده قابل قبولی از تغییرات باقی می‌ماند.

## تاریخچه
تاریخچه این اصطلاح تا حدی مبهم است و در زمینه‌های زیادی مانند طبقه‌بندی جنگل، طبقه‌بندی زیست‌بوم، طبقه‌بندی جغرافیای زیستی، طرح اولسون و دینرستین در سال ۱۹۸۸ و غیره. استفاده شده‌است.

## پانویس

## منابع
* 

رده:بوم‌شناسی
رده:بوم‌ناحیه‌ها
دیوید گلدمن

**دیوید گلدمن**  (زاده ۱۹۳۷) - درگذشته ۱۹۹۹) کارآفرین، بازرگان و مدیر اجرایی بریتانیایی بود، که در سال ۱۹۸۱ گروه سیج را با مشارکت گراهام وایلی و پل مولر تأسیس نمود.

## منابع

* 

رده:بنیانگذاران شرکت اهل بریتانیا
رده:زادگان ۱۹۳۷ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۹۹۹ (میلادی)
رده:یهودیان اهل انگلستان
رده:کارآفرینان اهل بریتانیا
رده:سیج گروپ
رده:کارآفرینان سده ۲۰ (میلادی) اهل بریتانیا
رده:بنیانگذاران شرکت‌های فناوری اهل بریتانیا
گراهام وایلی

**گراهام وایلی**  (زاده ۱۹۵۹) کارآفرین، بازرگان و مدیر اجرایی بریتانیایی است، که در سال ۱۹۸۱ گروه سیج را با مشارکت دیوید گلدمن و پل مولر تأسیس نمود.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:بنیانگذاران شرکت اهل انگلستان
رده:بنیانگذاران شرکت اهل بریتانیا
رده:دارندگان عنوان رتبه امپراتوری بریتانیا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه نیوکاسل
رده:زادگان ۱۹۵۹ (میلادی)
رده:سیج گروپ
رده:کارآفرینان سده ۲۰ (میلادی) اهل انگلستان
رده:کارآفرینان سده ۲۱ (میلادی) اهل انگلستان
رده:دارندگان عنوان شوالیه
رده:بنیانگذاران شرکت‌های فناوری اهل بریتانیا
دیوید اتکینس

**دیوید اتکینس**  (زاده ۲ آوریل ۱۹۶۶) کارآفرین، بازرگان و مدیر ارشد اجرایی بریتانیایی است، که در حال حاضر به‌عنوان مدیر عامل اجرایی شرکت همرسون فعالیت می‌کند.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ریدینگ
رده:زادگان ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:کارآفرینان اهل بریتانیا
رده:مدیران شرکت اهل بریتانیا
رده:مدیران ارشد اهل بریتانیا
جاستین بوچارد

**جاستین بوچارد**  (زاده ۱۲ ژانویه ۱۹۸۶) کشتی گیر زن کشور کانادا است.

## منابع
* 

رده:افراد زنده
رده:اهالی آلبرتا
رده:اهالی کانادا
رده:برندگان مدال بازی‌های کشورهای همسود در کشتی
رده:برندگان مدال مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:برندگان مدال طلا بازی‌های کشورهای همسود اهل کانادا
رده:رقابت‌کنندگان بازی‌های پان امریکن اهل کانادا
رده:زادگان ۱۹۸۶ (میلادی)
رده:کشتی‌گیران بازی‌های المپیک کانادا
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های پان امریکن ۲۰۱۱
رده:کشتی‌گیران در بازی‌های کشورهای همسود ۲۰۱۰
رده:کشتی‌گیران زن اهل کانادا
رده:مدال‌آوران مسابقات قهرمانی کشتی جهان
رده:زنان سده ۲۰ (میلادی) اهل کانادا
مرتضی‌قلی‌خان صمصام

**مرتضی‌قلی‌خان صمصام** (زاده ۱۲۵۵ منطقه بختیاری - درگذشته ۲۷ خرداد ۱۳۳۰ تهران) از رجال اواخر دوره قاجار و دوران پهلوی و از سران ایل بختیاری بود، که در دوره دوم مجلس شورای ملی، به‌عنوان نماینده اصفهان در مجلس حضور داشت و از ۱۲۸۹ تا ۱۲۹۰ نایب رئیس مجلس بود. وی فرزند نجفقلی‌خان صمصام‌السلطنه (رئیس‌الوزرای ایران در دورهٔ قاجار) و نوه دختری رضاقلی‌خان ایل‌بیگی است.

## زندگی
مرتضی‌قلی‌خان در سال ۱۲۵۵ در منطقه بختیاری، در خانواده‌ای بانفوذ از ایل بختیاری زاده شد. وی تنها فرزند پسر نجفقلی‌خان صمصام‌السلطنه (رئیس‌الوزرای ایران در دورهٔ قاجار) و بی‌بی صاحب‌جان، نوه حسین‌قلی‌خان ایلخانی و نوه دختری رضاقلی‌خان ایل بیگی بود. وی آخرین ایلخانی بختیاری و یکی از آخرین سران بانفوذ ایل بختیاری بود، که در زمان زمام‌داری رضا شاه و محمدرضا شاه پهلوی نقش‌های سیاسی مهمی در منطقه نفت‌خیز بختیاری ایفا کرد. او از رهبران شورش عشایر فارس در سال ۱۳۲۵ بود.

مرتضی‌قلی‌خان پس از سقوط استبداد صغیر در دوره دوم مجلس شورای ملی با رأی نمایندگان به جای وثوق‌الدوله که به دولت رفته بود، به نمایندگی انتخاب شد. در مجلس رهبر حزب اعتدال بود، که در مجلس دوم اکثریت را در دست داشتند و پس از استعفای سید نصرالله اخوی از نایب رئیسی مجلس، در یازدهم بهمن ۱۲۸۹ به جای او انتخاب شد. پس از یک سال نمایندگی در شانزدهم فروردین ۱۲۹۰ و در حالی که دو روز پیشتر بار دیگر در مقام نیابت رئیس ابقا شده بود استعفا کرد.

مرتضی‌قلی‌خان از سال ۱۳۰۴ تا ۱۳۲۴ نخست ایل بیگی، سپس ایلخانی بختیاری بود، تا اینکه در سال ۱۳۱۲ عنوان‌های ایل بیگی و ایلخانی ملغی و ناحیه بختیاری در سال ۱۳۱۶ میان دو استان اصفهان و خوزستان تقسیم شد و فرمانداری چهارمحال و بختیاری به وجود آمد، که تابع اصفهان بود.

## شورش در جنوب
مرتضی‌قلی‌خان صمصام در سال ۱۳۲۲ فرماندار چهارمحال و بختیاری شد و بنای تمرد از دولت مرکزی گذاشت. دهبانان را برکنار کرد، مخالفانش را به زندان انداخت و اخذ وجوهی از مردم را که به رسوم عشایری معروف بود دوباره برقرار ساخت. از کار مأموران مالیاتی و ژاندارمری پیشگیری کرد و به تسلیح عشایر پرداخت. این اقداماتش باعث شد تقی فداکار نماینده اصفهان دولت صدرالاشراف را استیضاح کند اما پیش از طرح استیضاح، دولت استعفا داد.

مرتضی‌قلی‌خان که با خواهر صولت الدوله قشقایی ایلخانی ایل قشقایی ازدواج کرده بود، در سال ۱۳۲۵ در کنار قشقایی‌ها، از رهبران شورش عشایری فارس شد که به نهضت جنوب معروف است. این شورش به تحریک انگلیسی‌ها و برای جداکردن استان‌های ایل‌نشین جنوبی درگرفت که به ترمیم دولت احمد قوام (قوام السلطنه) نخست‌وزیر وقت منجر شد. مرتضی‌قلی‌خان که بر اثر مخالفت عموزاده و رقیبش ابوالقاسم‌خان بختیار از ایلخانی برکنار شده بود، از آن پس از هرگونه فعالیت سیاسی کناره‌گیری کرد.

## جستارهای وابسته
## منابع
* الیزابت، مکبن رُز. *با من به سرزمین بختیاری بیایید*، ترجمه: مهراب امیری، بینا، تهران:۱۳۷۳
* لایارد، سر اوستن هنری. *سیری در قلمرو بختیاری و عشایر بومی خوزستان*، ترجمه و حواشی: مهراب امیری، انتشارات فرهنگسرا، تهران:۱۳۷۱

رده:افراد انقلاب مشروطه
رده:اهالی استان چهارمحال و بختیاری
رده:درگذشتگان ۱۳۳۸
رده:رهبران انقلاب مشروطیت
رده:زادگان ۱۲۵۵
رده:سیاستمداران اهل ایران در دوره پهلوی
رده:مردم بختیاری
رده:نمایندگان دوره دوم مجلس شورای ملی
التهاب روده بزرگ

در پزشکی، به تورم و التهابی که در بخش‌های گوناگون رودهٔ بزرگ (پس‌روده، راست‌روده، و کورروده) پدید می‌آید **التهاب رودهٔ بزرگ** یا کولیتوریس  گفته می‌شود. این بیماری ممکن است حاد، خود محدود کننده و یا مزمن باشد اما عموما در دسته بیماریهای گوارشی قرار می‏‌گیرد.

## جستارهای وابسته
* پزشکی گوارش
* ناترازشدن همزیستی


رده:آماس
رده:اسهال
رده:انتریت و کولیت غیرعفونی
رده:بیماری‌های روده
رده:نشانه‌ها و علائم بیماری
فورد هند

**فورد هند**  شرکت خودروسازی هندی است، که زیرمجموعه‌ای از شرکت فورد می‌باشد و هم‌اکنون مدل‌هایی چون: فورد فیگو، فورد موندئو، فورد فوژن (اروپا)، فورد اکواسپورت، فورد اج، فورد اکواسپورت و فورد آی‌کان را تولید می‌کند.

شرکت فورد هند در سال ۱۹۹۵ تحت نام ماروتی فورد راه‌اندازی شد. دفتر مرکزی این شرکت در شهر تامیل نادو، هند قرار دارد و کارخانه مرکزی آن در ۴۵ کیلومتری شهر چنای مستقر می‌باشد. شرکت فورد هند همچنین مالک شبکه‌ای از ۲۶۰ عامل مجاز فروش و ارائه خدمات پس از فروش در ۲۳ شهر هند می‌باشد. این شرکت ۴۰٪ درصد از خودروهای تولید شده خود را به ۳۵ کشور صادر می‌نماید.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی شرکت فورد هند

رده:خودروسازهای هندی
رده:شرکت‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:شرکت‌های تولیدکننده وسایل نقلیه بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:شرکت‌های تولیدکننده وسایل نقلیه منحل‌شده در ۲۰۲۱ (میلادی)
رده:شرکت‌های چنای
رده:شرکت‌های خودروسازی هند
رده:شرکت‌های هندی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:شرکت‌های هندی منحل‌شده در ۱۹۵۳ (میلادی)
رده:صنعت خودروسازی هند
رده:فورد