فهرست سازمان‌های فضایی

**سازمان‌های فضایی دولتی**، که توسط دولت‌های کشورها یا ائتلاف‌های منطقه‌ای (گروهی از کشورها) تأسیس می‌شوند، به عنوان ابزاری برای مشارکت در فعالیت‌های مرتبط با فضای بیرونی، بهره‌برداری از سامانه‌های فضایی و/یا اکتشاف فضایی عمل می‌کنند. فهرست‌های ارائه‌شده در این مقاله، خلاصه‌ای از سازمان‌های فضایی همه کشورها و مقامات منطقه‌ای را به همراه مقایسه‌ای از توانمندی‌های اثبات‌شدهٔ آن‌ها ارائه می‌دهد.

اهداف این سازمان‌ها شامل اعتبار ملی، بهره‌برداری از اطلاعات سنجش از دور، ارتباطات، آموزش و توسعه اقتصادی است. این آژانس‌ها معمولاً ماهیتی غیرنظامی (در مقابل نظامی) دارند و در جهت پیشبرد مزایای بهره‌برداری و/یا اکتشاف فضا فعالیت می‌کنند. طیف این سازمان‌ها از نهادهای نوپا با بودجه‌های اندک تا سازمان‌های ملی یا منطقه‌ای بالغ و پیشرفته مانند سازمان ملی هوانوردی و فضایی (ناسا) در ایالات متحده، آژانس فضایی اروپا (اِسا) که فعالیت‌های بیش از ۲۰ کشور عضو را هماهنگ می‌کند، آژانس کاوش‌های هوافضای ژاپن (جاکسا)، شرکت دولتی فعالیت‌های فضایی روسکاسموس (روسکاسموس) در روسیه، سازمان پژوهش‌های فضایی هند (ایسرو) و اداره ملی فضایی چین (CNSA) را در بر می‌گیرد.

فهرست سازمان‌های فضایی به گونه‌ای دسته‌بندی شده است تا زیرمجموعه‌هایی از فهرست کامل که بر اساس معیارهای زیر به سطوح بالاتری از توانمندی فنی یا برنامه‌ای دست یافته‌اند، قابل شناسایی باشند:
* تأسیس سازمان و بهره‌برداری اولیه از سامانه‌های مبتنی بر فضا
* توسعه توانایی پرتاب
* ظرفیت برای اکتشافات فرازمینی
* نمایش توانمندی پرواز فضایی انسان در یک یا چند حوزه از این موارد

## نمای کلی
از سال ۲۰۲۴ نزدیک به ۸۰ سازمان فضایی دولتی مختلف وجود دارد که شامل بیش از ۷۰ سازمان فضایی ملی و چندین آژانس بین‌المللی می‌شود.

## توانایی کاوش‌های فرازمینی
این گروه از سازمان‌ها به قابلیت‌های فناورانه پیشرفته‌ای دست یافته‌اند که برای سفر و مطالعه دیگر اجرام آسمانی در منظومه شمسی ضروری است. این توانمندی‌ها شامل ظرفیت خروج از ناحیه اطراف سیاره زمین برای مأموریت‌های قمری و/یا مأموریت به دیگر اجرام منظومه شمسی می‌شود.

### بدون قابلیت پرتاب
این دسته شامل سازمان‌هایی است که ماهواره‌ها را در محیط‌های فرازمینی اداره و می‌سازند، اما توانایی انتقال آن ماهواره‌ها به مدار/مسیر/محل فرود مورد نظر را ندارند. تا آنجا که در تاریخ ۱۰ مه ۲۰۲۴ می‌دانیم، پنج آژانس فضایی به الزامات لازم برای قرار گرفتن در این فهرست دست یافته‌اند:

## توانایی پرواز فضایی انسان

این گروه کوچک از کشورها/سازمان‌های فضایی بالاترین ظرفیت فناورانه را با سیستم‌ها و راه‌حل‌هایی که از پرواز فضایی انسان پشتیبانی می‌کنند، به همراه قابلیت‌های فناورانه جانبی برای حمایت از فعالیت انسان در مدار و/یا روی اجرام فرازمینی، به اثبات رسانده‌اند. مأموریت‌های مشخص‌شده (و در صورت لزوم، پرسنل) نخستین دستاوردهای موفق هر فعالیت هستند.

## آژانس‌های پیشنهادی
*  دفتر فضایی آلبانی (ASO)، در سال ۲۰۲۰ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس فضایی ارمنستان (ArmCosmos)، در سال ۲۰۱۳ با هدف پرتاب ماهواره پیشنهاد شد. در حال حاضر در حال مذاکره با اتحادیه بین‌المللی مخابرات برای هموار کردن مسیر پرتاب‌های آتی خود است.
*  دفتر فضایی بوتان (BSO)، در سال ۲۰۱۶ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس هوانوردی و فضایی بوتسوانا (BotswanaSpace)، در سال ۲۰۲۰ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر هوانوردی و فضایی کامبوج (CASO)، در سال ۲۰۱۶ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس فضایی کرواسی (CROSA)، در سال ۲۰۲۰ پیشنهاد شد و در حال حاضر به عنوان یک سازمان مردم‌نهاد با نام «انجمن هوافضای آدریاتیک» (A3) فعالیت می‌کند و در مرحله پیشرفت است.
*  دفتر ملی فضایی جیبوتی (DNSO)، در سال ۲۰۲۲ اعلام شد و در مرحله لایحه قرار دارد.
*  آژانس فضایی گواتمالا، در سال ۲۰۱۹ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس فضایی هندوراس (AEH)، در سال ۲۰۱۸ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر ملی هوانوردی و فضایی عراق (INASO)، در سال ۲۰۱۹ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس هوانوردی و فضایی لائوس (LaoSpace)، در سال ۲۰۱۵ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر فضایی لتونی (LSO)، در سال ۲۰۲۰ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر فضایی مالت (MSO)، در سال ۲۰۲۲ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر ملی فضایی مولداوی، در سال ۲۰۱۸ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس فضایی موناکو، در سال ۲۰۲۰ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر ملی فضایی مونته‌نگرو، در سال ۲۰۲۲ اعلام شد و در مرحله لایحه قرار دارد.
*  آژانس هوانوردی و فضایی میانمار (MASA)، در سال ۲۰۱۹ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر هوانوردی و فضایی نپال (NepalSpace)، در سال ۲۰۱۸ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس فضایی نیکاراگوئه (AEN)، در سال ۲۰۲۱ اعلام شد و در مرحله لایحه قرار دارد.
*  آژانس فضایی عمان (OSA)، در سال ۲۰۲۰ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس فضایی پاناما (AEP)، در سال ۲۰۱۴ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر فضایی صربستان (SerbSpace)، در سال ۲۰۱۶ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  دفتر ملی فضایی اسلوونی، در سال ۲۰۱۹ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس هوانوردی و فضایی سریلانکا (SLASA)، در سال ۲۰۰۹ پیشنهاد شد. هدف فوری آن ساخت و پرتاب دو ماهواره بود. کمیسیون تنظیم مقررات مخابرات سریلانکا توافق‌نامه‌ای با شرکت فناوری ماهواره‌ای ساری (SSTL) برای دریافت کمک و منابع لازم امضا کرده بود.
*  آژانس فضایی سودان، در سال ۲۰۱۷ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس ملی فضایی تانزانیا (TNSA)، در سال ۲۰۲۱ پیشنهاد شد و در مرحله پیشرفت قرار دارد.
*  آژانس فضایی اروگوئه (AEU)، در سال ۲۰۲۱ اعلام شد و در مرحله لایحه قرار دارد.

## بودجه‌ها

بودجه‌های سالانه فهرست‌شده، بودجه‌های رسمی آژانس‌های فضایی ملی هستند که در دامنه عمومی در دسترس قرار دارند. برای کشورهای اروپایی عضو آژانس فضایی اروپا (ESA)، بودجه‌های ملی نشان‌داده‌شده شامل سهم آن‌ها در ESA نیز می‌شود.

## جستارهای وابسته
* فهرست شرکت‌های خصوصی پرواز فضایی
* کمیته ماهواره‌های دیدبانی زمین
* فهرست‌های اجرام آسمانی
* SEDS
* فهرست‌های فضاپیماها
* فهرست‌های فضانوردان
* فهرست‌های دانشمندان فضایی

## یادداشت‌ها

## پیوند به بیرون
* آژانس‌های فضایی جهان بر اساس شاخص توسعه انسانی سازمان ملل
* نقشه جهان نشان‌دهنده موقعیت تمام این آژانس‌های فضایی
* آژانس‌های فضایی جهان توسط UNOOSA
* فهرست آژانس‌های فضایی در آفریقا

## منابع

رده:پرواز فضایی
رده:آژانس‌های فضایی
رده:فهرست‌های فضایی