رفقای خوب

***رفقای خوب***  یک فیلم گانگستری و زندگی‌نامه‌ای به کارگردانی مارتین اسکورسیزی، محصول سال ۱۹۹۰ کمپانی آمریکایی برادران وارنر است. فیلم براساس کتابی به نام Wiseguy (اصطلاح عامیانه‌ای که به اعضای مافیا می‌گفتند) نوشتهٔ نیکولاس پیلگی، گزارشگر جنایی نیویورک ساخته شده است.

*رفقای خوب* در ۹ سپتامبر ۱۹۹۰ و طی ۴۷امین جشنواره فیلم ونیز به نمایش درآمد، جایی که اسکورسیزی جایزهٔ شیر نقره‌ای بهترین کارگردانی را دریافت کرد و در ۱۹ سپتامبر توسط وارنر برادرز پیکچرز در ایالات متحده اکران شد. در زمان اکران، فیلم با تحسین گسترده مواجه شد و ۴۷ میلیون دلار در سراسر جهان فروش کرد در حالی که ۲۵ میلیون دلار بودجه ساخت آن بوده است. این فیلم نامزد شش جایزه اسکار، از جمله بهترین فیلم و بهترین کارگردانی شد و پشی جایزهٔ بهترین بازیگر نقش مکمل مرد را از آن خود کرد. این فیلم همچنین برندهٔ پنج جایزه از آکادمی هنرهای فیلم و تلویزیون بریتانیا، شامل بهترین فیلم و بهترین کارگردانی شد و از سوی گروه‌های مختلف منتقدان به عنوان بهترین فیلم سال انتخاب گردید.

*رفقای خوب* به‌طور گسترده به عنوان یکی از بهترین فیلم‌های ساخته شده تمام دوران، به‌ویژه در ژانر گانگستری شناخته می‌شود.

## داستان
داستان بر اساس زندگی واقعی و رویدادهای حقیقی هنری هیل، گنگستر مخوف سابق را روایت می‌کند. هنری از کودکی آرزو داشته یک گانگستر شود به‌طوری‌که گانگستر شدن را از رئیس‌جمهور آمریکا شدن بهتر می‌دانست. هنری جوان به عنوان صرفاً یک پیشخدمت و راننده برای سازمان جنایی نزدیک محله‌شان در بروکلین به نام دارودستهٔ سیسرو، وارد گروه آن‌ها شده و با کمک دو تن از دوستانش به نام‌های جیمی (رابرت دنیرو) و تامی (جو پشی) به‌طور رسمی وارد گروه می‌شود. هنری یک بار به جهت فروختن سیگار دستگیر می‌شود ولی در دادگاه هیچ حرفی از خانوادهٔ جنایی سیسرو نمی‌زند. سیسرو نیز در این فاصله قاضی دادگاه را همدست خود کرده و هنری آزاد می‌شود. او که نزد همه محبوبیت پیدا کرده، در انجام یک دزدی از یک فرودگاه شرکت می‌کند. بعد از ازدواج هنری با دختری به نام کارن، در ۱۱ جوئن سال ۱۹۷۰، او و تامی و جیمی یکی از رئیس‌های گروه جنایی دیگری را به نام بتس، می‌کشند و آن را در اطراف یک جاده دفن می‌کنند.

هنری سپس به مواد مخدر معتاد می‌شود و بعد از رابطه با معشوقه تازه‌اش جنیس و چندین دعوا با کارن، برای پس گرفتن پولی از قماربازی که باخته همراه جیمی به فلوریدا اعزام می‌شود. اما فردی که آن‌ها تهدید می‌کنند، خواهرش تایپیست اف‌بی‌آی از آب در می‌آید. هنری و جیمی به همراه پالی و برادر فرد قمارباز و تمام افراد دیگر سیسرو، دستگیر می‌شود و بعد از اینکه همگی از زندان آزاد می‌شوند نقشه‌ای می‌ریزند تا بزرگ‌ترین سرقت تاریخ آمریکا (معروف به دستبرد لوفتانزا) را بکنند. (هر چند خود هنری در این دزدی نقشی نداشته و هیچ صحنه‌ای از خود این واقعیت تاریخی در فیلم نشان داده نمی‌شود)

بعد از موفقیت دزدی بزرگ و کشتن کسانی که ردی از دزدی به جا گذاشته‌اند یا در حین سرقت اشتباهاتی مرتکب شدند، هنری بدون مشورت با رئیسش پالی به کمک جیمی و تامی وارد کار مواد مخدر می‌شود و بعد از مدتی کار، تامی به عنوان سردستهٔ جدید گروه انتخاب می‌شود. اما در بعد از ظهر همان روز، توسط کسانی که به خاطر قتل بتس مأمور شده‌اند، انتقامشان را از تامی می‌گیرند و او را ترور می‌کنند.

در حالی که تمامی اعضای سیسرو ترسیده‌اند و دیگر به هم اعتماد ندارند، هنری سر فروختن مواد مخدر، دستگیر می‌شود. دیگر کسی به او کمک نمی‌کند و بعد از آزادی موقتش، همه از جمله جیمی، قصد کشتن او و زنش را می‌کنند. وقتی او از پالی کمک می‌خواهد پالی هم به او پشت می‌کند. در چنین شرایطی هنری دست به دامان پلیس می‌شود و تمام افراد سیسرو، تمام کارهایی را که کردند و افرادی را که کشتند را لو می‌دهد و قاضی هم او را از حکم اعدام می‌بخشد و به نقطه‌ای دور تبعید می‌کند. این گونه است که هنری کسانی که خود را دوست او معرفی می‌کردند و در آخر قصد جان او را داشتند را برای این که، به جز تمام آن آزادی‌های گذشته، فقط بخواهد زنده بماند آن‌ها را به پلیس می‌فروشد ولی خود بقیه زندگیش را مثل یک شهروند معمولی می‌گذراند.

## بازیگران

* رابرت دنیرو در نقش *جیمی کانوی*
* ری لیوتا در نقش *هنری هیل*
* جو پشی در نقش *تامی دوویتو*
* لورین براکو در نقش *کارن هیل*
* پل سوروینو در نقش *پل سیسرو*
* چاک لاو در نقش *موریس کسلر*
* فرانک دیلئو در نقش *تادی سیسرو*
* فرانک سیورو در نقش *فرانکی کاربن*
* تونی دارو در نقش *سونی بانز*
* فرانک وینسنت در نقش *بیلی بتز*
* ساموئل ال. جکسون در نقش *پارنل ادوارد*
* مایک استار در نقش *فرنچی*
* دبی میزار در نقش *سندی*
* کاترین اسکورسیزی در نقش *مادر تامی دوویتو*
* پل هرمن در نقش *دیلر*
* مایکل امپریولی در نقش *اسپیدر*
* تونی سیریکو در نقش *تونی استاکس*
* ایلیانا داگلاس در نقش *دوست دختر تامی*
* تونی لیپ در نقش *فرانکی*
* کوین کوریگان در نقش *مایکل هیل*
* توبین بل در نقش *مأمور پارول*
* هنی یانگمن در نقش *خودش*
* ویتو آنتوئوفرمو در نقش *مبارز بوکس*

## جوایز
### اسکار
* برنده اسکار بازیگر نقش مکمل مرد برای جو پشی
* برنده رکورد آور ۳ جایزه مهم بهترین کارگردانی و بهترین فیلم منتقدان و بهترین فیلم تماشاگران جشنواره ونیز برای مارتین اسکورسیزی
* برنده رکوردآور ۳ جایزه بهترین فیلم، کارگردانی و فیلم‌نامه مراسم بفتا برای مارتین اسکورسیزی

### نظر منتقدین
منتقدین فیلم را بسیار ستایش کردند و از رفقای خوب به عنوان تنها نمونه متمایز گنگستری از پدرخوانده که این فیلم را به چالش می‌کشید نام بردند. راجر ایبرت بزرگ‌ترین منتقد معاصر آمریکایی به این فیلم چهار ستاره داد و آن را بهترین فیلم جنایی تاریخ سینما معرفی کرد. مجلهٔ توتال دومین مجله مهم و پرفروش سینمایی بریتانیا فیلم رفقای خوب را بهترین فیلم تمام دوران نامیده است و فیلم در دیگر مجله معروف سینمای دنیا *[[امپایر (مجله)|امپایر]]* در میان لیست ۵۰۰ فیلم برتر تاریخ سینما، جایگاه ششم را بدست آورده است. فیلم در وبسایت مهم‌ترین منبع و مرجع نقدهای منتقدین سینما بر فیلم *[[راتن تومیتوز]]* آمار فوق‌العاده ۹۷ درصد را بدست آورده است و آن را بهترین فیلم دهه ۱۹۹۰ آمریکا معرفی کرده‌اند. همچنین انستیتوی فیلم آمریکا مرجع انتخاب بهترین‌های تاریخ سینما، در سال ۲۰۰۷ و در میان لیست صد فیلمش که در این لیست ۱۰ فیلم برتر ۱۰ ژانر معرفی می‌شوند، رفقای خوب را نودودومین فیلم گانگستری برتر تاریخ بعد از *[[همشهری کین]] و [[پدرخوانده]]* معرفی کرده است. در مجموع رسانه‌ها، رفقای خوب را یکی از میراث اصلی تاریخ سینما معرفی کرده‌اند. به عقیدهٔ بسیار از مجلات سینمایی، رفقای خوب بهترین اثر مارتین اسکورسیزی است.

## نکاتی دربارهٔ فیلم
* این فیلم موسیقی متن جدایی برای خود ندارد و موسیقی متن آن از مجموع چند آهنگ که توسط اسکورسیزی انتخاب شده‌اند تشکیل شده است. با این حال، فیلم بر روی کتاب صوتی عرضه شده است.
* محل فیلمبرداری فیلم کاملاً حقیقی است. از جمله رستوران سیسرو و خانهٔ کودکی هنری هیل همگی در مکان‌های واقعی فیلمبرداری شده‌اند.
* جو پشی به هنگام گرفتن جایزه فقط گفت: *این جایزهٔ من بود… ممنونم. * این یکی از کوتاه‌ترین نقل قول‌های تاریخ اسکار است و وقتی دلیل این حرف کوتاه را از پشی پرسیدند او گفت که هیچ جمله‌ای آماده نکرده بود چون فکر نمی‌کرد برنده شود.
* در سرقت بزرگ از بانک، از مبلغ ۶۰۰۰۰ دلار، ۳۲۰۰ دلار به هنری هیل رسید.
* در فیلم رفقای خوب، شخصیت‌ها ۳۰۰ بار از کلمهٔ "fuck" استفاده می‌کنند که برای یک فیلم، بسیار زیاد است.
* رفقای خوب سه بار بر روی دی‌وی‌دی عرضه شد. یکی در همان سال ۱۹۹۰، یکی در سال ۲۰۰۰ و دیگری که به همراه دیسک بلوری در سال ۲۰۱۰ پخش شد.

## منابع

## پیوند به بیرون

* .
* ۲۵ سالگی 'رفقای خوب'؛ آیا این بهترین فیلم گانگستری است؟بی‌بی‌سی فارسی

رده:برندگان جایزه بفتای بهترین فیلم
رده:فرودگاه بین‌المللی جان اف کندی
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌ها به زبان ایتالیایی
رده:فیلم‌ها به کارگردانی مارتین اسکورسیزی
رده:فیلم‌ها در مورد جرایم سازمان‌یافته در آمریکا
رده:فیلم‌ها درباره مواد مخدر
رده:فیلم‌های ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های اقتباس‌شده از زندگی‌نامه
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های برادران وارنر
رده:فیلم‌های برنده اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد
رده:فیلم‌های به تهیه‌کنندگی اروین وینکلر
رده:فیلم‌های جنایی ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های جنایی اقتباس‌شده از رویدادهای واقعی
رده:فیلم‌های جنایی دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های جنایی-درام آمریکایی
رده:فیلم‌های خودافشاگر
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای آمریکایی
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای درباره گانگسترها
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای دهه ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های زندگی‌نامه‌ای
رده:فیلم‌های فیلمبرداری شده در نیویورک‌سیتی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در نیوجرسی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در نیویورک (ایالت)
رده:فیلم‌های گانگستری آمریکایی
رده:فیلم‌های گانگستری
رده:فیلم‌های مافیایی
رده:فیلم‌های واقع‌شده در ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در بروکلین
رده:فیلم‌های واقع‌شده در دهه ۱۹۵۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در دهه ۱۹۸۰ (میلادی)
رده:گنجینه ملی فیلم آمریکا
رده:نئو نوآر