open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
لیلا وزیری

**لیلا وزیری**  (زاده ۱۶ خرداد ۱۳۶۴ در کورال اسپرینگز، فیلادلفیا) شناگر تیم ملی آمریکا، رکورددار سابق شنای ۵۰ متر کرال پشت و قهرمان شنای جهان در سال ۲۰۰۷ در این رشته است.

## زندگی شخصی
پدر لیلا، *منصور وزیری* مهاجر ایرانی و مادرش *لیز* اصالتاً آلمانی است.
لیلا در مورد هویت شخصی و زندگی خانوادگی خود می‌گوید:

مادرم اصلیت آلمانی دارد و پدرم ایرانی است. پس من پنجاه-پنجاه هستم. این قطعاً ترکیب دلپذیریست. پدرم در ایران به دنیا آمده و همان جا بزرگ شده. من یک برادر بزرگتر هم دارم و احساس خیلی نزدیکی به هویت ایرانی ام دارم، یه جورایی یک ایرانی-آمریکایی نسل دوم هستم. نمی‌توانم ادعا کنم که همچون مهاجرین واقعی هستم، اما پدرم یک مهاجر است و مرا با ویژگیهای ایرانی مثل فروتنی و عادت دادن به ارزشهای سنتی بار آورده. پدرم مسلمان است و من با وجود اینکه مسلمان بزرگ نشده ام، دو فرهنگی بودن بخش بزرگ و مهمی از هویتم را شکل می‌دهد.

## قهرمانی شنا جهان ۲۰۰۷

وزیری در سال ۲۰۰۷ برای اولین بار در مسابقات قهرمانی جهان در شهر ملبورن شرکت کرد. او هرچند در رشته تخصصی خود ۱۰۰ متر کرال پشت در مرحله نیمه نهایی دهم شد و در رسیدن به فینال ناکام ماند، اما در حالی که برای اولین بار در یک مسابقه مهم ۵۰ متر کرال پشت شرکت می‌کرد، مرحله نیمه نهایی را با ۲۸/۱۶ ثانیه به پایان رساند و رکورد تازه این ماده را به نام خود ثبت کرد.

لیلا یک روز بعد در ۲۹ مارس با ثبت مجدد ۲۸/۱۶ بر تابلو اعلان نتایج استخر *سوزی اونیل* ورزشگاه *رُد لاور*، مدال طلای این رشته را بالاتر از آلکساندریا هراسیمنیا شناگر اهل بلاروس و تایلی زیمر از استرالیا بر گردن آویخت . وزیری یک مدال نقره نیز در ترکیب تیم ۴ در ۱۰۰ متر مختلط امدادی کشورش به دست آورد.

رکورد ۵۰ متر کرال پشت او در ۱۹ اکتبر ۲۰۰۷ توسط لی یانگ شناگر چینی شکسته شد.

## دانشگاه
بیشتر فعالیت‌های ورزشی در ایالات متحده آمریکا تا پیش از ورود به ورزش حرفه‌ای در نظام آموزشی این کشور انجام می‌شود. لیلا وزیری نیز بعد از پایان دبیرستان در کورال اسپرینگز در سال ۲۰۰۲ وارد دانشگاه ایندیانا شد و بادریافت ۱۵ حکم قهرمانی شنای امریکا سابقه درخشانی از خود در تاریخ شنای دانشگاه‌های امریکا به جا گذاشت.

وزیری در فصل ۲۰۰۵-۲۰۰۶ به عنوان بهترین شناگر ۱۰۰ یارد (حدود نودویک و نیم متر) و ۲۰۰ یارد کرال پشت دانشجویان آمریکا انتخاب شد و در همین فصل در چهار مسابقه امدادی رکورد جدیدی را برای دانشگاه ایندیانا خلق کرد: ( ۴۰۰و ۸۰۰ یارد آزاد، ۲۰ و ۴۰۰ یارد مختلط).

وزیری همچنین **دومین رکورد برتر تاریخ دانشگاه ایندیانا** در ۱۰۰ یارد و ۲۰۰ یارد کرال پشت، **چهارمین** در ۱۰۰ یارد و ۲۰۰ یارد آزاد و **پنجمین** در ۵۰ یارد آزاد را به دست آورده است..

لیلا در اوت ۲۰۰۶ با پیروزی در مسابقات **قهرمانی ملی کونکو فیلیپس** به ترکیب تیم ملی آمریکا برای شرکت در مسابقات **قهرمانی پان پاسیفیک** ۲۰۰۷ راه یافت و با ثبت دومین زمان برتر ۱۰۰ متر کرال پشت در میان هم تیمی‌های خود و کسب مدال برنز ۱۰۰ یارد کرال پشت قهرمانی دانشجویان امریکا *(NCAA)* به عضویت تیم ملی کشورش برای مسابقات قهرمانی جهان ۲۰۰۷ ملبورن درآمد.

## منابع

رده:افراد آمریکایی آلمانی‌تبار
رده:افراد آلمانی ایرانی‌تبار
رده:افراد زنده
رده:افراد آمریکایی ایرانی‌تبار
رده:دارندگان سابق رکورد جهانی در رشته شنا
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه ایندیانا
رده:زادگان ۱۳۶۴
رده:زادگان ۱۹۸۵ (میلادی)
رده:شناگران زن اهل ایران
رده:شناگران شنای کرال پشت زن اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مدال‌داران مسابقات جهانی ورزش‌های آبی در شنا
رده:ورزشکاران اهل نیویورک (ایالت)
رده:ورزشکاران ایرانی‌تبار
قلعه مچی

**قلعه مچی** یا **قلعچه** و بناهای وابسته آن مربوط به دوره صفوی در شهرستان هامون در سه کیلومتری شرق حوضدار سیستان و ۶ کیلومتری شهر سوخته و ۵۰ کیلومتری جنوب غربی شهر محمدآباد (هامون) جای گرفته‌است. این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۲۱۳۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

## معماری
این قلعه مقر و کاخ خاندان رئیسی (ملک محمد رئیسی) فرمانروایان جنوبی سیستان می‌باشد که از خشت و گل ساخته شده‌است. ارتفاع ایوان شمالی این قلعه از زمین ۱۰ متر و دهانه آن ۵/۷ متر پهنا دارد. در این منطقه باقی مانده یک آسیاب بادی نیز وجود دارد که نمونه‌های آن در دوران اسلامی و در تمام نقاط سیستان وجود داشته‌است.
این ساختمان رادر زمان صفویّه شاهان کیانی سیستان ساخته‌اند ودر احیاءالملوک هم دکتر ستوده آن را قلعهٔ کافی نامیده‌است. است. در این منطقه کتیبه‌ای از سال ۱۱۳۰ هجری قمری (۱۷۱۷ میلادی) مربوط به میرجعفرخان کشف شده‌است.

## وجه تسمیه
قلعه مچی در ناحیه تاریخی حوضدار در ۷۰ کیلومتری جنوب غربی شهرستان زابل قرار دارد و از آنجا که در سراسر منطقه نخلستان‌های فراوانی وجود داشت و مچ نیز به گویش سیستانی به معنی درخت خرما می‌باشد، قلعه به این نام مشهور شده‌است.

## نگارخانه

پرونده:قلعه مچی.JPG|قلعه مچی
پرونده:نمای ایوان روبروی قلعه مچی سیستان.JPG|نمای ایوان روبروی قلعه مچی
پرونده:نمای سمت چپ قلعه.JPG|نمای سمت چپ قلعه
پرونده:توضیحاتی در مورد قلعه.jpg|توضیحاتی در مورد قلعه
پرونده:نمایی از بالا.JPG|نمایی از بالا
پرونده:نمای سمت چپ و روبروی قلعه.JPG|نمای سمت چپ و روبروی قلعه


## منابع

* کتاب راهنمای مختصر آثار باستانی سیستان – دکتر سیدمنصور سید سجادی – چاپ ۱۳۸۲ – ناشر سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان سیستان و بلوچستان
* کتاب سیستان بهشت باستان شناسان – گروه باستان‌شناسی دانشگاه زابل- چاپ ۱۳۸۰ – ناشر روابط عمومی دانشگاه زابل
* مقاله سیستان سرزمین اساطیر- اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری – ستاد تسهیلات مسافرین نوروزی شهرستان هامون

رده:بناهای تاریخی شهرستان هامون
رده:جاذبه‌های گردشگری استان سیستان و بلوچستان
رده:قلعه‌ها در ایران
رده:تاریخ سیستان
رده:جاذبه‌های گردشگری سیستان
رده:اماکن تاریخی سیستان
رده:بناهای تاریخی سیستان
قلعه رستم

**قلعه رستم** سیستان، در ۵۰ کیلومتری جنوب غربی شهرستان هامون، بعد از شهر سوخته خارج از جاده اصلی بنایی وسیع و مربوط به دوران صفوی - سلجوقی است. محوطه‌ای که قلعه در آن قرار دارد معروف به محوطه حوض‌دار است. در این منطقه بقایای یک شهر باستانی با آجرکاری و ساختمان‌های متعدد و سردر ورودی، برج نگهبانی و ۱۵برج دفاعی است.

## تاریخچه
این قلعه بزرگ‌ترین قلعه دوران صفوی بوده و در منطقه سیستان و مربوط به خوانین سیستانی در زمان صفویان بوده است که با عناوین رئیس‌رستم (شاه رستم رئیسی) و رئیس‌بهمن و… در منطقه حوض‌دار حکومت می‌کردند. این منطقه و عظمت آن جنبه افسانه‌ای داشته و انتساب آن به نام آورترین شخصیت سیستان یعنی رستم در شاهنامه است. در مجموع حدود ۱۵ تپه مربوط به دوران پیش از تاریخ نیز در این نواحی وجود دارد. باستان شناسان تعدادی سکه نقره مربوط به پوراندخت ملکه ساسانی در این منطقه کشف کرده‌اند.

این آثار به علت پرت بودن از جاده اصلی مورد توجه گردشگران و مردم منطقه نشده لذا به علت عدم آگاهی مسافران مورد توجه تعداد اندکی از گردشگران قرار می‌گیرد. این قلعه به علت نبود اعتبارات مالی و منابع انسانی، سیر فرسایشی را طی می‌نماید و حفاری‌های غیرمجاز در این قلعه باعث سرعت بخشیدن به تخریب این بنای عظیم تاریخی شده است.

## نگارخانه قلعه‌رستم


قلعه رستم پانوراما.jpg|قلعه رستم پانوراما
نمایی از قلعه رستم.JPG|نمایی از قلعه رستم
قلعه رستم سیستان.JPG|قلعه رستم سیستان .
درب ورودی قلعه.JPG|درب ورودی قلعه. ۱۳۹۲
ورودی قلعه رستم.JPG|ورودی قلعه سال ۱۳۹۲
عکس پانوراما قلعه رستم.jpg|عکس سراسرنما قلعه رستم
قلعه رستم بهمن 1392.JPG|قلعه رستم بهمن ۱۳۹۲
داخل قلعه رستم.JPG|داخل قلعه رستم
باران در قلعه رستم.JPG|باران در قلعه رستم
نمایی از پشت قلعه.JPG|thumb|نمایی از پشت قلعه
Rustamtown.jpg|نمای بیرونی قلعه رستم
Rakhshstable.jpg|اصطبل رخش در قلعه
Rustamcitygate.jpg|نما از بالا
Rustam'sHouse.jpg|بقایای خانه رئیس رستم
InsideRustam'sCity.jpg|گنبدهای شهر


## منابع

* کتاب راهنمای مختصر آثار باستانی سیستان – دکتر سیدمنصور سید سجادی – چاپ ۱۳۸۲ – ناشر سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان سیستان و بلوچستان
* کتاب سیستان بهشت باستان شناسان – گروه باستان‌شناسی دانشگاه زابل- چاپ ۱۳۸۰ – ناشر روابط عمومی دانشگاه زابل

## پیوند به بیرون

رده:اماکن تاریخی سیستان
رده:بناهای تاریخی سیستان
رده:بناهای تاریخی شهرستان هامون
رده:تاریخ سیستان
رده:جاذبه‌های گردشگری استان سیستان و بلوچستان
رده:جاذبه‌های گردشگری سیستان
رده:سیستان
رده:قلعه‌ها در ایران
رده:شهرستان هامون
رده:قلعه‌های سلجوقیان
مورچه و مورچه‌خوار

**مورچه و مورچه‌خوار**  یک سریال کارتونی است که توسط کمپانی DePatie-Freleng Enterprises بین سالهای ۱۹۶۹ تا ۱۹۷۱ ساخته شد. این مجموعه پس از دو سال در سال ۱۹۷۱ (۱۳۵۰ خورشیدی) به پایان رسید و نسخه تازه آن بین سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ پخش می‌شد‌.

این کارتون تلاش‌های یک موریانه‌خوار آبی‌رنگ بدون نام را برای گرفتن و خوردن مورچه‌ای قرمز رنگ به نام چارلی نشان می‌داد. این سریال کارتونی، توسط کمپانی یونایتد آرتیستس پخش شده‌است.

برگردان فارسی این اثر، در دههٔ ۴۰ خورشیدی به مدیریت حسن عباسی انجام شد. در این دوبله مهدی آرین‌نژاد به جای مورچه‌خوار و حسن عباسی به جای مورچه صحبت کرده‌اند.

پرونده:theaardvark.png|مورچه‌خوار
پرونده:theant.png|مورچه
پرونده:greenaardvark.png|مورچه‌خوار سبز


## پانویس

## منابع
* ویکی‌پدیای انگلیسی

## پیوند به بیرون

رده:پویانمایی‌های تلویزیونی پخش‌شده در دهه ۱۳۷۰
رده:رقابت‌های داستانی
رده:شخصیت‌های تخیلی معرفی‌شده در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:شخصیت‌های فیلم معرفی‌شده در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های پویانمایی ۱۹۷۱ (میلادی)
رده:فیلم‌های پویانمایی
رده:مجموعه فیلم‌های انیمیشن
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی آغازشده در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی آمریکایی پایان‌یافته در ۱۹۷۱ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی پویانمایی آغازشده در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:مجموعه‌های تلویزیونی تولید ام‌جی‌ام تله‌ویژن
رده:مورچه‌های خیالی
رده:مجموعه‌های تلویزیونی کودکان درباره جانوران سخنگو
رده:فیلم‌های پویانمایی مترو گلدوین میر
رده:فیلم‌های کوتاه پویانمایی مترو گلدوین میر
رده:فیلم‌های پویانمایی یونایتد آرتیستس
۸ شوال

**۸ شوال**، هشتمین روز ماه شوال در تقویم هجری قمری است.

در تقویم هجری قمری قراردادی این روز دویست و هفتاد و چهارمین روز سال است.

## رویدادها
* ۱۳۴۳ (قمری) - یوم الهدم ویران کردن قبور ائمه بقیع توسط وهابیان.
قلعه سام

**قلعه سام سیستان** که در شمال سه کوهه قرار دارد. از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری سیستان بشمار می‌آید .**قلعه سام** در ۴ کیلومتری سکوهه قرار دارد شکل قلعه مستطیل شکل است و دارای دیوارهای پهن و بزرگ خشتی و گلی و همچنین دارای دروازه و برج‌های متعدد است.

این بنا قدمت بسیار طولانی در منطقه سیستان دارد، گرچه این قلعه در دوره‌های هخامنشیان، اشکانیان تا ساسانیان مورد استفاده قرار داشت اما امروزه خالی از سکنه بوده و بیش از نیمی از آن تخریب شده‌است، از کشفیات مهم در قلعه سام سیستان می‌توان به کتیبه یونانی اشاره کرد که به عظمت سیستان آن سال‌ها اشاره می‌کند.

کلنل تیت انگلیسی و والترسرویس آمریکایی از این قلعه بازدید کرده‌اند. به گفته کلنل تیت در سده نوزدهم، نهری از نزدیک این قلعه جاری و به طرف دهکده ورمال ادامه داشته‌است.
بر اثر کاوش باستان شناسان، در طبقه زیرین این بنا نوشته‌ای یونانی متعلق به دوران پارت‌ها کشف شده‌است. طبقه بالایی این بنا متعلق به دوران ساسانی است.

## معماری
این بنا مستعطیل شکل از جنس خشت و گل بوده و طول قلعه از شرق به غرب ۳۷۶ متر و از جنوب به شمال ۲۹۶ متر است. قلعه سام دارای دو دروازه شمالی و جنوبی است که هر کدام دارای برج نگهبانی است.

این قلعه به زمان پارتها مربوط است و از خشت خام ساخته شده‌است. مجموعه برجهای این قلعه بالغ بر ۳۶ برج است. برج ۸ برج ان بزرگ است که در گوشه های قلعه قرار گرفته و ۲۸ برج آن کوچک است که در اطراف قلعه ساخته شده این قلعه به نام جد رستم بنا شد، پس از تغییر مسیر رودخانه هیرمند با سیل و فشار آب ویران شداند. این قلعه از چینه دو لایه درست شده‌است؛ به این ترتیب که دیوار در وسط قرار دارد و دو طرف آن را با قشر گل پوشانده اند.

## جستارهای وابسته
* قلعه رستم
* قلعه سه کوهه
* سیستان

## منابع

* کتاب راهنمای مختصر آثار باستانی سیستان – دکتر سیدمنصور سید سجادی – چاپ ۱۳۸۲ – ناشر سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان سیستان و بلوچستان

رده:بناهای تاریخی سیستان
رده:بناهای تاریخی شهرستان زابل
رده:جاذبه‌های گردشگری سیستان
عبدالله بن جبرین

**عبدالله بن جبرین** از خانواده بنی زید (متولد ۱۳۵۳ قمری در روستای قویعیه در منطقه ریاض عربستان سعودی)، از علمای وهابیت در عربستان سعودی است.

## زندگی
در ۱۳۵۳ (هجری قمری) در یکی از روستاهای ریاض عربستان سعودی متولد شد و از سال ۱۳۵۹ (هجری قمری) شروع به تحصیل کرد.

## فتاوی مهم
### فتاوای انهدام شرک
**بن جبرین** همراه با چندی دیگر از مفتاین وهابی با صدور فتاوایی خواستار انهدام مراقد امامان شیعه شدند.

این فتاوا که در پی استفتای جمعی از دانشجویان دانشگاه وهابی «محمد بن سعود» صادر شده‌است از مدتی پیش و پس از آغاز تعطیلات تابستانی حوزه‌های وهابیت و دومین حمله به بارگاه عسکریین در سامرا، در سطح گسترده‌ای توزیع و در آن از هر اقدامی برای محو آنچه آثار شرک بویژه در کشور عراق و شهر کربلا خوانده شده، استقبال شده‌است.

در بخشی از این فتاوا که از حرم امامان شیعه به عنوان بت‌هایی یاد کرده که باید با خاک یکسان شود، آمده‌است: *[[حسین]] از شرک [[شیعیان]] به دور است اما حرم او باید به عنوان اصلی‌ترین نماد [[شرک (دین)|شرک]] در [[عراق]] ویران شود*.

این فتوا با واکنش تند مسلمانان غیر وهابی، به خصوص شیعیان مواجه شد. دارالافتاء مصر در بیانیه شدیداللحنی تخریب کنندگان قبور بزرگان دین را خوارج عصر و سگان دوزخ نامید.

### فتوایی دربارهٔ حزب‌الله لبنان
**بن جبرین** در پاسخ استفتایی دربارهٔ حزب‌الله لبنان گفته بود:

وی در ۲۲ تیرماه ۱۳۸۸ بر اثر یک بیماری در سن ۷۸ سالگی درگذشت.

## پانویس

## منابع
خشم مسلمانان از فتوای انهدام عتبات عالیات. سایت خبری تحلیلی شیعه نیوز

## پیوند به بیرون
* وبگاه رسمی عبدالله بن جبرین

رده:اسلام‌شناسان مسلمان سنی اهل عربستان سعودی
رده:اسلام‌شناسان
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه اسلامی امام محمود بن سعود
رده:درگذشتگان ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:روحانیان اهل عربستان
رده:روحانیان سنی
رده:زادگان ۱۹۳۳ (میلادی)
رده:سلفی‌های اهل عربستان سعودی
رده:عالمان مسلمان
رده:مسلمانان سنی اهل عربستان سعودی
رده:اهالی استان ریاض
رده:وهابیان
خلیل‌آباد خاکی

**خلیل آباد خاکی** روستایی در بخش لاران، شهرستان شهرکرد از توابع استان چهارمحال بختیاری است.مردم این روستا لر بختیاری هستند و با زبان لری بختیاری سخن می گویند.

رده:روستاهای شهرستان شهرکرد
قلعه تپه

**قلعه تپه**، تپه‌ای تقریباً گرد و مرتفع در منطقه بی بی دوست و نزدیک به زاهدان کهنه است که دیوارهای خشتی، آن را محصور کرده‌است. این دیوارها حدود ۳۰ متر ارتفاع دارند. از آثار کشف شده می‌توان به سفال‌های نخودی و قرمز و تعدادی سفال لعاب دار اشاره کرد. با توجه به این آثار، چنین استنباط می‌شود که این آثار مربوط به دوره ساسانی باشد. سفال‌های کشف شده شبیه سفال‌های کشف شده در کوه خواجه و تپه شهرستان است. از معروفترین باستان‌شناسانی که در این منطقه کاوش کرده‌اند، می‌توان به امبرتو شراتو ایتالیایی اشاره کرد.

## منابع
* کتاب راهنمای مختصر آثار باستانی سیستان – دکتر سیدمنصور سید سجادی – چاپ ۱۳۸۲ – ناشر سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان سیستان و بلوچستان

رده:بناهای تاریخی شهرستان زابل
رده:جاذبه‌های گردشگری استان سیستان و بلوچستان
رده:تپه‌های باستانی شهرستان زاهدان
عصام عماد

**عصام یحیی عماد**  محقق علوم اسلامی، و مذهب وی وهابیت بود و در اثبات کفر شیعه کتاب اصله بین الاثنی عشریه و فرق الغلاه را نوشت ولی با مطالعه کتب فراوان شیعه شد و سپس کتاب رحلت من از وهابیت به دوازده امامیت رو نوشته است. او شیعه‌شناس، متخصص در علم رجال و حدیث و تاریخ، مدرس مجمع جهانی اهل بیت و فارغ‌التحصیل دانشگاه مذاهب عربستان سعودی است.

او هم‌اکنون به دلیل شیعه شدن مورد تکفیر وهابیون و ضد حقیقت ها است.

## زندگی
عصام العماد، در خانواده‌ای وهابی مذهب در یمن به دنیا آمد. او پس از مدتی با مذهب شیعه اثنا عشری آشنا شد و به این مکتب گروید او به‌عنوان یک مستبصر هم‌اکنون فعالیت می‌کند.

## مناقشات
گروهی به بیانات او که در برنامه‌ی «ماه عسل» ذکر کرده، خرده گرفته و آن را نادرست می‌دانند. عصام العماد در آن برنامه اعلام کرد که "دانشجویان وهابی" سخنرانی‌هایی بر علیه علی (خلیفه‌ی اول شیعیان) داشته‌اند.https://www.aparat.com/v/tovwz/%D9%85%D8%A7%D9%87_%D8%B9%D8%B3%D9%84_-_%D8%B9%D8%B5%D8%A7%D9%85_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%AF_-_%D9%85%D8%B8%D9%84%D9%88%D9%85%DB%8C%D8%AA_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B9%D9%84%DB%8C_(%DA%A9%DB%8C%D9%81%DB%8C%D8%AA

## منابع


*https://web.archive.org/web/20100125085658/http://www.isna.ir/ISNA/NewsView.aspx?ID=News-967668&Lang=P
*وب‌گاه شخصی عصام العماد

رده:اهالی یمن
رده:عالمان شیعه
رده:نوکیشان شیعه
باریم

**باریم**  عنصر شیمیایی با نشانهٔ شیمیایی Ba، عدد اتمی ۵۶، جرم اتمی نسبی ۱۳۷/۳۴، هفت ایزوتوپ پایدار دارد. چگالی نسبی ۳/۷۸، نقطه ذوب ۷۱۰ درجه سانتیگراد، نقطهٔ جوش ۱۵۰۰ درجه سانتیگراد. فلزی است سفید رنگ با جلای نقره‌ای. از فلزات قلیایی خاکی (در گروه IIA و تناوب پنجم جای دارد)، دوظرفیتی و در طبیعت بیشتر به صورت باریت و بریات کربنات وجود دارد. با آب، آمونیاک و هالوژن بسیار واکنش پذیر است و با بسیاری از اسیدها واکنش می‌دهد.
در سال ۱۸۰۸ توسط دیوی شناخته شد> با شعله سبزرنگی می‌سوزد. برخی از نمک‌های باریم سمی اند نام آن از واژهٔ یونانی bary یا barus به معنای سنگین گرفته شده‌است. ترکیب‌های کانی آن شبیه کلسیم است.

## خواص فیزیکی عنصر باریم
* عدد اتمی: ۵۶
* جرم اتمی: ۱۳۷٫۳۲۷
* نقطه ذوب: C° ۷۲۹
* نقطه جوش: C° ۱۸۰۵
* شعاع اتمی: Å ۲٫۷۸
* آنتالپی تصعید: ۱۷۶ kJ/mol
* ظرفیت: ۲
* رنگ: سفید نقره‌ای
* حالت استاندارد: جامد مغناطیس

## کاربرد
در فیلمان نمایشگر VFD (البته به صورت اکسید) و لامپ خلاء برای انتشار بهتر الکترون.

## واکنش پذیری شیمیایی
باریم از نظر شیمیایی شبیه به منیزیم، کلسیم و استرانسیم است، اما واکنش پذیرتر است. همیشه به حالت اکسید (کاتیون ۲+) یافت می‌شود. در موارد استثنا، چند نوع مولکول ناپایدار و کمیاب مانند BaF وجود دارند که در فاز گازی مشخص می‌شوند. اخیراً نوعی ترکیب از باریم و گرافیت گزارش شده. در واکنش با کالکوژن‌ها بسیار حرارت زا هستند (انرژی آزاد می‌کنند). با اکسیژن یا هوا در دمای اتاق واکنش می‌دهد به همین دلیل، باریم فلزی اغلب در زیر نفت یا در یک اتمسفر بی اثر نگه داری می‌شود. واکنش‌هایش با آب و الکل‌ها بسیار گرمازا است و گاز هیدروژن آزاد می‌کند. باریم با آمونیاک واکنش نشان می‌دهد و کمپلکس‌هایی مانند Ba(NH₃)₆ را تشکیل می‌دهد.

این فلز به راحتی با اسیدها واکنش می‌دهد به جز اسید سولفوریک که یک استثنا است.

## منابع

* 
* 


رده:سم‌شناسی
رده:عناصر شیمیایی
رده:عوامل کاهنده
رده:فلزهای قلیایی خاکی
بوهریم

**بوهریم** یا **بوریم**  از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی است که در آزمایشگاه و به دست بشر ساخته شده و در طبیعت، به صورت طبیعی به دلیل ناپایداری بسیار بالا موجود نمی‌باشد. نشانه کوتاه آن Bh و عدد اتمی آن ۱۰۷ است. این عنصر به افتخار نیلز بور، دانشمند هسته‌ای و برنده جایزه نوبل، نام‌گذاری شده‌است. در سال ۱۹۷۶، دانشمندان روسی در دوبنا اعلام کردند که با بمباران ^{204}Bi با هسته‌های سنگین ^{54}Cr، عنصر ۱۰۷ را ساخته‌اند. این گزارش‌ها اعلام کردند که آزمایش‌های ۱۹۷۵ به دانشمندان امکان داده که عنصر جدیدی را بسازند. سیلندری که به سرعت می‌چرخد، با لایه نازکی از فلز بیسموت پوشیده می‌شود و به عنوان هدف به کار می‌رود. این هدف با جریانی از یون‌های کروم-۵۴ بمباران می‌شود. وجود عنصر ۱۰۷ توسط گروهی از فیزیکدانان آلمان غربی که در آزمایشگاه تحقیقاتی دارمستات کار می‌کردند تأیید شد و شش هسته عنصر ۱۰۷ را شناسایی و تهیه کردند.

[بندانگشتی|چپ|150px|این عنصر ابتدا با نام نیلزبوریم (Nielsbohrium) و نماد Ns شناخته می‌شد. بعدها [آیوپاک نام و نماد آن را به بوهریم (Bohrium) و نماد Bh تغییر داد.]]

## عنصر بوهریم در طبیعت
بوهریم آن قدر ناپایدار است که هر مقداری از آن تشکیل شود، به سرعت به عناصر دیگر تبدیل می‌شود؛ بنابراین نمی‌تواند به‌طور طبیعی اثرات و خطراتی را بر روی سلامتی بر جای بگذارد. همچنین به علت نیمه عمر بسیار کوتاه بوهریم (حدود ۰٫۴۴ ثانیه)، به صورت طبیعی بوهریم اثرات زیست‌محیطی نمی‌تواند داشته باشد.

رده:بوریم
رده:عناصر شیمیایی ناموجود
رده:عناصر شیمیایی
رده:عناصر مصنوعی
رده:فلزات واسطه
رده:نیلز بور
رده:عناصر شیمیایی با ساختار شش‌گوشه تنگ‌چیده
کوریم

**کوریوم**  از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی است. نشانه کوتاه آن Cm و عدد اتمی آن ۹۶ است.

کوریوم عنصری فلزی، پرتوزا، سنتزی، از خانوادهٔ آکتینیدها، از بمباران پلوتونیوم و امریسیم با نوترون تولید می‌شود. نیم‌عمر ایزوتوپی از آن، که بیشترین طول عمر را دارد، برابر ۱۰۷ × ۱٫۷ سال است. کوریم برای ایجاد گرما و نیرو در ماهواره‌ها یا نقاط دور افتاده به‌کار می‌رود. برای اولین‌بار، در ۱۹۴۴ و در دانشگاه کالیفرنیای برکلی سنتز شد. در ۱۹۴۶، گلن سیبورگ، سنتزکنندهٔ این عنصر، آن را به افتخار دانشمندان فرانسوی، پیِر و ماری کوری، نام‌گذاری کرد.

خواص فیزیکی عنصر کوریم:
* عدد اتمی:۹۶
* جرم اتمی:۲۴۴٫۰۶۲۷
* نقطه ذوب: C°۱۰۶۷
* نقطه جوش: C°۳۱۱۰
* شعاع فلزی: pm۱۷۴
* ظرفیت: ۳و۴
* رنگ: نقره ای

## منابع


رده:آکتینیدها
رده:اختراع‌های آمریکایی
رده:پیر کوری
رده:عناصر شیمیایی
رده:عناصر مصنوعی
رده:ماری کوری
رده:عناصر شیمیایی با ساختار دو شش‌گوشه تنگ‌چیده
نپتونیم

**نپتونیم** (Neptunium) از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی است. نشانه کوتاه آن Np و عدد اتمی آن ۹۳ است. نام این عنصر همانند اورانیوم و پلوتونیوم از زبان یونانی باستان گرفته شده‌است.

خواص فیزیکی عنصر نپتونیم:
* عدد اتمی: ۹۳
* جرم اتمی: ۲۳۷٫۰۴۸۲
* نقطه ذوب: C° ۶۴۴
* نقطه جوش: C° ۳۹۰۲
* شعاع اتمی: pm ۱۵۵
* ظرفیت: ۳، ۴، ۵ و ۶
* رنگ: نقره ای
* حالت استاندارد: جامد رادیواکتیو
* نام گروه: آکتنید

## منابع

رده:آکتینیدها
رده:عناصر شیمیایی
رده:عناصر مصنوعی
رده:مواد هسته‌ای
رده:نپتونیوم
مایتنریم

بندانگشتی|لایه‌های الکترونی مایتنریم
**مایتنریم** (Meitnerium) از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی است. نشانه کوتاه آن Mt و عدد اتمی آن ۱۰۹ است. این عنصر به افتخار لیزه مایتنر نام گذاری شده است.

خواص فیزیکی عنصر مایتنریم: * عدد اتمی:۱۰۹
* جرم اتمی:۲۶۵
* حالت استاندارد: نامشخص احتمالاً جامد
* رنگ: قرمز
* نام گروه:اکتنید ۹
* دوره تناوبی:هفت

## منابع


رده:عناصر شیمیایی
رده:عناصر مصنوعی
رده:فلزات واسطه
رده:عناصر شیمیایی با ساختار مکعبی وجه‌مرکزدار
دیسپروزیم

**دیسپروزیم**  از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی است. نماد آن Dy و عدد اتمی آن ۶۶ است. این عنصر یک عنصر خاکی کمیاب در سری لانتانیدها با درخشش نقره‌ای فلزی است. دیسپروزیم هرگز به‌صورت یک عنصر آزاد در طبیعت یافت نمی‌شود، اگرچه مانند سایر لانتانیدها در کانی‌های مختلف مانند زنوتیم یافت می‌شود. دیسپروزیم طبیعی از هفت ایزوتوپ تشکیل شده‌است که فراوان‌ترین آن‌ها 164 Dy است.

دیسپروزیم نخستین بار در سال ۱۸۸۶ توسط پل-امیل لکو د بویسباودران شناسایی شد، اما تا زمان توسعهٔ تکنیک‌های تبادل یونی در دههٔ ۱۹۵۰ به شکل خالص جدا نشد. دیسپروزیم در مواردی که نمی‌توان آن را با سایر عناصر شیمیایی جایگزین کرد کاربردهای نسبتاً کمی دارد. این عنصر به‌دلیل سطح مقطع جذب نوترون حرارتی بالا در ساخت میله‌های کنترل در رآکتورهای هسته‌ای، به‌دلیل حساسیت مغناطیسی بالا () در برنامه‌های ذخیره‌سازی داده، و به‌عنوان جزئی از ترفنل-دی استفاده می‌شود. یک ماده مغناطیسی). نمک‌های دیسپروزیم محلول به‌طور ملایم سمی هستند، در حالی که نمک‌های نامحلول غیر سمی در نظر گرفته می‌شوند.

## ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی
* عدد اتمی: ۶۶
* جرم اتمی: ۱۶۲/۵
* نقطه ذوب: C°۱۴۱۳
* نقطه جوش: C°۲۵۶۷
* شعاع اتمی: Å ۲٫۴۹
* ظرفیت: ۳
* رنگ: سفید نقره‌ای
* حالت استاندارد: جامد در دمای ۲۹۸ کلوین
* نام گروه: لانتانیدها
* حالت ماده: جامد

## ایزوتوپ‌ها

دیسپروزیم طبیعی از هفت ایزوتوپ تشکیل شده‌است:

156 Dy, 158 Dy, 160 Dy, 161 Dy, 162 Dy, 163 ،Dy و 164 Dy. همهٔ این‌ها پایدار در نظر گرفته می‌شوند، اگرچه 156 Dy از نظر تئوری می‌تواند دچار واپاشی آلفا با نیمه‌عمر بیش از ۱×۱۰۱۸ سال شود. دیسپروزیم سنگین‌ترین عنصر با ایزوتوپ‌هایی است که از نظر مشاهده پایدار یا رادیواکتیو نیستند. ایزوتوپ‌های طبیعی، 164 Dy با ۲۸ درصد فراوان‌ترین ایزوتوپ‌ها هستند و پس از آن 162 Dy با ۲۶ درصد فراوان‌ترین ایزوتوپ‌ها هستند. کمترین فراوانی 156 Dy با ۰٫۰۶٪ است. 

بیست و نه رادیو ایزوتوپ نیز سنتز شده‌اند که در جرم اتمی از ۱۳۸ تا ۱۷۳ متغیر هستند و پایدارترین آن‌ها 154 Dy است.

## منابع


رده:توسعه انرژی
رده:عناصر شیمیایی
رده:عوامل کاهنده
رده:فرومغناطیس
رده:فناوری‌های انرژی تجدیدپذیر
رده:لانتانیدها
رده:عناصر شیمیایی با ساختار شش‌گوشه تنگ‌چیده
رده:عنصرهای خاکی کمیاب
آبشار یخ‌زده

***آبشار یخ‌زده***  نام یکی از کتاب‌های مجموعه ماجراهای بچه‌های بدشانس است. این کتاب توسط دنیل هندلر با نام مستعار لمونی اسنیکت نوشته شده و برت هلکوئیست آن را تصویرگری کرده‌است.

## مشخصات کتاب
نوشته لمونی اسنیکت با تصویر گری برت هلکوئیست دهمین داستان از سری ماجراهای بچه‌های بدشانس که توسط رضا دهقان به فارسی ترجمه گردید و در ۲۳۸ صفحه توسط نشر ماهی منتشر شده‌است.
## داستان

کلاوس و ویولت با کمک یکدیگر جان خود را نجات می‌دهند ولی سانی از آن‌ها جدا می‌شود و در کوهستان مورتمین همراه با کنت الاف و دارودسته اش ماجراجویی می‌کند(به عبارتی اسیر آنهاست)و در طول داستان آشپزی اش پیشرفت فراوانی می‌کند و حرفهایش قابل هضم تر می‌شود کلاوس و ویولت با قل سوم کواگیمایرها روبه رو می‌شوند که از آتش سوزی نجات پیدا کرده‌است و در مورد VFD اطلاعاتی به کلاوس و ویولت می‌دهد و سانی را می بیند در آخر داستان آن‌ها سانی را نجات می‌دهند ولی در رودخانه استریکن در شرف غرق شدن هستند که ادامه آن در جلد بعدی یعنیغار غم انگیز خوانده می‌شود.

## منابع

کتاب آبشار یخ‌زده نوشته لمونی اسنیکت

رده:رمان‌های ۲۰۰۳ (میلادی)
رده:رمان‌های آمریکایی ۲۰۰۳ (میلادی)
رده:رمان‌های دنباله
رده:رمان‌های مورد اقتباس در مجموعه‌های تلویزیونی
رده:کتاب‌های کودکانه ۲۰۰۳ (میلادی)
رده:کتاب‌های هارپرکالینز
رده:ماجراهای بچه‌های بدشانس
شیر کوچک

**شیر کوچک** معادل عربی: اسد الاصغر که معادل لاتین آن LMi می‌باشد و مساحت آن ۲۳۲ درجه مربع است.

## افسانه
این یکی از چند صورت فلکی قرن‌های اخیر است که برای پر کردن بخشی از آسمان شمالی که در یونانی به اسم بی‌شکل‌ها معروف بوده به وجودآمده است. تصور می‌شود که در نزد اعراب باستان ٬نشان دهنده غزال بوده‌است.
## ستاره‌ها
ستاره ۴۶ شیر کوچک ٬درخشانترین ستراه از این صورت فلکی با قدر ۳٫۸ است. طیف مخصوص آن در گروه K0 III-IV و به فاصله ۷۵ سال نوری است. ضمناً ستاره بتا با قدر ۴۲ به عنوان دومین ستاره درخشان در صورت فلکی شیر کوچک ست. نوع طیف آن G8 III-IV و در فاصله ۱۰۰ سال نوری تا زمین می‌باشد.
## صور فلکی همسایه
# دب اکبر
# سیاه‌گوش
# گیسوی برنیکه
# اسد
# دوپیکر
## منابع

کتاب صورت‌های فلکی نوشته دکتر گری مکلر

رده:صورت‌های فلکی شمالی
رده:صورت فلکی شیر کوچک
رده:صورت‌های فلکی
شاه‌توت

**شاه‌توت** یا **شاتوت**، گونه‌ای درخت گل‌دار از خانوادهٔ توت‌سانان (Moraceae)، و بومی آسیای جنوب غربی است. کاشت این درخت در زیستگاه بومی‌اش از پیشینه‌ای چنان طولانی برخوردار است که مشکل می‌توان گسترهٔ طبیعی انواع مختلف آن را به‌طور دقیق مشخّص نمود. در سردهٔ توت‌ها (Morus)، درخت شاه‌توت از همه کوچک‌تر است و بلندی آن گاه ممکن است تا ۳۰ پا (حدود ۹ متر) برسد، و در صورت عدم رسیدگی در سنّ پایین به‌شکل بوته باقی می‌ماند. این درخت عمری طولانی دارد و بعضاً دیده شده چند صد سال میوه دهد.

میوه شاه‌توت بزرگتر از توت سفید است و رنگ آن قرمز تیره یا ارغوانی و مزه‌اش ترش و شیرین و مطبوع است. شاه‌توت را می‌توان به‌صورت خام، پخته یا مربا مصرف کرد.

## ویژگی‌های خوراکی
وجود مواد خوراکی بسیار و نقش هم‌افزایی این مواد مغذی بر یکدیگر سبب شده است تا این میوه به عنوان منبعی خوب برای تأمین نیاز روزانه در رده ریزمغذی‌های گوناگون قرارگیرد. شاه‌توت از نظر فعالیت آنتی‌اکسیدانی یکی از بهترین خوراکی‌هاست که دارای فیتوکمیکال‌های قوی مانند آنتوسیانین است. آنتوسیانین رنگدانه‌ای است که باعث سیاه رنگ شدن شاه‌توت می‌شود.

شاه‌توت‌ها دارای کالری پایینی بوده (در هر ۱۰۰ گرم، ۴۳ کالری) و منبع خوبی از ویتامین C و A و E و آنتی‌اکسیدان است. همچنین شاه‌توت‌ها منبع خوبی از آهن هستند که به ندرت در دیگر گونه‌های توت‌ها پیدا می‌شود. این میوه همچنین سرشار از پتاسیم، منگنز و منیزیم است. پتاسیم بخش مهمی از سلول و مایعات بدن است که میزان ضربان قلب و فشار خون را کنترل می‌کند. شاه‌توت دارای مقدار فراوانی ویتامین B کمپلکس از گروه ویتامین‌ها و نیز ویتامین K است.

وجود انواع آنتی‌اکسیدان‌های گوناگون در شاه‌توت، «درجه ظرفیت جذب رادیکال‌های آزاد» آن را که یک شاخص اندازه‌گیری تأثیر مواد غذایی در پیشگیری از سرطان است، به رقم ۵۳۵۰ در هر صد گرم رسانده است.

این نوع توت حاوی مقدار بسیار خوبی از ویتامین B6، نیاسین، ریبوفلاوین و اسیدفولیک است. این ویتامین‌ها دارای وظایف مشترکی بوده و به بدن در سوخت و ساز کربوهیدرات‌ها، پروتئین‌ها و چربی‌ها کمک می‌کنند.

استفاده از جوشانده برگ‌های این میوه برای برطرف کردن حالت تهوع از قدیم معمول بوده و ریشه آن برای درمان اسهال خونی استفاده می‌شده است در برگ شاه‌توت ماده ای ضد قند وجود دارد که می‌تواند مرض قند را درمان کرده و قند خون را کاهش دهد. به همین دلیل می‌توان از آن در صورت وجود قند در ادرار و معالجه دیابت استفاده کرد.

## ارزش غذایی
[بندانگشتی|راست|300px|درخت [شاه توت در روستای دارالسیاده سیدان، خراسان جنوبی، ایران]]

شاه توت سرشار از گلوکز و ماده قندی است و دارای ویتامینهای A و C املاح معدنی و تانن است.

## نگارخانه


پرونده:Morus alba F.jpg|برگ این گیاه
پرونده:Morus-nigra.JPG|میوه درخت
پرونده:Black Mulberry Female Flowers.jpg|گل‌های مادینه گیاه
پرونده:Mulberry.jpg|شاه‌توت رسیده
پرونده:Shahtut-1.jpg|بندانگشتی|میوه شاه‌توت بر درخت|شاه‌توت رسیده


## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:توت
رده:درختان در ایران
رده:درختان غرب آسیا
رده:درختان میوه
رده:رنگ‌های گیاهی
رده:گونه‌های گیاهی نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:گیاگان اوکراین
رده:گیاهان توصیف‌شده در ۱۷۵۳ (میلادی)
رده:میوه‌ها
رده:میوه‌های خوراکی
رده:نمادهای ملی قرقیزستان
رده:محصولات کشاورزی از خاستگاه آسیا
رده:گیاهان باغی آسیا
رده:درختان زینتی
توت

**توت** ، یک سرده از تیره انجیران است که شامل ده تا شانزده گونه می‌باشد.
شاه‌توت یکی از انواع این درخت است. توت سیاه با وجود اینکه کاملاً شبیه شاه‌توت است، برخلاف آن میوه‌اش شیرین است. توت سفید در چین مرکزی و شرقی به صورت بومی وجود دارد. این درخت قرن‌ها پیش به اروپا برده شد، در آمریکا به عنوان منبع غذایی برای کرم ابریشم در اوائل دوران استقلال این کشور مورد استفاده قرار گرفت. البته نوعی از توت که به آن «توت قرمز» گفته می‌شود در آمریکا به صورت بومی وجود داشته که از ایالت ماساچوست تا ایالت کانزاس دیده می‌شود.

توت سیاه نیز که در آسیای غربی وجود داشته قبل از دوران رومی‌ها به اروپا برده شده‌است.

یک درخت قدیمی یا تاریخی در اکثر کشورهای جهان که معمولاً در هر کشوری دارای قدمت بیش از دویست، سیصد سال است. دارای پوست زرد نارنجی بوده که از ویژگی‌های جالب آن در زمستان است (بیشتر در مورد درختان نهال و جوان). درختی است مقاوم و کم نیاز که در اکثر مناطق و آب‌وهوا جهان رشد می‌نماید و حتی می‌تواند به ارتفاع ۲۵ متر نیز برسد. بعضی از درختان توت فقط گل‌های نر تولید نموده و بنابراین میوه نمی‌آورند. این نوع درختان به عنوان یک درخت زینتی سایه‌دار بسیار مناسب هستند. در بعضی مناطق نام این درخت را توتین می‌نامند.

## ارزش غذایی
در ۱۰۰ گرم توت خام، ۱۸۰ کیلوژول (۴۳ کیلوکالری)، ۴۴ درصد از مقدار ویتامین ث و ۱۴ درصد از آهن مورد نیاز روزانه موجود است. سایر مواد مغذی توت کم است.

## گونه‌ها
* توت چینی *Morus australis*
* توت ژاپنی *Morus japonica*
* توت سفید *Morus alba*
* توت قرمز *Morus rubra*
* توت مغولی *Morus mongolica*
* شاه‌توت *Morus nigra*
* توت سیاه هندی *Morus indica*
* توت هندی *Morus citrifolia*
* *Morus boninensis*
* *Morus cathayana*
* *Morus celtidifolia*
* *Morus insignis*
* *Morus koordersiana*
* *Morus liboensis*
* *Morus macroura*
* *Morus mallotifolia*
* *Morus mesozygia*
* *Morus microphylla*
* *Morus notabilis*
* *Morus rotundiloba*
* *Morus serrata*
* *Morus trilobata*
* *Morus wittiorum*

## نگارخانه

File:Morus alba fruits.jpg|میوه و برگ درخت توت
Image:Mulberries in the US.jpg|توت در ایالات متحده
Image:Black Mulberry Female Flowers.jpg|گلهای توت
File:Morus tree.jpg|درخت توت
Image:Tout.JPG| توت سفید که در اثر مجاورت با سرما رنگ آن کمی قرمز شده‌است.
File:Mulberry Flower Clusters.jpg|خوشه‌های گل توت
File:Unripe white mulberry.jpg|توت‌های نارس سفید
File:Ripe red purple mulberries on a mulberry leaf.jpg|توت‌های نیمه رسیده روی یک برگ توت
File:2014-10-30 10 05 50 Mulberry autumn foliage along Dunmore Avenue in Ewing, New Jersey.JPG|رنگ برگ پاییزی
File:The Mulberry Tree by Vincent van Gogh.jpg|*درخت توت اثر * اثر ونسان ون گوگ، ۱۸۸۹



## منابع

* 
* دانشنامه رشد


رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:درختان میوه
رده:سته‌ها
رده:گونه‌های گیاهی نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:گیاهان دارویی
رده:میوه‌ها
امر مطلق

**الزام نامشروط**  یا **امر مطلق** یک مفهوم کلیدی در فلسفهٔ اخلاق ایمانوئل کانت، فیلسوف پروسی قرن هجدهم میلادی است. صورت‌بندی اولیۀ این مفهوم چنین است: «فقط بر مبنای آن اصلی عمل کن که با استناد به آن بتوانی همزمان خواهان تبدیل این اصل به قانونی جهانشمول شوی.»

## منابع

* 

رده:اصول اخلاقی
رده:اخلاق وظیفه‌گرا
رده:فلسفه کانت
نیویورک رنجرز

**نیویورک رنجرز** یا **تکاوران نیویورک** (در انگلیسی: New York Rangers) نام یک تیم حرفه‌ای هاکی روی یخ از شهر نیویورک در ایالت نیویورک آمریکا است. ورزشگاه رسمی این تیم، مدیسون اسکویر گاردن نام دارد و اعضاء آن در لیگ ملی هاکی (NHL)، یعنی لیگ بزرگ و سراسری هاکی روی یخ آمریکای شمالی شرکت می‌کنند.

تیم هاکی روی یخ نیویورک رینجرز تاکنون موفق به کسب چهار جام استنلی شده است.

## تیم‌های شرکت‌کننده در لیگ ملی هاکی

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:نیویورک رنجرز
رده:باشگاه‌های ورزشی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۲۶ (میلادی)
رده:باشگاه‌های هاکی روی یخ بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۲۶ (میلادی)
رده:تیم‌های ان‌اچ‌ال
رده:تیم‌های ورزشی نیویورک سیتی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۲۶ (میلادی) در نیویورک (ایالت)
مودیلیانی (فیلم)

***مودیلیانی*** (Modigliani) یک فیلم زندگینامه‌ای ساخته سال ۲۰۰۴ دربارهٔ زندگی نقاش ایتالیایی آمادئو مودیلیانی، که میک دیویس آن را کارگردانی کرده‌است.

منتقدان از این فیلم استقبال خوبی نکردند. استفان هولدن منتقد نیویورک تایمز در مقاله‌ای نوشت «بهترین و شاید تنها فایده فیلم فاجعه‌بار مودیلیانی استفاده از آن به عنوان یک کتابچه درسی دربارهٔ این است که چطور دربارهٔ زندگی یک هنرمند اسطوره‌ای فیلم نسازیم.»

## بازیگران

## منابع

* 

[چپ|265px|بندانگشتی| [امید جلیلی در نقش پابلو پیکاسو در فیلم مودیلیانی]]

## پیوند به بیرون
* 
* 

رده:نمودهای فرهنگی پابلو پیکاسو
رده:نمودهای فرهنگی پیر اگوست رنوآر
رده:نمودهای فرهنگی کلود مونه
رده:ژان کوکتو
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:فیلم‌های ایتالیایی به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های ایتالیایی
رده:فیلم‌های درام ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:فیلم‌های درام زندگی‌نامه‌ای ۲۰۰۴ (میلادی)
رده:فیلم‌های درام زندگی‌نامه‌ای دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های درام
رده:فیلم‌های درباره یهودیان و یهودیت
رده:فیلم‌های رومانیایی
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه هنرمندان
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای
رده:فیلم‌های فرانسوی به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های فرانسوی
رده:فیلم‌های واقع‌شده در ۱۹۱۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در پاریس
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
همنوایی شبانه ارکستر چوبها

***همنوایی شبانه ارکستر چوبها*** رمانی از رضا قاسمی است. این رمان اولین بار توسط نشر کتاب در سال ۱۹۹۶ در آمریکا منتشر شد و بعدها در ایران اجازهٔ انتشار یافت و برنده بهترین رمان اول سال ۱۳۸۰ جایزه هوشنگ گلشیری و بهترین رمان سال ۱۳۸۰ منتقدین مطبوعات شد.

داستان از دیدگاه اول شخص بیان می‌شود و حکایت یک روشنفکر ایرانی است که به فرانسه پناهنده شده و در اتاق زیر شیروانی ساختمانی در پاریس زندگی می‌کند که ساکنانش را چند فرانسوی و ایرانی تبعیدی تشکیل داده‌اند.
نویسنده واقعیت و خیال را در این داستان به هم آمیخته و ساختاری مالیخولیایی ایجاد کرده‌است.

## پیوند به بیرون
* 'همنوایی شبانه ارکستر چوبها'، رمانی فراسوی مرزهای واقعیت (بی بی سی)

رده:رمان‌های فارسی‌زبان
لونا شاد

**مه‌نور شادزی**، مشهور به **لونا شاد** (زادهٔ ۲۵ مرداد ۱۳۵۱ در اصفهان)، گوینده تلویزیونی و هنرپیشه سینما اهل ایران است. او با بخش فارسی صدای آمریکا همکاری می‌کند.

## زندگی
وی در سال ۱۳۶۳ در ۱۲ سالگی ایران را ترک کرد و به همراه خانواده‌اش به فرانسه رفت. او پس از گذراندن دوره دبیرستان در رشته فلسفه، در رشته بازرگانی بین‌المللی در پاریس تحصیل کرد و برای سه سال در بخش بورس سهام در بانکی فرانسوی کار کرد. در ۲۸ سالگی پس از گذراندن یک دوره کلاس خصوصی یک ساله در زمینه تئاتر به این رشته روی آورد.
وی سپس به عنوان مجری و برنامه‌ساز به شبکه تلویزیونی بخش فارسی صدای آمریکا پیوست و در تهیه برنامه‌های مختلفی از جمله مجله هفتگی فصل دیگر
مشارکت داشت.

وی مدتی طولانی مجری برنامه شباهنگ بود که هر شب از صدای آمریکا به صورت زنده پخش می‌شود. او پس از چند سال اجرا و برنامه‌سازی در صدای آمریکا، در پاییز ۱۳۸۷ با این شبکه قطع همکاری کرد.

در سال ۱۳۸۷ خبر ازدواج آرش سبحانی و لونا شاد منتشر شد. آرش سبحانی هم‌چنین در اسفند ۱۳۸۸ ترانه‌ای به نام «شبانه» و با صدای لونا شاد را آهنگسازی کرد.

### دوران سینما
لونا در فیلم فریاد مورچه‌های محسن مخملباف بازیگر نقش اول زن بود. برخی صحنه‌های فیلم که تصاویر برهنهٔ وی را نشان می‌داد تا مدت‌ها مورد بحث و جدل در وبگاه‌های مختلف بود. وی در مصاحبه‌ای اعلام کرد که تنها در یکی از صحنه‌های فیلم برهنه بوده‌است.

## فیلم‌شناسی
* فریاد مورچه‌ها (محسن مخملباف، ۲۰۰۶)
* صندلی (محسن مخملباف، ۲۰۰۵)

## آهنگ‌ها
* شبانه

## جستارهای وابسته
* بخش فارسی صدای آمریکا
* برنامهٔ شباهنگ
* آرش سبحانی

## منابع

## پیوند به بیرون
* برنامه تلویزیونی شباهنگ (صدای آمریکا) 
* 

رده:افراد زنده
رده:بازیگران اهل اصفهان
رده:بازیگران زن فیلم اهل ایران
رده:دور از وطن‌های اهل ایران در فرانسه
رده:زادگان ۱۳۵۱
رده:شخصیت‌های تلویزیونی اهل ایران
رده:عکاسان اهل ایران
رده:کارکنان بخش فارسی صدای آمریکا
برنامه شباهنگ

**برنامهٔ شباهنگ** (در انگلیسی: Late Edition) نام برنامه‌ای تلویزیونی به زبان فارسی است که هر شب از بخش فارسی تلویزیون صدای آمریکا (VOA) پخش می‌شود. این برنامه به موضوعاتی همچون خبر، ورزش، مد، سینما و موسیقی می‌پردازد.

شباهنگ، هفت روز هفته از ساعت ۱۰ تا ۱۱ شب به وقت تهران و ۲:۳۰ تا ۳:۳۰ بعد از ظهر به وقت واشینگتن، به صورت زنده پخش می‌شود.

لونا شاد از مجریان این برنامه به دلیل آنچه که آن را «مدیریت غلط و اعمال تبعیض میان کارمندان» خواند از صدای آمریکا جدا شد. در حال حاضر بهنود مکری، پریسا فرهادی و سارا دهقان گردانندگان این برنامه هستند.

## جستارهای وابسته
* صدای آمریکا
* شبکه خبری فارسی صدای آمریکا
* لونا شاد
* کامبیز حسینی

## منابع

## پیوند به بیرون
* برنامهٔ تلویزیونی شباهنگ (صدای آمریکا) 

رده:بخش فارسی صدای آمریکا
ونکوور کناکز

**ونکوور کناکز** (در انگلیسی: Vancouver Canucks) نام یک تیم حرفه‌ای هاکی روی یخ از شهر ونکوور در استان بریتیش کلمبیا کانادا است. ورزشگاه رسمی این تیم، ورزشگاه راجرز ارینا نام دارد و اعضاء آن در لیگ ملی هاکی (NHL)، یعنی لیگ بزرگ و سراسری هاکی روی یخ آمریکای شمالی شرکت می‌کنند.

## تیم‌های شرکت‌کننده در لیگ ملی هاکی

## منابع

ویکی‌پدیای انگلیسی.

رده:ونکوور کناکز
رده:باشگاه‌های ورزشی بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۴۵ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۴۵ (میلادی) در بریتیش کلمبیا
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۷۰ (میلادی) در بریتیش کلمبیا
رده:تیم‌های ان‌اچ‌ال
رده:هاکی روی یخ در کانادا
سیکو (فیلم)

***سیکو***  فیلم مستندی از مایکل مور در باره سیستم بهداشت و درمان آمریکاست. این فیلم نخستین بار در سال ۲۰۰۷ اکران شد.
مور در این فیلم، سیستم بهداشت و درمان آمریکا را به کشورهایی چون انگلستان، فرانسه، کانادا و حتی کوبا مقایسه کرده و آنرا به شدت به چالش می‌کشد. خواسته نهایی فیلم، سوسیالیستی شدن بهداشت و درمان در آمریکاست و مور نشان می‌دهد که اگرچه دولت آمریکا مدعی استفاده از سیستم سرمایه داری آزاد برای بهداشت و درمان است، ولی تجارب موفقی نیز در سیستم دولتی (بخصوص در اداره سامانه بهداشت و درمان زندانها) دارد که باید آنرا به کل جامعه آمریکا تعمیم دهد.

این فیلم با بررسی شخصی بودن سلامت و بهداشت ایالات متحده، و مقایسه آن با سلامت و بهداشت سوسیالیستی و دولتی کشورهایی همچون کانادا، انگلیس، فرانسه و حتی کوباست. برای نمونه در ایالات متحده فردی برای وصل کردن سر انگشتش به دستش، باید ۱۲۰۰۰ تا ۶۰۰۰۰ دلار بپردازد در حالیکه در کشورهای دیگر همچون انگلیس، فرانسه، کوبا و کانادا هزینه بهداشت و درمان رایگان و یا حداقل ناچیز است. برای مثال در انگلیس افراد زیر ۱۶ سال و بالای ۶۰ سال از پرداخت هزینه های بهداشت و درمان معاف هستند و افراد دارای شغل فقط برای دارو و آن هم فقط ۱۰ دلار معادل ۶٫۴۳ پوند می‎پردازند. 

## منابع

* 

رده:بهداشت و درمان در آمریکا
رده:فساد مالی در ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های ۲۰۰۷ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی
رده:فیلم‌های با مضمون پزشکی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در کانادا
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در کوبا
رده:فیلم‌های لاینزگیت
رده:فیلم‌ها به کارگردانی مایکل مور
رده:فیلم‌های مستقل آمریکایی
رده:فیلم‌های مستند آمریکایی
رده:فیلم‌های مستند درباره مراقبت سلامت
رده:فیلم‌های واینستین کمپانی
رده:مسائل اجتماعی در پزشکی
رده:فیلم‌های مستند درباره سیاست ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌های مستند درباره کوبا
رده:فیلم‌های مستند درباره حملات ۱۱ سپتامبر
رده:رعایت بهداشت در ایالات متحده آمریکا
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های بریتانیایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:بیمه سلامت در ایالات متحده آمریکا
ساماریم

**ساماریوم** (Samarium) از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی است. نشانه کوتاه آن Sm و عدد اتمی آن ۶۲ است.

خواص فیزیکی عنصر ساماریم:
* عدد اتمی: ۶۲
* جرم اتمی: ۴/۱۵۰
* نقطه ذوب: C° ۱۰۷۴
* نقطه جوش: C° ۱۷۹۴
* شعاع اتمی: Å ۲/۵۹
* ظرفیت: ۳ و ۲
* رنگ: سفید نقره ای
* حالت استاندارد: جامد
* نام گروه: لانتانیدها

## منابع


رده:عناصر شیمیایی
رده:عوامل کاهنده
رده:لانتانیدها
رده:عناصر شیمیایی با ساختار لوزوجهی
رده:عنصرهای خاکی کمیاب
برکلیم

**برکیلیوم**  از عنصرهای شیمیایی جدول تناوبی با نشانه Bk و عدد اتمی ۹۷ است.
جرم اتمی پایدارترین ایزوتوپ این عنصر ۲۴۹٫۰۷ و نقطه ذوب آن ۱۰۵۰ درجهٔ سلسیوس است. شعاع فلزی آن pm ۱۷۰ با ظرفیت ۳ و ۴ است.
برکلیوم فلزی نرم با رنگ متالیک و حالت استاندارد جامد رادیو اکتیو است؛ و در جدول تناوبی در گروه عنصری آکتینیدها و دوره هفتم، در سمت راست کوریم و سمت چپ کالیفرنیم جای می‌گیرد.

نام برکلیوم از نام دانشگاه کالیفرنیا، برکلی در شهر برکلی، کالیفرنیا گرفته شده‌است، چرا که این عنصر نخستین بار در دسامبر ۱۹۴۹ در آزمایشگاه ملی لارنس برکلی (در آن زمان آزمایشگاه رادیواکتیو دانشگاه کالیفرنیا، برکلی) کشف شد.
خود این شهر به افتخار فیلسوف ایرلندی جرج بارکلی نام‌گذاری شده‌است.

برکلیوم پنجمین عنصری فرااورانیومی بود که (پس از نپتونیوم، پلوتونیم، کوریم، و امریسیم) کشف می‌شد. از سال ۱۹۶۸ تا به امروز (۲۰۱۹) در آمریکا تنها اندکی بیش از یک گرم برکلیوم تولید شده‌است.
مهم‌ترین ایزوتوپ برکلیوم، 249Bk در مقادیر بسیار اندک در رآکتور هسته‌ای آزمایشگاه ملی اوک ریج در تنسی و پژوهشگاه اتمی دیمیتروفگراد، روسیه تولید می‌شود.
در تولید دومین ایزوتوپ مهم برکلیوم، 247Bk، ایزوتوپ‌های کوریم نادر با ذرات آلفا مشعشع می‌شوند.
از برکلیوم به جز در پژوهش‌های علمی و تولید عناصر فوق سنگین دیگر استفاده‌ای نمی‌شود.

## جستارهای وابسته
* جدول تناوبی
* فهرست عناصر جدول تناوبی

## منابع


رده:آکتینیدها
رده:دانشگاه کالیفرنیا، برکلی
رده:عناصر شیمیایی
رده:عناصر مصنوعی
رده:عناصر شیمیایی با ساختار دو شش‌گوشه تنگ‌چیده
کوجیکی

بندانگشتی|صفحه ای از فاکسی از نسخه خطی Shinpukuji قرن چهاردهم (真福寺本) کوجیکی منتشر شده در 1924-1925.
**کوجیکی**  یا **گزارش رویدادهای کهن** نام قدیمی‌ترین کتاب تاریخی به جا مانده در ژاپن است. این کتاب مجموعه‌ای از اسطوره‌ها دربارهٔ مبدأ جزیره‌های ژاپن و کامی‌ها (خدایان) است. کتاب کوجیکی کتابی است که در آن از آفرینش زمین و آسمان، خدایان متعدد، آداب و رسوم مذهبی، مرگ یا مردگان، خوبی‌ها و شرارت‌ها و مطالب بسیار دیگری سخن رفته‌است. در لابه‌لای آن اشعار بسیاری وجود دارد که به اسطوره‌های کهن ژاپن بازمی‌گردد. از سویی دیگر این کتاب، در حقیقت «شاهنامه» ژاپنی‌ها است که به سرگذشت امپراتوران متعدد ژاپن و پهلوانان آن‌ها می‌پردازد.معنی لغوی واژه کوجیکی «وقایع‌نگاری موضوع‌های کهن» است . بسیاری از آداب و اسطوره‌های شینتو از کتاب کوجیکی (تالیف در سال ۷۱۲ میلادی) و کتاب نیهون‌شوکی یا **نیهون‌گی** (تالیف در سال ۷۲۰ میلادی) الهام می‌گیرند. این کتاب توسط اونو یاسومارو و به فرمان ملکه گِم‌مه‌ی نوشته شده است. مهم‌ترین الهه در این کتاب الهه اماتراسو الهه خورشید است که سمبل کشور ژاپن به شمار می‌رود و تمامی امپراتوران ژاپنی خود را از نسل این الهه می‌پندارند.

کتاب **کوجیکی** در کنار کتاب **نیهون‌شوکی**، بزرگترین مآخذ اساطیر ژاپن و افسانه‌های پیش از تاریخ این سرزمین محسوب می‌شوند.

## پانویس

## منابع
* کوجیکی، کتاب مقدس ژاپن، ترجمه-احسان مقدس، انتشارات نیروانا چاپ اول ۱۳۸۰
* 

کوجیکی
رده:۷۱۱ (میلادی)
رده:۷۱۲ (میلادی)
رده:آثار سده ۸ (میلادی)
رده:ادبیات ژاپن در جین باستان
رده:اسطوره‌شناسی ژاپن
رده:دوره آسوکا
رده:شینتو
رده:کتاب‌های تاریخی درباره ژاپن
رده:کتاب‌های تاریخی سده ۸ (میلادی)
رده:متون دینی
اسد (ابهام‌زدایی)

**[[اسد]]** پنجمین برج فلکی از دایرةالبروج است.

**اسد** همچنین دارای معانی و کاربردهای زیر است:
* اسد (صورت فلکی)، از صورتهای فلکی منطقةالبروج
* اسد (ماه)، نام دیگر مردادماه
فهرست موتورهای جستجو

**فهرست [[موتورهای جستجو]]**

## عمومی

 نیرو گرفته از بینگ

### [[دارک وب]]
* Ahmia
* Grams
*  TorSearch

## کد باز
* DataparkSearch
* Egothor
* Gonzui
* Grub
* dig
* Lucene
* Lemur Toolkit & Indri Search Engine
* mnoGoSearch
* Namazu
* Nutch
* OpenFTS
* Sphinx
* SWISH-E
* Terrier Search Engine
* Search Wikia
* Xapian
* YaCy
* Zettair

## فرا جستجو
* GLseek
* Bioinformatic Harvester
* Brainboost
* Clusty
* Dogpile
* Excite
* HotBot
* Info.com
* Ixquick
* Mamma
* Metacrawler
* MetaLib
* Myriad Search
* PolyMeta
* SideStep
* Turbo۱۰
* WebCrawler

## محلی

## اخبار
* Bing News
* Daylife
* گوگل نیوز
* MagPortal
* Newslookup
* Nexis (Lexis Nexis)
* Topix.net
* Trapit
* یاهو! نیوز

## منسوخ

## جستارهای وابسته
* موتور جستجوی وب
* فهرست جویشگرها و دادگان‌های علمی
* بهینه‌سازی موتور جستجو

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

رده:فهرست وبگاه‌ها
رده:موتورهای جستجوگر اینترنت
رده:جستجوی سازمانی
تنگه خیبر

**تنگه خیبر** یا **گردنه خیبر** گذرگاهی معروف در رشته کوه هندوکش است که در مرز میان افغانستان و پاکستان قرار دارد. این گردنه که قرن‌ها محل عبور از آسیای مرکزی بوده اینک راه اصلی بین پیشاور (پاکستان) و کابل (افغانستان) می‌باشد.

گردنهٔ خیبر یکی از راه‌های اصلی حرکت به هند بوده‌است. ظاهراً اسکندر مقدونی قسمتی از سپاهیان خود را که تحت فرماندهی هفایستیون و پردیکاس بود از این راه گذر داد و خود راه ساحل شمالی رود کابل را پیش گرفت. سلطان محمود غزنوی، تیمور لنگ، بابر و نادرشاه افشار در لشکرکشی به هند از این راه گذشتند. 

گذشته از دشواری‌های طبیعی، گذر از خیبر به سبب قبائل سرسخت پیرامونش نیز دشوار بود. از جملهٔ این قبائل، قبیلهٔ اَفریدی است که مردمی رزم‌جو بودند و در برابر هرگونه نفوذ خارجی برمی‌ایستادند. انگلیسیها نخستین بار در ۱۸۳۹ م. در اولین جنگ افغانستان و بریتانیا از خیبر گذشتند و دشواری‌های بسیار دیدند. در دومین جنگ افغانستان و بریتانیا به موجب پیمان گندمک ۱۸۷۹ م. خیبر تحت نظارت بریتانیا قرار داده شد. 

## نگارخانه

Image:Pakistan_Khyber_Pass_IMG_9928.jpg|Khyber Pass Gateway southbound towards Peshawar
Image:Pakistan_Khyber_Pass_IMG_9792.jpg|Typical Pakistani transport truck and passengers
Image:Pakistan_Khyber_Pass_IMG_9903.jpg|Washed out bridge
Image:KhyberRailway 01.jpg|The Khyber Railway. With a Pakistan Railways HGS 2-8-0 at front and rear a charter train climbs the Khyber Pass through a series of zig-zags to gain height
Image:Liebigbild-Bala Hissar and Khaiber Pass.jpg|An advertisement card from 1910 depicting Khaiber Pass
Image:Mountain passes of Afghanistan2.png|Mountain passes of Afghanistan
File:Khyber-Pass.jpg|
File:Khyber Pass Area Map.jpg|
KhyberPassPakistan.jpg|نمایی از تنگهٔ خیبر از سمت پاکستان


## منابع

* دائرةالمعارف فارسی
* ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:امتداد جاده ابریشم
رده:پایانه‌های مرزی افغانستان و پاکستان
رده:جغرافیای پاکستان
رده:دره‌های افغانستان
رده:زمین‌چهرهای ولایت پکتیا
رده:گردنه‌های افغانستان
رده:گردنه‌های پاکستان
رده:گردنه‌های خیبر پختونخوا
رده:گردنه‌های ریلی
رده:گردنه‌های هندوکش
رده:هندوکش
رده:دالان‌های راهبردی
رشته‌کوه سلیمان

**رشته‌کوه سلیمان** یا **کوه سلیمان (**پشتو: د کسی غرونه، د سلیمان غرونه، بلوچی:**)** نام دو رشته‌کوه است در جنوب شرقی افغانستان و غرب پاکستان، انتهای شرقی فلات ایران را تشکیل می‌دهد. دو رشته کوه، یکی شرقی و دیگری غربی و هر دو از شمال به جنوب کشیده شده. دامنهٔ کوه‌های سلیمان مسکن پشتون‌ها است.

این رشته‌کوه برآمدگی تا لبه شرقی فلات ایران و لبه شمال شرقی فلات بلوچستان را تشکیل دهند. آنها در مناطق زابل، قندهار و لویه پکتیا افغانستان قرار دارند و در پاکستان در بخش شمالی ایالت بلوچستان و برخی از مناطق جنوب غربی خیبر پختونخوا و پنجاب گسترش یافته‌اند. در همسایگی رشته‌کوه سلیمان از شمال، ارتفاعات خشک هندوکش مرکزی قرار دارد که ارتفاع آن تا ۳۳۸۳ متر (۱۱۰۹۹ فوت) از سطح دریا می‌رسد و در شرق دشت‌های دره رود سند قرار دارد. این رشته‌کوه همراه با کوه‌های کرثار در جنوب پاکستان، استانی را تشکیل می‌دهند که به نام استان زمین‌شناسی سلیمان - کیرتار شناخته می‌شود.

شناخته‌شده‌ترین قله رشته‌کوه سلیمان، تخت سلیمان با ارتفاع ۳۴۸۷ متر (۱۱۴۴۰فوت) است، موقعیت آن در نزدیکی دیره اسماعیل‌خان در پاکستان، نزدیک به مرز وزیرستان جنوبی و ناحیه ژوب در استان بلوچستان کشور همسایه است. با این حال، بلندترین قله زرغون غر با ارتفاع ۳۵۷۸ متر (۱۱۷۳۹ فوت) در نزدیکی کویته پاکستان است. بلندترین قله بعدی در استان بلوچستان، تپه خلیفه با ارتفاع ۳۴۷۵ متر (۱۱۴۰۱ فوت) است که در ناحیه زیارت پاکستان واقع شده است و به جنگل ارس زیارت، جایی که درختان ماکروپودای ارس در آن رشد می‌کنند، مشهور است.

## جغرافیا
لبه شرقی رشته‌کوه سلیمان ۲۸۰ مایل (۴۵۰ کیلومتر) از گذرگاه گومل در استان خیبر پختونخوا پاکستان تا نزدیک شهر جیکب‌آباد در ایالت سند امتداد دارد، و بیشتر به سمت جنوب غربی پنجاب امتداد می‌یابد.

در افغانستان، لبه غربی رشته کوه سلیمان از ولایت شمالی لویه پکتیا شروع می‌شود، جایی که آنها به رشته کوه بابا، در جنوب به رشته کوه سفیدکوه در شمال شرقی گردیز در ولایت پکتیا می‌رسند، اما به سمت غرب، رشته کوه به تدریج در قندهار در جنوب‌غربی به هلمند و حوضه سیستان کاهش می‌یابد.

رشته کوه سلیمان و فلات‌های مرتفع در غرب آن به شکل‌گیری یک مانع طبیعی در برابر بادهای مرطوبی که از اقیانوس هند می‌وزند کمک می‌کند و شرایط خشکی را در جنوب و مرکز افغانستان به سمت غرب و شمال ایجاد می‌کند. در مقابل، دلتای نسبتاً مسطح و کم ارتفاع سند در شرق و جنوب سلیمان واقع شده است.

## منابع

* قاموس جغرافیایی افغانستان
* 


رده:جغرافیای ایالت بلوچستان پاکستان
رده:جغرافیای پنجاب، پاکستان
رده:جنوب آسیا
رده:رشته‌کوه‌ها
رده:رشته‌کوه‌های آسیا
رده:رشته‌کوه‌های افغانستان
رده:رشته‌کوه‌های پاکستان
رده:زمین‌چهرهای ولایت پکتیا
رده:زمین‌چهرهای ولایت پکتیکا
رده:زمین‌چهرهای ولایت خوست
رده:زمین‌چهرهای ولایت زابل
رده:زمین‌چهرهای ولایت قندهار
رده:فلات ایران
رده:کوه‌های افغانستان
رده:کوه‌های پاکستان
باداموک

**روستای باداموک**، روستایی است در دهستان باغستان از توابع بخش اسلامیه شهرستان فردوس.

این روستا، بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵، ۲۰۹ نفر جمعیت داشته که نسبت به سرشماری ۱۰ سال قبل (۲۴۸ نفر در سال ۱۳۸۵)، سالانه حدود ۱٫۷ درصد کاهش داشته‌است.

## موقعیت
باداموک در فاصله ۲۸ کیلومتری شمال شرقی شهر فردوس واقع شده‌است و مردمش به گویش تونی صحبت می‌کنند.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان فردوس
باغستان سفلی

**روستای باغستان سفلی**، مرکز دهستان باغستان در بخش اسلامیه شهرستان فردوس است.

در آخرین سرشماری برگزار شده در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا، ۷۰۷ نفر بوده‌ که نسبت به سرشماری ۱۰ سال قبل (۶۱۰ نفر در سال ۱۳۸۵)، سالانه حدود ۱٫۵ درصد رشد داشته‌است.

در سال ۱۳۹۹، همزمان با جدا شدن بخش اسلامیه از بخش مرکزی شهرستان فردوس و ارتقاء روستای باغستان علیا (مرکز پیشین دهستان باغستان) به شهر باغستان، روستای باغستان سفلی، به عنوان مرکز دهستان باغستان انتخاب شد.

## موقعیت
باغستان پایین در فاصله ۸ کیلومتری شمال شرقی شهر فردوس واقع شده‌است و مردمش به گویش تونی صحبت می‌کنند.

این روستا به شکل خطی (در دو طرف جوی آب قنات بلده) در مسافتی به طول ۱٫۷ کیلومتر گسترده شده و اطراف آن را باغ‌های انار، انگور، گردو و مزارع زعفران دربرگرفته‌است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان فردوس
رده:باغستان فردوس
ترشیزوک

** ترشیزوک**، روستای است در دهستان باغستان از توابع بخش اسلامیه شهرستان فردوس که در فاصله ۲۵ کیلومتری شمال شرقی شهر فردوس واقع شده‌است.

این روستا، بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵، ۵۷ نفر جمعیت داشته که نسبت به سرشماری ۱۰ سال قبل (۸۴ نفر در سال ۱۳۸۵)، سالانه حدود ۳٫۸ درصد کاهش داشته‌است. 

## منابع

رده:روستاهای شهرستان فردوس
رحمت‌آباد (فردوس)

**روستای رحمت‌آباد**، روستای کوچکی است در دهستان باغستان از توابع بخش اسلامیه شهرستان فردوس که در فاصله ۱۵ کیلومتری شمال شرقی شهر فردوس و در نزدیکی باغشهر باغستان واقع شده‌است.

بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا، ۱۶ نفر بوده‌است.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان فردوس
فریدونی (فردوس)

**روستای فریدونی**، روستای کوچکی است که در دهستان باغستان از توابع بخش اسلامیه شهرستان فردوس قرار دارد. بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا، ۵۲ نفر بوده‌است.

## موقعیت
فریدونی در فاصله ۲۰ کیلومتری شمال شرقی شهر فردوس و در مسیر جاده فردوس-گناباد واقع شده‌است. مردمش به گویش تونی صحبت می‌کنند.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان فردوس
ابدکی

**روستای آبدکی**، روستای کوچکی است در دهستان برون از توابع بخش مرکزی شهرستان فردوس.

این روستا، بر اساس سرشماری سال ۱۳۹۵، ۵۲ نفر جمعیت داشته که نسبت به سرشماری ۱۰ سال قبل (۶۶ نفر در سال ۱۳۸۵)، سالانه حدود ۲٫۳ درصد کاهش داشته‌است.

## موقعیت
روستای ابدکی در فاصله ۴۵ کیلومتری شمال غربی شهر فردوس قرار داشته و مردمش به گویش تونی صحبت می‌کنند.

## منابع

رده:روستاهای شهرستان فردوس