open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
عزالدین محمود کاشانی

**عزالدین محمود کاشانی** یا **شیخ عزالدین محمود بن علی کاشانی**، (درگذشته ۷۳۵ ق)، از دانشمندان، عارفان و شاعران بزرگ قرن هشتم هجری قمری بود که در علوم متداول دوران خود خصوصاً ادبیات، فلسفه، عرفان، کلام و حدیث مهارت داشته‌است.

## استادان
وی از شاگردان و مریدان نورالدین عبدالصمد بن علی اصفهانی نطنزی (ملقب به شیخ عبدالصمد، درگذشته ۶۹۹ ق) و ظهیرالدین عبدالرحمن بن نجیب الدین علی بزغش شیرازی (فرزند نجیب‌الدین علی بن بزغش شیرازی، درگذشته ۷۱۶ ق) بود.
## آثار
* مصباح‌الهدایه یا مصباح الهدایه و مفتاح الکفایه
:این کتاب ترجمه فارسی و رسا از کتاب *[[عوارف المعارف]]* شهاب‌الدین عمر سهروردی در ذکر مبانی تصوف، سیر و سلوک و رسوم و آداب صوفیه است. این کتاب را عماد فقیه کرمانی شاعر مشهور، در اثرش *طریقت نامه* در حدود ۲۷۷۰ بیت، به نظم درآورده است.
:هم چنین این کتاب (مصباح‌الهدایه) توسط جلال‌الدین همایی در سال ۱۳۲۵ خورشیدی تصحیح شده است.
:این کتاب ده باب و هر باب ده فصل دارد که در مجموع یکصد فصل دارد. ابواب این کتاب «اعتقادات، علوم، معارف، اصطلاحات صوفیان، مستحسنات متصوفه، آداب، اعمال، اخلاق، مقامات، احوال» هستند. به طوری که از فهرست مطالب و باب‌ها و فصل‌های کتاب معلوم می‌شود، نگارنده در این کتاب از نخستین پایه دین که اعتقاد به وجود خالق و توحید است، تا آخرین مقام و منزل سالکان که مرتبه فنا فی الله و بقا بالله و حال اتصال است، تمام مراحل را به همراه مسایل اعتقادی و اصول و فروع دین و آداب و رسوم، شرح داده، که در نوع خود در میان کتب فارسی قدیم، همتا ندارد.
* *کشف وجوه الغر لمعانی نظم الدر*، شرحی به عربی برای قصیده *تاییه* ابن فارض، شاعر معروف مصری است. عزالدین کاشانی پس از دیباچه ادبی عرفانی، به طرح ده اصل در دو قسم و هر قسمی شامل پنج فصل پرداخته است و بسیاری از اصطلاحات عرفانی را در طی این فصول شرح داده است. سپس به شرح قصیده پرداخته است. بدین ترتیب که ابیات را جدا جدا عنوان کرده و پس از تحلیل و تجزیه نکات و دقایق صرفی و نحوی و معانی و بیانی، نخست ترجمه و سپس شرح و تحقیق نموده است. این شرح در تهران (در سال ۱۳۱۹ ق) چاپ شده، اما به اشتباه آن را به کمال‌الدین عبدالرزاق اصفهانی نسبت داده‌اند.
* *عشق نامه*، مثنوی
* *عقل نامه*، مثنوی
* رساله‌ای در تصوف
* *تفسیر تأویلات*
* *اصطلاحات الصوفیه*
* شرح فصوص الحکم
* شرح منازل السائرین
* تحفه الاخوان عن خصایص الفتیان
البته برخی نویسندگان مانند توفیق سبحانی این کتاب‌ها را به کمال‌الدین عبدالرزاق اصفهانی نسبت داده‌اند.

* مقاله *صلاح و فساد صحبت*

عزالدین محمود در سرودن شعر هم مهارت داشته‌است، رباعی زیر از اوست:

اشعار زیر را هم به وی نسبت می‌دهند:

در کتاب نفحات‌الانس در مورد عزالدین کاشانی چنین آمده است:
:«شیخ عزالدین محمود الکاشی رحمه الله تعالی، وی صاحب ترجمه عوارف است و شارح قصیده تائیه فارضیة و بسی حقایق بلند و معارف ارجمند در این دو کتاب درج کرده است و قصیده را شرح مختصر مفید نوشته است و کشف معضلات و حل مشکلات آن کرده است به مقتضای علم و عرفان و ذوق و وجدان خود، بی آن که مراجعت کند به شرح دیگر…»

## جستارهای وابسته
* مصباح‌الهدایه
* شهاب‌الدین عمر سهروردی

## پانویس

## منابع

* اثرآفرینان، نوشته محمدرضا نصیری، جلد چهارم، صفحهٔ ۱۷۶
* بزرگان کاشان، نوشته افشین عاطفی، سال ۱۳۹۰، شابک ۰-۱۰-۸۲۸۸-۹۶۴-۹۷۸
* عزالدین محمود کاشانی ، کاشان آنلاین

رده:اهالی کاشان
رده:شاعران اهل کاشان
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۸ (قمری)
رده:صوفیان اهل ایران
رده:عارفان اهل ایران
رده:نویسندگان فارسی‌زبان اهل ایران
فیلیپ ارسن

**فیلیپ اِرسن** (؛  – )  بازیگر فرانسوی بود.

از فیلم‌های او می‌توان به بازی در *[[دیو و دلبر (فیلم ۱۹۷۷)|دیو و دلبر]]*، *[[شمشیر و صلیب]]*، *[[صلیبیون توانا]]*، *[[فرشته سپید (فیلم ۱۹۵۵)|فرشته سپید]]* و *[[بسیار لذت‌بخش، کاملاً مرده]]* اشاره کرد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 

رده:بازیگران مرد فیلم اهل فرانسه
رده:درگذشتگان ۱۹۸۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۱۲ (میلادی)
گولیاردا ساپینزا

**گولیاردا ساپینزا**  (زاده -درگذشته ) بازیگر و نویسنده  ایتالیایی بود.

از فیلم‌های معروف او می‌توان به بازی در رها اشاره کرد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* 

رده:اهالی کاتانیا
رده:بازیگران اهل کاتانیا
رده:بازیگران زن اهل ایتالیا
رده:بازیگران زن سده ۲۰ (میلادی) اهل ایتالیا
رده:درگذشتگان ۱۹۹۶ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۴ (میلادی)
رده:نویسندگان اهل کاتانیا
رده:نویسندگان زن اهل ایتالیا
رده:نویسندگان زن سده ۲۰ (میلادی) اهل ایتالیا
رده:نویسندگان زن سده ۲۰ (میلادی)
علیرضا آقاخانی

**علیرضا آقاخانی** (زاده ۱۳۴۵ - تهران) بازیگر اهل ایران است. او از سال ۱۳۸۶ فعالیت هنری خود را با بازی در فیلم تنها دو بار زندگی می‌کنیم آغاز کرد.

## فیلم‌شناسی
* لاک‌پشت (۱۴۰۲)
* هیولا (۱۳۹۷)
* بهت (۱۳۹۷)
* درساژ (۱۳۹۶)
* لابی (۱۳۹۵)
* دوئت (۱۳۹۴)
* نگار (۱۳۹۴)
* وارونگی (۱۳۹۴)
* آزادی مشروط (۱۳۹۲)
* بغض شیشه‌ای (۱۳۹۲)
* پله آخر (۱۳۹۰)
* تنها دو بار زندگی می‌کنیم (۱۳۸۶)

## منابع

* 

## پیوند به بیرون
* گفت‌وگو با علیرضا آقاخانی بازیگر نقش سیامک در فیلم «تنها دو بار زندگی می‌کنیم» (خبرآنلاین)
* 

رده:افراد زنده
رده:اهالی تهران
رده:بازیگران مرد فیلم اهل ایران
رده:زادگان ۱۳۴۵
سازمان مشارکت حاکمیت باز

**سازمان مشارکت حاکمیت باز** یک جنبش چندجانبه است؛ که با اخذ تعهدات قوی از حاکمیت‌ها جهت ارتقاء شفافیت، قدرت‌مند کردن شهروندان، مبارزه با فساد و به‌کارگیری تکنولوژی‌های جدید برای نیرومندتر کردن حکومت‌ها فعالیت می‌کند. با توجه به همکاری چند-ذی‌نفعی در OGP، این سازمان توسط یک کمیتهٔ راهبری متشکل از نمایندگان حاکمیت‌ها و جوامع مدنی هدایت می‌شود. 

جهت عضویت در OGP، کشورهای مشارکت‌کننده می‌بایست «بیانیه حاکمیت باز» را امضاء کرده و برنامهٔ عملیاتی خود را که با مشورت عموم مردم تهیه شده‌است را ارائه نمایند و به ارائهٔ گزارش‌های مستقل از پیشرفت خود متعهد شوند.

## تاریخچه
سازمان مشارکت حاکمیت باز، نخستین بار در ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۱ و در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد به‌طور رسمی آغاز به کار کرد. در این نشست، هشت کشور مؤسس (برزیل، اندونزی، مکزیک، نروژ، فیلیپین، آفریقای جنوبی، بریتانیا و ایالات متحده‌ی آمریکا) بیانیه حاکمیت باز را امضاء کرده و برنامهٔ عملیاتی کشور خود را اعلام کردند. از سال ۲۰۱۱، سازمان «مشارکت حاکمیت باز» از ورود ۶۲ کشور دیگر نیز به این مشارکت استقبال و پذیرایی کرده‌است. 

در مجموع، ۷۰ کشور عضو OGP بیش از ۲۵۰۰ تعهد ایجاد کرده‌اند تا حاکمیت خود را بازتر و پاسخگوتر کنند.

## کشورهای شرکت‌کننده
### کشورهای شرکت‌کنندهٔ فعلی
کشورهای زیر حداقل شرایط لازم را کسب کرده و به OGP پیوسته‌اند:
* آلبانی
* آرژانتین
* ارمنستان
* استرالیا
* بوسنی و هرزگوین
* برزیل
* بلغارستان
* کیپ ورد
* کانادا
* شیلی
* کلمبیا
* کاستاریکا
* ساحل عاج
* کرواسی
* جمهوری چک
* دانمارک
* جمهوری دومینیکن
* السالوادور
* استونی
* فنلاند
* فرانسه
* گرجستان
* غنا
* یونان
* گواتمالا
* هندوراس
* مجارستان
* اندونزی
* جزیره ایرلند
* اسرائیل
* ایتالیا
* اردن
* کنیا
* لتونی
* لیبریا
* لیتوانی
* مالاوی
* مالت
* مکزیک
* مولداوی
* مغولستان
* مونته‌نگرو
* هلند
* نیوزیلند
* نروژ
* پاناما
* پاپوآ گینه نو
* پاراگوئه
* پرو
* فیلیپین
* رومانی
* صربستان
* سیرالئون
* اسلواکی
* آفریقای جنوبی
* کره جنوبی
* اسپانیا
* سریلانکا
* سوئد
* تانزانیا
* The Former Yugoslav Republic of Macedonia
* ترینیداد و توباگو
* تونس
* اوکراین
* بریتانیا
* ایالات متحده آمریکا
* اروگوئه

### کشورهای غیرفعال
کشورهای زیر به‌عنوان غیرفعال مشخص شده‌اند:
* جمهوری آذربایجان
* ترکیه

### کشورهای واجد شرایط
کشورهای زیر نشان داده‌اند که حداقل شایستگی لازم برای پیوستن به OGP را دارا می‌باشند:
* افغانستان
* آنگولا
* اتریش
* بلژیک
* بوتان
* بورکینافاسو
* اتیوپی
* آلمان
* گویان
* ایسلند
* هند
* جامائیکا
* ژاپن
* قزاقستان
* در جمهوری قرقیزستان
* لوکزامبورگ
* موزامبیک
* نامیبیا
* نپال
* نیکاراگوئه
* نیجریه
* پاکستان
* لهستان
* پرتغال
* روسیه
* رواندا
* اسلوونی
* سوئیس
* تایلند
* اوگاندا
* زامبیا

## منابع

رده:سازمان‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:سازمان‌های بین‌المللی غیرانتفاعی
رده:سازمان‌های میان‌دولتی
رده:سازمان‌های ناسودبر در ایالات متحده آمریکا
رده:سازمان‌های ناسودبر در واشینگتن دی‌سی
رده:سرپرستی باز
سالم الکتبی

**سالم الکتبی** یک اماراتی محقق سیاسی و نویسنده است. او برای روزنامه‌ها و رسانه‌ها از جمله تهران تایمز و العربیه و العرب در لندن و العلم و هیسبرس در مراکش نوشت. الکتبی در امارات متحده عربی امنیت ملی و سیاست خارجی ایران می‌نویسد.

او یک تحقیق در عربی با عنوان *<span lang="ar" dir="rtl">دولة الإمارات العربیة المتحدة والقضیة الفلسطینیة</span>: دراسة تاریخیة *(امارات متحده عربی و مسئله فلسطین: مطالعه تاریخی) بر موضوع استراتژی سیاسی از امارات متحده عربی در رابطه با مسئله فلسطین از سال ۱۹۷۱ منتشر شده.

## منابع

رده:تحلیل‌گران سیاسی
رده:دانشمندان علوم سیاسی اهل امارات متحده عربی
رده:استادان دانشگاه اهل امارات متحده عربی
رده:افراد زنده
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه حسن دوم کازابلانکا
فریتس تورنو

**فریتس تورنو**  (زادهٔ ۲۷ ژوئیه ۱۹۲۴) فردی بود که با درجهٔ فلدوبل در ارتش آلمان خدمت‌می‌کرد. شهرت او به دلیل وظیفه‌اش در نگهداری شخصی از سگ آدولف هیتلر می‌باشد. وی از واپسین کسانی بود که تا زمانی که ارتش اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی، فورربونکر (پناهگاه هیتلر) را تصرف کرد؛ هنوز در آنجا بود.

وظیفهٔ تورنو نگهداری از بلوندی سگ ژرمن شپرد محبوب هیتلر و سگ‌های اوا براون بود. هیتلر پیش از خودکشی تصمیم به کشتن بلوندی گرفت، تورنو دهان بلوندی را گشود و دکتر ورنر هازه یک کپسول سیانید را در دهان آن سگ شکست که منجر به مرگ او شد. پس از مرگ هیتلر و اوا براون، تورنو سگ‌های بازمانده را در باغ صدارت عظمای رایش با شلیک گلوله کشت. در ۲ مهٔ ۱۹۴۵ که روس‌ها به پناهگاه وارد شدند تنها تورنو و پنج تن دیگر بازمانده بودند که تسلیم شدند.

## منابع

Wikipedia contributors, "Fritz Tornow," Wikipedia, The Free Encyclopedia, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Fritz_Tornow&oldid=749357971 (accessed November 13, 2016).

رده:افراد با احتمال زنده بودن
رده:دامپزشکان اهل آلمان
رده:درگذشتگان دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۴ (میلادی)
رده:کارکنان شخصی آدولف هیتلر
رده:نظامیان آلمانی حاضر در جنگ جهانی دوم
لبخند (ترانه چارلی چاپلین)

«**لبخند**»  ترانه‌ای است که بر اساس آهنگ موسیقی متن فیلم عصر جدید چارلی چاپلین، محصول سال ۱۹۳۶ ساخته شده است. چاپلین در آهنگسازی این قطعه از اپرای توسکا اثر جاکومو پوچینی الهام گرفته است. در سال ۱۹۵۴ جان ترنر و جفری پارسونز متن ترانه و عنوان را به آهنگ اضافه کردند. متن ترانه که براساس تم فیلم نوشته شده است، به ما می‌گوید که شاد باشیم و همیشه فردایی روشنتر وجود دارد تا زمانی که لبخند بزنیم.

نت کینگ کول خواننده نخستین نسخه «لبخند» در سال ۱۹۵۴ است که همان سال دهمین آهنگ در جدول بیلبورد و دومین آهنگ در جدول تک‌آهنگ‌های بریتانیا شد. دایانا راس هم نسخه‌ای از ترانه «لبخند» را برای آلبومش در سال ۱۹۷۶ ضبط کرد. در سال ۱۹۹۳ مایکل جکسون نسخه‌ای از این ترانه را ضبط کرد که در سال ۱۹۹۵ در دیسک دوم آلبوم هیستوری و در سال ۱۹۹۸ به صورت تک‌آهنگ منتشر شد.

## نسخه مایکل جکسون

مایکل جکسون که بیان کرده بود «لبخند» ترانه مورد علاقه اوست، مارس ۱۹۹۳ نسخه‌ای از این ترانه را در استودیو المپیک لندن ضبط کرد. نسخه «لبخند» جکسون ۲۰ ژوئن ۱۹۹۵ در دیسک دوم آلبوم هیستوری و ۲۰ ژانویه ۱۹۹۸ به صورت تک‌آهنگ منتشر شد. سال ۲۰۰۹ در مراسم یادبود مایکل جکسون، برادرش جرمین جکسون ترانه «لبخند» را به افتخار مایکل اجرا کرد.

## متن ترانه
لبخند بزن اگرچه قلبت پر از درده
لبخند بزن حتی اگر قلبت شکسته
وقتی آسمان ابریست
می‌توانی از عهده‌اش بربیایی

اگر لبخند بزنی
با وجود ترس و اندوه
لبخند بزن شاید فردا بفهمی
که زندگی هنوز ارزش دارد
اگر فقط …

چهره‌ات را با شادی درخشان کن
هر رد اندوهی را پنهان کن

حتی اگر نزدیک است اشکی از چشمانت جاری شود
درست همان وقت است که باید به تلاشت ادامه بدهی
لبخند بزن، فایده گریه چیست؟
خواهی فهمید که زندگی هنوز ارزش دارد
اگر فقط لبخند بزنی

## منابع

* 

رده:آثار جاز در ر مینور
رده:آثار چارلی چاپلین
رده:آثار موسیقایی ۱۹۳۶ (میلادی)
رده:استانداردهای پاپ
رده:ترانه‌های ۱۹۳۶ (میلادی)
رده:ترانه‌های ۱۹۹۸ (میلادی)
رده:ترانه‌های انگلیسی‌زبان
رده:ترانه‌های پاپ بریتانیایی
رده:ترانه‌های لا ایندیا
رده:ترانه‌های مایکل جکسون
رده:ترانه‌های تهیه‌شده توسط مایکل جکسون
رده:ترانه‌های نت کینگ کول
رده:تک‌آهنگ‌های اپیک رکوردز
رده:تک‌آهنگ‌های ۱۹۵۴ (میلادی)
رده:ترانه‌های لیدی گاگا
رده:ترانه‌های تونی بنت
لبخند (ابهام‌زدایی)

**[[لبخند]]** حالتی از چهرهٔ انسان است که از حس رضایت و خوشحالی درونی حکایت دارد.

**لبخند** ممکن است به یکی از موارد زیر نیز اشاره داشته باشد:
* لبخند (فیلم ۱۹۷۵)
* لبخند (فیلم ۲۰۰۵)
* لبخند (فیلم ۲۰۰۹)
* لبخند (ترانه آوریل لوین)
* لبخند (ترانه چارلی چاپلین)

## جستارهای وابسته
* شکلک
* اسمایل
* اسمایلی
* خنده

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی مکان‌ها
گرلینده کالتنبرونر

**گرلینده کالتنبرونر**  کوهنورد اتریشی است. او در اوت ۲۰۱۱، پس از ادورن پاسابان، به عنوان دومین زنی که توانسته به ۱۴ قله هشت‌هزارمتری صعود کند، معرفی شد. او نخستین زنی است که این ۱۴ قله را بدون اکسیژن و کمک باربر، فتح کرده است. او در سال ۲۰۱۲ جایزه معتبر کاشف سال را از نشنال جئوگرافیک دریافت کرد.

## کوهنوردی
علاقه او به کوهنوردی از سنین پایین رشد کرد و او در ۱۳ سالگی، تورهای صعود ورزشی را کامل کرد. او همچنان که آموزش پرستاری را در وین پی می‌گرفت، به افزایش مهارت‌هایش با تمرین در تورهای مختلف اسکی، صخره‌نوردی و یخ‌نوردی می‌پرداخت. در ۳۲ سالگی، از نانگا پاربات چهارمین قله هشت‌هزارمتری خود، بالا رفت و پس از آن، تصمیم گرفت به صورت تمام‌وقت به کوهنوردی بپردازد.

### هشت‌هزار متری‌ها
او یکی از هفت زنی است که تاکنون موفق به فتح تمام قله‌های بالای هشت‌هزار متر شده است. وی تمام این قله‌ها را بدون اکسیژن فتح کرده و از این بابت، او اولین زنی است که توانسته چنین کند. «اوه اون-سان» مدعی شد که او، اولین زنی است که توانسته تمام ۱۴ قله را فتح کند. با این‌همه، ادعای اوه اون-سان، با توجه به مناقشه بر سر صعودش به کانگچنجونگا رد شد و این افتخار به ادورن پاسابان و پس از او، به کالتنبرونر رسید.
* ۱۹۹۸ &ndash; چو ایو
* ۲۰۰۱ &ndash; ماکالو
* ۲۰۰۲ &ndash; ماناسلو
* ۲۰۰۳ &ndash; نانگا پاربات
* ۲۰۰۴ &ndash; آناپورنا
* ۲۰۰۴ &ndash; گاشربروم ۱
* ۲۰۰۵ &ndash; شیشاپانگما
* ۲۰۰۵ &ndash; گاشربروم ۲
* ۲۰۰۶ &ndash; کانگچنجونگا
* ۲۰۰۷ &ndash; برود پیک
* ۲۰۰۸ &ndash; دهالاگیری
* ۲۰۰۹ &ndash; لهوتسه
* ۲۰۱۰ &ndash; کوه اورست
* ۲۰۱۱ &ndash; کی۲

کالتنبرونر در ۱۲ جولای ۲۰۰۷، برود پیک را به همراه پاسابان فتح کرد. او اول مه ۲۰۰۸، دهالاگیری را فتح کرد؛ چنان‌که پاسابان نیز چنین کرد. در این زمان، هر دوی آن‌ها، برای این‌که اولین زن صعودکننده به هر ۱۴ قله باشند، تلاش می‌کردند. در ۶ اوت ۲۰۱۰، فردریک اریکسون به کالتنبرونر پیوست تا باهم کی۲ را فتح کنند. او در حین صعود، ۱۰۰۰ متر سقوط کرد و درگذشت. کالتنبرونر که شاهد سقوط او بود، صعودش را ناتمام رها کرد.

او پیش از آن صعود، شش مرتبه برای فتح کی۲ تلاش کرده بود. او بالاخره در ۲۳ اوت ۲۰۱۱، در تلاش هفتم برای صعود به کی۲، به موفقیت دست یافت و صعودش به ۱۴ قله را کامل کرد. نشنال جئوگرافیک از این صعود حمایت می‌کرد و گزارش نفس‌گیری از صعود حماسی او از دیواره شمالی کی۲، منتشر کرد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:افراد زنده
رده:زادگان ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:صعودکنندگان به همه هشت‌هزارمتری‌ها
رده:صعودکنندگان ورزشی زن
رده:فاتحان کوه اورست
رده:کوهنوردان اهل اتریش
رده:ورزشکاران اهل اتریش
پیشگامی شهروندان

**پیشگامی شهروندان** یا **پیشگامی مردمی** روشی برای بررسی رسمی پیشنهاد شهروندان در مجاری قانون‌گذاری است. در این روش که نوعی از دموکراسی مستقیم محسوب می‌شود، طوماری با درخواست توسط یک شهروند یا یک سازمان ایجاد می‌شود و در صورتی که حد نصابی از امضاهای قابل قبول برای طومار جمع شود، قوه مقننه ملزم به بررسی رسمی این پیشنهاد است.

در **پیشگامی مستقیم** برای پیشنهاد مطرح‌شده مستقیماً همه‌پرسی یا رفراندوم برگزار می‌شود.

در نوع دیگر آن که **پیشگامی غیرمستقیم** نام دارد، طرح پیشنهادی ابتدا به مجاری قانونی ارجاع داده می‌شود و در صورت عدم تصویب، ممکن است دولت ملزم به برگزاری رفراندوم شود. این پیشنهاد ممکن است در سطح فدرال، حقوق نوشته، قانون اساسی، اصلاحیه قانون اساسی، اصلاح منشور یا مقررات محلی باشد و قوه مجریه یا مقننه را موظف کند که بررسی آن را در دستور کار خود قرار دهند.

## جستارهای وابسته
* همه‌پرسی
* دموکراسی مستقیم
* انتخابات
* قانون انتخابات

## منابع

رده:ابتکارات
رده:جامعه و سیاست
رده:دموکراسی مستقیم
رده:رأی‌دهی
رده:منابع حقوق
رده:واژگان علوم سیاسی
رده:همه‌پرسی‌ها
Ossec

**OSSEC** سامانه‌ای جهت تشخیص نفوذ مبتنی بر سیستم میزبان (HIDS) است. این نرم‌افزار آزاد و متن‌باز است. همچنین دارای قابلیت‌هایی نظیر تحلیل لاگ (Log Analysis)، صحه‌گذاری بر یکپارچگی (Integrity Checking)، پایش رجیستری ویندوز، کشف و شناسایی روت‌کیت‌ها، هشدار دهی مبتنی بر زمان و پاسخ‌دهی فعال (Active Response) می‌باشد. قابلیت HIDS را برای بسیاری از سیستم‌ها عامل نظیر لینوکس، اوپن‌بی‌اس‌دی، فری‌بی‌اس‌دی، اواس ده، سولاریس (سیستم‌عامل) و مایکروسافت ویندوز مهیا ساخته است. OSSEC با بهره بردن از مرکز کنترل متمرکز و معماری cross-platform توانایی مدیریت تعداد بالایی از سیستم‌های تحت کنترل خود را دارا می‌باشد.

## تاریخچه
جزو ضرورت‌های استاندارد PCI_DSS) Payment Card Industry Data Security Standard) می‌باشد. آخرین نسخهٔ مورد اعتماد: ۲٫۸٫۳ مورخ ۵ نوامبر ۲۰۱۵

## اجزای تشکیل دهنده سامانه OSSEC
سامانهٔ OSSEC شامل یک نسخهٔ سرور (برنامهٔ کاربردی اصلی) و یک نسخهٔ Agent مخصوص سیستم عامل ویندوز می‌باشد. در نسخهٔ سرور امکان استفاده از کنسول تحت وب جهت مدیریت برنامهٔ کاربردی وجود دارد.
* برنامهٔ کاربردی اصلی OSSEC، که جهت نصب متمرکز یا پراکنده نیاز می‌باشد. سیستم عامل‌های پشتیبانی کننده عبارتند از Linux, Solaris, BSD, Mac.
* Windows Agent، مخصوص محیط‌های مایکروسافت ویندوز می‌باشد. نیاز به نصب نسخهٔ برنامهٔ کاربردی به عنوان سرور مدیریت می‌باشد. سپس نسخهٔ Agent را روی سیستم‌ها نصب می‌کنیم. (نیازمند Authentication Key می‌باشد)
* نمایه تحت وب (web Interface)، که به عنوان یک ابزار کاربردی مجزا محیط گرافیکی برای کاربر فراهم می‌کند.

## توانمندی‌ها
سامانهٔ OSSEC دارای هسته‌ای برای تحلیل (Analysis Engine) می‌باشد، که امکان مرتبط سازی (Correlate) و تحلیل و بررسی لاگ‌ها را فراهم می‌کند. سامانه‌های تحت پوشش تا این تاریخ:
* یونیکس-only: Unix PAM, sshd (اوپن‌اس‌اس‌اچ), سولاریس (سیستم‌عامل) تلنت، سامبا (نرم‌افزار), Su, and Sudo
* FTP servers: ProFTPd, Pure-FTPd, دیمن اف‌تی‌پی بسیار امن، سرویس‌های اطلاعات اینترنتی، and Solaris ftpd
* Mail servers: قرارداد پیام‌گزینی and pop3d, پست‌فیکس، سندمیل، vpopmail, and مایکروسافت اکسچنج سرور
* **[[پایگاه داده]]**: پستگرس‌کیوال and مای‌اس‌کیوال
* Web servers: وب‌سرور آپاچی (access log and error log), IIS web server (NSCA and W3C extended), and Zeus Web Server errors log
* Web applications: Horde IMP , SquirrelMail, and Modsecurity
* Firewalls: Iptables firewall, Solaris آی‌پی‌فیلتر firewall, AIX ipsec/firewall, Netscreen firewall, دیوارآتش ویندوز، Cisco PIX, Cisco FWSM, and Cisco ASA
* NIDS: Cisco IOS IDS/IPS module, and اسنورت IDS (full, fast, and syslog)
* Security tools: ضدویروس نورتون، ان‌مپ، Arpwatch, and سیسکو سیستمز VPN Concentrator
* Others: Named (بایند), اسکوئید (نرم‌افزار) proxy, Zeus eXtensible Traffic Manager[1] (now Riverbed Stingray Traffic Manager)
* Windows event logs (logins, logouts, audit information, etc.)
* Windows Routing and Remote Access logs
* Generic Unix authentication (adduser, logins, etc.)

## سایر
سامانهٔ ossec hids در سامانهٔ USM AlienVault نیز مورد بهره براری قرار گرفته است.

## منابع

رده:امنیت شبکه‌های رایانه‌ای
رده:سامانه‌های تشخیص رخنه
رده:نرم‌افزارهای آزاد مرتبط با شبکه
رده:نرم‌افزارهای امنیتی آزاد
رده:نرم‌افزارهای امنیتی لینوکس
رده:نرم‌افزارهای شبکه‌ای مبتنی بر پروتکل اینترنت
قیفی‌تاژک‌داران

**قیفی‌تاژک‌داران** () گروهی از یوکاریوت‌های تاژک‌دار تک‌سلولی و توده‌زی آزاد هستند که نزدیک‌ترین خویشاوند سلسله جانوران به‌شمار می‌آیند.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:جانداران پدیدآمده در پیشین‌زیستی
رده:رده‌های یوکاریوت تک‌نماد
پرستارماهیان

**پرستارماهیان** یا **ماهیان پیشانی‌پرور**  نام یک خانواده از ماهیان در راسته سوف‌ماهی‌سانان است. سرده پرستارماهی‌ها (Kurtus) تنها سردۀ شناخته‌شده در این خانواده است.
پرستارماهیان نَر، خوشه‌هایی از تخم‌های نوزادان خود را بر روی شاخک‌های قلاب‌شکلی که از پیشانی‌شان بیرون آمده است، حمل می‌کنند. جنس ماده این ماهی‌ها شاخک قلاب‌شکل ندارد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون


رده:سرده‌های پرتوبالگان
چرت (سنگ)

**چِرت**  چرت، یک واژهٔ عمومی برای رسوبات سیلیسی ریزدانه، با خاستگاه شیمیایی، زیست‌شیمیایی یا زیست‌ژنیکی است. چرت، معمولاً یک سنگ فشرده خیلی سخت است که با شکستگی صدفی خرد می‌شود. چرت‌ها معمولاً دارای سختی بالایی هستند و بعد از ضربه شکستی صدفی و لبه‌های تیز پیدا می‌کند. این سنگ‌ها هم به صورت گره‌دار و هم لایه‌لایه دیده می‌شوند. چرت نوعی سنگ رسوبی ریزدانه میکروکریستالین یا کریپتوکریستالین و پُر از سیلیکا است که ممکن است دارای سنگواره‌های کوچک باشد.

رنگ آن از سفید تا سیاه متغیر است ولی بیشتر به رنگ خاکستری، قهوه‌ای، قهوه‌ای متمایل به خاکستری و سبز روشن تا قرمز زنگ‌زده دیده می‌شود. رنگ آن نشان‌دهنده وجود عناصر گوناگون در سنگ است. رنگ‌های قرمز و قهوه‌ای مربوط به وجود آهن بر اثر فرایند شیمیایی اکسایش-کاهش است.

## گونه‌ها
برخی از گونه‌های چرت، نام ویژه‌ای دارند. 
*سنگ آتشزنه بیشتر به عنوان برابر چرت و به ویژه برای ندول‌های چرتی موجود در گل‌سفیدهای کرتاسه به کار می‌رود. 
*یشم به گونه‌ای چرت قرمز گفته می‌شود که رنگ قرمز آن ناشی از هماتیت ریزپراکنده است. این گونه چرت به صورت بین لایه‌ای با کانی‌های آهن در سازندهای آهن‌دار پرکامبرین قرار دارد و ژاسپلیت را پدیدمی‌آورد. 
*مولایت (یا «پورسلانیت») به سنگ‌های سیلیسی ریزدانه با بافت و شکستگی، مانند سرامیک چینی بدون لعاب گفته می‌شود. همچنین واژه مولایت برای رس‌سنگ‌های اوپالی که بیشتر از CT پدید آمده‌اند به کار می‌رود.

## زمین‌شناسی
در دوره‌های زمین‌شناسی، چرت‌ها همواره به دسته‌های لایه‌لایه و ندولی تقسیم می‌شوند. چرت‌های لایه‌لایه، بیشتر با سنگ‌های ولکانیکی همراه هستند و خاستگاه آنها ولکانیکی با بیوژنیک سیلیس است. برابر امروز بسیاری از چرت‌های لایه‌لایه قدیمی، لَجَن‌های رادیولر و دیاتومه هستند که نواحی گسترده‌ای از کف اقیانوس‌های عمیق را می‌پوشاند. چرت‌های ندول، بیشتر در سنگ‌های آهکی و تا اندازه‌ای در گل‌سنگ‌ها و سنگ‌های تبخیری گسترش دارند. بیشتر چرت‌های لایه‌لایه، انباشته‌های نخستین هستند؛ از سوی دیگر، بیشتر چرت‌ها دیاژنتیک هستند و با جانشینی [با چه چیزی؟] پدید آمده‌اند. اینگونه چرت‌ها نشان‌دهنده رسوبگذاری رسوبات پُر از سیلیس هستند.

## جستارهای وابسته
* سنگ‌شناسی
* ابسیدین
* سنگ چشم گربه

## پانویس

## منابع
* 

## پیوند به بیرون


رده:سنگ‌های رسوبی
رده:کوارتز
رده:آتش افروختن
لویی لاشنال

بندانگشتی|یادبودی از لویی لاشنال - ۲۰۰۹
**لویی لاشنال** (؛ ۱۷ ژوئیه ۱۹۲۱ – ۲۵ نوامبر ۱۹۵۵) یک کوهنورد و راهنمای کوه اهل فرانسه بود. او که در آنسی، اوت سووآ متولد شده بود، یکی از دو کوهنوردی است که برای نخستین بار از یک قله بالای ۸۰۰۰ متر صعود کردند. او در ۳ ژوئن ۱۹۵۰ با همراهی موریس هرزوگ قله آناپورنا (۸۰۹۱ متر) را در نپال فتح کرد. او پیش‌تر در ۱۹۴۷ به همراه لیونل ترای، دومین صعود از مسیر شمالی ایگر را با موفقیت انجام داد. او در ۱۹۵۵ و هنگام اسکی در شامونی، سقوط کرد و درگذشت. قله پونت لاشنال واقع در توده‌کوه مون‌بلان نام او را بر خود دارد.

وی همچنین برندهٔ جایزهٔ لژیون دونور شده است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* "بررسی تراژیک فیلمی فرانسوی که از پیروزی می‌گوید"، گزارش مجله لایف از صعود موفقیت‌آمیز او در ۱۹۵۳.
* "لویی لاشنال، ستاره‌ای که بر زمین افتاد"، مقاله‌ای درباره مرگش.
* "کوهستان مالک کوهنورد مشهور شد"، مقاله مجله لایف درباره مرگش.

رده:افراد مرتبط با ایگر
رده:اهالی انسی، فرانسه
رده:حوادث مرگبار در اثر سقوط
رده:درگذشتگان ۱۹۵۵ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۱ (میلادی)
رده:کوهنوردان اهل فرانسه
رده:مرگ‌های ورزشی در فرانسه
رده:مقاله‌های خرد زندگینامه کوهنورد
ببرماهی

**بَبرماهی**  نام یک سرده از راسته سوف‌ماهی‌سانان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:تیره‌های ماهیان تک‌سرده
رده:سرده‌های سوف‌ماهی‌سانان
رده:سوف‌ماهی‌سانان
رده:سوف‌ماهی‌شکلیان
رده:سه‌دم‌ماهیان
آی تیمور

**آقا محمد تیمور** (محمد آیتیمور)؛ از حاکمان سربداران بود که بعد از وجیه‌الدین مسعود به حکومت رسید.
وی رفیق جنگی مسعود بود که پس از کشته شدن وجیه‌الدین مسعود در جنگ، جانشین فرزند وی، میرزا لطف‌الله باشتینی شد و سرانجام به دست فرستادگان خواجه شمس‌الدین علی، کشته شد.

وی فردی شجاع و سخاوتمند، بنده امیرمسعود و نایب او در سبزوار بود و پیوسته از فقر و درویشی سخن می‌گفت. آی تیمور، خود را مدیون امیر مسعود می‌دانست و به پیران شیخ حسن جوری بی اعتنایی می‌کرد. از این رو، مریدان شیخ حسن به مقابله با او پرداختند و می‌گفتند که: شیخیان نزد آی تیمور منزلتی ندارند. از این رو خواجه شمس الدین علی را به رهبری برگزیدند تا از حقوق آنان دفاع کند. تلاش خواجه با حمایت درویشان، سبب شد که آی تیمور، بیش از دو سال بر مسند قدرت باقی نماند. خواجه، آی تیمور را سرزنش می‌کرد: «که چرا اراذل و اوباش را بر دراویش مقدم می‌داری، در حالی که اخلاق نیکو را از آنان آموخته‌ای.» سرزنش خواجه موجب شد که عده ای بر سر آی تیمور بریزند و او را به قتل برسانند. درویشان به خواجه پیشنهاد حکومت دادند؛ ولی او نپذیرفت و یکی از افراد مورد اعتماد امیرمسعود را به آنان معرفی کرد.

## پانویس

## منابع
* حبیب السیر، ج ۳.
* مجمل فصیحی، ج ۳.
* روضه الصفا، ج ۵.

## پیوند به بیرون
* مدخل در دائرةالمعارف بزرگ اسلامی

رده:درگذشتگان ۱۳۴۶ (میلادی)
رده:سربداران
رده:اهالی سبزوار
رده:تشیع
رده:تشیع در آسیا
رده:درگذشتگان ۷۴۷ (قمری)
ماهی‌های شیپورزن

**ماهی‌های شیپورزن**  نام یک تیره از راسته سوف‌ماهی‌سانان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:ماهی‌های شیپورزن
رده:تیره‌های ماهیان پرتوبال
موریس هرزوگ

بندانگشتی|دیوار کوهنوردی موریس هرتزوگ واقع در موزه بین المللی کوهستان در «پوخارا، نپال»
**موریس هرزوگ** (؛  – ) یک کوهنورد اهل فرانسه بود.
او رهبر گروهی بود که در ۱۹۵۰، برای صعود به آناپورنا تلاش می‌کردند. او به همراه لویی لاشنال، قله آناپورنا را فتح کردند که نخستین صعود این قله و نخستین صعود به یک قله بالای ۸۰۰۰ متر به حساب می‌آید. او پس از بازگشت از نپال، کتاب پرفروشی در مورد اردو و صعود به آناپورنا نگاشت.

وی همچنین برندهٔ جایزهٔ لژیون دونور شده است.

## منابع

* 

رده:اعضای کمیته بین‌المللی المپیک
رده:اعضای مجلس ملی جمهوری پنجم فرانسه
رده:اعضای مقاومت فرانسه
رده:افسران بزرگ لژیون دونور
رده:درگذشتگان ۲۰۱۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۱۹ (میلادی)
رده:شهردارها در فرانسه
رده:فرماندهان شوالیه نشان افتخار شایستگی جمهوری فدرال آلمان
رده:کوهنوردان اهل فرانسه
رده:نظامیان جنگ جهانی دوم اهل فرانسه
رده:ورزشکاران اهل لیون
رده:وزیران دولت فرانسه
رده:گیرندگان نشان صلیب جنگ فرانسه ۱۹۴۵–۱۹۳۹ (میلادی)
کورت دیمبرگر

**کورت دیمبرگر** (؛ زادهٔ ) کوهنورد اهل اتریش و نویسنده چندین کتاب است. او تنها فرد زنده‌ای است که نخستین صعود به دو قله بالای ۸۰۰۰ متر را انجام داده است: قله برود پیک در ۱۹۵۷ و قله دهالاگیری در ۱۹۶۰.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:افراد مرتبط با ایگر
رده:اهالی فیلاخ
رده:زادگان ۱۹۳۲ (میلادی)
رده:کوهنوردان اهل اتریش
رده:برندگان کلنگ طلایی
گرگ‌های دریا

***گرگ‌های دریا*** (به انگلیسی: *The Sea Wolves*) یک فیلم سینمایی جنگی به کارگردانی اندرو وی. مک‌لاگلن محصول سال ۱۹۸۰ با بازی گریگوری پک، راجر مور و دیوید نیون است. فیلم بر اساس کتابی نوشته جیمز لیسور ساخته شده‌است که خود براساس واقعه‌ای واقعی می‌باشد که در جنگ جهانی دوم رخ داده‌است. این حادثه در تاریخ ۹ مارس ۱۹۴۳ علیه یک کشتی تجاری آلمانی بود، که اطلاعات را از بندر مورموگائو در قلمرو خنثی گوا در پرتغال به قایق‌های U منتقل می‌کرد.

## داستان
نیروهای بریتانیایی قصد دارند به یک کشتی آلمانی حمله کنند اما کشتی در منطقه ای امن قرار دارد. برای انجام این مأموریت آنها غیر نظامیان را اعزام می‌کنند، سربازان سابقی که نزدیک به شصت سال سن دارند…
راست|بندانگشتی| لوئیس هنری اووین پوگ واقعی در پیش نمایش ''گرگ‌های دریا'' (۱۹۸۰)

## منابع

## پیوند به بیرون
* 
* 
* 
* 
* 
* حزب شبانه‌روزی  توسط جیمز لیسور، ۱۹۷۸، ۲۰۱۱.شابک 
* O Espião Alemão em Goa: عملیات SOE "Longshanks"، چاپ دوم - خوزه آنتونیو باریروس
* پوستر فیلم کمیک The Wolves Sea
رده:فیلم‌های فیلمبرداری‌شده در گوا
رده:فیلم‌نامه‌های رجینالد رز
رده:فیلم‌های دریایی جنگ جهانی دوم
رده:فیلم‌های اقتباس‌شده از رویدادهای واقعی در جنگ جهانی دوم
رده:فیلم‌های جنگی-ماجراجویی
رده:فیلم‌های پارامونت پیکچرز
رده:فیلم‌های خارجی فیلم‌برداری‌شده در هند
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در انگلستان
رده:فیلم‌های واقع‌شده در گوا
رده:فیلم‌های اقتباس‌شده از رمان‌های بریتانیایی
رده:فیلم‌های جنگی بریتانیا
رده:فیلم‌های تاریخی بریتانیا
رده:فیلم‌های بریتانیایی
رده:فیلم‌های جنگی دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های تاریخی دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های دریانوردی اقتباس‌شده از رویدادهای واقعی
رده:فیلم‌های واقع‌شده در کشتی‌ها
رده:فیلم‌های بریتانیایی دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
آدام بیلتسکی

**آدام رادوسلاف بیلتسکی** (؛ زادهٔ ) کوهنورد لهستانی است. او برای نخستین صعود زمستانی به دو قله بالای ۸۰۰۰ متر مشهور است: گاشربروم ۱ در ۲۰۱۲ و برود پیک در ۲۰۱۳. در سن ۱۷ سالگی، او جوان‌ترین فردی بود که خان تنگری را به روش آلپی فتح کرده است.

## منابع

* 

رده:افراد زنده
رده:اهالی تیخی
رده:زادگان ۱۹۸۳ (میلادی)
رده:کوه آرارات
رده:کوهنوردان اهل لهستان
رده:ورزشکاران اهل استان سیلسیان
احمد میرزا عضدالسلطنه

**احمد میرزا عضدالسلطنه** آخرین پسر ناصرالدین شاه بود که در ۳ مرداد ۱۲۷۰ خورشیدی به دنیا آمد. مادرش توران السلطنه بود. وی با تاج‌السلطنه از یک مادر بودند.

## تحصیلات
او به همراه برادرش یمین‌الدوله در اتریش به تحصیل علوم نظامی پرداختند. در این مدت، فرانتس یوزف یکم چندین بار از آنان در کاخش پذیرایی کرد.

## مقامات رسمی
وی در سال ۱۳۱۸ هجری شمسی فرمانده ارتش در استان آذربایجان بود.

## مرگ
سرانجام وی در سال ۱۳۴۴ درگذشت. جنازه اش در قم دفن شد.

## منابع

* 

رده:درگذشتگان ۱۹۳۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۹۱ (میلادی)
رده:شاهزادگان قاجار

رده:پسران شاهان
نیروی هوایی سلطنتی کانادا

**نیروی هوایی سلطنتی کانادا** (؛ ) یا به اختصار «**RCAF**»، نیروی هوایی کشور کانادا است که نقش آن «تجهیز نیروهای مسلح کانادا با نیروی هوایی مناسب، پاسخگو و مؤثر» است.

در سال ۲۰۱۳ نیروی هوایی سلطنتی کانادا ۲۵۸ عملیات با هواپیمای سرنشین‌دار و ۹ عملیات با وسایل نقلیه هوایی بدون سرنشین انجام داده است. نیروی هوایی سلطنتی کانادا متشکل از ۱۴٬۵۰۰ نفر پرسنل دایم و ۲٬۶۰۰ نیروی ذخیره و ۲۵۰۰ پرسنل پشتیبانی از شهروندان کانادایی است.

نیروی هوایی سلطنتی کانادا مسئول تمام عملیات هوایی کانادا و اجرای امنیت حریم هوایی کانادا و فراهم آوردن هواپیما برای پشتیبانی مأموریت‌های نیروی دریایی سلطنتی کانادا و ارتش کانادا است. این نیرو همچنین در مشارکت با نیروی هوایی ایالات متحده در حفاظت از حریم هوایی قاره تحت فرماندهی دفاع هوافضای آمریکای شمالی (NORAD) قرار دارد و همچنین مسئول است تا تمام منابع اولیه هوایی در جستجوهای ملی و برنامه‌های نجات را فراهم کند.

## تاریخچه
این نیرو از نظر تاریخی در سال ۱۹۲۰ به عنوان نیروی هوایی کانادا تشکیل شد و در سال ۱۹۲۳ به ثبت رسید و در سال ۱۹۲۴ توسط شاه جورج پنجم یه آن عنوان سلطنتی اعطا گردید. این نیرو نام «نیروی هوایی سلطنتی کانادا» را در اوت سال ۲۰۱۱ به‌خود گرفت.

## مأموریت‌ها
نیروی هوایی سلطنتی کانادا در جنگ جهانی دوم، جنگ کره، جنگ دوم خلیج فارس و همچنین چندین مأموریت حفظ صلح سازمان ملل متحد و عملیات ناتو خدمت کرده است. به عنوان یک عضو ناتو در نیمه دوم قرن بیستم در اروپا حضور داشته است.

## جستارهای وابسته
## پانویس

## منابع
* 
[بندانگشتی|راست|CF-18 هورنت آتش باری [ایم-۷ اسپارو]]
[راست|بندانگشتی|[بوئینگ سی-۱۷ گلوبمستر ۳]]
## پیوند به بیرون
* 

رده:نیروی هوایی سلطنتی کانادا
رده:انحلال‌های ۱۹۶۸ (میلادی) در کانادا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۲۴ (میلادی) در کانادا
رده:سازمان‌ها و اداره‌های فدرال کانادا
رده:واحدها و تشکیلات نظامی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۲۴ (میلادی)
رده:واحدها و تشکیلات نظامی منحل‌شده در ۱۹۶۸ (میلادی)
کلو اسفندیار

**کلو اسفندیار**؛ از حاکمان سربداران بود که بعد از محمد آیتیمور به حکومت رسید.
از آنجایی که وی برگزیدهٔ شیخیان بود به دست لشکریان سربدار کشته شد. لشکریان قصد داشتند خواجه لطف‌الله فرزند وجیه‌الدین مسعود را به تخت سلطنت بنشانند.

ولی ستم او بر مردم، سبب شد تا از او روی گردان شوند. سربداران به او گفتند: «ما از پیشوایی تو بیزاریم؛ زیرا ما را خوار و زبون کردی». وی سرانجام به دست مخالفانش در سبزوار کشته شد.

## منابع

رده:درگذشتگان ۱۳۴۷ (میلادی)
رده:سربداران
رده:اهالی سبزوار
رده:درگذشتگان ۱۳۶۱ (میلادی)
تریگلاو

**تریگلاو** () با ۲٬۸۶۴ متر ارتفاع بلندترین کوه کشور اسلوونی و بلندترین کوه رشته‌کوه جولین در آلپ است.این کوه یکی از مهم‌ترین نمادهای مردم این کشور محسوب می‌شود.پارک ملی تریگلاو، تنها پارک ملی اسلوونی در این کوه قراردارد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:تریگلاو
رده:بلندترین نقاط کشورها
رده:کوه‌های آلپ یولی
رده:نمادهای ملی اسلوونی
رده:یادمان‌های طبیعی اسلوونی
توران‌السلطنه

**مریم خانم توران‌السلطنه**؛ از همسران صیغه‌ای ناصرالدین‌شاه و مادر پسرش احمد میرزا عضدالسلطنه بود. او اولین فرزند محمدحسن میرزا معتضدالدوله پسر مهدی‌قلی میرزا پسر عباس میرزا بود.

معتضدالدوله نام توران‌السلطنه را «مریم» گذاشت و به او لقب «شاهزاده خانم» داد که لقبی عجیب و بی‌سابقه بود.

توران السلطنه در جوانی به عقد ناصرالدین‌شاه قاجار درآمد و از او صاحب یک پسر و یک دختر به نام‌های احمد میرزا عضدالسلطنه و تاج‌السلطنه شد. او به دلیل زیبایی «جیران شکن» لقب گرفته بود. جیران نام همسر محبوب ناصرالدین شاه بود به زیبایی شهره بود و در جوانی درگذشت.

پس از فوت ناصرالدین‌شاه، توران‌السلطنه با شاهزاده موثق‌الدوله ازدواج کرد و تا اوایل دوره پهلوی در قید حیات بود.

## جستارهای وابسته
* بدرالملوک
* ملکه جهان

## منابع

رده:ملکه‌های همسر ایران
ایگر

**ایگر** () کوهی است به ارتفاع ۳۹۷۰ متر واقع در آلپ برنی واقع شده و مشرف بر گریندلوالد، درست در شمال حوضه آبریز و مرز کانتون وله است. ایگر، شرقی‌ترین قله در خط‌الرأسی است که از مونک به یونگفراو در ارتفاع ۴۱۸۵ متر می‌رسد. ایگر یکی از نمادهای آلپ سوئیس است.

نخستین صعود از این قله توسط کوهنورد سوئیسی، کریستن آلمر و پیتر بوئرن در ۱۱ اوت ۱۸۵۸ انجام شده‌است. جبهه شمالی ایگر، یکی از چالش‌برانگیزترین و خطرناک‌ترین مسیرهای رسیدن به قله است. ایگر برای تراژدی‌های فراوانی که هنگام صعود از آن رخ داده، مشهور است. از ۱۹۳۵، دست‌کم ۶۴ کوهنورد هنگام تلاش برای صعود از جبهه شمالی این کوه کشته شده‌اند. دیواره این جبهه، *دیوار قاتل* خوانده می‌شود.

## چشم‌انداز

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

ایگر
رده:آلپ برنیس
رده:دیواره‌های شمالی بزرگ آلپ
رده:کوه‌های آلپ
رده:کوه‌های سوئیس
رده:کوه‌های سه هزار متری آلپ
رده:کوه‌های سه هزار متری سوئیس
رده:کوه‌های کانتون برن
پرباله‌ماهی

**پُرباله ماهی**، **Polypterus**، **اژدرماهی**، **بشیر** یک جنس از ماهی های آب شیرین  در خانواده اژدرسانان( پرباله ماهیان ) از راسته پُرباله ماهیان . گونه شاخص آن، پُرباله ماهی نیل (*P. bichir*) است. ماهی های این جنس در مناطق مختلف آفریقا زندگی می کنند. *پولیپتروس* تنها مهره دار شناخته شده ای است که ریه دارد اما نای ندارد.

ریشه شناسی نام جنس، برگرفته از ترکیبی از پیشوند یونانی  πολυ-، *پلی* (بسیاری از) و πτερον ریشه کلمه، *pteron* (بال یا باله) &ndash; "بسیاری از باله" میباشد.

## تنفس بازیافتی
در آب های کم عمق، *پولیپتروس* عمدتاً از طریق روزنک (چاله دمنده) خود تنفس می کند. نیروی بازدم توسط ماهیچه های تنه انجام می شود. در حین بازدم، پوسته های استخوانی در قسمت بالایی قفسه سینه فرو رفته می شوند. هنگامی که ماهیچه ها شل می شوند، فلس های استخوانی به موقعیت خود باز می گردند و فشار منفی در داخل تنه ایجاد می کنند و در نتیجه هوا از طریق مارپیچ به سرعت وارد می شود. هوا تقریباً برای پر کردن ریه ها کافی است. به دنبال آن یک چرخه پمپاژ باکال (دهانی) انجام می شود که ریه ها را "بالا" می برد و هوای اضافی از فرآیند پمپاژ باکال از طریق حلق تخلیه می شود. بر اساس یک فرضیه، چهار اندامان دوونین ممکن است به این طریق استنشاق کرده باشند.

## کشف
*پولیپتروس* در سال 1802 توسط اتین جفروی سنت هیلر کشف، توصیف و نامگذاری شد. سرده ای از 10 گونه سبز تا زرد قهوه ای است. طبیعت شناسان مطمئن نبودند که آن را یک ماهی یا دوزیست بدانند. اگر ماهی بود چه نوع بود: استخوانی، غضروفی یا ریه ماهی؟ 

برخی *پولیپتروس* را فسیلی زنده می‌دانستند، بخشی از حلقه مفقود شده بین ماهی‌ها و دوزیستان، که به نشان دادن چگونگی تکامل باله‌های ماهی و تبدیل شدن به اندام‌های جفت کمک می‌کند.

## گونه ها

* *[[پرباله‌ماهی گینه|پُرباله ماهی گینه]]* Boulenger ، 1910 (Ginean bichir)
* *[[پرباله‌ماهی نیل|پُرباله ماهی نیل]]* Lacépède ، 1803
** *P. b. bichir* Lacépède ، 1803 (Nile bichir)
** *P. b.* نظرسنجی *katangae* ، 1941
** *P. b. lapradei* Steindachner ، 1869
* *پُرباله ماهی کنگو* Boulenger ، 1898 
* پُرباله ماهی راه راه Boulenger ، 1899 (Barred bichir)
* *Polypterus endlicheri* Heckel ، 1847
* *Polypterus mokelembembe* Schliewen & Schäfer ، 2006 (بیچر مُکِله مبه مبه)
* *Polypterus ornatipinnis* Boulenger ، 1902 (بیچر آراسته)
* *[[پولیپتروس پالماس|Polypterus palmas]]* Ayres ، 1850
** *P. p. buettikoferi* Steindachner ، 1891 (بیچیر بوتیکوفر)
** *P. p. پالماس* آیرس ، 1850 (بیچر باله کوتاه)
* *Polypterus polli* JP Gosse ، 1988 (بیچر پُل)
* *[[پرباله‌ماهی آفریقای غربی|Polypterus retropinnis]]* Vaillant ، 1899 (بیچر ماهی آفریقای غربی)
* *[[پرباله‌ماهی خاکستری|Polypterus senegalus]]* Cuvier ، 1829 (Gray bichir)
** *پ.س.* نظرسنجی *meridionalis* ، 1941
** *پ.س. سنگالوس* کوویر ، 1829
* *Polypterus teugelsi* Britz ، 2004 (Cross River bichir)
* *Polypterus weeksii* Boulenger ، 1898 (لکه‌دار bichir)

رده:سرده‌های ماهیان آب شیرین
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط برنارد ژرمن دو لاسه‌پد
رده:صفحات با ترجمه بازبینی‌نشده
رده:جانداران موجود پدیدآمده در لوتتین
مونته بالدو

**مونته بالدو** () یک رشته‌کوه از مجموعه رشته‌کوه‌های آلپ است که در دو استان ترنتو و ورونا واقع شده‌است.در غرب این رشته‌کوه، دریاچه گاردا قراردارد.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:رشته‌کوه‌های آلپ
رده:کوه‌های ترنتینو
رده:کوه‌های گاردا
رده:کوه‌های ونتو
پرباله‌ماهی گینه

**پرباله‌ماهی گینه**  نام یک گونه از سرده پرباله‌ماهی است.

## منابع

* 

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۹۱۰ (میلادی)
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های کمترین نگرانی
ماهی گوژسر هندی

**ماهی گوژسر هندی**  نام یک گونه از سرده ماهیان پیشانی‌پرور است.

## منابع

*
## پیوند به بیرون

رده:ماهیان پیشانی‌پرور
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۷۸۶ (میلادی)
پرستارماهی گالیور

**پرستارماهی گالیور** یا **ماهی پیشانی‌پرور گالیور**  نام یک گونه از سرده ماهیان پیشانی‌پرور است.

## منابع

* 

رده:ماهیان پیشانی‌پرور
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۷۸ (میلادی)
شاه‌میگوی اسپانیایی کوچک

**شاه‌میگوی اسپانیایی کوچک**  نام یک گونه از تیره شاه‌میگوی دمپایی است.

## منابع

* 

رده:سخت‌پوستان خوراکی
رده:سخت‌پوستان اقیانوس اطلس
رده:سخت‌پوستان توصیف‌شده در ۱۷۹۹ (میلادی)
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
تن‌ماهی‌سانیان

**تن‌ماهی‌سانیان**  نام یک زیرراسته از راسته سوف‌ماهی‌سانان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:تن‌ماهی‌واران
ماهیان آفتاب‌پرست

**ماهیان آفتاب‌پرست**  نام یک تیره از فراراسته خاربالگان است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:ماهیان آفتاب‌پرست
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:تیره‌های ماهیان پرتوبال
ببرماهی سیامی

**ببرماهی سیامی**  نام یک گونه از سرده ببرماهی است.

## منابع

* 

رده:سوف‌ماهی‌سانان
رده:سوف‌ماهی‌شکلیان
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۹۹۸ (میلادی)
رده:ماهیان تایلند
نیوتون‌تاپن

**نیوتون‌تاپن** () بزرگ‌ترین و بلندترین کوه (با ۱٬۷۱۳ متر ارتفاع) در مجمع‌الجزایر سوالبارد در کشور نروژ است.این کوه در گوشه شمال شرقی جزیره اسپیتس‌برگن واقع شده‌است.

## منابع

*

رده:کوه‌های سوالبارد
سنجاب‌ماهی‌های پوست‌صدفی

**سنجاب‌ماهی‌های پوست‌صدفی**  نام یک سرده از زیرراسته سوف‌ماهی‌شکلیان است.

## منابع

* 

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:جانداران موجود پدیدآمده در ائوسن
رده:سرده‌های سوف‌ماهی‌سانان
رده:سوف‌ماهی‌واران
برگ‌ماهی‌های آسیایی

**برگ‌ماهی‌های آسیایی**  نام یک سرده از تیره برگ‌ماهیان آسیایی است.

## منابع

*
## پیوند به بیرون

رده:سرده‌های پرتوبالگان
رده:ماهیان هند
گرگ‌ماهی‌های اصلی

**گرگ‌ماهی‌های اصلی**  نام یک سرده از تیره گرگ‌ماهیان است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:سرده‌های ماهیان دریایی
رده:گرگ‌ماهیان
رده:گونه‌های جانوری نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
ماهی ژرف‌کاو

**ماهی ژرف‌کاو**  نام یک تیره از زیرراسته سردرشت‌واران است.

## منابع

*
## پیوند به بیرون

رده:ماهی ژرف‌کاو
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط دیوید استار جردن
یخ‌ماهی دریارو

**یخ‌ماهی دریارو**  نام یک گونه از راسته سوف‌ماهی‌سانان است.

## منابع

* 

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:کاذب‌نواره‌واران
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۳۲ (میلادی)
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های کمترین نگرانی
زهرماهی‌سانیان

**زهرماهی‌سانیان**  نام یک زیرراسته از راسته سوف‌ماهی‌سانان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:زهرماهی‌واران
رده:گروه‌های چندنیا
رده:زهرماهی‌سانیان
غارت‌ماهی‌های خاردار

**غارت‌ماهی‌های خاردار**  نام یک سرده از زیرراسته یخ‌ماهی است.

## منابع

*
## پیوند به بیرون

رده:سرده‌های سوف‌ماهی‌سانان
بلنی‌های پرچمی

**بلنی‌های پرچمی**  نام یک تیره از زیرراسته بلنی است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:بلنی‌های پرچمی
رده:بلنی
اورانوس‌ماهی ماسه‌نشین

**اورانوس‌ماهی ماسه‌نشین**  نام یک تیره از زیرراسته بلنی است.

## منابع

*
## پیوند به بیرون

رده:بلنی
ماهی ژنده‌پوش

**ماهی ژنده‌پوش**  نام یک گونه از راسته سوف‌ماهی‌سانان است.

## منابع

*
## پیوند به بیرون

رده:راسته‌های ماهیان پرتوباله
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۸۰ (میلادی)
جهنده‌ماهی‌های شنی

**جهنده‌ماهی‌های شنی**  نام یک سرده از تیره سوف‌ماهیان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:سوف‌ماهیان
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط دیوید استار جردن
آنتو

**آنتو** () بلندترین کوه در رشته‌کوه پیرنه و در بخش خودمختار آراگون در کشور اسپانیا و با ۳٬۴۰۴ متر ارتفاع سومین کوه بلند این کشور است.

## منابع

*

## پیوند به بیرون

رده:کوه‌های آراگون
رده:کوه‌های رشته‌کوه پیرنه
ماهی خواب‌آلود آب شیرین

**ماهی خواب‌آلود آب شیرین**  نام یک تیره از زیرراسته گاوماهی‌واران است.

## منابع

*
## پیوند به بیرون

رده:گاوماهی‌واران
رده:تیره‌های ماهیان پرتوبال
رده:ماهی خواب‌آلود آب شیرین
بیضی‌ماهی

**بیضی‌ماهی**  نام یک گونه از زیرراسته جراح‌ماهی‌واران است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۱۰ (میلادی)
رده:ماهیان دریایی خوراکی
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کنستانتین ساموئل رافینسکوئه
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های کمترین نگرانی
گورامی بوسه‌زن

**گورامی بوسه‌زن**  نام یک گونه از زیرراسته مازماهیان است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:سرده‌های ماهیان با آرایه تک‌نماد
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط ژرژ کوویه
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۲۹ (میلادی)
رده:ماهیان جنوب شرق آسیا
رده:ماهیان تایلند
رومن-کوش

**رومان‌قوش** (به اوکراینی: Роман-Кош؛ به تاتاری کریمه: Orman Qoş) بلندترین قله کوه‌های کریمه است. این کوه در توده‌کوه بابوگان-یایلا در رشته‌کوه اصلی کوه‌های کریمه واقع شده است.

## ریشه‌شناسی
نام این کوه از واژه‌های ترکی «*orman*» و «*qoş*» گرفته شده است. *Orman* به معنای «جنگل» است و برای *qoş* معانی «اقامتگاه موقت چوپان» یا «آغل» (برای گوسفندان) ذکر شده است. اولگ تروباچف پیشنهاد کرده است که بخش اول واژه را می‌توان با بازسازی واژه هندوآریایی **raman* (به معنای توقفگاه، استراحتگاه) توضیح داد.

نام «رومان-کوش» پیش از این در کتاب راهنمای سال ۱۸۹۴ نوشته نیکلای گولووکینسکی دیده شده است.

## توصیف
از نظر تقسیمات اداری، این کوه در قلمرو «یالتای بزرگ» قرار دارد. ارتفاع کوه ۱۵۴۵ متر است. برخی منابع، مانند نقشه‌های نظامی دهه ۸۰ قرن بیستم، ارتفاع ژئودتیک دقیق‌تر ۱۵۴۷ متر را نشان می‌دهند، اما در متون ایران‌شناسی (محلی) و عمومی، ارتفاع ۱۵۴۵ متر ذکر می‌شود.

ن.آ. گولووکینسکی، زمین‌شناس روس، در گزارشی در سال ۱۸۹۲ با عنوان «به گزارش هیدروژئولوژیست فرمانداری تاوری...» به ارتفاعات برخی از قله‌های کریمه اشاره می‌کند:

امروزه رومان-کوش در قلمرو ذخیره‌گاه طبیعی کریمه قرار دارد. ورود به این ذخیره‌گاه رسماً ممنوع است. در ماه‌های تابستان، احتمال برخورد با محیط‌بانان در گردنه گورزوف بسیار زیاد است که معمولاً اجازه ورود به فلات را نمی‌دهند.


پرونده:Роман-Кош Кримський пз3 КРИМ.jpg|نمایی از شرق
پرونده:Babugan yayla viewed from Demir-Kapu.jpg|نمایی از جنوب غربی، از دمیر-کاپو
پرونده:Хр. Кобузниген-Каяси. Долина річки Кача.jpg|نمایی از قله به سمت شرق، به دره رودخانه کاچا


در سال ۱۹۶۶، ۱۲۰۰ پیشاهنگ از اردوگاه «آرتک» هم‌زمان به رومان-کوش صعود کردند. این راهپیمایی به مناسبت افتتاحیه پانزدهمین کنگره اتحادیه جوانان کمونیست (کومسومول) انجام شد. بر فراز قله، سردیسی از و.آ. لنین نصب شد.

ترانه‌ای با نام «اولین قله» (آهنگساز: یوگنی کاریلاتوف، شاعر: یوری انتین) به صعود به رومان-کوش اختصاص یافته است:

## جستارهای وابسته
* کوه‌های کریمه
* جغرافیای اوکراین

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:کوه‌های کریمه
رده:کوه‌های یک‌هزار متری اوکراین
کوه حسن

**کوه حسن** () یک آتشفشان چینه‌ای غیرفعال در استان آق‌سرای در کشور ترکیه است.این کوه با ۳٬۲۶۸ متر ارتفاع، دومین کوه بلند مرکز آناتولی است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:آتشفشان‌های چینه‌ای ترکیه
رده:زمین‌چهرهای استان آق‌سرای
رده:کوه‌های ترکیه
رده:کوه‌های سه هزار متری ترکیه
سوگواره

**سوگواره**، **سوگنامه** یا **مرثیه **شعر یا سخنی است که در سوگواری خوانده می‌شود و در آن با یاد از محاسن یک درگذشته و با به تصویر کشیدن تیره‌روزی و نگون‌بختی و شرح ماتم و اندوه بازماندگان در مخاطب ترحم و همدلی یا ترس ایجاد می‌کنند.

در زبان و ادبیات انگلیسی سوگواره یا **elegy** یک شعر جدی است که به‌طور معمول واکنشی از ضجه و زاری برای مردگان است.

[بندانگشتی|''سوگواره نوشته شده در حومه حیاط یک کلیسا.'' نقاشی اثر [ویلیام بلیک.]]

## جستارهای وابسته
* مرثیه
* نوحه
* شعر
* روضه
* تراژدی

## پانویس

## منابع
* 

رده:سبک‌های شعر
رده:گونه شعری
رده:مرثیه‌ها
تنداب‌ماهی

**تنداب‌ماهی**  نام یک گونه از راسته سوف‌ماهی‌سانان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:زهرماهی‌واران
رده:سرده‌های ماهیان با آرایه تک‌نماد
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۷۴ (میلادی)
رده:زهرماهی‌سانیان
رده:زمردماهی‌ریختان
مدیریت پول

**مدیریت پول** یا مدیریت نقدینگی، به عملیات گسترده‌ای در امور مالی اطلاق می‌شود، که مربوط به جمع‌آوری، انتقال و استفاده از وجوه نقد می‌گردد و مراحل ارزیابی نقدینگی بازار، جریان نقدی و سرمایه‌گذاری را دربرمی‌گیرد.

## منابع

* 

رده:بانکداری
رده:جریان نقدی
رده:مدیریت مالی
موجاری

[بندانگشتی|220px|یک جفت موجاری سلطنتی در [:en:Bata Shoe Museum|موزه کفش باتا که در راجستان هند ساخته شده. روکش موجاری طلاکاری شده و گلوی آن علاوه بر طلاکاری با سنگ‌های گران‌بها تزیین شده‌است.]]

**موجاری**، نام نوعی پاپوش سنتی در شمال هند و پاکستان است. موجاری ریشه در هنر مغولی دارد و به‌پا کردن آن توسط پادشاهان گورکانی ترویج می‌شد.

## پانویس

رده:پای‌افزار پاکستانی
رده:پای‌افزار سنتی
رده:پای‌افزار هندی
رده:صنعت چرم هند
رده:فرهنگ سندی
رده:هنر گورکانی
سفیدماهی آب شیرین

**سفیدماهی آب شیرین**  نام یک تیره از فراراسته آزادماهی‌واران است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:آزادماهیان
رده:زیاگان همه‌شمالگان
سفیدماهی‌های گرد

**سفیدماهی‌های گرد**  نام یک سرده از تیره آزادماهیان است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

سفیدماهی‌های گرد
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:جانداران موجود پدیدآمده در میوسن
رده:سرده‌های پرتوبالگان
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط دیوید استار جردن
باریک‌دندان‌ها

**باریک‌دندان‌ها**  نام یک سرده از تیره آزادماهیان است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

باریک‌دندان‌ها
رده:سرده‌های پرتوبالگان
ماهی‌های آزاد (سرده)

**ماهی‌های آزاد (سرده)**  نام یک سرده از زیرخانواده ماهی آزاد است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:جانداران موجود پدیدآمده در میوسن
رده:سرده‌های پرتوبالگان
رده:گونه‌های جانوری نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
ماهی‌های آزاد
ازادماهی شمالگان

**ازادماهی شمالگان**  نام یک گونه از سرده باریک‌دندان‌ها است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:باریک‌دندان‌ها
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۷۷۳ (میلادی)
رده:ماهیان اقیانوس منجمد شمالی
رده:ماهیان ایالات متحده آمریکا
رده:ماهیان روسیه
قزل‌آلای آسیایی

**قزل‌آلای آسیایی**  نام یک سرده از زیرخانواده ماهی آزاد است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:آزادماهیان
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:ماهیان آسیا
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط آلبرت گونتر
آزادماهی ائوسن

**آزادماهی ائوسن**  نام یک گونه از تیره آزادماهیان است.

## منابع

* 

رده:آزادماهیان
رده:جانوران منقرض‌شده آمریکای شمالی
رده:سنگواره‌های توصیف‌شده در ۱۹۷۷ (میلادی)
رده:ماهیان ائوسن
آزادماهی ساخالین

**آزادماهی ساخالین**  نام یک گونه از سرده آزادماهی‌های اوراسیایی است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:آزادماهیان
رده:ساخالین
رده:سرده‌های ماهیان با آرایه تک‌نماد
رده:ماهیان آب شیرین ژاپن
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۵۶ (میلادی)
رده:ماهیان ژاپن
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های در بحران انقراض
آزادماهی شکم‌رنگی باله‌دراز

**آزادماهی شکم‌رنگی باله‌دراز**  نام یک گونه از تیره آزادماهیان است.

## منابع

* 

رده:آزادماهیان
رده:زیاگان بومی روسیه
رده:زیاگان سیبری
رده:سرده‌های ماهیان با آرایه تک‌نماد
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:ماهیان روسیه
قزل‌آلای جویباری

**قزل‌آلای جویباری**  نام یک گونه از سرده آزادماهی‌های شکم‌رنگی است.

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:آزادماهی‌های شکم‌رنگی
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:گونه‌های امن NatureServe
رده:گونه‌های جانوری مهاجم در نیوزیلند
رده:ماهیان آب شیرین آمریکای شمالی
رده:ماهیان آمریکای شمالی
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۸۱۴ (میلادی)
رده:ماهیان کانادا
رده:ماهیان مهاجم
رده:نمادهای پنسیلوانیا
رده:نمادهای کارولینای شمالی
رده:نمادهای میشیگان
رده:نمادهای نیوجرسی
رده:نمادهای نیوهمپشر
رده:نمادهای نیویورک
رده:نمادهای ورمانت
رده:نمادهای ویرجینیا
رده:نمادهای ویرجینیای غربی
قزل‌آلای دریاچه

**قزل‌آلای دریاچه**  نام یک گونه از سرده آزادماهی‌های شکم‌رنگی است.

## منابع

* 
## پیوند به بیرون

رده:آزادماهی‌های شکم‌رنگی
رده:بازبینی گمر زیست‌شناسی
رده:ماهیان آب شیرین آمریکای شمالی
رده:ماهیان آب شیرین ایالات متحده آمریکا
رده:ماهیان توصیف‌شده در ۱۷۹۲ (میلادی)
رده:ماهیان دریاچه‌ها
رده:گونه‌های امن NatureServe
رده:ماهی‌های دریاچه‌های بزرگ
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های کمترین نگرانی
باغداسار آرزومانیان

**باغداسار هایراپتی آرزومانیان** (؛ ۱ ژانویه ۱۹۱۶ – ) یک معمار اهل ارمنستان بود.

## زندگی‌نامه
وی در ۱ ژانویه ۱۹۱۶ در باردزراوان به دنیا آمد و از مدرسه فنی آلکساندر تامانیان (۱۹۲۸–۱۹۳۶) فارغ‌التحصیل گشت. وی همچنین برنده جوایزی همچون نشان جنگ میهنی (درجه دو)، نشان ستاره سرخ، مدال به خاطر پیروزی مقابل آلمان در جنگ بزرگ میهنی، مدال تسخیر کونیگسبرگ شد. وی در ۱۹ نوامبر ۲۰۰۱ در سن ۸۵ سالگی در ایروان درگذشت.

## فعالیت‌ها
* طراحی کلیسای سارگیس مقدس، نور نورک

## یادداشت

## نگارخانه

Photo of Baghdasar Arzoumanian in Erebuni Museum.JPG|
Baghdasar Arzumanyan's Plaque (5).jpg|پلاک یادبود
Vanadzor-Qaghaqapetaran.jpg|شورای شهر وانادزور
Vanadzor - Hotel Gougark on the Central Square.jpg|هتل گوگارک در وانادزور
Alex and Marie Manoogian Museum.jpg|موزه آلکس و ماری مانوکیان


## منابع

* 

*  
* 
* 
* 

## پیوند به بیرون

رده:اهالی استان سیونیک
رده:درگذشتگان ۲۰۰۱ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۱۶ (میلادی)
رده:معماران اهل اتحاد شوروی
رده:معماران اهل ارمنستان
رده:معماران اهل ایروان
میدان هایک

**میدان هایک** ( Hayki Hraparak) بزرگترین میدان مرکزی شهر وانادزور در جمهوری ارمنستان می‌باشد. 

این میدان بر اساس طرحی اصلی باغداسار آرزومانیان و هُوْهانِس مارگاریان و در دهه ۱۹۵۰ میلادی در دوره اتحاد شوروی افتتاح شد.

## نگارخانه

File:Lori province's administration building, Vanazdor.jpg|Lori province's administration
File:Vanadzor city hall, Armenia.jpg|شورای هال
File:Լոռու մարզկենտրոնի շենքը, Վանաձոր 03.JPG|Lori Province administration
File:Վանաձոր 1 (10).JPG|Gugark Hotel
File:Հայկի հրապարակ 09.jpg|نمایی میدان هایک


## منابع

* 

رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در وانادزور
رده:میدان‌ها در ارمنستان
رده:میدان‌های ملی
کلیسای سارگیس مقدس، نور نورک

**کلیسای سارگیس مقدس، نور نورک** () یک کلیسای حواری ارمنی است که ناحیه نور نورک شهر ایروان در کشور ارمنستان واقع شده است. ساخت این کلیسا در سال ۱۹۹۸ میلادی آغاز شد. کلیسای سارگیس مقدس بر اساس طرحی از باغداسار آرزومانیان ساخته شده است. نقاشی «مادر مقدس و مسیح کودک» در محراب کلیسا توسط گریگور خانجیان صورت گرفته است. بلندی گنبد اصلی این کلیسا ۲۳ متر می‌باشد نمازخانه کلیسا با مساحتی حدود ۳۲۸ مترمربع، چندضلعی و نورانی است. ستون نمازخانه نقش برجسته نمادین ۱۲ حواری مسیحی را داراست.

## نگارخانه

File:Inside Saint Sarkis Church, Nor Nork.JPG|نمایی از گنبد و محراب
File:Նոր Նորք-7, Սուրբ Սարգիս եկեղեցի.JPG|نمای سر در


## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* Araratian Patriarchal Diocese
* Yerevan Municipality: Churches in Yerevan

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۹۹ (میلادی) در ارمنستان
رده:کلیساهای ارمنی در ایروان
رده:کلیساهای کامل‌شده در ۱۹۹۹ (میلادی)
رده:صومعه‌ها و کلیساهای اسقف‌نشین آرارات
رده:صومعه‌ها و کلیساهای ارمنی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۲۰ (میلادی)