رویدادهای تاریخ افغانستان: دوران محمدظاهرشاه

*
۸/۱۱/۱۹۳۳ محمد ظاهر پس از کشته‌شدن پدرش، محمد نادر سلطنت خود را شروع کرد.
*۸/۱۱/۱۹۳۳ محمد هاشم به تشکیل کابینه موظف گردید.
*۱۵/۱۲/۱۹۳۳ محکمه‌ای در کابل دایر شد و عبدالخالق، قاتل محمدنادر شاه را به همراه اعضای خانواده و چند دوستش به اعدام محکوم نمود.
*مارس ۱۹۳۴ سپردن انحصار تجارت خارجی به شرکت سهامی
*۲۸/۹/۱۹۳۴ افغانستان به عضویت جامعه ملل درآمد.
*۱۹۳۵ رفع اختلاف سرحدی با ایران با داوری ترکیه
*۲۶/۳/۱۹۳۶ نخستین معاهده دوستی بین افغانستان و ایالات متحده آمریکا در لندن به امضا رسید.
*۳/۳/۱۹۳۷ صدور فرمان محمدظاهر برای گسترش زبان پشتو
*۷/۷/۱۹۳۷ پیمانی میان نمایندگان چهار کشور افغانستان ایران ترکیه و عراق به منظور استقرار صلح و امنیت در شرق نزدیک عدم تعرض تشدید روابط و همکاریهای متقابل در ذه ماده در قصر سعدآباد به امضا رسید.
*۲۶/۱/۱۹۳۸ مسافرت سید باقر کاظمی وزیر خارجهٔ ایران به کابل و امضای قرارداد تقسیم آب هلمند
*آوریل-ژوئن ۱۹۳۸ تحریکات سعد شامی در سرحد وزیرستان علیه حکومت
*مه ۱۹۳۸ قراراد تفحص و استخراج نفت با شرکت آمریکایی
*اکتوبر ۱۹۳۸ مسافرت سکرتر خارجی هند بکابل
*۶/۹/۱۹۳۹ محمدظاهرشاه بی‌طرفی افغانستان را در جنگ دوم جهانی اعلام نمود.
*اکتوبر ۱۹۳۹ شروع فعالیت کارخانه قندسازی بغلان
*۹/۱۰/۱۹۴۱ درخواست سفارت بریتانیا برای اخراج اتباع کشورهای محور از افغانستان
*۱۱/۱۰/۱۹۴۱ درخواست شوروی برای اخراج اتباع کشورهای محور از افغانستان
*۱۹/۱۰/۱۹۴۱ بنابر درخواست متحدین در جنگ دوم جهانی حکومت افغانستان، اتباع آلمانی و ایتالیا را اخراج نمود.
*۵–۶ نوامبر ۱۹۴۱ لویه جرگه در تأیید بیطرفی افغانستان
*۲۷/۴/۱۹۴۲ تعیین اولین وزیر مختار آمریکا در کابل
*۱۹۴۳ بکارافتادن کارخانه نساجی پل خمری
*۲۹/۱/۱۹۴۶ بازداشت عبدالرحیم خان معاون صدارت و خلیل‌الله خلیلی
*۹/۵/۱۹۴۶ محمدظاهر، عموی خود، محمودخان را به‌عنوان صدراعظم افغانستان تعیین کرد.
*۱۶/۶/۱۹۴۶ معاهدهٔ سرحدی بر مبنای خط تالویگ بین افغانستان و شوروی
*۹/۱۱/۱۹۴۶ افغانستان به عضویت **[[سازمان ملل متحد]]** درآمد.
*۱۳/۶/۱۹۴۷ یادداشت افغانستان به بریتانیا راجع بسرحد
*۲۶/۷/۱۹۴۷ رسیدن محمود خان به لندن
*ژوئن-اوت ۱۹۴۷ مسافرت محمود خان به آمریکا
*۳۰/۹/۱۹۴۷ نمایندگان افغانستان در سازمان ملل متحد در برابر پذیرش پاکستان در آن سازمان رای مخالف دادند.
*آوریل ۱۹۴۸ انتخابات شهرداری در کابل
*۱۹۴۸ امضای موافقتنامه رودخانهٔ کشک با شوروی
*مارج-آوریل ۱۹۴۹ انتخابات دوره هفتم شورای ملی
*مارس ۱۹۵۰ بازداشت محمداسماعیل بلخی، خواجه محمد نعیم و عده دیگر به اتهام توطئه علیه سلطنت
*۴/۱/۱۹۵۰ امضای معاهدهٔ دوستی با هند
*۱۳/۱/۱۹۵۰ به رسمیت شناختن نظام جمهوری مردم چین
*۲۰/۴/۱۹۵۰ تظاهرات عظیم بخاطر مداخله غیرقانونی وزارت داخله در امور انتخابات در شهر کابل براه افتاد.
*۱۴/۱۰/۱۹۵۰ ترمیم کابینه و تشکیل گروه‌های سیاسی
*۱۹۵۱ تأسیس جراید آزاد انگار، ندای خلق و وطن وولس
*آوریل-مه ۱۹۵۱ مسافرت محمود خان به آمریکا
*آوریل ۱۹۵۲ انتخابات دوره هشتم شورای ملی و تظاهرات در کابل
*۸/۵/۱۹۵۲ بازداشت عده‌ای از آزادیخواهان
*۲۵/۲/۱۹۵۳ اتحاد شوروی به فعالیت کارشناسان ملل متحد در شمال کشور اعتراض نمود.
*۶/۹/۱۹۵۳ استعفای محمود خان و آغاز صدارت محمد داود
*۲۰/۹/۱۹۵۳ کابینه محمد داود اعلان گردید.
*۲۶/۱۰/۱۹۵۳ وفات محمد هاشم خان
*نوامبر ۱۹۵۳ مسافرت ریچارد نیکسون، معاون رئیس‌جمهور آمریکا بکابل
*۲۷/۱/۱۹۵۴ دریافت وام سه و نیم میلیون دالری دولت افغانستان از شوروی برای تعمیر سیلو
*۱۷/۹/۱۹۵۴ مسافرت محمد نعیم برای مذاکره به کراچی
*۱۹/۱/۱۹۵۵ برقراری مناسبات سیاسی با چین
*۳۰/۳/۱۹۵۵ تظاهرات و تعرض بر سفارت پاکستان در کابل
*۱/۴/۱۹۵۵ تظاهرات و تعرض بر قونسولگری افغانستان در پیشاور
*۱۸/۴/۱۹۵۵ مسافرت محمد نعیم به باندونگ
*۲۹/۴/۱۹۵۵ مسافرت جمال عبدالناصر زعیم مصر به کابل
*۱/۵/۱۹۵۵ پاکستان از حکومت افغانستان خواست تا تمام قونسولگریهایش را در آن کشور مسدود کند.
*۴/۵/۱۹۵۵ به‌دنبال خرابی اوضاع میان افغانستان و پاکستان، به اردوی ملی اعلام آماده‌باش داده شد.
*۲۱/۶/۱۹۵۵ امضای موافقتنامهٔ ترانزیتی با شوروی
*۱۴/۷/۱۹۵۵ افغانستان به عضویت بانک جهانی و صندوق جهانی پول درآمد.
*۱۳/۹/۱۹۵۵ برافراشته شدن دوبارهٔ بیرق پاکستان در کابل
*۲۰–۲۵ نوامبر ۱۹۵۵ لویه جرگه
*۱۶–۱۸ دسامبر ۱۹۵۵ مسافرت بولگانین و خروشچف به کابل
*۶/۳/۱۹۵۶ تأیید کنفرانس کشورهای جنوب شرق آسیا از موضع پاکستان در برابر افغانستان
*۲۶–۳۰ ژوئن ۱۹۵۶ مسافرت عدنان مندرس صدراعظم ترکیه به افغانستان
*۷–۱۱ اوت ۱۹۵۶ مسافرت سکندر میرزا رئیس‌جمهور پاکستان به افغانستان
*۲۵/۸/۱۹۵۶ عقد موافقتنامهٔ خرید اسلحه با شوروی و چکسلواکیا
*۱۷–۳۰ اکتوبر ۱۹۵۶ مسافرت سردار محمد داود به شوروی
*اکتوبر ۱۹۵۶ اعلان نخستین برنامه پنج‌ساله توسعه افغانستان
*۲۴/۱۱/۱۹۵۶ مسافرت محمد داود به پاکستان
*۱۹–۲۳ ژانویه ۱۹۵۷ مسافرت جوان لای صدراعظم جین به افغانستان
*۸–۱۱ ژوئن ۱۹۵۷ مسافرت سهروردی صدراعظم پاکستان به افغانستان
*۱۰/۷/۱۹۵۷ عزل و بازداشت عبدالملک عبدالرحیم زی وزیر مالیه
*ژوئن ۱۹۵۷ بازداشت یک عده از آزادیخواهان
*۱۷–۳۱ ژوئن ۱۹۵۷ مسافرت محمد ظاهرشاه به شوروی
*۲۲/۱۰/۱۹۵۷ مسافرت محمد داود به چین
*۱۸/۱/۱۹۵۸ موافقتنامهٔ سرحدی با شوروی
*۱–۵ فوریه ۱۹۵۸ سفر محمد ظاهرشاه به پاکستان
*۱۱–۲۶ فوریه ۱۹۵۸ مسافرت محمد ظاهرشاه به هند
*۱–۵ اکتوبر ۱۹۵۸ مسافرت وروشیلوف رئیس دولت شوروی به افغانستان
*۲۸/۱۲/۱۹۵۸ مسافرت محمد نعیم وزیر خارجه به شوروی
*۵–۱۳ فوریه ۱۹۵۹ مسافرت محمد داود به هند
*۲۲–۲۴ مارس ۱۹۵۹ مسافرت همرشیولد سرمنشی ملل متحد بکابل
*۱۸–۲۲ مه ۱۹۵۹ مسافرت محمد داود به شوروی
*۳۱/۸/۱۹۵۹ رفع حجاب
*۱۴/۹/۱۹۵۹ مسافرت جواهر لعل نهرو صدراعظم هند به افغانستان
*۹/۱۲/۱۹۵۹ مسافرت آیزنهاور رئیس‌جمهور آمریکا بکابل
*۱۷/۱۲/۱۹۵۹ مسافرت محمد داود به لندن
*۲۱/۱۲/۱۹۵۹ بلوای قندهار
*۱۰/۱/۱۹۶۰ مسافرت محمد نعیم وزیر خارجه به پاکستان
*۲–۵ مارس ۱۹۶۰ مسافرت خروشچف صدراعظم شوروی بکابل
*۱۷/۳/۱۹۶۰ مسافرت سردار محمد داود به ایران
*۱۵/۴/۱۹۶۰ مسافرت سردار محمد داود به شوروی
*۲۶/۴/۱۹۶۰ وفات امان‌الله شاه
*۲۶/۸/۱۹۶۰ امضای معاهدهٔ دوستی و عدم تعرض با چین
*۵/۴/۱۹۶۱ ملاقات محمد داود با خروشچف در مسکو
*۳–۸ ژوئن ۱۹۶۱ مسافرت محمد داود به آلمان غربی
*۲/۹/۱۹۶۱ شرکت محمد داود در کنفرانس کشورهای غیر منسک (جنبش کشورهای غیر متعهد) در بلگراد
*۶/۹/۱۹۶۱ قطع روابط سیاسی با پاکستان
*۶–۲۰ سپتامبر ۱۹۶۱ مسافرت محمد نعیم به شوروی
*۱۱/۱۰/۱۹۶۱ ورود هیئت نظامی شوروی به افغانستان
*۱۴/۴/۱۹۶۲ اعلان برنامه پنج‌ساله دوم توسعه افغانستان
*۲۷–۳۱ ژوئن ۱۹۶۲ ورود محمد رضا پهلوی شاه ایران بکابل
*۶–۱۵ اوت ۱۹۶۲ سفر محمد ظاهرشاه به شوروی
*۵/۲/۱۹۶۳ افتتاح دانشکده طب (پزشکی) در ننگرهار
*۳/۳/۱۹۶۳ محمد داود صدراعظم افغانستان استعفانامه اش را به شاه پیش (تقدیم) کرد.
*۱۰/۳/۱۹۶۳ فرمان شاهی صادر شده و محمد داود از پست صدارت برطرف شد.
*۱۳/۳/۱۹۶۳ داکتر محمد یوسف صدراعظم اعضای کابینه اش را اعلان کرد.
*۲۸/۳/۱۹۶۳ تعیین کمسیون تسوید (تدوین) قانون اساسی جدید افغانستان
*۲۸/۵/۱۹۶۳ اعلان از سرگرفتن مناسبات با پاکستان
*۲۰/۷/۱۹۶۳ قونسل‌گری‌های افغانستان در کویته و پیشاور دوباره فعال شد.
*۲–۱۹ سپتامبر ۱۹۶۳ مسافرت محمد ظاهرشاه به آمریکا
*۱۲/۱۰/۱۹۶۳ لئونید برژنف صدر هیئت رئیسه شورای عالی اتحاد شوروی به کابل سفر کرده و سنگ تهداب (پایه‌ریزی) انستیتوت پولیتخنیک کابل را گذاشت.
*۲/۱۲/۱۹۶۳ امضای معاهدهٔ سرحدی با چین
*۲/۲/۱۹۶۴ مسافرت داکتر محمد یوسف به شوروی جهت تداوی
*۲۹ فوریه-۱ مه ۱۹۶۴ کمسیون مشورتی قانون اساسی
*۲۱/۳/۱۹۶۴ تقسیم اداری افغانستان به ۷ ولایت
*۱/۷/۱۹۶۴ محمد ایوب خان رئیس‌جمهور پاکستان از کابل دیدار به عمل آورد.
*۴/۸/۱۹۶۴ نشر مسوده (متن) قانون اساسی جدید
*۱/۹/۱۹۶۴ افتتاح جاده سالنگ
*۹/۹/۱۹۶۴ لویه جرگه بمنظور تصویب قانون اساسی جدید در کابل دایر گردید.
*۱۹/۹/۱۹۶۴ اعضای لویه جرگه قانون اساسی جدید را تصویب کردند.
*۱/۱۰/۱۹۶۴ توشیح قانون اساسی جدید
*۲۹ اکتوبر-۱۲ نوامبر ۱۹۶۴ مسافرت محمد ظاهرشاه به چین
*۱۸/۱۱/۱۹۶۴ کشف بقایای شهر یونانی باختر در آی خانم
*۱۸–۲۸ فوریه ۱۹۶۵ مسافرت محمد یوسف به هند
*۱۷–۲۳ آوریل ۱۹۶۵ برگزاری کنگره علمی زراعتی
*۲۱–۳۰ آوریل ۱۹۶۵ مسافرت محمد یوسف به شوروی
*۱۱/۵/۱۹۶۵ نشر قانون انتخابات
*۱–۳ ژوئن ۱۹۶۵ مسافرت محمد ظاهرشاه به فرانسه
*۳–۱۴ اوت ۱۹۶۵ مسافرت محمد ظاهرشاه به شوروی
*۲۶/۸/۱۹۶۵ آغاز انتخابات ولسی جرگه (شوری یا مجلس نمایندگان)
*۹/۹/۱۹۶۵ قانون مطبوعات به مرحله اجرا قرار گرفت.
*۲۴/۹/۱۹۶۵ برگزاری انتخابات نمایندگان شورای ملی با ۲۱۶ عضو
*۱/۱۰/۱۹۶۵ اعلان نتایج انتخابات شوری
*۱۴/۱۰/۱۹۶۵ افتتاح شورای جدید
*۲۴/۱۰/۱۹۶۵ محمد یوسف، صدراعظم به شورای ملی رفت تا برای حکومتش رای اعتماد بگیرد ولی تالار از طرف محصلین و متعلمین اشغال گردیده بود.
*۲۵/۱۰/۱۹۶۵ پلیس بر تظاهرات محصلین و متعلمین در خارج تالار شورا تیراندازی کرد و در اثر آن یک تن کشته و چند تن زخمی شدند. (۳ عقرب)
*۲۹/۱۰/۱۹۶۵ محمد یوسف از پست صدرات استفعا و بجای او هاشم میوندوال به حیث صدراعظم تعین شد.
*۲/۱۱/۱۹۶۵ رای اعتماد شوری به کابینهٔ میوندوال
*۴/۱۱/۱۹۶۵ سخنرانی میوندوال در پوهنتون (دانشگاه) کابل
*۴/۱۲/۱۹۶۵ افغانستان به عضویت بانک آسیایی درآمد.
*۴–۹ آوریل ۱۹۶۶ مسافرت لیوشاوچی رئیس دولت چین بکابل
*۱۵ سپتامبر-۲۰ نوامبر ۱۹۶۶ مسافرت میوندوال به مصر و ترکیه
*۲۸ ژانویه-۶ فوریه ۱۹۶۷ مسافرت محمد ظاهرشاه به هند
*۷–۱۳ فوریه ۱۹۶۷ مسافرت محمد ظاهرشاه به پاکستان
*۱۵–۱۹ مارج ۱۹۶۷ مسافرت کیزینگر رئیس‌جمهور آلمان غربی بکابل
*۲۱/۳/۱۹۶۷ اعلان برنامه پنجساله سوم توسعه
*۲۵/۳/۱۹۶۷ مسافرت میوندوال به آمریکا
*۱۰–۱۵ آوریل ۱۹۶۷ مسافرت میوندوال به فرانسه
*۱۰/۵/۱۹۶۷ امضای موافقتنامهٔ صدور گاز به شوروی
*۳۱/۵/۱۹۶۷ مسوده قانون احزاب از طرف مجلس سنا تصویب شد.
*۱۸/۶/۱۹۶۷ شرکت میوندوال در مذاکرات مجمع عمومی ملل متحد راجع به جنگ اعراب و اسرائیل
*۱۱/۱۰/۱۹۶۷ محمد هاشم میوندوال از پست صدارت استفعا و بجای او عبدالله یفتلی مأمور گشت تا تعین صدراعظم جدید امور حکومت را اداره کند.
*۱۵/۱۰/۱۹۶۷ افتتاح ستره محکمه (دادگاه عالی)
*۱/۱۱/۱۹۶۷ نوراحمد اعتمادی به حیث صدراعظم افغانستان تعین شد.
*۱۵/۱۱/۱۹۶۷ رای اعتماد شوری ملی به کابینهٔ اعتمادی
*۷–۱۰ ژانویه ۱۹۶۸ مسافرت مارشال تیتو رهبر یوگسلاویا به افغانستان
*۱۸/۲/۱۹۶۸ تعیین کمسیون اصلاحات اداری
*۱–۴ مه ۱۹۶۸ مسافرت جودت سونای صدراعظم ترکیه به افغانستان
*۷–۱۱ مه ۱۹۶۸ مسافرت پمپیدو صدراعظم فرانسه به افغانستان
*۳–۱۳ ژوئن ۱۹۶۸ مسافرت محمد ظاهرشاه به شوروی
*ژوئن-سپتامبر ۱۹۶۸ مسافرت اعتمادی به فرانسه جهت معالجه
*۲۸/۱۰/۱۹۶۸ مسافرت امیرعباس هویدا صدراعظم ایران به افغانستان
*۵/۱۱/۱۹۶۸ مسافرت اعتمادی به شوروی
*آوریل ۱۹۶۹ مسافرت محمد ظاهرشاه به جاپان (ژاپن)
*سپتامبر ۱۹۶۹ انتخابات دورهٔ جهاردهم شوری
*ژوئن ۱۹۶۹ مسافرت ایندیرا گاندی صدراعظم هند به افغانستان
*ژانویه ۱۹۷۰ مسافرت اگنیو معاون ریاست جمهوری آمریکا به کابل و تظاهرات چپ‌گرایان علیه او
*آوریل-مه ۱۹۷۰ تحصن علمای دینی در مسجد پل خشتی
*ژوئن ۱۹۷۰ مسافرت ملک فیصل پادشاه عربستان سعودی به افغانستان
*۱۶/۵/۱۹۷۱ نورمحمد اعتمادی از صدارت استفعا داد.
*۸/۶/۱۹۷۱ داکتر عبدالظاهر به حیث صدراعظم افغانستان تعین گردید.
*۶/۷/۱۹۷۱ رای اعتماد شوری به کابینهٔ عبدالظاهر
*دسامبر ۱۹۷۱ مسافرت محمد ظاهرشاه به انگلستان
*ژانویه ۱۹۷۲ مسافرت ذولفقار علی بوتو رئیس‌جمهور پاکستان به افغانستان
*مارس ۱۹۷۲ مسافرت عبدالظاهر به شوروی
*۲۵/۹/۱۹۷۲ عبدالظاهر از صدارت استعفا داد.
*۱۹۷۱–۱۹۷۲ کم‌آبی و قحطی
*۷/۱۲/۱۹۷۲ محمد موسی شفیق وزیر خارجه افغانستان به حیث صدراعظم تعین شد. - رای اعتماد شوری به کابینهٔ او
*۱۳/۳/۱۹۷۳ قراردادی میان افغانستان و ایران که بنام قرارداد آب هلمند یاد می‌شود در کابل به امضا رسید.
*۲۱/۵/۱۹۷۳ مسافرت پادگورنی رئیس دولت شوروی بکابل
*۲۲/۵/۱۹۷۳ تصویب قرارداد آب هلمند در ولسی جرگه (مجلس نمایندگان)
*۳۰/۵/۱۹۷۳ تصویب قرارداد آب هلمند در مشرانو جرگه (مجلس سنا)
*۲۵/۶/۱۹۷۳ مسافرت محمد ظاهرشاه به اروپا
*۱۷/۷/۱۹۷۳ کودتای آرام محمد داود و اعلان جمهوری و پایان سلطنت در افغانستان

## منابع
* افغانستان در پنج قرن اخیر نوشته میر محمد صدیق فرهنگ
* افغانستان در مسیر تاریخ نوشته میر غلام محمد غبار

رده:تاریخ افغانستان