عکاسی هنرهای زیبا

[انگشتی|250px|[آلفرد اشتیگلیتس عکس*فرمان* (۱۹۰۷) اثری اولیه از مدرنیسم هنری بود و از نظر بسیاری از مورخان مهم‌ترین عکسی است که تاکنون ساخته شده‌است. استیگلیتز برای معرفی عکاسی با هنرهای زیبا در مجموعه‌های موزه قابل توجه بود.]]
**عکاسی هنری**  نوعی عکاسی است که هدف اصلی آن ابراز دیدگاه‌های خلاق و الهام هنری عکاس می‌باشد. عکاسی هنری از آن جهت از دیگر رده‌های عکاسی متمایز است که برخلاف عکاسی خبری هدف آن ثبت تصاویر مربوط به اخبار نیست و نیازی به پایبندی به اصول اخلاقی خبرنگاری ندارد و نیز برخلاف عکاسی تبلیغاتی برای فعالیت‌های اقتصادی یا فروش محصولات یا خدمات بکار نمی‌رود. شایان ذکر است که تعریف عکاسی هنری تا به امروز موضوع بحث و مناظره‌های بسیاری در جوامع هنری دنیا است.

عکاسی تا اوایل قرن بیستم میلادی در مجامع هنری غربی به عنوان هنر پذیرفته نشده بود. عکاسان پیشکسوتی مانند آلفرد استیگلتز، ادوارد جین استایکن و ادوارد وستون سهم بسزایی در گسترش عکاسی به عنوان یک هنر داشتند.

## تعریف
واژه عکاسی هنرهای زیبا در بین هنرمندان عکاس، معروف به عکاسی خلاقانه و هنری است. عکاسی که اشاره به دید خلاقانه هنرمند عکاس دارد. عکاسی خلاقانه در مقایسه با عکاسی خبری و اجتماعی، یک چیدمان، ترکیب‌بندی، انتخاب یک فضا با دیدی خاص و یک خلق هنرمندانه با ابزار عکاسی است.

یکی از ویژگی‌های بارز عکاسی هنری، تأکید بر بیان احساسات درونی و تجربه‌ی شخصی هنرمند است. برخلاف عکاسی خبری یا تبلیغاتی، در این نوع عکاسی هدف ثبت واقعیت خارجی نیست، بلکه خلق یک جهان بصری برای تأمل یا تحریک احساس بیننده است.

## تاریخچه عکاسی هنری
در دهه‌های پایانی قرن نوزدهم، عکاسی هنری به‌عنوان شکلی مستقل از بیان هنری، به‌تدریج از عکاسی مستند و علمی جدا شد. جنبش "پیکتوریالیسم" (Pictorialism) یکی از نخستین تلاش‌ها برای تعریف عکاسی به‌عنوان هنر بود؛ در این جنبش، عکاسان با استفاده از لنزهای نرم، چاپ‌های دست‌ساز و ترکیب‌بندی‌های نقاشی‌گونه، سعی داشتند آثارشان را به نقاشی‌های امپرسیونیستی نزدیک کنند. این رویکرد بعدها در دهه ۱۹۲۰ با ظهور "عینیت نو" (Neue Sachlichkeit) و "فتومونتاژ" تحت‌تأثیر جنبش‌های مدرن همچون دادائیسم و سوررئالیسم تغییر کرد. در نیمه دوم قرن بیستم، عکاسی هنری بیشتر به سمت بازتاب مسائل اجتماعی، هویت فردی و نقد فرهنگی گرایش یافت.

## عکاسی هنری در ایران
عکاسی هنری در ایران از اوایل دههٔ سی پا می‌گیرد. در دههٔ سی نسل جدیدی از عکاسان با برپایی نمایشگاه‌های گروهی عکاسی پدید می‌آیند: عکاسانی که سعی می‌کردند عکس‌هایشان تنها بر پایهٔ الگوهای مطبوعاتی و عکاسخانه‌ای استوار نباشد. احمد عالی را اولین عکاس ایرانی می‌دانند که پیگیرانه عکاسی هنری را دنبال کرد. 

## عکاسان برجسته
در طول تاریخ عکاسی هنری، هنرمندان بسیاری با نگاه‌های شخصی و نوآورانه خود، این حوزه را گسترش داده‌اند. از جمله چهره‌های شاخص می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:

**[[آلفرد اشتیگلیتس|آلفرد استیگلیتس]]** (Alfred Stieglitz): از پیشگامان عکاسی هنری در آمریکا که نقش مهمی در تثبیت جایگاه عکاسی به‌عنوان هنر ایفا کرد. او همچنین از بنیان‌گذاران جنبش پیکتوریالیسم بود.

**[[من ری]]** (Man Ray): از مهم‌ترین چهره‌های مکتب دادائیسم و سوررئالیسم که با تکنیک‌هایی مانند «رایوگراف» مرزهای میان عکاسی و هنر مفهومی را جابه‌جا کرد.

**[[سیندی شرمن]]** (Cindy Sherman): با استفاده از پرتره‌های ساختگی، به بازنمایی نقش‌های اجتماعی، جنسیت و هویت در جامعه مدرن پرداخته‌است.

**[[آندریاس گورسکی|اندریاس گورسکی]]** (Andreas Gursky): با عکس‌های بزرگ‌مقیاس و دیجیتالی خود، مفاهیمی چون مصرف‌گرایی، نظم، و بی‌نظمی در جهان معاصر را به چالش می‌کشد.

## عکاسان هنری معروف در ایران
در ایران نیز مانند دیگر نقاط جهان، عکاسی هنری بستری برای بیان مفاهیم فرهنگی، اجتماعی، و احساسی فراهم کرده‌است. شماری از عکاسان ایرانی در این زمینه شناخته شده‌اند و آثار آنان در نمایشگاه‌های داخلی و بین‌المللی به نمایش درآمده‌است.

از جمله چهره‌های برجسته می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

**[[بهمن جلالی]]**: از پیشگامان آموزش عکاسی هنری در ایران که با تمرکز بر فرهنگ ایرانی و کاربرد تکنیک‌های تجربی، نقش مهمی در شکل‌گیری نسل نوین عکاسان هنری ایفا کرد.

**[[شیرین نشاط]]**: هنرمند و عکاس ایرانی‌الاصل ساکن نیویورک که با استفاده از ترکیب عکس، ویدیو و نوشتار، به بررسی مضامین هویت زنانه، سیاست و مذهب در جوامع اسلامی می‌پردازد.

**[[شادی قدیریان]]**: از عکاسان برجسته مفهومی معاصر ایران که با مجموعه‌هایی مانند *Qajar* و *Like Every Day* به بررسی هویت زنانه، نقش‌های اجتماعی و تقابل سنت و مدرنیته در جامعه ایران پرداخته‌است. آثار او با زبان استعاری، طنز تلخ و ترکیب نمادهای سنتی و مدرن، جایگاه جهانی در هنر مفهومی یافته‌اند. 

**[[مهدیه افشار بکشلو]]:** عکاس مفهومی و هنرهای تجسمی که با خلق تصاویر سیاه‌وسفید، مینیمال و نمادین، احساساتی چون غم، تردید و تنهایی را از طریق ترکیب بدن انسان و اشیای روزمره بازنمایی می‌کند. آثار او تجربه‌ای درونی، شاعرانه و استعاری از وضعیت‌های احساسی و روانی انسان معاصر هستند.

## نگارخانه عکس‌های هنری

پرونده:Adams The Tetons and the Snake River.jpg|کوه‌ها و رودهای مارپیچ - ۱۹۴۲
پرونده:Birches fine art photography.jpg|پیوند=|مارتین وورل، توس (۲۰۲۱)
پرونده:Vasiliy Ryabchenko. "Still life", photo, 1970s.jpg|پیوند=|واسیلی ریابچنکو، طبیعت بی‌جان (دهه ۱۹۷۰)
پرونده:Josef H Neumann- Gustav I (1976).jpg|پیوند=|جوزف اچ نویمان: شیمی‌شناسی گوستاو ۱۹۷۶
پرونده:И в недуге и в здравии.jpg|ژانو راف
پرونده:Фотограф Даниель Антунеш.jpg|عکاس دانیل آنتونز
پرونده:Победитель, фотограф Андриус Петручениа.jpg|«برنده»، عکاس آندریوس پتروچنیا.
پرونده:Tokina 02.jpg|عکاسی امپرسیونیستی
پرونده:Sarah Bernhardt, par Nadar, 1864.jpg|فلیکس نادار، سارا برنهارت، در حدود ۱۸۶۴.
پرونده:Truls Mörk cellist.jpg|ترولز مورک نوازنده ویولن سل، مورتن کروگوولد (۲۰۱۳)
پرونده:Akerselven ved Bentse Bruk. Hvor Thaulow malte. (9456211321).jpg|بنتسه بروک اثر آکرسلوا، آندرس بیر ویلز (۱۹۰۰)
پرونده:Army Photography Contest - 2007 - FMWRC - Arts and Crafts - An Eternal Lullaby (4929686265).jpg|یک لالایی ابدی، رابرت استوارت (۲۰۰۷)
پرونده:A moment of reflection - Flickr - Sudhamshu.jpg|یک لحظه تأمل، سودامشو هبار (۲۰۰۸)
پرونده:Black-and-white photo made with infrared photography.jpg|تصویر سیاه و سفید ایجاد شده با فیلم مادون قرمز
پرونده:Augusto De Luca - Portrait.jpg|عکس: آگوستو د لوکا
پرونده:Lewis Hine Power house mechanic working on steam pump.jpg|عکس: لوئیس هاین
پرونده:Gursky Shanghai.jpg|آندریاس گورسکی، شانگهای، چاپ-سی،۲۰۰۰ نصب شده بر روی پلکسی، ۱۱۹ در ۸۱ اینچ
پرونده:Color 4 - Augusto De Luca photographer.jpg|آگوستو د لوکا (۱۹۸۰)


## جستارهای وابسته
* تاریخ عکاسی در ایران
* هنرهای زیبا

## منابع

* 

رده:سبک‌های عکاسی
رده:سبک‌های هنرهای تجسمی
رده:عکاسان هنرهای زیبا
رده:گونه‌های هنر
رده:ویکی‌پروژه عکاسی