المپیاد جهانی فیزیک

**المپیاد جهانی فیزیک** (**I**nternational **Ph**ysics **O**lympiad - IPhO) مسابقه‌ای است بین‌المللی در فیزیک و برای دانش آموزان دبیرستانی. اولین دوره این مسابقات در سال ۱۹۶۷ در شهر ورشو کشور لهستان برگزار شد. از آن تاریخ به بعد این المپیادها به جز سه سال (۱۹۷۳، ۱۹۷۸، و ۱۹۸۰) همه ساله در یکی از کشورهای جهان برگزار شده‌است. مسابقات شامل آزمون‌های نظری و آزمایشگاهی فشرده‌است. مسابقه نظری ۵ ساعت طول می‌کشد و شامل سه پرسش است. معمولاً این سؤالات شامل بیش از یک بخش هستند (مثلاً هر سؤال از چند بخش تشکیل شده). امتحان عملی (آزمایشگاهی) ممکن است دو یا پنج ساعت طول بکشد که حداکثر پنج ساعت است.

## حضور ایران
ایران از اولین حضور در المپیادهای جهانی فیزیک سال ۱۹۸۹ تا پایان سال ۲۰۲۵ در کل ۱۸۵ افراد واجد شرایط شرکت در مسابقات داشته و توانسته ۱۵۳ مدال (۳۷ طلا، ۷۷ نقره، ۳۹ برنز) و ۱۲ دیپلم افتخار کسب کند .

ایران در سال ۱۹۹۳ و در پنجمین حضور خود در این مسابقات، به علت عدم صدور ویزا، در المپیاد جهانی فیزیک در ویلیامزبرگ در ایالات متحده آمریکا،  به طور مجازی در مسابقه شرکت نمود و توانست یک مدال طلا،  یک مدال برنز،  و سه دیپلم افتخار کسب کند.  . ایران در سال ۲۰۱۹ به علت میزبانی اسرائیل در این رقابت‌ها شرکت نکرد.

ایران در سال‌های ۲۰۰۷ و ۲۰۲۴ میزبان مسابقات المپیاد جهانی فیزیک بوده است.

## رده بندی توزیع مدالها

ایران تا پایان سال ۲۰۲۵ در جایگاه سیزدهم توزیع مدالهای طلا در تمام ادوار المپیاد جهانی فیزیک قرار دارد. 

## ساختار مسابقات
این مسابقه به مدت دو روز طول می‌کشد. یک روز به مسائل نظری اختصاص داده می‌شود (سه مسئله که شامل حداقل چهار حوزه فیزیک در قبلاً در مدارس متوسطه تدریس شده‌است که شامل ۳۰ امتیاز است). یک روز دیگر به مسائل تجربی (آزمایشگاهی)(یک یا دو مسئله که شامل ۲۰ امتیاز است) اختصاص داده شده‌است. بین این دو روز حداقل یک روز استراحت داده می‌شود. در هر دو مورد زمان اختصاص داده شده برای حل مشکلات (مسئله‌ها) پنج ساعت است. هر تیم متشکل از دانش آموزان از مدارس متوسطه عمومی و فنی (و نه دانشگاه‌ها و کالج‌ها) کشور مورد نظر است. دو شرط برای شرکت وجود دارد: هنوز به دانشگاه وارد نشده باشند و باید زیر ۲۰ سال باشند. به‌طور معمول هر تیم متشکل از پنج دانش آموز و دو ناظر است.

حداقل نمرات مورد نیاز برای کسب مدال با توجه به قوانین زیر انتخاب می‌شوند: ۸ درصد مدال طلا، ۱۷ درصد مدال نقره، ۲۵ درصد مدال برنز و ۱۷ درصد دیپلم افتخار دریافت می‌کنند. تمامی شرکت کنندگان گواهی شرکت در مسابقات دریافت خواهند کرد. شرکت کنندگان با بالاترین امتیاز (برنده مطلق) یک جایزه ویژه دریافت می‌کند (علاوه بر مدال طلا).

## میزبانی ایران
ایران در سال ۱۳۸۶ (۲۰۰۷ میلادی) میزبان سی و هشتمین دوره المپیاد جهانی فیزیک بود. سی و هشتمین دوره المپیاد جهانی فیزیک از روز جمعه ۲۲ تیر ماه با حضور ۶۹ تیم در خمینی شهر اصفهان دانشگاه صنعتی اصفهان آغاز شد. مراسم اختتامیه این المپیاد با معرفی برگزیدگان و اهدای۳۸ مدال طلا، ۴۶ مدال نقره، ۵۱مدال برنز و۸۰ دیپلم افتخار به دانش آموزان برتر شرکت‌کننده انجام شد. سی و هشتمین دوره المپیاد جهانی فیزیک در حالی به کار خود خاتمه داد که تیم چین با بیشترین مدال بر سکوی اول این دوره از مسابقات علمی جهانی قرار گرفت و تیم‌های کره و روسیه نیز به مقام‌های دوم و سوم دست یافتند. بر اساس گزارش‌ها تیم ایران، میزبان این دوره از مسابقات با کسب مقام هفتم، مهمانان خود را بدرقه و پرچم مسابقات را به مسوولان ویتنام جهت برگزاری المپیاد سی و نهم اهدا کرد. در مراسم اختتامیه سی و هشتمین المپیاد جهانی فیزیک که در دانشگاه صنعتی اصفهان واقع در خمینی شهر به اتمام رسید، تیم دانش آموزان فیزیکدان ایران با کسب ۲ مدال طلا، ۲ مدال نقره و ۲ مدال برنز، رتبه هفتم این المپیاد را از آن خود ساخت. در المپیاد جهانی فیزیک، محمد مهدی آصف زاده و محمد حلاجیان مدال طلا، امین رضایی زاده و محمد علی امامی مدال نقره ، سید زینال میری و علیرضا شهبازی مدال برنز را برای جمهوری اسلامی ایران به ارمغان آوردند. 

ایران برای دومین بار در سال ۱۴۰۳ (۲۰۲۴ میلادی) میزبان مسابقات بود. در این دوره، تیم المپیاد فیزیک ایران بعد از کشورهای چین، روسیه و رومانی با دریافت یک نشان طلا و ۴ نشان نقره به مقام چهارم مسابقات دست یافت.

## ایران در المپیادهای قبلی

## المپیاد فیزیک در گذشته و آینده

List of venues

## جستارهای وابسته
* باشگاه دانش‌پژوهان جوان
* المپیادهای علمی جهان

## منابع

## پیوند به بیرون
* وبگاه رسمی المپیاد جهانی فیزیک 
* مرجع المپیاد فیزیک ایران

رده:المپیادهای علمی جهان
رده:المپیادهای علمی
رده:رقابت‌های علمی
رده:رویدادهای سالانه
رده:رویدادهای فیزیک