۲۰۰۹

بندانگشتی

نبتفنقن **۲۰۰۹** (دوهزار و نه، در عددنویسی رومی:**MMIX**) میلادی، نهمین سال از سده ۲۱ میلادی و همچنین نهمین سال از هزاره سوم میلادی بود. بر اسانینقس تقویم گریگوری این سال از ابتدای روز پنجشنبه ۱ ژانویه ۲۰۰۹ شروع شد و در پایان پنجشنبه ۳۱ دسامبر ۲۰۰۹ به پایان رسید.

## نامگذاری
* **[[سال جهانی نجوم]]**، به مناسبت ۴۰۰امین سال نخستین استفاده از تلسکوپ توسط گالیلئو گالیله.

## رویدادها
**ژانویه**
* ۱ ژانویه - اسلوواکی یورو را به جای کرونااسلواکی به عنوان پول ملی برگزید.
* ۱ ژانویه - آسونسیون پایتخت پاراگوئه به عنوان پایتخت فرهنگی قاره آمریکا و ویلنیوس و لینز به عنوان پایتخت فرهنگی قاره اروپا انتخاب شدند.
* ۱ ژانویه - اتریش، ترکیه اوگاندا، ژاپن و مکزیک کرسی‌های موقت شورای امنیت سازمان ملل متحد را به دست آوردند.
* ۱ ژانویه - ریاست دوره‌ای جمهوری چک بر اتحادیه اروپا آغاز شد.
* ۱ ژانویه - حدود شش سال پس از اشغال عراق توسط نیروهای ائتلاف به رهبری آمریکا، کنترل منطقه به شدت حفاظت شده بغداد موسوم به «منطقه سبز» به نیروهای عراقی سپرده شد.
* ۳ ژانویه - با آغاز هفته دوم درگیری اسرائیل و نوار غزه، اسرائیل یورش زمینی را به این باریکه آغاز کرد.
* ۳ ژانویه - برای اولین بار پس از ۱۷ سال یک پرواز تجاری از یک مبدأ اروپایی (دانمارک) در بغداد به زمین نشست.
* ۸ ژانویه - قطعنامه ۱۸۶۰ شورای امنیت سازمان ملل متحد با ۱۴ رای مثبت و یک رای ممتنع ایالات متحده آمریکا در مورد مناقشه اسرائیل و حماس در نوار غزه به تصویب رسید.
* ۱۱ ژانویه - برندگان شصت و ششمین دوره جوایز گلدن گلوب در لس‌آنجلس معرفی شدند و کیت وینسلت برای سومین بار در تاریخ گلدن گلوب برنده دو جایزه شد.
* ۱۲ ژانویه - کریستیانو رونالدو از سوی فدراسیون بین‌المللی فوتبال (فیفا) به عنوان بهترین بازیکن سال ۲۰۰۸ معرفی شد.
* ۱۳ ژانویه - آغاز عقب‌نشینی قوای اتیوپیایی از سومالی پس از دو سال عملیات برای ایجاد ثبات در این کشور.
* ۱۷ ژانویه - اعلام آتش‌بس یک جانبه از سوی اسرائیل در درگیری با غزه. حماس نیز آتش‌بس خود را اعلام کرد.
* ۲۱ ژانویه - اسرائیل به‌طور کامل از غزه عقب‌نشینی کرد ولی همچنان حملات هوایی و موشکی طرفین در هفته‌های جازی ادامه یافت.
* ۲۲ ژانویه - لورن نکوندا فرمانده شورشی‌های کونگویی پس از عبور از مرز اوگاندا توسط قوای نظامی این کشور دستگیر شد.
* ۲۶ ژانویه - اولین جلسه دیوان بین‌المللی کیفری با محاکمه توماس لوبانگا رهبر سابق «اتحادیه وطن پرستان گنکو» به اتهام استفاده کودکان در جنگ، غارت اموال مردم و تجاوز برگزار شد.
* ۲۶ ژانویه - دولت و سیستم بانکی ایسلند ورشکسته شد و نخست‌وزیر بلافاصله استعفا داد.

**فوریه**
* ۱ فوریه - کیزیل اول به عنوان پاتریارک به عنوان پاپ کلیسای ارتدوکس روسی انتخاب شد.
* ۱ فوریه - یوهانا سیگورداردوتیر به عنوان نخست‌وزیر ایسلند انتخاب شد. او اولین رئیس دولت در جهان شد که علناً همجنسگرا است.

## زادروزها
### ژانویه
* ۱ ژانویه - **[[هند ظاظا]]**، تنیس‌باز اهل سوریه.
* ۲ ژانویه - **[[مایکل زوک]]**، بازیکن فوتبال اهل اسپانیا.
### فوریه
* ۵ فوریه - **[[آبهیمانیو میشرا]]**، بازیکن شطرنج اهل ایالات متحده آمریکا.
* ۱۹ فوریه - **[[مون وو جین]]**، بازیگر اهل کره جنوبی.
* ۲۲ فوریه - **[[آرچی یاتس]]**، بازیگر بریتانیایی.
### آوریل
* ۶ آوریل - **[[والنتینا (خواننده فرانسوی)|والنتینا]]**، خواننده فرانسوی.
* ۶ آوریل - **[[شایلی منسفیلد]]**، بازیگر و یوتیوبر اهل ایالات متحده آمریکا.
* ۱۸ آوریل - **[[کیم مین سو (بازیگر، زاده ۲۰۰۹)|کیم مین سو]]**، بازیگر و مدل اهل کره جنوبی.
### مه
* ۱۴ مه - **[[شین رین آه]]**، بازیگر اهل کره جنوبی.
### ژوئن
* ۷ ژوئن - **[[کیم کانگ-هون]]**، بازیگر اهل کره جنوبی.
### اوت
* ۲۹ اوت - **[[هو یول]]**، بازیگر اهل کره جنوبی.

## مرگ‌ها
### ژانویه
* ۱ ژانویه - **[[هلن سوزمن]]**، نماینده ضد آپارتاید عضو پارلمان آفریقای جنوبی.
* ۱ ژانویه - **[[نزار ریان]]**، یکی از رهبران ارشد گروه حماس.
* ۱۲ ژانویه - **[[کلود بری]]**، کارگردان و تهیه کننده فیلم فرانسوی. 
* ۱۵ ژانویه - **[[سعید صیام]]**، وزیر کشور دولت حماس در نوار غزه و مسئول نیروهای امنیتی گروه شبه‌نظامی حماس.
* ۱۴ ژانویه - **[[ریکاردو مونتالبان]]**، بازیگر مکزیکی. (ز. ۱۹۲۰)
* ۱۶ ژانویه - **[[اندرو وایت]]**، نویسنده و نقاش آمریکایی. (ز. ۱۹۱۷)
* ۲۹ ژانویه – **[[روژه پونته]]**، دوچرخه‌سوار اهل فرانسه. (ز. ۱۹۲۰)

### فوریه
* [کریستیانو رونالدو به رئال مادرید امد
* ۱۲ فوریه - **[[جاکومو بولگارلی]]**، بازیکن فوتبال اهل ایتالیا. (ز. ۱۹۴۰)
* ۱۹ فوریه - **[[ادموند هلاوکا]]**، دانشمند اتریشی. (ز. ۱۹۱۶)

### مارس
* ۱۵ مارس - **[[ران سیلور]]**، بازیگر آمریکایی. (ز. ۱۹۴۶)
* ۱۸ مارس - **[[ناتاشا ریچاردسون]]**، بازیگر بریتانیایی. (ز. ۱۹۶۳)
* ۲۸ مارس - **[[جنت جگان]]**، نویسنده آمریکایی. (ز. ۱۹۲۰)
* ۲۹ مارس - **[[موریس ژار]]** آهنگساز و رهبر ارکستر فرانسوی .

### آوریل
* ۱۴ آوریل - **[[موریس دروئون]]**، سیاست‌مدار و نویسنده فرانسوی. (ز. ۱۹۱۸)
* ۱۹ آوریل - **[[جی. جی. بالارد]]**، نویسنده و کارگردان بریتانیایی. (ز. ۱۹۳۰)
* ۲۵ آوریل - **[[بیتریس آرتور]]**، بازیگر و خواننده آمریکایی. (ز. ۱۹۲۲)

### مه
* ۱۷ مه - **[[ماریو بندتی]]**، شاعر و نویسنده اهل اروگوئه. (ز. ۱۹۲۰)
* ۲۰ مه - **[[لوسی گوردون]]**، بازیگر و مدل اهل انگلستان. (ز. ۱۹۸۰)
* ۲۳ مه - **[[رو مو هیون]]**، سیاستمدار و قاضی اهل کره جنوبی. (ز. ۱۹۴۶)
* ۲۴ مه - **[[جی بنت]]**، موسیقی‌دان اهل آمریکا. (ز. ۱۹۶۳)
* ۲۷ مه - **[[کلایو گرینجر]]**، اقتصاددان بریتانیایی. (ز. ۱۹۳۴)

### ژوئن
* ۳ ژوئن - **[[دیوید کارادین]]**، بازیگر آمریکایی. (ز. ۱۹۳۶)
* ۳ ژوئن - **[[شی کی‌ین]]**، هنرپیشه و رزمی کار اهل هنگ کنگ. (ز. ۱۹۱۳)
* ۱۰ ژوئن - **[[بری بکت]]**، موسیقی‌دان اهل آمریکا. (ز. ۱۹۴۳)
* ۲۳ ژوئن - **[[گغام غاندیلیان]]**، بازیگر اهل ارمنستان. (ز. ۱۹۷۴)
* ۲۵ ژوئن - **[[مایکل جکسون]]**، خواننده، ترانه‌سرا، رقصنده و بازیگر آمریکایی. (ز. ۱۹۵۸)
* ۲۹ ژوئن - **[[جان رابز]]**، بازیگر چکی-کانادایی. (ز. ۱۹۲۰)

### ژوئیه
* ۴ ژوئیه - **[[آلن کلین]]**، تهیه‌کننده موسیقی آمریکایی. (ز. ۱۹۳۱)
* ۲۶ ژوئیه - **[[مرس کانینگهام]]**، طراح رقص و رقاص آمریکایی. (ز. ۱۹۱۹)
* ۳۱ ژوئیه - **[[بابی رابسون]]**، بازیکن فوتبال انگلیسی. (ز. ۱۹۳۳)

### اوت
* ۱۳ اوت - **[[لس پال]]**، گیتاریست آمریکایی. (ز. ۱۹۱۵)
* ۱۸ اوت - **[[کیم دای جونگ]]**، سیاستمدار اهل کره جنوبی. (ز. ۱۹۲۵)
* ۲۵ اوت - **[[تد کندی]]**، سیاستمدار و وکیل آمریکایی. (ز. ۱۹۳۲)
* ۲۶ اوت - **[[عبدالعزیز حکیم]]**، الهی‌دان و سیاستمدار عراقی. (ز. ۱۹۵۳)

### سپتامبر
* ۸ سپتامبر - **[[آگه بوهر]]**، فیزیک‌دان دانمارکی. (ز. ۱۹۲۲)
* ۱۱ سپتامبر - **[[لری گلبرت]]**، فیلم‌نامه‌نویس آمریکایی. (ز. ۱۹۲۸)
* ۱۹ سپتامبر - **[[ویکتور اسرائیل]]**، بازیگر اهل اسپانیا. (ز. ۱۹۲۹)
* ۲۰ سپتامبر - **[[پرویز مشکاتیان]]** آهنگساز و نوازنده سنتور. (ز. ۱۹۵۵)
* ۲۴ سپتامبر - **[[سوزان اتکینز]]**، قاتل آمریکایی. (ز. ۱۹۴۸)

### اکتبر
* ۴ اکتبر - **[[مرسدس سوسا]]**، خواننده آرژانتینی. (ز. ۱۹۳۵)
* ۷ اکتبر - **[[اروینگ پن]]**، عکاس آمریکایی. (ز. ۱۹۱۷)
* ۱۳ اکتبر - **[[ال مارتینو]]**، خواننده آمریکایی. (ز. ۱۹۲۷)
* ۱۹ اکتبر - **[[ژوزف وایزمن]]**، بازیگر کانادایی. (ز. ۱۹۱۸)

### نوامبر
* ۳ نوامبر - **[[فرانسیسکو آیالا (نویسنده)|فرانسیسکو آپالا]]**، نویسنده اسپانیایی. (ز. ۱۹۰۶)
* ۸ نوامبر - **[[ویتالی لازاریویچ گینزبرگ]]**، فیزیک‌دان و ستاره‌شناس روسی. (ز. ۱۹۱۶)

### دسامبر
* ۴ دسامبر - **[[ویاچسلاو تیخونوف]]**، هنرپیشه اهل روسیه. (ز. ۱۹۲۸)
* ۹ دسامبر - **[[ژن بری]]**، بازیگر آمریکایی. (ز. ۱۹۱۹)
* ۱۳ دسامبر - **[[پل ساموئلسون]]**، اقتصاددان آمریکایی. (ز. ۱۹۱۵)
* ۱۷ دسامبر - **[[جنیفر جونز]]**، بازیگر آمریکایی. (ز. ۱۹۱۹)
* ۱۸ دسامبر - **[[کانی هینس]]**، بازیگر اهل آمریکا. (ز. ۱۹۳۱)
* ۲۰ دسامبر - **[[بریتانی مورفی]]**، صدا پیشه، موسیقی‌دان، بازیگر و خواننده آمریکایی. (ز. ۱۹۷۷)
* ۲۴ دسامبر - **[[جولیو بوزتی]]**، کارگردان و هنرپیشه اهل ایتالیا.
* ۲۷ دسامبر - **[[تاکاشی تاکابایاشی]]**، بازیکن فوتبال اهل ژاپن. (ز. ۱۹۳۱)
* ۳۰ دسامبر - **[[عبدالرحمن وحید]]**، سیاستمدار اهل اندونزی. (ز. ۱۹۴۰)

## پیوند به بیرون
* تقویم ۲۰۰۹ میلادی

## پانویس

## منابع
* 

رده:۲۰۰۹ (میلادی)