open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ویتنام جنوبی

**ویتنام جنوبی** با نام رسمی **جمهوری ویتنام**  کشوری بود که بین سال‌های ۱۹۵۴ تا ۱۹۷۵ بر قسمتی از ویتنام که در جنوب مدار ۱۷ درجه قرار دارد حکومت می‌کرد. پایتخت این کشور سایگون بود.

این کشور در جریان جنگ ویتنام با دولت ویتنام شمالی و چریک‌های ویت‌کنگ و خمرهای سرخ درگیر بود و آمریکا به حمایت از ویتنام جنوبی وارد این جنگ شد. ویتنام تا جنگ جهانی دوم مستعمره فرانسه بود. پس از جنگ نیروهای کمونیستی به رهبری هو شی مین دولتی را در شمال ویتنام به پایتختی هانوی تأسیس کردند. از سوی دیگر سیاست‌مداران غیرکمونیست هم در سال ۱۹۴۹ دولتی را در سایگون به رهبری امپراتور بائو دای بنیان نهادند. در سال ۱۹۵۵ بائو دای توسط نخست‌وزیر ویتنام از مقام خود خلع شد و کشور صاحب حکومت جمهوری شد. جنگ ویتنام از سال ۱۹۵۹ در پی قیام چریک‌های ویت کنگ که مورد حمایت ویتنام شمالی بودند آغاز شد و رفته رفته گسترش پیدا کرده و بر شدت آن افزوده شد. در نهایت در ۳۰ آوریل ۱۹۷۵ ارتش ویتنام شمالی سایگون را به تصرف خود درآورده و به حکومت ویتنام جنوبی پایان داد.

## تاریخچه
پس از استقلال ویتنام به دو قسمت شمالی و جنوبی تقسیم و نظام کمونیستی در شمال و نظام غیرکمونیستی در جنوب این کشور حاکم شد. در سال ۱۹۶۵ آمریکا با فرستادن نیروهایی به ویتنام جنوبی به یاری جنوبی‌ها برای مقابله با شمالی‌ها شتافت. کمکی که به جنگ مشهور ویتنام منجر شد. این جنگ ضررهای زیادی به آمریکایی‌ها وارد کرد و سرانجام در سال ۱۹۷۳ خاتمه یافت. در سال ۱۹۷۵ حکومت ویتنام جنوبی سرانجام سرنگون شد و در ویتنام حکومت کمونیستی برقرار شد. همزمان و مرتبط با این جنگ، جنگ‌های نیابتی در لائوس و کامبوج بین نیروهی آمریکایی در برابر نیروهای کمونیستی برقرار شد. در پایان، آمریکا در هر سه جبهه، جنگ داخلی لائوس، جنگ داخلی کامبوج و جنگ ویتنام شکست خورد و همهٔ این کشورها حکومت‌های کمونیستی پیدا کردند.

### سقوط سایگون

بندانگشتی|right
روز ۳۰ آوریل سال ۱۹۷۵ شهر سایگون، پایتخت ویتنام جنوبی به تصرف نیروهای ویتنام شمالی و چریک‌های ویت کنگ درآمد و ویتنام جنوبی سرنگون شد. یک هفته قبل از سقوط سایگون، نیروی هوایی و دریایی ارتش آمریکا آخرین آمریکایی‌ها حاضر در ویتنام جنوبی و ۷۰٬۰۰۰ ویتنامی را از سایگون خارج کردند و به بیش از ۱۰ سال حضور نظامی آمریکا در خاک ویتنام خاتمه دادند. آخرین افراد در روز ۲۹ آوریل و درست یک روز قبل از تصرف سایگون از بالای بام سفارت آمریکا سوار بر هلی کوپترها شده و فرار کردند. در پی تصرف سایگون توسط نیروهای ویتنام شمالی و چریک‌های ویت کنگ نام پایتخت ویتنام جنوبی به یادبود رهبر کمونیست ویتنام به هوشی مین ویل تغییر یافت. پیروزی کمونیست‌ها به جنگ ویتنام پایان داد. کشور ویتنام در دوران استعمار فرانسه و در جریان جنگ نخست هندوچین علیه فرانسه به دو کشور ویتنام شمالی و جنوبی تقسیم شده بود و با با بازپس‌گیری سایگون، این کشور وحدت خود را برای همیشه بازِیافت.

## پانویس

## منابع

* ویتنام جنوبی | لغت‌نامه دهخدا
* fasle۶۰: ژوئن ۱۹۶۳، سایگون، ویتنام جنوبی: یک بودائی در اعتراض ...
* آشنایی با ویتنام


رده:انحلال‌های ۱۹۷۵ (میلادی) در ویتنام
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۴۹ (میلادی)
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۵۴ (میلادی)
رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۵۵ (میلادی)
رده:ایالت‌ها و قلمروهای منحل‌شده در ۱۹۷۵ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۴۹ (میلادی) در آسیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۵۵ (میلادی) در ویتنام جنوبی
رده:تاریخ ویتنام
رده:جمهوری‌های پیشین
رده:جنگ ویتنام
رده:دیکتاتوری نظامی
رده:کشورهای پیشین در آسیا
رده:کشورهای قدیم در جنوب شرق آسیا
رده:مناطق تقسیم‌شده
رده:ویکی‌سازی رباتیک
او فورتونا

متن اصلی او فورتونا از کارمینا بورانا|بندانگشتی
**او فورتونا**  یک شعر گولیاردی به زبان لاتین قرون وسطایی است که در قرن سیزدهم سروده شده است و قسمتی از مجموعه اشعار کارمینا بورانا است. این قطعه شعر، شکایت‌نامه‌ای است از شانس و تقدیر به فورتونا الهه رومی اقبال.

*او فورتونا* در سالهای ۱۹۳۵ و ۱۹۳۶، در کانتاتای کارمینا بورانا اثر کارل اورف به عنوان شعر قطعات آغازین و پایانی بکار رفت. موسیقی‌ای که توسط اورف بر پایه این شعر ساخته شد، بسیار محبوب گشت و از زمان ساخت تاکنون به عنوان یکی از محبوبترین قطعات موسیقی کلاسیک بارها و بارها اجرا شده و به دفعات در آثار سینمایی، تلویزیونی و چند رسانه‌ای به کار رفته است. این قطعه در بازه زمانی هفتاد و پنج سال (از سال ۱۹۳۴ تا ۲۰۰۹) از تمام آثار کلاسیک دیگر در بریتانیا بیشتر شنیده شده است.

## متن شعر

برگردان فارسی:

*ای بخت*
*همانند ماه*
*دگرگون می‌شوی،*
*همواره در حال کامل شدنی*
*یا هلال باریک شدن؛*
*زندگی نفرت‌انگیز*
*نخست ستم می‌کند*
*سپس تسکین می‌دهد*
*برای اینکه با ذهن بازی کند،*
*تنگدستی را،*
*و قدرت را*
*مانند یخ آب می‌کند.*



*سرنوشت دیوسرشت*
*و توخالی،*
*تو ای چرخ گردون،*
*بدنهاد هستی،*
*آسایش بی‌معنیست*
*و همیشه محو می‌شود،*
*در سایه*
*و حجاب*
*به جان من میفتی؛*
*اکنون از روی سرخوشی*
*پشت برهنهٔ خود را*
*به پیشگاه پلید تو خم می‌کنم.*



*سرنوشت دشمن من است*
*در تندرستی*
*و معنویت،*
*همیشه اول می‌دهد*
*سپس می‌ستاند*
*مانند یک برده.*
*در این ساعت*
*بی‌درنگ*
*ساز زهی خود را برمی‌دارم؛*
*زیرا که سرنوشت*
*نیرومند را به زمین می‌زند،*
*همه با من اشک بریزید!*


متن اصلی به زبان لاتین:


O Fortuna
velut luna
statu variabilis,
semper crescis
aut decrescis;
vita detestabilis
nunc obdurat
et tunc curat
ludo mentis aciem,
egestatem,
potestatem
dissolvit ut glaciem.



Sors immanis
et inanis,
rota tu volubilis,
status malus,
vana salus
semper dissolubilis,
obumbrata
et velata
michi quoque niteris;
nunc per ludum
dorsum nudum
fero tui sceleris.



Sors salutis
et virtutis
michi nunc contraria,
est affectus
et defectus
semper in angaria.
Hac in hora
sine mora
corde pulsum tangite;
quod per sortem
sternit fortem,
mecum omnes plangite!


برگردان انگلیسی:


O Fortune,
like the moon
you are changeable,
ever waxing
ever waning;
hateful life
first oppresses
and then soothes
playing with mental clarity;
poverty
and power
it melts them like ice.



Fate – monstrous
and empty,
you whirling wheel,
you are malevolent,
well-being is vain
and always fades to nothing,
shadowed
and veiled
you plague me too;
now through the game
I bring my bare back
to your villainy.



Fate is against me
in health
and virtue,
driven on
and weighted down,
always enslaved.
So at this hour
without delay
pluck the vibrating strings;
since Fate
strikes down the strong,
everyone weep with me!


## منابع

رده:آثار در ر مینور
رده:آثار موسیقایی ۱۹۳۷ (میلادی)
رده:آثار موسیقی کارل ارف
رده:آثار موسیقی کرال
رده:چکامه‌های لاتین
رده:شعر لاتین قرون وسطی
رده:فورتونا
هرمان بورمایستر

بندانگشتی|200px|چپ|هرمان بورمایستر.
**کارل هرمان کانرد بورمایستر** (Karl Hermann Konrad Burmeister؛ ۱۵ ژانویه ۱۸۰۷–۲ مه ۱۸۹۲) جانورشناس و حشره‌شناس و خزنده‌شناس آلمانی بود. او مدت‌های بسیاری در کشورهای آمریکای جنوبی، از جمله برزیل و آرژانتین و اروگوئه، به کار بر روی جانوران و گونه‌های زیستی پرداخت و رئیس موزه ملی تاریخ طبیعی آرژانتین در بوئنوس آیرس شد.

در دانش خزنده‌شناسی، او بسیاری از گونه‌های جدید دوزیستان و خزندگان را نام‌گذاری کرد.

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:آلمانی‌های مهاجرت‌کرده به آرژانتین
رده:اعضای فرهنگستان علوم پروس
رده:اعضای مجلس اعیان پروس
رده:اعضای مکاتبه‌ای فرهنگستان علوم سن پترزبورگ
رده:اعضای وابسته خارجی آکادمی ملی علوم
رده:اهالی اشترالزوند
رده:پرنده‌شناسان اهل آلمان
رده:پستاندارشناسان اهل آلمان
رده:جانورشناسان اهل آرژانتین
رده:حشره‌شناسان اهل آلمان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه هاله-ویتنبرگ
رده:درگذشتگان ۱۸۹۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۰۷ (میلادی)
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط هرمان بورمایستر
رده:گیاه‌شناسان با یادکرد مؤلف
رده:مقاله‌های خرد جانورشناسی آلمان
رده:جانورشناسان سده ۱۹ (میلادی) اهل آلمان
رده:آرایه‌شناسان اهل آلمان
رده:هیئت علمی دانشگاه مارتین لوتر در هاله-ویتنبرگ
اتحادهای گرین

در ریاضیات، **اتحادهای گرین** شامل سه اتحاد در جبر بردارها است که به نام جورج گرین ریاضیدان انگلیسی نام‌گذاری شده‌است.

## اتحاد یکم
این اتحاد از وارد کردن قضیهٔ دیورژانس در فضای برداری بدست آمده‌است. \mathbf{F}=\psi \nabla \varphi  فرض کنید φ و ψ تابع‌های نردبانی اند (عددی) که بر روی ناحیهٔ U از R۳ تعریف شده‌اند. همچنین فرض کنید که φ دو بار مشتق پذیر و پیوسته و ψ یک بار مشتق پذیر و پیوسته است. آنگاه:

: \int_U \left( \psi \nabla^{2} \varphi + \nabla \varphi \cdot \nabla \psi\right)\, dV  = \oint_{\partial U} \psi \left( \nabla \varphi \cdot \mathbf{n} \right)\, dS 

که در آن \nabla^{2} همان عملگر لاپلاس است. **n** بردار یکهٔ عمود بر سطح کوچک *dS* و {\partial U} مرز ناحیهٔ *U* می‌باشد. این قضیه اساساً هم‌ارز انتگرال‌گیری در ابعاد بالاتر است که دارای جزءهای ψ و گرادیان φ به جای u و v می‌باشد.
## اتحاد دوم
اگر φ و ψ هر دو، دو بار مشتق پذیر و پیوسته بر روی ناحیهٔ *U* از **R**۳ باشند و ε یک بار مشتق پذیر و پیوسته باشد:

:  \int_U \left[ \psi \nabla \cdot \left( \epsilon \nabla \varphi \right) - \varphi \nabla \cdot \left( \epsilon \nabla \psi \right) \right]\, dV = \oint_{\partial U} \epsilon \left( \psi {\partial \varphi \over \partial n} - \varphi {\partial \psi \over \partial n}\right)\, dS.  

در حالت خاص  \epsilon = 1  بر روی ناحیهٔ *U* از **R**۳ خواهیم داشت:

:  \int_U \left( \psi \nabla^2 \varphi - \varphi \nabla^2 \psi\right)\, dV = \oint_{\partial U} \left( \psi {\partial \varphi \over \partial n} - \varphi {\partial \psi \over \partial n}\right)\, dS. 

در رابطهٔ بالا، ∂*φ* / ∂*n* مشتق جهت دار *φ* در جهت **n**، رو به بیرون و عمود بر سطح کوچک *dS* است:

:  {\partial \varphi \over \partial n} = \nabla \varphi \cdot \mathbf{n}.

## اتحاد سوم
اتحاد سوم گرین از اتحاد دوم بدست می‌آید. به شرطی که \varphi=G در نظر بگیریم و G جواب معادلهٔ لاپلاس باشد و این بدین معنی است که:

: \nabla^2 G(\mathbf{x},\mathbf{\eta}) = \delta(\mathbf{x} - \mathbf{\eta}).

برای نمونه در \mathbb{R}^3 جواب بنیادی فرم زیر را دارد:

:G(\mathbf{x},\mathbf{\eta})={-1 \over 4 \pi\|\mathbf{x} - \mathbf{\eta} \|}. 

اتحاد سوم گرین می‌گوید که اگر ψ تابعی باشد که دو بار بر روی ناحیهٔ *U* پیوسته و مشتق پذیر است، آنگاه:

:  \int_U \left[ G(\mathbf{y},\mathbf{\eta}) \nabla^2 \psi(\mathbf{y})\right]\, dV_\mathbf{y} - \psi(\mathbf{\eta})=  \oint_{\partial U} \left[ G(\mathbf{y},\mathbf{\eta}) {\partial \psi \over \partial n} (\mathbf{y}) - \psi(\mathbf{y}) {\partial G(\mathbf{y},\mathbf{\eta}) \over \partial n} \right]\, dS_\mathbf{y}.

اگر بخواهیم مسئله را ساده‌تر کنیم، آن را به این شکل بیان می‌داریم که اگر ψ یک تابع هارمونیک باشد، برای نمونه جواب معادلهٔ لاپلاس باشد، آنگاه \nabla^2\psi = 0 و اتحاد به شکل زیر ساده می‌شود:

:   \psi(\mathbf{\eta})=  \oint_{\partial U} \left[\psi(\mathbf{y}) {\partial G(\mathbf{y},\mathbf{\eta}) \over \partial n} -   G(\mathbf{y},\mathbf{\eta}) {\partial \psi \over \partial n} (\mathbf{y}) \right]\, dS_\mathbf{y}.

## منبع و یادداشت

## جستارهای وابسته
*تابع گرین
*جورج گرین
## پیوند به بیرون
*http://mathworld.wolfram.com/GreensIdentities.html اتحادهای گرین در Wolfram MathWorld.

رده:اتحادهای ریاضی
رده:حساب برداری
خلیل‌الرحمن حنانی

**خلیل الرحمن حنّانی** (متولد ۱۹۵۸ میلادی، بازارک، ولایت پنجشیر) سیاستمدار، استاد مطالعات، جامعه‌شناس، نویسنده تاجیک تبار اهل افغانستان، و کنون جنرال قول افغانستان در جده، عربستان سعودی است.

## زندگی
خلیل الرحمن حنّانی به سالِ ۱۹۵۸ (میلادی) در خانواده‌ای دیندار در بازارکِ ولایت پنجشیرِ افغانستان چشم به جهان گشود.

وی آموزش‌های ابتدایی و لیسه (دبیرستان) را در دارالعلوم عربی کابل در سال ۱۹۸۰ میلادی در کابل، به پایان رساند.

اما به سبب شرایط اختناق‌آور رژیم کمونیستی (حزب دموکراتیک خلق) ناگزیر به هجرت به پاکستان شد و بعد از سپری کردن هشت ماه در پشاور، در ماه سرطان سال ۱۹۸۱ میلادی دوباره به افغانستان برگشت و بلافاصله با شهید احمد شاه مسعود، آمر جبهات جهادی پنجشیر و پروان و کاپیسا از نزدیک آشنا شد و در بخش‌های مختلف جبهه پنجشیر مصروف جهاد و مبارزه با رژیم کمونیستی و شوروی‌ها گردید؛ و سپس در سال ۱۳۶۵ خورشیدی، در همراهی با احمد شاه مسعود به صفحات شمال رفت و تا سال ۱۹۹۱ در بخش‌های مختلف شورای نظار (جمعیت اسلامی افغانستان) فعالیت داشت.

### ادامه تحصیل
در سال ۱۹۹۱ میلادی، برای اجرای برخی امور به پاکستان رفت و در آنجا علاقه‌مندی برای ادامه تحصیلات عالی افزایش یافت. در نتیجه ابتدا شامل دانشگاه بین‌المللی اسلامی - اسلام‌آباد شد و پس از یک مدت، به دانشگاه ام القری در مکه مکرمه، عربستان سعودی پذیرفته شده و در سال ۱۹۹۳ به عربستان سعودی رفت؛ و پس از فراغت از انستیتوت زبان عربی، وارد دانشکده شرعیات دانشگاه ام القری شد و در سال ۱۹۹۸، لیسانس (کارشناسی) خود را در رشته قضا (حقوق) گرفته و پس از آن کارشناسی ارشد خود را در سال ۲۰۰۳ در اصول فقه از آن دانشگاه بدست آورد.

آقای حنّانی در سال ۲۰۰۶، دکتورای خود را در مطالعات اسلامی از دانشگاه النیلین، سودان بدست آورده است.

## وزارت امور خارجه
خلیل الرحمن حنّانی در ماه اسد ۱۳۸۱ خورشیدی مطابق به اگست ۲۰۰۲ میلادی شامل وزارت امور خارجه شد و یکی از کارمندان برجسته این وزارت بود؛ و در سال ۲۰۰۷ میلادی به حیث معاون مدیریت چهارم سیاسی در امور اتحادیه اروپا، اروپای شمالی و جنوبی مقرر شد و تا قوس ۱۳۸۹ خورشیدی اجرا عمل کرد.

## تدریس
آقای حنّانی از سال ۲۰۰۷ تاکنون همچون استاد رشته مطالعات اسلامی در دانشگاه طب کابل، دانشگاه مریم، و دانشگاه سلام تدریس می‌نماید.

## وزارت معارف
در کنار تدریس و مأموریت در وزارت خارجه، آقای حنّانی مدت دو سال مشاور وزارت معارف در برنامه نصاب تعلیمی انکشافی معارف افغانستان بود و پنج جلد کتاب درسی نوشته است.

## سفارت
در سال ۲۰۰۲ به حیث مستشار وزیر مختار (شارژدافیر) در سفارت افغانستان در خارطوم، سودان توظیف گردید و مدت سه و نیم سال در خارطوم، سودان ایفای وظیفه نمود.

و در ۱۸ قوس ۱۳۸۹ به حیث جنرال قونسل افغانستان به جده، عربستان سعودی تعین گردید که تاکنون در این پست ایفای وظیفه می‌نماید.

## پیوند به بیرون
* وزارت امور خارجه افغانستان
* جنرال قنسلگری جمهوری اسلامی افغانستان در جده – عربستان سعودی

## منابع

* وزارت امور خارجه افغانستان

رده:افراد زنده
رده:ولایت پنجشیر
رده:دیپلمات‌های اهل افغانستان
رده:سیاستمداران اهل افغانستان
رده:تاجیک‌های اهل افغانستان
رده:نویسندگان مرد اهل افغانستان
رده:نویسندگان فارسی‌زبان اهل افغانستان
رده:وزیران دولت افغانستان
آرکتیکا

**آرکتیکا** یا **قاره آرکتیکا**  قارهای باستانی بود که در حدو ۲٬۵ میلیارد تا ۱٬۵ میلیارد سال پیش در اواخر ابردوران آرکئن یا اوایل ابردوران پیشین‌زیستی، از به هم پیوستن کراتونهای صفحه کانادا، سیبری، گرینلند و وایومینگ پدید آمد. این قاره در حدود قطب شمال قرار داشت و از آنجا که امروزه نیز بیشتر مناطق تشکیل‌دهندهٔ آن در مدار قطب شمال واقعند، نام «آرکتیکا» را برای این قاره برگزیدند.

قارهٔ آرکتیکا در حدود ۱٬۵ میلیارد سال پیش با قارهٔ بالتیکا در هم آمیخت و قارهٔ ننا شکل‌گرفت.

## منابع

رده:ابرقاره‌های پیشین
رده:پیشاتاریخ شمالگان
رده:پیشین‌زیستی
رده:تاریخ طبیعی آسیا
رده:تاریخ طبیعی آمریکای شمالی
رده:قاره‌های کهن
رده:نخست‌زیستی
حمام حاج علی بابا

بندانگشتی|<small>ورودی اتاق حجامت</small>
**حمام حاج علی بابا**،  از حمام‌های بزرگ و تاریخی و متروک تبریز است.

در قدیم حمام‌های عمومی اصولاً نقش اساسی در بهداشت جامعه داشتند. البته این حمام‌ها دارای درجه‌بندی‌هایی هم بودند. تعداد این حمام‌ها در تبریز بیشتر از جاهای دیگر و اکثراً در هر محله‌ای یکی دو عدد حمام وجود داشته است. فعلاً که سال ۱۳۹۰ هجری شمسی است فقط تعداد پنج حمام عمومی فعال (حمام فرمانفرما واقع در خیابان ششگلان پشت بیمارستان فرمانفرما(کودکان)، حمام سرهنگ واقع در ورودی میدان قطب، حمام علی واقع در خیابان طالقانی، حمام حقیقت واقع در خیابان ملل متحد، جنب گذر میدان کاه و ...) وجود دارد. بقیه (حمام میرزا مهدی، حمام نخست، حمام شالچیلر، حمام نوبر، حمام بهار، حمام سید گلابی، حمام نظافت، حمام مهدی‌خان) یا تغییر کاربری یافته‌اند یا به مرور زمان ویران شده و از بین رفته‌اند.

## بخش‌ها
در این حمام بخش مختلفی وجود دارد. علاوه بر بخش‌های رختکن، اتاق نظافت و دستشوئی که در اکثر حمام‌ها موجود است، اتاقی برای انجام حجامت و فصد نیز در این حمام وجود داشته است.

## منابع
* حمام‌های تاریخی تبریز، عطیه رشید نجفی، انتشارات فن آذر و آشینا، چاپ اول، بهار ۱۳۸۸.

رده:حمام‌های تاریخی شهرستان تبریز
تلرانس (ابهام‌زدایی)

**تلرانس** (*تِلُرانس* یا *تُلِرانس*)  به معنی تحمل و تاب‌آوری و بردباری و مقاومت، مدارا و رواداری و مماشات و تسامح، محدودهٔ مجاز و دامنهٔ تغییرات، به کار می‌رود.

* تلرانس یا مدارا یا رواداری: پذیرش مخالف در جامعهٔ سیاسی
* تلرانس یا رواداری یا خورند: محدودهٔ مجاز اندازهٔ قطعه
* تلرانس یا تطبیق‌پذیری یا تحمل دارویی: کاهش اثرگذاری دارو و مقاومت بدن نسبت به دارو
۱- (خورشیدی)

سال **۱-** هجری خورشیدی است.

این سال در گاهشماری ایرانی قبل از سال صفر می‌باشد  و غیر کبیسه است. در بعضی محاسبات گاهشماری‌های هجری خورشیدی یا ایرانی که سال صفر وجود ندارد بجای سال صفر و بلافاصله قبل از سال 1 هجری خورشیدی است و در این صورت کبیسه می‌باشد .

## منبع
* http://www.fourmilab.ch/documents/calendar/

رده:سال‌های خورشیدی
هورست وسل

**هورست لودویگ گئورگ اریش وسل**  (۹ اکتبر ۱۹۰۷ – ۲۳ فوریه ۱۹۳۰) که با نام **هورست وسل** شناخته می‌شود یک یک گنگستر خیابانی آلمانی و به گفته برخی منابع، خریدار روسپی ها بود.  همچنین او یک اشتورم‌فورر («فرمانده حمله» پایین‌ترین درجه افسر کادر) اس‌آ بود. او پس از قتلش در سال ۱۹۳۰ میلادی، توسط ژوزف گوبلز به شهید نهضت نازی تبدیل گشت.

وسل در ابتدا به تعدادی از گروه‌های جوانان و گروه‌های راست افراطی پیوست اما سپس از آن‌ها جدا شد و به اس‌آ ملحق گشت که گارد نظامی حزب نازی با پیراهن‌های قهوه‌ای بودند. او به فرماندهی چند جوخه از اس‌آ رسید و در ۱۴ ژانویه ۱۹۳۰ توسط دو عضو حزب کمونیست آلمان از ناحیه سر مورد اصابت گلوله قرار گرفت. آلبرشت هولر به جرم این قتل دستگیر و محاکمه گشت که در ابتدا به حکم شش سال زندان برای او منجر شد اما پس از روی کار آمدن نازی‌ها توسط اس‌آ به اجبار از زندان بیرون آورده و کشته شد. 

مراسم تشییع جنازه وسل با حضور بسیاری از نخبگان حزب نازی و با توجه بسیار در برلین برگزار گشت. وسل یکی از نمادهای اصلی تبلیغات حزب نازی بود و شعری که سروده بود با تغییر نام به سرود هورست وسل به سرود رسمی حزب نازی تبدیل شد. پس از قدرت‌گیری هیتلر در سال ۱۹۳۳ این سرود به سرود ملی دوم آلمان هم مبدل گشت.

## منابع

* ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:هورست وسل
رده:افراد پادکمونیست اهل آلمان
رده:افسران اس آ
رده:اهالی استان وستفیلیا
رده:اهالی بیله‌فلد
رده:درگذشتگان ۱۹۳۰ (میلادی)
رده:رهبران نازی
رده:زادگان ۱۹۰۷ (میلادی)
رده:کشته‌شدگان اهل آلمان
رده:کشتگان در آلمان
رده:مرگ‌ها به وسیله اسلحه گرم در آلمان
رده:نازی‌ها
رده:نازی‌های ترورشده
رده:پروپاگاندای نازی‌ها
رده:ترورشدگان اهل آلمان
رده:کشتگان در برلین
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه هومبولت برلین
۰ (خورشیدی)

سال **۰ (صفر)** هجری خورشیدی، سالی کبیسه است.

این سال در گاهشماری ایرانی سال قبل از ۱ هجری خورشیدی سال بعد از ۱- هجری خورشیدی است. این سال در بعضی محاسبات گاهشماری‌های هجری خورشیدی یا ایرانی وجود ندارد و سال ۱- بجای آن قرار دارد.
تقویم نجومی یا استخراجی معمولاً صفر را به عنوان یک نقطه زمانی جهت اندازه‌گیری و مقایسه طولی زمان در محاسبات خود دارد و تقویم مورخان یا حسابی که معمولاً سالشماری است صفر ندارد.

## منابع
* http://www.fourmilab.ch/documents/calendar/

رده:سال‌های خورشیدی
پرونتوسیل

**پرونتوسیل**  نوعی داروی ضد باکتری از گروه سولفانومید هاست. اولین بار توسط شیمی دانان المانی به نام  یوزف کلار و فریتزمیتزش سنتز شد.این دارو بطور نسبی اثر گسترده ای در مقابل باکتری گرم-مثبت کوکسی دارد اما نه مقابل انتروباکتریاسیا. این یکی از اولین داروهای ضد میکروبی است که در میانه قرن بیستم کاربرد فراوانی داشت اما امروزه به علت وجود گزینه های بهتر استفاده اش اندک است. کشف و توسعه اولین داروی سولفانومید باب جدیدی را در پزشکی گشود.

## تاریخچه
استرپتوکوک، نام یک باکتری است که گلو و دستگاه تنفسی را مورد حمله قرار می‌دهد. در گذشته بسیاری از مردم به دلیل این بیماری می‌مردند تا این که گرهارد دماک دارویی به نام پرونتوسیل ساخت که قادر به کشتن استرپتوکوک بود و اولین دارو از خانوادهٔ سولفونامید‌ها به شمار می‌رفت.

## منابع

ویکی‌پدیا انگلیسی

رده:آلمان در ۱۹۳۲ (میلادی)
رده:آنتی‌بیوتیک‌های سولفانامید
رده:اختراع‌های آلمانی
رده:پیش‌داروها
رده:جوهرهای آزو
رده:علم در ۱۹۳۲ (میلادی)
رده:نشان‌های تجاری بایر
تکیه ناوه

بندانگشتی|Amir2008m-20130508T121347-r4xa925
بندانگشتی|1 Tekieh - Koche TE
**تکیه ناوه** نام دهکده ای توریستی و تفریحی واقع در بخش مرکزی دهستان پایین طالقان از توابع شهرستان طالقان استان البرز (طبق تقسیمات کشوری سال ۱۳۹۰ شمسی)، وجه تسمیه یا علت نامگذاری این روستا: تکیه به دلیل وجود امامزاده ابراهیم علی بن عباس بن امیر المومنین (ع)... و ناوه نیز بعلت شکل V دره مانند روستا می‌باشد. در زبان محلی ناوه به معنای نوشده می‌باشد. بر این اساس و با توجه به نظرات افراد قدیمی روستا، دلیل اضافه شدن پسوند ناوه به نام روستا ممکن است تغییر محل زندگی ساکنین روستا از منطقه قدیمی به محل فعلی در جوار امامزاده باشد.

موقعیت این روستا در قسمت مرتفع جنوب غربی هم‌مرز با استان قزوین می‌باشد… ارتفاع این روستا از سطح دریا ۲۱۰۰ متر و از شمال به رودخانه شاهرود و روستای لهران و کش؛ از جنوب به رشته کوه‌های نوار کوه و معدن سنگ گرانیت الرویا؛ از شرق به روستای نساءسفلی، و از غرب نیز به روستای عالیسر، موچان و خورانک محدود می‌گردد.
این روستای نسبتاً بزرگ در بخش مرکزی و دهستان پایین طالقان بامراتع وسیع و مساحتی حدود ۳۰ کیلومتر مربع در فاصله ۱۵ کیلومتری از مرکز طالقان و ۱۳۵ کیلومتری تهران قرار دارد.

محل قدیم این روستا در حدود ۳۰۰ سال پیش در منطقه کل باغنان در کنار پس چشمه یا پرت چشمه واقع شده بود که با وصیت امامزاده محترم بتدریج به اطراف امامزاده نقل مکان نمودند.
در تقسیمات اداری و کشوری، روستای کوچک عالیسر در مجاورت تکیه ناوه با تکیه ناوه باهم به صورت یک روستای واحد شناخته می‌شوند.
در حال حاضر مکان‌های مسکونی روستا شامل دو محله یکی در اطراف امامزاده و دیگری در محله همنده می‌باشد. مرکزیت روستا شامل امامزاده، ساختمان پست و مخابرات و یک سوپر مارکت و یک مصالح فروشی در اطراف امامزاده، آرامستان روستا در منطقه غربی روستا و در جوار سرو کوهی باستانی چهل دختران که ثبت ملی شده است قرار دارد و دارای روایات مختلفی نزد اهالی قدیمی روستا می باشد، یک باب ساختمان دهیاری و شورای اسلامی روستا و زائرسرا در حال احداث و تکمیل و همچنین مجموعه چند منظوره با رویکرد فرهنگی، ورزشی و تفریحی که با همیاری و پشتیبانی خیرین و اهالی، با پشتکار و تلاش دهیار و نظارت بخشداری در حال احداث و تکمیل می باشد. از مشاهیر ثبت شده و صاحب نام این روستا می‌توان به صاحب بن عباد ادیب، شاعر و وزیر دیلمیان،استاد غلامحسین امیرخانی رئیس انجمن خوشنویسان ایران، اولین شهید خلبان جنگ ایران عراق شهید سرلشگر خلبان فیروز شیخ حسنی ،       امیر سرتیپ دکتر محمود شیخ‌حسنی معاون آموزشی و تربیتی ستاد کل نیروهای مسلح ،دکتر کامبیز شیخ حسنی دیپلمات ارشد سابق وزارت امور خارجه و دکتر شهرزاد شیخ حسنی عضو هیئت علمی و دانشیار دانشگاه علوم پزشکی تهران و متخصص زنان و فوق تخصص سرطان شناسی زنان، دکتر غلامحسین علیشیری عضو هئیت علمی و استاد تمام دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله متخصص داخلی و فوق تخصص روماتولوژی، میرزا مجتبی امیرخانی( متخلص به فیاض طالقانی) شاعر معاصر و پدید آورنده منظومه مناظره جوز و بادام نام برد.
مردم تکیه ناوه مسلمان و شیعه مذهب هستند و هنوز به زبان تاتی تکلم می‌کنند.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان طالقان
رده:شهرستان طالقان
رده:شهرها و روستاهای تات‌زبان
جان کوپر (موسیقی‌دان)

**جان لندروم کوپر**  ترانه‌سرای اصلی، گیتارنواز و یکی از بنیانگذاران گروه کریستین راک اسکیلت است.او همسر Korey Koper دیگر عضو گروه اسکیلت است،او پیش‌تر عضو یک گروه اکسپریمنتال به نام سرافیم بود که پیش از انحلال گروه یک آلبوم چندآهنگه نیز به همراه آنان منتشر کرد.

## جستارهای وابسته
* اسکیلت

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:آهنگ‌سازان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:اجراکنندگان موسیقی مسیحی اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد زنده
رده:خوانندگان راک اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان مرد سده ۲۱ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۷۵ (میلادی)
رده:گیتارنوازان مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مسیحیان انجیلی اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مسیحیان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نوازندگان گیتار بیس راک اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نوازندگان گیتار بیس سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نوازندگان گیتار بیس مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:هنرهای نمایشی راک مسیحی
رده:منتقدان پسانوگرایی
رده:خوانندگان مرد سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان نیو متال
کلاس عملکردی نیها

**نیها** از سرنام *New York Heart Association Functional Classification* که در ایران به نام **کلاس عملکردی** نیز شناخته می‌شود٬ یک سیستم ساده برای تشخیص بیماری در حوزهٔ نارسایی قلب است. این سیستم بیمار را بر طبق اظهارات وی در هنگام مصاحبه‌پزشکی یا نشانه‌های قابل مشاهده از نظر تعداد تنفس٬ محدودیت در انجام فعالیت بدنی و شکایت بیمار از درد مانند درد آنژین٬ در چهار گروه مختلف از رده‌بندی **نیها** قرار می‌دهد. مثلاً بیماری که در کلاس یک قرار می‌گیرد دارای نشانه‌خاص نیست ولی مشکل قلبی دارد.
## جدول نیها
رده‌بندی طبق سیتم نی‌ها یا کلاس عملکردی:

## کلاس CCS
کلاس رده‌بندی *جامعه قلب کانادا* نیز جدول مشابهی با اندکی تفاوت دارد که تنها به صورت یک نمونه آمده‌است:
* رده   I: آنژین(درد در سینه) فقط در طول فعالیت طولانی
* رده  II: آنژین و درد در هنگام فعالیت سنگین بدنی
* رده III: درد و ناراحتی در طول روز و اعمال روزمره
* رده IV: عدم توانایی در هر نوع فعالیت مختصر بعلت درد در سینه
## فهرست کامل نشانه‌های بیماری

## منابع

رده:بیماری‌های قلب و عروق
رده:قلب‌شناسی
اشلی اولسن

**اشلی اولسن**  (زاده: ۱۳ ژوئن ۱۹۸۶) بازیگر، طراح مد، تهیه‌کننده و نویسنده آمریکایی است. او مؤسس برند تجملاتی مد The Row است.
او خواهر مری کیت اولسن و الیزابت اولسن است.

ازجمله فیلم‌هایی که او در آن بازی کرده میتوان به دقیقه نیویورک و پای هر دو گیر است اشاره کرد.

## جستار ویژه
* مری کیت اولسن
* الیزابت اولسن
* مری کیت و اشلی اولسن

## منابع

رده:افراد آمریکایی انگلیسی‌تبار
رده:افراد آمریکایی دانمارکی‌تبار
رده:افراد آمریکایی نروژی‌تبار
رده:افراد دوقلوی اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد زنده
رده:اهالی دره سن فرناندو
رده:اهالی شرمن اوکس، لس آنجلس
رده:بازیگران تلویزیون زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران زن اهل شرمن اوکس، لس آنجلس
رده:بازیگران زن اهل کالیفرنیا
رده:بازیگران زن سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران زن سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران زن فیلم اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران زن کودک اهل ایالات متحده آمریکا
رده:برندگان جایزه هنرمند جوان
رده:خوانندگان زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه نیویورک
رده:زادگان ۱۹۸۶ (میلادی)
رده:زنان اهل ایالات متحده آمریکا در کسب‌وکار
رده:صداپیشگان زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کارآفرینان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کارآفرینان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کودکان خواننده اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مری کیت و اشلی اولسن
رده:نویسندگان زن سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نویسندگان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کارآفرینان زن آمریکایی سده ۲۱ (میلادی)
رده:افراد آمریکایی فرانسوی‌تبار
رده:افراد آمریکایی آلمانی‌تبار
رده:افراد آمریکایی ایتالیایی‌تبار
رده:بازیگران زن دوقلو
عکاسی در شب

[بندانگشتی|چپ|250px|[عکاسی از بازتاب برج ایفل در آب هنگام شب]]
[بندانگشتی|250px|[عالی‌قاپو در اصفهان از روبروی حوض وسط میدان نقش جهان|جایگزین=]]
[بندانگشتی|250x250px|لونا پارک [شاه گؤلی - تبریز.|جایگزین=]]

**عکاسی در شب**، به عکاسی در فضای آزاد در ساعات شب گفته می‌شود. عکاسی در شب، معمولاً با دیافراگم‌های بسته و زمان‌های نوردهی طولانی انجام می‌شود. در این عکاسی نقاط نورانی متحرک به صورت خطی نورانی و کشیده در صفحه حساس عکاسی ضبط می‌شود.
بندانگشتی|250x250پیکسل|درختان نخل و نمایی به سوی آسمان در شب هنگام.

## تاریخچه
در اوایل سال ۱۹۰۰، آلفرد استیگلیتز - Alfred Stieglitz - و ویلیام فریزر - William Fraser -، شروع به عکاسی در شب کردند. بیل برانت - Bill Brandt - و براسای - Brassai - پایه‌گذاران اصلی عکاسی در شب هستند. در سال ۱۹۳۲ اولین کتاب عکاسی در شب را که عکس‌های او از خیابان‌های پاریس بود با نام پاریس در شب - Paris de Nuit - منتشر کرد. در طول جنگ جهانی دوم، بیل برانت عکس‌هایی سیاه‌‌وسفید از خیابان‌های لندن در زیر نور مهتاب تهیه نمود.

در سال ۱۹۹۰ عکاس متولد انگلیس، مایکل کنا - Michael Kenna - موفق‌ترین عکاس شب معرفی شد. عکس‌های سیاه و سفید مایکل که اغلب در ساعات طلوع و غروب خورشید از سان فرانسیسکو، ژاپن، فرانسه، و انگلستان تهیه شده بود، ارائه گردید. به یادماندنی‌ترین پروژه‌های مایکل تصویر نیروگاه راتکلیف در شرق میدلندز، انگلستان، و تصاویری از اردوگاه‌های کار اجباری نازیها پراکنده در سراسر آلمان، فرانسه، بلژیک، لهستان و اتریش است.

در آغاز قرن ۲۱ با محبوبیت دوربین‌های دیجیتال، کار عکاسی در شب بسیار آسان‌تر شد. امروزه صدها وب سایت در این خصوص وجود دارند.
## ضریب شوارتز شیلد
**شوارتز شیلد**، در تحقیقات خود، در خصوص عکسبرداری از ستارگان متوجه گردید که نورسنجی عادی در زمان‌های نوردهی طولانی منجر به نتیجه عادی نمی‌باشد. یعنی هر چه زمان نوردهی طولانی‌تر باشد، نوردهی کفایت لازم را برای یک اکسپوز صحیح نمی‌دهد. بدین خاطر ضریبی را محاسبه و ایراد کرد، که به تناسب زمان نوردهی، لحاظ شده و اصلاح عدم کفایت نوردهی را می‌نماید. این ضریب در عکاسی به ضریب شوارتز شیلد معروف است.

## نگارخانه

پرونده:Sydney Opera House - Dec 2008.jpg|
پرونده:Bay Bridge at night by Mikl Barton.jpg|
پرونده:Rainbow Bridge with yakatabune at night 20060529.jpg|
پرونده:Example of night photography at The Garden of Five Senses, New Delhi.JPG|
پرونده:WashingtonParkBlossomingTree.jpg|
پرونده:WTC Twin Towers Night July 2001.jpg|
پرونده:Golden Gate Bridge by night.jpg|
پرونده:Taipei 101 at night.jpg|
پرونده:STS-109 launch.jpg|
پرونده:TorontoHTOPark5.jpg|
پرونده:HMAS Onslow-.jpg|
پرونده:(1) UNSW entrance a2.JPG|
پرونده:Singapore Skyline Raffles Place.jpg|شب سنگاپور
پرونده:Example of night photography at The Garden of Five Senses, New Delhi.JPG|باغ پنج حس، دهلی
پرونده:Kuznechevsky bridge (night).jpg|پل کوزنچفسکی در آرخانگلسک
پرونده:Subhash Marg in Indore, India.JPG|ایندور، هند


## منابع

* عکاسی شب، گئورگ بلیتز، ترجمه:بهزاد موسوی امین، انتشارات اسلیمی، چاپ اول، ۱۳۸۰.

رده:تکنیک‌های عکاسی
رده:سبک‌های عکاسی
رده:شب
رده:عکس‌ها_بر_پایه_موضوع
رده:فیزیک نور
رده:شب در فرهنگ
غلامعلی رئیس‌الذاکرین

**غلامعلی رئیس‌الذاکرین دهبانی** (زادهٔ ۱۰ فروردین ۱۳۱۸ – درگذشتهٔ ۱ مهر ۱۴۰۰) آغازگر سرایش شعر به گویش سیستانی بود. این استاد را چهره‌های نامی ادبیات، برترین بومی سرای ایران می‌دانند به‌طوری که تمامی آثار استاد رئیس‌الذاکرین که برخی‌ها را نیز با صدای خودش خوانده‌است به زبان سیستانی نوشته و چاپ شده‌است. رئیس‌الذاکرین کارشناس زیست‌شناسی بود اما اراده و عشق به وطن سبب گردید تا برترین بومی سرای ایران با سبک مختص خودش شود. وی نخستین کتاب شعرش را به گویش سیستانی در سال ۱۳۵۵ با نام *کورنامه نیمروز* منتشر نمود.

وی همچنین انتشار کتبی با عناوین *عیدوک جمازه سوار شب رو*، *[[پنج ارغن]]*، *کندو*، *زاد سروان سیستان*، *غزلیات عبرت سیستانی*، *خال َکجَک*، *آسوکَه*، *اشعار مقبولی*، *فرهنگ منظوم دهبانی*، *صد پند صد حبه قند*، *اسناد تاریخی سیستان*، *کاکُلَک*، *هفت خوان یعقوب*، *زیر بادگیر بلور*، *یک شهر در آتش سه بار*، *گج واگج*، *نغمه آرچنگ*، *سرود بیگاهان*، *پرده آخر* را نیز در کارنامه خود دارد.

شماری از اشعار وی چند دهه‌است که به واسطهٔ پخش در رادیو محلی شهرستان زابل و همچنین شبکه استانی سیستان و بلوچستان، هامون، در میان مردم سیستان سینه به سینه انتقال می‌یابد.

## کور نامه نیمروز
راست|بندانگشتی|150x150پیکسل|تصویری از کوه خواجه و مرد توتن سوار بر هامون
**نخستین کتاب شعر به گویش سیستانی در ادبیات ایران** که درسال ۱۳۵۵ چاپ شد.  

## پنج ارغن

پرونده:Panj arghan.jpg|**<small>طرح جلد پنج ارغن نقاشی استادعباسعلی شهبازی ۱۳۵۵</small>** 
**پنج اَرغَن، افسانه‌های منظوم سیستانی** کتاب شعری است از غلامعلی رئیس‌الذاکرین دهبانی که به گویش سیستانی سروده شده‌است. این کتاب سهم به سزائی در پیشبرد ادبیات سیستان داشته‌است و تاکنون از جدی‌ترین تألیفات ادبی موجود به گویش سیستانی می‌باشد. سبک ادبی این کتاب فابل بوده و از زبان حیوانات سروده می‌شود. این کتاب به نوعی کلیله و دمنه سیستان می‌باشد،
## درگذشت
وی پس‌از تحمل یک دوره بیماری در ۱ مهر ۱۴۰۰ در منزل شخصی اش در مشهد درگذشت.

## منابع

رده:اهالی زابل
رده:درگذشتگان ۱۴۰۰
رده:زادگان ۱۳۱۸
رده:زادگان ۱۹۴۰ (میلادی)
رده:سیستان‌شناسان اهل ایران
رده:شاعران سیستانی‌گوی اهل ایران
رده:شاعران سیستانی
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:زادگان ۱۹۳۹ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۲۰۲۱ (میلادی)
رده:شعر فارسی
رده:فرهنگ سیستانی
سلطان احمد میرزا عضدالدوله

[250px|بندانگشتی|سلطان احمد میرزا عضدالدوله (اثر [ابوتراب غفاری در حدود ۱۳۰۱ قمری)]]
**سلطان احمد میرزا** (۱۹ ذی‌القعده ۱۲۳۹–۱۳۱۹ هـ ق) شاهزاده قاجار و پسر پنجاهم فتحعلی‌شاه قاجار بود.
بندانگشتی|تصویر عضدالدوله منصوب در آرامگاه فرزندش سیف‌الدوله در ملایر
مادرش تاج‌الدوله همسر محبوب فتحعلی‌شاه بود. احمد میرزا لقب «عضدالدوله» داشت و به حکومت شهرهای مختلفی از جمله بروجرد، زنجان، ملایر و تویسرکان و قزوین منصوب شد. مدتی نیز متولی آستان قدس رضوی بود. عضدالدوله کتابی تألیف کرده که به «تاریخ عضدی» مشهور است و شامل خاطرات و شنیده‌های او از دوران حکومت سه پادشاه سلسله قاجاریه، آقامحمدخان، فتحعلی‌شاه و محمدشاه قاجار است. او این کتاب را با دیدگاهی بی طرفانه نوشته و در ذکر وقایع پرده‌پوشی نکرده‌است.

عضدالدوله صاحب چهار فرزند بود:
# عبدالمحمد میرزا سیف‌الدوله
# عبدالمجید میرزا عین‌الدوله
# وجیه‌الله میرزا سپهسالار
# شمس‌الدوله، به همسری ناصرالدین‌شاه قاجار درآمد.

## منابع

* 

رده:درگذشتگان ۱۳۱۹ (قمری)
رده:درگذشتگان ۱۹۰۲ (میلادی)
رده:زادگان ۱۲۳۹ (قمری)
رده:زادگان ۱۸۲۴ (میلادی)
رده:فرزندان فتحعلی‌شاه
رده:حاکمان قاجار همدان
فردریک و. ترو

**فردریک ویلیام ترو**  (زاده ۸ ژوئیه ۱۸۵۸ -مرگ ۲۵ ژوئن ۱۹۱۴) زیست‌شناس آمریکایی بود که میان سال‌های ۱۹۱۱–۱۸۹۷ مدیریت بخش زیست‌شناسی موزه ملی ایالات متحده را، که هم‌اکنون بخشی از مؤسسه اسمیتسونین است، عهده‌دار بود.

ترو مدرک کارشناسی خود را در سال ۱۸۷۸ از دانشگاه نیویورک گرفت. او در سال ۱۹۰۰ عضو هیئت مدیره مجمع فیلسوفان آمریکا شد. تخصص ترو در آب‌بازسانان بود و به دلیل کوشش‌های بسیارش در این زمینه، نوک‌نهنگ ترو به یاد او نام‌گذاری شد.

## منابع

* 

رده:اهالی میدل‌تاون، کنتیکت
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه نیویورک
رده:درگذشتگان ۱۹۱۴ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۵۸ (میلادی)
رده:زیست‌شناسان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:نمایشگاه‌گردان‌های اهل ایالات متحده آمریکا
گرهارت بارکهورن

**گرهارت بارکهورن** (۲۰ مارس ۱۹۱۹–۸ ژانویه ۱۹۸۳) نظامی بلندپایه و خلبان تک‌خال آلمانی در دوره رایش سوم بود که در جریان جنگ جهانی دوم در *[[لوفت‌وافه]]* خدمت کرد. او با حصول ۳۰۱ پیروزی هوایی، پس از اریش هارتمان، دومین خلبان برتر جنگنده تاریخ به حساب می‌آید.

## اولین نبرد
اولین نبردهای او با خلبانان انگلیسی بود که بسیار ناامید کننده بود حتی در یکی از نبردها هواپیمایش مورد اصابت قرار گرفت و در کانال مانش سقوط کرد. او در سال۱۹۴۰ به جبهه شرق منتقل شد و نخستین پیروزی خود را در سال ۱۹۴۱ در ۱۲۰امین مأموریتش به دست آورد.

## پیروزی‌های درخشان بارکهورن
در ماه نوامبر تعداد پیروزی‌های به ۱۰ پیروزی رسید و در ۱۱ نوامبر یک درجه ترفیع یافت و سپس در ۱۹ ژوئیه ۱۹۴۲ به آس خلبان‌ها تبدیل شد (آس به خلبانی گفته می‌شود که دست کم دارای ۵ پیروزی هوایی باشد). در سال ۱۹۴۳ موفق به دریافت صلیب شوالیه آهنین شد که این امر به دلیل کسب ۵۹ پیروزی در نبردهای هوایی بود. بارکهورن در این سال موفق به شکست سه قهرمان روس شد اما با کشته شدن خلبان آس آلمان هاینز اشمیت شیرینی این پیروزی‌های بارکهورن به تلخی گرایید در جنگ کریمه ارتش آلمان، واحد تحت فرماندهی بارکهورن موفق به ۳۰۰ پیروزی شد که سهم بارکهورن ۵۰ پیروزی بود در سال ۱۹۴۴ به رکورد بی نظیر ۲۵۰ پیروزی دست یافت ولی از ناحیه سر و گردن دچار آسیب دیدگی شدید شد و چندی بعد به نشان سرگردی رسید سپس هواپیمایی او به شدت توسط نیروی‌های روسی آسیب دید و خود بارکهورن نیز به شدت آسیب دید و پس از ۴ ماه بستری بهبود یافت سپس با اشتیاق به سرکار برگشت ولی این بار در یکی از مأموریت‌ها به شدت ترسید و این ترس هفته‌ها بر او غلبه کرد او سعی کرد بر ترسش غلبه کند و موفق شد تعداد پیروزی‌های خود را۲۷۵ برساند و بعد از چند هفته به رکورد ۳۰۱ پیروزی دست یافت که آخرین پیروزی او بود سپس او از نظر روانی آسیب بسیاری دید و در یک کلینیک روانی بستری شد در آوریل ۱۹۴۵ او آخرین مأموریتش را انجام داد ولی موتور هواپیمایش آتش گرفت ولی موفق به فرود اضطراری شد.

## بعد از جنگ
وی بعد از جنگ توسط نیروهای آمریکایی دستگیر و بعد از چندی آزاد شد و به نیروی هوایی آلمان غربی پیوست و در سال ۱۹۸۳ بر اثر یک سانحه به شدت تصادف کرد همسرش در دم جان داد و وی بعد از دو روز در ۸ ژانویه همان سال در گذشت.

## منابع

[//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Gerhard_Barkhorn&oldid=584275747 Gerhard Barkhorn]. (2013, December 2). In Wikipedia, The Free Encyclopedia. Retrieved 21:31, ۱۶ دسامبر ۲۰۱۳

رده:اسیران جنگی آلمانی در ایالات متحده آمریکا در جنگ جهانی دوم
رده:اسیران جنگی آلمانی
رده:اهالی پروس خاوری
رده:اهالی کالینینگراد
رده:اهالی کونیگسبرگ، پروس
رده:خلبانان اهل آلمان
رده:خلبانان تک‌خال آلمانی در جنگ جهانی دوم
رده:خلبانان نیروی هوایی آلمان
رده:درگذشتگان ۱۹۸۳ (میلادی)
رده:درگذشتگان حادثه جاده‌ای در آلمان
رده:دریافت‌کنندگان صلیب شوالیه صلیب آهنین با برگ‌های بلوط و شمشیرها
رده:دریافت‌کنندگان صلیب شوالیه صلیب آهنین
رده:دریافت‌کنندگان صلیب آلمانی طلایی
رده:زادگان ۱۹۱۹ (میلادی)
رده:نظامیان آلمانی حاضر در جنگ جهانی دوم
ماویه (ملکه)

**ماویه** رهبر زن قبایل عرب تنوخ در بلاد الشام و سرزمین‌های مجاور بود که پس از فوت همسرش ریاست این مجمع القبائل بزرگ را عهده دار گشت و بسبب نبردهای خود با نیروهای ارتش روم شرقی در عهد امپراتور والنس در طی سالهای (۳۷۴-۳۷۸ میلادی) و ناآرام کردن سرزمین‌های سوریه و لبنان و فلسطین امروزی و همچنین بخشهایی از خاک مصر در نزد رومیان معروف گشت و در منابع رومی با نام‌های Mawia،Mawaiو Mawaiyذکر گردیده است.

## علت قیام ماویه

امپراتور والنس پس از گرویدن به مذهب آریوسی خواست تا این مذهب را بعنوان مذهب رسمی مسیحیت در تمامی امپراتوری روم شرقی (بیزانس) قرار داده که این امر باعث خشم قبایل مسیحی عرب ارتدکس و از جمله تنوخ و رهبر وقت آنان ملکه ماویه گشت و لذا تصمیم به نبرد مسلحانه با امپراتوری بیزانس گرفته و توانست در طی نبردهای مختلف توان نیروهای رومی را مضمحل کرده و همچنین در طی جنگی بزرگ بر نیروهایی که توسط امپراتور والنس و شخصاً توسط فرمانده‌ی کل نیروهای شرق امپراتوری بیزانس فرماندهی میشد فائق آید.سرانجام که نیروهای رومی چاره‌ای جز صلح با ماویه ندیدند حاضر گشتند که خواسته‌های او را قبول کرده و از نشر مذهب آریوسی در بین قبائل عرب ارتدکس سرزمین‌های شام خودداری کنند و یک راهب مسیحی ارتدکس به نام موسی از قبیله‌ی تنوخ را که توسط خود ماویه پیشنهاد شده بود بعنوان اسقف کلیسای دمشق برگزینند.

## منابع

* http://www.ahewar.org/debat/show.art.asp?aid=214557
* http://ar.wikipedia.org/w/index.php?title=الملكة_ماوية&oldid=6481589
* http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Mavia_(queen)&oldid=432842452

رده:امپراتوری بیزانس
رده:تاریخ روم
رده:تاریخ عرب
رده:تاریخ نظامی سوریه
رده:حاکمان زن سده ۴ (میلادی)
رده:حاکمان زن سده ۵ (میلادی)
رده:حکم‌رانان آسیا در سده ۴ (میلادی)
رده:حکم‌رانان آسیا در سده ۵ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۴۲۵ (میلادی)
رده:شخصیت‌های تاریخی عرب
رده:شهبانوان سوریه
رده:عربستان پیش از اسلام
رده:عرب‌های امپراتوری روم
رده:عرب‌های سده ۴ (میلادی)
رده:عرب‌های سده ۵ (میلادی)
رده:فرماندهان ارتش سوریه
رده:مسیحیان اهل سوریه
رده:مسیحیان عرب
رده:ملکه‌های حاکم
رده:ملکه‌های عرب
رده:نوکیشان مسیحی از مذاهب پگانی
جمشید معانی

**جمشید معانی** ملقب به **سماءالله** در سال ۱۹۶۴ میلادی ادعای پیامبری کرد. معانی ایرانی الاصل و ساکن اندونزی بود. او چندین طرفدار در پاکستان و یک طرفدار به نام جان کارِه (John Carre) در آمریکا داشت. کاره ساکن شهر ماریپوزا در ایالت کالیفرنیا بود و به علت طرفداری از چارلز ریمی از جامعه بهائی طرد شده بود. کاره در ابتدا به حمایت از معانی برخاست، و با تبلیغ و دعوت بهائیان تصمیم به گسترش ایده‌های او گرفت. اما پس از مدت چهار ماه همنشینی با معانی، از عقیده خود برگشت، و منکر وی گردید. معانی به ایران بازگشت و کاره تمامی ارتباط خود را با او قطع کرد.

## جستارهای وابسته
* بهائیت
*ماریپوزا
* جمشید مغنت دیگر ایرانی بهائی مدعی پیامبری

## منابع

* 

رده:اهالی تربت حیدریه
رده:دور از وطن‌های اهل ایران در اندونزی
رشید هجری

**رَشید هجری** از محدثان و فقیهان و یاران علی بن ابیطالب، حسن بن علی، حسین بن علی و علی بن حسین سه امام بعدی شیعیان، بود.
وی از سوی علی بن ابیطالب «رشیدالبلایا» نامیده شد و طبق عقیده شیعیان دوازده امامی به «بلایا و منایا» آگاهی یافت و گاه از سرنوشت و نحوه مرگ افراد خبر می‌داد. علی بن ابیطالب همچنین نحوه قتل او را که توسط یکی از امرای بنی امیه و با قطع دستان و زبانش خواهد بود به وی گفته بود. به عقیده شیعیان وی توسط عبیدالله بن زیاد به طرز فجیع ولی مفاخره آمیزی به قتل رسید.

## زندگی‌نامه
هَجَری منسوب به شهر هَجَر که در قدیم، مرکز سرزمین بحرین یا نام کل این سرزمین بوده، یا شهری در یمن یا روستایی در نزدیکی مدینه است.

رُشید هجری جزو اصحاب خاص علی بن ابیطالب بوده است. شیخ طوسی از وی در زمرهٔ اصحاب و راویان حسن بن علی حسین بن علی و علی بن حسین نام برده است.

علی بن ابیطالب وی را رشید البلایا خوانده است. موسی بن جعفر نیز از ویژگی وی (آگاهی از سرنوشت و نحوه مرگ افراد) یاد کرده است.

## مرگ
علی بن ابیطالب از بریده شدن دست‌ها و پاهای رشید و مصلوب شدن وی خبر داده بود. گویا رشید به دست زیاد بن ابیه به قتل رسید گرچه برخی قاتل او را عبیدالله بن زیاد می‌دانند. طبق نقل شیخ مفید، ابن زیاد دستور داد دست، پا و زبان رشید را قطع کردند و سپس او را به دار آویختند.

مرقد رشید یک صحن و حرم با گنبدی فیروزه ای در شهر کفل در جنوب شرقی کشور عراق دارد. روی سنگ نبشته ای تاریخ بنای کنونی ۱۴۱۴ قمری درج شده است.

## پانویس

## منابع
* امین، محسن، اعیان الشیعة، تحقیق و تخریج: حسن الأمین، بیروت، دارالتعارف للمطبوعات، ۱۴۰۳ق- ۱۹۸۳م.
* طوسی، محمد بن حسن، رجال الطوسی، قم، جامعه مدرسین، ۱۴۱۵ق.
* خویی، سید ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، قم، مرکز نشر آثار شیعه، ۱۴۱۰ق/۱۳۶۹ش.
* یاقوت حموی، المشترک وقعا و المفترق صقعا، گوتینگن، ۱۸۴۶م.
* مجلسی، محمدباقر، بحارالأنوار، بیروت، مؤسسة الوفاء، ۱۴۰۴ق.

رده:بحرانیان
رده:بحرانی‌تبارهای اهل عراق
رده:یاران علی بن ابی‌طالب
بانک پارس

چپ|230px
**بانک پارس** از جمله بانک‌های تجاری در ایران بود که در اردیبهشت سال ۱۳۲۹ تأسیس شد و از تاریخ ۶/۷/۴۹ به شرکت سهامی خاص تبدیل شد.

بانک پارس به صورت شرکت سهامی عام و با تابعیت ایرانی اداره می‌شده‌است. موضوع بانک پارس عبارت بود از انجام هر گونه عملیات بانکی و هر نوع اموری که به طور مستقیم یا غیر مستقیم مرتبط با حرفه بانک باشد، در حدود قوانین و مقررات اساسنامه آن بانک.
سرمایه بانک پارس ۵۰۰ میلیون ریال و تماماً پرداخت شده و با سهام با نام بوده‌است.

هیئت مدیرهٔ بانک پارس مرکب از ۵ نفر عضو اصلی و ۲ نفر عضو علی‌البدل بوده که برای مدت دو سال انتخاب می‌شدند.

در پایان سال ۱۳۵۶ سرمایه بانک بالغ بر ۱۷۵۰ میلیون ریال و تماماً پرداخت شده بود. در همان تاریخ بانک پارس در تهران ۸۲ شعبه و در شهرستان‌ها ۱۲۷ شعبه و در لندن نیز یک شعبه داشته و مجموع کارکنان بانک هم بالغ بر ۱۷۵۱ نفر بوده‌اند.

در ۳۱ تیرماه سال ۱۳۵۹ پس از مصوبه مجمع عمومی بانک‌ها، بانک پارس با بانک تهران، بانک عمران، بانک داریوش، بانک فرهنگیان،بانک اعتبارات تعاونی و توزیع، بانک ایران و عرب، بانک بین‌المللی ایرانیان، بانک بیمه ایران و بانک تجارت خارجی ادغام شد. این بانک‌ها پس از ادغام جمعاً بانک ملت را به وجود آوردند.

از شاخص ترین شعب این بانک از نظر معماری می‌توان شعبهٔ بازار وکیل شیراز نام برد. هم اکنون بانک ملت شعبهٔ بازار شیراز در آن ساختمان فعال است.

## منابع
* ماهنامه بانک و اقتصاد، دی ۱۳۷۹ - شماره ۱۳، سیر تحول بانکداری در ایران (بخش دهم) (از ۵۲ تا ۵۴)

## جستارهای وابسته
* بانک ملت

رده:بانک‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۵۲ (میلادی)
رده:بانک‌های قدیمی ایران
رده:بانک‌های منحل‌شده ایران
بانک بازرگانی ایران

**بانک بازرگانی ایران** به‌عنوان اولین بانک خصوصی در ایران به‌صورت شرکت سهامی در بهمن ماه ۱۳۲۸ تأسیس شد و در سال ۱۳۲۹ فعالیت‌های بانکی خود را آغاز کرد.

این بانک نخستین بانک خصوصی با مالکیت ۱۰۰٪ ایرانی بود.
این بانک در محل پیشین شعبه بازار بانک شاهی واقع در خیابان بوذرجمهری تهران روبروی مسجد سلطانی با ۱۸ نفر کارمند گشایش یافت و در سال ۱۳۲۹ به علت توسعه فعالیت‌های بانک در خیابان سعدی اقدام به تأسیس شعبه کرد.

در سال ۱۳۳۱ بزرگترین موفقیت بانک بازرگانی ایران که خریداری محل بانک شاهی به مبلغ ۳۵۰۰ تومان جدید (۳٫۵ میلیون تومان قدیم)بود، تحقق یافت. بانک بازرگانی در ۲۹ شهریور ماه ۱۳۳۱ بنای ساخته شده توسط قهرمان میرزا امیرلشکر را، از بانک شاهی خریدار نمود.

بانک بازرگانی فعالیت‌های چشمگیری در رقابت با بانک‌های دولتی مانند بانک‌های ملی، سپه، کشاورزی، رهنی، کارگشایی و صنعتی آغاز کرد و به ارائه انواع خدمات بانکی مبادرت ورزید. یکی از اقدامات این بانک در آن زمان افتتاح حساب سیار بود.

دارندگان این حساب به وسیلهٔ دفترچه می‌توانستند از موجودی خود در تمام شهرستان‌هایی که بانک در آنجا شعبه داشته‌است برداشت نمایند. علاوه برآنکه به موجودی این حساب‌ها سود قابل ملاحظه‌ای نیز تعلق می‌گرفت و سالانه دو بار نیز در ماه‌های مهر و بهمن قرعه‌کشی برگزار و به برندگان جوایزی پرداخت می‌شد.

سرمایهٔ پرداختی «بانک بازرگانی ایران» در پایان اسفند ماه ۱۳۴۹ به مبلغ ۲۵۰۰۰ تومان جدید (۲۵۰ میلیون ریال) می‌رسید. این بانک پس از اجرای مادهٔ ۱۷ لایحهٔ قانونی ادغام بانک‌ها در سال ۱۳۵۸ در بانک تجارت ادغام شد.

## جستارهای وابسته
* فهرست بانک‌های ایران
* تاریخچه بانکداری در ایران
* بانک تجارت

## منابع
* تقوی، مهدی، اقتصاد کلان، دانشگاه پیام نور، صص ۱۷۶ تا ۱۸۵.
* ربیعی رودسری، منیژه، بانک و بانکداری در ایران، تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی، ۱۳۸۰.

رده:بانک‌های قدیمی ایران
رده:بانک‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۴۹ (میلادی)
رده:بانک‌های منحل‌شده ایران
اوتو پوگلر

بندانگشتی|نگارهٔ سنگ‌مزار اتو پوگلر در بوخوم آلمان - ۲۰۲۰
**اتو پوگلر** (متولد ۱۲ دسامبر ۱۹۶۸ در آتندورم) فیلسوف اهل آلمان بود. او به عنوان یکی از مهم‌ترین شارحان هگل و هایدگر آثار متعددی تألیف نموده که به سایر زبان‌ها نیز ترجمه شده است.

## منابع

* اظهار نظر شگفت انگیز اتو پگلر : هگل حرف های خود را در ادبیات مولانا پیدا کرد 

رده:درگذشتگان ۲۰۱۴ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۲۸ (میلادی)
رده:فیلسوفان اهل آلمان
رده:فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی)
رده:فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی)
رده:فیلسوفان قاره‌ای
رده:هایدگرشناسان
رده:فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی) اهل آلمان
رده:فیلسوفان سده ۲۱ (میلادی) اهل آلمان
رده:پدیدارشناسان
رده:هگل‌شناسان
پوگلر

* اوتو پوگلر، فیلسوف آلمانی
* فرانتس پوگلر، استاد آلمانی علوم تربیتی
سمسی

**سمسی** (samsi) یا به عربی شمسی نام رهبر زن قبیله‌ی عرب بنی‌قیدار بود که در قرن ۷۳۲ قبل از میلاد علیه تیگلات پیلسر سوم، پادشاه آشور قیام کرد اما سرانجام شکست خورد و از طرف امپراتوری آشور مجبور به دفع مالیات گردید. او پس از ملکه «زبیبه» رهبری بنی‌قیدار را به‌عهده گرفت و جانشین پس از او ملکه یطیعه بود.

## منابع

http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Samsi&oldid=400216384

Isaiah among the ancient Near Eastern prophets نوشته‌ی Matthijs J. de Jong

کتاب Hezekiah and the Assyrian spies نوشته‌ی Peter Dubovský

کتاب Arabs in the Shadow of Israel نوشته‌ی Tony Maalouf

رده:آشور
رده:تاریخ عرب
رده:تاریخ عربستان سعودی
رده:حاکمان زن سده ۸ (پیش از میلاد)
رده:زن در جنگ
رده:ژنرال‌های عرب
رده:شخصیت‌های تاریخی عرب
رده:مدین
رده:ملکه‌های حاکم
رده:ملکه‌های عرب
رودک (جانور)

پرونده:European Badger (Meles meles) (W1CDR0001490 BD4).ogg

**رودک**  نوعی گورکن های بومی آسیا و اروپا است.
گورکن (رودک)، پستانداری اجتماعی است که از طیف گسترده‌ای از مواد غذایی گیاهی و جانوری تغذیه می‌کند.

## ویژگی‌ها
جثهٔ این جانور به اندازه یک سگِ متوسط است، دست و پای آن کوتاه، ناخن‌هایش بسیار بلند، به گونه‌ای که با پنجه‌ها و آرواره‌های بسیار نیرومندی دارد که هر دشمن طبیعی را از رویارویی با خود دچار تردید جدی می‌کند، دمی کوتاه و کلفت، رنگ پشت خاکستری و زیر شکم و پاها تیره‌تر است. بر روی سر نوارهای پهن سیاه و سفید دارد. نوار سیاه که از پوزه شروع می‌شود تا گوش‌ها ادامه داشته و چشم‌ها را می‌پوشاند، نوار سفید چسبیده به نوار سیاه است. در رودک استخوان فک پایین از جمجمه جدا نمی‌شود.

اندازه‌ها: طول سر و تنه ۵۶ تا ۹۰ سانتی‌متر، دم ۱۱ تا ۲۰ سانتی‌متر، ارتفاع ۳۰ سانتی‌متر، وزن ۱۰ تا ۱۶ کیلوگرم، در فصل پاییز ۳۰ تا ۳۴ کیلوگرم

## نحوه زندگی
بندانگشتی|یک نمونه خانه رودک در زیر زمین
گورکن‌ها عموماً جانورانی خجالتی و شبگرد بوده و روز را در لانه‌های زیرزمینی می‌گذرانند و شب‌ها برای شکار و تغذیه بیرون می‌روند. گورکن‌ها هم انفرادی و هم گروهی زندگی می‌کنند. رودک‌ها مانند سایر انواع گورکن‌ها مهارت زیادی در حفر کردن زمین دارند و با استفاده از چنگال‌های دراز پاهای جلوی خود، زمین را می‌کنند تا غذا به دست آورند یا نقب بزنند. گورکن‌ها به‌طور کلی جانورانی بی‌آزارند و با وجود دندان‌های قوی بیشتر از طعمه‌های کوچک و گیاهان تغذیه می‌کنند. بینایی آن‌ها ضعیف است، ولی حس بویایی و شنوایی بسیار بالایی دارند.

## زیستگاه
زیستگاه این جانور دارای پراکندگی فراوانی است و در سطح جهانی، قاره‌های اروپا، آسیا و آفریقا را دربرمی‌گیرد. مناطق جنگلی و استپی با خاک‌های نرم بهترین محیط برای زندگی رودک است.

محیط زیست این پستاندار در ایران از مناطق شمال غربی خراسان تا غرب گیلان،منطقه محافظت شده سهرین در زنجان، سمنان، تهران، آذربایجان، کردستان، لرستان و فارس پراکنده‌است. همچنین یکی از جانوران منطقه حفاظت‌شدهٔ هفتاد قله اراک و منطقه حفاظت‌شده پلنگ‌درۀ قم نیز رودک است.

## منابع
* 
* وبسایت کویرها و بیابان‌های ایران، صفحهٔ رودک.
* دیده‌بان محیط زیست و حیات وحش ایران، منطقهٔ حفاظت شدهٔ هفتاد قله.

## پانویس

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:پستانداران آسیا
رده:پستانداران آلمان
رده:پستانداران ارمنستان
رده:پستانداران اروپا
رده:پستانداران اسرائیل
رده:پستانداران اسلوونی
رده:پستانداران ایران
رده:پستانداران ایرلند
رده:پستانداران بریتانیا
رده:پستانداران توصیف‌شده در ۱۷۵۸ (میلادی)
رده:پستانداران جمهوری آذربایجان
رده:پستانداران خاورمیانه
رده:پستانداران مجارستان
رده:جانوران شهری
رده:زیاگان آلبانی
رده:زیاگان اسرائیل
رده:زیاگان ترکیه
رده:زیاگان جزیره ایرلند
رده:زیاگان سوریه
رده:زیاگان فلسطین
رده:زیاگان لبنان
رده:فهرست سرخ IUCN از گونه‌های کمترین نگرانی
رده:کلان‌زیاگان اوراسیا
رده:گورکن
رده:گونه‌های جانوری نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:جانداران موجود پدیدآمده در پلیستوسن میانه
رده:گوشت‌خوارسانان اروپا
زین‌الشرف طلال

**زین‌الشرف طلال** (۲ اوت ۱۹۱۶ – ۲۶ آوریل ۱۹۹۴) ملکه سابق اردن، همسر طلال بن عبدالله و مادر ملک حسین بود. او در اسکندریه به دنیا آمد. پدر او شریف جمال بن ناصر فرماندار حوران و مادرش وجدان حنیم بودند. پدرش خواهرزاده شریف حسین بن علی، شریف مکه و مادرش دختر شکیرپاشا فرماندار قبرس بودند. زین در تاریخ ۲۷ نوامبر ۱۹۳۴ میلادی با دایی‌زاده خود طلال بن عبدالله ازدواج کرد که حاصل این ازدواج چهار پسر و دو دختر بود.

ملکه زین با حمایت از کارهای خیریه و حقوق زنان نقش عمده‌ای در توسعه سیاسی پادشاهی اردن در اوایل دهه پنجاه میلادی ایفا کرد.او با مشارکت در نوشتن قانون اساسی ۱۹۵۲ میلادی حقوق کامل زنان و توسعه اجتماعی اردن را وارد قانون اساسی کرد. او همچنین اولیت اتحادیه زنان در اردن را در سال ۱۹۴۴ تأسیس کرد. پس از ترور ملک عبدالله در سال ۱۹۵۱ میلادی و مسافرت او به خارج از اردن برای معالجه، ملکه زین به خوبی توانست خلاء او را پر کند. ملکه دوباره این نقش را در طول دوره بین اوت سال ۱۹۵۲ میلادی، زمانی که پسرش، ملک حسین، پادشاه اعلام شد، و مه سال ۱۹۵۳، زمانی که او وظایف قانونی در سن هجده سالگی به عهده گرفت انجام داد.پس از ورود آوارگان فلسطینی به اردن پس از جنگ سال ۱۹۴۸ عرب‌ها و اسرائیل، او رهبری تلاش‌های امدادی ملی برای کمک به ده‌ها هزار نفر از پناهندگان را به دست گرفت. او همچنین شاخه زنان جمعیت هلال احمر اردن را در سال ۱۹۴۸ راه‌اندازی کرد. زین‌الشرف طلال در طول زندگی خود زمان و انرژی زیادی به یتیم‌خانه ام‌الحسین در امان اختصاص داد.

## منابع
* 

## پیوند به بیرون
* Embassy of the Hashemite Kingdom of Jordan in Canberra: Queen Zein remembered | Thu, 2۶-۰۴-۲۰۰۷
* Jordan: Al-Hashimi Dynasty - Genealogy
* The Hashemites: Biographical Information - Her Majesty Queen Zein al-Sharaf (۱۹۱۶-۱۹۹۴)

رده:افراد اردنی ترک‌تبار
رده:افراد مصری ترک‌تبار
رده:اهالی اردن در سده ۲۰ (میلادی)
رده:اهالی اردن
رده:اهالی اسکندریه
رده:بشردوستان اهل ترکیه
رده:بشردوستان زن
رده:پادشاهی اردن
رده:خاندان هاشمی
رده:درگذشتگان ۱۹۹۴ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان نشان حسین بن علی از اردن
رده:زادگان ۱۹۱۶ (میلادی)
رده:فعالان اهل اردن
رده:مسلمانان اهل اردن
رده:ملکه‌های عرب
رده:ملکه‌های همسر اردن
رده:نیکوکاران اهل مصر
رده:نیکوکاران زن
رده:نیکوکاران سده ۲۰ (میلادی)