open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
۱۲۵۳ (خورشیدی)

**۱۲۵۳** هزار و دویست و پنجاه و سومین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* مهر - ایرج میرزا، شاعر ایرانی در دورهٔ قاجار و پهلوی.
* ۲۴ مهر - مستوفی الممالک، وزیر در دوره رضاشاه

## درگذشتگان

رده:۱۲۵۳
رده:سده ۱۳
۱۲۵۴ (خورشیدی)

**۱۲۵۴** هزار و دویست و پنجاه و چهارمین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* ۳ فروردین - آیت‌الله سید حسین طباطبایی بروجردی، مرجع تقلید شیعه
* ۱۳ مرداد - محمد علی فروغی، مترجم، ادیب، سیاستمدار و روزنامه نگار ایرانی

## درگذشتگان

رده:۱۲۵۴
رده:سده ۱۳
۱۲۵۵ (خورشیدی)

**۱۲۵۵** هزار و دویست و پنجاه و پنجمین سال هجری خورشیدی، سالی کبیسه است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* ۱۸ فروردین - آقا بزرگ تهرانی، کتاب‌شناس و پژوهشگر
* باقرخان رامشگر، نوازنده کمانچه و تار

## درگذشتگان

رده:۱۲۵۵
رده:سده ۱۳
۱۲۵۸ (خورشیدی)

**۱۲۵۸** هزار و دویست و پنجاه و هشتمین سال هجری خورشیدی است.

## درگذشت‌ها

رده:۱۲۵۸
رده:سده ۱۳
۱۲۶۰ (خورشیدی)

**۱۲۶۰** هزار و دویست و شصتمین سال هجری خورشیدی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
۳۰ شهریور - امضای پیمان آخال میان ایران قاجاری و امپراتوری روسیه 

## زادگان
* ۲۲ آذر - حسین علاء، سیاستمدار و نخست‌وزیر ایران در دوره پهلوی.
* ادیب بیضایی آرانی: شاعر
* عبدالحسین تیمورتاش: دولتمرد ایرانی در دوران قاجاریه و پهلوی.
* رئیس‌علی دلواری: رهبر قیام در تنگستان و بوشهر علیه نیروهای بریتانیا در دوره جنگ جهانی اول بود و با شجاعت‌های خود از ایران بزرگ دفاع کرد.
* سید محمد تدین: سیاستمدار ایرانی اواخر دوره قاجار و اوایل دوره پهلوی.
* میرزا آقا امامی، نگارگر و نقاش ایرانی.

## درگذشتگان
* ۲۱ ذی‌الحجه میرزا حسین‌خان سپهسالار صدراعظم ناصرالدین‌شاه در ۵۷ سالگی در مشهد

## منابع

رده:۱۲۶۰
رده:سده ۱۳
۱۲۶۲ (خورشیدی)

**۱۲۶۲** هزار و دویست و شصت و دومین سال هجری خورشیدی است.
## رویدادها
* ۴ شهریور - فوران آتشفشان کراکاتوآ

## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان

## درگذشتگان

رده:۱۲۶۲
رده:سده ۱۳
۱۲۶۳ (خورشیدی)

**۱۲۶۳** هزار و دویست و شصت و سومین سال هجری خورشیدی، سالی کبیسه است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
## درگذشتگان

## منابع

رده:۱۲۶۳
رده:سده ۱۳
۱۲۶۴ (خورشیدی)

**۱۲۶۴** هزار و دویست و شصت و چهارمین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* فیروز فیروز : سیاستمدار ایرانی در اواخر دوره قاجار و اوایل دوره پهلوی.

## درگذشتگان

رده:۱۲۶۴
رده:سده ۱۳
۱۲۶۶ (خورشیدی)

**۱۲۶۶** هزار و دویست و شصت و ششمین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان

*۲ تیر - رکن‌الدین مختاری،  فرزند مختارالسلطنه معروف به **سرپاس مختاری** رئیس شهربانی دورهٔ رضا شاه و نوازندهٔ ویلن، آهنگساز و موسیقی‌دان اهل ایران بود.
* احمد احمدی (پزشک)، پزشک زندان در دوره رضا شاه پهلوی
* اسماعیل یکانی، حقوق‌دان، فعال سیاسی ، روزنامه‌نگار، ادیب و شاعر و خوشنویس معاصر که ریاست دادگاه انتظامی قضات را در دوره دودمان پهلوی بر عهده داشت.
* رضا افشار، بنیانگذار هواپیمایی تجاری در ایران، نخستین نماینده ارومیه در مجلس شورای ملی و وزیر راه ایران در زمان رضاشاه  و استاندار استان‌های گیلان، کرمان و اصفهان بود.

## درگذشتگان

رده:۱۲۶۶
رده:سده ۱۳
۱۲۶۹ (خورشیدی)

**۱۲۶۹** هزار و دویست و شصت و نهمین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
*۸ دی - **[[کشتار زانوی زخمی]]** که در آن صدها سرخ‌پوست به دست سفیدپوستان آمریکایی قتل‌عام شدند.

## زادگان
* سرتیپ محمد درگاهی، رئیس نظمیه، رئیس شهربانی کل کشور
*احمد کسروی، نویسنده ایرانی (درگذشته ۱۳۲۴ خورشیدی)

## درگذشتگان

رده:۱۲۶۹
رده:سده ۱۳
۱۲۷۰ (خورشیدی)

**۱۲۷۰** هزار و دویست و هفتادمین سال هجری خورشیدی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
* ۸ مرداد - ترجمه کتاب سیاست نامه، خواجه نظام الملک به زبان فرانسوی به همت شارل شفر.
* لغو قرارداد رژی پس از تحریم تنباکو
* تأسیس مؤسسه عتیقی

## زادگان
* عبدالله دوامی: از استادان موسیقی ایران.
* سید احمد زنجانی: فقیه شیعه ایرانی.
* محمدعلی جمال‌زاده: داستان‌نویس و مترجم ایرانی.
* محمدابراهیم محقق، عالم دینی و مرجع تقلید منطقه‌ای در قزوین (درگذشته ۲۰ اردیبهشت ۱۳۳۸)
*محمدتقی‌ پسیان، از نظامیان اواخر دوره قاجاریه (درگذشته ۱۳۰۰ خورشیدی)

## درگذشتگان

رده:۱۲۷۰
رده:سده ۱۳
۱۲۷۱ (خورشیدی)

**۱۲۷۱** هزار و دویست و هفتاد و یکمین سال هجری خورشیدی، سالی کبیسه است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* علی اصغر حکمت : سیاستمدار و ادیب ایرانی.
* تیمسار سپهبد فضل‌الله زاهدی : نظامی و سیاستمدار ایرانی.

## درگذشتگان

رده:۱۲۷۱
رده:سده ۱۳
۱۲۷۲ (خورشیدی)

**۱۲۷۲** هزار و دویست و هفتاد و دومین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
همزمان با چهل و هفتمین سال پادشاهی ناصر الدین شاه قاجار 

همزمان با مرجعیت میرزای شیرازی

تجزیه و جدا شدن هرات از ایران 

## رویدادها
زمین لرزه ۱۲۷۲ قوچان 

## زادگان
* سید جعفر پیشه‌وری : سیاستمدار و مؤسس حزب دموکرات آذربایجان.

## درگذشتگان

رده:۱۲۷۲
رده:سده ۱۳
۱۲۷۶ (خورشیدی)

**۱۲۷۶** هزار و دویست و هفتاد و ششمین سال هجری خورشیدی سالی کبیسه خورشیدی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* الله یار صالح، سیاستمدار
* ذبیح الله منصوری، مترجم
* بدیع الزمان فروزانفر، ادیب سرشناس ایرانی و استاد زبان و ادبیات فارسی
* علی اکبرخان شهنازی، موسیقی دان و نوازنده سرشناس تار
* ۲ بهمن - احمد شاه، آخرین پادشاه سلسله قاجاریه در ایران

## درگذشتگان
* ۲۵ فروردین - **[[عباس میرزا ملک‌آرا]]** (زاده: ۱۲۱۸): شاهزاده قاجار و برادر ناتنی ناصرالدین‌شاه قاجار.
*٤ بهمن - ملا محمد اشرفی (زاده: ١١٨٣ خورشیدی) : مرجع شیعه و فقیه قرن ١٣ قمری

رده:۱۲۷۶
رده:زادگان ۱۲۷۶
رده:درگذشتگان ۱۲۷۶
رده:سده ۱۳
۱۲۷۸ (خورشیدی)

**۱۲۷۸** هزار و دویست هفتاد و هشتمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
### آذر
* ۲۸ آذر – افتتاح مدرسهٔ سیاسی در تهران به فرمان مظفرالدین‌شاه قاجار و در زمان وزارت امور خارجه میرزا نصرالله خان مشیرالدوله

## زادگان
* میرزا **[[هاشم آملی]]** از روحانیون شیعه و پدر علی لاریجانی سیاستمدار ایرانی
* ابراهیم فخرایی، نویسنده ایرانی
* محمد علی علامه وحیدی : از سناتورهای مجلس پیش از انقلاب و نیابت تولیت مدرسه سپهسالار
* بهاءالدین پازارگاد : جامعه‌شناس، روزنامه نگار و شاعر ایرانی
* رفیع حالتی : بازیگر و کارگردان تئأتر و سینما

## درگذشتگان
* **[[امیر نظام گروسی]]**، (زاده: ۱۲۰۱)، سیاستمدار، ادیب و خوشنویس ایرانی در دوره قاجار .

رده:۱۲۷۸
رده:سده ۱۳
۱۲۷۹ (خورشیدی)

**۱۲۷۹** هزار و دویست و هفتاد و نهمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## رویدادها
* ۱۷ بهمن - کشف گور باستانی آکروپل (en) توسط ژاک دو مورگان در شوش
## زادروزها
* کریم کشاورز : مترجم و داستان‌نویس ایرانی
* نصرالله انتظام : سیاستمدار ایرانی.
* ۲۵ فروردین - محمد حجازی، نویسنده، رمان‌نویس، نمایشنامه‌نویس، مترجم، سیاستمدار و روزنامه‌نگار ایرانی.

## درگذشت‌ها

رده:۱۲۷۹
رده:سده ۱۳
۱۲۸۰ (خورشیدی)

**۱۲۸۰** هزار و دویست و هشتادمین سال هجری خورشیدی، سالی کبیسه است.

## رویدادها
* مهر – دستگیری اعضای انجمن سری آزادی‌خواهان در تهران و تبعید ایشان
## زادگان
* ۱۰ فروردین- حاج‌علی رزم‌آرا، نظامی و سیاستمدار
*'مهدی الهی قمشه ای، فیلسوف،فقیه،عارف،شاعر و مترجم قرآن. (درگذشت ۱۳۵۲)
* **[[شهناز آزاد]]** (شهناز رشدیه)؛ روزنامه‌نگار و از پیشگامان جنبش زنان در ایران و دختر میرزا حسن رشدیه.
*ورنر هایزنبرگ؛ فیزیکدان آلمانی و از بنیانگذاران فیزیک کوانتومی 
* اسماعیل ادیب خوانساری: خواننده ایرانی. (درگذشته۱۳۶۱)
* حبیب سماعی: استاد برجسته سنتور. (درگذشت ۱۳۲۵)
* علی اکبر گلشن: روزنامه‌نگار، شاعر و نویسنده. (درگذشت۱۳۵۳)
* حبیب یغمایی: ادیب، شاعر و روزنامه‌نگار ایرانی. (درگذشت ۱۳۶۳)
* خلیل ملکی: سیاستمدار ایرانی.
* علی شایگان: روزنامه‌نگار، حقوقدان و سیاستمدار ایرانی.
* ۱۰ فروردین - حاج‌علی رزم‌آرا: نخست‌وزیر ایران در سال ۱۳۲۹.
* سید حسین خادمی: رئیس حوزه علمیه اصفهان.

## درگذشتگان

## منابع

رده:۱۲۸۰
رده:سده ۱۳
۱۲۸۳ (خورشیدی)

**۱۲۸۳** هزار و دویست و هشتاد و سومین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* **[[کریم سنجابی]]**، سیاستمدار و حقوقدان ایرانی و اولین وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران .
* **[[جعفر خرسندی]]**، شاعر و نوازنده تار و ویولن ایرانی
* **[[اسماعیل مهرتاش]]** : موسیقی دان ایرانی.
* ''' ملکه توران : همسر سوم رضاشاه پهلوی

## درگذشتگان

رده:۱۲۸۳
رده:سده ۱۳
۱۲۸۴ (خورشیدی)

**۱۲۸۴** هزار و دویست و هشتاد و چهارمین سال هجری خورشیدی، سالی کبیسه است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
* ۱۰ ثور. صدور فرمان حبیب‌الله خان، شاه افغانستان برای تشکیل انجمن (هیئت تحریریه) نشریه سراج‌الاخبار (۲۵ صفر ۱۳۲۳ق)
* فروش سیصد دختر قوچانی به ترکمن ها برای مالیات به خاطر ضعف دولت قاجار.

## زادگان
* ۳۰ خرداد - امین‌الله آندره حسین، آهنگساز
* ۲ تیر - حسینعلی راشد، روحانی، نویسنده، مبلغ مذهبی، زندانی سیاسی و نمایندهٔ تهران در مجلس شورای ملی
* ۲۱ شهریور - علی امینی، سیاستمدار ایرانی و نخست وزیر ایران در دوران سلطنت محمدرضا شاه پهلوی
* ۱۲ آذر - غلامحسین صدیقی، استاد دانشگاه و سیاستمدار ایرانی عضو جبهه ملی ایران.
* ۱۵ دی -سید کاظم شریعت‌مداری، مرجع تقلید شیعه در ایران
* ۱۵ بهمن - فیروز آذرگشسپ،  یک موبد زرتشتی، فرزندِ موبد *دستور نامدار* و زاده شده در شهر یزد بود.
* ۷ اسفند - دکتر یدالله سحابی، سیاستمدار و از مؤسسین و اعضای نهضت آزادی ایران
* قمرالملوک وزیری، خواننده آوازهای موسیقی سنتی ایرانی (زاده شهر تاکستان)
* ملکه عصمت دولتشاهی، همسر آخر رضاشاه پهلوی (زاده کرمانشاه)

## درگذشتگان
* عزت‌الدوله، خواهر ناصرالدین شاه و همسر امیرکبیر

## منابع

رده:سده ۱۳
۱۲۸۶ (خورشیدی)

**۱۲۸۶** هزار و دویست و هشتاد و ششمین سال هجری خورشیدی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
*۸ شهریور - قرارداد سن پترزبورگ منعقد شد. قرارداد ۱۹۰۷ میان امپراتوری روسیه و امپراتوری بریتانیا در منطقهٔ سن پترزبورگ دربارهٔ ایران، افغانستان و تبت امضا شد. این پیمان آخرین قدم در راه ایجاد تفاهم مثلث بود و با حل مشکلات بین بریتانیا و روسیه، این دو کشور همراه با فرانسه در برابر اتحاد مثلث، متحد کرد. 
* ۱۸ بهمن - تصویب یکمین قانون مطبوعات در مجلس شورای ملی

## زادگان
* ۴ خرداد ـ **[[عبدالحسین سپنتا]]**، شاعر 
* ۳۰ مهر - **[[فوأد روحانی]]**، اولین دبیرکل سازمان اوپک.
* ۲۲ دی - **[[محسن هشترودی]]**، ریاضی‌دان، فیلسوف و شاعر
* مهدی بازرگان، اولین نخست وزیر ایران پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران
* سید محمد محقق داماد، فقیه و مجتهد ایرانی
* رقیه چهره‌آزاد، هنرپیشه تئاتر و سینما
* ایران دفتری، هنرپیشه تئاتر و سینما
* ابوالقاسم غفاری فیزیک دان و ریاضی دان

## درگذشتگان
* ۲۱ شهریور - **[[میرزا نصرالله خان مشیرالدوله]]** سیاستمدار و رئیس الوزرای دوره قاجار.
* ترور **[[میرزا علی اصغر خان امین السلطان]]** از سیاستمداران و صدر اعظم‌های دوره قاجار پس از خروج از مجلس توسط یکی از فداییان انجمن تبریز.

رده:۱۲۸۶
رده:سده ۱۳
۱۲۸۹ (خورشیدی)

**۱۲۸۹** هزار و دویست و هشتاد و نهمین سال هجری خورشیدی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
* ۱۵ مرداد - واقعه پارک اتابک.
* ۲ اسفند - گاه‌شماری هجری شمسی بُرجی در دوره دوم مجلس شورای ملی ایران در ۲ اسفند (حوت) ۱۲۸۹ خورشیدی (مطابق ۲۱ صفر ۱۳۲۹ قمری)، به عنوان مقیاس رسمی زمان محاسبات مالی کشور پذیرفته شد.

## زادگان
* ۲۶ خرداد - محمدتقی بهلول گنابادی‌‌، مشهور به شیخ بهلول یا علامه بهلول از عارفان فیلسوف و‌ شاعران فقهای معاصر ایران
* ۱ مرداد - عبدالله دهش، یا شیخ عبدالله دهش کرمانی شاعر و نویسنده و عارف کرمانی معاصر
* ۱۲ مرداد - ارتشبد نعمت‌الله نصیری، سومین رئیس ساواک
* ۲۵ بهمن - موشق سروری، کارگردان، طراح صحنه، تهیه‌کننده و نویسنده ایرانی ارمنی‌تبار
* ۱۳ اسفند - آیت‌الله طالقانی، روحانی شیعه، سیاستمدار و نخستین امام جمعه تهران بعد از انقلاب ۵۷
* غلامحسین مصاحب، ریاضی‌دان و دانشنامه‌نویس ایرانی (ملقب به پدر ریاضیات جدید ایران)
* حسین همدانیان، نیکوکار و صنعتگر اصفهانی

## درگذشتگان

رده:۱۲۸۹
رده:سده ۱۳
۱۲۹۱ (خورشیدی)

**۱۲۹۱** هزار و دویست و نود و یکمین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* ۲۱ خرداد - محمدحسن گنجی، استاد جغرافیای ایرانی، پدر جغرافیای نوین و هواشناسی ایران
* ۲۷ خرداد - مهندس جعفر شریف‌امامی، سیاستمدار و از نخست وزیران ایران در اواخر دورهٔ پهلوی
* ۲۳ تیر - صبار فرمانفرمائیان، پزشک و سیاستمدار ایرانی، وزیر بهداری دولت محمد مصدق و رئیس انستیتو پاستور ایران
* تیرماه: مظفر بقایی کرمانی، فعال سیاسی و از بنیانگذاران جبهه ملی ایران
* ۱۵ مرداد - جواد معروفی، آهنگساز و نوازنده برجسته پیانو
* ۱ بهمن - تقی ظهوری، بازیگر
* ۲۸ بهمن - مجید وفادار، آهنگساز و نوازنده ویولن
* **تاریخ نامشخص**
* هوشنگ سارنگ، بازیگر
* عباسعلی خلعتبری، سیاستمدار
* اسکندر آزموده، سپهبد و از نظامیان ارشد ایران در دوره پهلوی
* سیاه خان لپویی شخص بلند قد ایرانی

## درگذشتگان
*یپرم‌خان:از رهبران نظامی ارمنی‌تبار در انقلاب مشروطیت ایران
* دوست محمد معيرالممالك : از رجال قاجار و داماد ناصرالدین‌شاه قاجار .

رده:۱۲۹۱
رده:سده ۱۳
۱۲۹۲ (خورشیدی)

**۱۲۹۲** هزار و دویست و نود و دومین سال هجری خورشیدی، سالی کبیسه است.

## مناسبت‌ها

شروع جنگ جهانی اول

## زادگان
* ۱ فروردین - محمدولی قرنی ، نظامی ایرانی و نخستین رئیس ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی 
* ۲۸ تیر - منوچهر ستوده ایران‌شناس، جغرافی‌دان و پژوهشگر
* ۲۹ تیر - تیمسار ارتشبد حسن طوفانیان، نظامی
* ۳ مرداد - یدالله بایندر، ناوسروان نیروی دریایی
* ۱۲ مرداد - محمد قاضی، مترجم برجسته ایرانی
* اسفند - پرویز ناتل خانلری، پژوهشگر، زبان‌شناس، نویسنده، مترجم، شاعر، ادیب و سیاست‌مدار
* ناصر ذوالفقاری سیاستمدار دوران پهلوی

## درگذشتگان

رده:۱۲۹۲
رده:سده ۱۳
۱۲۹۴ (خورشیدی)

**۱۲۹۴** هزار و دویست و نود و چهارمین سال هجری خورشیدی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
## زادگان
* ۱ مهر - پرویز شاهین‌خو، بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون
* لطف الله مفخم پایان، موسیقیدان، آهنگساز ایرانی
* امانوئل ملیک اصلانیان، ، موسیقی‌دان، آهنگساز، نظریه‌پرداز موسیقی کلاسیک، نوازنده شهیر پیانو و ارمنی‌تبار اهل ایران بود.
* علی‌اصغر امیرانی، بنیان‌گذار، مدیر و نویسنده مجله خواندنیها بود که در اوایل انقلاب ایران اعدام شد.
* نصرت‌الله امینی، فعال سیاسی ملی‌گرای ایرانی بود.
* فلیکس آقایان، (به ارمنی: Ֆելիքս Աղայան)، وی فرزند آلکساندر آقایان، نماینده دوره پنجم مجلس شورای ملی بود.
* جعفر بدیعی، روزنامه‌نگار ایرانی و از بنیان‌گذاران مجله کیهان بچه‌ها بود.

## درگذشتگان
* ۱۲ شهریور - رئیس‌علی دلواری، رهبر قیام در تنگستان و بوشهر علیه نیروهای بریتانیا در دوره جنگ جهانی اول بود و با شجاعت‌های خود از ایران دفاع کرد و کشته شد.
* آقا حسینقلی فراهانی، از نوازندگان بزرگ تار در اواخر دورهٔ قاجار.

## منابع

رده:۱۲۹۴
رده:سده ۱۳
تنهام بذار

«**تنهام بذار**»  نام هشتمین آهنگ منتشر شده از آلبوم *[[بد (آلبوم)|بــد]]* مایکل جکسون است که تنها در نسخه سی دی آلبوم منتشر شد و برنده یک جایزه گرمی برای موزیک ویدئو شده‌است. از نظر بین‌المللی، این ترانه موفقیت‌آمیز بود و در شماره یک و دو اسپانیا و انگلستان و در ده اثر برتر در نیوزیلند و ایتالیا قرار گرفت. این ترانه عموماً به خوبی توسط منتقدان موسیقی نقد شد. جکسون در این تک‌آهنگ، شایعات نادرست در رسانه‌ها مانند خرید استخوان‌های مرد فیل نما را مورد انتقاد قرار می‌دهد. با وجود این، جکسون ترانهٔ «تنهام بزار» را هرگز در تورهای جهانی‌اش اجرا نکرد.

## موزیک ویدئو
موزیک ویدئو این اثر، به کارگردانی جیم بلشفیلد و پل دینر و در اوایل سال ۱۹۸۹ منتشر شد. در اصل، این ویدئو یک پارک تفریحی شامل تصاویری از حیوانات و انسان‌هایی که صورت حیوان دارند را نشان می‌دهد. در این ویدئو تصاویری از بازیگر مشهور آمریکایی الیزابت تیلور، دوست نزدیک زندگی واقعی جکسون دیده می‌شود.

این ترانه نامزد چندین جایزه برای موزیک ویدئو خود شد. این اثر برنده جایزه گرمی برای بهترین موزیک ویدئو سال ۱۹۹۰ شد. همچنین شش بار نامزد بهترین موزیک ویدئو در جوایز موزیک ویدئوی ام‌تی‌وی سال ۱۹۸۹ شد.

## منابع

* 

رده:نمودهای فرهنگی الیزابت تیلور
رده:ترانه‌های ۱۹۸۷ (میلادی)
رده:ترانه‌های انگلیسی‌زبان
رده:ترانه‌ها درباره تنهایی
رده:ترانه‌ها درباره رسانه‌ها
رده:ترانه‌های ساخته‌شده در می بمل مینور
رده:ترانه‌های ساخته مایکل جکسون
رده:ترانه‌های تهیه‌شده توسط کوئینسی جونز
رده:ترانه‌های تهیه‌شده توسط مایکل جکسون
رده:ترانه‌های مایکل جکسون
رده:تک‌آهنگ‌های ۱۹۸۹ (میلادی)
رده:تک‌آهنگ‌های اپیک رکوردز
رده:تک‌آهنگ‌های با رتبه یک در اسپانیا
رده:تک‌آهنگ‌های با رتبه یک در ایرلند
رده:تک‌آهنگ‌های با رتبه یک در یونان
رده:تک‌آهنگ‌های سی‌بی‌اس رکوردز
رده:جایزه گرمی بهترین نماهنگ کوتاه
ترنس تائو

**ترنس چی شن تائو**  ریاضیدان استرالیایی است که روی تحلیل هارمونیک، معادلات دیفرانسیل پاره‌ای، ماتریس‌های تصادفی، نظریه ارگودیک رمزی، ترکیبیات و نظریه اعداد تحلیلی کار می‌کند. او در حال حاضر استاد دانشگاه کالیفرنیا، لس‌آنجلس است. عدد اردوش او ۲ است.

او برنده جایزه فیلدز ۲۰۰۶ است.

## کودکی
[بندانگشتی|راست|تائو و [پل اردوش، ۱۹۸۵]]
او کودکی نابغه بود و در ۲۴ سالگی به استادی تمام دانشگاه کالیفرنیا در لس آنجلس رسید. والدین او هر دو از نژاد کانتون هستند. پدرش به مطبوعات گفته‌است که او در دو سالگی سعی داشت به کودکی پنج ساله انگلیسی و ریاضی بیاموزد. او در دو سالگی حساب مقدماتی را نزد خود آموخت. او جوانترین فردی است که تاکنون در المپیاد جهانی ریاضی مدال گرفته‌است. وی در ۱۲ سالگی توانست در این المپیاد مدال برنز بگیرد. او هنگامی مدال طلا گرفت که هنوز ۱۳ سال اش نشده بود. او در ۱۸ سالگی مدرک لیسانس و فوق لیسانس خود را از دانشگاه فلیندرز دریافت کرد.

وی مدرک دکترای خود را در سن ۲۱ سالگی از دانشگاه پرینستون آمریکا دریافت کرده‌است.

## منابع

## پیوند به بیرون
* وبگاه در یو سی ال ای
* وبگاه تخصصی

رده:آموزگاران اهل کالیفرنیا
رده:آنالیز ریاضی‌دانان
رده:آنالیز هارمونیک
رده:استادان دانشگاه چینی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:استرالیایی‌های چینی‌تبار
رده:استرالیایی‌های مهاجرت‌کرده به ایالات متحده آمریکا
رده:اعضای انجمن ریاضی آمریکا
رده:اعضای انجمن سلطنتی
رده:اعضای فرهنگستان علوم استرالیا
رده:اعضای فرهنگستان ملی دانش آمریکا
رده:اعضای فرهنگستان هنر و دانش آمریکا
رده:اعضای وابسته خارجی آکادمی ملی علوم
رده:افراد آمریکایی چینی‌تبار
رده:افراد آمریکایی هنگ کنگی‌تبار
رده:افراد استرالیایی شانگهایی‌تبار
رده:افراد استرالیایی هنگ کنگی‌تبار
رده:افراد دارای تابعیت ایالات متحده آمریکا
رده:افراد زنده
رده:اهالی آدلاید
رده:اهالی لس آنجلس
رده:برندگان المپیادهای علمی
رده:برندگان بورس مک‌آرتور
رده:برندگان مدال فیلدز
رده:پژوهشگران فولبرایت
رده:دانشمندان چینی‌تبار اهل ایالات متحده آمریکا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه پرینستون
رده:دریافت‌کنندگان جایزه تحقیقاتی کلی
رده:ریاضیدانان اهل کالیفرنیا
رده:ریاضی‌دانان اهل استرالیا
رده:ریاضی‌دانان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:ریاضی‌دانان اهل چین
رده:ریاضی‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:ریاضی‌دانان سده ۲۰ (میلادی)
رده:ریاضی‌دانان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:ریاضی‌دانان سده ۲۱ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۷۵ (میلادی)
رده:شرکت‌کنندگان در المپیاد جهانی ریاضی
رده:نظریه‌پردازان PDE
رده:نظریه‌پردازان اعداد
رده:وبلاگ‌نویسان اهل استرالیا
رده:وبلاگ‌نویسان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:وبلاگ‌نویسان علم
رده:هیئت علمی دانشگاه کالیفرنیا، لس آنجلس
رده:نویسندگان مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:ریاضی‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل استرالیا
رده:نویسندگان مرد سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:وبلاگ‌نویسان مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان علم اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان کتاب‌های درسی آمریکایی
رده:کودکان اهل استرالیا
رده:نویسندگان علم اهل استرالیا
رده:نویسندگان کتاب‌های درسی اهل استرالیا
رده:نویسندگان اهل لس آنجلس، کالیفرنیا
رده:اعضای انجمن سلطنتی اهل استرالیا
رده:اعضای مجمع فیلسوفان آمریکا
تعریف دین

**تعریف دین** با پژوهشگرانی که موفق به توافق به هیچ‌یک تعریف خاصی نمی‌شوند، موضوعی مناقشه‌آمیز در مطالعات دینی است. برخی پژوهشگران، دین را به عنوان سیستمی فرهنگی از رفتارها و سنن تعریف می‌کنند، سایرین به عنوان جهان‌بینی‌ای جامع و فراگیر یا *اجتماعی معنوی* که *چرچ* نامیده می‌شود، تعریف می‌کنند. سایرین مانند Wilfred Cantwell Smith تلاش کرده‌اند تا یک سوگیری دیده‌شده غربی و یهود و-مسیحی در تعریف و مطالعه دین را اصلاح کنند. متفکرانی مانند Daniel Dubuisson تردید کرده‌اند که اصطلاح غربی دین (یعنی *Religion*) هیچ معنی ای خارج از فرهنگ‌های غربی داشته باشد، در حالی که دیگران، مانند Ernst Feil، حتی تردید دارند این اصطلاح هیچ معنی جهان‌گیر و مشخصی حتی آن‌جا [در غرب] داشته باشد.

## تعاریف رقیب
* امیل دورکیم، دین را این‌گونه تعریف کرده است: «سیستمی یکپارچه از عقاید و رسوم [یا سنن] مرتبط با چیزهای مقدس، که این چیزهایی را که کنار گذاشته و قدغن شده‌اند را بیان می‌کند - اعتقادات و رسومی [یا سننی] که، همه آن‌هایی را که از آن پیروی می‌کنند، در یک اجتماع یگانه معنوی، که *چرچ* خوانده می‌شود با هم یکی می‌کند.»
* طبق تعریفی دیگر، Max Lynn Stackhouse، دین را این‌گونه تعریف می‌کند: «جهان‌بینی فراگیر یا 'چشم انداز معنوی [یا اخلاقی] متافیزیکی'ای که به عنوان الزام‌آور، پذیرفته شده است، زیرا این‌طور اعتقاد دارند که اساسا فی نفسه درست و به حق است، حتی اگر تمام ابعاد آن نتواند کاملاً تأیید یا رد شود».
### سایر تعاریف
* دین مجموعه‌ای از عقاید اخلاق قوانین فقهی و حقوقی است که از ناحیه خداوند برای هدایت و رستگاری بشر تعیین شده است.

## جستارهای وابسته
* باور
* فلسفه دین
* جامعه‌شناسی دین

## یادداشت‌ها


## منابع

* 

رده:تعریف
رده:فلسفه دین
رده:مطالعه دین
۱۰ (میلادی)

**۱۰ (میلادی)** دهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* تمایز قبایل محلی ژرمن‌ها ایرمینون‌ها.

* سناتوس مشاوره سیلانیانوم تصویب شد.

**آسیای مرکزی**

* سلسله یوثیدمیدها، یک سلسله یونانی در باختر، به پایان رسید

**چین**

* وانگ مانگ غاصب (که در دوره کوتاهی از فترت معروف به دودمان شین حکومت می‌کرد) خرید و استفاده خصوصی از کمان‌های پولادی را غیرقانونی اعلام کرد. با وجود این، لیو شیو، امپراتور بعدی گوانگ‌وو از سلسله هان، در زمستان ۲۲ میلادی برای کمک به شورش برادرش لیو یان (معروف به بوشنگ) و لی تانگ، کمان‌های پولادی می‌خرید.

**<big>بر اساس موضوع</big>**

**هنر**

* اووید تریستیا سوم ("غم‌ها") را که غم تبعید را توصیف می‌کند، کامل می‌کند.

## زادگان
* هرون اسکندرانی - مهندس یونانی
* پاپ لینوس، پاپ در کلیسای کاتولیک (متوفی ۷۶ میلادی)

* لیو پنزی، امپراتور دست نشانده چین (متوفی پس از ۲۷ پس از میلاد)

* لوسیوس ویپستانوس پاپلیکولا، کنسول روم (متوفی پس از 59 پس از میلاد)

* تیگلینوس، بخشدار پراتوری رومی (متوفی ۶۹ پس از میلاد)

## درگذشتگان

* دیدیموس کالسنتروس، دانشمند و دستور زبان یونانی (متولد 63 ق.م.)
* هیلل بزرگ، حکیم، دانشمند و رهبر یهودی بابلی (متولد حدود ۱۱۰ پیش از میلاد)

## منابع

رده:۱۰ (میلادی)
۱۱ (میلادی)

**۱۱ (میلادی)** یازدهمین سال تقویم میلادی است.

## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* ژرمانیای کوچک و راین توسط ژرمانیکوس تصرف شده‌اند.
* امپراتور آگوستوس از طرح خود برای ایجاد یک مرز دفاعی در البه، به منظور تقویت استحکامات رومی در امتداد راین و دانوب، صرف نظر کرد.
* حکمی صادر می‌شود که اعمال پیشگویی، به ویژه طالع بینی، را در سراسر امپراتوری ممنوع می‌کند. این حکم ایجاب می‌کند که هرگونه مشاوره بین مشتری و متخصص با حضور حداقل یک شاهد شخص ثالث انجام شود و تحقیق در مورد مرگ هر کسی ممنوع است.

**ایران**

* اردوان دوم حاکم پارت شد.

**هند**

* ساتاکارنی سلطنت خود را به عنوان امپراتور امپراتوری آندرا آغاز کرد (۱۱ تا ۲۹ میلادی).

**چین**

* رودخانه زرد شاهد سیل بزرگی بود. این سیل عامل سقوط سلسله کوتاه مدت شین شناخته می‌شود.

## درگذشتگان
مارکوس آنتیستیوس لابئو، حقوقدان برجسته رومی

## منابع
رده:۱۱ (میلادی)
۱۲ (میلادی)

**۱۲ (میلادی)** دوازدهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
سلسه از جنگ ها بین ژاپن و کره که به پیروزی کره انجامید

**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* آنیوس روفوس به عنوان بخشدار یهودیه منصوب شد.
* آگوستوس دستور حمله بزرگی به آلمان در آن سوی راین را می‌دهد.
* کوئیرینیوس از یهودیه بازگشت تا مشاور تیبریوس شود.
* دودمان آرتاشسی ارمنستان توسط رومی‌ها سرنگون شد.

**<big>بر اساس موضوع</big>**

**هنر و علوم**

اووید به دلیل کمبود منابع (دور بودن از کتابخانه‌های رم) نوشتن فاستی را متوقف می‌کند. او 6 کتاب را که جزئیات جشن‌های موجود در تقویم رومی را شرح می‌دهند، تکمیل می‌کند.

## زادگان

* ۳۱ اوت &ndash; کالیگولا، امپراتور در روم باستان

## درگذشتگان
رومتالکس اول - پادشاه پادشاهی اودریسیایی تراکیه از ۱۲ پیش از میلاد تا ۱۲ میلادی

## منابع
رده:۱۲ (میلادی)
۱۴ (میلادی)

**۱۴ (میلادی)** چهاردهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* سومین (و آخرین) سرشماری بیست ساله امپراتوری روم توسط آگوستوس، در مجموع ۴،۹۷۳،۰۰۰ شهروند را گزارش می‌دهد.
* ۱۹ اوت - آگوستوس، اولین امپراتور روم، درگذشت و به عنوان خدا اعلام شد.
* ۱۸ سپتامبر - تیبریوس جانشین ناپدری خود آگوستوس به عنوان امپراتور روم شد.
* شورش لژیون‌ها در راین پس از مرگ آگوستوس؛ژرمانیکوس نظم و انضباط را در میان لژیون‌ها برقرار می‌کند.
* ژرمانیکوس به عنوان فرمانده نیروها در آلمان منصوب می‌شود و لشکرکشی‌ای را آغاز می‌کند که در ۱۶ سالگی به پایان می‌رسد.
* ژرمانیکوس حمله‌ای وحشیانه علیه مارسی‌ها، یک قبیله آلمانی در رودخانه روهر علیا، رهبری کرد که منجر به قتل عام آنها شد.
* شهر و بندر نائوپورتوس توسط یک لژیون رومی یاغی که برای ساخت جاده و پل به آنجا اعزام شده بود، غارت شد.

**چین**

* اولین سال دوران تیان‌فنگ از دودمان شین چین.
* قحطی چین را فرا گرفت؛ برخی از شهروندان به آدم‌خواری روی آوردند.

## زادگان

* لوسیوس کیسیلیوس یوکوندوس، بانکدار رومی (درگذشته ۶۲ پس از میلاد)
* مارکوس یونیوس سیلانوس، کنسول روم (درگذشته 54 پس از میلاد)

## درگذشتگان
* ۱۹ اوت &ndash; آگوستوس، سیاست‌مدار در روم باستان
* ۲۰ اوت - آگریپا پوستوموس، نوه آگوستوس و وارث سابق امپراتوری (متولد ۱۲ پیش از میلاد)
* گنائوس پومپیوس (روفوس)، کنسول روم
* ژولیای بزرگ، دختر آگوستوس (متولد ۳۹ پیش از میلاد)
* لوسیوس آمیلیوس پاولوس، کنسول روم
* پارتنیوس از نیقیه، دستور زبان‌شناس یونانی
* پاولوس فابیوس ماکسیموس، کنسول روم
* سمپرونیوس گراکوس، اشراف رومی

## پانویس
رده:۱۴ (میلادی)
۱۶ (میلادی)

**۱۶ (میلادی)** شانزدهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* یک ارتش رومی متشکل از ۵۰،۰۰۰ نفر به فرماندهی ژرمانیکوس، در نبرد رود وزر به پیروزی بزرگی دست یافت و آرمینیوس، فرمانده جنگ ژرمن‌ها، را شکست داد و عقاب‌های گمشده لژیون‌های واروس را بازیابی کرد.
* ژرمانیکوس ناوگان دریای شمال را برای اجتناب از رودخانه‌های خطرناک به کار می‌گیرد و ارتشی را در دلتای راین، با حدود ۱۰۰۰ کشتی، مستقر می‌کند. او آلمانی‌ها را در مصب رودخانه امس و وزر شکست می‌دهد، اما در هنگام بازگشت، ناوگان رومی تا حدی توسط طوفان‌ها نابود می‌شود.
* ونون، پادشاه محاصره‌شده ارمنستان، توسط فرماندار رومی، کرتیکوس سیلانوس، به سوریه فراخوانده شد.

## زادگان

* 16 سپتامبر - یولیا دروسیلا، دختر ژرمنیکوس و آگریپینا بزرگ (متوفی 38 پس از میلاد)

* کلودیوس دروسوس، پسر کلودیوس و پلاتیا اورگولانیلا (تاریخ تقریبی)

* دسیموس جونیوس سیلانوس تورکواتوس، کنسول روم (متوفی ۶۴ پس از میلاد)

## درگذشتگان

* 13 سپتامبر - مارکوس اسکریبونیوس لیبو، سناتور رومی (مجبور به خودکشی)

* کلمنس، برده و شیاد رومی (اعدام شده توسط تیبریوس) 

* اسکریبونیا، همسر دوم سزار آگوستوس (تاریخ تقریبی)

## پانویس
رده:۱۶ (میلادی)
۱۷ (میلادی)

**۱۷ (میلادی)** هفدهمین سال تقویم میلادی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* ۲۶ مه - ژرمانیکوس به عنوان یک قهرمان فاتح به رم بازمی‌گردد؛ او پیروزی خود بر چروسکی‌ها، چتی ها و دیگر قبایل ژرمنی در غرب البه را جشن می‌گیرد.
* امپراتور تیبریوس، ژرمانیکوس را به شرق می‌فرستد تا لشکرکشی نظامی علیه پارت را رهبری کند.
* کاپادوکیه (آسیای صغیر) به یک استان رومی تبدیل می‌شود.
* لوسیوس الیوس سیجانوس فرماندار پرایتوری شد.

**آفریقا**

* تافاریناس، سرباز فراری نومیدیایی از ارتش روم، جنگی چریکی علیه رومیان آغاز می‌کند. او قبیله خود، موسولامی، و ائتلافی از بربرها را رهبری می‌کند و به طرابلس، منطقه‌ای مستحکم (لیم) در امپراتوری روم در آفریقا، حمله می‌کند.

*یهودیه*

* هیرود آنتیپاس، پسر هرود بزرگ، به افتخار تیبریوس، شهر طبریه را در ساحل غربی دریاچه طبریه بنا می‌کند.

**آسیای صغیر**

* زلزله‌ای در آناتولی، شهر سارد را ویران کرد و به چندین شهر دیگر آسیب رساند.

## زادگان
## درگذشتگان

* آنتیوخوس سوم، پادشاهی کوماژن

* آرکلائوس، پادشاه کاپادوکیه

* گایوس یولیوس هیگینوس، نویسنده لاتین رومی

* تیتوس لیویوس، مورخ رومی

* لوسیوس ویپستانوس گالوس، سناتور رومی

* اووید، شاعر رومی (یا 18 پس از میلاد)

## پانویس
رده:۱۷ (میلادی)
۱۸ (میلادی)

**۱۸ (میلادی)** هجدهمین سال تقویم میلادی است.

## رویداد ها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* یک وکسیلاتیو (زیرمجموعه یا دسته) از لژیون سوم آگوستا در آفریقا توسط یک کمین نابود می‌شود.

**سوریه**

* زمستان - ژرمانیکوس سزار به عنوان فرمانده کل قوا برای شرق روم وارد سوریه می‌شود.

**پارت**

* ژرمانیکوس با اردوان دوم اشکانی پیمان صلحی منعقد کرد که در آن به عنوان پادشاه و دوست روم شناخته شد.

**چین**

* پس از طغیان رودخانه زرد در چین، کشاورزان مجبور به شورش شدند. امپراتور وانگ مانگ با اعزام ارتشی (حدود ۱۰۰۰۰۰ نفر) علیه شورشیان کشاورز واکنش نشان داد. رهبران شورشیان، که نگران بودند در طول نبرد تشخیص دوست از دشمن غیرممکن شود، دستور دادند که مردانشان ابروهای خود را قرمز کنند - و نام چیمئی ("ابروهای قرمز") از همین جا آمده است.

**کره**

* تموشین حاکم پادشاهی کره‌ای گوگوریو شد.

**هند**

* در هند، هندو-پارتیان تاکسیلا را کنترل می‌کنند.

## زادگان

* جولیا لیویلا، دختر ژرمانیکوس و آگریپینا بزرگ (تاریخ تقریبی) (درگذشته ۴۱ میلادی)

## درگذشتگان

* کریناگوراس، نویسنده‌ی یونانی (متولد ۷۰ پیش از میلاد)

* هرود آرکلائوس، حاکم یهودی (قوم‌سالار) (متولد ۲۳ پیش از میلاد)

* مادر لو، رهبر شورشی علیه دودمان شین

* پوبلیوس اویدیوس ناسو، شاعر رومی (یا ۱۷ میلادی)

* یانگ شیونگ، فیلسوف چینی (متولد ۵۳ پیش از میلاد)

* یوری، حاکم کره‌ای گوگوریو

## پانویس
رده:۱۸ (میلادی)
رده:سال‌ها (میلادی)
۱۹ (میلادی)

**۱۹ (میلادی)** نوزدهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* ماروبودوس، پادشاه مارکومانی‌ها، توسط کاتوالدا برکنار شد. این امر تهدید قبایل ژرمنی علیه رومی‌ها را تا زمان سلطنت مارکوس اورلیوس پایان داد. روم آنها را تحت حمایت خود قرار داد.
* ژرمانیکوس ژولیوس سزار، فرمانده کل لژیون‌های رومی در شرق و محبوب لژیونرها، بیمار می‌شود و می‌میرد. او در بستر مرگ، گنائوس کالپورنیوس پیسو، فرماندار سوریه، را به مسموم کردن خود متهم می‌کند.
* امپراتور تیبریوس مصری‌ها را از روم بیرون راند و ۴۰۰۰ یهودی را از سیسیل تبعید کرد.
* آگریپینای بزرگ، گنائوس کالپورنیوس پیسو را به ترور همسرش ژرمنیکوس ژولیوس سزار در انطاکیه متهم می‌کند. با این حال، هیچ مدرک معتبری وجود ندارد و این اتهام هرگز اثبات نشده است. (در دوران باستان، زمانی که علم پزشکی پیشرفته نبود، معمولاً هر زمان که فرد جوان و سالمی به طور ناگهانی می‌مرد، به سم مشکوک می‌شدند. هیچ راهی برای شناسایی و ردیابی ماده پس از مرگ وجود نداشت؛ بنابراین، این یک نوع قتل سریع، آسان و غیرقابل ردیابی در نظر گرفته می‌شد.)
* طاق پیروزی برای ژرمنیکوس ژولیوس سزار در سنت، شرانت-ماریتیم ساخته شده است.

**پارت**

* شاه ونون یکم به کیلیکیه منتقل و در حصر خانگی قرار گرفت. او فرار کرد، اما توسط یک سرباز بازنشسته لژیون رومی دستگیر و کشته شد.

**آسیا**

سال گذشته (ششم) از دوران تیانفنگ از دودمان شین چین.

اولین ماشین پرنده، طبق گفته هانشو.

گندوفارس پادشاه ساکس می‌شود.

## زادگان
## درگذشتگان

* ۱۰ اکتبر &ndash; ژرمنیکوس ژولیوس سزار، شاعر در روم باستان

* کوتیس سوم (یا کوتیس هشتم)، پادشاه تحت الحمایه روم در تراکیه

* ونون یکم، پادشاه امپراتوری اشکانی

## پانویس
رده:۱۹ (میلادی)
۲۰ (میلادی)

**۲۰ (میلادی)** بیستمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**
* پرتور شدن گالبا در امپراتوری روم
* امپراتور تیبریوس مجبور می‌شود دستور تحقیق و محاکمه علنی در سنای روم را به جرم قتل ژرمانیکوس صادر کند. گنائوس کالپورنیوس پیسو از ترس اینکه گناهکار شناخته شود، خودکشی می‌کند.

## زادگان
## درگذشتگان

* گنائوس کالپورنیوس پیسو، دولتمرد رومی و فرماندار سوریه (متولد 44 قبل از میلاد)
* ویپسانیا آگریپینا، همسر گایوس آسینیوس گالوس و همسر سابق تیبریوس (متولد 36 قبل از میلاد)
* آمانیتوره، ملکه نوبی، پادشاه پادشاهی کوش مرواه

## پانویس
رده:۲۰ (میلادی)
۲۱ (میلادی)

**۲۱ (میلادی)** بیست و یکمین سال تقویم میلادی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* امپراتور تیبریوس برای چهارمین بار به مقام کنسولی روم رسید.
* رومی‌ها یک ایالت حائل در قلمرو کوادی، در جنوب اسلواکی، ایجاد کردند.
* سربازخانه‌هایی برای گارد پرتورین، در کویرینال (واقع در هفت تپه رم) ساخته شدند.

**کره**

* پادشاه دائه‌سو از دانگ بویو در نبردی علیه ارتش گوگوریو، به رهبری سومین حاکم آن، پادشاه تموشین، کشته شد.

**<big>بر اساس موضوع</big>**

**هنر و علم**

* ساخت قلم و ابزارهای فلزی نوشتاری در رم آغاز می‌شود (تاریخ تقریبی).

## زادگان
## درگذشتگان

* آرمینیوس، رهبر نظامی ژرمنی (متولد ۱۸/۱۷ پیش از میلاد)

* کلوتوریوس پریسکوس، شاعر رومی (متولد حدود ۲۰ پیش از میلاد)

* دائه‌سو از دانگ‌ بویو، پادشاه کره (متولد ۶۰ پیش از میلاد)

* مارکوس والریوس مسالا بارباتوس، کنسول روم (متولد ۱۱ پیش از میلاد)

* پوبلیوس سولپیسیوس کویرینیوس، فرماندار رومی (متولد حدود ۵۱ پیش از میلاد)

* وانگ (یا شیائومو)، ملکه چینی دودمان شین

## پانویس
رده:۲۱ (میلادی)
رده:فهرست‌های مرتبط با سده ۱ (میلادی)
۲۲ (میلادی)

**۲۲ (میلادی)** بیست و دومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* دروس ژولیوس سزار  قدرت تریبون را دریافت می کند.

## زادگان

* والریا مسالینا، همسر سوم امپراتور کلودیوس (درگذشته ۴۸ میلادی)

## درگذشتگان

* دائه سو، امپراتور دانگ بویو (متولد 60 قبل از میلاد)

* گایوس آتیوس کاپیتو، حقوق‌دان و کنسول رومی (ب. حدود 30 ق.م.)

* جونیا ترتیا، همسر گایوس کاسیوس لونگینوس (متولد حدود ۷۵ قبل از میلاد)

## پانویس
رده:۲۲ (میلادی)
۲۳ (میلادی)

**۲۳ (میلادی)** بیست و سومین سال تقویم میلادی است.

## رویداد ها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* استرابون، جغرافی‌دان یونانی، کتاب «جغرافیای یونان» را منتشر کرد، اثری که به بررسی جهان شناخته‌شده برای رومیان و یونانیان در زمان امپراتور آگوستوس می‌پردازد - این تنها کتاب از این نوع است که از جهان باستان باقی مانده است.
* دروس ژولیوس سزار پسر امپراتور تیبریوس درگذشت.از آن نقطه به بعد، به نظر می‌رسد تیبریوس علاقه خود را به امپراتوری از دست می‌دهد و خود را با لذت‌جویی سرگرم می‌کند.
* لوسیوس آلیوس سیجانوس پس از مرگ دروسوس، بر سنای روم و تیبریوس تسلط یافت.

**چین**

* گنگشی، از نوادگان خاندان سلطنتی دودمان هان و رهبر شورشیان علیه دودمان شین، خود را امپراتور علیه وانگ مانگ اعلام می‌کند.
* جولای - پس از دو ماه محاصره، حدود ۱۹۰۰۰ شورشی تحت فرماندهی لیو شیو، ۴۵۰۰۰۰ نفر از نیروهای وانگ مانگ را در نبرد کونیانگ شکست دادند و سقوط دودمان شین وانگ مانگ و احیای دودمان هان را رقم زدند.
* ۶ اکتبر - نیروهای امپراتور لیو شوان، وانگ مانگ را در پایان محاصره‌ای سه روزه کشتند.

## زادگان

* پلینی بزرگ، دانشمند و نویسنده رومی (متوفی ۷۹ میلادی)

## درگذشتگان
۱۴ سپتامبر - دروسوس ژولیوس سزار، پسر امپراتور تیبریوس (متولد ۱۴ پیش از میلاد)

۶ اکتبر - وانگ مانگ، امپراتور چینی از دودمان شین (متولد حدود ۴۵ پیش از میلاد)

ژوبای دوم، پادشاه مورتانیا (متولد حدود ۵۰ پیش از میلاد)

لیو شین، ستاره‌شناس، ریاضیدان و سیاستمدار چینی (متولد حدود ۵۰ پیش از میلاد)

لیو یان، ژنرال و سیاستمدار چینی

سرویس کورنلیوس لنتولوس مالوگیننسیس، دولتمرد رومی

وانگ، ملکه چینی از دودمان شین (متولد ۸ پیش از میلاد)

## پانویس
رده:۲۳ (میلادی)
۲۴ (میلادی)

**۲۴ (میلادی)** بیست و چهارمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* 30 ژوئن - دوره خدمت سرویوس کورنلیوس کتگوس و لوسیوس ویسلیوس وارو به عنوان کنسول روم به پایان می رسد.
* ۱ ژوئیه - در اواسط سال رومی ۷۷۷ میلادی، گایوس کالپورنیوس آویولا و پوبلیوس لنتولوس اسکیپیو سال کنسولی جدید را به عنوان کنسول‌های جدید آغاز کردند.
* جنگ روم علیه نومیدیا و مورتانیا با الحاق دو پادشاهی آفریقایی به پایان رسید.
* شورش تافاریناس در آفریقا سرکوب شد.
* سنا بازیگران را از رم اخراج می‌کند.

**آسیا**

* در پادشاهی شیلا، که بیشتر شبه جزیره شرقی کره را در بر می‌گیرد، یوری از خاندان پارک به سلطنت جدید (چاچائونگ) می‌رسد. پادشاه یوری پس از مرگ پدرش، پادشاه نامهه، در پایتخت، سئوربئو (که اکنون گیونگجو در کره جنوبی است) تاج و تخت را به دست می‌گیرد.

**کره**

* پادشاه یوری به عنوان حاکم شیلا (کره) به تخت سلطنت نشست.

**آفریقا**

* سلسله ماسینیسا از حاکمان کارتاژ به پایان می‌رسد.

## زادگان
## درگذشتگان

* گایوس سیلیوس، ژنرال و کنسول روم

* لوسیوس کالپورنیوس پیسو، کنسول روم

* نامهه، پادشاه شیلا

* استرابون، جغرافی دان و مورخ یونانی

* تاکفاریناس، رهبر نظامی نومیدیان

* وانگ لانگ، امپراتور چین

## پانویس
رده:۲۴ (میلادی)
رده:سال‌ها (میلادی)
۲۵ (میلادی)

**۲۵ (میلادی)** بیست و پنجمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* امپراتور تیبریوس اختلاف بین مسنیا و اسپارت بر سر آگر دنتلیالس در کوه تایژتوس را حل و فصل کرد و این زمین را به مسنیا اعطا کرد.
* لوسیوس الیوس سجانوس تلاش ناموفقی برای ازدواج با لیویلا می کند.

**چین**

* ۵ اوت - سلسله هان در چین احیا شد و لیو شیو خود را امپراتور گوانگ‌وو از هان اعلام کرد و دوران جیان‌وو (تا سال ۵۶ میلادی) را آغاز نمود.
* ۲۷ نوامبر - لوئویانگ پایتخت سلسله هوهان یا هان شرقی شد.

## زادگان

* گایوس جولیوس سیویلیس، رهبر نظامی باتاوی

* کوئینتوس ولوسیوس ساتورنینوس، کنسول روم

## درگذشتگان

* آولوس کرموتیوس کوردوس، مورخ و نویسنده رومی

* گنگشی، امپراتور چین از سلسله هان

* گنائوس کورنلیوس لنتولوس، کنسول روم (متولد 54 قبل از میلاد)

* لوسیوس آنتونیوس، نوه مارک آنتونی (متولد 20 قبل از میلاد)

* لوسیوس دومیتیوس آهنوباربوس، کنسول روم (متولد 49 قبل از میلاد)

* روزی یینگ، امپراتور چینی هان غربی (متولد ۵ پس از میلاد)

## پانویس
رده:۲۵ (میلادی)
رده:سال‌ها (میلادی)
۲۶ (میلادی)

**۲۶ (میلادی)** بیست و ششمین سال تقویم میلادی است.

در آن زمان، این سال به عنوان سال کنسولی لنتولوس و سابینوس شناخته می‌شد.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* پونتیوس پیلاطس به عنوان فرماندار یهودیه منصوب شد.
* امپراتور تیبریوس به کاپری عقب‌نشینی کرد و گارد پرتورین به رهبری لوسیوس آلیوس سژانوس را به عنوان مسئول امپراتوری روم و شهر رم باقی گذاشت.
* رومی‌ها قیام قبایل تراکیایی را سرکوب کردند.

## زادگان
## درگذشتگان

* کلودیا پولچرا، پسرعمو و دوست نزدیک آگریپینا بزرگ (متولد ۱۴ پیش از میلاد)

* مارکوس آسینیوس آگریپا، کنسول روم

* کوئینتوس هاتریوس، سیاستمدار رومی

* سان دنگ، امپراتور دست نشانده چین

## پانویس
رده:۲۶ (میلادی)
رده:سال‌ها (میلادی)
۲۷ (میلادی)

**۲۷ (میلادی)** بیست و هفتمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* آتش‌سوزی در رم شعله‌ور شد.
* یک آمفی تئاتر ضعیف در فیدنا فرو ریخت و 20،000 نفر از 50،000 تماشاگر را کشت.
* با استفاده از تاریخ‌ها و بازه‌های زمانی ذکر شده در انجیل لوقا، می‌توان این سال را زمانی دانست که یحیی تعمید دهنده شروع به موعظه در اردن می‌کند. همچنین احتمالاً عیسی در ماه‌های پایانی این سال، قبل از وسوسه‌اش و اولین عید از سه عید فصح ذکر شده در انجیل یوحنا، توسط یحیی تعمید داده شده است.
* طاق نصرت در ریمینی، به افتخار امپراتور سابق آگوستوس، برپا می‌شود.

**<big>بر اساس موضوع</big>**

**دین**

* تاریخ احتمالی غسل تعمید عیسی توسط یحیی تعمید دهنده (احتمال دیگر، سال ۲۹ میلادی است).

## زادگان

* هیرود آگریپا دوم، پادشاه یهودیه

* پترونیوس، نویسنده و کنسول رومی (متوفی ۶۶ میلادی)

* وانگ چونگ، ستاره‌شناس و فیلسوف چینی (متوفی ۱۰۰ میلادی)

## درگذشتگان

* پوبلیوس کوئینکتیلیوس واروس جوان، اشراف رومی (متولد ۴ بعد از میلاد)

## پانویس
رده:۲۷ (میلادی)
رده:سال‌ها (میلادی)
۲۸ (میلادی)

**۲۸ (میلادی)** بیست و هشتمین سال تقویم میلادی است.

در آن زمان، این سال به عنوان سال کنسولی سیلانوس و نروا شناخته می‌شد.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**آلمان**

* لژیون‌های رومی در ژرمانیا با ناوگان به قلعه فلووم در کنار راین منتقل می‌شوند تا علیه فریسی‌های شورشی عملیات انجام دهند.
* فریسی‌ها در کنار رودخانه راین با امپراتوری روم پیمانی امضا کردند و از فتح روم جلوگیری کردند.

**کره**

* پادشاه دارو از بکجه، تاج و تخت بکجه در شبه جزیره کره را به دست گرفت.

**یهودیه**

* بر اساس انجیل لوقا (لوقا ۳: ۱-۲)، خدمت یحیی تعمید دهنده و عیسی مسیح در اوایل این سال و به احتمال زیاد در سال ۲۹ میلادی آغاز شد.

## زادگان

* ۱۵ ژوئن - مینگ از سلسله هان، امپراتور چین (درگذشته ۷۵ میلادی)

* جولیا برنیس، ملکه یهودی یهودیه

* سیلیوس ایتالیکوس، کنسول رومی و شاعر حماسی

## درگذشتگان

* اونجو از باکجه، پادشاه کره

رده:۲۸ (میلادی)

## پانویس
۲۹ (میلادی)

**۲۹ (میلادی)** بیست و نهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* آگریپینای بزرگ، به جزیره پانداتاریا تبعید می‌شود و پسرانش (به جز کالیگولا) توسط لوسیوس آئلیوس سیجانوس زندانی می‌شوند.
* آئولوس پلاتیوس، رهبر نظامی بعدی تهاجم به بریتانیا تحت فرمان امپراتور کلودیوس، در کنار لوسیوس نونیوس آسپرناس کنسول می شود.

**<big>بر اساس موضوع</big>**

**دین**

* بر اساس انجیل لوقا (لوقا ۳: ۱-۲)، گمان می‌رود که خدمت یحیی تعمیددهنده و عیسی مسیح از این سال آغاز شده باشد.عیسی توسط یحیی تعمید دهنده غسل تعمید داده می‌شود.

## زادگان
## درگذشتگان

* گایوس فوفیوس جمینوس، تریبون و کنسول پلبی رومی

* جولیای کوچک، نوه آگوستوس (متولد ۱۹ پیش از میلاد)

* لیویا، همسر آگوستوس و مادر تیبریوس (متولد ۵۸ پیش از میلاد)

## پانویس
رده:۲۹ (میلادی)
۳۲ (میلادی)

**۳۲ (میلادی)** سی و دومین سال تقویم میلادی است.

سال ۳۲ میلادی  یک سال کبیسه بود که از سه‌شنبه تقویم ژولیانی شروع می‌شد. در آن زمان، این سال به عنوان سال کنسولی آهنوباربوس و کامیلوس شناخته می‌شد. نامگذاری این سال به سال ۳۲ میلادی از اوایل قرون وسطی، زمانی که تقویم آنو دومینی به روش رایج در اروپا برای نامگذاری سال‌ها تبدیل شد، مورد استفاده قرار گرفته است.

## رویدادها

* فیلون تفسیر نمادین خود از عهد عتیق (تمثیل) را می‌نویسد.

## زادگان
* ۲۸ آوریل - مارکوس سالویوس اتو، امپراتور روم
* بان چائو، ژنرال و دیپلمات چینی (متوفی ۱۰۲)
* بان گو، مورخ و سیاستمدار چینی (متوفی ۹۲ میلادی)

## درگذشتگان

* کاسیوس سوروس، سخنور و نویسنده رومی

* دسیموس هاتریوس آگریپا، کنسول روم

* لوسیوس کالپورنیوس پیسو، کنسول روم (متولد 48 قبل از میلاد)

* یحیی، شخصیت مذهبی در مسیحیت، اسلام و سایر ادیان ابراهیمی (متولد اواخر قرن اول قبل از میلاد)

رده:۳۲ (میلادی)

## پانویس
۳۳ (میلادی)

**۳۳ (میلادی)** سی و سومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس تاریخ</big>**

* ۳ آوریل - طبق روایت کالین هامفری، شام آخر عیسی ناصری برگزار می‌شود.

**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* امپراتور تیبریوس یک بانک اعتباری در رم تأسیس کرد.
* بحران مالی رم را فرا گرفتبه دلیل سیاست‌های مالی نامناسب. ارزش زمین کاهش و اعتبار افزایش می‌یابد. این اقدامات منجر به کمبود پول، بحران اعتماد و سفته‌بازی زیاد در زمین می‌شود. قربانیان اصلی سناتورها، شوالیه‌ها و ثروتمندان هستند. بسیاری از خانواده‌های اشرافی نابود می‌شوند.

**چین**

* اگرچه غصب وانگ مانگ و شورش چیمئی پشت سر گذاشته شده است، امپراتور گوانگ‌وو اکنون با تهدید جدیدی برای سلسله هان روبرو است: شورش گونگ‌سون شو در استان سیچوان. نیروهای دریایی گونگ‌سون در برابر ژنرال هان، چن پنگ، ناموفق هستند، بنابراین گونگ‌سون تصمیم می‌گیرد با مسدود کردن کل رودخانه یانگ تسه با یک پل شناور بزرگ، به همراه پست‌های مستحکم شناور، موقعیت خود را تقویت کند. پس از اینکه چن پنگ قادر به شکستن پل نشد، چندین "کشتی قلعه‌ای" با استحکامات بلند و کشتی‌های تهاجمی معروف به "شلیک‌کننده‌های تصادمی" می‌سازد که خطوط گونگ‌سون را می‌شکنند و به چن اجازه می‌دهند شورش خود را سرکوب کند. گونگ‌سون شو سه سال بعد کاملاً شکست خورد.

## زادگان

* گایوس روبلیوس پلاتوس، پسر گایوس روبلیوس بلاندوس و جولیا لیویا (نوه تیبریوس) (متوفی 62 پس از میلاد)

## درگذشتگان

* آگریپینا بزرگ، دختر مارکوس ویپسانیوس آگریپا، همسر ژرمانیکوس (خودکشی از گرسنگی؛ متولد حدود ۱۴ پیش از میلاد)
* دروسوس سزار، پسر ژرمنیکوس و آگریپینا بزرگ، پسرخوانده تیبریوس (گرسنگی؛ متولد 8 پس از میلاد)
* گایوس آسینیوس گالوس، بیوه ویپسانیا آگریپینا و ادعایی عاشق آگریپینا بزرگ (گرسنگی)
* لوسیوس آلیوس لارنیا، کنسول روم، فرماندار و پرفکتوس اربی در روم (علل طبیعی؛ متولد حدود 45 ق.م.)
* مارکوس آمیلیوس لپیدوس، کنسول روم و پدرزن دروس سزار (علل طبیعی؛ متولد حدود 30 قبل از میلاد)
* مارکوس کوکیوس نروا، حقوقدان رومی (خودکشی با گرسنگی؛ متولد حدود 5 قبل از میلاد)
* موناتیا پلانسینا، همسر گنائوس کالپورنیوس پیسو (خودکشی)

## منایع
رده:۳۳ (میلادی)
۳۵ (میلادی)

**۳۵ (میلادی)** سی و پنجمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* امپراتور تیبریوس، کالیگولا (معروف به گایوس) و نوه‌اش گاملوس را به عنوان وارثان مشترک معرفی می‌کند.
* پلینی بزرگ قبل از این سال به رم آورده شد.

**پرشیا**

* تیرداد سوم پادشاه پارت شد (تا سال ۳۶ میلادی).

## زادگان

* دسیموس والریوس آسیاتیکوس، سناتور و فرماندار رومی

* گایوس نیمفیدیوس سابینوس، بخشدار رومی (تاریخ تقریبی)

* مارکوس فابیوس کوئینتیلیانوس، سخنور رومی (تاریخ تقریبی)

* کوئینتوس یونیوس آرولنوس روستیکس، سناتور رومی (متوفی 93 پس از میلاد)

* استاتیلیا مسالینا، ملکه روم و همسر نرون (تاریخ تقریبی)

## درگذشتگان

* ارشک اول (یا آرشاک اول)، پادشاه تحت الحمایه روم در ارمنستان

* اپاتیکوس، شاهزاده بریتانیایی کاتوولاونی (تاریخ تقریبی)

* گایوس پوپائوس سابینوس، سیاستمدار و کنسول رومی

* لوسیوس فولکینیوس تریو، سناتور و کنسول رومی

* فرهاد، شاهزاده اشکانی و پسر فرهاد چهارم

## منابع
رده:۳۵ (میلادی)
رده:سال‌ها (میلادی)
۳۶ (میلادی)

**۳۶ (میلادی)** سی و ششمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**چین**

* ۲۵ دسامبر - وو هان به نیروهای امپراتور گوانگ وو از سلسله هان شرقی فرمان داد تا امپراتوری جدایی‌طلب چنگجیا را فتح کنند و چین را دوباره متحد سازند.

**امپراتوری روم**

* پونتیوس پیلاطس پس از سرکوب شورش سامری‌ها، به روم فراخوانده شد.
* لوسیوس ویتلیوس در حمایت از مدعی دیگر تاج و تخت، تیرداد سوم، اردوان سوم پارت را شکست داد.
* هیرود آنتیپاس در جنگی با آرتاشس چهارم نبطیه متحمل خسارات سنگینی شد، که تا حدودی به دلیل طلاق آنتیپاس از دختر آرتاشس بود. به گفته یوسفوس، شکست هیرود در باور عمومی مجازات الهی به دلیل اعدام یحیی تعمید دهنده بود. امپراتور تیبریوس به فرماندار خود در سوریه، ویتلیوس، دستور داد آرتاشس را دستگیر یا بکشد، اما او تمایلی به حمایت از هیرود نداشت و پس از مرگ تیبریوس در سال ۳۷ میلادی، لشکرکشی خود را رها کرد.
* مارسلوس فرماندار یهودیه و سامریه می‌شود.

## زادگان

* لوسیوس آنیوس وینیسیانوس، سناتور رومی و لگاتوس در جنگ روم و اشکانی ۵۸–۶۳.

## درگذشتگان

* ۲۴ دسامبر - گونگسون شو، امپراتور چینی چنگجیا

* گایوس سولپیسیوس گالبا، سناتور و کنسول رومی

* تراسیلوس مندسی، دستور زبان‌شناس و ستاره‌شناس یونانی

* ویبولنوس آگریپا، نجیب‌زاده و شوالیه رومی (مذکر)

## منابع
رده:۳۶ (میلادی)
رده:سال‌ها (میلادی)
۳۷ (میلادی)

**۳۷ (میلادی)** سی و هفتمین سال تقویم میلادی است.

## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**
* کالیگولا با رأی سنا، امپراتور روم می‌شود.
* اکتبر - کالیگولا به شدت بیمار می‌شود، یا شاید مسموم می‌شود. او از بیماری‌اش بهبود می‌یابد، اما کالیگولا به سمت اهریمنی شدن روی می‌آورد: او شروع به کشتن کسانی می‌کند که به او نزدیک هستند و آنها را تهدیدی جدی می‌داند.
* ابیلین به شاه آگریپای اول اعطا شد.
**<big>بر اساس موضوع</big>**

**زلزله**

۹ آوریل - زلزله‌ای انطاکیه را ویران کرد.

**دین**

* پطرس رسول کلیسای انطاکیه را تأسیس کرد (تاریخ تقریبی).
* سائولِ فریسیِ اهل طرسوس، پس از رؤیایی به مسیحیت گروید. پس از سال ۳۹، او به عنوان پولسِ قدیس شناخته شد.

## زادگان
* ۱۵ دسامبر - نرون، امپراتور روم
* یوسفوس، مورخ رومی-یهودی (متوفی حدود ۱۰۰ میلادی)

## درگذشتگان
* ۱۶ مارس - تیبریوس، امپراتور روم

* ۱ مه - آنتونیای کوچک، دختر مارک آنتونی و اکتاویای کوچک؛ مادربزرگ کالیگولا (متولد ۳۶ پیش از میلاد)

* لوسیوس آرونتیوس (کوچک)، سیاستمدار رومی

* مارکوس جونیوس سیلانوس، سیاستمدار رومی (متولد حدود ۲۶ پیش از میلاد)

* ماروبودوس، پادشاه مارکومانی‌ها (متولد حدود ۳۰ پیش از میلاد)

## منابع
۳۸ (میلادی)

**۳۸ (میلادی)** سی و هشتمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* به احتمال زیاد کلودیوس و مسالینا در این برهه از زمان ازدواج کرده‌اند.
* آپیون در رأس هیئتی به نزد امپراتور کالیگولا رفت تا از یهودیان اسکندریه شکایت کند.
* در جریان بازدید پادشاه هیرود آگریپا اول از اسکندریه، شورشی ضد یهودی در این شهر آغاز شد؛ جمعیت می‌خواست مجسمه‌های کالیگولا را در هر کنیسه‌ای قرار دهد.

**چین**

* یک بیماری همه‌گیر در کائویی-چی شیوع پیدا می‌کند و باعث مرگ بسیاری می‌شود. چانگ-لی اول، مقام امپراتوری، داروهایی را فراهم می‌کند که جان بسیاری را نجات می‌دهد.

**<big>بر اساس موضوع</big>**

**هنرها و علوم**

* فایدروس مجموعه افسانه‌های محبوب خود را می‌نویسد.

**دین**

* پولس با پطرس و یعقوب در اورشلیم ملاقات می‌کند (تاریخ تقریبی) (پس از ۳ سال «از رؤیایش در راه دمشق» به اورشلیم رفت تا پطرس را ملاقات کند و ۱۵ روز نزد او ماند. (رساله به غلاطیان، فصل ۱۸)
* اندرو رسول اولین پاتریارک قسطنطنیه می‌شود و اندکی پس از آن از این مقام استعفا می‌دهد.
* استاخیس رسول دومین پدرسالار قسطنطنیه می‌شود.

## زادگان

* دروسیلا، شاهزاده خانم یهودی و دختر هرود آگریپا اول (متوفی ۷۹ پس از میلاد)

* دروسیلا، شاهزاده خانم مورتانیا

* جولیوس آرخلائوس آنتیوخوس، شاهزاده کوماژن (متوفی 92 پس از میلاد)

* لوسیوس کالپورنیوس پیسو لیسینیانوس، امپراتور روم (متوفی ۶۹ پس از میلاد)

* مارکوس والریوس مارتیالیس، شاعر لاتین رومی (تاریخ تقریبی)

## درگذشتگان

* 10 ژوئن - یولیا دروسیلا، خواهر کالیگولا (متولد 16 پس از میلاد)

* آرکلائوس از کیلیکیه، پادشاه موکل روم

* دو شی، مخترع و سیاستمدار چینی

* انیا تراسیلا، نجیب زاده رومی

* نایویوس سوتوریوس ماکرو، بخشدار رومی (متولد 21 قبل از میلاد)

* رومتالس دوم، پادشاه مشتری روم

* تیبریوس جملوس، نوه تیبریوس (متولد 19 پس از میلاد)

* تیبریوس جولیوس آسپورگوس، پادشاه مشتری روم

مراجع

رده:۳۸ (میلادی)

## منابع
۳۹ (میلادی)

**۳۹ (میلادی)** سی و نهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها
## رویدادها
**<big>بر اساس مکان</big>**

**امپراتوری روم**

* تیگلینوس، وزیر و معشوقه نرون، امپراتور بعدی روم، به جرم زنا با خواهران کالیگولا تبعید می‌شود.
* گایوس سزار آگوستوس ژرمنیکوس (کالیگولا) و گنائوس دومیتیوس کوربولو کنسول روم شدند.
* کالیگولا دستور ساخت یک پل شناور با استفاده از کشتی‌ها به عنوان پانتون را می‌دهد که به طول دو مایل از بایائه تا بندر همسایه، پوتزولی، امتداد می‌یابد.
* آگریپا اول، پادشاه یهودیه، با موفقیت هیرودیس آنتیپاس، حاکم جلیل و پریا، را به توطئه علیه کالیگولا متهم کرد. آنتیپاس تبعید شد و آگریپا قلمرو خود را دریافت کرد.
* لژیون پانزدهم پریمیژنیا و بیست و دومین پریمیژنیا توسط کالیگولا برای مرز آلمان وضع شدند.
* لشکرکشی کالیگولا به آلمان توسط توطئه‌ای به رهبری کاسیوس خائریا متوقف می‌شود. اگرچه او هرگز به آلمان نمی‌رسد، اما خود را پیروز اعلام می‌کند و دستور پیروزی می‌دهد.
* کالیگولا دستور می‌دهد مجسمه‌ای از خودش را در معبد اورشلیم قرار دهند. فرماندار سوریه، پوبلیوس پترونیوس، که مسئول نصب مجسمه بود، با تظاهرات گسترده یهودیان منطقه روبرو شد و موفق شد ساخت مجسمه را تا زمان مرگ کالیگولا در سال ۴۱ میلادی به تأخیر بیندازد.
* فیلو رهبری یک هیئت یهودی را به رم بر عهده دارد تا به شرایط ضد یهودی در اسکندریه اعتراض کند.

**ویتنام**

* خواهران چینگ در برابر نفوذ چینی‌ها در ویتنام مقاومت می‌کنند.

## زادگان
* تیتوس فلاویوس، امپراتور روم

* ۳ نوامبر &ndash; لوکانوس، شاعر و تاریخ‌نگار در روم باستان
* جولیا دروسیلا، دختر کالیگولا (متوفی ۴۱ میلادی)
## درگذشتگان

* گنایوس کورنلیوس لنتولوس گتولیکوس، کنسول روم

* مارکوس آمیلیوس لپیدوس، سیاستمدار رومی (متولد ۶ پس از میلاد)

* سنکای پدر، سخنور رومی (تاریخ تقریبی)

## منابع
رده:۳۹ (میلادی)