open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
تپه زبرجد

**تپه زبرجد** مربوط به دوره نوسنگی است و در ایذه، خیابان شهید مطهری، کوچه شهید تنور محمد ممبینی، پشت مدرسه راهنمایی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره نوسنگی در ایذه
رده:تپه‌های باستانی شهرستان ایذه
تپه گال‌دره

**تپه گال دره** مربوط به عصر آهن است و در شهرستان مهدیشهر، دهستان پشتکوه، شرق روستای کولیم واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان سمنان
رده:مختصات نیازمند به بازبینی
محوطه سنگو

**محوطه سنگو** مربوط به دوره غزنویان - اواخر دوره تیموریان است و در شهرستان اسفراین، بخش بام وصفی آباد، ۲ کیلومتری شمال شرقی شهر صفی آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۰۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره غزنویان در شهرستان اسفراین
رده:محوطه‌های باستانی شهرستان اسفراین
حمام قره چیق

**حمام قره چیق** مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان بناب، بخش مرکزی، دهستان بنا جوی غربی، روستای قره چیق، خیابان شرکت تعاونی، خیابان حمام واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۴۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان بناب
رده:حمام‌های تاریخی شهرستان بناب
حوض‌انبار سلمان

**حوض انبار سلمان** مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان خواف، بخش سلامی، دهستان بالاخواف، روستای سلمان، داخل بافت روستا، حوض انبار سلمان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان خواف
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان خواف
رده:حوض‌انبارهای تاریخی شهرستان خواف
کارگاه رنگرزی

**کارگاه رنگرزی** مربوط به اواسط دوره قاجار است و در شهرستان اصفهان، بخش مرکزی، ضلع شرقی میدان نقش جهان، راسته اصلی بین مسجد شیخ لطف ا و بازار درب مسجد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان اصفهان
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان اصفهان
محوطه میرجمال ۲

**محوطه میرجمال ۲** مربوط به سده‌های ۴ تا ۶ ه.ق است و در شهرستان زابل، بخش میانکنگی، ۶۸۰ متری شمال شرق روستای میرجمال واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۵۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان زابل
محوطه سارمران

**محوطه سارمران** مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان اسفراین، بخش مرکزی، دهستان دامنکوه، ۱۰۰ متری شرق روستای سارمران واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
* [میلاد نوروزی ]

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان اسفراین
رده:محوطه‌های باستانی شهرستان اسفراین
گورستان بافتان ۲

**قبرستان بافتان ۲** مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان سرباز، بخش پیشین، دهستان جکیگور، ۲ کیلومتری جنوب غرب روستای بافتان، کنار جاده نیکشهر واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان سرباز
رده:بافت‌های تاریخی شهرستان سرباز
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان سرباز
آرامگاه چهل دختران (بیدگل)

**بقعه چهل دختران بیدگل** مربوط به سده‌های میانه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان آران و بیدگل، کوی خانقاه، درب مختص آباد، جنب مسجد نقشینه، در محل حسینیه محله واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان آران و بیدگل
رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان آران و بیدگل
دهستان پشتکوه

**دهستان پشتکوه** به یکی از دهستان‌های زیر اشاره دارد:
* دهستان پشتکوه (اردل)
* دهستان پشتکوه (خاش)
* دهستان پشتکوه (خوانسار)
* دهستان پشتکوه (دشتستان)
* دهستان پشتکوه (ساری)
* دهستان پشتکوه (فیروزکوه)
* دهستان پشتکوه (فلارد)
* دهستان شهریارکوه (مهدی‌شهر)

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی دهستان‌های ایران
باغ علی نقی خان

**باغ علی نقی خان** مربوط به دوره قاجار است و در تفت، محله سلطان‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۳۴۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این مجموعه شامل سه خانه‌باغِ افضلی، علی‌نقی‌خان و آستان قدس است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان تفت
رده:باغ‌های تاریخ شهرستان تفت
گورستان سایگان

**قبرستان سایگان** مربوط به سده‌های میانی دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ایرانشهر، بخش مرکزی، دهستان دامن، ضلع جنوبی روستای سایگان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. کدخداهای این روستا و صاحبان اصلی این روستانسل اندر نسل اجداد محمد استوار بوده‌اند محمد استوار فرزند میردوست بوده که بعد از انقلاب محمد، کدخدایی را رها کرده و به دست کسی دیگر بنام گل محمد سپرده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان ایرانشهر
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان ایرانشهر
ساختمان اداری بانک ملی

**ساختمان اداری بانک ملی** مربوط به دوره معاصر - دوره پهلوی دوم است و در شهرستان ابوموسی، بخش مرکزی، شهر ابوموسی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان ابوموسی
رده:ساختمان‌های تاریخی شهرستان ابوموسی
تپه شهران غربی

**تپه شهران غربی** مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان رودبار، بخش رحمت‌آباد و بلوکات، دهستان رحمت‌آباد، روستای شهران واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار هزاره ۱ (پیش از میلاد) در شهرستان رودبار
رده:تپه‌های باستانی شهرستان رودبار
تپه قلعه ترشاب

**تپه قلعه ترشاب** در شهرستان خاش، بخش مرکزی، دهستان سنگان، ۵۰۰ متری شرق روستای ترشاب واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۰۶۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان خاش
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان خاش
گورستان حدگان بالا

**قبرستان حدگان بالا** در شهرستان خاش، بخش ایرندگان، دهستان ایرندگان، چسبیده به ضلع شمالی روستای حدگان بالا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان خاش
معدن غار کان گوهر

**معدن غار کان گوهر** در شهرستان بوانات، بخش مرکزی، دهستان سروستان، ۱ کیلومتری روستای منج، سمت راست جاده، داخل تنگه معروف به بندنو واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۴۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:غارهای تاریخی شهرستان بوانات
کارگاه گلوردی

**کارگاه گلوردی** مربوط به دوره قاجار است و در یزد، خیابان سید گلسرخ، محله شیخداد، کوچه شهید ناصرحاتمی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان یزد
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان یزد
تیش تپه

**تیش تپه** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان مانه و سملقان، بخش مانه، دهستان اترک، روستای بازار قارناس واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان مانه و سملقان
رده:تپه‌های باستانی شهرستان مانه و سملقان
قلعه ارگ بالا

**بقایای قلعه ارگ بالا** مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان بجنورد، بخش راز و جرگلان، دهستان غلامان، روستای غلامان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۸۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان بجنورد
رده:ارگ‌های تاریخی شهرستان بجنورد
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان بجنورد
رده:قلعه‌ها در ایران
رده:قلعه‌های اشکانیان
تپه خم

**تپه خم** مربوط به دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان اسفراین، بخش بام و صفی آباد، دهستان بام، روستای دستجرد واقع شده و این اثردر تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۹۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان اسفراین
رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان اسفراین
رده:تپه‌های باستانی شهرستان اسفراین
تپه قلعه کهنه تجری

**تپه قلعه کهنه تجری** مربوط به دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است که در۴ کیلومتری شمال غرب روستای زالی واقع شده و این اثر با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۰۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
## پانویس

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان اسفراین
رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان اسفراین
رده:تپه‌های باستانی شهرستان اسفراین
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان اسفراین
زبان‌شناسی دکارتی

***زبان‌شناسی دکارتی***  نام کتابی از نوام چامسکی، زبان‌شناس آمریکایی، است که در آن پیشینه نظریه زبان‌شناسی دکارت در قرن‌های گذشته را شرح می‌دهد. این کتاب اولین بار در سال ۱۹۶۶ در ایالات متحدهٔ آمریکا چاپ و منتشر شد.

کتاب *زبان‌شناسی دکارتی* را احمد طاهریان به فارسی ترجمه کرده‌ است. عنوان کامل اثر چنین است: *زبان‌شناسی دکارتی: فصلی از تاریخ تفکر عقل‌گرا* 

## منابع

* چامسکی، نوام، *زبان‌شناسی دکارتی*، ترجمهٔ احمد طاهریان، تهران: انتشارات هرمس، ۱۳۸۹، ۱۳۰ صفحه. شابک: ۹–۰۹–۶۶۴۱–۹۶۴–۹۷۸
* [//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Cartesian_linguistics ویکی انگلیسی]

رده:تاریخ زبان‌شناسی
رده:زبان
رده:کتاب‌های ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:کتاب‌های انتشارات هرمس
رده:کتاب‌های زبان‌شناسی
رده:کتاب‌های غیرداستانی ۱۹۶۶ (میلادی)
رده:نظریه‌های زبان
رده:نوآم چامسکی
برج میان ده ترکان

**برج میان ده ترکان** مربوط به دوره افشار - دوره زند است و در شهرستان خاتم، بخش مروست، دهستان هرابرجان، روستای ترکان، محله میان ده واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۵۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره افشاریان در شهرستان خاتم
رده:آثار دوره زندیان در شهرستان خاتم
رده:برج‌های تاریخی شهرستان خاتم
کهنه رباط

**بقایای کهنه رباط** مربوط به دوره ایلخانی - دوره تیموریان است و در شهرستان اسفراین، بخش مرکزی، دهستان آذری، ۱۰۰ متری شرق روستای جوشقان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۸۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ایلخانیان در شهرستان اسفراین
رده:رباط‌های تاریخی شهرستان اسفراین
آل خرابه سی

**آل خرابه سی** مربوط به دوره ایلخانی - دوره صفوی است و در شهرستان ابهر، بخش سلطانیه، دهستان  سلطانیه، ۳۵۰۰ متری شمال شرقی روستای کاکا آباد  واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان ابهر
غار تل ۳

**غار تل سه** مربوط به دوران پارینه‌سنگی است و در ۶ کیلومتری جنوب شرقی شهرستان جم، بخش مرکزی، ۲۰۰ متری شرق روستای چاهه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۱۸ به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پارینه‌سنگی در شهرستان جم
رده:تپه‌های باستانی شهرستان جم
رده:غارهای تاریخی شهرستان جم
غار محمد سرحدی

**اشکفت محمد سرحدی** مربوط به دوران پارینه‌سنگی - دوران فرادیرینه‌سنگی است و در شهرستان پاسارگاد، بخش هخامنش، دهستان مادر سلیمان، روستای مبارک‌آباد، تنگ بلاغی، سمت غرب رودخانه پلوار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۰۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پارینه‌سنگی در شهرستان پاسارگاد
رده:آثار دوران فرا دیرینه‌سنگی در شهرستان پاسارگاد
رده:غارهای تاریخی شهرستان پاسارگاد
برج راز

**بقایای برج راز** مربوط به دوره پهلوی اول است و در شهرستان بجنورد، بخش راز و جرگلان، ۲ کیلومتری غرب شهر راز واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان بجنورد
رده:برج‌های تاریخی شهرستان بجنورد
برج شفیع

**برج شفیع** مربوط به دوره زند است و در مهریز، بغدادآباد، کوچه محرابی، واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این برج متعلق به خاندان شفیع در شهرستان می باشد .

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره زندیان در شهرستان مهریز
رده:برج‌های تاریخی شهرستان مهریز
یخدان قدیمی خواف

**یخدان قدیمی خواف** مربوط به دوره قاجار است و در خواف، داخل شهر، حاشیه خیابان آیت ا مدرس واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۳۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان خواف
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان خواف
رده:یخدان‌های تاریخی خواف
قبورتون سنگی درب امامزاده

**قبورتون سنگی درب امامزاده** مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان استهبان، بخش مرکزی، دهستان ایج، ۱/۵ کیلومتری جنوب روستای درب امامزاده، ۲۵۰ متری درون دره مشهور به دره باریکوه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان استهبان
رده:امامزاده‌های تاریخی شهرستان استهبان
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان استهبان
چهارطاقی ماه فرخان (آتشکده بهرام)

**چهارطاقی ماه فرخان (آتشکده بهرام)** مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان استهبان، بخش رونیز، دهستان خیر، ۳۰۰ متری بعد از روستای ماه فرخان، بطرف نی ریز، سمت چپ جاده، بین باغات سیب و زردآلو واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## پیشینه
آتشکده بهرام علاوه بر اینکه در طول دوران ساسانی مورد توجه مردم و شاهان ساسانی بوده، در دوران اسلامی نیز از اقبال و معروفیتی تمام در میان مردم که تازه مسلمان شده یا هنوز بر کیش زرتشتی بوده‌اند برخوردار بوده و بنای آن را به دارا (داریوش بزرگ) منسوب می‌دانسته‌اند. برخی از محلی‌ها از گذشتگان خود نقل می‌کنند که در باور عامه این بنا «قبر مادر اردشیر» خوانده می‌شده و مورد احترام اهالی بوده به ویژه طوایف عرب به هنگام عبور از منطقه خیر، بنا به نذر یا نیازی که داشتند برهنه پا، دور آتشکده طواف کرده و قربانی می‌کردند.

## معماری
این چهارطاقی دارای یک ورودی از سمت شمال خاوری با دو جان‌پناه یک متری در دو طرف بیرونی است و دهنه آن نیز یک متر و بلندای آن ۲ متر بلندا دارد. بر سر در ورودی آن ایوانکی که دو سکو در دو طرف داشته ساخته شده‌است. برآمدگی ایوانک از دیوار ۹۵ سانتی‌متر است. گنبد چهارطاقی به شکل قوس و دارای چهار ترنبه با بلندی حدود ۲ متر از پاتاق است و چهار لچکی کوچک بر روی چهار ترنبه قرار داده‌اند که گنبد هلالی میانی را بر آنها ساخته‌اند. سقف میانی بنا با آجرهای ساسانی برون پوشی شده‌است. سقف داخلی از نظر کادربندی و شکنج‌های به کار رفته در آن شایان اهمیت و توجه است. بنای اصلی آتشکده از سنگ لاشه و تراش با ملات گچ و آهک ساخته شده و با نصب چوب‌های «سرو» در قفل و بست دیوارهای آن بر استحکام آن افزوده شده‌است.

## آسیب‌ها
چهارطاقی این روزها از وضعیت خوبی برخوردار نیست و روز به روز در حال ویرانی است. مسئولان میراث فرهنگی نیز برای بازسازی این بنای تاریخی و ساخت جاده دسترسی وعده داده‌اند اما هنوز محقق نشده‌است. آب‌های روان کشاورزی که این روزها پیرامون چهارطاقی را فراگرفته و سبب سست شدن پایه‌های چهارطاقی می‌شود و هر زمان امکان تخریب پایه‌های آن وجود دارد. این بنای تاریخی برای تملک باغ‌های اطراف نیازمند اعتبار و فراهم کردن زیرساخت‌های لازم برای بازدید گردشگران و علاقه‌مندان به میراث فرهنگی است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* فهرست آتشکده‌های ایران

## منابع

رده:آتشکده‌های تاریخی شهرستان استهبان
رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان استهبان
رده:چهارطاقی‌های تاریخی شهرستان استهبان
رده:آتشکده‌های استان فارس
برکه تل قلعه

**برکه تل قلعه** مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان جم، بخش مرکزی، دهستان جم، ۵۰۰ متری جنوب روستای بهارستان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان جم
رده:برکه‌های تاریخی شهرستان جم
رده:تپه‌های باستانی شهرستان جم
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان جم
تنب آتشکده

**تنب آتشکده** مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان لارستان، بخش بیرم، جاده شهر بیرم به اشکنان، غرب نیروگاه، روبروی اداره ثبت اسناد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۱۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* فهرست آتشکده‌های ایران

## منابع

رده:آتشکده‌های تاریخی شهرستان لارستان
رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان لارستان
رده:آتشکده‌های استان فارس
قلعه نقاره‌خانه

**بقایای قلعهٔ نقاره خانه** مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان لارستان، بخش جویم، دهستان جویم، ۵ کیلومتری جنوب غربی روستای فرشته جان، بر فراز کوه قلات سرخ واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان لارستان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان لارستان
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان لارستان
تنب بهره

**تنب بهره** مربوط به دوره ساسانیان - سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان لارستان، بخش بیرم، شهر بیرم، سمت راست خیابان روستایی (جاده بیرم، کریشکی)، انتهای بیرم واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان لارستان
حمام پایین شلمزار

**حمام پایین شهر شلمزار** مربوط به دوره صفویه است و در شهرستان کیار، شلمزار، جنوب شهر واقع شده
حمام بزرگمهر
حمام هشت ستون 
حمام پاینی
حمام‌ زیر ده
حمام گرگعلی 
از جمله نامهای این بنای تاریخی است.
این حمام در عصر صفویه ساخته شده است.
از مستندات تاریخی موجود اینچنین برداشت میشود که حدود چهارصد سال پیش  شاه عباس دوم در اقامتی که در شلمزار داشته است برای استفاده خود و لشگریانشذدستور ساخت این حمام را میدهد. (1062 هجری قمری)
و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۴۱۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان کیار
رده:حمام‌های تاریخی شهرستان کیار
تپه گوزی

****تپه گوزی (ابهر)** گوزی** مربوط به دوره سلجوقیان است و در شهرستان ابهر، بخش مرکزی، دهستان دره سجین، روستای خلبفه حصار، ۹۴۰ متری ج ش روستای خلیفه حصار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۴۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره سلجوقیان در شهرستان ابهر
رده:تپه‌های باستانی شهرستان ابهر
مسجد حاج حسن

**مسجد حاج حسن** مربوط به دوره قاجار است و در تهران، انتهای جنوب غربی بازار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۳۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

مسجد حاج حسن که به استاد صنیع الدیوان معروف است یکی از زیباترین و قدیمی‌ترین مساجد استان تهران می‌باشد که قدمتی تاریخی دارد.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان شهرضا
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان شهرضا
کاروانسرای خانه کت

**کاروانسرای خانه کت** مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان استهبان، بخش رونیز، دهستان خیر، ابتدای روستای خانه کت، سمت راست جاده واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره صفویان در شهرستان استهبان
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان استهبان
رده:سرای‌های تاریخی شهرستان استهبان
رده:کاروان‌سراهای تاریخی شهرستان استهبان
رده:کاروانسراها در ایران
رده:کاروانسراهای استان فارس
حمام قطب‌آباد

**حمام قطب‌آباد** مربوط به دوره صفوی است که در جنوب شرقی شهر جویم در منطقه قطب آباد و به فاصله ۵۰ متری از آب‌انبار قطب آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
بندانگشتی|حمام قطب آباد جویم|چپ|265px

## جستارهای وابسته
* چهارطاقی قطب‌آباد
* آب‌انبار قطب‌آباد
* آسیاب قطب‌آباد
* قطب‌آباد
* دهستان قطب‌آباد
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره صفویان در شهرستان لارستان
رده:حمام‌های تاریخی شهرستان لارستان
آب‌انبار قطب‌آباد

**آب‌انبار قطب‌آباد** مربوط به دوره صفوی است و در جنوب شرقی شهر جویم در شمال منطقه قطب‌آباد در طول جغرافیایی ۵۳ درجه ۵۹ دقیقه و عرض جغرافیایی ۲۸ درجه و ۱۴ دقیقه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* چهارطاقی قطب‌آباد
* حمام قطب‌آباد
* آسیاب قطب‌آباد
* قطب‌آباد
* دهستان قطب‌آباد
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان لارستان
رده:آثار دوره صفویان در شهرستان لارستان
غار قلعه دختر

**اشکفت قلعه دختر** مربوط به دوران فرادیرینه‌سنگی است و در شهرستان استهبان، بخش مرکزی، ۱/۸ کیلومتری شرق شهرایج، دامنه جنوبی کوه یال خری واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۸۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران فرا دیرینه‌سنگی در شهرستان استهبان
رده:غارهای تاریخی شهرستان استهبان
رده:قلعه‌های تاریخی شهرستان استهبان
یخچال حاجی مریم

**یخچال حاجی مریم** مربوط به دوره قاجار است و در استهبان، روبروی مدرسه طالقانی، محله میری، در بین اراضی کشاورزی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در شمال شهر استهبان و در دل صحرا آب انبار بزرگی وجود دارد که به یخچال حاجی محریم شهرت دارد. مصالح به کار رفته شده سنگ و ساروج است که برخلاف برکه‌های استهبان که همگی مکعب مستطیل اند به صورت استوانه ساخته شده است. سقف آن را پوشش به صورت گنبدی با آجر و گل رس و گچ ساخته‌اند که همین نمای گنبدی شکل از هر جای صحرا قابل مشاهده است. ارتفاع تقریبی گنبد حدود هفت متر است و شعاع دایره آب انبار حدود ۵ متر می‌باشد.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان استهبان
رده:چال‌های تاریخی شهرستان استهبان
رده:یخچال‌های تاریخی شهرستان استهبان
آسیاب انجیری

**بقایای آسیاب انجیری** مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان استهبان، بخش مرکزی، ۷۰۰ متری شمال غرب شهر ایچ، میان باغات بادام منطقه ایج و انجیرک واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۸۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان استهبان
رده:آسیاب‌های تاریخی شهرستان استهبان
کاروانسرای صمدیه

**کاروانسرای صمدیه** مربوط به دوره قاجار است و در قزوین، خیابان مولوی، پایین‌تر از خیابان شهید انصاری واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۵۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان قزوین
رده:سرای‌های تاریخی شهرستان قزوین
رده:کاروان‌سراهای تاریخی شهرستان قزوین
رده:کاروانسراها در ایران
رده:کاروانسراهای استان قزوین
آب‌انبار حاج عبدالغفور

**آب‌انبار حاج عبدالغفور** مربوط به دوره قاجار - دوره پهلوی است و در شهرستان یزد، بخش مرکزی، دهستان فهرج، روستای فهرج واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان یزد
رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان یزد
گورستان قدیمی بافت

**قبرستان قدیمی بافت** مربوط به دوره قاجار - دوره معاصر است و در شهرستان دهدشت، بخش مرکزی، بافت تاریخی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۳۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان کهگیلویه
رده:بافت‌های تاریخی شهرستان کهگیلویه
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان کهگیلویه
نانوی تپه

**نانوی تپه** مربوط به عصر مس - مفرغ است و در شهرستان اسفراین، بخش بام وصفی آباد، دهستان بام، روستای بام واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار عصر مس در شهرستان اسفراین
رده:آثار عصر برنز در شهرستان اسفراین
رده:تپه‌های باستانی شهرستان اسفراین
تپه کنی مهدی

**تپه کنی مهدی** مربوط به دوره نوسنگی - هزاره ۴ قم است و در شهرستان پل‌دختر، بخش مرکزی، دهستان ملاوی، روستای گل گل سفلی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره نوسنگی در شهرستان پلدختر
رده:تپه‌های باستانی شهرستان پلدختر
محوطه گسترده میان جاده‌ای ۲

**محوطه گسترده میان جاده‌ای ۲** مربوط به دوره هخامنشی است و در شهرستان پاسارگاد، بخش هخامنش، دهستان مادر سلیمان، ۲ کیلومتری جنوب غرب روستای کردشول، ۵۰۰ متری جنوب تپه میان جاده‌ای واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره هخامنشیان در شهرستان پاسارگاد
رده:جاده‌های تاریخی شهرستان پاسارگاد
رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان پاسارگاد
کانال انتقال آب سدهای تنگ حنا

**کانال انتقال آب سدهای تنگ حنا** مربوط به دورهٔ هخامنشی است و در شهرستان خرم‌بید، بخش مشهد مرغاب، دهستان شهیدآباد، ۲ کیلومتری جنوب شرق روستای شهیدآباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره هخامنشیان در شهرستان کاشان
رده:بناهای تاریخی شهرستان خرم‌بید
تل پا رجاءآباد

**تل پا رجاء آباد** مربوط به دوره هخامنشی است و در شهرستان مرودشت، بخش مرکزی، دهستان محمدآباد، ۱ کیلومتری جنوب شرقی روستای رشمیجان، در میان اراضی کشاورزی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره هخامنشیان در شهرستان مرودشت
رده:تپه‌های باستانی شهرستان مرودشت
گورستان قره لوکه

**گورستان قره لوکه** مربوط به عصر آهن است و در شهرستان مانه و سملقان، بخش مانه، دهستان اترک، ۱ کیلومتری غرب روستای محمدآباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۸۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار عصر آهن در شهرستان مانه و سملقان
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان مانه و سملقان
تپه ایرقایه

**تپه ایرقایه** مربوط به عصر مفرغ - دوره اشکانیان است و در شهرستان بجنورد، بخش راز و جرگلان، دهستان جرگلان، روستای ایرقایه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۸۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان بجنورد
رده:تپه‌های باستانی شهرستان بجنورد
تپه غرب تل شهرک

**تپه غرب تل شهرک** مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان خرم بید، بخش مشهد مرغاب، ۱/۵ کیلومتری جنوب غرب شهر قادرآباد، ۷۰۰ متری غرب تل شهرک واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۰۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان خرم‌بید
رده:تپه‌های باستانی شهرستان خرم‌بید
پناهگاه صخره‌ای پیسیرجان

**پناهگاه صخره‌ای پیسیرجان** مربوط به اواخر دوران پارینه‌سنگی و اوایل دوره نوسنگی است و در شهرستان استهبان، بخش مرکزی، ۷۰۰ متری شمال شرق شهر ایج، دامنه کوه قلاتون واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پارینه‌سنگی در شهرستان استهبان
رده:آثار دوره نوسنگی در شهرستان استهبان
رده:پناهگاه صخره‌ای‌های تاریخی شهرستان استهبان
اسلحه‌خانه (خانه)

**اسلحه خانه** مربوط به اواخر دوره قاجار است و در یزد، خیابان امام خمینی، خیابان شهید ابراهیمی (فرمانداری)، جنب اداره ثبت احوال واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان یزد
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان یزد
آرامگاه شاه احمد خاموش

**بقعهٔ شاه احمد خاموش** مربوط به اوایل سدهٔ ۱۰ ه.ق است و در شهرستان جویم، بخش جویم، دهستان جویم، منطقه کلون بالا، واقع در جهت غربی تنگ ی کلون واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان لارستان
آب‌انبار حسن‌آباد

**آب‌انبار حسن‌آباد** مربوط به سدهٔ ۱۱ ه.ق است و در شهرستان لارستان، بخش بنارویه، دهستان بنارویه، روستای حسن‌آباد، ۳۱ متری غرب کاروانسرای کریمی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان لارستان
آرامگاه چهل دختران (تفت)

بندانگشتی|بقعه چهل دختر در کنار گنبد شیخ جنید
بندانگشتی|ورودی آرامگاه
**بقعه چهل دختران** مربوط به سدهٔ ۵ ه.ق است و در شهرستان تفت، بخش مرکزی، دهستان توران پشت، روستای توران پشت واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان تفت
تپه گرکه قژالکا

**تپه گرکه قژالکا** مربوط به سدهٔ ۶ تا ۸ ه.ق است و در شهرستان ارومیه، بخش صومای برادوست، دهستان برادوست، ۲/۵ کیلومتری شمال روستای سین آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان ارومیه
کوره سفال

**کوره سفالگری از حدود ۶۰۰۰ سال پیش از میلاد به عنوان یک اختراع مهم در صنعت سفالگری به وجود آمده است. اولین کوره‌های پخت سفال به شکل گودال‌هایی در زمین بودند که با سنگ و خاک رس پوشانده می‌شدند و هیزم به عنوان سوخت در آن‌ها استفاده می‌شد.**

**کوره سفال** مربوط به سده‌های ۷ ه.ق است و در شهرستان کنگان، بخش مرکزی، شهر بندرطاهری واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:کوره‌های تاریخی شهرستان کنگان
مسجد آقا، قزوین

**مسجدآقا** مربوط به دوره قاجار است و در قزوین، خیابان مولوی، پشت گرمابه صفا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۶۰۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان قزوین
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان قزوین
رده:مقاله‌های که ابهام‌زدایی آنها به‌اشتباه به‌جای پرانتز با کاما صورت گرفته
تل و گورستان محمودآباد

**تل و قبرستان محمودآباد** مربوط به سده‌های اولین دوران‌های تاریخی پس از اسلام - دوره قاجار است و در شهرستان بوانات، بخش سرچهان، دهستان سرچهان، ۵۰۰ متری شرق روستای محمودآباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان بوانات
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان بوانات
رده:تپه‌های باستانی شهرستان بوانات
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان بوانات
محوطه آسیاب ممو

**محوطه آسیاب ممو** مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بیضا، بخش بیضا، دهستان بانش، ۲۰۰ متری شمال غرب روستای مموبالا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان بیضا
رده:آسیاب‌های تاریخی شهرستان بیضا
رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان بیضا
آب‌انبار تل گنبد سیراف

**آب‌انبار تل گنبد سیراف** مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است که در شهرستان کنگان، بخش مرکزی، شهر بندر طاهری واقع شده است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان کنگان
رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان کنگان
رده:تپه‌های باستانی شهرستان کنگان
رده:گنبدهای تاریخی شهرستان کنگان
مقبره بی‌بی عزیزه

**بقایای مقبره و آب انبار بی بی عزیزه** مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان استهبان، بخش مرکزی، دهستان ایج، ۲ کیلومتری جنوب روستای درب امامزاده، دامنه شرقی کوه نیدو واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان استهبان
رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان استهبان
آب‌انبار شادقلی‌خان

**آب‌انبار شادقلی خان** مربوط به دوره قاجار است و در قم، ضلع جنوبی فازچهارم، خیابان ۴۵ متری عمار یاسر واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۵۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان قم
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان قم
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در قم
آسیاب‌آبی ۱ ایاس جان

**آسیاب آبی ۱ ایاس جان** مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان سپیدان، بخش بیضا، دهستان بیضا، ۳۰۰ متری جنوب غرب روستای ایاس جان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان سپیدان
رده:آسیاب‌های تاریخی شهرستان سپیدان
برج دیده‌بانی شیخ حسین

**بقایای برج دیده بانی شیخ حسین** مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان کهگیلویه، بخش چرام، دهستان چرام، ۵۰۰ متری جنوب غربی روستای شیخ حسین واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
* برج دیده‌بانی

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان کهگیلویه
رده:برج‌های تاریخی شهرستان کهگیلویه
حسینیه و تکیه درب باغ

**حسینیه و تکیه درب باغ** مربوط به دوره قاجار است و در کاشان، خیابان فاضل نراقی، مرکز محله درب باغ واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۳۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان کاشان
رده:تکیه‌های ایران
رده:تکیه‌های تاریخ شهرستان کاشان
رده:حسینیه‌های تاریخ شهرستان کاشان
آب‌انبار نظرعلی بیگ

**آب‌انبار نظر علی بیگ** مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان لارستان، بخش مرکزی، شهر لار، ابتدای منطقه بائن، سمت چپ جاده، روبروی امامزاده شیخ حسن واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۱۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان لارستان
رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان لارستان
کاخ رحمت‌آباد

**بقایای کاخ رحمت‌آباد** یا **کاخ کی‌قباد** مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان جهرم، بخش مرکزی، ۴۰ کیلومتری شرق شهر جهرم، در جوار آبشار رحمت‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۰۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این آبشار در ۱۹ کیلومتری شمال شهر جویم واقع شده‌است. 

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان جهرم
رده:کاخ‌های تاریخی شهرستان جهرم
تپه هفت دخترون

**تپه هفت دخترون** مربوط به سده‌های میانه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان استهبان، بخش رونیز، دهستان رونیز، ۲ کیلومتری بعد از روستای رونیز سفلی، سمت چپ جاده واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان استهبان
رده:تپه‌های باستانی شهرستان استهبان
دهستان پشتکوه (دشتستان)

**بوشکان**، دهستانی از توابع بخش بوشکان شهرستان دشتستان در استان بوشهر ایران است. مردم بوشکان لرزبان و لرتبار هستند.

## جمعیت
براساس سرشماری سال ۱۳۹۵ جمعیت آن نفر ۵٬۹۱۱ نفر است.

## منابع

رده:دهستان‌های شهرستان دشتستان
رده:شهرستان دشتستان
رده:مناطق مسکونی در شهرستان دشتستان
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۸۷ (میلادی) در ایران
سنگ‌نگارهای تکه

**سنگ نگارهای تکه** یک از مجموعه های بسیار ارزشمند هنر صخره ای در شمال شرق کشور است تمام این نقوش با رنگ قرمز اخرایی در داخل پناه گاه صخره ای بر بنده صخره ها نقاشی شده و عمدتاً به تصاویر حیوانی به ویژه بز کوهی درخت صحنه شکار و حیوانات وحشی دیگر مانندگراز و پلنگ اختصاص دارد قدمت این اثر مربوط به دوره اثر مفرغ است و در شهرستان بجنورد، بخش مرکزی، دهستان بدرانلو، ۲۰۰ متری جنوب شرق نرگسلوی علیا واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:سنگ‌نگاره‌های تاریخی شهرستان بجنورد
رده:آثار عصر برنز در شهرستان بجنورد
تپه ملکان ۲

**تپه ملکان ۲** مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان مانه و سملقان، بخش سملقان، دهستان قاضی، جنوب غربی روستای شهر آباد کرد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۱۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار هزاره ۱ (پیش از میلاد) در شهرستان مانه و سملقان
رده:تپه‌های باستانی شهرستان مانه و سملقان
تل سیدی تاج‌آباد

**تل سیدی تاج آباد** مربوط به هزاره ۵ و ۶ قبل از میلاد است و در شهرستان مرودشت، بخش مرکزی، دهستان محمدآباد، ۱ کیلومتری جنوب غرب روستای تاج آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان مرودشت
محوطه پارک مهرگان

**محوطه پارک مهرگان** در شهرستان پاسارگاد، بخش مرکزی، دهستان کمین، شمال شرقی باغات روستا ی علی‌آباد، ۵۰ متری شمال پارک مهرگان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۲۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:محوطه‌های تاریخی شهرستان پاسارگاد
خانه سیدان

**خانه سیدان** مربوط به دوره قاجار است و در مشهد، وحدت۲۱، کوچه غلام حیدر پاکسید، بلوک دوم واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۳۷۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی شهرستان مشهد
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان مشهد
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان مشهد
رده:مختصات نیازمند به بازبینی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در مشهد
خانه نداف زاده

**خانه نداف زاده** مربوط به دوره پهلوی  است و در شهرستان اشکذر، بخش مرکزی، شهر اشکذر واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۷۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان اشکذر
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان اشکذر
رده:بناهای تاریخی شهرستان اشکذر
یادمان شرهانی

**منطقه عملیاتی شرهانی** مربوط به دوره معاصر است و در شهرستان دهلران، بخش موسیان، دهستان عین خوش، جاده شهید خرازی، بعد از پل شهید ایوانی واقع شده است. این اثر توسط محمد جواد خانزادی پژوهش و مستندسازی گردید که در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۴۷۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران در فهرست میراث معنوی به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:بناهای تاریخی شهرستان دهلران
تپه چگااورک

**تپه چگااورک** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان ایذه، بخش مرکزی، دهستان حومه شرقی، روستای کول فرح واقع شده است و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۷۸۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:تپه‌های باستانی شهرستان ایذه
تپه کاووسیه

**تپه کاووسیه** مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - هزاره سوم و ۴ قبل از میلاد است و در استان تهران، شهرستان قدس، شهر قدس، انتهای بلوار کاووسیه، داخل باغ شاهزاده ماهان(شازده) واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۸۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

در حفاری‌های غیرمجاز این تپه که بعدها آثارش هنگام خروج از ایران به دست میراث فرهنگی افتاد، تابوت مردی مومیایی بدست آمد.

این باغ سرسبز و تاریخی که دارای عمارتی زیبا می باشد پس از انقلاب اسلامی توسط ستاد اجرایی فرمان امام مصادره گردید و هم اکنون در اختیار بنیاد مستضعفان است و متاسفانه امکان بازدید عمومی ندارد.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری
* کاووسیه (قدس)

## منابع

رده:آثار تاریخی شهرستان قدس
رده:آثار تاریخی استان تهران
رده:شهرستان قدس
رده:شهر قدس
رده:تپه‌های باستانی شهرستان قدس
تپه سرتیپ‌آباد

**تپه سرتیپ آباد** مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان کرمانشاه، بخش مرکزی، دهستان میان دربند، ۵۰۰ متری جنوب شرق روستای سرتیپ آباد واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۸۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان کرمانشاه
رده:تپه‌های باستانی شهرستان کرمانشاه
آب‌انبار مریضان

**آب‌انبار مریضان** مربوط به دوره قاجار است و در ندوشن، محله شیخیها، کوچه حاجی لار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۳۷۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان میبد
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان میبد
تپه بانسره

**تپه بانسره** مربوط به دوره اشکانیان - سده‌های اولیه و میانه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان نهاوند، بخش مرکزی، دهستان شعبان، کنارضلع غربی روستای بانسره واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۶۷۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگریروستای بانسره دارای جمعیت ۶۰۰ نفردر ضلع شمال شرقی نهاوندجاده قدیم ملایر قرار دارد

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان نهاوند
رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان نهاوند
رده:تپه‌های باستانی شهرستان نهاوند
تپه آسیاب آورزمان

**تپه آسیاب آورزمان** مربوط به دوره اشکانیان - سده‌های اولیه و میانه و متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ملایر، بخش سامن، دهستان آورزمان، روستای آورزمان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۶۶۲ به‌عنوان یکی از [فهرست آثار ملی [ایران|آثار ملی ایران]] به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوران پس از اسلام در شهرستان ملایر
رده:آثار دوره اشکانیان در شهرستان ملایر
رده:آسیاب‌های تاریخی شهرستان ملایر
رده:تپه‌های باستانی شهرستان ملایر
امامزاده پنج‌تن (زرندیه)

**امامزاده پنج تن** مربوط به دوره ایلخانی - دوره صفوی - دوره قاجار است و در شهرستان زرندیه، بخش مرکزی، شهر مامونیه، محله زرند کهنه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۸۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ایلخانیان در شهرستان زرندیه
رده:آثار دوره صفویان در شهرستان زرندیه
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان زرندیه
رده:امامزاده‌های تاریخی شهرستان زرندیه
مسجد شیخ ابوالحسن

**مسجد شیخ ابوالحسن** مربوط به دوره رضاشاه است و در اراک، خیابان شهید بهشتی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۷۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. بنیان‌گذار این مسجد، شیخ ابوالحسن سربندی بوده‌است. این بنا در خلال سال‌های ۱۳۲۵–۱۳۳۰ هجری قمری ساخته شده‌است و از بناهای قدیمی اراک در خارج از محدوده دو محله قلعه و حصار محسوب می‌شود. نخستین امام جماعت این مسجد، خود شیخ ابوالحسن بوده و بعد از شیخ محمد امامی، برای سال‌های متعددی، حاج علی میریحیی امام جماعت این مسجد بود.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان اراک
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان اراک
پل کره بس

**پل کره بس** مربوط به دوره پهلوی اول است و در شهرستان بروجن، بخش گندمان، دهستان دوراهان، جنوب روستای گردبیشه واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۸۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.درسالهای اخیر پلی بتونی بر روی این پل احداث شده  است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان بروجن
رده:پل‌های تاریخی شهرستان بروجن
حمام ترک‌ها

**حمام ترکها** مربوط به دوره پهلوی اول است و در شهرستان جاجرم، بخش جلگه سنخواست، دهستان چهارده سنخواست، روستای کلاته ترکها واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۷۵۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان جاجرم
رده:حمام‌های تاریخی شهرستان جاجرم
حمام کل موسی

**حمام کل موسی** **صنعلی وند قشقایی** مربوط به دوره پهلوی اول است که در شهرستان فارسان و شهر جونقان واقع شده است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۸۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

### دلایل نامگذاری
کربلایی موسی حیدری جونقانی معروف به کل موسی فرزند صفر و جز خاندان سهل علی وند در شهر جونقان چشم به جهان گشود. وی از تاجران خیر و متمکن زمان خود بود. که با نیت خیرخواهانه و جهت ارائه خدمات اجتماعی به مردم شهر جونقان، اقدام به تأسیس حمام کل موسی در این شهر نمود. کربلایی موسی حیدری جونقانی در تاریخ ۷ رمضان ۱۳۵۷ هجری قمری برابر با ۹ آبان ۱۳۱۷ هجری شمسی چشم از جهان فروبست. آرامگاه وی در تخت پولاد اصفهان و در بقعه میرفندرسکی واقع است.

بندانگشتی|نماهای داخلی حمام کل موسی
بندانگشتی|کربلایی موسی حیدری
بندانگشتی|ارامگاه کل موسی
بندانگشتی|شجره نامه کل موسی
بندانگشتی|شجره نامه کل موسی ( صنعلی وند)

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان فارسان
رده:حمام‌های تاریخی شهرستان فارسان
رده:ویکی‌سازی رباتیک
مسجد ابوالفضل سامان

**مسجد ابوالفضل سامان** مربوط به دوره پهلوی دوم است و در شهرستان سامان، بخش مرکزی، شهر سامان، خیابان عمان سامانی شهر سامان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۸۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:مسجدهای تاریخی ایران بر پایه شهرستان
رده:مسجدهای تاریخی شهرستان سامان
زورخانه مسجدسلیمان

**زورخانه مسجدسلیمان** مربوط به دوره پهلوی است و در داخل محدوده شهری مسجد سلیمان، جنوب میدان انقلاب (میدان مرکزی شهر) خیابان آزادی واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۷۸۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:مسجدهای تاریخی شهرستان مسجدسلیمان
رده:آثار دوره پهلوی در شهرستان مسجدسلیمان
رده:زورخانه‌ها
آب‌انبار سید اسحاق

**آب‌انبار سید اسحاق** مربوط به دوره تیموریان - دوره صفوی - دوره قاجار است و در ساوه، میدان سرداران واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۸۱۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
## نگارخانه

آب انبار سید اسحاق.JPG
آب انبار سید اسحاق ازنمایی دیگر1.JPG
آب انبار سید اسحاق از نمایی دیگر2.JPG


## جستارهای وابسته
* آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آب‌انبارهای تاریخی شهرستان ساوه
رده:آثار دوره صفویان در شهرستان ساوه
رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان ساوه
تپه فلکان

**تپه فلکان** مربوط به دورهٔ ساسانیان است و در شهرستان ارومیه، بخش سیلوانه، دهستان مرگور، روستای فلکان واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۳۵۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره ساسانیان در شهرستان ارومیه
رده:تپه‌های باستانی شهرستان ارومیه
خانه هاشم خان

**خانه هاشم خان** مربوط به دوره قاجار است و در یزد، خیابان ایرانشهر، کوی هاشم خان، حسینیه هاشم خان واقع شده است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۳۳۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست آثار ملی ایران
* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

## منابع

رده:آثار دوره قاجاریان در شهرستان یزد
رده:خانه‌های تاریخی شهرستان یزد