نورثروپ بی-۲ اسپیریت

**نورثروپ بی-۲ اسپیریت**   یک بمب‌افکن سنگین راهبردی آمریکایی است که از فناوری پنهان‌کار با قابلیت نفوذ در سامانه‌های متراکم جنگ ضدهوایی بهره می‌برد. این هواگرد معمولاً با عنوان **بمب‌افکن پنهان‌کار** شناخته می‌شود.

بی-۲ که یک هواپیمای ساب‌سونیک بال‌دیس با دو خدمه است، توسط نورثروپ (که بعدها به نورثروپ گرامن تبدیل شد) به‌عنوان پیمان‌کار اصلی طراحی شد و شرکت‌های بوئینگ، هیوز و ووت نیز از پیمان‌کاران فرعی بودند. تولید این بمب‌افکن از سال ۱۹۸۸ تا ۲۰۰۰ ادامه داشت. The B-2's (s/n  / AV-1) first public flight was on 17 July 1989 from Palmdale to Edwards Air Force Base.

> این بمب‌افکن قادر است سلاح‌های متعارف و بمب هیدروژنی پرتاب کند؛ مانند حداکثر هشتاد بمب ام‌کی ۸۲ هدایت‌شونده با جی‌پی‌اس از نوع جی‌دام با وزن ، یا شانزده بمب هسته‌ای بی۸۳ به وزن . بی-۲ تنها هواگرد عملیاتی شناخته‌شده‌ای است که می‌تواند موشک هوابه‌سطح دورایستا را در پیکربندی پنهان‌کار حمل کند.

فرایند توسعهٔ بی-۲ تحت پروژهٔ بمب‌افکن فناوری پیشرفته (ATB) در دوران دولت کارتر آغاز شد. دولت کارتر بمب‌افکن بی-۱ای را که توان پرواز با سرعت ماخ ۲ داشت، تا حدی به‌دلیل امیدبخش بودن پروژهٔ بمب‌افکن فناوری پیشرفته لغو کرد؛ بااین‌حال، دشواری‌های توسعه، پیشرفت پروژه را به تأخیر انداخت و هزینه‌ها را افزایش داد. در نهایت، این برنامه به تولید ۲۱ فروند بی-۲ منجر شد، با میانگین هزینهٔ ۲٫۱۳ میلیارد دلار برای هر فروند (~ میلیارد دلار به قیمت )، که شامل هزینه‌های توسعه، مهندسی، آزمایش، تولید و تدارکات بود. هزینهٔ ساخت هر هواپیما به‌طور میانگین ۷۳۷ میلیون دلار بود، درحالی‌که میانگین هزینهٔ کلی تدارکات (شامل تولید، قطعات یدکی، تجهیزات، مقاوم‌سازی و پشتیبانی نرم‌افزاری) برای هر فروند ۹۲۹ میلیون دلار (حدود  دلار در ) برآورد شد. هزینهٔ سرمایه‌ای و عملیاتی قابل‌توجه این پروژه باعث شد حتی پیش از پایان جنگ سرد، که نیاز به هواپیمایی پنهان‌کار برای نفوذ به عمق خاک شوروی را کاهش داد، در کنگرهٔ آمریکا بحث‌برانگیز شود. به همین دلیل، در اواخر دههٔ ۱۹۸۰ و دههٔ ۱۹۹۰ قانون‌گذاران شمار بمب‌افکن‌های برنامه‌ریزی‌شده را از ۱۳۲ فروند به ۲۱ فروند کاهش دادند.

نورثروپ بی-۲ اسپیریت می‌تواند مأموریت‌های تهاجمی را در ارتفاعاتی تا  انجام دهد؛ برد آن بدون سوخت‌گیری بیش از  است و با یک‌بار سوخت‌گیری هوایی می‌تواند بیش از  پرواز کند. این هواپیما در سال ۱۹۹۷ وارد خدمت شد و پس از هواگرد تهاجمی لاکهید اف-۱۱۷ نایت‌هاوک، دومین هواپیمایی بود که با فناوری پنهان‌کار پیشرفته طراحی شده است. بی-۲ که در اصل برای مأموریت‌های هسته‌ای طراحی شده بود، نخستین‌بار در جنگ کوزوو در سال ۱۹۹۹ برای پرتاب مهمات متعارف و غیرهسته‌ای به‌کار رفت. این بمب‌افکن سپس در جنگ عراق، افغانستان، لیبی و یمن نیز مورد استفاده قرار گرفت.

تا سال ۲۰۲۴، نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا دارای نوزده فروند بی-۲ عملیاتی است. یکی از آن‌ها در سانحه‌ای در سال ۲۰۰۸ منهدم شد، و دیگری نیز احتمالاً پس از آسیب دیدن در سانحه‌ای در سال ۲۰۲۲ از خدمت خارج شده است. نیروی هوایی آمریکا برنامه دارد تا این هواگردها را تا سال ۲۰۳۲ در خدمت نگه دارد، زمانی که قرار است نورثروپ گرامن بی-۲۱ ریدر جایگزین آن‌ها شود.

## ویژگی‌ها
نسل دوم این بمب‌افکن، دارای ویژگی رادارگریزی بهتری است که می‌تواند در برابر تهدیدهای سیستم‌های ضدهوایی ایمن باشد.
بدنهٔ این بمب‌افکن از مواد خاصی ساخته شده که امواج رادار را جذب می‌کند. دودهای حاصل از احتراق موتور بی-۲ قبل از اینکه خارج شوند، کاملاً سرد می‌شوند تا رادارهای حرارتی نتوانند مسیر آن را پیدا کنند. همان‌طور که در تصاویر بی-۲ پیداست، در این بمب‌افکن سکان عمودی وجود ندارد. به این نوع طراحی، بال‌دیس می‌گویند که در آن همه تجهیزات و محموله درون بال هواپیما قرار دارد. بی-۲ برای چرخش و غلت زدن، مرکز ثقل خود را تغییر می‌دهد. تمام این ویژگی‌ها سبب شده‌اند که بی-۲ مانند یک شبح با آزادی عمل بالا، آسمان را طی کند.
بندانگشتی|چپ
این بمب افکن در سال ۱۹۹۷ معرفی شد و تعداد ۲۱ فروند از آن تاکنون ساخته شده است. نام مستعاری که برای هر فروند از این ۲۱ فروند انتخاب شده، به صورت ترکیب کلمه *شبح (spirit)* به علاوهٔ نام یکی از ایالت‌های آمریکا است (مانند *شبح نیویورک، شبح اوهایو، شبح پنسیلوانیا و…*).از میان این ۲۱ فروند، یک فروند به‌نام «شبح کانزاس» در ۲۳ فوریه ۲۰۰۸، مدت کمی پس از برخاستن از باند فرودگاه پایگاه هوایی اندرسن، بر اثر نقص فنی با باند پرواز برخورد کرد و کاملاً نابود شد. دو خلبان این بمب‌افکن، بعد از برخورد بال چپ به زمینِ کنار باند، اقدام به خروج اضطراری (ایجکت) از بمب افکن کردند و از این سانحه جان سالم به در بردند. این حادثه از پرهزینه‌ترین حادثه‌های هوانوردی دنیا به‌شمار می‌آید.

هزینه‌های نگهداری این هواپیما هم بسیار زیاد است. هزینه نگهداری هر فروند بی-۲ در هر ماه ۳٫۴ میلیون دلار است و پس از هر ساعت پرواز باید ۶۰ ساعت فعالیت تعمیراتی و نگهداری بر روی آن انجام شود. با توجه به اینکه عملیات‌های بی-۲ معمولاً بیش از ۳۰ ساعت طول می‌کشند، پس از هر مأموریت باید ده‌ها روز فعالیت تعمیراتی بر روی آن‌ها انجام شود. نمونه توسعه یافته این بمب‌افکن با نام نورثروپ گرومن بی-۲۱ ریدر  (به معنای *مهاجم*)، در حال تکمیل، توسعه و گذراندن آزمایش‌ها است. انتظار می‌رود این بمب افکن تا سال ۲۰۲۵ وارد خدمت شود. بی-۲ اسپیریت به دلیل ساختار ترکیبی، مجبور است برای جلوگیری از «تخلیه الکترواستاتیکی و برخورد صاعقه» تا فاصلهٔ  از توفان‌های تندری فاصله بگیرد

## مشخصات
بزرگ|وسط

## مقایسه با سایر بمب‌افکن‌های آمریکایی
این هواپیما در مقایسه با سایر بمب‌افکن‌های آمریکایی مانند بی-۵۲ و بی-۱، انعطاف‌پذیری بسیاری دارد و کاربردی‌ترین نوع در میان بمب‌افکن‌های سرنشین دار است.

بی-۲ اسپیریت در یک نمایشگاه هوایی در سال ۲۰۱۸|وسط|انگشتی

طبق ادعای سازندگان، مهم‌ترین ویژگی این بمب افکن، رادارگریزی آن است که توانایی بی‌نظیری در انهدام مهم‌ترین و ارزش‌مندترین پایگاه‌های دشمن حتی در قلب پدافندهای هوایی بسیار سنگین به این بمب‌افکن می‌دهد. به این ترتیب، این هواپیما می‌تواند بدون ترس از شناسایی توسط رادار دشمن، در ارتفاعات بالا به عملیات و تجسس پرداخته و آزادی عمل فوق‌العاده‌ای نیز داشته باشد. هرچند به گفتهٔ کارشناسان این توانایی‌های ادعایی هنوز در میدان جنگ واقعی مورد آزمایش قرار نگرفته‌اند. این ویژگی باعث شده که بی-۲ به عنوان تنها بمب افکن رادارگریز قرن بیست و یکم شناخته شود. علاوه بر رادارگریزی، ویژگی‌های آیرودینامیکی و توانایی حمل مقدار زیادی تسلیحات، این بمب‌افکن را از سایر بمب افکن‌های موجود متمایز می‌کند.

## هزینه‌ها و قیمت
پروژه ساخت بمب‌افکن بی-۲ در دوران ریاست جیمی کارتر آغاز شد. این بمب‌افکن همچنان گران‌قیمت‌ترین و پیشرفته‌ترین بمب‌افکنی است که تا به حال ساخته شده و هزینه تولید هر فروند آن بر اساس قیمت‌های سال ۱۹۹۷، حدود ۷۳۷ میلیون دلار بود. هزینه فروش با توجه به قیمت قطعات یدکی، تجهیزات، و پشتیبانی نرم‌افزاری در سال ۱۹۹۷ به ۹۲۹ میلیون دلار می‌رسید. در صورتی که هزینهٔ کل پروژه ساخت این بمب‌افکن شامل تحقیقات، توسعه، مهندسی و آزمایش‌ها هم منظور شود، هر فروند از این هواپیما با هزینه‌ای معادل ۲٫۱ میلیارد دلار (قیمت هنگام ساختن) ساخته شده و هزینه کل پروژه بر اساس قیمت‌های سال ۱۹۹۷، معادل ۴۴ میلیارد و ۷۵۰ میلیون دلار است.

بمب‌افکن بی-۲ اسپیریت با قیمت تقریبی ۲ میلیارد دلار آمریکا (با احتساب هزینه‌های پروژه تولید) هم‌اکنون به عنوان گران‌قیمت‌ترین هواپیمای جهان شناخته می‌شود. این قیمت برابر با قیمت یک کشتی جنگی بزرگ آمریکایی است.

## مأموریت‌ها
یکی از مهم‌ترین مأموریت‌های بی-۲، بمباران مراکز نظامی صربستان در طول جنگ کوزوو در سال ۱۹۹۹ بود. فقط در ۸ پرواز اولیه، بی-۲ ۳۳ درصد اهداف را نابود کرد. در این پروازها، بی-۲ از پایگاه خود در ایالت میزوری برمی‌خاست، منطقهٔ مورد نظر را در صربستان بمباران می‌کرد و سپس به آشیانهٔ خود بازمی‌گشت، بدون اینکه جایی توقف داشته‌باشد!
مأموریت بعدی بی-۲ در افغانستان بود که ۳ بمب افکن بی-۲ طی ۳ روز اردوگاه‌ها و مناطق مورد اشغال طالبان را بمباران کردند.
آخرین عملیات بی-۲ اسپیریت در عراق بود، که طی سورتی‌های ۳۰ ساعته و حتی ۵۰ ساعته، این بمب‌افکن‌ها بیش از ۱٫۵ میلیون پوند مهمات را در مناطق جنگی رها می‌کردند

در آوریل ۲۰۲۵، در پی تشدید حملات ایالات متحده علیه حوثی‌ها در یمن و افزایش هشدارهای دونالد ترامپ علیه ایران و حمایت آن از حوثی‌ها، که در آن ایران را به انجام حمله نظامی تهدید کرده است، تهدیدی که همچنین در واکنش به پیشرفت‌های اخیر در برنامه هسته‌ای ایران مطرح شده، ایالات متحده نیروی قابل توجهی از بمب‌افکن‌های نورثروپ گرومن بی-۲ اسپیریت را به جزیره دیه‌گو گارسیا منتقل کرد، در ژوئن ۲۰۲۵ در حملهٔ نظامی آمریکا به مراکز هسته‌ای ایران نیز از این هواپیما استفاده شد. این بمب افکن در جریان جنگ ۱۲ روزه میان جمهوری اسلامی ایران و اسرائیل در تاریخ ۱ تیر ۱۴۰۴ (۲۲ ژوئن ۲۰۲۵)، سه سایت هسته‌ای فردو، نطنز و اصفهان را بمب باران کرد.

## نمای کلی
بمب‌افکن B-2 Spirit برای انجام مأموریت‌های نفوذ حیاتی نیروی هوایی ایالات متحده توسعه داده شد و به آن اجازه داد تا برای استقرار مهمات استراتژیک و مرگبار که می‌تواند شامل سلاح‌های هسته‌ای باشد، به عمق خاک دشمن نفوذ کند. B-2 یک هواپیمای بال پرنده است، به این معنی که بدنه یا دم ندارد. این بمب‌افکن به دلیل ترکیبی از فناوری‌های رادار گریز با بازدهی آیرودینامیکی بالا و بار مفید زیاد، نسبت به بمب‌افکن‌های قبلی مزایای قابل توجهی دارد. رادار گریز بودن، آزادی عمل بیشتری را در ارتفاعات بالا فراهم می‌کند و در نتیجه برد و میدان دید حسگرهای روی برد را افزایش می‌دهد. نیروی هوایی ایالات متحده برد آن را حدود  مایل دریایی) گزارش می‌دهد. . در ارتفاع کروز، B-2 هر شش ساعت یکبار سوخت‌گیری می‌کند.

توسعه و ساخت B-2 به دلیل ویژگی‌های پیچیده پرواز و الزامات طراحی برای حفظ دید بسیار کم در برابر شناسایی شدن توسط سامانه‌های آفندی و پدافندی دشمن، نیازمند استفاده پیشگامانه از فناوری‌های طراحی و ساخت به کمک رایانه بود. B-2 شباهت‌هایی به هواپیماهای قبلی نورث‌روپ گرومن دارد؛ YB-35 و YB-49 که هر دو بمب‌افکن‌های بال پرنده بودند. توسعه این دو هواپیما آنها در اوایل دهه ۱۹۵۰ به ظاهراً به دلیل سیاسی لغو شد. این شباهت تا آنجا پیش می‌رود که B-2 و YB-49 دارای طول بال یکسانی بودند. YB-49 همچنین سطح مقطع راداری کوچکی داشت.

## اویونیک و سیستم‌ها
برای اینکه B-2 نسبت به بمب‌افکن‌های قبلی مؤثرتر باشد، سیستم‌های الکترونیکی پیشرفته و مدرن در طراحی آن ادغام شدند؛ این سیستم‌ها برای تطبیق با ماموریت‌های جنگ متعارف اصلاح و بهبود یافته‌اند. رادار چند حالته AN/APQ-181 با احتمال رهگیری پایین، بخشی از یک سیستم ناوبری دیجیتال است که شامل رادار دنبال‌کننده عوارض زمین و سیستم هدایت موقعیت‌یابی جهانی (GPS)، سیستم ناوبری آسترو-اینرسیایی NAS-26 (که در دهه ۱۹۵۰ برای موشک کروز نورثروپ SM-62 اسنارک توسعه داده شد) و یک سیستم مدیریت دفاعی (DMS) برای اطلاع‌رسانی به خدمه پرواز در مورد تهدیدات احتمالی است. DMS می‌تواند به‌طور خودکار می‌تواند تهدیدات شناسایی شده و اهداف مشخص شده را شناسایی کند. قرار بود DMS تا سال ۲۰۲۱ ارتقا یابد تا انتشار رادار از پدافند هوایی را تشخیص دهد، سپس داده‌ها را به روتر خودکار ارسال کند تا بتواند مسیر مأموریت را برای به حداقل رساندن قرار گرفتن در معرض خطرات تغییر دهد.

## مخفی‌کاری
بندانگشتی|موتورهای B-2 درون بال‌های آن دفن شده‌اند تا فن‌های موتورها پنهان شوند و رد اگزوز آنها به حداقل برسد.
ویژگی پنهان‌کاری یا «پنهان‌کاری» بمب‌افکن B-2، آن را قادر می‌سازد تا بدون شناسایی شدن، از سد پدافندهای ضدهوایی پیشرفته عبور کرده و به اهداف با دفاع سنگین حمله کند. این پنهان‌کاری از ترکیبی از کاهش اثرات صوتی، مادون قرمز، بصری و راداری (استتار چند طیفی) ناشی می‌شود و به بمب‌افکن B-2 اجازه می‌دهد تا با هواپیماهای پشتیبان کمتری برای پوشش و حمایت هوایی به کار گرفته شود و بدون سرکوب پدافند هوایی دشمن و اقدامات متقابل الکترونیکی، عملیات خود را انجام دهد. این ویژگی، این بمب‌افکن را به یک «افزایش‌دهنده نیرو» تبدیل می‌کند. ، هیچ موردی از شلیک موشک به سمت یک بمب‌افکن B-2 وجود نداشته است.

[بندانگشتی|شکاف زیر ورودی هوا به منظور دور نگه داشتن [لایه مرزی از موتور جت ایجاد شده است.]]راست|بندانگشتی|نمای جانبی یک فروند B-2 Spirit[راست|بندانگشتی|خدمه تعمیر و نگهداری در حال سرویس یک بمب‌افکن B-2 در [پایگاه نیروی هوایی اندرسن، گوام، ۲۰۰۴]]

توسعه و ساخت B-2 به دلیل ویژگی‌های پیچیده پرواز و الزامات طراحی برای حفظ دید بسیار کم در برابر شناسایی شدن توسط سامانه‌های آفندی و پدافندی دشمن، نیازمند استفاده پیشگامانه از فناوری‌های طراحی و ساخت به کمک رایانه بود. B-2 شباهت‌هایی به هواپیماهای قبلی نورث‌روپ گرومن دارد؛ YB-35 و YB-49 که هر دو بمب‌افکن‌های بال پرنده بودند. توسعه این دو هواپیما آنها در اوایل دهه ۱۹۵۰ به ظاهراً به دلیل سیاسی لغو شد. این شباهت تا آنجا پیش می‌رود که B-2 و YB-49 دارای طول بال یکسانی بودند. YB-49 همچنین سطح مقطع راداری کوچکی داشت.

## تسلیحات و تجهیزات
چپ|بندانگشتی|یک  بمب BDU-56 در حال بارگیری روی لانچر چرخشی محفظه بمب، ۲۰۰۴
در سناریوی پیش‌بینی‌شده در جنگ سرد، در نظر گرفته شده بود که بمب‌افکن B-2 ماموریت‌های تهاجمی هسته‌ای را با نفوذ عمیق را انجام دهد و از قابلیت‌های پنهان‌کاری خود برای جلوگیری از شناسایی و رهگیری در طول ماموریت‌ها استفاده کند. دو محفظه بمب داخلی وجود دارد که در آن‌ها مهمات روی یک پرتابگر چرخشی یا دو قفسه بمب ذخیره می‌شوند. از مزایای این ویژگی این است که حمل مهمات به صورت داخلی منجر به دید راداری کمتری نسبت به نصب خارجی مهمات می‌شود. B-2 قادر به حمل  است. مهمات هسته‌ای شامل بمب‌های هسته‌ای B61 و B83 می‌شود؛ همچنین موشک کروز AGM-129 ACM نیز برای استفاده در پلتفرم B-2 در نظر گرفته شده بود.

بی-۲ می‌تواند سلاح‌های متعارف مختلفی از جمله بمب‌های ام‌کی ۸۲ و ام‌کی ۸۴، مهمات ترکیبی CBU-۸۷، مین‌های GATOR و سلاح CBU-۹۷ با فیوز حسگر را پرتاب کند. در ژوئیه ۲۰۰۹، شرکت نورثروپ گرومن گزارش داد که بی-۲ با تجهیزات لازم برای استقرار  سازگار است. این پرنده قادر است تا دو بمب جی‌بی‌یو-۵۷ای/بی‌ماپ (MOP)، که برای حمله به سنگرهای مستحکم در نظر گرفته شده است، مجهز شود. B-2 تنها پلتفرم سازگار با MOP از سال ۲۰۱۲ است. از سال ۲۰۱۱، موشک کروز AGM-158 JASSM یک مهمات دوربرد است که قرار است در B-2 و سایر پلتفرم‌ها مستقر شود. پس از آن، سلاح دوربرد دوربرد قرار دارد که ممکن است برای اولین بار به B-2 قابلیت هسته‌ای دوربرد بدهد، در یک پیکربندی پنهان‌کاری.

توسعه و ساخت B-2 به دلیل ویژگی‌های پیچیده پرواز و الزامات طراحی برای حفظ دید بسیار کم در برابر شناسایی شدن توسط سامانه‌های آفندی و پدافندی دشمن، نیازمند استفاده پیشگامانه از فناوری‌های طراحی و ساخت به کمک رایانه بود. B-2 شباهت‌هایی به هواپیماهای قبلی نورث‌روپ گرومن دارد؛ YB-35 و YB-49 که هر دو بمب‌افکن‌های بال پرنده بودند. توسعه این دو هواپیما آنها در اوایل دهه ۱۹۵۰ به ظاهراً به دلیل سیاسی لغو شد. این شباهت تا آنجا پیش می‌رود که B-2 و YB-49 دارای طول بال یکسانی بودند. YB-49 همچنین سطح مقطع راداری کوچکی داشت.

## جنس بدنه
طبق اصل هویگنس-فرنل، حتی یک صفحه بسیار صاف نیز امواج رادار را منعکس می‌کند، هرچند بسیار کمتر از زمانی که سیگنال با زاویه قائمه بازتاب می‌شود. برای کاهش بیشتر در رد راداری آن از مواد جاذب رادار (RAM) مختلف برای جذب و خنثی کردن پرتوهای رادار استفاده شد. بمب‌افکن B-2 عمدتاً از یک ماده کامپوزیت کربن - گرافیت ساخته شده است که از فولاد قوی‌تر، از آلومینیوم سبک‌تر است و قابلیت جذب بالای انرژی رادار را دارد.

B-2 با تلرانس‌های مهندسی غیرمعمول و بسیار دقیقی مونتاژ می‌شود تا از نشت مایعات جلوگیری شود، زیرا می‌توانند رد راداری آن را افزایش دهند و باعث کاهش رادارگریزی آن شود. همچنین از نوآوری‌هایی مانند مواد فرکانس بالای جایگزین (AHFM) و سایر روش‌های ساخت مواد برای بهبود ویژگی جذب انرژی فرکانس رادار هواپیما و کاهش نیازهای تعمیر و نگهداری در نظر گرفته و استفاده شدند. در اوایل سال ۲۰۰۴، نورثروپ گرومن شروع به استفاده از AHFM جدید در B-2های عملیاتی کرد. برای محافظت از مواد و پوشش‌های جاذب رادار، هر B-2 در داخل یک آشیانه با کنترل آب و هوا (سیستم آشیانه هواپیمای قابل استقرار بسیار بزرگ) نگهداری می‌شود که به اندازه ای بزرگ است که می‌تواند هواپیمایی با طول بال  آن را در خود جای دهد.

## کنترل‌های پرواز
از آنجا که هواپیماهای بال پرنده ذاتاً ناپایدار هستند، B-2 از یک سیستم کنترل پرواز چهارگانه فوق پیچیده با کنترل کامپیوتری به صورت پرواز با سیم استفاده می‌کند که می‌تواند به‌طور خودکار سطوح پرواز و تنظیمات را بدون ورود مستقیم خلبان برای حفظ پایداری هواپیما کنترل کند. کامپیوتر پرواز، اطلاعات مربوط به شرایط خارجی مانند سرعت هوای هواپیما و زاویه حمله را برخلاف سایر هواپیماها که از طریق لوله پیتوت اطلاعات مورد نظر را به‌دست می‌آورند از طریق صفحات حسگر لوله پیتوت دریافت می‌کند. سیستم فعال‌سازی پرواز شامل اجزای هیدرولیکی و الکتریکی سروو اکتیو شده است و با سطح بالایی از افزونگی و قابلیت‌های تشخیص خطا طراحی شده است.

نورثروپ روش‌های مختلفی را برای اعمال کنترل جهت‌دار بررسی کرده بود که تا حد امکان، سطح راداری هواپیما را به حداقل برساند و در نهایت به ترکیبی از ترمزهای دو تکه و نیروی رانش تفاضلی رسید. نیروی رانش موتور از همان ابتدا به عنصر کلیدی فرایند طراحی آیرودینامیکی B-2 تبدیل شد. نیروی رانش نه تنها بر نیروی پسا و بالابر، بلکه بر حرکات چرخش و غلتش نیز تأثیر می‌گذارد. چهار جفت سطح کنترلی در امتداد لبه فرار بال قرار دارند. در حالی که بیشتر سطوح در سراسر پوشش پرواز هواپیما استفاده می‌شوند، بالچه‌های داخلی معمولاً فقط در سرعت‌های پایین، مانند فرود، استفاده می‌شوند. برای جلوگیری از آسیب تماسی در هنگام برخاستن و ایجاد حالت چرخش دماغه به پایین، تمام بالچه‌ها در هنگام برخاستن تا زمانی که سرعت هوای به اندازه کافی بالا حاصل شود، آویزان می‌مانند.

## نگارخانه

پرونده:B-2 Spirit 050413-F-1740G-001a.jpg|خدمه تعمیر و نگهداری در حال سرویس‌دهی به بی-۲ در پایگاه هوایی اندرسن، گوام.
پرونده:B2 bomber initial rollout ceremony 1988.jpg|اولین نمایش عمومی بی-۲ در سال ۱۹۸۸. ستارهٔ جلوی بی-۲، بمب‌افکن را با ۵ نقاشی از این هواپیما نشان می‌دهند
پرونده:B-2 first flight 071201-F-9999J-034.jpg|بی-۲ در سال ۱۹۸۹
پرونده:B2 silhouette.JPG|بی-۲ از نمای پایین
پرونده:US Air Force 080212-F-2034C-916 Showing Spirit.jpg|بی-۲
پرونده:B-2 bomb bay 050411-F-1740G-005.jpg|بمب ۹۱۰ کیلوگرمی چند منظوره (BDU-56) در حال نصب بر روی لانچر بی-۲
پرونده:82-1068-B-2-Spirit-0349.jpg|شبح نیویورک
پرونده:B-2 Spirit 060810-F-6701P-004.jpg|بی-۲ بر فراز رود می‌سی‌سی‌پی
پرونده:B-2 Spirit takes off in Guam.jpg|برخاستن بی-۲ از باند فرودگاه


## جستارهای وابسته
* هورتن هو ۲۲۹
* نورثروپ وای‌بی-۳۵
* نورثروپ وای‌بی-۴۹
* نورثروپ گرامن بی-۲۱ ریدر

## یادداشت‌ها


## منابع

## پیوند به بیرون

رده:بمب‌افکن‌های آمریکایی دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:بمب‌افکن‌های جنگ سرد
رده:بمب‌افکن‌های راهبردی
رده:پروژه‌های سیاه
رده:جت چهارقلو
رده:نخستین پرواز هواگردها در ۱۹۸۹ (میلادی)
رده:نورثروپ گرومن
رده:ویکی‌سازی رباتیک
رده:هواگردهای بدون دم
رده:هواگردهای رادارگریز
رده:هواگردهای نورثروپ گرومن
رده:هواگردهای نورثروپ