open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
سبدبافی

[بندانگشتی|225px|یک زن سبدباف در [کامرون.]]
**سَبَدبافی** یکی از صنایع دستی است.

این نوع صنعت به دلیل سبک بودن و مقاومت آن به نوعی از صنعت‌های دیگر در زمینه سبد و میز وصندلی و کمد و زیر تلویزیونی پیشی گرفته‌است.
یکی از مشکلات این صنعت فصلی بودن آن است به‌طوری‌که در طول سال فقط در چند فصل است بیشتر در زمستان و پاییز است واندکی در بهار ولی در فصل تابستان به دلیل کارهای زراعتی و … بسیار کم است.
[بندانگشتی|سبدبافی(گز بافی) در [سیستان.]]
هنر سبدبافی در نقاط مختلف نام‌های گوناگون به‌خود گرفته‌است چنان‌که در گیلان به آن مرواربافی، در لرستان به آن سَله‌بافی ، در خراسان جنوبی به آن پخل‌بافی و در سیستان به آن گزبافی می‌گویند.

شاردن جهانگرد فرانسوی دوره صفوی در سفرنامه اش آورده است: 
بهترین نوع حصیر و سبد در سیستان بافته میشود اقبال یغمایی نیز اضافه میکند در داخل و پیرامون دریاچه هامون و رود هیرمند واقع در سیستان، جگن و نی بسیار می روید.

## مرواربافی
در گیلان، سبدبافی به نام مرواربافی رایج است. مرکز اصلی فعالیت دست‌اندرکاران این صنعت اطراف آستانه اشرفیه و به‌ویژه روستای کورکا، می‌باشد و به‌طور پراکنده در مناطق دیگر استان گیلان از جمله اطراف بندرکیاشهر و در صیقلان بازار جمعه نیز دیده می‌شود. مروار یک نوع چوب ترکه‌ای است که از اطراف تهران، کرج، سولقان، بهارِ همدان، ملایر و مراغه تهیه می‌شود.
سبد گردکوچک و بزرگ ـ سبد بیضی کوچک و بزرگ ـ سبد قایقی کوچک و بزرگ ـ کاسه در اندازه‌های مختلف ـ سبد کشکولی ـ سبد جای میوه ـ سبد پنجره‌ای ـ ساک پیک نیک ـ سبد دو طبقه سبد سه طبقه ازجمله محصولات مرواربافان گیلان است.

## پخل‌بافی
بافت سبد کاهی در استان خراسان جنوبی ایران یکی از صنایع دستی است که به پَخَل‌بافی شهرت دارد.

پخل‌بافی در گویش محلی پَخَل، شِلمه، سفال و سُفله گندم نیز گفته می‌شود. در اکثر شهرستان‌های استان خراسان جنوبی به‌ویژه قاینات، سرایان، طبس و بشرویه که گندم کشت می‌شود، پخل‌بافی نیز انجام می‌شود که از تولیدات این هنر می‌توان انواع سبد، گلدان‌های تزیینی و زیرقابلمه‌ای اشاره کرد. این محصولات به‌طور معمول به صورت تک‌رنگ طلایی که همان رنگ طبیعی ساقه‌های گندم خشک شده و معمولاً بدون نقش است. در برخی از شهرستان‌ها تولیدات با نخ‌های پشمی رنگین که در حین بافت به دور ساقه‌ها می‌پیچند، نقش‌های ساده رنگارنگ در مجموعه‌های فرضی هندسی شکل (اغلب مثلثی) ایجاد می‌کنند. در فصل بهار که فصل برداشت گندم است این هنر بیشتر رونق دارد، اما در سایر فصول سال نیز در صورت در دسترس بودن ساقه گندم بافت آن انجام می‌گیرد. این مهارت در ۲۱ آبان ۹۶ در فهرست آثار معنوی ایران (ناملموس) به ثبت رسیده‌است.

## گز بافی
سبد بافی یکی از صنایع دستی سیستان است که با استفاده از چوب درخت گز صورت میگیرد و به آن گز بافی می‌گویند.
صنعتگران با ذوق و پرشور سیستان سعی می‌کردند که ارتباطی معقول و منطقی میان مردم سیستان و درختچه گز با طبیعت و محیط زیست برقرار کرده و نتیجه‌ کار، هوشمندی ها و خلاقیت‌هایی است که در واقع از تجسم خلاق خودشان برای پاسخ به نیازهای واقعی زندگی بهره ببرند. بنابراین تلاش می‌شد که سبد های زیبایی ساخته شود. 

این سبدها در اشکال مختلف از ترکه‌های نازک درختان گز بافته می‌شد.

## جستارهای وابسته
* گز بافی
## منابع


رده:صنایع دستی ایرانی
رده:صنایع دستی سیستان
رده:صنعت‌گری
رده:ظرف‌های کاربردی
رده:ظرف‌های ویژه نگهداری خوراک
۳۱ اوت

**۳۱ اوت** دویست و چهل و سومین روز سال در گاه‌شماری میلادی (دویست و چهل و چهارمین در سال کبیسه) است. ۱۲۲ روز تا پایان سال باقی‌است.

## رویدادها
* ۱۶۰۸ - احداث ایالت کبک.
* ۱۸۷۶ - **[[عبدالحمید دوم]]** سلطان امپراتوری عثمانی شد و برادرش **[[مراد پنجم]]** عزل شد.
* ۱۹۲۰ - نیروهای لهستانی، در جنگ کومارو ارتش سرخ بولشویک را شکست دادند.
* ۱۹۳۹ - آغاز نخستین دورهٔ جشنواره جهانی فیلم کن در فرانسه.
* ۱۹۵۷ - مالزی - روز ملی روز استقلال در کشورهای مشترک‌المنافع. 
* ۱۹۶۲ - ترینیداد و توباگو - روز استقلال از بریتانیای کبیر.
* ۱۹۹۰ - وحدت دو آلمان.
* ۱۹۹۱ - قرقیزستان - روز استقلال از اتحاد جماهیر شوروی.
* ۱۹۹۲ - **[[پاسکال لیسوبا]]** به عنوان رئیس‌جمهور جمهوری کنگو منصوب شد.

## مناسبت‌ها

## زادروزها
* ۱۲ - **[[کالیگولا]]**، (گایووس سزار)، چهارمین امپراتور روم. (درگذشتهٔ ۴۱)
* ۱۶۱ - **[[کومودوس]]**، امپراتور روم.
* ۱۸۳۴ - **[[آمیلکار پونچیلی]]**، موسیقی‌دان و آهنگساز ایتالیایی. (درگذشتهٔ ۱۸۸۶)
* ۱۹۰۸ - **[[ویلیام سارویان]]**، نویسندهٔ آمریکایی. (درگذشتهٔ ۱۹۸۱)
* ۱۹۱۸ - **[[آن جی لرنر]]**، آهنگساز آمریکایی. (درگذشتهٔ ۱۹۸۶)
* ۱۹۳۶ – آلبرتو آسیرلی، دوچرخه‌سوار اهل ایتالیا (د. ۲۰۱۷)
* ۱۹۸۲ - **[[خوزه مانوئل رینا|پپه رینا]]**، فوتبالیست اسپانیایی.
* ۱۹۸۵ - **[[الهام علی]]**، بازیگر سعودی.

## مرگ‌ها
* ۱۶۸۸ - **[[جان بونیان]]**، نویسندهٔ آمریکایی. (زادهٔ ۱۶۲۸)
* ۱۹۶۳ - **[[جرج اف براک]]**، نقاش فرانسوی. (زادهٔ ۱۸۸۲)
* ۱۹۹۷ - **[[دایانا، شاهدخت ولز]]**، شاهدخت بریتانیایی و عضو خانواده سلطنتی. (زاده ۱۹۶۱)

## منابع

## پیوند به بیرون
* مهرنیوز:امروز در تاریخ
* BBC: On This Day
* ''The New York Times'': On This Day
* On This Day in Canada

۳۰ اوت - ۱ سپتامبر - ۳۱ ژوئیه - ۳۰ سپتامبر

رده:اوت
رده:روزهای میلادی
الفیه و شلفیه

**اَلفیه و شَلفیه** کتابی است مصور در مورد آمیزش جنسی که حکیم ابوبکر ازرقیِ شاعر قرن 5 ه.ق. آن را برای پادشاه نیشابور، طغان‌شاه، پسر آلپ ارسلان سلجوقی و نوه طغرل سلجوقی تألیف کرد.

در این کتاب حالت‌های آمیزش جنسی با تصویر و نگاره را در چهارچوب داستان آمیزش زن با مرد آموزش داده‌اند. ازرقی این کتاب را برای بهبود ضعف نیروی جنسی طغان‌شاه گرد آورد. در نام کتاب، الفیه گویا کنایه از آلت تناسلی مرد و شلفیه کنایه از فرج است. گروهی نیز الفیه و شلفیه را نام دو زن روسپی دانسته و شلفیه را مادر الفیه گفته‌اند. از این کتاب امروزه فقط بیست و دو صفحه باقی مانده‌است که در موزه آرمیتاژ شهر سنت پترزبورگ در روسیه نگهداری می‌شود.

## منابع

رده:کتاب‌های جنسی
رده:شیوه‌نامه‌های جنسی
رده:پوزیشن‌های جنسی
رده:آمیزش جنسی
رده:کنش‌های جنسی
رده:کتاب‌های فارسی سده ۵ (قمری)
فرهنگ عمید

*فرهنگ فارسی عمید*، معروف به ***فرهنگ عمید***، یک فرهنگ لغت یک‌زبانهٔ فارسی به فارسی تألیف حسن عمید است که در دو جلد به چاپ رسیده‌است. این فرهنگ شامل واژه‌های فارسی، لغات عربی، اروپایی و ترکی به‌کاررفته در زبان فارسی است که به همراه اصطلاحات ادبی و علمی تألیف شده‌است. حسن عمید در سال ۱۳۳۲ واژه‌نامه‌ای را به نام فرهنگ نو تکمیل و منتشر نمود که جلد اول آن در سال ۱۳۰۸ خورشیدی به چاپ رسیده بود. اما *فرهنگ فارسی عمید* نخستین بار در سال ۱۳۳۵ در ۹۳۶ صفحه با قطع کوچک چاپ شد. بعد از گذشت ده سال، این فرهنگ، همراه با اصلاحات و افزودن واژه‌های بیشتر، در سال ۱۳۴۲ و در ۱۱۱۴ صفحه، با سرمایهٔ کتابخانهٔ ابن‌سینا دوباره به چاپ رسید.

## خصوصیات
از ویژگی‌های این واژه‌نامه می‌توان موارد زیر را نام برد:
* آمدن نشانه‌های آوایی واژگان (برای تلفظ درست واژگان) در میان کمانک برابر هر واژه؛
* زبانی که واژگان از آن آمده‌است و واژهٔ اروپایی وارد شده به زبان نیز به همان زبان آورده شده؛
* گونهٔ واژگان براساس دستور زبان اول فرهنگ بیان شده‌است؛
* آوا نگاری واژگان عربی بر اساس تلفظ اصلی واژه آورده شده و معنی واژگان به صورت روشن و به زبان ساده نگاشته شده؛
* در این فرهنگ تصویرهایی برای برخی از واژگان گنجانده شده‌است؛
* این فرهنگ تنها دربرگیرندهٔ شمار فراوانی از واژگانی است که در زبان فارسی به کار رفته‌اند و نام مکان‌ها و شهرها و نویسندگان، و هنرمندان در آن نوشته نشده‌است. (به جز نمونه‌های بسیار مشهور که برای دریافت برخی نوشته‌ها نیاز است. مانند: بهلول یا سلیمان)

## ویراست جدید
فرهنگ فارسی عمید سال ۱۳۸۹ به سرپرستی فرهاد قربان‌زاده، فرهنگ‌نویس و پژوهشگر فرهنگستان زبان و ادب فارسی، ویرایش و تألیف مجدد شد که جایزهٔ سیزدهمین دورهٔ کتاب فصل در بهار ۱۳۸۹ را نیز به خود اختصاص داد. در این ویرایش ۲۵ نفر از پژوهشگران با فرهاد قربان زاده همکاری داشتند که نام تمامی آن‌ها در ابتدای این ویراست از فرهنگ آمده‌است. این ویرایش با هماهنگی بازماندگان حسن عمید انجام گرفته‌است و قانون حقوق مؤلف در آن رعایت شده‌است. این کتاب به صورت دورنگ منتشر شده و تنها فرهنگ فارسی است که لوح فشردهٔ آن به رایگان در کنار آن عرضه می‌شود. در این ویراست واژه‌های جدید بسیاری به متن افزوده شده‌است.

## منابع

* پیشگفتارهای فرهنگ عمید (فرهنگ عمید، حسن عمید، تهران، انتشارات امیرکبیر، چاپ هشتم ۱۳۷۱).

## پیوند به بیرون
* فرهنگ فارسی عمید (پاورپوینت)

رده:دانشنامه‌های فارسی
رده:فرهنگ‌های واژگان انگلیسی
عمید
رده:کتاب‌های ۱۳۴۲
رده:کتاب‌های ایرانی
رده:کتاب‌های غیرداستانی ۱۹۶۳ (میلادی)
پیمان قاسم‌خانی

**پیمان قاسم‌خانی** (زادهٔ ۳۰ دی ۱۳۴۵) فیلمنامه‌نویس، کارگردان و بازیگر ایرانی است. او نویسندگی آثاری نظیر ''مارمولک'' (۱۳۸۲)، ''پژمان'' (۱۳۹۲)، ''سن پطرزبورگ'' (۱۳۸۸)، *[[ورود آقایان ممنوع]]* (۱۳۸۹)، *[[مسافران (مجموعه تلویزیونی ایرانی)|مسافران]]* (۱۳۸۸)، *[[مرد هزارچهره]]* (۱۳۸۷) و *[[شب‌های برره]]* (۱۳۸۴) را بر عهده داشته است.

## زندگی
پیمان قاسم‌خانی ۳۰ دی ۱۳۴۵ در تهران متولد شد. او که در دانشکده اهواز، آمار انفورماتیک خوانده است در ۱۳۷۰ به مرکز آموزش فیلمسازی باغ فردوس رفت و اولین دورهٔ فیلمنامه‌نویسی‌اش را در این مرکز زیر نظر سیف‌الله داد گذراند.

وی همچنین مدت کوتاهی را در کلاس آموزشی بهرام بیضایی گذارنده است. از جمله فیلمنامه‌های او: *[[من زمین را دوست دارم]]* (۱۳۷۲)، *[[بوی خوش زندگی]]* (۱۳۷۳، بازنویسی)، *[[نان، عشق و موتور ۱۰۰۰]]* (۱۳۸۰، بر اساس کتاب *شوهر مدرسه‌ای* اثر جووانی گوارسکی، بدون ذکر در فیلم) است که برای ابوالحسن داوودی و فیلمنامه «هتل» را نیز برای مرضیه برومند نوشته است. او برای نوشتن فیلمنامهٔ دختری با کفش‌های کتانی جایزه بهترین فیلمنامه‌نویسی را از خانه سینما دریافت کرد و بعد سناریو و سرپرست نویسندگی سریال پاورچین را به عهده گرفت. فیلم کوتاهی نیز به نام «هزارپا» با بازی بهاره رهنما، مهران مدیری، سروش صحت و پگاه آهنگرانی ساخت. همچنین فیلم‌نامه سریال‌های ''خانه ما'' (مسعود کرامتی، ۱۳۷۹) و *[[گالری ۹]]* (غلامرضا رمضانی، ۱۳۷۶) را نوشته است.

وی برای فیلم‌نامه فیلم ''مارمولک'' سیمرغ بلورین بهترین فیلم‌نامه را از جشنواره فیلم فجر دریافت کرده است.

پیمان قاسم‌خانی در بیشتر سریال‌های مهران مدیری به عنوان طراح فیلم‌نامه و سرپرست نویسندگان حضور داشته است. او در سال ۹۷ پس از ۱۱ سال، در سریال ''هیولا'' دوباره با مهران مدیری همکاری کرد.

او و بهاره رهنما، به دلیل مشکلات شخصی در سال ۱۳۹۴ از یکدیگر جدا شدند.

## دیدگاه‌ها
قاسم‌خانی و همسر سابقش بهاره رهنما از جمله ۱۴۰ هنرمند ایرانی بودند که با امضای طوماری در ۲۲ خرداد ۱۳۹۲، همراه با سایر اصلاح‌طلبان و اعتدال‌گرایان، ضمن قدردانی از انصراف محمدرضا عارف به نفع حسن روحانی، از نامزدی روحانی در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۳۹۲ حمایت علنی کردند.

## فعالیت‌ها
### تلویزیون

### سینما

### نمایش خانگی

### تئاتر

## جوایز و نامزدی‌ها

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* 
* مصاحبه پیمان قاسم خانی در فیلم‌نت‌نیوز

رده:افراد زنده
رده:اهالی تهران
رده:بازیگران مرد اهل تهران
رده:بازیگران مرد فیلم اهل ایران
رده:برندگان تندیس زرین بهترین فیلم‌نامه
رده:برندگان سیمرغ بلورین بهترین فیلم‌نامه
رده:زادگان ۱۳۴۴
رده:زادگان ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:طنزپردازان اهل ایران
رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل ایران
رده:فیلم‌نامه‌نویسان فارسی‌زبان
حزب کمونیست (مارکسیست–لنینیست) سان مارینو

**حزب کمونیست ([[مارکسیسم-لنینیسم|مارکسیست-لنینیست]]) سن مارینو** (به ایتالیایی: *Partito Comunista (Marxista-Leninista) di San Marino*) حزبی سیاسی کمونیست در سن مارینو بود. این حزب در سال ۱۰۶۹ توسط "جنبش مارکسیست-لنینیست سن مارینو" تأسیس شد.

حزب در انتخابات مجلس ۱۹۶۹ و ۱۹۷۴ مجلس شرکت کرد ولی موفق به کسب هیچ کرسی نشد. 

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۱۱ اکتبر ۲۰۰۶.

رده:حزب‌های بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:حزب‌های منحل‌شده در سان مارینو
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۸ (میلادی) در سان مارینو
رده:حزب‌ها در سان مارینو
رده:حزب‌های کمونیست
رده:حزب‌های کمونیست در سان مارینو
رده:سان مارینو
رده:سازمان‌های مخالف تجدیدنظرطلبی
کبوتر (صورت فلکی)

**کبوتر** (Columba) یکی از صورت‌های فلکی آسمان جنوبی است که در عربی به آن حمامة و در انگلیسی به آن (dove) می‌گویند.
این صورت فلکی کوچک در جنوب صورت‌های فلکی خرگوش و سگ بزرگ است. کبوتر در سال ۱۶۷۹ توسط آگوستین رویر از سگ بزرگ جدا شد. این صورت فلکی همچنین در غرب خود صورت فلکی کشتی‌دُم را دارد.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، "Columba"، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد.

## پیوند به بیرون

رده:اخترشناسی در جمهوی هلند
رده:جمهوری هلند در دهه ۱۵۹۰ (میلادی)
رده:صورت‌های فلکی جنوبی
رده:صورت‌های فلکی شرقی
رده:صورت فلکی کبوتر
رده:صورت‌های فلکی پتروس پلانسیوس
رده:صورت‌های فلکی
قانون مدنی

[بندانگشتی|نمونه‌ای از کتاب قانون مدنی «[ناصر کاتوزیان»]]
**کتاب قانون مدنی** مجموعه‌ای از اساسی‌ترین و مهم‌ترین مواد قانونی را شامل می‌شود که قواعدِ قانونی حاکم بر ارتباطاتِ اشخاص با یکدیگر در جامعه را بیان می‌کند.

در این کتاب از اموال، اسباب تملُک، عقود و معاملات و الزامات، وصیت و ارث، تابعیت، اقامتگاه، نکاح و طلاق، اولاد، نسب، خانواده و بخشی از ادله اثبات دعوا قانون‌گذاری صورت پذیرفته است.

حال مهم‌ترین مسائلی که در قانون مدنی هر کشور به آن‌ها پرداخته می‌شود عبارتند از: احوال شخصیه اعم از اهلیت و وضعیت، قراردادها و عقود (مختصات و شرایط صحت)، مسئولیت مدنی، حقوق تعهدات و حقوق خانواده اعم از ازدواج، طلاق.

قانون مدنی کشورهای مختلف معمولاً قدمت زیادی دارد و به عنوان پیکره اصلی حقوق خصوصی کشور کمتر دستخوش تغییرات عمده می‌شوند. وظیفه اصلی این قانون تنظیم روابط قراردادی و خارج از قرارداد اشخاص جامعه است، اما در عمل سایر شاخه‌های حقوق را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

## قانون مدنی در ایران
قانون مدنی ایران متشکل از یک مقدمه و سه جلد است: مقدمه در انتشار و آثار و اجرای قوانین به‌طور عموم و امضا و نحوه لازم الاجرا شدن و انتشار ان صحبت می‌کند، جلد اول- در اموال (مصوب ۱۳۰۷)؛ جلد دوم- در اشخاص (مصوب ۱۳۱۳ و ۱۳۱۴)؛ جلد سوم- ادله اثبات دعوا. این قانون برگرفته از حقوق اسلام، به ویژه فقه امامیه است، که شکل امروزین و مدون آن، به همراه محتوای برخی مواد، برگرفته از قوانین اروپایی، به ویژه قانون مدنی فرانسه و تا حدودی بلژیک است.

این قانون از مشهورترین و مهم‌ترین متون درسی حقوق است که نوشته‌های حقوقی بسیاری پیرامون آن وجود دارد؛ از معروف‌ترین حاشیه نویسان و شارحان این قانون، می‌توان به سید علی حائری شاه باغ، دکتر سید حسن امامی، محمدجعفر جعفری لنگرودی، امیرناصر کاتوزیان، حسین صفایی و مهدی شهیدی اشاره کرد. بعد از انقلاب سال ۱۳۵۷ این قانون دستخوش تغییراتی شد و برخی از مواد آن حذف یا اصلاح شد از جملهٔ این اصلاحات می‌توان به اصلاح ماده ۲۱۸ اشاره کرد که با تغییر در آن این ماده کارایی خود را از دست داد و انتقاد بسیاری از حقوقدانان را برانگیخت.

## جستارهای وابسته
* کدیفیکاسیون
* حقوق مدنی
* قانون مدنی فرانسه

## منابع

## پیوند به بیرون
متن کامل قانون مدنی ایران


رده:حقوق مدنی (سیستم حقوقی)
رده:حقوق مدنی
رده:قانون
قورولتای

**قورولتای** شورای سیاسی و نظامی از سران و خان‌های مغول باستان بود. ریشه این کلمه به زبان پیش مغولی *kura-، *kurija- «جمع‌آوری، جمع کردن» است.

در لغتنامه دهخدا در مدخل قوریلتای (قورولتای) به لغت مغولی مجمع عظیم بود که برای مشاوره و کنکاش انعقاد یابد. تفسیر شده است. و در مدخل قوریلتای از فرهنگ عمید به انجمن بزرگ امرای مغول برای کنکاش و گفتگو در امری مهم تعبیر شده است.

می‌توان قورولتای را به نوعی مجلس قانون‌گذاری محسوب می‌شود. گردهمایی به منظور مشورت یا حل و فصل اختلافات که میان چندین ایل بزرگ مغول که به‌طور معمول به دعوت ایلخان یا ریش‌سفیدان قبایل رخ می‌دهد. تصمیمی که در این جمع گرفته شود خود به خود جنبه رسمی گرفته تمام ایل‌ها، ایلچه‌ها و اوبه‌ها موظف به دفاع از آن هستند. اکثر خان‌های مغول همچون چنگیز خان در قورولتای منتخب می‌شدند. در کاربرد مدرن این واژه به معنی گردهم‌آیی **مجلس شورا** و **پارلمان** نیز در گروه‌های سیاسی مختلف استفاده می‌شود.

## جستارهای وابسته
* لویی جرگه
* پیمان تریانون

## یادداشت‌ها


## منابع

## پیوند به بیرون
رده:آسیای مرکزی
رده:ایلخانان مغول
رده:تاریخ آسیای مرکزی
رده:تاریخ حقوق
رده:تاریخ مردمان ترک‌تبار
رده:قوه‌های مقننه تاریخی
رده:واژه‌ها و عبارت‌های مغولی
۱۲۸۵ (خورشیدی)

**۱۲۸۵** هزار و دویست و هشتاد و پنجمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## رویدادها
* در این سال نیروهای امپراتوری عثمانی به فرمان والی بغداد به ایران حمله کردند که منجر به اشغال مناطقی از ایران شد. نیروهای عثمانی در نهایت توسط قوای امپراتوری روسیه در ۱۲۹۰ دفع شدند.
* فروردین – شورش مردم مشهد به دلیل گرانی نان و گوشت و کشته شدن حدود چهل نفر به دست عوامل آصف‌الدوله
* ۲۴ خرداد - تبعید سه تن از مشروطه‌خواهان (حاجی میرزا حسن رشدیه، مجدالاسلام کرمانی و میرزا آقا اسپهانی به کلات نادری به دستور عین‌الدوله
* ۱۴ مرداد - صدور فرمان مشروطیت توسط مظفرالدین‌شاه
* ۱۷ شهریور - توشیح نظامنامهٔ انتخابات (صنفی) توسط مظفرالدین‌شاه قاجار
* ۱۴ مهر - تأسیس اولین مجلس شورای ملی در ایران برابر با (۱۸ شعبان ۱۳۲۴ (قمری))
* ۱۲ دی - مظفرالدین‌شاه، پنجمین شاه دودمان قاجار پس از ۱۰ سال سلطنت در سن ۵۳ سالگی و تنها ۱۰ روز پس از امضای نخستین قانون اساسی ایران درگذشت.
* ۲۸ دی - محمدعلی‌شاه قاجار به تخت پادشاهی ایران تکیه زد و سلطنت او تا ۱۲۸۸ ادامه یافت.

## زادروزها
* ۳۰ خرداد - امین‌الله آندره حسین آهنگساز ایرانی ساکن فرانسه
* ۲ شهریور - پهلوان سید علی، پهلوان اول پایتخت
* ۲۵ اسفند - پروین اعتصامی، شاعر معاصر از نوادگان اعتصام الدوله نماینده تبریز در مجلس شورای ملی
*۲۷ اسفند - بهرام آریانا، با نام اصلی **حسین معتمدی منوچهری تنکابنی** در پاریس) ارتشبد نیروی زمینی شاهنشاهی و فرمانده آن نیرو

;تاریخ نامعلوم

* روح‌الله خالقی، آهنگساز ایرانی
* محمدحسین شهریار، شاعر ایرانی
* روح الله خاتمی، روحانی شیعه و مؤسس حوزه علمیه اردکان
* علی امینی، سیاستمدار و از نخست وزیران دوره پهلوی دوم
* عبدالوهاب اقبال، مالکان خراسان، استاندار کرمان، نماینده حوزه انتخابیه کاشمر در مجلس شورای ملی و نایب‌التولیه حرم فاطمه معصومه در قم

## درگذشتگان
*۱۲ دی - مظفرالدین شاه: پنجمین شاه قاجار.

## منابع

رده:۱۲۸۵
رده:سده ۱۳
۱۳۱۳ (خورشیدی)

**۱۳۱۳** هزار و سیصد و سیزدهمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## رویدادها
* ۸ مرداد - سیل در تبریز.
* ۳ دی - تصویب تأسیس **[[کانون جهانگردی و اتومبیلرانی جمهوری اسلامی ایران|کانون جهانگردی و اتومبیلرانی]]** در مجلس شورای ملی.
;تاریخ نامعلوم
* افتتاح آرامگاه جدید فردوسی
* تاسیس دانشگاه تهران
* ثبت نام نام خانوادگی

## زادروزها
* ۲۸ فروردین - ایرج قادری، بازیگر
* ۲ اردیبهشت - یاور همدانی، شاعر و پژوهشگر ایرانی
* ۱۱ اردیبهشت - پرویز ورجاوند، باستان‌شناس و سیاستمدار
* ۲۲ خرداد - حسین سرشار، خواننده و بازیگر
* ۲۳ خرداد - محمود محمودی خوانساری، خواننده
* ۲۳ خرداد - رحیم رحمان‌زاده، پزشک
* ۱۳ مرداد - هژبر یزدانی، از مردان اقتصاد ایران در دورهٔ محمدرضا شاه پهلوی
* ۲۲ مرداد - ساسان سپنتا، موسیقی‌دان و زبان‌شناس ایرانی
* ۲۴ مرداد - ابراهیم‌آبادی، بازیگر
* ۳ شهریور - اکبر هاشمی رفسنجانی، رئیس مجلس خبرگان رهبری ایران، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام و چهارمین رئیس‌جمهور در نظام جمهوری اسلامی ایران
* ۴ شهریور - محمد اسماعیلی، نوازندهٔ ایرانی تنبک
* ۱۲ شهریور - محمود کیانوش، شاعر، نویسنده و مترجم
* ۱۹ آبان - داوود هرمیداس باوند، دیپلمات، استاد حقوق بین‌الملل و روابط بین‌الملل
* ۲۴ آبان - عباس مهردادیان، بازیگر
* ۵ آذر - جمشید مشایخی، بازیگر
* ۱۵ دی - فروغ فرخزاد، شاعر
* ۱۵ بهمن - علی نصیریان، بازیگر
* ۲ اسفند - اسماعیل فصیح، داستان‌نویس و رمان‌نویس
* ۲۴ اسفند - غلامحسین صدری‌افشار، نویسنده، فرهنگ‌نویس، مترجم و پژوهشگر ایرانی

تاریخ نامعلوم
* محمدمهدی ربانی املشی، روحانی و سیاستمدار

## درگذشت‌ها
* ۲۲ دی - سید ابوالقاسم دهکردی، فقیه و مرجع تقلید شیعه (زاده ۱۲۳۴)
* ۳۰ بهمن - محمود غنی‌زاده، شاعر

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:۱۳۱۳
رده:سده ۱۴
۱۳۱۷ (خورشیدی)

**۱۳۱۷** هزار و سیصد و هفدهمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## رویدادها
* ۲۷ اردیبهشت ـ افتتاح تونل کندوان
* ۴ شهریور ـ افتتاح راه‌آهن سراسری ایران
* افتتاح ـ دبیرستان خیام نیشابور
* افتتاح ـ قنادی بهار

## زادروزها
* ۲۳ فروردین - ایرج کابلی، نویسنده، وزن‌های عروضی، مترجم
* ۱۴ اردیبهشت - پرویز مقصدی،  آهنگساز موسیقی پاپ 
* ۲۵ اردیبهشت - رضا زمانی، رئیس انجمن روان‌شناسی ایران
* ۱ تیر - امیراشرف آریانپور، موسیقی‌دان، پژوهشگر و نویسنده
* ۹ تیر - اسماعیل خوئی، شاعر
* ۲۶ تیر - محمد دهش، حقوقدان، نویسنده، سیاستمدار، فعال مدنی و اجتماعی
* ۳۰ تیر - پرویز شفیع زاده، بازیگر
* ۱ مرداد - پرویز مسجدی، داستان نویس
* ۱۱ مرداد - داریوش آشوری، مترجم
* ۱۰ شهریور - ملکه رنجبر، بازیگر
* ۱۸ شهریور - اردشیر محصص، طراح، کاریکاتوریست و نقاش ایرانی (درگذشت ۱۳۸۷)
* ۱۸ شهریور - مظهر خالقی، خواننده مشهور کرد ایرانی
* ۱۶ مهر - لیلی امیرارجمند، سیاست‌مدار
پ
* ۲۲ مهر - فرح دیبا، شهبانو سابق ایران
* ۱۱ آبان - محمد ابهری، بازیگر
* ۲۹ آبان - اردشیر کاظمی، بازیگر
* ۲۶ آذر - سید موسی نامجو، وزیر دفاع ایران در کابینه محمد جواد باهنر (درگذشت ۱۳۶۰)
* ۵ دی - بهرام بیضایی، کارگردان و نمایشنامه‌نویس (درگذشت ۱۴۰۴)
* ۱۷ دی - سرتیپ جواد فکوری، فرمانده نیروی هوایی ارتش و وزیر دفاع ایران در کابینه محمد علی رجایی (درگذشت ۱۳۶۰)
* ۱۵ بهمن - فرهاد ارژنگی، آهنگساز، نوازنده تار و نقاش (درگذشت ۱۳۴۰)
* ۱۹ بهمن - محمدعلی دیباج، صداپیشه، گویندۀ دوبلاژ

;تاریخ نامشخص
* رضا زواره ای، حقوقدان و سیاستمدار (درگذشت ۱۳۸۴)
* هژیر داریوش، کارگردان ایرانی (درگذشت ۱۳۷۴)
*محمد حنیف نژاد از بنیانگذاران سازمان مجاهدین خلق ایران

## درگذشت‌ها
* ۱ اردیبهشت - **[[اقبال لاهوری]]** شاعر پاکستانی

## منابع

## پیوند به بیرون

رده:۱۳۱۷
رده:سده ۱۴
گاو (صورت فلکی)

[200px|بندانگشتی|صورت فلکی گاو، از کتاب [صورالکواکب اثر عبدالرحمان صوفی]]
200px|بندانگشتی|صورت فلکی گاو

**صورت فلکی گاو** (به انگلیسی: Taurus، به عربی: ثَور، تلفظِ فارسی: ثُور) یک صورت فلکی که در منطقةالبروج قرار دارد و دارای یک ستارهٔ درخشان به نام دَبَران است که چشم خشمناک و خونین‌رنگِ ثور را نمایش می‌دهد. سدویس ستاره‌ای سرخ‌رنگ از قدرِ اول است و حدود ۶۵ سال نوری با ما فاصله دارد.

گروهی از ستارگان به شکل ۷ که از نزدیکی دَبَران شروع می‌شوند، قلائص نام دارند و صورت ثور را درست می‌کنند. در این صورت، می‌توان بینی و پوزهٔ ثور را مجسم کرد. قلائص، خوشهٔ ستاره‌ایِ باز و کم‌نوری است و حدود ۱۵۳ سال نوری از ما فاصله دارد.

شانه‌های ثور را خوشهٔ پروین تشکیل می‌دهد. صورت فلکی ثور به خاطر این خوشهٔ زیبا، جلوهٔ خاصی دارد. خوشهٔ پروین، شبیه به دب اصغر، ولی کوچک‌تر و فشرده‌تر از آن است که هفت ستاره در آن به وضوح دیده می‌شود. بر طبق اساطیر، خوشهٔ پروین، هفت خواهران اطلس نیرومند بودند که جبار شکارچی به دنبالشان بود و برای نجات از دست وی، به صورت هفت کبوتر درآمدند.

صورت فلکی ثور را در بیشتر ماه‌ها می‌توان مشاهده کرد اما بهترین موقعیت و بیشترین مدت شبانه برای مشاهده آن آذرماه می‌باشد.
خوشهٔ پروین در این صورت فلکی شاخص است. صورت فلکی ثور در آذرماه تقریباً همزمان غروب خورشید، از جانب شرق در حال طلوع می‌باشد و در حوالی نیمه شب به بیشترین ارتفاع خود از افق می‌رسد و سپس مسیر خود را به طرف مغرب ادامه می‌دهد؛ و متقابلاً هنگام طلوع خورشید در حال غروب کردن است. با کمک صورت‌های فلکیِ آندرومِدا (زنِ برزنجیر) و ذات‌الکرسی می‌توان راحت‌تر به خوشهٔ پروین رسید. در ضمن، مسیر حرکت این صورت فلکی با مسیر حرکت خورشید در پایان بهار (خرداد) نزدیک است، و خردادماه خورشید در این صورت فلکی است.

## منابع

رده:صورت‌های فلکی شرقی
رده:صورت‌های فلکی شمالی
رده:صورت فلکی گاو
رده:صورت‌های فلکی
رده:صورت‌های فلکی استوایی
رده:صورت‌های فلکی ذکرشده بطلیموس
۱۳۲۵ (خورشیدی)

**۱۳۲۵** هزار و سیصد و بیست و پنجمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## رویداد ها
* ۲ فروردین (۲۲ مارس ۱۹۴۶) ـ اعطای استقلال به ماورای اردن از طرف بریتانیا. سه سال بعد این کشور نامش را به اردن تغییر داد.
* ۱ خرداد (۲۲ مهٔ ۱۹۴۶) ـ تأسیس پادشاهی ماورای اردن
*۲۱ آذر - خروج کامل شوروی از ایران تا ۲۱ آذر، اعلام سرکوب و فروپاشی دولت فرقه دموکرات آذربایجان، توسط ارتش شاهنشاهی ایران در تبریز و بازگشت آذربایجان به خاک ایران

;تاریخ نامعلوم
* انتخاب محمدتقی بهار به وزارت فرهنگ ایران
* انتشار اولین جلد لغتنامهٔ دهخدا
* محمدرضا شاه پهلوی پرواز آزمایشی از فرودگاه مهرآباد به فرودگاه دوشان‌تپه انجام داد و گواهی‌نامهٔ خلبانی دریافت کرد.
* تأسیس پانزده فدراسیون ورزشی

## زادروزها
* ۵ فروردین - فیروز نادری، دانشمند ایرانی - آمریکایی، ناسا 
* ۹ فروردین - کسری وفاداری، پژوهشگرِ فرهنگ و تاریخ، استادِ دانشگاه و فعالِ فرهنگی
* ۱۲ اردیبهشت - محمد موسوی، نوازنده نی
* ۲۳ خرداد - بابک بیات، آهنگساز موسیقی فیلم و ترانه (درگذشت۱۳۸۵)
* ۲۸ مرداد - مسعود بهنود، نویسنده و روزنامه‌نگار
* ۳ مهر - علی پروین، بازیکن فوتبال و مربی
* ۲ آبان - محمد گلریز، خواننده
*۷ آبان - محمد محمدی نیک معروف به ری شهری، روحانی، سیاستمدار و نخستین وزیر اطلاعات جمهوری اسلامی ایران
* ۲۵ آبان - مهستی خواننده ایرانی (درگذشت ۱۳۸۶)
* ۱۲ آذر - کوروش یغمایی، موسیقیدان و بنیانگذار موسیقی راک
* ۱ دی - یوسف کلاهدوز، از فرماندهان نظامی سپاه پاسداران در جنگ ایران و عراق
* ۸ دی - افسانه نجم‌آبادی، نویسنده، پژوهشگر و استاد رشتهٔ مطالعات زنان، جنسیت و مطالعات تاریخی
* ۱۷ دی - محمدرضا لطفی، نوازنده تار و سه‌تار و آهنگ‌ساز (درگذشت ۱۳۹۳)
* ۱ اسفند - عمران صلاحی، شاعر، نویسنده، مترجم و طنزپرداز
* ۳ اسفند - هما میرافشار، ترانه‌سرا، شاعر
* ۲۳ اسفند - محمود ضرابی، خلبان (زاده ۱۳۲۵)
;تاریخ نامعلوم
* سراج‌الدین کازرونی، وزیر مسکن و شهرسازی ایران از ۱۳۶۴ تا ۱۳۷۲
* محمد سعیدی کیا، وزیر مسکن و شهرسازی دولت محمود احمدی‌نژاد
* بهرام مشیری، نویسنده و محقق تاریخ.
* هوشنگ کامکار، موسیقیدان
* هادی نژادحسینیان، دیپلمات

## درگذشت‌ها
* شهریور - مستوره افشار، فعال حقوق زنان در جمعیت نسوان وطنخواه
* ۸ بهمن - سید علی قاضی، فقیه و عارف شیعه

## منابع

رده:۱۳۲۵
رده:سده ۱۴
میرویس صادق

**میرویس صادق**، فرزند ارشد اسماعیل خان والی سابق هرات بود.

آقای صادق، در کنفرانس بن به نمایندگی از اسماعیل خان شرکت داشت.

او در دولت موقت افغانستان وزیر کار و امور اجتماعی بود و در دولت انتقالی این کشور (هر دو دولت به رهبری حامد کرزی) وزیر هوانوردی شد.

آقای صادق، در ماه حمل (فروردین) سال ۱۳۸۳ خورشیدی، توسط افراد فرمانده مخالف پدرش (ظاهر نایب زاده) در هرات کشته شد.

## پیوند به بیرون
خبر کشته شدن میرویس صادق در سایت بی بی سی فارسی

آشوب در هرات به دنبال کشته شدن میرویس صادق

رده:اهالی هرات
رده:ترورشدگان اهل افغانستان
رده:تاجیک‌های اهل افغانستان
رده:درگذشتگان ۱۳۸۳
درگذشتگان ۲۰۰۴
رده:زادگان ۱۹۷۳ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل افغانستان
رده:سیاستمداران ترورشده اهل افغانستان
رده:وزیران دولت افغانستان
محمد خیرخواه

**سيد محمد خیرخواه**، از والیان پیشین هرات در افغانستان بود. او که زمانی سفیر افغانستان در ایران و اوکراین و تاجيكستان بود، پس از کنار گذاشته شدن اسماعیل خان از ولایت هرات، جانشین او شد.

## منابع
* 
* http://www.nytimes.com/2004/09/14/international/asia/14afghan.html?_r=0
* https://www.youtube.com/watch?v=mLF-BI2Fdr8

رده:افراد زنده
رده:سیاستمداران اهل افغانستان
رده:دیپلمات‌های اهل افغانستان
رده:سفیران افغانستان
رده:ولایت هرات
رده:تاجیک‌های اهل افغانستان
امان‌الله نیکزاد

'امان‌الله ' معروف به ' قوماندان از فرماندهان جهادی در منطقه زیر کوه .شیندند، یکی از بزرگترین ولسوالی  افغانستان در غرب کشور بود. وی در زمان حضور نیروهای شوروی در افغانستان محافظ قوماندان جهادی بنام غوث الدین بود که در آن هنگام از شروع جنگ علیه تجاوز اتحاد جماهیر شوروی اجازه نداد تا برای یک لحظه هم که شده نیروهای شوروی‌ داخل زیرکوه گردند بعد از سقوط نظام دیموکراتیک و به پیروزی رسیدن مجاهدین، غوث الدین با اسماعیل خان والی آن زمان بیعت نکرده و از او پیروی نکرد بعدا اسماعیل خان تصمیم گرفت تاغوث الدین را از بین ببرد بعد از جنگ‌های زیاد اسماعیل موفق نگردید که قومانده منطقه زیرکوه را به دست بیاورد بعدا به حیله ونیرنگ (آتش‌بس) وارد زیرکوه گردید وبر خلاف وعده‌هایش غوث الدین وهمراهانش راکشت اسماعیل هیچوقت نگذاشت فرمانده ای در هرات جایش را بگیرد از جمله ترور علاوالدین  

امان الله، در درگیری‌ هایی شرکت داشت که منجر به تضعیف حاکمیت اسماعیل خان در هرات و حوزه غرب کشور شد  در نتیجه، اسماعیل خان معروف از سوی حکومت مرکزی کنار گذاشته شد سقوط فرمانروایی اسماعیل خان در حوزه غرب یکی از دست اورد های بزرگ امان الله خان نیکزاد بود. 

امان‌الله خان. در تاریخ ۲۲ اکتبر سال ۲۰۰۶ میلادی، در یک درگیری محلی با نیروهای یک فرمانده شبه نظامی دیگر به نام باب بصیر. در زیرکوه کشته شد.

## پیوند به بیرون
خبر کشته شدن امان‌الله در سایت بی‌بی‌سی فارسی

رده:سیاستمداران اهل افغانستان
رده:درگذشتگان ۲۰۰۶ (میلادی)
رده:کشته‌شدگان اهل افغانستان
شیندند

شهر **شین دَند** مرکز ولسوالی شین دَند با فاصلهٔ ۱۲۰ کیلومتری از مرکز ولایت هرات به سمت جنوب قرار دارد. شیندند دارای یک پایگاه هوایی (میدان هوایی نظامی) بزرگ است که به دست روس‌ها در زمان اشغال افغانستان بنا شده‌است. این شهر شیندند در ۱۷ کیلومتری شاهراه قندهار–هرات، منطقه‌ای در کنار هاروت رود قرار دارد.

## نام
در گذشته این فرمانداری با مساحت گسترده‌تر یعنی با چند فرمانداری دیگر بنام اسفزار مشهور بوده‌است. به نقل از فرهنگ دهخدا (اسفزار. [اَ / اِ ف َ / ف ِ] (اِخ) شهری از نواحی سیستان از جهت هرات و بدان منسوبست ابوالقاسم منصوربن احمدبن الفضل بن نصربن عصام الاسفزاری المنهاجی. (معجم البلدان). اسفزار شهری وسط است وچند پاره دیه توابع دارد و باغستان بسیار و میوه و انگور و انار آن فراوان باشد و در صورالاقالیم گوید اهل آنجا سنی شافعی مذهب اند و در دین متعصب. در زمان سلجوقیان این قصبه سمت مرکز ایالتی را داشت و شهاب الدین غوری، برادرزادهٔ خود غیاث الدین محمود را بولایت این ناحیت منصوب ساخته بود و مسقط الرأس بعض مشاهیر است. (قاموس الاعلام ترکی). از توابع شهر هرات است، بیست پاره قریهٔ آباد دارد (انجمن آرای ناصری). نام محلی این منطقه از همان آوان سبزوار نیز گفته شده‌است.

## جغرافیا
ابن حوقل جغرافیدان مسلمان قرن چهارم هجری قمری طی مشاهتداتش از هرات دربارهٔ اسفزار (شیندند) چنین می‌نویسد:

در شمال اسفزار ولسوالی ادرسکن و ولسوالی غوریان در جنوب آن ولسوالی خاک سفید و ولسوالی اناردره ولایت فراه در شرق آن ولسوالی فارسی و ولسوالی پرچمن و در غرب آن کشور ایران موقغیت دارد.

شیندند عمدتاً از چهار بخش تشکیل شده اشت که عبارت‌اند از زیرکوه در جنوب، پشت‌کوه در غرب، زاول در شرق و در مرکز آن بازار قرار دارد و دارای چندین روستا می‌باشد که عبارت اند از: نصرآباد، کندیز، کشاک، خواجه نوح، چهارگوش، سنگستان، جوغازی، ملع اسفنج پای کشک، کاه، اوکل، خیفان، بلندک، فج، مندل. زیارت صاحب.

نفوس (جمعیت) شیندند در حدود ۸۵۰۰۰۰ می‌باشد. در اسفزار یا سبزوار تاجیکان و پشتون‌ها زندگی می‌کنند که اندک از اقوام دیگر را نیز داراست.

### آب و هوا
با نفوذ از آب و هوای استپی محلی، شیندند دارای آب و هوای نیمه خشک سرد مطابق سامانه طبقه‌بندی اقلیمی کوپن است. میانگین دما در شیندند برابر است با ۱۶٫۵ درجه سانتی گراد، در حالی که میزان بارش سالانه به‌طور میانگین به ۱۶۸ میلی‌متر می‌رسد.

## مردم
جمعیت اسفزار یا سبزوار مطابق آمار اداره احصائیه مرکزی افغانستان در سال ۱۳۹۹ حدود ۴۸٬۱۴۴ می‌باشد. در شیندند تاجیکان و پشتون‌ها زندگی می‌کنند که اندک از اقوام دیگر را نیز داراست.

## پایگاه هوایی شیندند
پایگاه هوایی شیندند در ۱۵ مایلی شمال شرقی شهر واقع شده‌است که در حال حاضر در کنترل نیروهای کمک بین‌المللی امنیت افغانستان و ناتو می‌باشد. این یک فرودگاه هوایی شوروی سابق است که توسط نیروهای آمریکایی تعمیر شده‌است. این منطقه مسطح و خشک است و دارای کوهپایه‌هایی در شمال و غرب است. شاهراه کندهار – هرات، که بخشی از بزرگراه ۱ افغانستان است، از کنار پایگاه هوایی شیندند عبور می‌کند. یک کلینیک پزشکی رایگان که توسط ارتش ملی افغانستان (ANA) پشتیبانی می‌شود، خدمات درمانی پزشکی رایگان را برای جمعیت شهر فراهم می‌کند.

## منابع

* 
* مدخل در دائرةالمعارف بزرگ اسلامی
* مدخل در دانشنامهٔ ایران
* لغت‌نامهٔ دهخدا

رده:مناطق مسکونی در ولایت هرات
رده:ولایت هرات
۱۳۲۷ (خورشیدی)

**۱۳۲۷** هزار و سیصد و بیست و هفتمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## رویدادها
* ۱۵ بهمن ـ تیراندازی به محمدرضا پهلوی، شاه ایران، به دست ناصر فخرآرایی در دانشگاه تهران
* اعلام انحلال حزب تودهٔ ایران توسط دولت ایران
* انتشار *[[آتش خاموش]]* نخستین مجموعهٔ داستانی که به قلم زنی ایرانی چاپ شده‌است، توسط سیمین دانشور

## زادروزها
* ۱ فروردین - غلامرضا نیکخواه، بازیگر
* ۲ فروردین - مروت‌الله پرتو، نماینده پیشین مجلس
* ۱۵ فروردین - جمشید چالنگی، روزنامه‌نگار ایرانی و از مجریان تلویزیونی بخش فارسی صدای آمریکا
* ۱۵ فروردین - ژیلا مساعد، شاعر و نویسنده
* ۶ اردیبهشت - عبدالباقی درویش، خلبان و آموزگار نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران
* ۲۹ اردیبهشت - منصور ستاری، فرمانده نیروی هوایی جمهوری اسلامی ایران در زمان جنگ ایران و عراق
* ۲ خرداد - ابوالفضل مهدیار، سرگرد خلبان اف-۴ فانتوم ۲ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران بود.
* ۵ خرداد - محمدعلی پرواز، نقاش و خوش‌نویس
* ۵ خرداد - علی رهبری، موسیقی‌دان و رهبر ارکستر
* ۲۲ خرداد- صادق زیباکلام منفرد، استاد علوم سیاسی
* تیر - سید علی میلانی، فقیه و مؤسس مؤسسه امامت
* ۷ مرداد - مرتضی حاجی، وزیر تعاون در کابینه اول و وزیر آموزش و پرورش در کابینه دوم محمد خاتمی
* ۲۴ مرداد - سید محمود هاشمی شاهرودی، روحانی و سیاستمدار ایرانی عراقی الاصل
* ۶ مهر - حسینعلی ترکی، نظامی ایرانی و از فرماندهان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
* ۲۲ مهر - عطا جنگوک، نوازندهٔ ایرانی تار و سه‌تار
* ۲۷ مهر - محمد خشنودی، استاد و عضو هیئت علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان
* ۲۱ آبان - حسن روحانی، هفتمین رئیس‌جمهور ایران
* ۲ آذر - مرتضی الویری، فعال سیاسی و شهردار تهران
* ۱۷ آذر - مسعود جعفری جوزانی، کارگردان و فیلم‌ساز
* ۴ دی - حمید آرش‌آزاد، شاعر، نویسنده و طنزپرداز ترک‌زبان
* ۵ دی - منصور کوشان، داستان‌نویس و شاعر
* ۲۸ دی - جلال‌الدین کزازی، نویسنده، ادیب و پژوهشگر
* ۲۶ اسفند - عزیز اسپندار، بازیکن فوتبال
;تاریخ نامعلوم
* سید محسن نوربخش، وزیر امور اقتصاد و دارایی پیشین و رئیس بانک مرکزی
* محمدمهدی مظلوم‌زاده، پژوهشگر و نویسنده
* غلامرضا آقازاده، وزیر نفت و رئیس انرژی اتمی
* سید رضا برقعی مدرس، نماینده سابق خمینی در کشورهای حوزه خلیج فارس و عضو مجمع مدرسان و محققان حوزه علمیه قم
* فرشته جنابی، بازیگر

## درگذشت‌ها
* حسن مشار، سیاستمرد دوره قاجار و پهلوی (زاده ۱۲۴۲)

## منابع

رده:۱۳۲۷
رده:سده ۱۴
۱۳۲۸ (خورشیدی)

سال **۱۳۲۸ هجری خورشیدی** سال عادی بود و از دوشنبه ۲۰ جمادی‌الاول ۱۳۶۸/۲۱ مارس ۱۹۴۹ تا دوشنبه ۱ جمادی‌الثانی ۱۳۶۹/۲۰ مارس ۱۹۵۰ بود.

## رویدادها
* ۱۵ فروردین: تأسیس پیمان ناتو
* ۲۱ اردیبهشت (۱۱ مهٔ ۱۹۴۹) ـ پذیرفته شدن اسرائیل به عنوان پنجاه و نهمین عضو سازمان ملل متحد
* ۲۱ اردیبهشت (۱۱ مهٔ ۱۹۴۹) ـ تغییر نام کشور سیام به تایلند
;تاریخ نامعلوم
* تأسیس جبهه ملی ایران به رهبری دکتر محمد مصدق
* انتشار اولین جلد *[[دائرةالمعارف آریانا]]*، در کابل

## زادروزها
* ۴ فروردین - علی اکبر صالحی، سیاستمدار
* ۲۹ خرداد - ابراهیم حامدی، مشهور به «ابی»، خواننده
* ۳ تیر - علی جنتی، سیاستمدار
* ۳ تیر - علیرضا نوری‌زاده، نویسنده، روزنامه‌نگار و کارشناس مسائل ایران و خاورمیانه
* ۱۸ تیر - علی‌اکبر عبدالرشیدی، روزنامه‌نگار، مترجم و نویسنده
* ۶ شهریور - بهرام زند، دوبلور
* ۵ مهر - امیرحسین فردی، نویسنده و روزنامه‌نگار
* ۲۳ آبان - غلامحسین لطفی، بازیگر، کارگردان و نویسنده
* ۲۸ آبان - ستار، خواننده
*(۲۵آبان) مهندس و محقق حسین دژاکام. بنیانگذار کنگره۶۰
* ۶ آذر - شاهرخ شاهید، خواننده
* ۲۵ آذر - کیومرث پوراحمد، کارگردان
* ۲۸ آذر - ناصر حجازی، بازیکن و مربی فوتبال
* ۲۹ آذر - عباس صادقی، شاعر و ترانه‌سرا
* ۱۱ دی - محمد فرهادی، سیاستمدار
* ۱۸ بهمن - سوسن تسلیمی، بازیگر
* ۲۹ بهمن - شهرام ناظری، خواننده، آهنگساز و استاد موسیقی اصیل ایرانی
* ۱ اسفند - مسعود فردمنش، خواننده و ترانه‌سرا
* ۱۸ اسفند - سرلشکر سید عطاالله صالحی، از فرماندهان ارتش جمهوری اسلامی ایران
* ۲۵ اسفند - پریسا، از خوانندگان موسیقی سنتی ایرانی
;تاریخ نامعلوم:
* بهمن - عبدالله نوری، وزیر کشور ایران در کابینه‌های اول هاشمی رفسنجانی و سید محمد خاتمی
* اسماعیل شوشتری، وزیر دادگستری در دولتهای هاشمی رفسنجانی و خاتمی
* ابوالقاسم رحمانی، نماینده دوره هشتم مجلس شورای اسلامی در حوزه انتخابیه فارس (اقلید

## درگذشت‌ها
* ۶ خرداد - **[[محمد قزوینی]]** معروف به علامه قزوینی، ادیب و پژوهشگر تاریخ و فرهنگ ایران.
* ۱۳ آبان_ ترور **[[عبدالحسین هژیر]]** از نخست وزیران دوره پهلوی هنگام خروج از مجلس عزاداری در مسجد سپهسالار تهران توسط حسن امامی از اعضای جمعیت فدائیان اسلام.
* ۳ آذر - **[[محمدعلی شاه‌آبادی]]** فیلسوف ایرانی

## منابع

رده:۱۳۲۸
رده:سده ۱۴
ملاعلی معصومی همدانی

**ملاعلی معصومی همدانی** (زاده ۲۲ شهریور ۱۲۷۳ ه‍.ش – درگذشته ۳۱ تیر ۱۳۵۷ ه‍.ش) معروف به «آقای آخوند» مجتهد، فقیه، اصولی و عارف شیعه ایرانی بود.

## زندگی
او در روستای وفس (رزن) متولد شد. پدرش مشهدی ابراهیم معصومی کشاورز بود.وی تحصیلات مقدماتی را در روستای «تولکی تپه» رزن انجام داد و به تهران رفت و علوم اسلامی را فراگرفت. با ورود شیخ عبدالکریم حائری یزدی به قم به آن شهر رفت و در حوزه علمیه قم به تحصیل پرداخت. پس از ده سال تحصیل در قم به تدریس پرداخت در درس میرزا ملکی تبریزی ومحمد علی شاه آبادی شرکت کرد.

## هجرت به همدان
در سال ۱۳۵۰ قمری بود که وقتی مردم همدان از شیخ عبدالکریم حائری یزدی تقاضا می‌نمایند که آخوند ملاعلی را جهت سرپرستی حوزه علمیه همدان به آن شهر برگردانند، وی با توجه به نیاز منطقه غرب کشور، پیشنهاد آنان را می‌پذیرد و به آنان می‌فرماید: «من مجتهد عادلی را برای سرپرستی شما مردم همدان فرستادم.» او در همدان به تأسیس حوزه علمیه همدان و کتابخانه اقدام کرد و مساجد و مراکز مذهبی آن شهر را تعمیر کرد و به امور دینی مردم همدان رسیدگی می‌کرد.

## درگذشت
او در ۳۱ تیر سال ۱۳۵۷ پس از آنکه برای معالجه به انگلستان رفته بود، درگذشت و در باغ بهشت همدان به خاک سپرده شد.
یکی از فرزندان او، حسین معصومی همدانی است که یکی از اعضای پیوستهٔ فرهنگستان زبان و ادب فارسی میباشد.

## فعالیت‌های مهم
* تأسیس حوزهٔ علمیهٔ همدان
* بازسازی مدرسهٔ مخروبهٔ آخوند ملا محمد حسن بن حسین مختاری که بعدها به مدرسه آخوند معروف شد.
* تأسیس کتابخانهٔ غرب
* راه‌اندازی ماهنامهٔ پیک اسلام

## منابع
* http://old.alef.ir/vdcguq9qyak9qz4.rpra.html?111079

## پیوند به بیرون
 

رده:اهالی رزن
رده:فقیهان شیعه دوازده‌امامی درگذشته
رده:عارفان شیعه
رده:عالمان شیعه
رده:روحانیان شیعه دوازده‌امامی
تایگر لیلیز

**تایگر لیلیز** (به انگلیسی: *Tiger Lillies*، به معنی: *سوسن‌های خالدار*) نام یک گروه موسیقی انگلیسی است که در سال ۱۹۸۹ توسط مارتین جیکس در لندن تشکیل شد. گروه شامل سه عضو مارتین جیکس، آدریان استوت و آدریان هیوج است و موسیقی‌اش ترکیبی است از اُپرا، شانسون و موسیقی کولی‌ها.

این گروه در شعرهایش همواره با طنزی تلخ از بدی‌ها، ناگفته‌ها و تابوها می‌گوید: جنایت، تجاوز، کفر، مسایل جنسی و مواد مخدر. آهنگ‌های تایگر لیلیز در عین سیاهی، همه چیز را به شوخی و مسخره می‌گیرد و از گفتن هیچ چیز ابایی ندارد.

## اعضا
* مارتین جیکس: شعر، آواز، آکوردئون، پیانو، گیتار، ساز دهنی، یوکللی و بانجوللی
* آدریان استوت: کنتر باس، اره موسیقی، ترمین و همخوانی
* آدریان هیوج: درام، پرکاشن و همخوانی

## آثار
### آلبوم‌ها
* ۱۹۹۴ - Births, Marriages And Deaths
* ۱۹۹۵ - Spit Bucket
* ۱۹۹۵ - Ad Nauseam
* ۱۹۹۶ - The Brothel To The Cemetery
* ۱۹۹۷ - Farmyard Filth
* ۱۹۹۸ - Shockheaded Peter
* ۱۹۹۸ - Low Life Lullabies
* ۱۹۹۹ - Bad Blood and Blasphemy
* ۲۰۰۰ - Circus Songs
* ۲۰۰۰ - Bouquet of Vegetables - The Early Years
* ۲۰۰۱ - Two Penny Opera
* ۲۰۰۳ - The Sea
* ۲۰۰۳ - The Gorey End
* ۲۰۰۳ - Live In Russia 2000-2001
* ۲۰۰۴ - Punch and Judy
* ۲۰۰۴ - Death and the Bible
* ۲۰۰۵ - Huinya
* ۲۰۰۶ - The Little Match Girl
* ۲۰۰۶ - Die Weberischen
* ۲۰۰۷ - Urine Palace
* ۲۰۰۷ - Love and War
* ۲۰۰۷ - Live in Soho
* ۲۰۰۸ - Seven Deadly sins 
* ۲۰۰۹ - Sinderella
* ۲۰۰۹ - Freakshow
* ۲۰۰۹ - Live at the New Players Theatre - London 2009
* ۲۰۱۰ - Cockatoo Prison
* ۲۰۱۰ - !Here I am Human
* ۲۰۱۰ - The Ballad of Sexual Dependency(همراه Nan Goldin)
* ۲۰۱۱ - Woyzeck
* ۲۰۱۲ - Rime Of The Ancient Mariner
* ۲۰۱۲ - Hamlet
* ۲۰۱۳ - Either Or

### دی‌وی‌دی‌ها
* ۲۰۰۶ - Mountains of Madness
* ۲۰۰۶ - Shockheaded Peter and Other Songs - Live in Concert in New York
* ۲۰۰۹ - The Tiger Lillies - The Early Years

### کتاب‌ها
* ۱۹۹۸ - The Ultimate Shockheaded Peter Book
* ۲۰۰۳ - Farmyard Fantasy Book
* ۲۰۰۷ - The Tiger Lillies Book
* ۲۰۰۷ - The Tiger Lillies - Selected illustrations of songs
* ۲۰۰۸ - The inquisitorial skeleton shooting - limited edition

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی تایگر لیلیز
* مصاحبهٔ تصویری با گروه تایگر لیلیز

## منابع

رده:کمدی سیاه
رده:گروه‌های راک انگلیسی
رده:گروه‌های موسیقی تشکیل‌شده در ۱۹۸۹ (میلادی)
رده:گروه‌های موسیقی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:گروه‌های موسیقی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:موسیقی‌دانان دارک کاباره
خان (اسلحه)

بندانگشتی|خان در درون لوله سلاح رمینگتون کالیبر ۳۵

**خان** به برجستگی های موازی و مارپیچی در داخل لوله برخی تفنگ‌ها و دیگر جنگ‌افزارها گفته می‌شود. وجود خان باعث می‌شود که گلوله با چرخش حول محور حرکت خود از لوله خارج شود. خان با ایجاد حرکت چرخشی در گلوله باعث پایداری ژیروسکوپی گلوله و افزایش دقت تیراندازی می‌شود. درگیری خان با نوارهای پیش‌ران پرتابه‌ها باعث چرخش پرتابه می‌شود.

خان در دو نوع چپ گرد و راست گرد وجود دارد.

کار افزودن خان به لوله سلاح‌ها یا دیگر لوله‌ها را «خان‌کِشی» می‌گویند.

## پانویس

رده:اجزای جنگ‌افزارها
رده:تجهیزات توپخانه‌ای
رده:تفنگ‌ها
رده:معرفی‌شده‌های ۱۴۹۸ (میلادی)
رده:وام‌واژه‌های ترکی
مدیاویکی

**مدیاویکی**  یک نرم‌افزار تحت وب ویکی است که برای تمامی پروژه‌های بنیاد ویکی‌مدیا و ویکی‌های بسیار دیگری استفاده می‌شود. این نرم‌افزار در ابتدا برای توسعهٔ دانشنامه ویکی‌پدیا نوشته شد، اما هم‌اکنون به صورت تجاری برای سیستم‌های مدیریت دانش و مدیریت محتوا استفاده می‌شود. شرکت نوول نیز از آن در تعدادی از وبگاه‌های پرترافیک خود استفاده می‌کند.
این سیستم با استفاده از زبان پی‌اچ‌پی نوشته شده است.

ویکی‌پدیا و نیز تمامی پروژه‌های آزاد دیگری که بنیاد ویکی‌مدیا دارنده آنهاست، با این نرم‌افزار مدیریت می‌شوند.

## منابع

* 


رده:تاریخچه ویکی‌پدیا
رده:سامانه‌های کنترل نسخه
رده:سامانه‌های مدیریت محتوای آزاد
رده:مقاله‌های با کد مثال
رده:نرم‌افزارهای ۲۰۰۲ (میلادی)
رده:نرم‌افزارهای آزاد چندسکویی
رده:نرم‌افزارهای آزاد نوشته‌شده با پی‌اچ‌پی
رده:نرم‌افزارهای آزاد ویکی
رده:نرم‌افزارهای مشارکت‌گرا
رده:نرم‌افزارهایی که از پروانه جی‌پی‌ال استفاده می‌کنند
رده:وبگاه‌های آزاد تبلیغاتی
رده:وبگاه‌های چندزبانه
زبان رسمی

**زبان رسمی** به زبانی گفته می‌شود که به‌طور قانونی در کشور یا منطقه‌ای از کشور که از توانایی وضع قوانین خاص آن منطقه برخوردار است، انتخاب شده است.

معمولاً زبانی به‌عنوان زبان رسمی انتخاب می‌شود که اکثریت جمعیت به آن سخن گویند (زبان ملی). اما به‌دلیل وجود جامعه‌های چندزبانه یا به‌دلیل حفظ وحدت ملیِ یک کشور ممکن است این دو برهم، منطبق نباشند یا «زبان ملی» یکی از «زبان‌های رسمی» باشد.

همچنین، برخی سازمان‌های جهانی، جهت سامان‌دهی ارتباطات و جلسات، برای امور خود زبان رسمی تعریف می‌کنند. برای نمونه، سازمان ملل متحد، شش زبان (انگلیسی، فرانسوی، اسپانیایی، روسی، چینی و عربی) به‌عنوان زبان رسمی تعریف کرده است. کشورهایی همچون کانادا، هند، پاکستان، سودان، سنگاپور، هنگ کنگ و… دارای چند زبان رسمی هستند.

## فهرست کشورها بر اساس تعداد زبان‌های به رسمیت شناخته‌شده

این فهرست فقط شامل کشورهایی با سه زبان رسمی و بیشتر هستند و شامل کشورهای دو زبانه نیست: بیشترین تعداد زبان رسمی تصویب شده در کشور محصور در خشکی به نام «بولیوی» واقع در آمریکای جنوبی است.

## کشورها
### آمریکا

از لحاظ قانونی در قانون فدرال هیچ زبان رسمی وجود ندارد، ولی در بیش از ۲۷ ایالت آمریکا زبان انگلیسی برای دادگاه‌ها و اداره‌های رسمی لازم می‌باشد.

### استرالیا
با وجود اینکه استرالیا زبان رسمی ندارد، با این حال انگلیسی استرالیایی را که بخش عمده‌ای از افراد جامعه از آن استفاده می‌کنند به عنوان زبان استرالیا در نظر می‌گیرند. استرالیا کشوری است که با دربرداشتن ۱۶۰ زبان مختلف طیف وسیعی از فرهنگ‌ها و زبان‌ها را ارائه می‌دهد. زبان استرالیا دارای لهجه و واژه‌های منحصر به خود است.

## زبان رسمی در کشورهای مختلف

در حال حاضر ۱۷۸ کشور، دارای حداقل یک زبان رسمی هستند. زبان انگلیسی بیشترین زبان در وضعیت زبان رسمی میان کشورهای جهان است که در بیش از ۶۰ کشور، زبان رسمی است.

## منابع

* *Dictionary of Language Teaching and Applied Linguistics*, Jack C. Richards et. al. , Longman

رده:آیین‌نامه‌ها
رده:حقوق زبانی
رده:زبان
رده:زبان‌گونه‌ها
رده:زبان‌های رسمی
رده:سبک‌ها و گونه‌های زبان
رده:سیاست زبان
رده:کشورها و سرزمین‌ها بر پایه زبان
رده:واژگان
شنبه

'''دوشنبه ۱اولین روز هفته در گاه‌شماری خورشیدی و ششمین روز هفته در تقویم میلادی است. شنبه اولین روز رسمیِ کار هفتگی در ایران است.

سیاره کیوان در پیوند با این روز در فرهنگ ایران است. نام این روز در میان سغدیان و مانوی‌ها از به هم پیوستن دو واژه Kewan و jmnw ساخته شده‌است. بخش نخست نام سغدی، سیاره کیوان است و بخش دوم همان واژه روز در زبان فارسی است؛ بنابراین Kewan jmnw به معنای کیوان روز است.

در زبان فارسی (مخصوصاً در شیراز) به شنبه، شنبد نیز گفته می‌شود که به ۶ روز پس از شنبه و به نوعی ۶ روز قبل از آن روز گفته می‌شود؛ یعنی شنبه‌ای که ۶ روز می‌گذرد تا به شنبه بعدی برسد. در دین یهود شنبه روز تعطیل است.

## منابع
گاهشماری و جشن‌های ایران باستان نوشته هاشم رضی


رده:روزهای هفته
رده:کرونوس
رده:مراسم مردگان
رده:مناجات‌نامه مسیحیت شرقی
۱۳۳۱ (خورشیدی)

**۱۳۳۱** هزار و سیصد و سی و یکمین سال هجری خورشیدی سالی  است.

## رویدادها
* ۱۱ اردیبهشت - بنای جدید (فعلی) آرامگاه سعدی افتتاح شد.
* ۱۴ اردیبهشت - روزنامه‌های تهران به استثنای جراید محافظه کار از جمله «اطلاعات» به نام دفاع از میهن، جنگ با «نیویورک تایمز» را که دو روز پیش از آن در مقاله‌ای «ملی شدن نفت ایران» را اشتباه ایرانیان خوانده بود، آغاز کرده و ضمن حملات متقابل، به تاریخچه و مدیریت این روزنامه و… پرداختند.
* ۳۰ تیر ـ تیراندازی ارتش ایران به راهپیمایی هواداران محمد مصدق و به قدرت رسیدن دوباره مصدق.
* ۹ مرداد - تعطیلی بانک شاهنشاهی به دستور مصدق، نخست وزیر وقت.
* ۳۰ مهر ـ قطع روابط سیاسی ایران و بریتانیا.

## زادروزها
* ۴ فروردین - واروژ کریم‌مسیحی، کارگردان، فیلم نامه‌نویس و تدوینگر
* ۵ فروردین - سعید قهاری، از فرماندهان ارشد سپاه پاسداران ایران
* ۱۵ فروردین - پوراندخت مهیمن، بازیگر
* ۱۸ اردیبهشت - فریماه فرجامی، بازیگر
* ۲۱ اردیبهشت ـ شهره آغداشلو، بازیگر ایرانی‐آمریکایی سینما
* ۱ خرداد - محمود واعظی، سیاستمدار
* ۲۰ خرداد - فهیمه رحیمی، نویسنده رمان‌های عامه‌پسند
* ۲۹ خرداد ـ کامیار شاپور، فرزند فروغ فرخزاد و پرویز شاپور
* ۲ مرداد - منیرو روانی‌پور، نویسنده
* ۲۷ شهریور - فرهاد آئیش، بازیگر
* ۳۰ شهریور - بیژن نامدار زنگنه، فعال اقتصادی و سیاستمدار اصلاح طلب
* ۱۸ مهر - مرتضی پورصمدی، عکاس و فیلمبردار مستند
* ۳۰ مهر - آتش خیر، بازیگر
* ۲۶ آبان - یدالله صمدی، کارگردان
* ۵ آذر - محمد صالح علاء، مجری،فیلمساز و ترانه سرا
* ۱۰ دی - محمود پاک‌نیت، بازیگر
* ۲۶ بهمن ـ داریوش طلایی، نوازندهٔ ایرانی تار و سه‌تار

;تاریخ نامعلوم
* محمود برآبادی، نویسنده ایرانی در حوزه کودک و نوجوان
* علی سعیدلو، معاون شهرداری تهران در زمان شهرداری محمود احمدی‌نژاد
* محمد ستاری‌فر، اقتصاددان ایرانی
* ژاکلین، آهنگساز، ترانه سرای ارمنی تبار اهل ایران، فرزند ویگن

## درگذشت‌ها
* سرتیپ محمد درگاهی، رئیس نظمیه، رئیس شهربانی کل کشور

## منابع

رده:۱۳۳۱
رده:سده ۱۴
سیستم چندرسانه‌ای ایکس

**سیستم چندرسانه‌ای ایکس** یا **XMMS** (مخفف X Multimedia System) نرم‌افزار آزاد پخش کنندهٔ صوتی و بسیار شبیه وین‌امپ می‌باشد. این نرم‌افزار روی اکثر سیستم‌های شبه یونیکس قابل اجراست.

## امکانات
XMMS می‌تواند به کمک افزونهها قالب‌های زیادی از فایل‌های صوتی و تصویری را پخش کند:
* سی دی صوتی
* MPEG Layer ۱٬۲ و۳ (همان ام پی تری)، با استفاده از کتاب‌خانه mpg۱۲۳
* Vorbis
* WAV
* TTA با استفاده از افزونه
* WavPack با استفاده از با استفاده از افزونه
* speex با کیفیت بالا و با استفاده از افزونه
* FLAC پشتیبانی با استفاده از یک افزونه در کتاب‌خانه FLAC
* AAC با استفاده از کتاب‌خانه faad۲
* WMA پشتیبانی محدود با استفاده از افزونه.
## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی

## منابع
رده:پخش‌کنندگان رسانه آزاد
رده:پخش‌کننده‌های رسانه لینوکس
رده:نرم‌افزارهای آزاد نوشته‌شده با سی
رده:نرم‌افزارهای چندرسانه‌ای
رده:نرم‌افزارهای صوتی آزاد


رده:نرم‌افزارهایی که از پروانه جی‌پی‌ال استفاده می‌کنند
۱۳۳۳ (خورشیدی)

**۱۳۳۳** هزار و سیصد و سی و سومین سال هجری خورشیدی سالی  بود.

## رویدادها
* ۲ خرداد - سیل ۱۳۳۳ خرمشهر.
## زادروزها
* ۱ فروردین - شهناز تهرانی، بازیگر
* ۱۰ فروردین - مجید انصاری، روحانی و سیاستمدار اصلاح طلب
* ۱۴ فروردین - رخشان بنی‌اعتماد، کارگردان و فیلمنامه‌نویس
* ۲۶ فروردین - اسماعیل سلطانیان، بازیگر (درگذشت ۱۴۰۲)
* ۳۰ فروردین - مهدی باکری، از فرماندهان سپاه پاسداران در جنگ ایران و عراق
* ۴ اردیبهشت - سید محمود علوی سیاستمدار و دولتمرد
* ۱۷ خرداد - محمد جعفر پوینده، مترجم، نویسنده و روشنفکر ایرانی و از مقتولین قتل‌های زنجیره‌ای
* ۱۹ خرداد - رضا معینی، مجری 
* ۱ تیر - همایون رحیمیان، موسیقی‌دان 
* ۱۰ تیر - حسین نوری، نقاش، نویسنده و کارگردان تئاتر و سینما
* ۲۵ تیر - حسین سحرخیز، بازیگر سینما، تئاتر، تلویزیون و کارگردان
* ۲۸ تیر - محمدرضا خباز، سیاستمدار اصلاح طلب
* ۲ مرداد - سید عطاء الله مهاجرانی، سیاستمدار ایرانی و وزیر فرهنگ و اشاد اسلامی در دولت محمد خاتمی
* ۱۸ مرداد - رضا سیروس صبری، معمار، استاد دانشگاه و پژوهشگر
* ۱ شهریور - گوهر خیراندیش، بازیگر و صداپیشه ایرانی
* ۹ شهریور - محمد جهان‌آرا، از فرماندهان نظامی ایران در جنگ ایران و عراق
* ۱۰ شهریور - محسن رضایی، سیاستمدار
* ۷ مهر - مسعود پزشکیان، نهمین رئیس جمهور ایران
* ۶ اسفند - ابراهیم رضایی بابادی، سیاستمدار، استاندار استان کرمانشاه در کابینه دولت یازدهم، نخستین استاندار خراسان جنوبی و سرپرست استانداری تهران در دولت محمد خاتمی
* ۲۸ اسفند - هایده حائری، بازیگر کارگران
*

;تاریخ نامعلوم
خسرو قنبری تهرانی مسئول دفتر اطلاعات نخست وزیری 
* محسن شاه‌ابراهیمی، طراح صحنه و لباس
* داوود دانش جعفری، وزیر امور اقتصادی و دارایی دولت محمود احمدی‌نژاد
* محمدمهدی زاهدی، وزیر علوم، تحقیقات، و فناوری دولت محمود احمدی‌نژاد
* محمد سلیمانی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت محمود احمدی‌نژاد
* سید محمد یثربی، فقیه و رئیس حوزه علمیه آیت‌الله یثربی کاشان
* سعید حجاریان، سیاستمدار
* غلامحسین نوذری، وزیر نفت در کابینه اول محمود احمدی‌نژاد
* طاهر شیخ‌الحکمایی، مجسمه‌ساز
* مجتبی رحماندوست، نویسنده
* روبرت صافاریان، منتقد و تحلیل‌گر فیلم و سینما ارمنی‌تبار

## درگذشت‌ها
* ۱۹ آبان - حسین فاطمی وزیر امور خارجه دولت محمد مصدق

## منابع

رده:۱۳۳۳
رده:سده ۱۴
دیلمقان

**دیلمقان** نام شهری در محل فعلی شهر سلماس واقع در استان آذربایجان غربی بوده است که در زلزله‌ای به سال ۱۳۰۹ ویران شد.
شهر فعلی سلماس در کنار آن بنا شد.

درباره نام دیلمقان گفته شده که معربواژه ای است که معنای آن جایگاه عقاب است و همچنین گفته شده است که ریشه آن دیلم + گان یا جایگاه دیلمیان می‌باشد. این نام از دیلم + گان تشکیل شده است که همان جایگاه دیلمیان است.

در کتاب تاریخ عکاسی و عکاسان پیشگام ایران نوشته یحیی ذکاء عکسی از این شهر در زمان آبادی چاپ شده است.

## منابع

* دکتر حسین نوین رنگرز

رده:تاریخ استان آذربایجان غربی
رده:شهرهای پیشین در ایران
رده:شهرهای نابودشده
رده:ویرانه‌ها در ایران
ستاره‌شناسی در ایران باستان

## ستاره‌شناسی در دوره‌های پیشاتاریخی

## ستاره‌شناسی اوستایی

### تقویم دینی

## ستاره‌شناسی دورۀ هخامنشی

### تقویم در دورۀ هخامنشی

## ورود ستاره‌شناسی یونانی به ایران

## ستاره‌شناسی دورۀ ساسانی

### تقویم‌های دورۀ ساسانی

### زیج شهریاران

### بخش نجومی بندهشن

#### برخی اصطلاحات نجومی در پارسی میانه:
ستَویس یا سَدویس: به ظن قوی نام ستاره سهیل

تیشتَر و روزآهنگ: نام ستاره شِعرای یَمانی

شباهنگ: نامهای سیاره ناهید در زبان عامیانه

دیگپایه: صورت فلکی شَلیاق

هَشتبَر: صورت فلکی تَنَیُّن، اژدها

موشپر و موشپار و موشپاریک: «ستاره» دنباله دار

نیزک و نیازک: شهاب ثاقِب

کَندَر: حرکت رِجعی

نوماه: هلال

پُرماه: بدر

نیم ماه [نیما] و نیم پُری: تربیع

سروش: نام ستاره عَیّوق

ماهیگیر: نام ستاره α دَلو

روجینه: ستاره وسطی کمربند جبار

چشم شیر: ستاره وسطی از سه ستاره که در گردن اَسَد‌اند.
* ونند
* تیشتر
* دیگ‌پایه
* گوچهر

## نام‌های فارسی ستارگاننام‌های فارسی ستارگان



## جستارهای وابسته
* رصدخانه شهر گور
* وزیدگی‌های زادسپرم

## منابع

نقل از کتاب «گاهشماری در ایران قدیم»، حسن تقی‌زاده، تهران ۱۳۱۷

رده:تاریخ اخترشناسی
رده:اخترشناسی در ایران
سنگ‌تجن

**سنگ‌تجن** روستایی در ۴ کیلومتری شهر نوشهر و در استان مازندران ایران قرار دارد.
روستای سنگ تجن در مجاورت جنگل بوده و دو چشمه معروف چشمه گردو و اسپی‌یو از چشمه‌های پرآب شهرستان‌های نوشهر و چالوس می‌باشد که آب شرب شهرستانهای نوشهر و چالوس و همچنین اکثر روستاهای اطراف نیز از این چشمه‌ها تأمین می‌شود.
هر یک از شعبات این دو چشمه به یکی از روستاهای اطراف سرازیر گشته و جهت کشاورزی استفاده می‌گردد.

## وجه تسمیه
در اطلاعاتی که مربوط به وجه تسمیه نوشهر بدست آمده‌است به نظر می‌رسد که نام قدیم نوشهر «سنگتجن» بوده‌است. طبق کتاب ایرج افشار سیستانی با عنوان "پژوهشی درنام شهرهای ایران این شهر (نوشهر) که در۱۳۲۷ ه‍.ق ایجاد شده‌است تا سده نهم ه‍.ق روستایی به نام خواج یا خواجک یا خواچک بود سپس سنگ تجن نامیده شد که ملک ساعدالدوله تنکابنی بوده‌است. بعدها به دلیل قرار گرفتن کنار دریا و رفت‌وآمد کشتیهای بازرگانی مورد توجه حبیب‌الله خان تنکابنی قرار گرفت و حبیب آباد نامیده شد. در کنار چشمه آب، ده حبیب آباد واقع است که سابقاً خواجک خوانده می‌شد.

در کتاب «سفرنامه مازندران» که مربوط به ناصرالدین شاه است و هم‌اکنون نیز نسخه خطی آن در کتابخانه ملی موجود است نام نوشهر را سنگ تجن ذکر کرده‌است.

## جمعیت
سنگ‌تجن ۲۱۴۸ جمعیت دارد. مردم سنگ‌تجن از قومیت طبری هستند. مردم سنگ‌تجن به زبان طبری و گویش کجوری سخن می‌گویند.

## جستارهای وابسته
* چشمه گردوک

## منابع
* رابینوه. ل. (۱۳۶۴). مازندران و استراباد، ترجمه ع. وحید مازندرانی. تهران:بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
* افشار سیستانی، ایرج(۱۳۸۲). پژوهشی درنام شهرهای ایران. تهران:روزنه، ۱۳۸۲.

رده:روستاهای شهرستان نوشهر