مجموعه ورزشی آزادی تهران

[بندانگشتی|250px|نمایی از [سالن دوازده هزار نفری آزادی|سالن دوازده هزار نفری آریا مهر]]
[بندانگشتی|250px|[ورزشگاه آزادی تهران|ورزشگاه آریامهر]]
**مجموعه ورزشی آریامهر تهران** با نام رسمی مجموعه ورزشی آزادی بزرگترین مجموعه ورزشی ایران است که در غرب شهر تهران ساخته شده‌است و تحت مدیریت شرکت توسعه و نگهداری اماکن ورزشی کشور متعلق به وزارت ورزش و جوانان اداره می شود. مساحت تقریبی این مجموعه ۴۶۰ هکتار است. که از این میان ۴۰۰٬۰۰۰ مترمربع به فضای ساختمان‌ها اختصاص داده شده‌است. ۱۴۵ هکتار از مجموعه را جنگل تشکیل داده‌است، ۴۵ هکتار به چمن تزئینی و ۸ هکتار نیز به زمین‌های چمن ورزشی اختصاص یافته‌است. هم‌اکنون مدیر مجموعه ورزشی آزادی محسن خمارلو است.

## پیشینه
این مجموعه در آغاز جهت برگزاری بازی‌های آسیایی ۱۹۷۴ (سال ۱۳۵۳خورشیدی) و سپس گرفتن میزبانی المپیک ۱۹۸۴ ساخته شد و در دهم شهریور ۱۳۵۳ گشوده شد. البته ورزشگاه آریامهر تهران سه سال قبل و در ۲۵ مهرماه ١٣۵٠ به بهره‌برداری رسیده‌بود. 

در هنگام بهره برداری، این مجموعه از بهترین و مدرن ترین ها در نوع خود در دنیا بود. پس از میزبانی موفقیت آمیز و تحسین آمیز مسابقات آسیایی ۱۹۷۴ و جام ملت های ۱۹۷۶ در مجموعه آزادی، هدف دوم، گرفتن میزبانی المپیک ۱۹۸۴ برای تهران بود و همچنین این مجموعه خواستار و نامزد میزبانی جام جهانی فوتبال ۱۹۹۰ در استادیوم آریامهر بود. 

تهران تنها رقیب لس‌آنجلس برای کسب میزبانی بود، اما پایتخت ایران با وجود شانس بیشتر از لس‌آنجلس، به خاطر حوادث سیاسی منتهی به انقلاب ۵۷ از فهرست نامزدها کنار گذاشته شده بود و لس‌آنجلس بدون رقیب دیگری به عنوان میزبان المپیک انتخاب شد.
در ادامه ایران در این مجموعه توانست بازی های غرب آسیا ۱۹۹۷ و چند دوره از مسابقات بازی‌های اسلامی بانوان را برگزار کند.
کشور ایران در دومین دوره بازی‌های همبستگی کشورهای اسلامی نیز میزبان بود که این مجموعه در کنار دیگر مجموعه های ایران یکی از مکان های آن مسابقات به شمار می رفت.

## جنگ ایران، آمریکا و اسرائیل (۱۴۰۴)
در ۱۴ اسفند ۱۴۰۴، در جریان جنگ ۱۴۰۴ آمریکا و اسرائیل با ایران، مجموعه ورزشی آزادی هدف قرار گرفت، زیرا به‌عنوان محل تجمع نیروهای بسیج و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که از حملات گریخته بودند، مورد استفاده قرار می‌گرفت.

این مجموعه همراه با دیگر مکان‌هایی که به‌عنوان پایگاه‌های موقت برای نیروهای امنیتی در حال فرار استفاده می‌شدند، از جمله مجموعه ورزشی بعثت، پارک آبی آزادگان و مجموعه‌های ورزشی شهیدان اسماعیلی و اسکندرلو، و همچنین یک ایستگاه پلیس مبارزه با مواد مخدر، یک کلانتری و ساختمان شهرداری منطقه ۱۸ تهران، تخریب شد.

## امکانات
[بندانگشتی|250px|[ورزشگاه دوچرخه‌سواری آزادی|پیست دوچرخه‌سواری و دریاچه در سال‌های آغازین]]
[بندانگشتی|250px|[خانه کشتی ایران|سالن کشتی آزادی (خانه کشتی ایران)]]

امکانات ورزشی مختلف برای اجرای ورزش‌ها و بازی‌های متفاوت است. از جمله امکانات این مجموعه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
* ورزشگاه یکصد هزار نفری
* سالن دوازده هزار نفری آزادی
* سالن‌ تیراندازی آزادی
* پیست اسکیت آزادی
* پیست اتومبیل‌رانی آزادی
* پیست موتورسواری آزادی
* دریاچه آزادی (جهت انجام انواع ورزش‌ها آبی)
* پیست کارتینگ
* مجتمع پنج سالن:
** سالن بسکتبال آزادی
** سالن والیبال آزادی
** سالن وزنه‌برداری آزادی
** سالن کشتی آزادی
** سالن بانوان آزادی
* زمین‌های تنیس آزادی
* کمپ تیم‌های ملی فوتبال
* مجموعه سوارکاری
* استخر آزادی
* ورزشگاه دوچرخه‌سواری آزادی
* چند زمین فوتبال
* سالن بدنسازی
* زمین بیسبال و کریکت
* جاده تندرستی آزادی (راه دور دریاچه)

### امکانات رفاهی
این مجموعه هم چنین شامل امکاناتی چون هتل المپیک، خوابگاه، درمانگاه و آتش‌نشانی است.

## ساختمان‌ها اداری
مقر فدراسیون های بسکتبال، والیبال، خانه کشتی و  وزنه برداری در قسمت پنج سالن این مجموعه و ساختمان اداری فدراسیون های کونگ فو و تیراندازی و همچنین ساختمان انجمن ورزش‌ها هوائی و فدراسیون قایقرانی نیز در این مجموعه قرار دارد.

## نگارخانه

پرونده:Azadi Stadiom.jpg |ورزشگاه آزادی
پرونده:Azadi old (2).jpg |ورزشگاه آزادی
پرونده:Azadi old (1).jpg 
پرونده:Azadi old (3).jpg 
پرونده:Azadi old (0)-1-.jpg |سردرب ورودی در زمان ساخت


## پیوند به بیرون
* نقشه و موقعیت بخش‌ها مجموعه آزادی
## منابع

مجموعه ورزشی آزادی
رده:دهکده‌های المپیک
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در تهران
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)
رده:مکان‌های ورزشی در تهران
رده:ورزشگاه‌ها در منطقه ۲۲ تهران
رده:ورزش در تهران
رده:ورزشگاه‌های ایران
رده:ورزشگاه‌های تهران
رده:ورزشگاه‌های دو و میدانی در ایران
رده:ورزشگاه‌های کامل‌شده در ۱۹۷۴ (میلادی)