عبدالله (تن‌تن)

**عبدالله** () یک شخصیت خیالی از ماجراهای تن‌تن و میلو، خلق‌شده توسط هرژه است. او نخستین بار در سال ۱۹۴۹ در نسخهٔ دوم تن‌تن در *[[تن‌تن در سرزمین طلای سیاه]]* ظاهر شد. او هنگام نخستین حضور خود ۶ سال داشت و پسر محمد بن کالیش اذاب، امیر خمد، یک کشور خیالی در شبه‌جزیرهٔ عربستان است. شخصیت عبدالله از نظر ظاهری از فیصل دوم الهام گرفته شده است؛ کسی که در سال ۱۹۳۹ و در سن ۳ سالگی به تخت سلطنت عراق رسید.

مورد پرستش پدرش که او را غرق ستایش و هدایا می‌کرد، عبدالله کودکی قلدر و غیرقابل‌تحمل است که قادر به بدترین شیطنت‌هاست. شخصیتی هوس‌باز که بسیاری از بازی‌ها و آزارهایش به قیمت آزار دیگران تمام می‌شود، به‌ویژه کاپیتان هادوک که برای رهایی از حضور او حاضر است خود را در خطر بیندازد. رفتار عبدالله نشان‌دهندهٔ ناتوانی پدرش است؛ کسی که قادر نیست اقتدار خود را بر پسرش یا بر پادشاهی‌اش اعمال کند.

شیطنت‌های فراوان عبدالله یکی از اصلی‌ترین منابع کمدی در داستان‌های پایانی مجموعه است. او مانند شخصیت‌های فرعی دیگر، همچون دوپونت و دوپونط یا سرافین لامپیون، بلافاصله صحنه‌هایی را که در آن‌ها حضور دارد سرگرم‌کننده می‌کند، به‌ویژه از طریق زوج کمیک او با کاپیتان که گاهی از او خوشش می‌آید و گاهی نیز از رفتارهای پسرک کلافه می‌شود.

## شخصیت در مجموعه

### هویت و شخصیت
عبدالله تنها پسر امیر محمد بن کالیش اذاب، فرمانروای کشور خیالی خمد در شبه‌جزیرهٔ عربستان است. او همراه پدرش در کاخ او در «هش‌الهم» زندگی می‌کند؛ کاخی که اندکی با پایتخت، «وادسا»، فاصله دارد. هیچ اطلاعاتی دربارهٔ مادر او داده نشده است.

عبدالله تنها شخصیتی در مجموعه است که سن او مشخص است: حتی پیش از نخستین حضورش در تن‌تن در *[[تن‌تن در سرزمین طلای سیاه]]*، خواننده می‌فهمد که او تازه ۶ ساله شده است. برای بزرگداشت این مناسبت، پدرش یک بوگاتی تیپ ۵۲ قرمز، یک خودروی برقیِ اسپرت مخصوص کودکان، به او هدیه داده است. عبدالله فوراً خود را کودکی هوس‌باز و غیرقابل‌تحمل نشان می‌دهد. شاهزادهٔ جوان، که پدرش او را غرق تعریف و تمجید می‌کند، با بدخلقی‌ها و شیطنت‌های بسیارش دیگر شخصیت‌ها را آزار می‌دهد.

### منابع الهام

برای طراحی این شخصیت، هرژه از عکسی الهام گرفت که در شمارهٔ اوت ۱۹۴۱ مجلهٔ نشنال جئوگرافیک منتشر شده بود؛ عکسی از پادشاه جوان عراق، فیصل دوم، که در سن ۳ سالگی به تخت سلطنت نشست.

گی دسیسی، رنگ‌پرداز استودیو هرژه، ادعا می‌کند پس از خواندن رمان مارتین برنی نوشتهٔ او. هنری، شخصیت نفرت‌انگیز عبداللهِ خردسال را به هرژه پیشنهاد کرده است؛ در آن داستان، کودکی ربوده‌شده آن‌قدر غیرقابل‌تحمل است که آدم‌ربایان حاضر می‌شوند برای پس‌دادنش به والدین پول بدهند.

همچنین احتمال دارد هرژه از دیگر قهرمانان کودکِ مجلات مصور که پیش‌تر کشف کرده بود الهام گرفته باشد، مانند شخصیت «باستر براون»، دلقک شیطنت‌پیشه‌ای از طبقهٔ بالای جامعهٔ آمریکا که در آغاز قرن بیستم توسط ریچارد فلتون اوت کالت خلق شد.

اما خودِ آثار هرژه یکی از مهم‌ترین منابع شیطنت‌های فراوان عبدالله است: برخی از شوخی‌های او از ماجراجویی‌های *[[کوئیک و فلوپکه]]* گرفته شده‌اند، مجموعه‌ای دیگر از هرژه که دربارهٔ زندگی روزمرهٔ دو کودک بروکسل از محلهٔ مارولن است. این موضوع دربارهٔ شوخیِ «سیگار انفجاری» نیز صدق می‌کند؛ شوخی‌ای که هرژه پیش‌تر در صفحه‌ای با عنوان *یک قلب مهربان* به کار برده بود.

### حضور در داستان‌ها
عبدالله در شانزدهم ژوئن ۱۹۴۹ در تصویر چهلم تن‌تن در *[[تن‌تن در سرزمین طلای سیاه]]* ظاهر می‌شود، زمانی که نسخهٔ دوم این ماجراجویی در مجلهٔ تن‌تن منتشر شد. اولین چیزی که خواننده می‌بیند، پرترهٔ نقاشی‌شدهٔ شاهزادهٔ جوان است: عبدالله تازه ربوده شده و تن‌تن از امیر می‌خواهد تصویری از پسرش به او نشان دهد تا بتواند به دنبال او برود.

وقتی قهرمان بالاخره او را در خانهٔ دکتر مولر، که در این داستان «پروفسور اسمیت» نامیده شده، پیدا می‌کند، عبدالله همکاری نمی‌کند: تن‌تن با پاشیدن آب گازدار استقبال می‌شود، سپس روی اسکیت لیز می‌خورد و توسط شاهزاده گاز گرفته می‌شود؛ فریادهای او نگهبانان مولر را مطلع می‌کند. فریادهای عبدالله نگهبانان مولر را مطلع کرد و درکونی تن‌تن نتوانست شاهزاده را تنبیه کند: عبدالله، بدون عجله برای بازگشت به خانه، از دست مولر فرار می‌کند تا با قطار بازی کند. او دوباره توسط مولر گرفتار می‌شود و دکتر او را با ماشین در حالی که از صحرای فرار می‌کند، می‌برد. پس از هوس دیگری از سوی کودک، خودرو منحرف می‌شود. مولر با تهدید اسلحه خودرو را از تن‌تن و هادوک که در تعقیب بودند می‌گیرد، اما عبدالله با پریدن از ماشین در حال حرکت خود را نجات می‌دهد. با این حال، کاپیتان هادوک دوباره او را تنبیه می‌کند، پس از آن که عبدالله شن به چشم‌های کاپیتان می‌ریزد. با این حال، وقتی به خانهٔ پدرش بازگردانده می‌شود، حاضر نیست از آغوش کاپیتان جدا شود.

عبدالله در نوزدهمین داستان، *[[انبار زغال‌سنگ]]*، در سال ۱۹۵۸ دوباره ظاهر می‌شود. امیر محمد بن کالیش اذاب، تحت تهدید شورش، او را از خمد دور می‌کند و به کاخ مولینسار می‌فرستد، جایی که تحت مراقبت تن‌تن و هادوک قرار می‌گیرد. تن‌تن و هادوک با بازگشت از سینما با این وضعیت غافلگیر می‌شوند: نه تنها شاهزادهٔ جوان با شوخی‌های عملی خود به مهمانانش آسیب زده، بلکه همراهان او نیز کمپ بدوی خود را در سالن بزرگ قلعه برپا کرده‌اند. از کلافگی، تن‌تن و هادوک تصمیم می‌گیرند برای فرار از شیطنت‌های شاهزادهٔ جوان به خمد بازگردند.

با ماندن در کاخ مولینسار، عبدالله در باقی داستان حضور کمی دارد، اما تن‌تن و کاپیتان از طریق نستور و پروفسور تورنسل از او می‌شنوند، که از رنجی که بر آن‌ها تحمیل می‌کند، شهادت می‌دهند. وقتی ماجراجویی به پایان می‌رسد و قهرمانان به قلعه بازمی‌گردند، شاهزادهٔ جوان بالاخره بازگشته است، اما با این حال یک پیام خداحافظی برای کاپیتان بگذارد و یک ترقه روی صندلی او قرار دهد. نستور، خسته از حضور این شیطان کوچک، بسیار لاغر به نظر می‌رسد.

عبدالله همچنین در *[[هدف کره ماه]]* و *[[تن‌تن در تبت]]* ذکر شده و قرار بود در *[[تن‌تن و هنر الفبا]]*، کتابی ناتمام پس از مرگ هرژه در سال ۱۹۸۳، حضور داشته باشد.

## تحلیل شخصیت
### شخصیتی بی‌مسئولیت و گستاخ
تاریخ‌نگار کمیک، تیری گرونستن، شخصیت عبدالله را «تسخیرشده توسط دیو شوخی‌های عملی» توصیف می‌کند و او را نمادی از آنارشی می‌داند، نوعی «ذات بی‌احترامی و بی‌مسئولیتی کودکانه». پسر جوان هیچ چیز و هیچ‌کس را جدی نمی‌گیرد و اسارتش در *[[تن‌تن در سرزمین طلای سیاه]]* در نهایت فقط یک بازی است.

همچنین رنو ناتیه اشاره می‌کند که با وجود تعداد زیاد شخصیت‌های کودک در مجموعه، عبدالله «تنها کسی است که  ناشکیبایی و حتی خشونت نسبی تن‌تن را برمی‌انگیزد»، و تن‌تن نهایتاً او را تنبیه می‌کند وقتی که پسر از پیروی او برای فرار از خانه دکتر مولر سر باز می‌زند. علاوه بر این، کاپیتان هادوک از رفتار شلوغ و آزاردهندهٔ پسر جوان عصبانی می‌شود و «موافق است به خمد بازگردد تا از نزدیک شدن غیرقابل‌تحمل با این شیطان فرار کند». به این ترتیب، عبدالله با شخصیت سرافین لامپیون در دستهٔ «مهمانان ناخوانده» قرار می‌گیرد، که این مسئله به‌ویژه در آغاز *[[انبار زغال‌سنگ]]* مشخص است، جایی که «رفتارهای بد، گستاخی و همراهان فراوان او به واقع یک قبیلهٔ مهاجم هستند که در سالن بزرگ کاخ مولینسار مستقر شده‌اند». به گفتهٔ کریستینا آلوارز، استاد ادبیات دانشگاه مینیو، «نفوذ شخصیت‌های سرسخت مانند عبدالله، لامپیون و کاستافیوره، فضای داخلی خانه را نابود کرده و آن را غیرقابل سکونت می‌کنند».

### عبدالله یا ناتوانی یک پدر

با وجود شیطنت فراوانش، پدرش هیچ‌گاه محبت خود را از او دریغ نکرده و او را در هدایا و تحسین‌های فراوان غرق کرده است. خودروی برق‌بری درخشان بوگاتی تیپ ۵۲ که برای تولد شش سالگی او هدیه داده شده، گواهی بر افراط پدر است. عبدالله پیش از همه یک کودک لوس است که هر خواست و هوس او برآورده می‌شود و به همین دلیل نماد پادشاه کودک است، که چیزی جز «آشکارکنندهٔ ضعف پدرش» نیست. در واقع، امیر قادر به تحکیم اقتدار خود بر پسرش نیست، شاهزاده‌ای واقعی از «خیانت و حیله‌گری». از طریق شخصیت عبدالله و ناتوانی پدرش، هرژه تصویری از خاورمیانه را ارائه می‌دهد که در اروپای میانهٔ قرن بیستم رایج بود، منطقه‌ای سیاسی ناپایدار که با کودتا و ترورها مشخص می‌شود و ضعف قدرت به انواع قاچاق‌ها مجال می‌دهد.

با این حال، برای مورخ متیو بوشار، مطالعه تصویر خاورمیانه در تن‌تن باید با مطالعهٔ نحوهٔ دریافت آن توسط مخاطبان تکمیل شود، زیرا بیشتر خوانندگان داستان‌ها را نه در زمینه تاریخی تولید آن‌ها، بلکه در زمینه زمانی که می‌خوانند، تجربه می‌کنند؛ بنابراین، در سال ۲۰۰۴، سه سال پس از حملات ۱۱ سپتامبر، نویسندهٔ بلژیکی توما گونزیگ اظهار داشت: «یاد عبدالله شریر سال‌ها بعد دوباره به ذهنم آمد [...]. به خودم گفتم، در مقابل تصاویر آتش و خاک، این کار خودش بوده، که با گذر زمان تفنگ آب‌پاش و پودر خارش را با هواپیما عوض کرده و کاپیتان هادوک آن‌قدرها هم حسابی، حالش را جا نیاورده بود.» در *فرهنگ کوچک انتقادی تن‌تن*، آلبر آلگو عبدالله را «نماد کودک لوس و غیرقابل‌تحمل که بزرگسالان را تا حد توانشان به چالش می‌کشد» توصیف می‌کند و به‌طور کنایه‌آمیز او را به دوست تروریست اسامه بن لادن تشبیه می‌کند.

### شوخی‌های عبدالله، عنصری از کمدی هرژه‌ای

مانند دیگر شخصیت‌های فرعی در مجموعه، مانند دوپونت و دوپونط و سرافین لامپیون، عبدالله فوراً صحنه‌هایی که در آن حضور دارد را سرگرم‌کننده می‌کند. تاریخ‌نگار کمیک تیری گرونستن آن‌ها را «قبیلهٔ آزاردهندگان» می‌نامد، زیرا هر یک از آن‌ها به سبک خود، یک جفت‌سازی کمدی با کاپیتان هادوک شکل می‌دهند، که هدف مورد علاقهٔ شوخی‌ها در این «فروشگاه یک‌نفرهٔ شوخی» است. ویژگی مشترک این شخصیت‌های رنگارنگ، شخصیت قوی آن‌هاست که از لحظهٔ نخستین حضور در ذهن خواننده حک می‌شود. اما در حالی که شخصیت‌های بزرگ کمدی هرژه اغلب ما را با وجود خودمان می‌خندانند، شوخی‌های عبدالله به‌طور سیستماتیک شرورانه هستند.

با هر حضور پسر جوان، کارتونیست شوخی‌ها را افزایش می‌دهد، که اغلب از کلاسیک‌های کمدی برگرفته شده‌اند، مانند سطل آبی که در بالای یک در نیمه‌باز قرار داده شده و هنگام ورود کاپیتان به قلعه در *[[انبار زغال‌سنگ]]* روی سر او ریخته می‌شود. مکانیزم خنده زمانی بهتر عمل می‌کند که قربانی از شوخی شگفت‌زده شود، در حالی که خواننده اغلب آمادهٔ این شوخی است. هرژه همچنین برخی از شوخی‌ها را از سری داستان‌های دیگر خود، *[[کوئیک و فلوپکه]]* دوباره به کار می‌گیرد.

نگرش امیر نسبت به پسرش نیز بخشی از عنصر کمدی شخصیت است. محبت او به پسرش و القاب محبت‌آمیز فراوانی که برای او به کار می‌برد، با توهین‌ها و آزارهایی که وعده می‌دهد تا به دشمنانش وارد کند، هماهنگ است. تغییر رفتارهای کاپیتان هادوک نیز الگوی مشابهی را دنبال می‌کند، وقتی او را «شیطان واقعی» می‌نامد، اما آماده است هر نشانه‌ای از محبت پسر جوان را بپذیرد و نرم شود.

### جایگاه کودکان در دنیای هرژه

روانکاو سرژ تیسرون حضور تعداد زیادی شخصیت کودک در *[[ماجراهای تن‌تن]]* را ناشی از نیاز خوانندگان جوان به همذات‌پنداری با آن‌ها می‌داند. به عقیدهٔ او، این شخصیت‌های کودک «رابطهٔ ضروری بین تمامی نسل‌های حاضر در تن‌تن» هستند. از نظر او، عبدالله تجسم «کودک ناسازگار» است، در حالی که زورینو (در *[[معبد خورشید]]*) نمایندهٔ کودکی است که آمادهٔ فداکاری خود است. سرژ تیسرون معتقد است که این شخصیت‌های کودکانه در برخی شخصیت‌های بزرگسال خلق‌شده توسط هرژه نیز قابل مشاهده‌اند و در این رابطه، عبدالله را با میلیاردر لازلو کاریداس در *[[پرواز شماره ۷۱۴]]* مقایسه می‌کند.

طبق فرضیهٔ پیر آسولین، یکی از زندگی‌نامه‌نویسان هرژه، حضور شخصیت‌های کودک فراوان در مجموعه می‌تواند ناشی از ناتوانی کارتونیست در داشتن فرزند خودش باشد.

از سوی دیگر، تم کودکانی که ناگهان از والدینشان جدا می‌شوند در ماجراهای تن‌تن تکرار می‌شود. علاوه بر عبدالله که در *[[تن‌تن در سرزمین طلای سیاه]]* ربوده شد، این موضوع در مورد پسر مهاراجه رفاژپوتالا در سیگارهای فرعون، چانگ در *[[گل آبی (تن‌تن)|گل آبی]]*، زورینو در *[[معبد خورشید]]* و میارکا در *[[جواهرات کاستافیوره]]* نیز صادق است. به گفتهٔ کریستینا آلوارس، این کودکان گم‌شده «یک تراژدی کوچک خانوادگی را در ماجراهای تن‌تن جا می‌دهند. اقدام تن‌تن شامل بازگرداندن پسر ربوده‌شده به پدرش یا کمک به دختر کوچک کولی گمشده در جنگل برای یافتن والدینش است. به عبارت دیگر، تن‌تن که خانوادهٔ خودش را ندارد، برای بازسازی یک خانواده عمل می‌کند. عمل او از دوستی‌ای ناشی می‌شود که مستقیماً او را به پدر مضطرب پیوند می‌دهد، نه کودک. [...] بار تروماتیک جدایی به‌طور چشمگیری کاهش می‌یابد، زیرا کودک گمشده سریعاً بازیابی شده و به آغوش خانواده بازمی‌گردد و موجب شادی عمیق خانواده می‌شود. به‌عنوان شیءای که از خانواده گرفته شده و به آن بازگردانده می‌شود، هیچ‌یک از این کودکان قهرمان نمی‌شوند، یعنی سوژهٔ ماجرا نیستند.»

## اقتباس‌ها و میراث
در مجموعهٔ تلویزیونی انیمیشنی سال ۱۹۹۱ با عنوان *[[ماجراهای تن‌تن (مجموعه تلویزیونی)|ماجراهای تن‌تن]]*، که همکاری بین استودیو فرانسوی ایلیپسنیم و شرکت کانادایی انیمیشن نلوانا بود، شخصیت عبدالله توسط بازیگر سوفی آرتوز صداپیشگی شد.

شخصیت عبدالله، اگرچه در *[[ماجراهای تن‌تن]]* نقش فرعی دارد، به بخشی از فرهنگ عامه تبدیل شده است. در دسامبر ۲۰۰۷، به مناسبت سفر رهبر لیبی معمر قذافی به پاریس، روزنامه‌نگار *[[لو موند]]*، دومینیک دومبر، در مقاله‌ای با عنوان *عبدالله کوچک در مولینسار اردو می‌زند* به او اشاره کرد و مقایسه‌ای بین برپایی چادر بدوی در چمن‌های هتل دو مارینی به درخواست رئیس‌جمهور لیبی و حضور بدوی‌ها در سالن بزرگ کاخ مولینسار در *[[انبار زغال‌سنگ]]* انجام داد.

## یادداشت‌ها

## منابع

### کتاب‌شناسی
#### کتاب‌های رنگی

* 
* 

#### کتاب‌هایی درباره هرژه و آثارش

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

رده:شخصیت‌های ماجراهای تن‌تن و میلو