مدل‌سازی فرایندهای سازمان

منظور از **«مدیریت فرآیندهای کسب‌وکار»** یا * BPM*، طراحی، اجرا و بهبود فعالیت‌های بین وظیفه‌ای است که اشخاص، سیستم‌های اطلاعاتی و شرکای تجاری را به‌هم پیوند می‌دهد.	
هر گونه مدل سازی جهت درک راحت‌تر از یک موجودیت ایجاد می‌شود و **مدل سازی فرآیندهای سازمان** نیز به همین منظور انجام می‌گردد. 
با توجه به پیشرفت‌های تکنولوژی و استفاده از ابزارهای فن آوری اطلاعات علاوه بر امکان مدل سازی (به وسیله این ابزارها)امکان شبیه سازی فرآیندهای مدل شده نیز وجود دارد، و این امکان به راحتی می‌تواند گلوگاه‌های موجود در سازمان  را نمایان سازد.
**[[مهندسی سازمان]] ** با توجه به پیچیدگی‌های فرآیندهای موجود در سازمان و ارتبط آن‌ها با یکدیگر (زنجیره ارزش سازمان)تقریباً بدون استفاده از ابزارهای مدل سازی و شبیه سازی امکان‌پذیر نخواهد بود، و هر چه زمان را پشت سر می‌گذاریم پیچیگی‌های کسب کار بیشتر خواهد شد و مسلما فرایندها نیز!

## ابزارهای مدل سازی
ابزارهای **مدل سازی فرآیند **روز به روز گسترش می‌یابند و هر روز امکانات بیشتری را در اختیار ما قرار می‌دهند. در ذیل به چند ابزار تجاری و Open source  اشاره می‌کنم: 

* BPMN
*ًTIBCO Software - TIBCO BPM
* INTALIO
* YASPER
* Appian - Appian Enterprise
* Macronetics - Automate BPM
* Ultimus - Ultimus BPM Suite
* Colosa - ProcessMaker
* ARIS
* QPR
* System Architect
* سیستم ساز BPMS

## معانی مختلف مدیریت فرآیندهای سازمان

* BPM به‌عنوان یک رویکرد مدیریتی
* BPM به‌عنوان یک تکنولوژی
* BPM به‌عنوان یک روش توسعه سیستم‌های کاربردی
* BPM به‌عنوان یک الگوی یکپارچه‌سازی

## مدل سازی فرآیند در مدیریت

* توجه جدی به فرآیندهای کسب‌وکار در سازمان‌ها پس از کار *مایکل همر* در زمینه مهندسی مجدد فرآیندها(اواسط دهه ۸۰ میلادی)
* رویکرد نظریه‌پردازان مدیریت به مفهوم «مدیریت مبتنی بر فرآیند» (دهه ۹۰ میلادی)
* پیدایش روش‌های BPI (بهبود فرآیندهای سازمانی)
* BPR(مهندسی مجدد فرآیندهای سازمانی)
* ۶ Sigma
* TQM
* Lean Thinking

***نکته: BPI بهبود یکباره  فرآیندهای کاری است، در حالیکه BPM مستلزم بهبود مستمر فرآیندها در سازمان می‌باشد!***

## BPM به‌عنوان یک پلتفرم فنی

راه‌حل‌های BPM مجموعه‌ای از ابزارهای نرم‌افزاری برای موارد زیر ارائه می‌کنند:
* **'مدلسازی و اجرای فرآیندهای کاری**'
* **'مدیریت تغییرات قواعد کاری**'
* **'تحلیل و ارزیابی فرآیندها**'
* **'یکپارچه‌سازی با سیستم‌ها، پایگاه‌های داده‌ای و منابع اطلاعاتی موجود**'

                                             *BPMS = BPM Suites / BPM Systems*

## آینده BPM

هم‌اکنون تولیدکنندگان بزرگ راه‌حل‌های ERP نیز برنامه‌هایی برای انتقال بستر فنی محصولات خود به BPM طراحی کرده‌اند:

* **Oracle: در سال ۲۰۰۸ اولین محصولات مبتنی بر Fusion Middleware ارائه و تا سال ۲۰۱۰ تمام محصولات منتقل خواهد شد.**
* **SAP: اولین محصولات با رویکرد BPM در سال ۲۰۰۷ ارائه و تا سال ۲۰۱۰ به‌طور کامل منتقل خواهد شد.**
## استانداردهای فنی مدل سازی فرآیند Business Process modeling

* BPMN: استاندارد ترسیم فرآیندها*XPDL: استانداردی برای تبادل توصیف فرآیندها بین BPMS‌های مختلف
* BPML : استاندارد مدلسازی و توصیف فرآیندها
* BPEL : زیان استاندارد توصیف فرایندها*BPEL۴WS: توسعه‌ای از BPML برای کار با سرویسهای وب
* Wf - XML: استانداردی برای یکپارچه‌سازی و اتصال WF‌ها

## قابلیت‌ها / اجزای استاندارد یک  BPMS

* Graphical Business Process Modeling(مدل سازی شماتیک فرآیندهای کسب و کار سازمان)
* Orchestration (Workflow) Engine
* (Process Analysis Tools (BAM): آنالیز فرآیندهای مدل شده
* Rule Engine:موتورهایی جهت تدوین قوانین و محدودیت‌ها بر روی فرآیندها
* Process Registry / Repository
* Simulation & Optimization: شبیه سازی کسب کار بر مبنای فرآیندها و قوانین تعریف شده در سیستم
* (Application Integration (EAI, ESB
* (Document / Content repository (EDM

## منابع

* http://www.bpmn.ir
* http://www.1000ventures.com/business_guide/bpms.html
* :en:BPMN
* http://www.bpmmagazine.net/ 
* http://www-128.ibm.com/developerworks/library/ws-bpm4analyst/
* https://web.archive.org/web/20071217005234/http://www.iie.ir/
* http://www.pnmsoft.com/ 
* RUP document. 
* Industrial Management Institute, MITM, Mani Daneshpajouh(سازمان مدیریت صنعتی، گروه مدیریت فن آوری اطلاعات، مانی دانش پژوه)

رده:مدیریت