۶۴۵ (میلادی)

**۶۴۵ (میلادی)** ششصد و چهل و پنجمین سال تقویم میلادی است.

## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری بیزانس

* اسکندریه با ظهور ناوگان بیزانس متشکل از 300 کشتی، علیه حکومت اعراب شورش می‌کند و نیروهای بیزانس شهر را بازپس می‌گیرند. عبدالله بن سعد، فرماندار عرب مصر، حمله‌ای را آغاز می‌کند و آن را بازپس می‌گیرد. او شروع به ساخت ناوگان مسلمانان می‌کند.

#### اروپا

* افلاطون، حاکم امپراتوری راونا، به دره جنوبی پو حمله می‌کند. لومباردها به رهبری شاه روتاری او را در سواحل رودخانه پانارو (نزدیک مودنا) شکست می‌دهند؛ ۸۰۰۰ سرباز امپراتوری کشته می‌شوند.

#### بریتانیا

* شاه سنوال از وسکس توسط برادرزنش، شاه پندا از مرسیا (به گفته بید) از پادشاهی خود رانده می‌شود. او به دربار شاه آنا از آنگلیای شرقی فرار می‌کند و در تبعید غسل تعمید داده می‌شود. پندا وسکس را تصرف می‌کند.
* گویند و بخش زیادی از ولز در قحطی فرو رفته است. کادوالادر فندیگاید، که قرار بود پادشاه شود، به بریتانی فرار می‌کند. جنگ داخلی در پادشاهی او ادامه دارد (تاریخ تقریبی).

#### ژاپن

* ۱۰ ژوئیه - حادثه ایشی: شاهزاده ناکا-نو-اوئه و فوجیوارا نو کاماتاری، سوگا نو ایروکا را در جریان کودتایی در کاخ امپراتوری ترور کردند.
* ملکه کوگیوکو مجبور شد تاج و تخت را به نفع برادر کوچکترش کوتوکو، ۴۹ ساله، که سی و ششمین امپراتور ژاپن می‌شود، واگذار کند.
* ناکا-نو-اوئه ولیعهد و نخست وزیر می‌شود. هواداران نایب‌السلطنه نیمه افسانه‌ای، شاهزاده شوتوکو، در ژاپن برتری پیدا می‌کنند.
* کوتوکو شهری جدید در نانیوا می‌سازد و پایتخت را از استان یاماتو منتقل می‌کند. پایتخت دارای یک بندر دریایی است که تجارت خارجی و روابط دیپلماتیک را برقرار می‌کند. امپراتور کوتوکو اصلاحات تایکا را برقرار می‌کند: اصلاحات ارضی مبتنی بر ایده‌ها و فلسفه‌های کنفوسیوسی از چین (تاریخ تقریبی).
* اولین ننگو، برگرفته از سیستم دوره‌های چینی (نیانهائو) با دوره تایکا آغاز می‌شود.

#### چین و کره

* ۱ مه - اولین درگیری جنگ گوگوریو-تانگ: یک ارتش اعزامی چینی به فرماندهی امپراتور تایزونگ از تانگ از رودخانه لیائو عبور کرده و وارد گوگوریو (یکی از سه پادشاهی کره) می‌شود.
* ۱۸ ژوئیه - نیروهای تانگ به فرماندهی لی شیجی که به سمت جنوب شرقی و به سمت رودخانه یالو در حرکت بودند، قلعه استراتژیک شهر آنسی (در استان لیائونینگ) را محاصره کردند.
* سپتامبر - تایزونگ قادر به تصرف قلعه آنسی که توسط ژنرال کره‌ای یانگ مانچون محافظت می‌شد، نیست. ذخایر غذایی رو به اتمام است، او نیروهای خود را عقب می‌کشد و به محاصره آنسی پایان می‌دهد.
* ۱۳ اکتبر - امپراتور تایزونگ مجبور می‌شود دستور عقب‌نشینی از گوگوریو را صادر کند.

### بر اساس موضوع

#### دین

* شوان‌زانگ، راهب بودایی چینی، پس از ۱۶ سال زیارت هند به چین بازمی‌گردد. امپراتور تایزونگ با احترام فراوان از او استقبال می‌کند.
* بتکده غاز وحشی غول‌پیکر در معبد سی‌ان، شی‌آن (شانشی) برای اولین بار در دوران سلسله تانگ (تاریخ تقریبی) ساخته شد.

## زادگان

* اتلرد، پادشاه مرسیا (تاریخ تقریبی)
* اکفریت، پادشاه نورثومبریا (تاریخ تقریبی)
* جیتو، ملکه ژاپن (متوفی ۷۰۳)
* یوحنای دمشقی، پدر کلیسای سوریه (یا ۶۷۶)
* مجاهد بن جبر، محقق عربی (یا ۶۴۲)
* یزید اول، خلیفه مسلمان (متوفی ۶۸۳)
* ته جویونگ مؤسس بالهه (متوفی ۷۱۹)

## درگذشتگان

* ۲۶ آوریل – ریچاریوس، زاهد و راهب فرانکی
* ۱۰ ژوئیه – سوگا نو ایروکا، دولتمرد ژاپن
* ۲۱ اکتبر – ژنژو خان، خان شوئیانتوئو
* تاریخ نامشخص
** الخنساء، شاعر عرب (متولد ۵۷۵)
** سن ونبن، صدراعظم و ویراستار کتاب ژو (متولد ۵۹۵)
** لی چنگ‌چیان، ولیعهد سلسله تانگ
** سوگا نو امیشی، دولتمرد ژاپن (متولد ۵۸۷)

یان ​​شیگو، نویسنده چینی سلسله تانگ (متولد ۵۸۱)

## منابع

رده:۶۴۵ (میلادی)