open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ضیاآباد (شازند)

**ضیاآباد (شازند)**،معروف به «بهشت استان مرکزی»، روستایی خوش‌آب‌وهوا و سرسبز از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است. این روستا با پیشینه‌ای حدود ۲۴۰ ساله، یکی از سکونتگاه‌های قدیمی منطقه به‌شمار می‌رود و در میان دشت‌های حاصلخیز و چشم‌اندازهای طبیعی زیبای ناحیه شازند قرار گرفته است.
## شهدا
روستای ضیاآباد (شازند) در دوران دفاع مقدس شهدای متعددی را تقدیم کشور کرده است. نام و یاد این شهیدان همواره در میان مردم روستا گرامی داشته می‌شود و نقش آنان بخش مهمی از هویت اجتماعی و تاریخی این منطقه را تشکیل می‌دهد. برگزاری مراسم‌ سالگرد، یادواره‌های شهدا و نامگذاری برخی اماکن به نام آنان از جمله جلوه‌های پاسداشت فرهنگ ایثار و شهادت در این روستا است.

## جمعیت
این روستا در دهستان آستانه قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۶۲۱ نفر (۱۴۱خانوار) بوده‌است.
روستای ضیاآباد که در گذشته نامشده سفید بوده تولید کننده یکی از بهترین نوع انگور در ایران بوده و دارای باغهای فراوان انگور می باشد که به دلیل نوع خاک کوهپایه های این روستا دارای کیفیتی بی نظیر است.

## جستارهای وابسته
* فهرست روستاهای ایران

## منابع

* 

ضیاآباد (شازند)
ظهیرآباد آستانه

**ظهیرآباد آستانه** روستایی در دهستان آستانه بخش مرکزی شهرستان شازند استان مرکزی ایران است. این روستا در نزدیکی شهر آستانه قرار دارد زبان مردم این روستا ترکی می‌باشد و مردم روستا به کار کشاورزی و خیاطی مشغول هستند. و جمعیت روستا روبه افزایش است 

یل یاتار طوفان یاتار یاتماز ظهیرآباد پرچمی

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این روستا ۷۸۱ نفر (۲۴۳خانوار) بوده‌است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان شازند
قلعه بالمان

**قلعه بالمان**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است. 
این روستا به دلیل آب و هوا و خاک مناسب همواره مورد توجه بوده‌است.
روستای بالمان یکی از زیباترین روستاهای شازند است. این روستا همجوار است با روستای قلعه آقا حمید ، شهرآستانه، روستای ظهیرآباد، روستای پرکلهو دهکده صیدان و پاموزج.
این روستا در مجاورت کوه های راسونداست و درحوزه زاگرس واقع شده.
شغل روستاییان کشاورزی و دامپروری ایست. بیشترین جمعیت روستای بالمان را کشاورزان به خود اختصاص داده‌اند. این روستا در میان سایر قریه ها دارای منابع آبی خوبی است. .
وضع طبیعی  روستای قلعه بالمان  بصورت دشتی و کوهپایه ای می‌باشد. و راه زمینی این روستا بصورت جاده و آسفالته است.از قدیمی ترین ساکنان این روستا میتوان خاندان مرادی و براتی را نام برد که بزرگترین اقوام در این روستا نیز می باشند.

## جمعیت
این روستا براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن ۵۰۹ نفر (۱۳۶خانوار) بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست روستاهای ایران
*شهرستان شازند
*آستانه

## منابع

* 

قلعه بالمان (شازند)
پاکل (شازند)

**پاکل (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.
دارای آب و هوای کوهستانی سرد در زمستان و خنک و معتدل در تابستان میباشد.
شغل اکثریت مردم کشاورزی و دامداری می‌باشد.

## جمعیت
این روستا در دهستان آستانه قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن ۴۹۹ نفر (۲۲۴خانوار) بوده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست روستاهای ایران

## منابع

* 

پاکل (شازند)
سرسختی بالا (شازند)

**سرسختی بالا (سرسختی علیا)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.این روستای بسیار زیبا و سرسبز در نزدیکی شهر شازند واقع شده است

## جمعیت
این روستا در دهستان آستانه قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۰، جمعیت آن ۹۰۰ نفر (۴۲۱خانوار) بوده‌است.

## کشف اسکلت 7500 ساله
در جریان کاوش‌های باستان‌شناسی در **تپه** **قلاع روستای سرسختی علیا** واقع در شهرستان شازند استان مرکزی، اسکلت انسانی با قدمتی حدود ۷۵۰۰ سال کشف شد. این کشف یکی از مهم‌ترین یافته‌های باستان‌شناسی در منطقه زاگرس مرکزی به شمار می‌آید و نشان‌دهنده سکونت انسان در این بخش از ایران در دوره نوسنگی جدید است.

مطالعات باستان‌شناسی این تپه از حدود سال ۱۳۸۷ خورشیدی آغاز شد و در طی چند فصل کاوش، لایه‌هایی از دوره‌های مختلف تاریخی از نوسنگی تا اسلامی شناسایی شد. در میان این یافته‌ها، اسکلت یک مرد میانسال با قد تقریبی ۱۸۵ سانتی‌متر در عمق شش متری زمین به‌صورت چمباتمه‌ای کشف شد. بررسی‌ها نشان داد که فرد به همراه اشیایی مانند ابزارهای سنگی، بقایای حیوانی و نشانه‌هایی از وسایل معیشتی دفن شده است. این شواهد بیانگر وجود باورهایی درباره زندگی پس از مرگ در میان ساکنان آن دوره است.

یکی از ویژگی‌های قابل توجه این کشف، سالم‌ماندن استخوان‌ها پس از هزاران سال بود که به‌علت ترکیب خاص خاک منطقه با درصد بالای نمک و میزان کم اسید امکان‌پذیر شده است. پس از پایان مراحل اولیه پایدارسازی، اسکلت به موزه چهار فصل اراک منتقل شد و در هفته گردشگری سال ۱۳۹۵ برای نخستین بار به نمایش عمومی درآمد.

کشف اسکلت سرسختی علیا اهمیت ویژه‌ای در شناخت تاریخ استقرارهای انسانی در ایران مرکزی دارد و نشان می‌دهد که منطقه کنونی استان مرکزی دست‌کم هفت‌هزار و ۵۰۰ سال پیش محل زندگی و فعالیت جوامع نوسنگی بوده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست روستاهای ایران
* فهرست جمعیت شهر و روستاهای ایران

## منابع

* 

سرسختی بالا (شازند)
قلعه آقاحمید

قلعه آقاحمید که نام قدیمی آن قلعه حاجی ها میباشد روستایی در دهستان آستانه بخش مرکزی شهرستان شازند استان مرکزی ایران است. مردم این روستا با توجه به موقعیت جغرافیایی روستا که بین دو شهر اراک و بروجرد قرار دارد؛ تلفیقی از گویش اراکی و بروجردی صحبت میکنند.
کوه قرقدر که بزرگترین ارتفاع استان مرکزی میباشد در این روستا واقع شده است.

در این روستا آثار باستانی بسیار زیادی نهفته شده است که مقدار زیادی از آن توسط افراد سودجو و مکار و بی هویت به غارت رفته است و با پولی که از این میراث باستانی که شناسنامه های کشور محسوب میشود به دست آورده اند صرف افتتاح کارگاه های یخچال سازی شخصی؛ خودروهای لوکس و زندگی لاکچری نموده اند و که از این باب به سایر مردم فخر میفروشند؛ حال انتظار میرود اداره میراث باستانی پیگیری های لازم را انجام داده اموال این افراد خبیث را مصادره نموده و هزینه های به دست آمده را صرف افتتاح مکان های ورزشی و تفریحی در روستا نمایند همچنین با افتتاح موزه سایر آثار باستانی را شناسایی نموده و آن هارا در موزه قرار داده تا مورد بازدید عموم قرار گرفته و اقتصاد روستا نیز شکوفا گردد.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این روستا ۱٬۲۴۵ نفر (۴۲۰خانوار) بوده‌است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان شازند
اکبرآباد (شازند)

**اکبرآباد (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.
## تاریخچه
نام قدیم این روستا سنجانک بوده و در منطقه شرقی حال حاضر روستا واقع شده بود. در حدود سال ۱۲۵۰ هجری شمسی در اثر سیلاب این روستا تخریب و خالی از سکنه گردید و مردم آن ناحیه به تدریج در محل کنونی روستا ساکن گردیدند. این روستا اکنون در همسایگی روستای دهپول و ۵ کیلومتری شهر شازند واقع شده است. در آینده قرار است روستای اکبرآباد به یکی از شهرک‌های شهر شازند تبدیل گردد.

## طبیعت
روستای اکبرآباد شازند دارای طبیعتی چهار فصل و دل‌انگیز است. در کنار طبیعت روستا دو رودخانه که یکی از آن‌ها از سرشاخه‌های سرچشمه عباس‌آباد و دیگری از سرشاخه‌های سرچشمه سورانه که فصلی می‌باشد، از داخل روستا عبور و زمین‌های کشاورزی آن را سیراب می‌نماید.

## مشاغل اهالی
اهالی روستا در کنار اشتغال در مشاغل صنعتی حومه، نظیر پالایشگاه و پتروشیمی به کار کشاورزی و دامپروری و اشتغال در ادارات   نیز مشغول‌اند.

## جمعیت
این روستا در بخش مرکزی شهرستان قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱٬۶۹۴ نفر (۴۷۵خانوار) بوده ‌است.

## منابع

* 

اکبرآباد (شازند)
سورانه

روستای **سورانه** از توابع شهرستان شازند در استان مرکزی به فاصله ۷ کیلومتر از مرکز شهر شازند واقع شده است.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن ۶۱۱ نفر (۲۱۲خانوار) بوده است.

## منابع
* وبسایت روستای سورانه 
* 
https://www.instagram.com/reza_sari75
اینستاگرام سورانه

سورانه (شازند)
غینر

**غینر (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.
و با روستاهای باغ‌برآفتاب،قدمگاه،  رشان ،سرسختی سفلی ،سورانه و ورقا همجوار است.از محصولات کشاوزی غینر می توان به گندم و لوبیا و جو اشاره کرد که اکثر محصول این روستا لوبیا می باشد.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱٬۸۲۱ نفر (۴۸۲خانوار) بوده‌است.
(جمعیت در اردیبهشت ماه ۱۳۹۹ ، ۱۸۷۸ نفر)

## منابع
* 

غینر (شازند)
باغ برآفتاب

**باغ برآفتاب (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

زبان مردم لری با لهجه بروجردی یا شازندی میباشد . یک چشمه قدیمی به نام ((کُرد آباد)) در نزدیکی روستا وجود دارد .از جمله دیگر مکان های گردشگری در باغ بر آفتاب می‌توان به دره کریل،چشمه لالانچی و سر تخت اشاره کرد.
شغل مردم اکثرا کشاورزی و دامپروری بوده البته امروز جوانان روستا در همه عرصه ها مشغول هستند.
## امکانات
روستا از امکانات رفاهی خوبی برخوردار بوده و مکان های خدماتی نسبتا خوبی دارد.که در چند سال اخیر پیشرفت چشمگیری داشته است.که می‌توان به ساخت دو پارک در روستا ،سنگ فرش شدن معابر پیاده روی،ساخت جدول و تاسیس مکان های خدماتی اشاره کرد.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲٬۱۵۶ نفر (۳۹۳خانوار) بوده‌است.امروزه جمعیت روستا به بیش از ۲۰۰۰هزار نفر رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست روستاهای شهرستان شازند
* فهرست روستاهای ایران

## منابع

* 

باغ برآفتاب (شازند)
رشان

**رأشان**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.
و با روستاهای قدمگاه ، باغ‌برآفتاب ، غینر، ورقا و ده‌پول همجوار است.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن ۵۳۷ نفر (۱۱۴ خانوار) بوده‌است.
این روستا همچنین در سرشماری سال‌های ۱۳۴۵ ،۱۳۵۵,۱۳۶۵ و ۱۳۷۵ به ترتیب ۴۴۰,۴۱۶,۵۰۰ و ۴۶۷ نفر جمعیت داشته‌است.

## آب‌وهوا
در روستای رشان, آب و هوا سرد و معتدل است. میانگین سالانه دما 11.4 سانتی گراد است.همچنین میانگین بارش در آن به 311 میلی‌متر می‌رسد.
تفاوت میزان بارش در خشک‌ترین و مرطوب‌ترین ماه سال 56 میلی‌متر است. تغییر در دما نیز در طول سال به میزان 28.5 درجه سانتی گراد است.

## تاریخچه
استاد ابراهیم دهگان مورخ صاحب نام استان مرکزی همچنین در کتاب گزارشنامه  دربارهٔ روستای رشان آورده است«دهی است در کزاز و نام آن حکایت از قدمت آن قریه می نماید.در قباله جات وابسته به قرن نهم که در اختیار نویسنده سطور است به همین صورت نام ده مزبور برده شده‌است.
شایان گفتن است فرهنگ جغرافیایی ایران از انتشارات دایره جغرافیایی ارتش نیز در سال 1328شمسی ذیل نام روستای رشان آورده است«ده جزء دهستان کزاز بالا بخش سربند شهرستان اراک واقع در 14 کیلومتری شمال خاوری آستانه و 3 کیلومتری راه مالرو عمومی . این روستا در منطقه ای کوهستانی و سرد سیر قرار دارد و سکنه آن 423 نفر است که مذهب شیعه داشته و به زبان فارسی تکلم میکنند . منابع آب روستا از هفته و عمارت و محصولات غلات ، حبوبات،چغندر قند ، انگور و قلمستان است. شغل مردم زراعت و گله داری است. قالیچه بافی در روستا رونق دارد و راه ارتباطی آن مالرو و اتومبیل نیز می‌توان برد.

## منابع

* 

رشان (شازند)
مراسم

بندانگشتی|266x266پیکسل| تشریفات در دادگاه در Prinsjesdag
**مراسم** اسم جمع واژه عربی مرسوم به معنی رویدادهای آیینی با هدف مشخص است که معمولاً از تعدادی مؤلفه هنری تشکیل شده‌است و در یک مناسبت خاص اجرا شد.

## مناسبت‌های مراسم
* ازدواج یا عروسی، مراسم شاخص هر فرهنگی است.
* تقریباً به همان اندازه مراسم تشییع یا خاکسپاری مهم است.
* تولد، یعنی مراسم نام‌گذاری
* مراسم غسل تعمید یا غسل تعمید
* پاگشایی (هفته گرایش کالج)
* بلوغ
* بزرگسالی اجتماعی (بر و بت میتسوا)، مراسم بلوغ
* دانش‌آموختگی
* مراسم اهدای جایزه
* بازنشستگی
* مرگ (روز مردگان)
** معنوی (غسل تعمید، عشای ربانی)
* افتتاح بزرگ
* سالخوردگی[چپ|بندانگشتی| [افسر (نیروهای مسلح)|افسران تازه به خدمت گرفته‌شده در مراسم فارغ‌التحصیلی و راه‌اندازی آکادمی نیروی دریایی ایالات متحده در سال ۲۰۰۵، پست‌های جدید خود را با پرتاب کاورهای میان کشتی به هوا جشن می‌گیرند.]]

هر دو اجزای فیزیکی و کلامی یک مراسم ممکن است بخشی از یک نیایش‌سرایی شوند.
بندانگشتی|راست| مراسم ورود ایالتی به ایالات متحده

بندانگشتی|وسط| رهبران از پسری به پیشاهنگی استقبال می‌کنند، مارس ۲۰۱۰، مکزیکو سیتی، مکزیک.

## منابع

رده:انسان‌شناسی
رده:گردهمایی‌های اجتماعی
رده:مراسم‌ها
قدمگاه (شازند)

**قدمگاه (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

## موقعیت جغرافیایی
قدمگاه در بیست و چهار کیلومتری جنوب غربی شهر اراک قرار دارد فاصله این قدمگاه تا شهر شازند شش کیلومتر و تا شهر مقدس آستانه پانزده کیلومتر است قدمگاه در سه راهی شازند اراک و خمین و ازنا قرار گرفته و به همین دلیل تردد خودرو از این روستا بسیار زیاد است از طرف دیگر راه ارتباطی روستاهای باغ بر آفتاب، رأشان، هفته، بازنه و… با شهر شازند از این مکان می‌گذرد.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲٬۰۱۲ نفر (۵۹۲خانوار) بوده‌است. این روستا در یک کیلومتری صنایع پالایشگاه و پتروشیمی شهرستان واقع شده‌است.

## نگارخانه
{|
||

## منابع

* 

قدمگاه (شازند)
دستجرده (شازند)

'اسم این روستا در سالیان گذشته دستگرده بوده است که با حمله اعراب به ایران دستجرده نام گرفته است هم اکنون مردم محلی منطقه این روستا را با نام دستگرده می شناسند.این روستا شاهراه ارتباطی بین ازنا لرستان وشازند می باشد.از طریق این روستا می توان به روستای سورانه وچشمه سراب عباس اباد شازند راه یافت.این روستا در دامنه کوههای راستوند واقع شده است که در فصل بهار اب وهوای مطبوعی داراست.*دستجرده (شازند)*'، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.  

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۹۵، جمعیت آن ۷۱۷ نفر (۱۴۸خانوار) بوده‌است.

## منابع

* 

دستجرده (شازند)
رده:مناطق مسکونی در شهرستان شازند
قلعه پسی‌جان

**قلعه پسی‌جان** روستایی در دهستان قره کهریز بخش قره کهریز شهرستان شازند استان مرکزی ایران است.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این روستا ۲۷۹ نفر (۹۷خانوار) بوده‌است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان شازند
چناس

**چناس (شازند)**، روستایی از توابع بخش قره کهریز شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

زبان مردم لری با لحجه ثلاثی  میباشد..
نام دیگر این روستا ده سپید می باشد .

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۳۵۲ نفر (۹۲خانوار) بوده‌است.

## منابع
* 

چناس (شازند)
عنبرته

**عنبرته**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۸۲۳ نفر (۲۱۳خانوار) بوده‌است.

شغل مردم دامداری کشاورزی ودر چند سال اخیر با توسعه صنعت تولید پوشاک  خیاطی و سری دوزی به یکی از مشاغل اصلی زنان این روستا تبدیل شده است   

زبان مردم فارسی بوده که ان را با گویشی نزدیک به زبان لری تلفظ میکنند. 

سراب زیبای عنبرته در گذشته منبع اصلی تامین اب شرب روستا و یکی از جاذبه های زیبای طبیعی این روستا بوده که در حال حاضر با ایجاد فنس در اطراف ان و استفاده از بتون و داربست برای انتقال اب ان برای کارخانه پرورش ماهی زیبایی طبیعی سابق راندارد . 

## منابع
* 

عنبرته (شازند)
تکیه (شازند)

**تکیه (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.
آئین تجمع بزرگ عزاداران تاسوعای حسینی جوانان چشمه پهن (اراک) هر ساله با حضور صدها عزادار در روز نهم محرم برگزار شده و طی آن مراسم نخل گردانی، سینه زنی و زنجیر زنی، مدیحه سرایی و پخش نذورات گرم و سرد به منصه اجرا در می‌آید.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۶۲ نفر (۳۸خانوار) بوده است.
البته با بهبود عمران و آبادانی مهاجرت معکوس در روستا اتفاق افتاده

## اماکن دیدنی
درخت چنار قدیمی و امامزاده هبته الله
چنار روستای تکیه در کنار امامزاده روستا واقع در دامنهکوه شهسوار بالاتر از روستای تکیه قرار دارد اهالی قبلاً در کنار امامزاده ساکن بوده ولی به دلیل مشکل تردد در زمستان از سال ۱۳۶۰ به مرور در پایین دست و مکان فعلی استقرار یافته‌اند [وجود ۵ شهید والا مقام] اهمیت این روستا را از لحاظ معنوی دو چندان کرده
از جمله دیدنی‌های این روستا می‌توان به [بلاغ]هم اشاره کرد
دیگر جاذبه گردشگری این روستا قله تکیه یا قله شهسوار است این کوه با ارتفاع ۲۹۶۲جزو قسمت جنوب شرقی خط الرس سفید خانی است که به روستای چشمه پهن هم متصل است از آنجا که به شکل تاج می‌باشد شهسوار نامیده شده است.

## منابع

* 

تکیه (شازند)
موچان (شازند)

**موچان (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است گفته می‌شود این روستا پیشینه هزاران ساله دارد طوایف بسیاری در آن می زیستند.

## جمعیت
این روستا در دهستان قره کهریز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن۷۳۵ نفر (۲۱۸خانوار) بوده‌است.

## منابع

* 

موچان (شازند)
قاقان

**قاقان (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.
قاقان در گذشته با نام خاقان خوانده ميشد كه اين اسم را بايد از زماني كه گروه هاي مغول اين منطقه را بعنوان ساخلو نظامي و استراحت خود در نظر گرفته بودند اطلاق كرد قاقان در زمان هاي قبل از پهلوي زير نظر ارباب منطقه حاج تقي بيات بوده است و زمين هاي بسياري در زمان تقسيم اراضي از زير يوق فرزندان بياتي درآورده و به مردم سپرده شد.

## جمعیت
این روستا در دهستان کوهسار قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن 47 نفر (۱۸خانوار) بوده‌است.

## منابع

* 

قاقان (شازند)
حاجی‌آباد (شازند)

**حاجی‌آباد (شازند)**، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شازند در استان مرکزی ایراناست.

## جمعیت
این روستا در دهستان کوهسار قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن 1720 نفر (700خانوار) بوده‌است.

روستای حاجی‌آباد در منطقه شهباز شازند واقع شده است. فاصله این روستا تا شهرستان اراک حدود ۴۵ کیلومتر می‌باشد. در این روستا تعداد 700خانوار زندگی می‌کنند. شغل اصلی اهالی روستا دامپروری و کشاورزی می‌باشد. محصولات کشاورزی این روستا شامل: گندم و جو می‌باشد.

## منابع

* 

حاجی‌آباد (شازند)

نویسنده ناشناس؟؟؟

اطلاعات:سرشماری فردی
حاج یوسف (شازند)

**حاج یوسف (شازند)**، روستایی از توابع بخش سربند شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

## منابع

* 

حاج یوسف (شازند)
ده کوثر

**ده کوثر (شازند)**، روستایی از توابع بخش سربند شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

## ده‌کوثر در لغت نامه دهخدا
ده کوثر. [دِه ْ ک َ ث َ] (اِخ) دهی است از دهستان سربند بالا بخش سربند شهرستان شازند. واقع در ۲۲هزارگزی جنوب باختری آستانه. دارای ۶۸۹ تن سکنه می‌باشد. آب آن از قنات تأمین می‌شود. از گردنهٔ ظهیرآباد اتومبیل می‌رود.

## جمعیت
این روستا در دهستان هندودر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲۷۷ نفر (۶۴خانوار) بوده‌است.

## طایفه‌های بزرگ
طایفه‌های بزرگ فامیلی‌های بزرگ این روستا عبارتند از: فقیره(که اکثر نام فامیلی خود را تغییر داده‌اند.)، حسینی، محمدی، صادقی، صفری، اسفندیاری، صفدری، جعفری، مولوی، مولایی، افشار، عزیزی، ملکی، امیدی

## مناطق دیدنی ده‌کوثر
**تپه قلعه ده کوثر** مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان شازند، بخش سربند، روستای ده کوثر واقع شده و این اثر در تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۸۵۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

دربند - دهن‌گیز - سد خاکی ده‌کوثر - باغ‌های ده‌کوثر (بش‌آقاج باغلَره - چوآشهَ باغلَره - گِرِ درهَ

## مرکزیت روستا
روستای ده‌کوثر نسبت به روستاهای همجوار خود از اهمیت ویژه‌تری برخوردار است؛ و برخی از ادارات دولتی در این روستا قرار دارد و اهالی روستا‌های همجوار برای برخورداری از این امکانات به ده‌کوثر مراجعه می‌کنند.
از جمله می‌توان به خانه‌بهداشت، دبستان ابتدایی دو شهید ده‌کوثر(این دبستان به پاس احترام دو شهیدی که در این روستا آرمیده‌اند به این نام مزیین شده.) دبیرستان دوره متوسطه اول حضرت حمزء‌ علیه السلام، پست بانک اشاره کرد. گفتنی است به علت کمبود جمعیت دانش آموزی هر دو مدرسه مختلط می‌باشند.

## منابع

* 

ده کوثر (شازند)
ده حسین (شازند)

**ده حسین** روستایی در دهستان هندودر بخش سربند شهرستان شازند استان مرکزی ایران است. بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۰ جمعیت این روستا ۴۵ نفر (در ۲۰ خانوار) بوده است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان شازند
رده:شهرستان شازند
قاییدان

**قاییدان** روستایی در دهستان هندودر بخش سربند شهرستان شازند استان مرکزی ایران است.مردم این روستا به زبان لری تکلم میکنند.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این روستا ۲۵۰ نفر (۷۵خانوار) بوده‌است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان شازند
اسکندرلو

**اسکندرلو (شازند)**، روستایی از توابع بخش سربند شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

روستای اسکندرلو به دو قسمت قلعه بالا و قلعه پایین تقسیم بندی می شود

کشاورزی و دامداری پیشه ی اصلی مردم این روستا می باشد

و از دو طایفه ی اصلی  اژدرلو، کمندلو وطایفه  مهاجر میرزاخانی  (میرزاخانلو)تشکیل شده است

کمندلو ها اکثرا اراکی بوده و به افسریه تهران مهاجرت کردند.

## منابع

* 

اسکندرلو (شازند)
روشت

**روشت (شازند)**، روستایی از توابع بخش سربند شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.

## زبان و گویش
مردم روشت به زبان لری و با گویش و لهجه شمالی(سیلاخوری_ثلاثی)  صحبت می‌کنند.

## جاذبه گردشگری

### طبیعت بکر و زیبا
روستای روشت با داشتن کوه‌ها و چشمه‌های بسیار دارای طبیعت زیبا و خیره‌کننده می‌باشد.

مناطق دیدنی:

1)شیش کمر

2)دره رضاخان

3)چشمه های دیدنی

4)آبشار فصلی

## جمعیت
این روستا در دهستان هندودر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۲۵ نفر (۳۳خانوار) بوده‌است.

## منابع

* 

روشت (شازند)
گل زرد مالمیر

**گل زرد مالمیر (شازند)**، روستایی از توابع بخش سربند شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است. زبان مردم این نواحی فارسی و ترکی می باشد . فامیلی اکثر مردم این نواحی قبادی ، شاملو و قاسمی میباشد .

از نواحی دیدنی این روستا میتوان به تیزداش و تکچنار اشاره کرد .

## جمعیت
این روستا در دهستان هندودر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۱۰ نفر (۳۹خانوار) بوده است.

## منابع

* 

گل زرد مالمیر (شازند)
مروار

**مروار (شازند)**، روستایی از توابع بخش سربند شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است.گویش اهالی لری سیلاخوری.هم مرز لرستان ریشه اهالی این روستا بختیاری با توجه به تبعید شدن به این روستا  فامیلی اهالی مردم این روستا تغییر کرده

## جمعیت
این روستا در دهستان هندودر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲۱۶ نفر (۶۴خانوار) بوده‌است.
آخرین خان این روستا خانواده شریفیان بوده است که اکنون تعداد کمی از این خاندان در روستا زندگی میکنند
اغلب آنها بخصوص خود خان از آن شهر پس از انقلاب مهاجرت کردند و مشغول کاراهای دولتی شدند

## منابع

* 

مروار (شازند)
فاقرلو

**فاقرلو (شازند)**، (Faqerluروستایی خوش آب و هوا با مناظر طبیعی زیبا از توابع بخش سربند شهرستان شازند در استان مرکزی ایران است. قرار گرفتن این روستا در مجاورت کوه بلند آهنگران (که از در جنوب غرب این روستا قرار دارد) و رودخانه تیره در شمال و شرق روستا موقعیتی چشم نواز برای این روستا فراهم آورده است.

## جمعیت
این روستا در دهستان هندودر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳90، جمعیت آن ۸۹ نفر (۲۳خانوار) بوده‌است.

بشتر مردم در این روستا به کشاورزی مشغولند. زبان مردم این روستا ترکی و لری است. این روستا نزدیکترین روستا از سمت جنوب به کوه آهنگران میباشد. 

## منابع

* 

فاقرلو (شازند)
پوسی رایت

**پوسی رایت** یک گروه فمینیست پانک راک اعتراضی مستقر در مسکو است. این گروه که در اوت ۲۰۱۱ پایه‌گذاری شده دارای اعضای متغیری است که حدوداً ۱۱ زن را در بر می‌گیرد که از ۲۰ تا ۳۳ سال سن دارند، کلاه صورت‌پوش رنگی می‌پوشند و هنگام مصاحبه‌ها از اسامی مستعار استفاده می‌کنند. گروه پوسی رایت به اجراهای اعتراضی غیرمجاز و حساسیت برانگیز در اماکن عمومی مشهور است. اجراهایی که فیلم‌برداری و به‌صورت موزیک ویدیو در اینترنت منتشر شده‌اند. آنها از مخالفان ولادیمیر پوتین، رییس جمهور روسیه هستند.

سه تن از اعضای این جنبش در ماه اوت بخاطر برپایی نمایشی در کلیسای جامع ارتودکس مسکو که توهین‌آمیز خوانده شد، به دو سال حبس محکوم شدند.

## منابع

## پیوند به بیرون

* 
* 
* 
* 
* پوسی رایت (Masha Gessen)
* پوسی رایت در اینستاگرام

رده:بنیان‌گذاری‌های ۲۰۱۱ (میلادی) در روسیه
رده:پارازیت‌اندازی فرهنگی
Pussy Riot
رده:سانسور در روسیه
رده:سوسیالیست‌های اهل روسیه
رده:سیاست در روسیه
رده:شورش‌ها و ناآرامی‌های شهری در روسیه
رده:صورتک‌های سیاسی
رده:فعالان حقوق ال‌جی‌بی‌تی اهل روسیه
رده:فمینیسم در روسیه
رده:گروه‌های پانک راک روسی
رده:گروه‌های موسیقی تشکیل‌شده در ۲۰۱۱ (میلادی)
رده:گروه‌های موسیقی مسکو
رده:مجادلات سیاسی در روسیه
رده:محاکمه‌ها در روسیه
رده:موسیقی سیاسی
رده:موسیقی‌دانان فمینیست
رده:موسیقی‌دانان نقاب‌دار
رده:هنرمندان فمینیست
رده:هنرمندان معاصر اهل روسیه
متان موجود در جو

بندانگشتی|غلظت کنونی متان

**متان موجود در جو** یا **متان اتمسفری** یکی از گازهای قوی و بانفوذ گلخانه‌ای است که میزان آن وابسته به تغییرات اقلیمی است. مقدار پتانسیل گرمایش جهانی (GWP) متان در ۱۰۰ سال حدود ۲۵ GWP است، این بدان معنی است که متان در طی یک دوره ۱۰۰ ساله، ۲۵ بار گرمای بیشتری در واحد جرم، نسبت به دی‌اکسید کربن را به دام می‌اندازد. غلظت متان زمین از سال ۱۷۵۰ تاکنون حدود ۱۵۰ درصد افزایش یافته‌است.

## متان اتمسفری

حدود ۳٫۵ میلیارد سال پیش مقدار متان موجود در اتمسفر ۱٫۰۰۰ برابر بیشتر از مقادیر کنونی بود. اولین مقادیر متان توسط فعالیت‌های آتشفشانی وارد اتمسفر شدند و در طول همین زمان اولین نشانه‌های زندگی در زمین ظاهر شدند. باکتری‌ها با تبدیل هیدروژن و دی‌اکسید کربن به متان و آب به غلظت متان اضافه شدند. اکسیژن پیش از تکامل موجودات فتوسنتز در زمین بخش عمده‌ای از اتمسفر را تشکیل نمی‌داد. متان بدون حضور اکسیژن مدت طولانی‌تری و در غلظت‌های بالاتری نسبت به امروز در جو باقی‌ماند.

در حال حاضر، مقدار متان با توجه به افزایش اکسیژن کاهش یافته‌است. مقدار متوسط کسر مولی متان در سطح زمین در سال ۱۹۹۸ حدود ۱۷۴۵ نانومول/مول بود. غلظت آن در نیمکرهٔ شمالی بیشتر است. البته این غلظت‌ها وابسته به تغییرات فصلی هستند و در اواخر تابستان کمی تغییر می‌کنند.

## چرخهٔ متان
700px|بندانگشتی|وسط|این نمودار ساده چرخهٔ متان را از منابع به اتمسفر و همچنین سینک‌هایی که متان مصرف می‌کنند را به تصویر می‌کشد.

A. پرمافراست، یخچال‌های طبیعی، و هسته‌های یخی - منبعی که متان به‌دام افتاده و یخ‌زده را با افزایش دمای کرهٔ زمین به آرامی آزاد می‌کند.
B. تالاب - محیط‌های مرطوب و گرم که ایده‌آل برای تولید متان هستند.
C. آتش‌سوزی جنگل - سوزاندن یا سوخته‌شدن مواد آلی باعث آزاد شدن مقدار بسیار زیادی متان به اتمسفر می‌شود.
D. شالیزارها - هر چه شالیزارها مرطوب‌تر و گرم‌تر باشند، متان بیشتری تولید می‌شود.
E. حیوانات - تولید گاز متان پس از دفع مدفوع.
F. گیاهان - علی‌رغم آن‌که متان قبل از وارد شدن به جو مصرف می‌شود، گیاهان به متان اجازه راه یافتن مستقیم از طریق ریشه و برگ و به جو می‌دهند.
G. محل‌های دفن زباله - پوسیدگی آلی و شرایط بی‌هوازی محل‌های دفن زباله را به یک منبع گاز متان تبدیل می‌کند.
H. تصفیه فاضلاب
I. رادیکال هیدروکسیل
J. رادیکال آزاد - کلر آزاد در جو با متان نیز واکنش می‌دهد.

## جستارهای وابسته
* تغییر اقلیم
* گرم‌شدن زمین
* چرخه کربن

## همسنگ‌های انگلیسی


## پانویس

## منابع
* 

رده:متان
رده:اتمسفر
رقص شمشیر

**رقص شمشیر**، یکی از انواع رقص با شمشیر است که در فرهنگ مردم سیستانی در شرق ایران یا همان سیستان بزرگ رواج دارد. این رقص از دیرباز در این منطقه حفظ شده است.
رقص با شمشیر، سیستان|thumb

آنچه امروزه به عنوان چوب‌بازی شناخته می‌شود، ادامهٔ رقص شمشیر است که ایرانیان باستان از گذشته برای استمرار آمادگی دفاعی مبارزان خود در زمان صلح با این رقص شمشیر به تقویت روحیه و آمادگی دفاعی نیروهای خود کمک می‌کردند. رقص شمشیر که ابتدا با یک نوع رقص معنوی و چرخش سماعی آغاز می‌شود در اصل همان چرخش حول محور وجود است که در فلسفهٔ رقص‌های سماع آمده است. دستان رو به آسمان و چرخش‌های مرتب و منظم هر یک دارای معانی خاص خود است.

## انسان‌شناختی رقص شمشیر
در رقص فولکلور چوب و شمشیر با سمبولیسم رو به رو هستیم، یعنی رنگ لباس‌ها (سفید) به مثابهٔ نیروی خیر، چوب و شمشیر (ابزار در جنگ) به مثابهٔ نیروی شر در مبارزه با بدی‌ها می‌باشد که این دو نیرو را در برابر یکدیگر قرار می‌دهند.
همچنین لباس‌های پرچین به هنگام نشستن و برخاستن و دور زدن در یک دایره نمایانگر پویایی و حرکت تمام نیروها در زندگی است.
کمربند موجود در لباس، آمادگی افراد را برای رزم نشان می‌دهد. به‌طور کلی نوعی زبان ایماء و اشاره در این رقص به کار گرفته می‌شود تا افراد از طریق ارتباط پیام‌های گوناگون صلح، شادی و غیره را با توجه به کارکردهای مختلف در طول زمان القا نمایند. به عبارت دیگر یکی از رقص‌های آیینی و حماسی است که از پیشینهٔ تاریخی برخوردار است، به این معنا که مناسک گرد‌هم‌آیی افراد را در سیستم کنش‌های اجتماعی می‌توان مشاهده نمود.

## تاریخچهٔ رقص شمشیر
در شرق و شمال‌شرقی فلات ایران خارج از مرزبندی‌های سیاسی امروزی، سیستان بزرگ یکی از مهدهای اصلی ایران در رقص‌های آیینی و باستانی آریاییان بوده است.
سیستان سرزمینی است که ساکنانش چه در اسطوره‌های شاهنامه و چه در تاریخ همواره کمربستهٔ دفاع از مرزهای ایران بوده‌اند. آن‌ها سربازان آمادهٔ ایران بودند و رقص شمشیر نیز نمادی از همین پیشینهٔ تاریخی است.
رقص آیینی شمشیر در سیستان رقص دیرپایی است که پیشینهٔ آن به بیش از سه هزار سال پیش می‌رسد که سینه به سینه به نسل‌های بعد منتقل شده است.
پژوهشگرات رقص را دارای قدرت اجتماعی بسیار زیادی می‌دانند که می‌تواند شمار بسیاری از مردان و زنان و جوانان را در حرکت‌های منظم و بر اساس قواعدی ثابت، موزون و معینی متحد سازد.
به همین دلیل تأثیری اجتماعی دارد و می‌تواند بهترین شکل آمادگی برای جنگ باشد. جز این رقص معنای جادویی-آیینی و دینی بسیار مهمی دارد و ایفای همان نقشی را در باور اقوام ابتدایی می‌کند که دعا در فرهنگ‌های پیشرفته انجام می‌دهد.
آنچه امروزه به عنوان چوب بازی در رقص‌های سیستانی‌ها شناخته می‌شود، ادامهٔ رقص شمشیر است که سکاها از گذشته برای استمرار آمادگی دفاعی مبارزان خود در زمان صلح با این رقص شمشیر به تقویت روحیه و آمادگی دفاعی نیروهای خود کمک می‌کردند.
رقص آیینی شمشیر در سیستان جنبهٔ کاملاً دفاعی دارد و داستان دو پهلوان رو در روی یکدیگر است که هر دو سپر به سپر شده و رزم پهلوانی آغاز می‌شود تا یکی شکست بخورد و برای فرد پیروز سرنا یا همان ساز و موسیقی پیروزی می‌زنند.

## جستارهای وابسته
* رقص چاپی سیستانی
* رقص سیستانی
* چوب‌بازی سیستان
* جنگ آیینی

## منابع

رده:پیکار آموزشی
رده:رقص در ایران
رده:رقص سیستانی
رده:رقص فولکلور
رده:رقص‌های آسیایی
رده:رقص‌های اروپایی
رده:رقص‌های خاورمیانه
رده:سیستان
رده:شمشیرزنی
رده:فرهنگ و هنر سیستانی‌ها
رده:رقص‌های جنگی
فهرست فرودگاه‌های سوریه

بندانگشتی|چپ|200px|نقشهٔ کشور سوریه
این مقاله، **فهرست فرودگاه‌های کشور سوریه** است که براساس موقعیت و مکان، چیده شده‌اند.
سوریه که معمولاً جمهوری عربی سوریه نیز خوانده می‌شود، کشوری در غرب آسیا، هم‌مرز با لبنان و دریای مدیترانه در غرب، ترکیه در شمال، عراق در شرق، اردن در جنوب و اسرائیل در جنوب‌غربی است. پایتخت سوریه، شهر دمشق است.

__TOC__

## فرودگاه‌ها
فرودگاه‌هایی که نام آن‌ها **پررنگ** شده است، دارای پروازهای تجاری هستند.

## منابع
* 
* 
* Airports in Syria. World Aero Data.
* Airports in Syria. The Airport Guide.

رده:فرودگاه‌های سوریه
رده:فهرست ساختمان‌ها و سازه‌ها در سوریه
رده:فهرست‌های فرودگاه‌ها بر پایه کشور
رده:فهرست‌های مربوط به ترابری سوریه
فرودگاه بین‌المللی لاذقیه

**فرودگاه بین‌المللی لاذقیه** ، یک فرودگاه همگانی و نظامی با کد یاتا LTK و ایکائو OSLK است که یک باند فرود آسفالت دارد و طول باند آن ۲۷۹۷ متر است. این فرودگاه در شهر لاذقیه کشور سوریه قرار دارد و در ارتفاع ۴۸ متری از سطح دریا واقع شده است.

## شرکت‌های هواپیمایی و مقصدهای پروازی
Destinations as of June 2015

## جستارهای وابسته
* کد فرودگاهی یاتا
* کد فرودگاهی ایکائو
* فهرست فرودگاه‌های سوریه

## منابع

* 
* 

رده:پایگاه‌های نیروی هوایی روسیه
رده:جنگ داخلی سوریه در ۲۰۱۵ (میلادی)
رده:روابط روسیه و سوریه
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان لاذقیه
رده:فرودگاه‌های سوریه
توپ دریایی ۴۰ میلیمتری فتح

بندانگشتی|اولین نمونه از توپ دریایی فتح
**توپ دریایی ۴۰ میلیمتری فتح** یک توپ دریایی است که توسط وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران ساخته شده‌است. این توپ دریایی از ۳ خرداد ۱۳۸۸ به بهره‌برداری رسیده و از لحاظ عملکرد همسطح توپ ۴۰ میلیمتری سوئدی بوفورس دانسته می‌شود.

## مشخصات
توپ دریایی فتح با کالیبر ۴۰ میلیمتری جزء توپ‌های ضد هوایی ارتفاع پست محسوب می‌شود. از این سلاح در شناورهای دریایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. برد نهایی این توپ دریایی ۱۲ کیلومتر و نواخت گلوله آن ۳۰۰ تیر در دقیقه می‌باشد. همچنین از این توپ دریایی می‌توان به عنوان سلاح ضد موشک‌های کروز نیز استفاده کرد.

## منابع

رده:تجهیزات نظامی ایران
رده:توپخانه ایران
کارلوس آلبرتو تورس

**کارلوس آلبرتو تورس**  (زاده ۱۷ ژوئیه ۱۹۴۴ – درگذشته ۲۵ اکتبر ۲۰۱۶) فوتبالیست حرفه‌ای سابق برزیلی و یکی از بهترین مدافعان تاریخ فوتبال به انتخاب فیفا  و کاپیتان تیم ملی برزیل در جام جهانی ۱۹۷۰ بود.

او توسط پله به عنوان یکی از ۱۰۰ بازیکن برتر فیفا در قرن بیستم انتخاب شد. وی ۲۵ اکتبر ۲۰۱۶ در سن ۷۲ سالگی درگذشت.

## منابع

## پیوند به بیرون

* 

رده:بازیکنان باشگاه سانتوس
رده:بازیکنان باشگاه فلامینگو
رده:بازیکنان باشگاه فلومیننزه
رده:بازیکنان برنده جام جهانی فوتبال
رده:بازیکنان تیم ملی فوتبال برزیل
رده:بازیکنان جام جهانی فوتبال ۱۹۷۰
رده:بازیکنان فوتبال مرد اهل برزیل
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن اهل برزیل
رده:بازیکنان لیگ برتر فوتبال برزیل
رده:بازیکنان لیگ فوتبال آمریکای شمالی (۸۴–۱۹۶۸)
رده:درگذشتگان ۲۰۱۶ (میلادی)
رده:دور از وطن‌های اهل برزیل در ایالات متحده آمریکا
رده:رقابت‌کنندگان در بازی‌های پان امریکن ۱۹۸۳
رده:زادگان ۱۹۴۴ (میلادی)
رده:فیفا ۱۰۰
رده:کاپیتان‌های برنده جام جهانی فوتبال
رده:مدافعان مرد فوتبال
رده:مدافعان کناری مرد فوتبال
رده:مدال‌آوران بازی‌های پان امریکن در فوتبال
رده:مدال‌آوران طلای بازی‌های پان امریکن برای برزیل
رده:مربیان باشگاه اتلتیکو مینیرو
رده:مربیان باشگاه بوتافوگو
رده:مربیان باشگاه فلامینگو
رده:مربیان باشگاه فلومیننزه
رده:مربیان باشگاه کورینتیانس
رده:مربیان باشگاه مونتری
رده:مربیان تیم ملی فوتبال آذربایجان
رده:مربیان تیم ملی فوتبال عمان
رده:مربیان فوتبال اهل برزیل
رده:مربیان فوتبال دور از وطن در جمهوری آذربایجان
رده:مربیان لیگ برتر فوتبال برزیل
رده:مفسران فوتبال
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل برزیل در ایالات متحده آمریکا
رده:هافبک‌های کناری مرد فوتبال
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل برزیل در مکزیک
رده:ورزشکاران دور از وطن اهل برزیل در عمان
رده:مربیان فوتبال دور از وطن در کلمبیا
رده:مربیان فوتبال دور از وطن در مکزیک
رده:مربیان فوتبال دور از وطن در عمان
رده:مربیان فوتبال دور از وطن در ایالات متحده آمریکا
رده:بازیکنان فوتبال مرد دور از وطن در ایالات متحده آمریکا
رده:بازیکنان فوتبال اهل ریو دو ژانیرو
چه خوبه که برگشتی

***چه خوبه که برگشتی*** نام فیلمی سینمایی به کارگردانی داریوش مهرجویی و تهیه‌کنندگی مشترک مهرجویی و رضا درمیشیان است. ماجرای این فیلم برگرفته از داستان نزاع ایوان ایوانویچ و ایوان نیکیفورویچ از نیکلای گوگول است.

## خلاصه داستان
فرزاد دندانپزشکی که پس از سال‌ها به ایران می‌آید تا دور از مسائل و آشفتگی زندگی‌اش به آرامش برسد. همزمان با ورود او به کشور یک شئ مرموز شبه‌فضایی پدیدار می‌شود و پای خانم دکتر یاسمین و سنگ‌های جادویی‌اش را به ماجرایی باز می‌کند که رفاقت دیرینه فرزاد و کامبیز را که سالهاست در همسایگی هم کنار دریا زندگی می‌کنند، به جدالی بیهوده می‌کشاند ولی...

## بازیگران
* حامد بهداد (فرزاد) 
* رضا عطاران (کامبیز) 
* مهناز افشار (حوری) 
* حسن پورشیرازی (نجیب) 
* رویا تیموریان (خاله) 
* همایون ارشادی (مراتی) 
* علیرضا جعفری (عبدی) 
* راضیه فرجی (ملیحه)
* علی اصغر طبسی

## پانویس

## منابع
* در سوره سینما
* در سینما تیکت

## پیوند به بیرون

* 
* چه خوبه که برگشتی در وب‌گاه فیلمیران

رده:فیلم‌ها به زبان فارسی
رده:فیلم‌ها به کارگردانی داریوش مهرجویی
رده:فیلم‌های ۱۳۹۱
رده:فیلم‌های ۲۰۱۳ (میلادی)
رده:فیلم‌های ایرانی
رده:فیلم‌های کمدی-درام ۲۰۱۳ (میلادی)
رده:فیلم‌های کمدی-درام ایران
تاپیرها

**تاپیرها**  نام سرده‌ای پستاندار شبیه خوک است و پوزه‌ای کوتاه دارند. تاپیرها عمدتاً ساکن جنگل‌های آمریکای جنوبی، آمریکای مرکزی و آسیای جنوب شرقی هستند. چهار گونه از تاپیرها عبارتند از: تاپیر برزیلی، تاپیر مالایایی، تاپیر بیرد و تاپیر کوهی. هر چهار گونهٔ تاپیرها در دستهٔ در معرض خطر و آسیب‌پذیر طبقه‌بندی می‌شوند.

تاپیرها در سن کودکی به علت محلی که در آن زندگی می‌کنند روی بدنشان راه‌راه‌هایی دارند تا بتوانند راحت‌تر پنهان بشوند، اما وقتی بزرگ می‌شوند به مرور زمان این راه‌راه‌ها ناپدید و پوست تاپیر یک دست و یک‌رنگ می‌شود.

## گونه‌ها
* تاپیر بیرد، *Tapirus bairdii*
* تاپیر آمریکای جنوبی، *Tapirus terrestris*
* تاپیر کوچک سیاه، *Tapirus kabomani*
* تاپیر مالایی، *Tapirus indicus*
* تاپیر کوهی، *Tapirus pinchaque*
* *[[تاپیر کالیفرنیا]]* †
* *[[Tapirus copei]]* †
* *[[Tapirus merriami]]* †
* *[[Tapirus polkensis]]* †
* *[[Tapirus veroensis]]* †

## منابع

رده:تاپیرها
رده:جانداران موجود پدیدآمده در ایپرزین
رده:کلان‌زیاگان آمریکای جنوبی
رده:کلان‌زیاگان اوراسیا
رده:سرده‌های پستانداران
رده:فردسمان
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های در خطر انقراض
کار اجباری در جریان جنگ جهانی دوم

چپ|بندانگشتی| پوستر پروپاگاندای آلمانی به زبان لهستانی:
«بیایید در آلمان کار کشاورزی کنیم. فوراً خود را به نگهبانتان معرفی کنید»
در سرتاسر اروپای در اشغال آلمان در رایش آلمان در مقیاسی بی‌سابقه از کار اجباری استفاده می‌شد. این بخشی اساسی از سوء استفاده اقتصادی آلمان در مناطق فتح شده بود. همچنین منجر به مرگ دسته جمعی مردم در اروپای تحت اشغال آلمان شد.

## منابع

رده:آلمان در جنگ جهانی دوم
رده:اقتصاد آلمان نازی
رده:برده‌داری بر پایه نوع
رده:جنایت‌های جنگی نازی‌ها
اشپانداو: خاطرات محرمانه

بندانگشتی|آلبرت اسپیر در سلول زندان نورنبرگ آلمان 1945
**اشپانداو: خاطرات محرمانه** کتابی پرفروش از آلبرت اشپر در سال ۱۹۷۶ بود. این کتاب بیشتر مربوط به دوره حبس اشپر در زندان اشپانداو است ولی مطالبی نیز در خصوص نقش او در رایش سوم و ارتباطش با آدولف هیتلر دارد.

## جستارهای وابسته
* *[[درون رایش سوم]]*

## کتابشناسی
* 
:(Original German edition: )

رده:خودزندگی‌نامه‌های سیاسی
رده:کتاب‌های ۱۹۷۵ (میلادی)
رده:کتاب‌های ۱۹۷۶ (میلادی)
رده:کتاب‌های آلبرت اشپر
رده:کتاب‌های غیرداستانی ۱۹۷۵ (میلادی)
درون رایش سوم

***درون رایش سوم*** کتاب خاطراتی از آلبرت اشپر وزیر تسلیحات آلمان از ۱۹۴۲ تا ۱۹۴۵ است. این کتاب از مشروحترین توصیفات رهبری داخلی رایش آلمان است ولی به دلیل فقدان تشریح جرایم آن توسط اشپر و سوالاتی در خصوص درجه آگاهی و درگیری او با آنها مورد مجادله است.

## منابع

*  [Translated from the German by Richard and Clara Winston.] Originally published in German as *Erinnerungen* *[Recollections]*, Propyläen/Ullstein, 1969. Republished in paperback in 1997 by Simon & Schuster, .
* Persico, Joseph (1995). *Nuremberg: Infamy on Trial*. New York: Penguin Books Reprint Edition. .
* O'Donnell, James (2001). *The Bunker*. New York: Da Capo Press (reprint). .
* Sereny, Gitta (1995) *Albert Speer: His Battle with Truth*. London: Macmillian. .

رده:آلبرت اشپر
رده:آلمان نازی
رده:کتاب‌ها درباره آلمان نازی
رده:کتاب‌ها درباره ناسیونال سوسیالیسم
رده:کتاب‌های آلبرت اشپر
رده:کتاب‌های غیرداستانی ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:کتاب‌های غیرداستانی آلمان
تبادل الکترونیک اطلاعات برای امور اداری، تجاری و ترابری

**تبادل الکترونیکی اطلاعات برای امور اداری، تجاری و ترابری** یا **ادیفکت**  یک استاندارد تبادل الکترونیکی داده است که زیر نظر سازمان ملل ایجاد شده و هدف از آن ارائهٔ استانداردهایی‌است برای:
* مجموعهٔ قوانین دستوری برای ساختار داده
* فرایند تعاملی تبادل داده
* پیام‌های استاندارد که تبادل بین کشورها و صنایع مختلف را ممکن سازند.

## جستارهای وابسته
* تبادل الکترونیکی داده

## منابع

* ویکی‌پدیا انگلیسی

رده:تجارت الکترونیک
رده:مدیریت فناوری اطلاعات
رده:مقاله‌های که ابهام‌زدایی آنها به‌اشتباه به‌جای پرانتز با کاما صورت گرفته
شبکه فالکون

**فالکون**  نام یک شبکه ارتباطی زیردریایی است که هند و چندین کشور حوزهٔ خلیج فارسی را به یکدیگر متصل می‌کند. این شبکه جزئی از شبکه فیبرنوری جهانی (فلگ) است و نقاط ارتباطی آن عبارتند از:

* سوئز در مصر
* عقبه در اردن
* جده در عربستان سعودی
* بور سودان در سودان
* حدیده در یمن
* الغیضه در یمن
* مسقط در عمان
* خصب در عمان
* جبل علی در امارت متحده عربی
* دوحه در قطر
* منامه در بحرین
* دمام در عربستان سعودی
* کویت
* فاو در عراق
* بندرعباس در ایران
* چابهار در ایران
* بمبئی در هند

## منابع

رده:خلیج فارس
رده:دریای سرخ
شبکه فیبرنوری جهانی

**شبکه فیبرنوری جهانی** یا **فلگ**  یک شبکه از کابل‌های ارتباطی زیردریایی به طول ۲۸٬۰۰۰ کیلومتر است که بسیاری از کشورهای جهان را به هم مرتبط می‌کند.

## پیوستن ایران به فلگ
بر اساس قرارداد فالکون که در سال ۱۳۸۸ منعقد شد ایران توسط پروژه فالکون به فلگ متصل و ۱۵ سال بعد و تا سال ۱۴۰۳ به طور مستقیم به این شبکه خواهد پیوست.

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی

رده:اقیانوس هند
رده:برندهای هند
رده:گروه باجاج
رده:کابل‌های ارتباطی زیردریایی در اقیانوس آرام
رده:کابل‌های ارتباطی زیردریایی در اقیانوس هند
رده:کابل‌های ارتباطی زیردریایی در دریای سرخ
رده:کابل‌های ارتباطی زیردریایی در دریای عرب
رده:کابل‌های ارتباطی زیردریایی در دریای مدیترانه
رده:کابل‌های ارتباطی زیردریایی در اقیانوس اطلس شمالی
رده:مخابرات هند
ریسترک پلایا

بندانگشتی|ریسترک پلایا.
**ریسترک پلایا**  دریاچه‌ای خشک است واقع در شمال غربی صحرای دث ولی یا دره مرگ. طول این ناحیه ۴٫۵ کیلومتر و عرض آن ۲ کیلومتر است و ۱۱۳۰ متر بالاتر از سطح دریا قرار دارد. این ناحیه بسیار هموار بوده و تفاوت ارتفاع بین قسمت‌های شمالی و جنوبی ان تنها ۴ سانتیمتر می‌باشد. شهرت ریسترک پلایا بیشتر بخاطر پدیدهٔ اسرار امیز سنگ‌های روان است.

## منابع

* 

رده:پارک ملی دث ولی
رده:تاریخ طبیعی بیابان موهاوی
رده:حوضه‌های بسته ایالات متحده آمریکا
رده:دث ولی
رده:زمین‌چهرهای شهرستان اینیو، کالیفرنیا
رده:کویرهای ایالات متحده آمریکا
رده:کویرهای کالیفرنیا
رده:مقاله‌های ایجادشده توسط ایجادگر
مجموعه فرهنگی ورزشی اختیاریه

300px|بندانگشتی|ساختمان اصلی مجموعه ورزشی فرهنگی ورزشی اختیاریه

**مجموعه ورزشی فرهنگی ورزشی اختیاریه** که آن را** زمین خاکی اختیاریه **نیز می نامند، از قدیمی‌ترین  مجموعه ورزشی‌های تهران و تنها زمین خاکی باقی‌مانده در منطقه شمال شهر تهران و شمیران می‌باشد. این مجموعه در ضلع جنوب شرقی میدان اختیاریه قرارگرفته‌است ، که مدیران ورزشی و فوتبالیست‌های بسیار معروفی در این مجموعه پرورش یافته‌اند.

## تاریخچه
این مجموعه جهت ورزش جوانان در سال ۱۳۳۶ توسط شخصی وقف شده‌است و تاکنون مورد استفاده بسیاری از جوانان شمال شهر تهران بوده‌است. سابقاً این مجموعه دو تیم ورزشی به نام‌های امید اختیاریه و المپ داشته و تعداد بازی زیادی در بین محلات و به صورت سطح بالا در این زمین برگزار می شده‌است.
در این زمین خاکی ستاره‌های فوتبال بسیار زیادی طبق جام‌های و بازی‌های مختلف بازی کرده‌اند و همچنین ستاره‌های زیادی از اواخر دهه ۳۰ تا اواخر دهه ۶۰ در این مجموعه رشد یافته و به فوتبال ایران معرفی شده‌اند.

## اشخاص معروفی که پرورش یافته زمین خاکی اختیاریه بوده‌اند
*حسن روشن بازیکن اسبق           تیم ملی و تاج
*امیر عابدینی مدیر عامل و بازیکن سابق پرسپولیس و مدیر عامل فعلی داماش گیلان
*اکبر محمدی بازیکن اسبق استقلال و پرسپولیس
*مهدی دینورزاده بازیکن اسبق شاهین تهران و پاس تهران
*حیدرعلی رستمی مؤسس و مدیر عامل اسبق باشگاه فتح تهران
*برادران سلیمی
*غلامحسین نوریان بازیکن اسبق تیم ملی فوتبال ایران و دارایی تهران
*ضرابی
*برادران نوروزی
*رضا بیگی

## امکانات
*زمین فوتبال 
*زمین بسکتبال
*وسایل بدن‌سازی و ورزشی

## اختلاف بین افراد محلی با سپاه پاسداران بر سر مالکیت زمین
از حدود مهر ماه سال ۹۱ درگیری‌هایی بر سر تصاحب زمین بین اهالی و پیشکسوتان محل  با تعدادی از اعضا و بازنشستگان سپاه پاسداران  به وجود آمده‌است. اهالی محل با اشاره به وقفی بودن این زمین جهت امور ورزش و این که تنها زمین خاکی باقی‌مانده در شمیران می‌باشد نسبت به تبدیل آن به زمین تجاری توسط اعضا و بازنشستگان سپاه اعتراض نموده‌اند و اقدام به شعارنویسی در محله اختیاریه و نصب پلاکارد نموده‌اند.
حسن روشن در مصاحبه‌ای با روزنامهٔ خورشید اختلاف پیش آمده را به این صورت بیان می‌کند :

 

## پانویس

## منابع
* مصاحبه با مهدی دینورزاده
* گزارش مهرنیوز از زمین فوتبال خاکی اختیاریه
* گزارش همشهری، شمال شهر فوتبال خیز بود
* گزارش ورزش ایرانی از زمین فوتبال اختیاریه

رده:ورزش در تهران
رده:ورزشگاه‌های ایران
رده:ورزشگاه‌های تهران
مرد امروز

بندانگشتی|بریده‌ای از روزنامهٔ مرد امروز، سال چهارم، شماره ۱۲۵، ۵ مرداد ۱۳۲۵
**روزنامه مرد امروز** روزنامه مستقلی بود که در دهه ۱۳۲۰ هجری خورشیدی توسط روزنامه نگار مستقل محمد مسعود منتشر می‌شد.''
این روزنامه پیوسته مقاله‌های انتقادی درباره سیاستهای کشورهای بیگانه در ایران و دخالتهای ایشان در امور ایران چاپ می‌کرد. از جمله هنگامی که حزب توده از اعطای امتیاز نفت شمال به شوروی پشتیبانی می‌ورزید، با مقاله‌های تند و آتشین مرد امروز رویارو گشت. در مرد امروز همچنین نسبت به بسیاری از سیاستمداران و درباریان هم نقدهای نگاشته می‌شد.

## جستارهای وابسته

## منابع

رده:انحلال‌های ۱۹۴۸ (میلادی) در ایران
رده:روزنامه‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۴۲ (میلادی)
رده:روزنامه‌های دوران پهلوی دوم
اسکرام (راگبی)

[بندانگشتی|چپ|300px|اسکرام در بازی [راگبی]]
250px|بندانگشتی|از بالا
**اسکرام ** روشی برای شروع مجدد بازی در ورزش راگبی است. در تمامی انواع هر دو شکل اصلی این ورزش یعنی راگبی ۱۵ نفره و راگبی ۱۳ نفره از این روش استفاده می‌گردد. اسکرام در واقع یک شروع دوباره در بازی است به طوری که وقتی خطایی در این بازی روی می‌دهد یا اینکه توپ از زمین خارج می‌گردد از روش اسکرام برای آغاز دوباره بازی استفاده می‌شود. اسکرام در بازی راگبی بسیار اتفاق می‌افتد و در راگبی ۱۵ نفره نسبت به راگبی ۱۳ نفره رایج تر است.

## منابع

* Scrum (rugby), http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Scrum_(rugby)&oldid=530865194 (last visited Jan. 2, 2013).

رده:واژگان راگبی ۱۳ نفره
رده:واژگان راگبی ۱۵ نفره
اسکرام

**اسکرام** (در انگلیسی Scrum) ممکن است بر یکی از موارد زیر دلالت کند.
* اسکرام (راگبی)
*‌ اسکرام (توسعه)
پرپل هارت

**پرپل هارت** ، مدال شجاعت ایالات متحده آمریکا است که به نام رئیس‌جمهور، به مجروحان و کشته شدگان جنگ اعطا می‌شود. پرپل هارت که به واسطه شکل و رنگ آن به این نام (قلب ارغوانی) خوانده می‌شود، یکی از قدیمیترین مدال‌های نظامی در ایالات متحده است که از زمان جورج واشینگتن تاکنون همچنان مورد استفاده قرار می‌گیرد.

## از مشهورترین دریافت کنندگان
* جان اف. کندی؛ سی و پنجمین رئیس‌جمهور ایالات متحده
* جان کری؛ سیاستمدار
* جان مک‌کین؛ سیاستمدار
* کالین پاول؛ سیاستمدار
* الیور استون؛ کارگردان، نویسنده
* لی ماروین؛ بازیگر
* چارلز برانسون؛ بازیگر
* ساموئل فولر؛ کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس
* جیمز گارنر؛ بازیگر
* کورت وانگات؛ نویسنده
* جیمز جونز؛ نویسنده

## منابع

## پیوند به بیرون


رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۳۲ (میلادی) در ایالات متحده آمریکا
رده:تجسم‌های فرهنگی از جرج واشینگتن
رده:جوایز بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۳۲ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان مدال پرپل هارت
رده:مقاله‌های ایجادشده توسط ایجادگر
رده:نشان‌های ملی
رده:نشان‌ها و جایزه‌های نظامی نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا
رده:نشان‌ها و جایزه‌های نظامی نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا
رده:نشان‌ها و جایزه‌های نظامی نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا
فریدون دولتشاهی

**فریدون دولتشاهی** (زاده ۲۵ اردیبهشت ۱۳۱۷ – درگذشته ۲۳ خرداد ۱۳۹۱) نویسنده، مترجم و شاعر بود.

## زندگی‌نامه
فریدون دولتشاهی در سال ۱۳۱۷ در محله منیریه تهران متولد شد. وی پس از اخذ دیپلم در تهران راهی لندن شد و در رشته حقوق بین‌الملل تحصیل کرد اما در سال آخر به علت فوت پدر به ایران بازگشت و موفق نشد تحصیلات خود را به پایان برساند.

وی جزو نخستین نسل مترجمان کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان است. با «سازمان صدا و سیما» و همچنین دو روزنامه قدیمی ایران نظیر روزنامه کیهان و روزنامه اطلاعات همکاری داشت و از دهه ۵۰ در روزنامه اطلاعات کتب و مقالات بسیاری را ترجمه و نگاشته‌است. او به گفته خودش، در این سال‌ها با چهره‌هایی چون فرشید مثقالی، نگارگر کتاب‌های کودکان و عباس کیارستمی که در آن دوران به گرافیک و طراحی مشغول بود، همکاری داشت.

مهمترین کتاب دولتشاهی در دوران کار در کانون پرورش کودکان و نوجوانان کتاب میگل است. میگل نوشتهای با نام اصلی " و حالا میگل " از نویسنده آمریکائی جوزف کرامگولد است که در سال ۱۳۵۳ به وسیله دولتشاهی ترجمه شده‌است.

فریدون دولتشاهی از نخستین سال‌های تأسیس واحد مرکزی خبر در سازمان رادیو تلویزیون ملی ایران به این نهاد پیوست و بیش از ۳۰ سال در بخش‌های مختلف خبری فعالیت کرد و از همین سازمان بازنشسته شد. دولتشاهی در ابتدای دهه ۶۰ به روزنامه اطلاعات پیوست و تا آخرین روزهای حیاتش در این مؤسسه به کار مشغول بود. از مرحوم فریدون دولتشاهی در طول ماه‌های همکاری‌اش با روزنامه‌اطلاعات، ده‌ها اثر به ویژه در بخش ترجمه که تخصص اصلی‌اش بود، بر جای مانده‌است. بسیاری از ترجمه‌های وی در همکاری با روزنامه اطلاعات ابتدا به صورت پاورقی منتشر شد و خوانندگان زیادی را جذب خود کرد و سپس به صورت کتاب منتشر شد و در اختیار علاقه‌مندان قرار گرفت.

فریدون دولتشاهی سرانجام بر اثر سکته مغزی از دنیا رفت. در روز چهارشنبه ۲۴ خردادماه پیکر وی در بهشت زهرا، در قطعه ۳۰۹، ردیف ۱۳۵، شماره ۲۱ به خاک سپرده شد.

## آثار
کتاب‌های دولتشاهی شامل آثار دوره کار در کانون پرورش کودکان و نوجوانان و سپس روزنامه اطلاعات است. از جمله آثار ترجمه شده توسط این مترجم ایرانی است.
* «یک هزار و نهصد و نود و نه پیروزی بدون جنگ»
* «میگل» ناشر ک‍ان‍ون پ‍رورش ف‍ک‍ری ک‍ودک‍ان و ن‍وج‍وان‍ان، مکان انتشار تهران، سال انتشار ۱۳۵۳، تعداد صفحه ۲۵۲، اندازه ۲۱*۱۷س. م.
* «خ‍اطرات م‍ارگ‍ارت ت‍اچ‍ر»
* «حکومت انکار: بوش در جنگ»
* «جهان باز، واقعیت جهانی شدن»
* ۱۹۹۹ پیروزی بدون جنگ»
* «کشمیر، بهشت زخم خورده»
* «سیا و کنترل مغزها»
* «خاطرات گورباچف»
* «خروشچف و عصر او»
* «اسناد میتروخین، ک.گ. ب و جهان»

او دستی هم در سرودن شعر و غزل داشت و به تفاریق در این زمینه اشعاری را سروده‌است.

## منابع

رده:اهالی تهران
رده:خاندان دولتشاهی
رده:درگذشتگان ۱۳۹۱
رده:درگذشتگان به علت سکته
رده:زادگان ۱۳۱۷
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:مترجمان اهل ایران
رده:نویسندگان مرد اهل ایران
واجذب-یونش لیزری به کمک ماتریس

**واجذب-یونش لیزری به کمک ماتریس** (MALDI) یکی از نیرومندترین روش‌ها برای ورود نمونه‌ها با جرم مولوکولی بالا به دستگاه طیف‌سنج جرمی بدون احتمال تفکیک مولکول یا خوشه زایی است. در این روش یون مادر دیده می‌شود. پدر این روش سایش لیزری بود که مستقیماً نمونه مورد اصابت لیزر قرار می‌گرفت.

## روش اجرا
در این روش نمونه به نسبت خاصی در بافت (ماتریکس) رقیق می‌شود. به بافت حلال هم افزوده می‌شود. خاصیت بافت جذب قوی نور لیزر در منطقه فرابنفش یا فروسرخ است. تابش لیزر در طول موج‌های خاصی به حلال حاوری نمونه و بافت تابیده می‌شود و در نهایت یون‌ها در بالای سطح حلال تشکیل می‌شوند و با اعمال ولتاژ وارد دستگاه طیف سنج زمان پرواز می‌شوند.
## تاریخچه
پیش از ابداع این روش، روش دیگری بنام سایش لیزری موجود بود که در آن با پرتوی از لیزر فرایند گازی و یونی شدن نمونه برای دستگاه طیف سنج جرمی صورت میگرفت. این روش دارای معایبی به ویژه به دلیل برخورد مستقیم نور لیزر به نمونه بود. در سال ۱۳۶۷ فرانتز هیلن کاپ و میشل کاراز با استفاده از بافت به عنوان جاذب این روش نو را ابداع کردند.
## مکانیسم
با توجه به غلظت کم نمونه، به صورت مولکول‌های مجزا در حلال پخش می‌شود که توسط مولکول‌های بافت احاطه شده‌اند. بافت که جاذب قوی تابش است، با جذب تابش گرم می‌شود و حلال را گرم می‌کند. قبل از این مرحله بافت (ماده آلی) خشک می‌شود و یک بلور جامد تشکیل می‌شود. با گرم شدن  نمونه و بافت آن دو به صورت مجموعهٔ بافت - نمونه وارد فضای بالای بلور می‌شود. سپس طی فرایندی ناشناخته بافت از نمونه جدا می‌شود و انتقال الکترون صورت میگرد و نمونه به صورت یون مثبت در می آید (تنها یکی از فرایندهای پیشنهادی اینگونه است). سپس یون‌های وارد محفظه فضای پرواز طیف سنج می‌شوند. از مزیتهای جانبی این روش تجدید غلظت نمونه در محل مورد اصابت پرتوی لیزر است.

## کاربرد
کاربردهای این روش ورود نمونه به دلیل آنکه طیف‌های خلوت و دارای یون مادر به ویژه برای مولکول‌های سنگین دارد گسترده است. در بیوشیمی، تشخیص مولکول‌های بزرگ و ...ابزار مطمئنی بحساب می آید.
## پانویس

## منابع

*Mass Spectrometry: Principles and Applications Edmond de Hoffmann , Vincent Stroobant ,Third Edition, John Wiley & Sons
* Fundamentals of Analytical Chemistry, Jim's Curriculum Vita da Skoog, dm West and fj Holler, 5th Edition, Saunders College Publishing, Philadelphia,

رده:روش‌های بیوشیمی
رده:شیمی تجزیه