open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
دادمهر

**دادمهر** یا **داذبرزمهر** (به طبری: *دازمهر*) از پادشاهان دودمان دابویگان تبرستان بود. دادمهر، پسر بزرگتر فرخان بزرگ است که پس از وی بر تخت نشست و از سال ۷۲۱ تا ۷۳۴ میلادی فرمان راند. دوران فرمانروایی وی به سبب حُسن سیاست و تدبیر پدرش، قرین آرامش و ثبات بود. از دادمهر سکه‌هایی به سال ۷۳۲ میلادی یافت شده است. ظاهراً «مال صلح» که او در پیمان بسته‌ شده با اعراب، پرداختنش را تعهد کرده بود، گهگاه پرداخت می‌شد و اگر پرداخت آن قطع می‌شد، واخواست آن به جنگ و لشکرکشی نمی‌انجامید.

## منابع

* دانشنامه رشد، داذبرزمهر 

رده:اهالی ایران در سده ۸ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۷۴۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۷۴۱ (میلادی)
رده:زادگان سده ۷ (میلادی)
رده:قانون‌گذاران سده ۸ (میلادی) در آسیا
رده:گاوباریان
رده:حکم‌رانان آسیا در سده ۸ (میلادی)
مخزومی

**مَخزومی** یکی از نامهای خانوادگی عربی و منسوب به قبیله مخزوم عربستان قدیم از قبائل قریش است. مخزومی و نام خانوادگی چند تن از افراد شناخته‌شده در تاریخ آغازین اسلام است از جمله:
* خالد بن ولید مخزومی (از جنگندگان بر ضد اسلام در ابتدا و مسلمان معتقد بعدی)
* جعده بن هبیره مخزومی (خواهرزاده امام علی، امام اول شیعیان)
* عبدالله بن ابی ربیعه مخزومی قرشی (از آشنایان محمد و امام علی بود).
* ابوامیه حذیفه بن مغیره مخزومی (همسرش به نام عاتکه دخترعمه محمد بود).
والکیری

بندانگشتی|چپ|250px
[بندانگشتی|چپ|250px|«والکیری سیندینگ» تندیسی از والکیری اثر استفان سیندینگ در شهر [کپنهاگ.]]

**والکیری‌ها**  در اسطوره‌شناسی اسکاندیناوی زنان جوان و زیبایی هستند نادیدنی که در جنگ‌ها به نبرد می‌پردازند.

آن‌ها در خدمت اودین، والاترین خدای نوردیک‌ها، می‌باشند. اودین به جنگجویان شجاعی برای نبرد هنگام راگناروک نیاز داشت و والکِیری‌ها میدان جنگ را برای انتخاب دلیرترین کسانی که جان خود را از دست داده‌اند جستجو می‌کردند. آن‌ها نیمی از این رزم‌آوران به نام اینهریار را به تالار ویژه اودین در والهالا اسکورت می‌نمودند (ایزدبانو فریا پذیرای نیمه دیگر در تالار «سسرومنیر» واقع در سرزمین فولک‌وانگر بود) تا در آنجا خود را برای نبرد پایانی در روز راگناروک آماده کنند. واژه *والکِیری* در زبان نورس باستان valkyrja از دو واژهٔ **وال** به معنی کشنده و درنده و **کِیری** به معنی گزیننده یعنی کسی که کشتگان جنگ را برمی‌گزیند یا به معنای «برگزیننده کُشتگان» است. والکیری‌ها دوشیزگان جنگجوی ایزد جنگ و باشندگانی هستند که جنگ و خونریزی آنان را خشنود می‌سازد.تمام والکیری ها در روز رگناروک توسط ایزد مرگ هل کشته می‌شوند.

*والکِیری‌ها* از نقش بزرگی در داستان‌ها و اشعار در همراهی با قهرمانان تاریخی افسانه‌ای برخوردارند. در برخی از این داستان‌ها آن‌ها به شکل آفریده‌هایی قدرتمند، فراطبیعی و غول‌پیکر با گام‌های بلند کوه‌ها را درمی‌نوردند تا قهرمانی را از خطر نجات دهند. همچنین به روایت ساکسو والکیری‌ها ظاهر خود را تغییر می‌دهند و گاهی به شکل‌های وحشتناک و گاه به شکل دوشیزگان زیبا پدیدار و جنگجویان پیرو اودین را شیدای خویش و به هنگام مرگ آنان به همسری برمی‌گزینند. یکی از مشهورترین والکیری‌ها برونهیلد، بانو قهرمان افسانهٔ حماسی ولسونگا ساگا است. برونهیلد شهریاری را که اُدین مرگ او را رقم زده بود با سرپیچی از دستور به پیروزی رسانید و برای مجازات این نافرمانی از جانب اُدین در حصاری از آتش مدفون و به خوابی طلسم شده و ابدی فرورفت. زیگفرید سوار بر اسب شگفت‌انگیر خود گرانی، که هدیهٔ اُدین بود، درون حلقه‌های آتش تاخت و با بیدار کردن برونهیلد سبب شد تا نقشی جدید و غمناک را در زندگانی قهرمانان اُدین بازی نماید.

## در آثار هنری
در هنر نوین *والکیری‌ها* را گاه به سانِ سپربانوی زیبای سوار بر اسب بالدار و مجهز به کلاه‌خود و نیزه می‌نگارند. والکیری‌ها بعدها در عصر وایکینگ‌ها سیمای باوقاری یافتند و بر روی سنگ‌ها به شکل پرنسس‌هایی مسلح و سوار بر اسب ترسیم می‌شدند. در نقش سنگ‌های گوتلند آنان را می‌توان دید که جنگجویان مردهٔ دودمان سلطنتی را تا والهالا بدرقه و در آنجا با شاخ‌هایی پر از می‌انگبین خوش آمد می‌گویند. در برخی از این نقش سنگ‌ها تصویر زنی با نیزه‌ای در حال پرواز بر فراز نبردگاه قابل مشاهده است.

## در بازی‌ها
در بازی *[[کلش آو کلنز]]* و همچنین در بازی *[[کلش رویال]]* که هردوی این بازی‌ها ساختهٔ کمپانی سوپرسل هستند شخصیت مؤنثی به نام والکیری وجود دارد که به عنوان یک جنگجگوی ماهر به تصویر کشیده شده‌است. در بازی *[[خدای جنگ (بازی ویدئویی ۲۰۱۸)|خدای جنگ]]* نیز این جنگجوهای افسانه‌ای وجود دارند و یکی از سرسخت‌ترین و ماهرترین دشمنان شخصیت‌های قابل بازی یعنی کریتوس و آترئوس محسوب می‌شوند. این بازی توسط استدیوی سانتامونیکا که سونی اینتراکتیو انترتینمنت وظیفهٔ نشر آن را بر عهده داشت ساخته شده‌است.

## نگارخانه

File:Valkyrie.jpg|
File:Silver_figure_with_hair_and_silver_figure_with_horse.jpg|
File:U 1163, Drävle (Sigrdrífa).JPG|


## منابع

رده:اسطوره‌شناسی نورس
رده:آفریده‌های افسانه‌ای زن
رده:والکیری‌ها
رده:سلحشورهای زن
کنچی

**کُنچی**، روستایی در دهستان دهتل بخش مرکزی شهرستان بستک در استان هرمزگان ایران است.

## پیشینه نام
نام کنچی در اصل کُنجی بوده است. در زمان بسیار دور مرد مؤمنی از نوادگان (سید محمد عمر سیف‌الله القتال) که نسب ایشان به حسین ابن علی بن ابی طالب کرم‌الله وجه و رضی‌الله عنه و ارضاء می‌رسد، و یکی از سادات و وجهاء معروف روستای دهتل بودند، از این روستا مهاجرت می‌کنند و در کنار چشمه کنچی بنای خانه‌ای می‌گذارد، و اهل و خویشان خود را به آنجا منتقل می‌کند، سید در روز و شب به عبادت می‌گذرانید، و چون محل اقامت سید در «کنج کوه» یعنی گوشه‌ای از کوه قرار داشت وی (سید کنجی) لقب دادند.
وچون عده‌ای از مریدان و فرزندان سید در آن مکان بنای خانه نهادند و روستای کوچکی ایجاد شد، آن روستا (کنجی) نامیده شد، پس از درگذشت آقا سید یوسف هم روستا به کنجی معروف بود، که رفته رفته نام روستا از کنجی به کنچی دیگرگون شد.

آرامگاه آقا سید یوسف که به «**آغای کُنچی**» مشهور است در ضلع جنوبی مسجد روستا واقع است.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با **۵۰۴** نفر (**۱۴۸** خانوار) بوده است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان بستک
اوقات فراغت

بندانگشتی|اوقات فراغت
**اوقات فَراغَت** زمان‌هایی است که فرد آن را طبق تمایل شخصی خود و برای خود تنظیم می‌کند و برنامه آن در مورد هرکس متفاوت است و به سلیقه، نیازهای روحی، سن و توان مالی فرد بستگی دارد.

## ریشه‌شناسی
فَراغَت به زمان‌هایی گفته می‌شود که افراد کار ضروری برای انجام ندارند و معمولاً در این مواقع تمایل به انجام فعالیت‌های فرح‌بخش و نشاط‌آور بیشتر می‌شود. اوقات جمع وقت است که قبل از فراغت می آید. اوقات فراغت وام‌واژه‌ای عربی در فارسی است که از  گرفته شده است.

## توضیح
اوقات فراغت از لحاظ تاریخی امتیازات طبقه بالا بوده است. فرصت های اوقات فراغت با پول بیشتر، یا سازماندهی و زمان کمتری درآمد، در اواسط تا اواخر قرن نوزدهم افزایش چشمگیری داشت و در انگلیس شروع شد و به سایر کشورهای ثروتمند اروپا گسترش یافت. این کشور همچنین در ایالات متحده گسترش یافت، اگرچه آن کشور با وجود داشتن ثروتش، اوقات فراغت کمتری را در اروپا فراهم کرد. مهاجران به ایالات متحده دریافتند که آنها باید سخت‌تر از آنچه در اروپا کار می کردند کار کنند. اقتصاددانان همچنان تحقیق می کنند که چرا آمریکایی ها ساعتی طولانی‌تر کار می کنند. اوقات فراغت در قرن نوزدهم به وجود نيامده است، بلكه از ابتداي تاريخ در دنياي غيرفعال نقش بسته است. 

## جستارهای وابسته

* سرگرمی
* بازی

## منابع

رده:اوقات فراغت
رده:بهداشت
رده:سرگرمی‌ها
هاقپات

**هاقپات** یا **هاغپات** (به ارمنی: Հաղպատ) روستایی در استان لوری ارمنستان در شمال این کشور است. این روستا در نزدیکی شهر آلاوردی و نزدیک مرز گرجستان قرار دارد. شهرت این روستا به خاطر وجود مجموعه کلیسایی صومعه هاقپات (Հաղպատավանք) است. این مجموعه در سدهٔ ۱۰ میلادی بنیاد شد و امروزه در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده است.

سایات‌نووا، بزرگ‌ترین آهنگساز ارمنی، در سال ۱۷۹۵ در هاقپات به دست سربازان آقامحمدخان قاجار کشته شد.

## نگارخانه

File:Khachkar Haghpat 01.jpg|چلیپاسنگ هاقپات
File:Armenia Haghbat.jpg|
File:Haghbat e.JPG|
File:Haghpat Hamazasp 2.jpg|
File:Haghpat biblioteca 1.jpg|
File:Haghpat galeria.jpg|
File:Haghpat Monastery - refectory.jpg|صومعه هاقپات
File:Pantocrator, Haghpat.jpg|


## جاذبه‌های تاریخی

## جستارهای وابسته
*فهرست شهرداری‌های ارمنستان

## منابع

* 	
* 	
* 
* 
* 
* 
* ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۱۶ فوریه ۲۰۰۷.

رده:مناطق مسکونی در استان لوری
رده:میراث جهانی در ارمنستان
آبزیان

بندانگشتی|نمایی از یک نوع آبزی دریایی

**آبزیان** به جاندارانی مهره‌دار و بی‌مهره، گفته می‌شود که تمام یا بخشی از عمرشان را در آب زندگی می‌کنند. جانوران آبزی ممکن است هوا تنفس کنند یا اکسیژن محلول در آب را از طریق اندام‌های تخصصی به نام آبشش یا به‌طور مستقیم از طریق پوست استخراج کنند.

## آبزیان مهم
آبزیان شناخته‌شده‌تر عبارت‌اند از:
* اره‌ماهی
* اسب دریایی
* خارپوست دریایی
* هشت‌پا
* دلفین‌ها
* سفره‌ماهی
* سمندر آبی
* شاه‌ماهی
* شیر دریایی
* عنکبوت آبی
* فک
* فیل دریایی
* قزل‌آلا
* گاو دریایی
* ماهی
* فرشته‌ماهیان
* جراح‌ماهیان
* دلقک‌ماهی
* مارماهی
* ماهی آبنوس
* ماهی آزاد
* ماهی دهان پرورشی
* ماهی سفید
* ماهی دیسکس
* ماهی گورخر ماهی
* ماهی گوپی
* ماهیان خاویاری
* سس‌ماهی‌ها
* ماهی پلاتی
* ماهی مولی
* ماهی دم‌شمشیری
* ماهی دندان‌نیش
* ماهی سیم
* ماهی دریایی استوکس
* طوطی‌ماهیان
* ماهی کپور
* ماهی شیر
* ماهی حلوا
* ماهی سفید
* ماهی قرمز
* نوک‌اردکی
* نهنگ
* نهنگ آبی
* نهنگ ابریشم
* نهنگ پیلوت
* نهنگ خاکستری
* نهنگ رایت
* نهنگ سفید
* نهنگ عنبر
* نهنگ قاتل
* نهنگ قطبی
* نهنگ گوژپشت
* نهنگ بزرگ‌باله کوچک
* نهنگ کبود
* نهنگ آبی
* کوسه
* کوسه ببری
* کوسه‌نهنگ
* کوسه سفید بزرگ
* کوسه سرچکشی
* کوسه سفید
* کوسه چین‌دار
* گاوکوسه
* اره‌کوسه
* کوسه بادکنکی
* کوسه سرگاوی
* کوسه‌های تیزبینی
* کوسه‌های خواب‌آلود
* کوسه‌های کوتاه‌دم
* کوسه‌های پرستار
* کوسه‌های بادبادک‌باله
* کوسه‌های تازی
* کوسه‌های راسویی
* کوسه آبی
* مرجان دریایی
* شقایق دریایی
* علف دریایی
* خز دریایی
* جلبک‌های دریایی
* ستاره دریایی
* میگو
* شاه‌میگو
* گراز دریایی
* خوک‌ماهیان
* گرازماهیان
* گوسفند دریایی
* عروس دریایی
* خرچنگ دریایی
* اسفنج دریایی

## جستارهای وابسته
* پستاندار دریایی
* گیاه آبزی
* شیلات
* آبزی‌پروری
* علوم و مهندسی شیلات

## منابع


رده:جانورشناسی
فتیشیسم

200px|thumb
**شیءباوری**، **فتیشیسم**، **شیءپرستی**  به مفهوم اعتقاد و باور به وجود نیروی فوق طبیعی در برخی اشیاء طبیعی (موجود در طبیعت) و مصنوع (دست ساخت انسان) است. منشأ اصطلاح فتیشیسم مربوط به قرن ۱۸م. است که سیاحان و دریانوردان پرتغالی در آفریقا متوجه شدند بومیان آفریقایی برای بعضی اشیاء مانند درخت، ماهی، گیاه، سنگ، پنجهٔ مردهٔ بعضی جانوران، چوب خشک، مو و ناخن نیرویی جادویی قائل هستند و آن‌ها را تقدیس می‌کنند و در رفع مشکلات و گرفتاری‌های خود از آن‌ها استمداد می‌طلبند. پرتغالی‌ها لغت فتیش را که در زبان پرتغالی به معنای «طلسم و تعویذ» است به آن اشیاء دادند و عقاید و آداب مرتبط با فتیش‌ها را فتیشیسم نامیدند.

## گونه‌های شیءباوری
* یادگارخواهی (فِتیشیسم جنسی)
* بت‌پرستی
* توتم‌باوری
* تابو

## منابع

* باور به وجود نیروی فوق طبیعی در اشیاء در فرهنگ عامه مردم ایران، عارفه صابری افتخاری، مجلهٔ نامه انسان‌شناسی، پاییز و زمستان ۱۳۹۱ - شماره ۱۷
* برابرها: فرهنگ علوم انسانی داریوش آشوری.
* 

رده:انسان‌شناسی دینی
رده:بت‌ها
رده:تعویذ
رده:طلسم‌ها
رده:موضوعات مذهبی
زادآوری

**زادآوری** (Breeding) عبارت است از تولیدمثل جنسی که باعث تولید فرزندان، معمولاً جانوران یا گیاهان می‌شود. تنها بین یک جانور یا گیاه نر و ماده رخ می‌دهد.
* دامپروری از طریق نمونه‌های گزینش‌شده مانند سگ، اسب و خرگوش
* زادآوری در طبیعت، روند طبیعی تولیدمثل در قلمرو جانوران
* تولیدمثل جنسی گیاهان
* اصلاح نباتات از طریق نمونه‌هایی که توسط انسان برای صفات مطلوب گزینش شده‌است

## علوم پایه
* زادآوری به دگرگونی‌های هسته‌ای گفته می‌شود که سوخت را برای واکنش‌های بعدی تولید می‌کند، در یک راکتور زاینده برای تبدیل شدن به مواد شکافت‌پذیر یا در یک راکتور هم‌جوشی برای تولید تریتیوم.

### زیست‌شناسی
* زادآوری (عمل جنسی)
* زادگیری دوباره، تلاشی برای جمع‌آوری مجدد ژن‌های نژاد منقرض‌شده
* جفت زادآور، جفت جانورانی که برای تولید فرزندان همکاری می‌کنند
* برنامه بهنژادی، اصلاح برنامه‌ریزی‌شده جانوران یا گیاهان
* فصل زادآوری، دوره‌ای در طول هر سال که یک گونه تولیدمثل می‌کند
* زادآوری در اسارت، پرورش گیاهان یا جانوران در باغ وحش‌ها یا دیگر شرایط کنترل‌شده
* زادآوری همیارانه، پرورش جوانان با استفاده از مراقبان دگروالدینی
* تلاقی، فرایند پرورش جانور با والدین اصیل از دو نژاد، واریته یا جمعیت متفاوت.
* جفت‌گیری
* زادآوری اندوخته، یک روش انتخابی برای حفظ خط خونی
* زادگیری گزینشی، یک روش گزینش جانور برای تشویق کیفیت‌های گزینش‌شده
* زادآوری هوشمند، یک روش گزینش گیاه برای تشویق کیفیت‌های گزینش‌شده
*
رده:زادآوری در جانوران
سوسری

**سوسری** یا **سوسرک** یا **سورسرک**  جانداری است بندپا از ردهٔ حشرات، زیرردهٔ بالداران (Pterygota) فروردهٔ نوبالان (Neoptera)، راستهٔ سوسری‌ها (Blattodea). بسیاری از مردم، سوسری‌ها (مصطلح به نام سوسک حمام یا cockroaches) را با سوسک‌ها (Beetles) اشتباه می‌گیرند. قاب بالان دارای یک لایه یا قاب محکم و محافظ روی بال‌های خود هستند و قبل از پرواز باید ابتدا آن را کنار بزنند، ولی سوسری‌ها روی بالشان قاب ندارند.

سوسری‌ها جانوران بسیار موفقی هستند و از خط استوا تا قطبها یافت می‌شوند. اجداد سوسری‌ها ابتدا در دورهٔ زمین‌شناسی زغال سنگی پیدا شدند و جزو اولین حشرات نوبال می‌باشند.
[جایگزین=|بندانگشتی|250x250پیکسل|[سوسک آمریکایی|سوسری آمریکایی]]

آناتومی سوسری به او این اجازه را می‌دهد تا در صورت قطع شدن سر بتواند تا چند هفته زنده بماند. از این جانور همچنین به‌عنوان بازماندگان بالقوه در صورت وقوع یک جنگ اتمی یاد می‌شود. مقاومت این جانور مقابل تشعشعات هسته‌ای شش تا پانزده برابر بیشتر از انسان است.

طبق شواهد بسیار، موریانه‌ها از سوسری‌ها تکامل یافته‌اند و امروزه با هم گروه خواهری محسوب می‌شوند.

## شخصیت
موریانه‌ها که در راسته سوسری‌ها رده‌بندی می‌شوند، جانورانی فرااجتماعی هستند که در کلنی زندگی می‌کنند. اجتماع‌شان به صورت کاستی اداره می‌شود و دارای پادشاه، ملکه و کارگران بدون قابلیت تولیدمثل می‌باشند. کارگران پی غذا می‌روند و با بازگرداندن یافته‌هایشان آن را به کلنی بازمی‌گردانند تا جوانان در حال رشد و تولیدمثل کنندگان را تغذیه کنند. سوسری‌ها نیز حشرات اجتماعی هستند اما در کلنی‌ها زندگی نمی‌کنند و همه افراد بالغ قادر به تولیدمثل هستند. برخی از گونه‌ها جامعه‌ای را تشکیل می‌دهند، برخی دیگر معطوف به تشکیل جامعه‌اند و برخی دیگر از والدین از فرزندان خود مراقبت می‌کنند.
جایگزین=|بندانگشتی|250x250پیکسل|'''چند گونه مختلف سوسری.'''

## آمیزش جنسی
آمیزش جنسی در سوسری‌ها به این صورت است که ابتدا سوسری نر از طریق ترشحات چرب و شیرینی که در غده پشتی خود به وجود آورده است، سوسری ماده را دعوت به همنشینی می‌کند. سپس بعد از آمدن سوسری ماده به سمت ترشحات، سوسری نر از موقعیت استفاده کرده و خود را با یک آلت به آن وصل می‌کند و بعد از حدود ۹۰ دقیقه آمیزش، حشرهٔ نر از طریق آلتی دیگر اسپرم را در سوسری ماده رها می‌کند.

## پانویس

## منابع

* دانشنامه رشد.
* 

رده:جانداران موجود پدیدآمده در تریاس پسین
رده:راسته‌های حشرات
سوسک
رده:مقاله‌های دانشنامه رشد
شب‌خسب

**شَب‌خُسب** (نام علمی: *Albizia julibrissin*) درختی است که به‌طور خودرو در محلهای آفتابی کنار تپه‌ها و رودخانه‌ها می‌روید. این درخت بیشتر در شمال کشور می‌روید و در استان گیلان به نام «شَبخوس» و در استان مازندران با نام محلی «**ووَلی**» شناخته می‌شود. گونه‌ای دیگر از این خانواده با نام علمی (Albizzia lebbeck) در جنوب ایران می‌روید و درخت گل ابریشم نام دارد.

شب‌خُسب درختی است از تیره باقالائیان (fabacae leguminosae) واز جنس شب خسب albizia. نام کامل گونه albizia julibrissin، برگرفته از نام گیاه‌شناس ایتالیایی قرن هجدهم میلادی است. او این گیاه را از قسطنطنیه به اروپا برد. Albizia نام این گیاه‌شناس و julibrssin تلفظ محلی گل ابریشم در قسطنطنیه آن روزگار (قرن هجدهم میلادی) است. در این تلفظ گل به jul و ابریشم به ibrissin تبدیل شده است.

شب خسب درختی پهن‌برگ از تیره نخودیان است. نام ژاپنی آن *نمونوکی* نیز به معنی خوابنده است ولی در زبان انگلیسی به آن درخت ابریشم گفته می‌شود.

## ویژگی‌های ظاهری

#### ابعاد
بلندی شب خسب معمولاً بین ۵ تا ۱۲ متر است. در جنگلهای شمال ایران، بلندی آن گاه به بیش از ۲۰ متر می‌رسد. تاج درخت گسترده و باز است.

#### برگ‌ها
برگهای شب خُسب شانه‌ای و مرکب هستند و درازای هر برگ بین ۲۰ تا ۴۵ سانتی‌متر و عرض آن بین ۱۲ تا ۲۵ سانتی‌متر تغییر می‌کند. هر برگ ۶ تا ۱۲جفت شانه و هر شانه ۲۰ تا ۳۰ جفت برگچه دارد. برگچه ها هر شب دوبه‌دو بسته می‌شوند. به همین سبب در شمال ایران، این درخت را **شب خُسب**‌ (یعنی شب‌خواب) می‌نامند.

#### گل‌ها
اوج زمان گل‌دهی ابریشم معمولاً از نیمه بهار تا پایان تابستان است. گلها به‌صورت خوشه‌ای و در انتهای شاخه می‌شکفد. هر گل دم گُلی بلند و پرچمهای فراوان دارد. درخت ابریشم را می‌توان با کاشت بذر آن در فصل پاییز زیاد کرد.

## شرایط زندگی
خاستگاه اصلی درخت ابریشم، از ایران تا چین و کره گسترده است.

شب خسب رشد سریعی دارد و در برابر خشکی، کم‌آبی و گرمای زیاد مقاوم است. با این وجود خشکی بیش از حد باعث کند شدن و توقف رشد گیاه می‌شود. در طول تابستان برای کمک به رشد گیاه و گل‌دهی، باید گیاه را به مقدار زیاد، اما دیر به دیر آبیاری کرد.

## کاربرد‌ها
از پوست ساقه‌های جوان و بذرهای آن برای خوراک دام استفاده می‌کنند. چوب ابریشم محکم و در برابر رطوبت مقاوم است. ازاین‌رو در گذشته، از چوب آن برای ساختن خانه‌های چوبی روستایی استفاده می‌کردند. این درخت به دلیل تاج چتری و گلهای زیبا در طراحی فضاهای سبز مورد توجه است.

در پزشکی سنتی از پوست ساقه و شاخه‌های ابریشم برای تهیه داروهای آرامبخش و تنظیم کننده گردش خون استفاده می‌شود.


## منابع
* 
*

رده:البیزیا
رده:درختان اوکراین
رده:علوفه
رده:گونه‌های گیاهی مهاجم
رده:گونه‌های گیاهی مهاجم در ایالات متحده آمریکا
رده:گیاهان دارویی
رده:گیاهان به‌کاررفته در طب سنتی چین
رده:درختان کره (کشور)
شیخ حسن عالی

**شیخ حسن عالی** (درگذشت: ۱۰۸۶ ه‍. ق) از علما و صوفی مسلکان شهر کوهیج است که در ۱۸ کیلومتری جنوب غربی شهرستان بستک واقع شده. 
او از راه زراعت چاه و دیم‌کاری و کاشت نخل خرما زندگی خانواده خود را تأمین می‌کرد. او ارادات کامل به شیخ حسن بستکی و پسرش شیخ عبدالقادر بستکی داشت و از او اخذ طریقت می‌کرد. وی در سال ۱۰۸۶ هجری قمری درگذشت و در بقعه سید عامر بن سید احمد بن سید منصور در دشت جنوبی کوهیج که پیش از آن خودش ساخته بود به خاک سپرده شد.
شیخ حاج احمد بزرگ مفتی منطقه کوهیج و علما و مشایخ بنی عالی و معدودی بستکی‌ها از فرزندان او هستند.

## پانویس

## منابع
* کتاب: «نادر البیان فی ذکر انساب بنی عباسیان» نوشته: عبدالرحیم بن مصطفی محمد زمان العباسی.
* درگاه فهرست آثار ملی ایران
* فهرست آثار فرهنگی تاریخی ثبت شده در فهرست آثار ملی شهرستان بستک
* الکوخردی، محمد، بن یوسف، *(کُوخِرد حَاضِرَة اِسلامِیةَ عَلی ضِفافِ نَهر مِهران Kookherd, an Islamic District on the bank of Mehran River)* الطبعة الثالثة، دبی: سنة ۱۹۹۷ للمیلاد.

رده:اهالی شهرستان بستک
رده:درگذشتگان ۱۰۸۶ (قمری)
سس سالسا

بندانگشتی|چپ|250px|سالسای سرخ، سالسای سبز
**سس سالسا**  یکی از چاشنی‌های مزه‌دهنده به غذاست. این سس، نوعی سس (معمولاً تند) رایج در منطقه آمریکای لاتین می‌باشد که آن را جزو سس‌هایی که پخته نمی‌شوند، دسته‌بندی می‌کنند. اصل واژه سالسا اسپانیایی است که خود ریشه لاتین دارد و به معنای سس می‌باشد.

## سس‌های سالسای معروف
* سالسای سرخ (روخا): نوعی سس قرمز رنگ است که در تهیه آن از ادویه جات مرسوم مردم مکزیک و آمریکای جنوب شرقی استفاده می‌کنند. سس روخا را معمولاً از گوجه فرنگی، فلفل تند، پیاز و سیر تهیه می‌کنند.
* سالسای خام (کرودا): نوعی سس خام است که در تهیه آن از گوجه فرنگی، پیاز و فلفل نپخته و دیگر مواد زبر خام استفاده می‌شود.
* سالسای سبز (ورده): نوعی سس سبز رنگ است که از پوست گوجه فرنگی (معروف به توماتیلو) تهیه می‌شود. سس‌هایی که با پوست گوجه فرنگی تهیه می‌شوند را معمولاً می‌پزند.
* سالسای وحشی (براوا): از این سس روی قاچ‌هایی از سیب زمینی استفاده می‌کنند. این نوع سس معمولاً مخلوطی از سس مایونز و سس تاباسکو می‌باشد.

هر نوع سسی که در تهیه آن از آووکادو به عنوان ماده اصلی استفاده شود، سس گواکاموله نام دارد.
سس سالسا انواع دیگری هم دارد که برخی از آنها را با نعناع، آناناس یا انبه تهیه می‌کنند.

## منابع

* 

رده:آشپزی مکزیکی
رده:چاشنی‌ها
رده:خوراکی‌های تهیه‌شده از سبزیجات
رده:سس‌ها
رده:سس‌های گوجه‌فرنگی
رده:سس‌های مکزیک
رده:مقاله‌های دانشنامه رشد
رده:آشپزی آمریکای لاتین
رده:واژه‌ها و عبارت‌های اسپانیایی
سس تاباسکو

**تاباسکو**  نام تجاری نوعی سس فلفل تند است. سس تاباسکو در بسیاری از کشورها جزو چاشنی‌های بسیار معروف است و در بیشتر خانه‌ها استفاده می‌شود. تاباسکو را از فلفل قرمز، سرکه، آب و نمک درست می‌کنند و در بشکه‌هایی از چوب بلوط سفید عمل می‌آورند.
با اینکه کارخانه اصلی تاباسکو امروزه در لوئیزیانای آمریکاست ولی نام آن از منطقه تاباسکو در مکزیک گرفته شده است.

سس تاباسکو در ۱۶۰ کشور جهان به فروش می‌رسد و در ۲۱ زبان و گویش بسته‌بندی می‌شود. هر روزه در کارخانه آن در جزیره اَوِری لوئیزیانا ۷۰۰،۰۰۰ شیشه سس تاباسکو تولید می‌شود.

## نگارخانه


پرونده:Tabasco sauce2.jpg|تاباسکوی سیر، فلفل و فلفل سبز
پرونده:Photography by David Adam Kess Original Tabasco red pepper sauce.jpg|



## منابع

* .

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی
* تاریخ سس تاباسکو

رده:اکادیانا
رده:پریش ایبریا، لوئیزیانا
رده:جاذبه‌های گردشگری در پریش ایبریا، لوئیزیانا
رده:سس‌های تند
رده:کتاب‌های آشپزی آمریکایی
دهنگ

**دِهُنگ**، روستایی در دهستان گوده بخش مرکزی شهرستان بستک در استان هرمزگان ایران است. این روستا، مرکز دهستان گوده است.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با **۲٬۰۲۱** نفر (**۵۶۴** خانوار) بوده است.

دارای تأسیسات زیر است: آب لوله‌کشی، برق، گاز، تلفن، دبستان پسرانه، دبستان دخترانه، مدرسه راهنمائی، دبیرستان، درمانگاه، مسجد و ۱۵ باب آب‌انبار برکه می‌باشد. نزدیکترین فرودگاه به دهنگ در شهر لار واقع شده‌است.
مردمان روستای دهنگ مردمان خونگرم و مهمان‌نوازند.
گفتنی است مردم این روستا به زبان فارسی با گویش محلی بستکی صحبت می‌کنند.

## محدوده دهنگ
از شمال روستای تسان، پاکوه و کوه بُر و کوه لومه‌ای، از جنوب رودخانه شور گوده، از مغرب به ملوردی، و از سمت مشرق به روستای تدرویه محدود می‌گردد.

## پیشینه
دهنگ روستایی قدیمی است که قدمت آن به قبل از اسلام می‌رسد اما این افراد قبل از اسلام در تسان که ان روزها بسیار پر جمعیت بود زندگی می‌کردند تمب کیشک از آثار دوران ساسانی است اهالی این روستا به تحصیل علم و دانش علاقه‌ای وافر داشته و تأسیس اولین دبستان آن در سال ۱۳۳۷ خورشیدی، و اولین مدرسه راهنمائی در سال ۱۳۵۸. وجود تحصیلکرده‌های متعددی در رده کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتر در جای جای ایران مشغول خدمت رسانی به مردم هستند قابل ذکر است.
* استاد احمد حبیبی نویسنده، محقق و پژوهشگری است که در زمینه‌های تاریخ، هرمزگان‌شناسی و فرهنگ بومی بستک دارای تألیفات متعددی است و اهل این روستا می‌باشند.

## کشاورزی
این دهستان سابقه‌ای طولانی در زمینه کشاورزی دارد. آثار هشت رشته قنات که از دامنه‌های شمالی کوههای آن تا دشت‌های فراخ و گسترده‌اش کشیده شده‌اند مؤید این مدعاست.

۱۵ دستگاه پمپ آب کشاورزی دارد. تنها روستایی است که بخشی از آب زیرزمین آن شیرین است. اما نباید زیاد ته‌زنی کنند وگرنه شور خواهد شد. سال‌هایی که بارندگی کم می‌شود، آب چاه‌ها هم کم می‌گردد، و رفته رفته شور می‌گردد. یک رشته از قنات‌ها دایر است که باغ نخل و مرکبات را در زمینی به نام ناخری آبیاری می‌کند.
حدود ۲۰۰ من (۸۰۰ کیلوگرم) می‌توان کشت نمود. نخل دیم ۱۰ هزار اصله نخل آبی ۲۰۰۰ با تلمبه ۲۰۰۰ و ۱۰ هزار من زمین کشاورزی دیم و برکه دارد.
کشاورزی، دامداری سنتی و صنعتی و مرغداری از جمله بخش‌های فعال اقتصادی این دهستان می‌باشد.

## قنات‌ها
آثار چندین رشته قنات بایر در درون و پیرامون روستا دیده می‌شود:
*# قنات سید زاویه واقع در ده قدیم سمت شرق.
*# قنات رشید آباد واقع در ده قدیم سمت شرق.
*# قنات رشید آباد دشت چاه بالا.
*# قنات احمد محمدی واقع در دشت چاه بلان.
*# قنات سیف آباد.
*# قنات طسان  دائر است در شمال ده ۱۳ کیلومتری باغ نخل و مرکبات است.
*# قنات گُرگ

خوشبختانه کمی بیشتر از دیگر روستاها فعالیت کشاورزی دیده می‌شود.

## زمین‌لرزه
در دهنگ و گوده در سال ۱۳۳۵ خورشیدی زلزله ای شدید به قدرت ۷ ریشتر رخ داد و ده قدیم به‌طور کلی با خاک یکسان شد. این زمین‌لرزه ۳۲ نفر کشته وصدها نفر زخمی برجای گذاشت.

در جنب ده قدیم که در اثر زلزله ویرانه شده بود، سمت شمال با کمک شیر و خورشید وقت و با همکاری مالکین زمین که بی‌دریغ زمین اهداء کردند بلافاصله ساختمان ده با نقشه‌ای منظم و مرتب و زیبا شروع شد و شهرکی مرتب و تمیز بنا شد.
آب تمام خانه‌های شهرک جدید شیرین و آشامیدنی است.
بین دهنگ و پاکوه ۲ فرسخ (۱۲ کیلومتر) فاصله‌است که آبش شیرین است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان بستک
سس تارتار

چپ|بندانگشتی|200px|جوجه با سس تاتاری
سس تاتاری یک سس سفید غلیظ می‌باشد که از سس مایونز درست می‌شود. سس مایونز با خیار شور، جعفری تازه، ترخون، آب لیموترش و پیاز که به خوبی خرد شده باشند مخلوط می‌شود. می‌توان به آن خردل اضافه کرد. از آن به وفور برای طعم دادن به غذاهای دریایی استفاده می‌شود. به سس مایونز آن می‌توان ادویه‌های آماده اضافه کرد. 
برای افزودن طعم به آن می‌توان پوست لیموی تازه (لیموی زرد) کمی در آن رنده کرد. 
نام سس از تارتارها که مردمی ترک زبان در روسیه می‌باشند گرفته شده‌است. در حقیقت این سس توسط فرانسوی‌ها اختراع شده‌است که آن را به عنوان چاشنی با استیک تارتار سرو می‌کردند.

## منابع

* ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:آشپزی ترکی
رده:آشپزی فرانسوی
رده:چاشنی‌ها
رده:سس مایونز
رده:سس‌ها
رده:سس‌های خامه‌ای
یک سمفونی فاوست

یکی از دو سمفونی فرانتس لیست (سمفونی دیگر سمفونی دانته است) که بر اساس افسانهٔ دکتر فاوست نوشته شده است.
این سمفونی سه موومان دارد. هر یک از موومان‌ها سیاه‌مشق و طرحی موسیقایی (تقریباً یک پوئم سمفونی) از یکی از شخصیت‌های اصلی داستان است.

# فاوست
# گرچن
# مفیستوفلس

رده:سمفونی‌ها
برنامه‌نویسی ادیبانه

بندانگشتی|نمونه کد
**برنامه‌نویسیِ ادیبانه**  چگونگی نگارش یک برنامهٔ رایانه‌ای است، به‌طوری‌که صورت و شمایل آن برنامه به‌شکل اسناد و متونی باشد که برای خواندن غیررسمی و غیرفنی توسط انسان (مانند خواندن متون ادبی)، مناسب باشد.
این مفهوم برای اولین بار توسط دونالد کنوت، دانشمند علوم رایانه و استاد افتخاری دانشگاه استنفورد، در سال ۱۹۸۱ مطرح شده‌است.

در این روش، متن برنامه و توضیحات به‌همراه هم در یک فایلِ مبدأ ذخیره می‌شوند. متن اصلی برنامه و توضیحات را می‌توان به‌طور کامل به‌وسیلهٔ برنامه‌های کاربردیِ خاص استخراج کرد.

## منابع

* Donald E. Knuth, *Literate Programming*, Stanford, California: Center for the Study of Language and Information, 1992, CSLI Lecture Notes, No. 27.
* Pierre Arnoul de Marneffe, *Holon Programming*, Université de Liège, Service d'Informatique, Décembre 1973.

## پیوند به بیرون
* برنامه‌نویسی ادیبانه


رده:برنامه‌نویسی
رده:پارادایم‌های برنامه‌نویسی
رده:معرفی‌شده‌های مرتبط با رایانه در ۱۹۸۱ (میلادی)
سس کره‌ای سفید

بندانگشتی|سس کره‌ای سفید
**سس کره‌ای سفید** یا **سس بور بلان** (اشتباهاً در فارسی بیور بلنک هم نوشته‌اند) نوعی سس کره‌ای تیز است که از سرکه و موسیر تهیه می‌شود. به این سس کره هم اضافه می‌کنند. در تهیه این سس گاهی به جای سرکه از آبلیمو استفاده می‌شود. 

روش ابداع این سس جالب است. یک سرآشپز فرانسوی که مشغول تهیه سس برنیز برای ریختن روی خوراک ماهی بود، فراموش کرد که داخل سس تخم مرغ و ترخون بریزد و به جای سس برنیز، سس کره‌ای سفید ابداع شد. 

بور در فرانسوی یعنی کره و بلان یعنی سفید.

مطلب از دانشنامهٔ رشد

رده:سس‌ها
رده:سس‌های خامه‌ای
رده:سس‌های فرانسه
رده:کره (لبنیات)
رده:مقاله‌های دانشنامه رشد
رده:سس‌های سفید
سس گوجه‌فرنگی

350px|farme|بندانگشتی|چپ|
**سُس گوجه‌فرنگی** یکی از معروف‌ترین انواع سس است که مادهٔ اصلی آن گوجه‌فرنگی است. در کنار گوجه‌فرنگی، گاهی از گوشت، پیاز، ریحان، نمک، روغن، سیر و دیگر انواع ادویه‌ها استفاده می‌کنند.

## طرز تهیه
بندانگشتی|مراحل طرز تهیه سس گوجه فرنگی
برای تهیهٔ برخی انواع سس گوجه‌فرنگی، گوجه‌ها را کبابی کرده، پوست گرفته و با مقدار کمی گوشت ریزشده، پیاز و کمی نمک، ریحان و ادویه‌جات مخلوط می‌نمایند. مخلوط حاصله را می‌پزند و آن را از صافی عبور می‌دهند. گاهی تعدادی حبه سیر را هم به سس اضافه نموده و قبل از عبور دادن سس گوجه‌فرنگی از آبکش، حبه‌ها را برمی‌دارند.

مارینارا، نوعی سس گوجه‌فرنگی است که در تهیهٔ آن از گوشت استفاده نمی‌کنند. در تهیهٔ این نوع سس، گوجه‌فرنگی و انواع چاشنی‌ها و ادویه‌جات به‌کار می‌رود. سس گوجه‌فرنگی، خود در تهیهٔ بسیاری از سس‌ها به‌عنوان مادهٔ اولیه به‌کار می‌رود.

## منابع

دانشنامهٔ رشد

رده:سس‌های ایتالیایی
رده:سس‌های گوجه‌فرنگی
رده:فراورده‌های تهیه‌شده از گوجه‌فرنگی
رده:مقاله‌های دانشنامه رشد
رده:چاشنی‌های استرالیایی
رده:اختراع‌های استرالیایی
سس تنوری

**سس تنوری** یا **سس باربیکیو**(همچنین به اختصار سس BBQ نیز نامیده می‌شود) سسی است که به روش خواباندنی، سس، چاشنی یا رویه برای گوشت پخته شده به سبک پخت باربیکیو، از جمله گوشت خوک یا گوشت گاو و مرغ استفاده می‌شود. این یک چاشنی همه جا در جنوب ایالات متحده است و در بسیاری از غذاهای دیگر نیز استفاده می‌شود.

مواد تشکیل دهنده متفاوت است، اما بیشتر شامل سرکه، رب گوجه فرنگی، یا سس مایونز (یا ترکیبی) به عنوان پایه، و همچنین دود مایع، پودر پیاز، ادویه جات مانند خردل و فلفل سیاه و شیرین کننده‌هایی مانند شکر یا ملاس است.

## منابع

رده:خواباندن مواد غذایی
رده:سس‌ها
رده:سس‌های تنوری
نوشیدنی

**نوشیدنی** به مایع‌هایی گفته می‌شود که انسان می‌تواند آن را بنوشد.
نوشیدنی دارای انواع مختلفی می‌باشد. نوشیدنی گرم، نوشیدنی سرد، نوشیدنی الکلی و غیرالکلی و… تقسیم می‌شود.
نوشیدنی‌ها نقش مهمی در فرهنگ انسانی ایفا می‌کنند. انواع رایج نوشیدنی‌ها شامل خاکشیر آب، شیر، آب‌میوه‌ها، قهوه، چای، و نوشابه‌ها است. علاوه بر این، نوشیدنی‌های الکلی مانند شراب، آبجو، و نوشیدنی تقطیری، که حاوی اتانول است به مدت ۸۰۰۰ سال بخشی از فرهنگ و پیشرفت انسانی بوده است.

;در تعریف سازمان یونسکو نوشیدنی: هر مایع خالص یا مخلوط جامد در مایع، مایع در مایع یا گاز در مایع که به منظور رفع تشنگی، بلع یا هضم آسان‌تر آنچه همراه با آن خورده می‌شود، یا دستیابی به آثار جسمی و روانی دیگر از قبیل آرامش و لذت، مورد استفاده قرار گیرد.

## انواع نوشیدنی

* آب
* آبجو
* آب معدنی
* آب‌میوه
* چای
* دم‌نوش
* دوغ
* شراب
* شربت
* شیر
* شیرکاکائو
* ماءالشعیر
* قهوه
* نوشابه
* نوشابه انرژی‌زا

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

*
نوشیدنی‌ها
شیرکاکائو

**شیرکاکائو** گونه‌ای نوشیدنی است که از مخلوط نمودن شیر با پودر کاکائو و شکر به دست می‌آید. این نوشیدنی امروزه در سراسر جهان رواج دارد. شیر کاکائو هم به صورت نوشیدنی گرم هم سرد مورد استفاده قرار می‌گیرد، همچنین از مخلوط نمودن شیر داغ با شکلات مخلوطی به‌دست می‌‎آید که به آن هات‌چاکلت می‌گویند.

## تاریخچه
نخستین کسانی که از کاکائو استفاده نمودند، مردمان آمریکا (تمدن اولمک) بودند. آن‌ها از دانه‌های کاکائو که در منطقهٔ زندگی شان یعنی کانتالپا رشد می‌کرد، نوشیدنی تهیه می‌کردند. نوشیدنی آن‌ها که شکلات نام داشت، از دانه‌های برشته کاکائو، آب و کمی ادویه تهیه می‌شد. البته آن‌ها از دانه‌های کاکائو به عنوان پول هم استفاده می‌نمودند. پس از این که اروپاییان قاره آمریکا را کشف نمودند، نخستین بار فردی به نام «کریستوف کلمب» بود که دانهٔ کاکائو را به اروپا آورد. در سال۱۵۱۷ میلادی، فردی به نام هرنان کورتز در بندر مکزیک توقف نمود. قصد او این بود که دولت معروف امپراتور مونتزوما و امپراتوری آزتک را ببیند.

مونتزوما به کورتز نوشیدنی محبوب خود، شکلات را معرفی کرد. آن زمان این نوشیدنی را از شکلات، وانیل و ادویه جات تهیه می‌کردند. این نوشیدنی می‌بایست غلظتی همچون عسل داشته باشد که به تدریج در دهان آب شود؛ و آن را سرد مصرف می‌کردند.
در گذشته در اروپا از شیرکاکائو به عنوان دارو استفاده میشد و در داروخانه ها عرضه میشد. این نوشیدنی خوش طعم و سرشار از فایده، برای افزایش انرژی و پروتئین استفاده می شده است.

کورتز در سال ۱۵۲۸ میلادی به اسپانیا بازگشت، در حالی که مقدار زیادی کاکائو و مواد لازم برای تهیهٔ نوشیدنی شکلات همراه خود آورده بود. پادشاه اسپانیا، چارلز پنجم و دیگر درباریان، از این نوشیدنی خوششان آمد و خیلی زود این نوشیدنی در میان طبقه ثروتمند رایج شد. به علاوه زمانی که دختران دربار با اشرافی‌های دیگر نقاط اروپا ازدواج می‌کردند، بخشی از جهیزیه آن‌ها را کاکائو تشکیل می‌داد. تقریباً یک سده طول کشید که این نوشیدنی بین مردم اروپا رایج شود، چون مردم اسپانیا طرز تهیهٔ این نوشیدنی را مخفی نگه داشته بودند.

## تحولات
در قدیم این نوشیدنی را از دانه کاکائوی آسیاب شده، آب و فلفل تهیه می‌کردند. به تدریج این نوع نوشیدنی را گرم نموده و برای بهتر کردن طعم آن، شکر اضافه می‌نمودند.

زمانی که این نوشیدنی به کشور انگلستان راه یافت، انگلیسی‌ها به آن شیر هم اضافه کردند و به عنوان نوشیدنی پس از شام از آن استفاده می‌نمودند. البته باز هم این نوشیدنی بسیار گران بود و تنها ثروتمندان قادر بودند که آن را مصرف کنند.
در قدیم به این نوع نوشیدنی، شکلات می‌گفتند. سپس با به‌وجود آمدن گونه‌های شکلات‌های جامد، مجبور شدند که نام این نوشیدنی را به شکلات داغ تغییر دهند.

تا سال ۱۸۲۸م، نخستین ماشین تولیدکنندهٔ پودر کاکائو اختراع شد که کاکائویی تولید می‌کرد که بیشتر عمل آمده بود و بنابراین، حالت اسیدی آن کمتر بود. این گونه پودر کاکائو، راحت‌تر در شیر یا آب گرم حل می‌شد.

این نوشیدنی امروزه در سراسر جهان مصرف می‌شود.

## منابع

دانشنامهٔ رشد

رده:آشپزی جامائیکایی
رده:شیر طعم‌دار
رده:شیر
رده:مقاله‌های دانشنامه رشد
رده:نوشیدنی‌های جامائیکایی
رده:نوشیدنی‌های خنک
رده:نوشیدنی‌های شکلاتی
رده:نوشیدنی‌های غیرالکلی
مرواربافی

**مرواربافی** یکی از رشته‌های صنایع دستی و از انواع سبدبافی است که طی سالیان اخیر در گیلان رواج یافته‌است. مروار یک نوع چوب ترکه است که در منطقه سولقان در اطراف تهران کاشته می‌شود و از آن انواع و اقسام سبد در اندازه‌های مختلف، جامیوه‌ای، جانانی، جا لیوانی و … می‌بافند. از نظر شکل و ظاهر به محصولات بامبوبافی بسیار شبیه است. در حال حاضر شهرستان آستانه اشرفیه استان گیلان، یکی از مراکز تولیدکننده محصولات مرواربافی می‌باشد.

مرکز اصلی فعالیت دست‌اندرکاران این صنعت اطراف آستانه اشرفیه و به‌ویژه روستای کورکا، می‌باشد و به‌طور پراکنده در مناطق دیگر استان گیلان از جمله اطراف بندرکیاشهر و در صیقلان بازار جمعه نیز دیده می‌شود. مروار یک نوع چوب ترکه ای است که از اطراف تهران، کرج، سولقان، بهارِ همدان، ملایر و مراغه تهیه می‌شود.
سبد گردکوچک و بزرگ ـ سبد بیضی کوچک و بزرگ ـ سبد قایقی کوچک و بزرگ ـ کاسه در اندازه‌های مختلف ـ سبد کشکولی ـ سبد جای میوه ـ سبد پنجره ای ـ ساک پیک نیک ـ سبد دو طبقه سبد سه طبقه ازجمله محصولات مرواربافان گیلان است.

## جستارهای وابسته
* صنایع دستی
* سبدبافی 
* گزبافی

## منابع
×دانشنامهٔ رشد.

رده:صنایع دستی ایرانی
گتاو

**گُتاو**، روستایی در دهستان هرنگ بخش کوخردهرنگ شهرستان بستک در استان هرمزگان ایران است.

## محدوده گُتاو
از شمال کوه بستک، از جنوب صحرای خلوص، از مغرب رودخانه شور، و از سمت مشرق به روستای خلوص محدود می‌گردد.

رودخانه‌ای که از کوه‌های بستک و کوه گاه‌بست در موسم بارندگی سرچشمه می‌گیرد و طغیان می‌کند از گتاو عبور کرده و به رودخانه مهران می‌ریزد.
بعد از پالدُم بُلک وبرکه پالدُم بلک در راه بستک و برکه حاجی غنی در بیچی ۸۰ درجه‌ای به سمت شرق در سر پیچ روستای گتاو واقع شده‌است.

## نژاد
این روستا هم مانند روستای خلوص که ساکنین آن از نژاد هندی یا هندوستانی هستند.
تا امروز که ۳۰۰ سال شاید هم بیشتر می‌گذرد از ورود این قوم به این منطقه هنوز زبان مادری خودرا حفظ کرده‌اند.
با وجودی که بسیاری از کلمات فارسی و بستکی جای کلمات هندی یا سندی را گرفته‌است، اما هنوز زبان مادری خودرا حفظ کرده‌اند و با همدیگر با یکی از لهجه‌های زبان هندی یا سندی صحبت می‌کنند. وکسی از حرف زدن آن‌ها سر درنمی‌آورد.
و همچنین این زبان را به کودکان خودشان نیز می‌آموزند تا اینکه با مُردن بزرگسالان زبان اصلی شان منقرض نشود.
اما آداب و رسوم ایشان با اهالی دیگر منطقه هیچ فرقی نمی‌کند. مردمانی خوب ومهربان ومهمان نواز هستند. از اهل سنت و شافعی مذهب هستند.

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با **۵۰۴** نفر (**۱۵۹** خانوار) بوده‌است.

## منابع

* محمدیان، کوخردی، محمد، “ «به یاد کوخرد» “، ج۱. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی.
* نگاره‌ها از: محمد محمدیان.
* سلامی، بستکی، احمد. * (بستک در گذرگاه تاریخ) * ج۲ چاپ اول، ۱۳۷۲ خورشیدی.
* عباسی، قلی، مصطفی، * «بستک وجهانگیریه»،* چاپ اول، تهران: ناشر: شرکت انتشارات جهان معاصر، سال ۱۳۷۲ خورشیدی.
* بالود، محمد. * (فرهنگ عامه در منطقه بستک) * ناشر همسایه، چاپ زیتون، انتشار سال ۱۳۸۴ خورشیدی.
* الکوخردی، محمد، بن یوسف، *(کُوخِرد حَاضِرَة اِسلامِیةَ عَلی ضِفافِ نَهر مِهران Kookherd, an Islamic District on the bank of Mehran River)* الطبعة الثالثة، دبی: سنة ۱۹۹۷ للمیلاد.
* بختیاری، سعید، * «اتواطلس ایران» *، “ مؤسسه جغرافیایی وکارتگرافی گیتاشناسی، بهار ۱۳۸۴ خورشیدی.
* محمد، صدیق «تارخ فارس» صفحه‌های (۵۰–۵۱)، چاپ سال ۱۹۹۳ میلادی.
* اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (*[https://web.archive.org/web/20070522192425/http://www.gitashenasi.com/En/Product/Index.cfm?I=9 Gitashenasi Province Atlas of Iran]*)
* محمدیان، کوخردی، محمد، * (شهرستان بستک و بخش کوخرد) *، ج۱. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۵ میلادی.

رده:روستاهای شهرستان بستک
شهرستان بندرعباس

**شهرستان بندرعباس** یکی از شهرستان‌های استان هرمزگان در جنوب ایران است. مرکز این شهرستان، شهر بندرعباس است.

## موقعیت جغرافیایی

**شهرستان بندرعباس** از **شمال** با شهرستان حاجی‌آباد، از **شرق** با شهرستان میناب و شهرستان رودان، از **غرب** با شهرستان لارستان استان فارس و شهرستان خمیر، و از **جنوب** به خلیج‌فارس همسایه است.

## تقسیمات کشوری
**شهرستان بندرعباس** دارای **۶** بخش، **۱۳** دهستان و **۷** شهر به نام‌های زیر است:

### شهرستان بندرعباس

## جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت **شهرستان بندرعباس** برابر با **۶۸۰٬۳۶۶** نفر بوده است.

## منابع


رده:شهرستان‌های استان هرمزگان
دمبرگ

**دُمبَرگ** بخشی از ساختار برگ درختان است. دمبرگ میلهٔ کوتاهی است که پهنک را در محل گره به ساقه متصل می‌کند. قسمت عمدهٔ دمبرگ را بافت‌های چوبی و آبکشی تشکیل می‌دهند. دمبرگ معمولاً به لبه پایه پهنک متصل است ولی در بعضی از گیاهان مانند لادن و کرچک به سطح زیرین برگ اتصال دارد. اینگونه برگ‌ها را سپر می‌گویند. برگ‌های فاقد دمبرگ را که پهنک آنها مستقیماً به ساقه متصل است بی‌دمبرگ یا چسبنده می‌نامند.
قاعده برگ گاهی به صورت نیام (غلاف) گسترش می‌یابد و ممکن است دارای ضایعاتی به نام گوشوارک و زبانک باشد.

## منابع
* دانشنامهٔ رشد

## پیوند به بیرون

رده:اندام‌های رویشی گیاه
رده:ریخت‌شناسی گیاه
برگ (ابهام‌زدایی)

**[[برگ]]** بخشی از ساختار گیاه است.

همچنین **برگ** ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
* برگ یا ورق بازی، یک بازی با کارت های مخصوص خود
* کباب برگ نام نوعی کباب پهن ایرانی
* برگ (واحد شمارش)، واحد شمارش کمّی کاغذ
* برگ ۴۵۲۸، نام یک سیارک کشف شده در سال 1983
;مکان‌ها
* برگ (مشهد)، نام روستایی در مشهد
* بِرگ، آپِرباواریا، نام شهری در آلمان
* بِرگ، آپِرفرانکن، نام شهری در آلمان
* برگ‌نو نام روستایی در مازندران
سمفونی فانتاستیک

200px|بندانگشتی|چپ|نقاشی از هکتور برلیوز در جوانی، ۱۸۳۲
***سمفونی فانتاستیک*** اپوس ۱۴، نخستین سمفونی هکتور برلیوز، آهنگساز فرانسوی است. اجرای نخست آن در سال ۱۸۳۰ میلادی بود. این سمفونی از پنج موومان تشکیل شده و از نوع موسیقی برنامه‌ای است.

## تاریخچه و درون‌مایه
بندانگشتی|مرتبط
نخستین اجرای سمفونی فانتاستیک در دسامبر ۱۸۳۰ و زمانی که برلیوز ۲۶ سال داشت، در کنسرواتوار پاریس انجام شد.

فراق یک هنرپیشهٔ ایرلندی اجراکنندهٔ نقش‌های اوفلیا و ژولیت در نمایشنامه‌های شکسپیر به نام هریت (یا هانریتا) اسمیتسن یکی از منابع الهام برلیوز در تصنیف این سمفونی دانسته می‌شود که آهنگساز را دستخوش لرزش ناشی از هیجان و شیفتگی می‌کرده است. برلیوز خود هیچگاه این هنرپیشه را از نزدیک ملاقات نکرده بود. او خود در کتاب خاطراتش می‌نویسد: «سمفونی ماجرایی در زندگی یک هنرمند در واقع داستان عشق و دلدادگی من برای میس اسمیتسن است. شرح رنج و دلدادگی‌ام از فراق وی و بیان رؤیاهای آمیخته با سرگشتگی و نومیدی‌ام در وصال وی.»

برلیوز در جای دیگری از کتابش می‌نویسد: «در آن زمان که من سخت تحت تأثیر منظومه فاوست اثر گوته قرار داشتم به تصنیف سمفونی فانتاستیک مبادرت ورزیدم.» به نظر می‌آید که این دو عامل یعنی منظومه فاوست و هریت اسمیتسن هنرپیشه هر دو در کنار عوامل دیگری برلیوز را در معرض هجوم و تاخت و تاز قرار داده‌اند تا اثری مانند سمفونی فانتاستیک را تصنیف نماید.

خلاصه‌ای از آنچه در پارتیسیون اثر نوشته شده است: «یک آهنگساز جوان با حساسیتی بیمارگونه و قوهٔ تصوری شگرف وقتی از وصل معشوقش نومید می‌گردد از فرط اندوه خود را با تریاک مسموم می‌سازد این ماده مخدر که میزانش کمتر از آن بوده تا جوان را به کام مرگ بکشاند، او را به خوابی عمیق و خلسه‌آور فرو می‌برد که ضمن آن عجیبترین رؤیاها پدید می‌آید و در جریان این رؤیاها، انفعالات، احساسات و خاطراتش در مغز بیمار او درهم می‌آمیزد و به صورت نقش و نگارها و اندیشه‌های موسیقی متجلی می‌شود.»

## موومان‌ها
سمفونی فانتاستیک از پنج موومان تشکیل شده است:
:* موومان نخست: *رؤیا، شوریدگی و شیفتگی*: موسیقیدان جوان قهرمان اثر چنین باور دارد که مغزش دچار وضعی ناآسوده و بی‌قرار گشته است و در این حالت اشتیاق‌های دردآلود، سرخوردگی‌ها و بی‌قراری‌های پیش از دیدار محبوبش را به یاد می‌آورد.
:* موومان دوم: *یک مجلس مهمانی رقص*: قهرمان، در یک تالار بزرگ که جمع کثیری به رقص و پایکوبی و باده نوشینی مشغولند محبوبش را ملاقات می‌کند.
:* موومان سوم: *صحنه‌ای در کشتزار*: قهرمان به روستایی گام می‌نهد و سرگرم تفکرات خویش به قدم زدن می‌پردازد که در این هنگام دو پسرک چوپان را می‌بیند که با نی‌های خویش به تناوب نغمه‌ای می‌نوازند تا گله خود را فراخوانند. این نغمه‌سرایی و مناظر اطراف آرامش و امیدی که از قهرمان دور بوده است را دوباره به او بازمی‌گردانند. در این هنگام محبوب بار دیگر بر قهرمان جلوه‌گر می‌شود و نگرانی‌های پیشین به سراغ قهرمان می‌آیند. غروب فرا می‌رسد و از دور غریو رعدی شنیده می‌شود.
:* موومان چهارم: *مارش راه‌سپاری به سوی چوبه دار*: قهرمان در عالم رؤیا چنین می‌اندیشد که محبوب خویش را کشته و به کیفر این جنایت محکوم به اعدام شده است.
:* موومان پنجم: *رؤیای گردهمایی نیمه‌شب جادوگران*: قهرمان در رؤیا می‌بیند که در یک مجلس بزم جادوگران حضور یافته است و به نظرش چنین می‌آید که همه آن‌ها با چهره‌های رعب‌آمیز و صدای جیغ مانندشان برای خاکسپاری او گرد آمده‌اند.

## یادداشت

## پانویس

## منابع
* 

رده:آثار موسیقایی ۱۸۳۰ (میلادی)
رده:آثار هکتور برلیوز
رده:سمفونی‌های رمانتیک
رده:موسیقی‌های تقدیم‌شده به نجیب‌زادگان و خانواده‌های سلطنتی
تک‌لپه‌ای‌ها

**تَک‌لَپه‌ای‌ها**  یکی از دو گروه بزرگ گیاهان گلدار است که به‌طور سنتی با این نام شناخته می‌شود که برخلاف دولپه‌ای‌ها،  بذر یا دانه آنها، دارای یک لپه می‌باشد. تک‌لپه‌ای‌ها در راس رتبه‌بندی‌های مختلفی قرار دارد و با نام‌های گوناگونی شناخته می‌شود. این گروه هنوز در طبقه‌بندی زیستی مشخصی قرار نگرفته‌است.

به گفته اتحادیه بین‌المللی حفاظت از محیط زیست، ۵۹٬۳۰۰ گونهٔ زیست‌شناسی مختلف تک‌لپه‌ای شناخته شده‌است. بزرگ‌ترین تیره این گروه (و در کل گیاهان گلدار) براساس تعداد گونه تیره ارکیده (تیره ثعلبیان) با بیش از ۲۰٬۰۰۰ گونه مختلف است. بیشتر تولیدات کشاورزی تک‌لپه‌ای هستند. چمن و تیره چمنیان از لحاظ اقتصادی مهم‌ترین تیره در این گروه می‌باشد که شامل تمام گونه‌های غلات، گندم، ذرت، علف مرتع، نیشکر و خیزران است. از دیگر تیره‌های مهم از نظر اقتصادی در این گروه می‌توان به تیره‌های نخل، موز، زنجبیلیان و پیازیان اشاره نمود.
بسیاری از گل‌های زینتی همچون گل سوسن، نرگس، زنبق، ثعلبیان، اختریان و لاله نیز تک‌لپه‌ای هستند.

ایجاد ساقه و شاخه با قطر زیاد در گیاهان دو لپه ای حاصل فعالیت سرلاد پسین است. 128px|قاب|چپ|'''''تفاوت میان دو گونهٔ تک لپه و دو لپه'''''

هر چند اغلب تک لپه‌ای ها گیاهانی علفی هستند، اما نمی‌توان گفت هر نوع گیاه تک لپه علفی هست. نخل، بامبو و موز مثال هایی برای درختان تک لپه هستند.

## منابع
*  شبکه رشد


رده:طبقه‌بندی علمی گیاهان
رده:گیاهان خوراکی
رده:مقاله‌های دانشنامه رشد
رده:جانداران موجود پدیدآمده در کرتاسه پیشین
مارماهی

[بندانگشتی|راست|[مارماهی باغی]]
**مارماهی** (انگلیسی: Anguilloidei) جانداری مهره‌دار و آبزی از رده پرتوبالگان (Actinopterygii)، راسته مارماهی‌سانان (Anguilliformes) است.

## دسته‌بندی
خانواده‌های موجود در راسته مارماهی‌سانان و رابطه خویشاوندی میان آن‌ها:

## جستارهای وابسته
* مارماهی مهاجر
* مارماهی الکتریکی

## منابع

* دانشنامهٔ رشد
* ویکی‌پدیای انگلیسی و آلمانی.

رده:مارماهی‌سانان
ادویه

[بندانگشتی|فروش ادویه در بازار مرکزی شهر [اکادیر مراکش]]
بندانگشتی| گروهی از ادویه‌جات و گیاهان هندی

**اَدویِه** مواد گیاهی استفاده شده به منظور عطر و طعم دهی به مواد غذایی هستند و از برخی از آن‌ها برای مقاصد خوراکی یا دارویی نیز استفاده می‌شود.

ادویه‌ها همچنین به عنوان ماده نگهدارنده استفاده شده‌اند و برای انسان در بسیاری از زمینه‌های دیگر مفید هستند. یک ادویه می‌تواند دانه خشک شده، میوه، ریشه، پوست یا مواد مغذی گیاهی در مقادیر ناچیز به عنوان افزودنی مواد غذایی برای عطر و طعم و رنگ باشد یا به عنوان یک ماده نگهدارنده باشد که باکتری‌های مضر را می‌کشد یا از رشد آن‌ها ممانعت به عمل می‌آورد. ادویه ممکن به منظور عطر و طعم‌دهی به غذا یا برای پنهان کردن طعم‌های دیگر استفاده شود. در آشپزخانه، ادویه جات از سبزیجات که برگ دار، قسمت‌های گیاه سبز مورد استفاده برای طعم دهی یا به عنوان چاشنی هستند، متمایز هستند.

## ریشه‌شناسی
ادویه در زبان عربی جمع مکسر دواء است و چاشنی برابر فارسی آن است. در برخی مواقع واژه «ادویه‌جات» به‌جای «ادویه‌ها» به‌کار می‌رود.

## در فرهنگ‌ها
در فرهنگ‌های گوناگون گیاهان متعددی جهت مزه دادن به غذاهای گوناگون به کار می‌رود و شاید راز تفاوت عمده در مزه غذاها در ملل مختلف علاوه بر نحوه پخت، به‌طور عمده به ادویه‌جات به کار رفته در آن‌ها مربوط می‌شود.

به‌عنوان نمونه در آشپزی هندی و بلوچی و پاکستانی به علت استفاده فراوان از انواع مصالحه (ادویه) و طعم دهنده‌های گرم، طعم تند طعم غالب بر غذاها است.
اما این در هند بیشتر، در پاکستان کمی کمتر و در بلوچستان خیلی کم استفاده می‌شود.

استفاده اقوام مختلف از انواع ادویه‌جات به شرایط اقلیمی آن‌ها نیز بستگی فراوان دارد؛ مثلاً در جنوب ایران از ادویه‌های مختلف و متنوعی استفاده می‌شود.

استفاده از ادویه‌جات برای خوشمزه‌تر شدن غذاها لازم است. ادویه هر غذا با غذای دیگر فرق می‌کند چون انتخاب صحیح ادویه‌جات در خوشمزه‌تر شدن غذاها تأثیر زیادی دارد. مثلا:

**ادویه [[ماست و خیار]]**:
* فلفل سیاه
* نعنا خشک
* ریحان
* مرزه
* ترخان خشک
* پودر گل سرخ

**ادویه [[آبگوشت]]**:
* زردچوبه
* دارچین
* فلفل سیاه
* جوز هندی
* بادیان
* میخک

## تولید جهانی

## جستارهای وابسته
* فهرست ادویه
* چاشنی
* عصاره

## منابع

## پیوند به بیرون
کتابخانهٔ مواد غذایی

رده:آشپزی
ادویه‌ها
رده:فراورده‌های گیاهی
۱۲ ژانویه

**۱۲ ژانویه** دوازدهمین روز سال در گاه‌شماری میلادی است. ۳۵۳ روز (در سال‌های کبیسه ۳۵۴روز) تا پایان سال مانده‌است.

## رویدادها
* ۶۳۰ - فتح مکه.
* ۱۹۲۹ - نخستین انتخابات مجلس مصر.
* ۱۹۴۴ - شکست نیروهای آلمان نازی در شهر لنینگراد روسیه.
* ۱۹۵۰ - طه حسین وزیر فرهنگ مصر شد.
* ۱۹۷۴ - اعلام یکپارچگی لیبی و تونس.

## زادروزها
* ۱۹۹۳- ** [[زین ملک]]**، خواننده و ترانه‌سرای پاکستانی-انگلیسی
* ۱۵۷۹ - **[[ژان باپتیست ون هلمونت]]**، دانشمند فلاندری زیست‌شناس، پزشک و شیمی‌دان و بنیانگذار شیمی پنوماتیک
* ۱۵۹۱ - **[[جوزپه د ریبرا]]**، نقاش و چاپگر تنبریست اهل اسپانیا
* ۱۶۲۸ - **[[شارل پرو]]**، شاعر و داستان‌سرای فرانسوی که سبک جدیدِ قصه‌ها و افسانه‌های شاه پریان را در ادبیات بنیان نهاد
* ۱۸۹۳ - **[[هرمان گورینگ]]**، بنیان‌گذار پلیس مخفی آلمان «گشتاپو» در زمان آدولف هیتلر.
* ۱۸۹۳ - **[[میخائیل گورویچ]]** از بنیانگذاران شرکت هوافضایی میگ
* ۱۹۳۶ - **[[امیل لحود]]**، رئیس‌جمهور لبنان.
* ۱۸۷۶ - **[[جک لندن]]**، نویسنده سوسیالیست آمریکایی و خالق آثاری مانند *[[آوای وحش]]* و *[[گرگ دریا]]*.
* ۱۹۵۸ - **[[کریستین امان‌پور]]**، گزارشگر شبکهٔ خبری سی‌ان‌ان.
* ۱۹۶۸ - **[[مائورو سیلوا]]**، هافبک اهل برزیل، شهر سائو برناردو دو کامپو
* ۱۹۶۹- '''دیوید میچل'''**،** رمان‌نویس بریتانیایی
* ۱۹۷۰ - '''زَک د لا روچا'''، خواننده، نوازنده، شاعر و فعال اجتماعی اهل آمریکا
* ۱۹۷۳- **[[هانده ینر]]**، از خوانندگان زن موسیقی پاپ ترکیه
* ۱۹۷۴- '''ملانی جین چیسهولم'''، خواننده، کارآفرین، ترانه‌سرا و هنرپیشه انگلیسی که به خاطر عضویتش در اسپایس گرلز مشهور شد.
* ۱۹۷۹ – **[[دیوید زابریکسی]]**، دوچرخه‌سوار اهل ایالات متحده آمریکا
* ۱۹۹۸ - **[[نیتن گمبل]]**، بازیگر نوجوان اهل ایالات متحده آمریکا

## مرگ‌ها
* ۱۹۴۶ - صفیه زغلول، همسر سعد زغلول، مادر ملت مصر.
* ۱۹۷۶ - آگاتا کریستی، نویسنده انگلیسی داستان‌های جنایی و ادبیات کارآگاهی.
* ۲۰۱۷ - سمیره ابوغزاله، فعال سیاسی و حقوق زنان فلسطینی.
* ۲۰۲۳ - لیسا مری پرسلی، خواننده

## منابع

رده:روزهای ژانویه
رده:روزهای میلادی
رده:ژانویه
دارفور شمالی

**دارفور شمالی** یکی از ۱۵ ایالت کشور سودان است.

## جغرافیا
این ایالت بخشی از ناحیه بزرگ‌تر دارفور بشمار می‌آید.

مساحت این ایالت ۲۹۶٬۴۲۰ کیلومتر مربع و جمعیت آن حدود ۱٬۴۰۰٬۰۰۰ (سال ۲۰۰۰) است.

مرکز این ایالت شهر الفاشر است.

بندانگشتی|راست|استان دارفور شمالی سودان

بندانگشتی|راست|


رده:ایالت‌های سودان
رده:دارفور
سشوار

بندانگشتی|سشوار|جایگزین=|274x274پیکسل
[جایگزین=عکس از استفاده از سشوار در آرایشگاه مردانه در شهر مشهد|بندانگشتی|250x250پیکسل|استفاده از سشوار در [آرایشگاه مردانه|آرایشگاه]]
**سِشُوارِ مو**  یا **مو خشک‌کن**  دستگاهی الکتریکی است که برای خشک کردن و حالت دادن موی سر به کار می‌رود. سشوارها از دو بخش عمده یعنی یک موتور الکتریکی و یک المنت حرارتی ساخته شده‌اند.

سشوارها ممکن است دارای یک المنت حرارتی باشند که می‌توان آن را همزمان با کارکرد موتور سشوار، روشن یا خاموش کرد و بدین وسیله هوای خروجی سشوار را سرد یا گرم نمود. همچنین در برخی از مدل‌ها امکان زیاد کردن یا تنظیم سرعت موتور و در نتیجه سرعت دمش هوا وجود دارد.

## ریشه‌شناسی
سشوار یک وام‌واژه فرانسوی در فارسی است که از ترکیب دو واژه سِشه (sécher) به معنی خشک کردن و شِوو (cheveu) به معنی مو، تشکیل شده‌ است.

## پیشینه
[بندانگشتی|سشوار شرکت [آاگ، سال ۱۹۲۰–۱۹۲۵]]
اولین سشوار ساخته شده توسط الکساندر گودفروی آرایشگر فرانسوی در سال ۱۸۹۰ میلادی ساخته شد. در ابتدا سشوارهای اولیه در آرایشگاه و پیرایشگاه‌ها دیده می‌شدند.

اولین سشوار خانگی در سده بیستم در سال ۱۹۲۵ میلادی به بازار ارائه شد. این سشوار توان مصرفی ۱۰۰ وات داشت و وزن آن بیش‌تر از ۱ کیلوگرم بود. توان پایین این نوع سشوارهای اولیه کم بود و بدین خاطر زمان زیادی برای خشک کردن موها بوسیله آن نیاز بود.

با جایگزین شدن پلاستیک به جای استیل، سشوارها سبک و ظریف ساخته شدند. همچنین دیگر نیازی به چوب برای عایق کردن دسته سشوار در مقابل گرما نبود چراکه پلاستیک این قابلیت را دارد.

امروزه سشوارها در حال سبک‌تر شدن و پر قدرت شدن هستند. موتورهای سشوارهای امروزی به مرز ۲۴۰۰ وات و وزن آن‌ها به ۴۰۰ گرم رسیده و امکاناتی مانند آیونیک بودن و قطعه دیسپانسر؛ آن‌ها را بسیار پیشرفته‌تر از سری‌های قبل کرده‌است.

## دسته‌بندی
دسته‌بندی سشوارها به دو شکل انجام می‌شود. یکی برپایه کاربرد و دیگری برپایه موتور الکتریکی.

### بر پایهٔ کاربرد
سشوارها بر اساس کاربرد بسیار متنوع هستند که مشتریان بنابر نیاز خویش، از آن‌ها استفاده می‌کنند.
* سشوار چرخشی
* سشوار صنعتی
* سشوار دیواری
* سشوار آیونیک
* سشوار پایه دار
* سشوار نیمه‌حرفه‌ای
* سشوار حرفه‌ای

### بر پایهٔ موتور الکتریکی
سشوارها را از نظر موتور الکتریکی به کار رفته در آن‌ها به سه دستهٔ اصلی تقسیم می‌کنند:
* سشوار با الکتروموتور آسنکرون با قطب چاکدار
* سشوار با الکتروموتور اونیورسال (موتور سری)
* سشوار با الکتروموتور جریان مستقیم (در این نوع از سشوارها معمولاً از پل دیودی برای تغذیهٔ موتور استفاده می‌شود)

## تفاوت با اتوی مو
تفاوت سشوار با اتوی مو در این است که، سشوار برای حالت دادن موها استفاده می‌شود اما از اتوی مو برای صاف کردن موها استفاده می‌شود.

## آسیب‌ها
استفاده زیاد از سشوار ممکن است به موها آسیب زده و باعث از رفتن درخشندگی و طراوت موها شود. این عمل در بلندمدت به بافت موها آسیب زده و باعث زبر شدن و شکنندگی می‌شود. همچنین رعایت نکردن فاصله ۱۰ تا ۲۰ سانتی‌متر با پوست سر می‌تواند در استفاده کم از سشوار نیز باعث آسیب شود.

## جستارهای وابسته
* اتوی مو
* تفنگ گرمایی

## منابع

رده:آرایش مو
رده:اختراع‌های آمریکایی
رده:اختراع‌های سده ۱۹ (میلادی)
رده:اختراع‌های فرانسوی
رده:معرفی‌شده‌های ۱۹۲۰ (میلادی)
رده:وسایل خانگی
فهرست فرهنگسراهای تهران

در پایین فهرستی از فرهنگسراهای شهر تهران آورده شده است.
## فهرست فرهنگسراهای شهر تهران
{| class="wikitable"
|-

## منابع
* https://web.archive.org/web/20180521003134/http://farhangsara.ir/سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران

رده:فرهنگسراهای تهران
رده:فهرست‌های مربوط به تهران