open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ایرج فاضل

**ایرج فاضل** (زاده ۳ اردیبهشت ۱۳۱۸ در اردستان - اصفهان) رئیس سابق سازمان نظام پزشکی ایران است. او وزیر فرهنگ و آموزش عالی در دولت اول موسوی و همچنین وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در دولت اول اکبر هاشمی رفسنجانی بود که توسط مجلس سوم استیضاح و برکنار شده و رضا ملک‌زاده جایگزین وی گردید. او تا خرداد ماه ۱۳۹۰ عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی بود.

وی فوق تخصص جراحی عروق دارد و استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی است.

## مسئولیت‌ها
* عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی
* استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
* در تاریخ سوم شهریورماه ۱۳۹۶ با کسب ۲۰۹ رای به‌عنوان رئیس سازمان نظام پزشکی انتخاب گردید.
* وی ۱۹ سال از آغاز کار فرهنگستان علوم پزشکی رئیس این فرهنگستان بود.

## پس از انتخابات ۱۳۸۸
وی پس از سرکوب اعتراضات مردمی در سال ۱۳۸۸ با انتشار بیانیه شدیدالحنی به انتقاد از رویه مقامات جمهوری اسلامی پرداخت. وی در آذر ۱۳۸۸ توسط محمود احمدی‌نژاد از ریاست فرهنگستان علوم پزشکی، که مدت نوزده سال مسئولیت آن را بر عهده داشت، کنار گذاشته شد.

## جستارهای وابسته
* فهرست استیضاح وزیران در حکومت جمهوری اسلامی ایران
* مؤسسه آموزش عالی خاتم

## منابع

رده:استادان دانشگاه اهل ایران
رده:استادان دانشگاه شهید بهشتی
رده:استادان دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
رده:اعضای حزب کارگزاران سازندگی ایران
رده:اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی
رده:اعضای فرهنگستان علوم پزشکی ایران
رده:افراد زنده
رده:اهالی اردستان
رده:پزشکان اهل ایران
رده:جراحان اهل ایران
رده:جراحان پیوند اهل ایران
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه تهران
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه علوم پزشکی تهران
رده:دانش‌آموختگان دبیرستان سعدی
رده:دریافت‌کنندگان نشان دانش (جمهوری اسلامی)
رده:زادگان ۱۳۱۸
رده:زادگان ۱۹۳۹ (میلادی)
رده:وزیران استیضاح‌شده منجر به برکناری در دولت اکبر هاشمی رفسنجانی
رده:وزیران بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
رده:وزیران دولت ایران
رده:وزیران دولت پنجم جمهوری اسلامی ایران
رده:جراحان پیوند
غلامرضا فروزش

**غلامرضا فروزش** (زاده ۱۳۳۱ دزفول) سیاست‌مدار و مدیر اجرایی ایرانی است، که در دولت‌های میرحسین موسوی و هاشمی رفسنجانی به‌مدت ۱۰ سال از ۱۳۶۷ تا ۱۳۷۶ وزیر جهاد سازندگی بود. وی هم‌اکنون یکی از سهام‌داران شرکت ایرانسل می‌باشد. فروزش از اعضای هیئت مؤسس حزب کارگزاران سازندگی ایران بود.

## تحصیلات
* کارشناسی مهندسی معدن از دانشگاه تهران
* کارشناسی ارشد مهندسی معدن از دانشگاه تهران

## سوابق و فعالیت‌ها
* حضور مؤثر در تأسیس سازمان جهاد سازندگی
* وزیر جهاد سازندگی به مدت ده سال
* عضو هیئت تدوین‌کننده برنامه‌های اول و دوم توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور
* عضو اولین دوره شورای شهر تهران
* عضو هیئت مؤسس و اولین شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی ایران
* از سهامداران شرکت ایرانسل

## منابع

* http://www.fardanews.com/fa/pages/?cid=82345
* http://www.dezful.ir/HomePage.aspx?TabID=4820&Site=DouranPortal&Lang=fa-IR
* https://web.archive.org/web/20090703062031/http://www.irdc.ir/fa/content/7342/default.aspx

رده:اعضای حزب کارگزاران سازندگی ایران
رده:اعضای دوره اول شورای اسلامی شهر تهران
رده:افراد زنده
رده:اهالی دزفول
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه تهران
رده:زادگان ۱۹۴۵ (میلادی)
رده:سیاستمداران اهل ایران
رده:وزیران دولت ایران
رده:وزیران دولت پنجم جمهوری اسلامی ایران
رده:وزیران دولت ششم جمهوری اسلامی ایران
رده:بنیانگذاران حزب‌های سیاسی اهل ایران
سید محمدرضا هاشمی گلپایگانی

**سیّد محمّدرضا هاشمی گلپایگانی** (متولد ۱۴ دی ۱۳۲۵ نجف) وزیر فرهنگ و آموزش عالی در دولت دوم اکبر هاشمی رفسنجانی و عضو پیوسته فرهنگستان علوم است. وی فرزند سید احمد هاشمی گلپایگانی و نوهٔ سیّد جمال‌الدّین گلپایگانی است.

وی از سال ۷۲ استاد تمام دانشگاه صنعتی امیرکبیر و عضو هیئت علمی گروه مهندسی پزشکی دانشگاه آزاد مشهد است. او همچنین در دورهٔ چهارم چهره‌های ماندگار همراه با استادان دیگری مثل فتح‌الله مضطرزاده و محمدحسن گنجی به عنوان چهره ماندگار معرفی شد.

او در زمینه آشوب در مهندسی پزشکی تحقیقات گسترده‌ای انجام داده و کتب زیادی در این زمینه و مباحث دیگر مهندسی پزشکی بیوالکتریک به چاپ رسانده‌است.
به پیشنهاد او بود که در سال ۱۳۷۷، مرکزی به نام باشگاه پژوهشگران جوان، که در سال ۱۳۹۱، اسم آن با پیشنهاد دکتر کریم زارع رئیس وقت باشگاه و جمعی از اعضاء و تصویب دکتر فرهاد دانشجو، به باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، تغییر یافت؛ در دانشگاه آزاد اسلامی تأسیس شد. این مرکز به صورت هیات امنایی اداره می شود و رئیس هیات امناء آن رئیس دانشگاه آزاد اسلامی است.
قبل از سال ۱۳۷۷ تنها نهادی که از نخبگان آنهم در حد دانش آموزی حمایت می کرد و عمده کار آن متوجه المپیادهای علمی، نظیر المپیاد ریاضی، شیمی و فیزیک بود، باشگاه دانش پژوهان جوان بود. این تشابه اسمی، الگو گیری تاسیس باشگاه پژوهشگران جوان را از باشگاه دانش پژوهان جوان، می رساند؛ لاکن این باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان بود که برای اولین بار به عنوان نهادی مطرح شد که وظیفه آن حمایت از دانش آموزان و در عین حال دانشجویان پژوهشگر و نخبه بود. با وجود آنکه باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، زیر مجموعه دانشگاه آزاد اسلامی است، لاکن وظیفه خود را حمایت گسترده از دانش آموزان و دانشجویان پژوهشگر و نخبه چه عضو دانشگاه آزاد اسلامی باشند و یا نباشند، می داند.
دکتر سید محمد رضا هاشمی گلپایگانی،  در فاصله زمانی سال ۱۳۷۷ تا ۱۳۹۲ به عنوان عضو هیات امناء باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، در جهت رشد و تعالی نهادی که خود پیشنهاد تاسیس آن را داده بود، فعالیت کرد.

## منابع

رده:استادان دانشگاه آزاد اسلامی
رده:برگزیدگان همایش چهره‌های ماندگار در دانش مهندسی
رده:وزیران علوم، تحقیقات و فناوری
پیتر نورمن

بندانگشتی
**پیتر نورمن**  متولد ۱۵ ژوئن ۱۹۴۲ (میلادی) درگذشته در ۳ اکتبر ۲۰۰۶ (میلادی) دونده استرالیایی بود. او صاحب مدال نقره مسابقات المپیک تابستانی ۱۹۶۸ مکزیک در ماده ۲۰۰ متر بود.

## [[بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۶۸|المپیک تابستانی ۱۹۶۸ مکزیک]]
او در این بازی‌ها توانست مقام دوم را بدست آورد برندگان مدال طلا و برنز به ترتیب تامی اسمیت و جان کارلوس بودند. این دو دوندگان سیاه پوست آمریکایی بودند که تصمیم گرفتند بودن در لحظه مدال گرفتن سلام قدرت سیاهان  را انجام بدهند.
که نورمن نیز با آنان همراه شد و به آنان کمک کرد. در پی این رخداد دو ورزشکار آمریکایی از اردوی تیم آمریکا اخراج شدند. نورمن نیز بلافاصله از دهکده المپیک اخراج شد.

## منابع

رده:برندگان مدال المپیک در دو و میدانی
رده:برندگان مدال بازی‌های کشورهای همسود در دو و میدانی
رده:برندگان مدال برنز بازی‌های کشورهای همسود اهل استرالیا
رده:برندگان مدال نقره المپیک اهل استرالیا
رده:برندگان مدال نقره المپیک در دو و میدانی
رده:برندگان مدال‌های المپیک تابستانی ۱۹۶۸
رده:درگذشتگان ۲۰۰۶ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت سکته قلبی
رده:دوندگان دو سرعت مرد اهل استرالیا
رده:رستگاران اهل استرالیا
رده:زادگان ۱۹۴۲ (میلادی)
رده:سوژه‌های عکس‌های شمایل‌وار
رده:فعالان اهل استرالیا
رده:متدیست‌های سده ۲۰ (میلادی)
رده:ورزشکاران اهل استرالیا
رده:ورزشکاران اهل ملبورن
رده:ورزشکاران دو و میدانی بازی‌های المپیک استرالیا
رده:ورزشکاران دو و میدانی در بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۶۸
رده:ورزشکاران دو و میدانی در بازی‌های کشورهای همسود و امپراتوری بریتانیا ۱۹۶۲
رده:ورزشکاران دو و میدانی در بازی‌های کشورهای همسود و امپراتوری بریتانیا ۱۹۶۶
رده:ورزشکاران دو و میدانی در بازی‌های همسود بریتانیا ۱۹۷۰
نوررنگ‌بری

چپ|بندانگشتی|150px|'''نوررنگ‌بری:''' این فیلم نوررنگ‌بری یک کره فلوئوری را نشان می‌دهد. فیلم سریع‌تر از حالت عادی نمایش داده می‌شود. در حالت عادی کل فرایند در ۴ دقیقه اتفاق می‌افتد.
**نوررنگ‌بری**  نابودی نورشیمیایی فلوئورسازه است.

## طول عمر

## منابع

رده:مقاله‌های دارای ویدئو
رده:تصویربرداری یاخته
رده:ریزبینی
رده:زیست‌شناسی سلولی
رده:بیوفیزیک
رده:فلورسانس
فلوئورسازه

بندانگشتی|سلول انسان فلوئورسازه-نشان‌دار.
**فلوئورسازه**  همانند رنگ‌سازه، بخشی از مولکول است که باعث می‌شود مولکول  دارای خاصیت فلوئورسنس شود.

## اندازه
اندازه فلوئورسازه ممکن است که به طور فضایی برای مولکول نشان‌دارشده ایجاد اشکال کند. 
* نقطه کوانتومی: قطر ۲-۱۰ نانومتر، ۱۰۰-۱۰۰۰۰۰ اتم
* پروتئین فلورسنت سبز (GFP)
*
## جستارهای وابسته
* رنگ‌سازه
* فلوئورسنس
*
## منابع

رده:تابناکی
رده:جوهرها
رده:بیوشیمی
اثرات فضایی

اثر فضایی تری (ترت بوتیل)آمین (شیمی) واکنش های الکتروفیلی مانند تشکیل کاتیون تتراآلکانآمونیوم را دشوار می کند. نزدیک شدن و حمله به جفت تک نیتروژن برای الکتروفیل ها دشوار است (نیتروژن با رنگ آبی نشان داده شده است.

## انواع اثرات فضایی
[بندانگشتی|500px|Regioselective dimethoxytritylation of the primary 5'-[هیدروکسیل group of thymidine in the presence of a free secondary ۳'-hydroxy group as a result of steric hindrance due to the dimethoxyتری‌فنیل‌متیل کلرید group and the ریبوز ring (Py = پیریدین).]]
* **ممانعت فضایی**
ممانعت فضایی هنگامی رخ می دهد که اندازه ی بزرگ گروه های تشکیل دهنده ی یک مولکول، مانع انجام واکنش های شیمیایی ای شود که در مولکول‌های مشابه ولی با اندازه ی کوچک تر مشاهده شده است.
* **پوشش فضایی**
* **جذب فضایی**

## وایزنتبساه

## دبتسبامنتبی

رده:شیمی فضایی
رده:شیمی‌فیزیک
رده:شیمی‌فیزیک آلی
۲۲۰ (میلادی)

**۲۲۰ (میلادی)** دویست و بیستمین سال تقویم میلادی است.

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* گوت‌ها به آسیای صغیر و بالکان حمله کردند.
* یک هیئت نمایندگی هندی به دیدار امپراتور روم، الاگابالوس، می‌رود.
* گفته می‌شود یخبندان بزرگ در بریتانیای رومی پنج ماه طول کشیده است.
* امپراتور مارکوس اورلیوس آنتونینوس آگوستوس (الاگابالوس) و پوبلیوس والریوس کومازون کنسول روم شدند.
* الاگابالوس از جولیا پائولا طلاق می‌گیرد و با آکیلیا سِوِرا، یک باکره‌ی وستال، ازدواج می‌کند. این عروسی باعث جنجال عظیمی می‌شود - به طور سنتی، مجازات شکستن تجرد، مرگ با زنده به گور شدن است.

#### امپراتوری اشکانی

* شاه اردشیر یکم، بنیانگذار سلسله ساسانی، از حمایت برخی از پادشاهان فرعی اشکانی برخوردار شد و علیه حکومت بلاش ششم شورش کرد. اردشیر، نوه ساسان، از سال ۲۰۸ میلادی بر پارس حکومت می‌کرد و شش سال قبل از آن، کنترل منطقه اطراف تخت جمشید را به دست گرفته بود.

#### چین

* ۱۵ مارس - سائو سائو، صدراعظم امپراتوری و حاکم پادشاهی وی، درگذشت.
* ۱۱ دسامبر - سائو پی از امپراتور شیان از سلسله هان کناره‌گیری کرد و خود را امپراتور سائو وی اعلام کرد. این امر به سلسله هان پایان داد و امپراتور سابق به عنوان دوک شانیانگ منصوب شد.

### بر اساس موضوع

#### دین

* سلسله وی، تائوئیسم را به عنوان فرقه مذهبی خود به رسمیت شناخت و استادان آسمانی این فرقه نیز با تأیید معنوی وی به عنوان جانشینان سلسله هان، این امر را جبران کردند. تا پایان قرن، اکثر خانواده‌های قدرتمند در شمال چین به اصول دائوئیسم پایبند بودند.

## زادگان

* وی گوان، مقام چینی ایالت سائو وی و سلسله جین غربی (متوفی ۲۹۱)

## درگذشتگان
* ۱۵ مارس - **[[سائو سائو]]**، نخست‌وزیر خودانتخابی دودمان هان شرقی و فرمانروای پادشاهی وی در چین
* **[[لیو فنگ]]**، پسرخوانده و ژنرال ارتش لیو بی

* ۱۳ ژوئن - شیاهو دون، ژنرال چینی که تحت فرمان سائو سائو، جنگ‌سالار سلسله هان شرقی خدمت می‌کرد.
* دسامبر - چنگ یو، مقام چینی که تحت فرمان سائو سائو، جنگ‌سالار سلسله هان شرقی خدمت می‌کرد (متولد ۱۴۱)
* فا ژنگ، مقام چینی که تحت فرمان لیو بی، جنگ‌سالار سلسله هان شرقی خدمت می‌کرد (متولد ۱۷۶)
* گوان یو، ژنرال چینی که تحت فرمان لیو بی، جنگ‌سالار سلسله هان شرقی خدمت می‌کرد.
* گوان پینگ، پسر گوان یو
* هوانگ ژونگ، ژنرال چینی که تحت فرمان لیو بی، جنگ‌سالار سلسله هان شرقی خدمت می‌کرد.
* لو منگ، ژنرال چینی که تحت فرمان سون کوان، جنگ‌سالار سلسله هان شرقی خدمت می‌کرد (متولد ۱۷۸)
* باسیلا، بازیگر، رقصنده و خواننده رومی (سال تقریبی)
* ترتولیان، اولین نویسنده مسیحی که مجموعه گسترده‌ای از ادبیات مسیحی لاتین را تولید کرد (متولد ۱۵۵)

## منابع

رده:۲۲۰ (میلادی)
۲۲۱ (میلادی)

**۲۲۱ (میلادی)** دویست و بیست و یکمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* ۲۶ ژوئن - امپراتور الاگابالوس پسرعمویش الکساندر سوروس را به عنوان وارث خود برگزید و عنوان قیصر را دریافت کرد.
* ژوئیه - الاگابالوس مجبور به طلاق از آکویلیا سِوِرا می‌شود و با همسر سومش آنیا فاوستینا ازدواج می‌کند. پس از پنج ماه او به سِوِرا بازمی‌گردد و ادعا می‌کند که طلاق اولیه نامعتبر است. این ازدواج نمادین است، زیرا به نظر می‌رسد الاگابالوس همجنس‌گرا یا دوجنس‌گرا است. به گفته مورخ کاسیوس دیو، او رابطه پایداری با ارابه‌ران خود، برده هیروکلس، دارد.

#### آسیا

* ۱۵ مه - لیو بی، جنگ‌سالار چینی و از نوادگان خاندان امپراتوری سلسله هان، خود را امپراتور در چنگدو، سیچوان اعلام کرد و دولت شو هان را تأسیس نمود.

## زادگان

* لیو لینگ، شاعر و محقق چینی (متوفی ۳۰۰ میلادی)

* یانگ هو، ژنرال و سیاستمدار چینی (متوفی ۲۷۸ میلادی)

## درگذشتگان

* ۴ آگوست - بانو ژن، اشراف‌زاده چینی (متولد ۱۸۳)
* دونگ هه (یا یوزای)، مقام و سیاستمدار چینی
* می ژو، ژنرال و سیاستمدار چینی (متولد ۱۶۵)
* یو جین، ژنرال چینی که در زمان سائو سائو خدمت می‌کرد
* ژانگ فی، ژنرال و سیاستمدار چینی

## منابع
رده:۲۲۱ (میلادی)
۲۲۲ (میلادی)

**۲۲۲ (میلادی)** دویست و بیست و دومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* ۱۳ مارس - امپراتور الاگابالوس به همراه مادرش، جولیا سعمیاس، توسط گارد پرتورین در جریان یک شورش ترور شد. اجساد مثله شده آنها قبل از انداختن به رودخانه تیبر، در خیابان‌های رم کشیده شد.
* الکساندر سوروس جانشین الاگابالوس می‌شود. او تنها ۱۳ سال دارد؛ مادرش، جولیا آویتا مامایا، با کمک دومیتیوس اولپیانوس و شورایی متشکل از ۱۶ سناتور، امپراتوری روم را اداره می‌کند.

#### چین

* نبرد شیائوتینگ/ییلینگ: ایالت شو هان چین توسط ووی شرقی شکست خورد.

### بر اساس موضوع

#### تجارت

* میزان نقره موجود در دینار رومی در زمان امپراتور الکساندر سوروس به ۳۵ درصد کاهش یافت، در حالی که این میزان در زمان الاگابالوس ۴۳ درصد بود.

#### مذهب

* ۱۴ اکتبر - پاپ کالیکتوس یکم پس از ۵ سال سلطنت که در آن سه بار در سال روزه شنبه را بدون مصرف غذا، روغن یا شراب در آن روزها تثبیت کرده بود، توسط جمعیتی در تراسته‌وره رم کشته شد. کالیکتوس توسط کاردینال اوربان یکم جانشین شد.

## زادگان

* مارکوس اورلیوس کاروس، امپراتور روم (متوفی ۲۸۳)
* دو یو (یا یوانکای)، ژنرال و سیاستمدار چینی (متوفی ۲۸۵)

## درگذشتگان

* الاگابالوس، امپراتور روم (متولد ۲۰۳)
* جولیا سعمیاس، مادر الاگابالوس (متولد ۱۸۰)
* آنیا فاوستینا، نجیب‌زاده و ملکه رومی
* باردایسان، محقق و فیلسوف سریانی (متولد ۱۵۴)
* کالیکتوس یکم، پاپ کلیسای کاتولیک
* چنگ جی (یا جیران)، سردار چینی
* فنگ شی (یا شیویوان)، سردار چینی
* هیروکل، محبوب و معشوق الاگابالوس
* لیو با (یا زیچو)، مقام و سیاستمدار چینی
* ما چائو، سردار و جنگ‌سالار چینی (متولد ۱۷۶)
* ما لیانگ، دیپلمات و سیاستمدار چینی (متولد ۱۸۷)
* شو جینگ (یا ونشیو)، مقام و سیاستمدار چینی
* ژانگ لیائو (یا ونیوان)، سردار چینی (متولد ۱۶۹)

## منابع

رده:۲۲۲ (میلادی)
۲۲۳ (میلادی)

**۲۲۳ (میلادی)** دویست و بیست و سومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### آسیا

* نبرد دونگکو: ایالت چینی سائو وی توسط ووی شرقی شکست خورد.

## زادگان

* جی کانگ، شاعر و فیلسوف چینی (متوفی ۲۶۲)
* وانگ هون، ژنرال و سیاستمدار چینی (متوفی ۲۹۷)

## درگذشتگان

* ۶ مه - سائو رن (یا زی‌شیائو)، ژنرال چینی (متولد ۱۶۸)
* ۱۰ ژوئن - لیو بی، جنگ‌سالار و امپراتور چینی (متولد ۱۶۱)
* ۱ اوت - سائو ژانگ، شاهزاده و جنگ‌سالار چینی
* ۱۱ اوت - جیا شو، مقام و سیاستمدار چینی (متولد ۱۴۷)
* شینگ یونگ (یا زی‌آنگ)، مقام و سیاستمدار چینی
* ژانگ جی (یا درونگ)، مقام و سیاستمدار چینی

## منابع
رده:۲۲۳ (میلادی)
۲۲۷ (میلادی)

**۲۲۷ (میلادی)** دویست و بیست و هفتمین سال تقویم میلادی است.

## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* سیوس سالوستیوس به جرم سوء قصد به دامادش، امپراتور الکساندر سوروس، اعدام شد. دختر سالوستیوس و همچنین همسر اسکندر، سالوستیا اوربیانا، به لیبی تبعید شدند.

#### ایرلند

* حکومت شاه اعظم کورمک مک ایرت آغاز می‌شود (تقریبی).

#### امپراتوری ایران

* شاه اردشیر یکم امپراتوری جدید خود را از شرق به شمال غربی ضمیمه می‌کند. او با ارتش خود، استان‌های خوارزم، سیستان و جزیره بحرین در خلیج فارس را فتح می‌کند. پادشاهان امپراتوری کوشان و توران، اردشیر را به عنوان فرمانروای خود می‌شناسند.

#### آسیا

* دونگچون حاکم بر پادشاهی کره‌ای گوگوریو شد.

## زادگان

* هرنیوس اتروسکوس، امپراتور روم (درگذشته ۲۵۱)
* سیما ژو، شاهزاده و سردار چینی (درگذشته ۲۸۳)
* ژوگه ژان، سردار و مقام چینی (درگذشته ۲۶۳)

## درگذشتگان

* هان دانگ (یا یی گونگ)، سردار چینی
* هه چی (یا گونگ میائو)، سردار چینی
* سیوس سالوستیوس، غاصب رومی (سزار)
* شی هوی، مقام و سردار چینی (متولد ۱۶۵)
* شو هوانگ (یا گونگ مینگ)، سردار چینی

## منابع

رده:۲۲۷ (میلادی)
۲۲۸ (میلادی)

**۲۲۸ (میلادی)** دویست و بیست و هشتمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* دومیتیوس اولپیانوس، حقوقدان و فرماندار رومی، توسط گارد پرتورین، در حضور امپراتور الکساندر سوروس، ترور شد. محدود کردن امتیازات گارد کاخ توسط او، به سقوط اولپیانوس منجر شد و او در جریان شورشی در رم، بین سربازان و مردم، به قتل رسید.

#### امپراتوری ایران

* شاه اردشیر یکم، چهار سال پس از تأسیس امپراتوری ساسانی، فتح پارت را تکمیل کرد.

#### چین

* حدود فوریه - مه - نبرد جیتینگ: پادشاهی سائو وی قاطعانه پادشاهی شو هان را شکست می‌دهد.

* ژوئن - اکتبر - نبرد شیتینگ: پادشاهی وو شرقی پادشاهی سائو وی را شکست می‌دهد.

## زادگان

* پولس اهل تبس، زاهد مسیحی (تاریخ تقریبی)
* وانگ فان، سیاستمدار و ستاره‌شناس چینی (متوفی ۲۶۶)

## درگذشتگان

* سائو شیو، ژنرال چینی ایالت سائو وی
* دومیتیوس اولپیانوس، حقوقدان و فرماندار رومی (متولد ۱۷۰)
* جیا کوی، ژنرال چینی ایالت سائو وی (متولد ۱۷۴)
* لو فان، ژنرال چینی ایالت وو شرقی
* لو تونگ، مقام رسمی و ژنرال چینی (متولد ۱۹۳)
* ما سو، ژنرال چینی ایالت شو هان (متولد ۱۹۰)
* منگ دا، ژنرال چینی ایالت سائو وی
* وانگ لانگ، مقام رسمی چینی ایالت سائو وی
* ژوگه چیائو، مقام رسمی و ژنرال چینی (متولد ۲۰۴)

## منابع

رده:۲۲۸ (میلادی)
۲۲۹ (میلادی)

**۲۲۹ (میلادی)** دویست و بیست و نهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور الکساندر سوروس و دیو کاسیوس کنسول‌های مشترک هستند.

#### چین

* فوریه - مه - نبرد جیانوی: ایالت شو هان بر ایالت سائو وی پیروز شد.
* ۲۳ ژوئن - سون کوان، جنگ‌سالار چینی، رسماً خود را امپراتور ایالت ووی شرقی اعلام کرد. شهر جیانیه (نانجینگ امروزی) به عنوان پایتخت ووی شرقی تأسیس شد. پادشاهی‌های مستقل در کامبوج و لائوس به خراجگزاران ووی شرقی تبدیل شدند.
* بازرگانان وو شرقی به ویتنام می‌رسند؛ حمل و نقل اقیانوسی تا حدی بهبود می‌یابد که سفرهای دریایی به شبه جزیره لیائودونگ و جزیره ییژو انجام می‌شود.

### بر اساس موضوع

#### هنر و علم

* آمونیوس ساکاس با ایجاد مکتب نوافلاطونی، فلسفه یونان را احیا می‌کند.

## زادگان
## درگذشتگان

* سائو لی، شاهزاده چینی ایالت سائو وی (متولد ۲۰۸)
* سائو یونگ، شاهزاده چینی ایالت سائو وی
* ژائو یون، ژنرال چینی ایالت شو هان

## منابع
رده:۲۲۹ (میلادی)
۲۳۰ (میلادی)

**۲۳۰ (میلادی)** دویست و سیمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور الکساندر سوروس تصمیم می‌گیرد که تسالی باید استانی جدا از مقدونیه باشد. او مالیات‌ها را افزایش می‌دهد تا بتواند جنگ علیه ساسانیان را ادامه دهد و استحکامات امپراتوری روم را تقویت کند.

#### امپراتوری ایران

* اردشیر یکم، پادشاه امپراتوری ایران، به استان رومی بین‌النهرین حمله می‌کند و شهر قلعه‌ای نصیبین (ترکیه) را بدون موفقیت محاصره می‌کند. ارتش او پاسگاه‌های مرزی سوریه و کاپادوکیه را تهدید می‌کند.
* الکساندر سوروس ارتش روم را گرد هم آورد و ستاد فرماندهی خود را در انطاکیه مستقر کرد. او تلاش کرد تا یک راه حل دیپلماتیک پیدا کند، اما ایرانیان این پیشنهاد را رد کردند و جنگ را برگزیدند.

#### کره

* جوبون پادشاه پادشاهی کره‌ای شیلا می‌شود.

### بر اساس موضوع

#### دین

* ۲۱ ژوئیه - پاپ پونتیان به عنوان هجدهمین پاپ رم، جانشین پاپ اوربان یکم شد.

* پاتریارک کاستینوس به عنوان پاتریارک قسطنطنیه جانشین سیریاکوس یکم شد.

* هفتاد اسقف شورای کلیسای مسیحی آفریقا را تشکیل می‌دهند.

## زادگان
* گایوس ویبیوس ولوسیانوس، امپراتور روم (متوفی ۲۵۳)
* کاروس، امپراتور روم

## درگذشتگان

* ۲۳ مه - اوربان یکم، اسقف روم (متولد ۱۷۵)
* ۹ ژوئیه - بیان، ملکه دواگر چین (متولد ۱۵۹)
* گو اورو، نخست وزیر کره
* لیانگ شی، مقام رسمی و سیاستمدار چینی
* ماریوس ماکسیموس، کنسول رومی و زندگینامه نویس
* نه‌هه از شیلا، حاکم کره
* وو ژی، مقام رسمی و ژنرال چینی (متولد ۱۷۷)
* ژانگ ون، مقام رسمی و سیاستمدار چینی (متولد ۱۹۳)
* ژانگ یی، مقام رسمی و سیاستمدار چینی (متولد ۱۶۷)
* ژونگ یائو، مقام رسمی و خوشنویس چینی (متولد ۱۵۱)

## منابع

رده:۲۳۰ (میلادی)
۲۳۱ (میلادی)

**۲۳۱ (میلادی)** دویست و سی و یکمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور الکساندر سوروس، مادرش جولیا مامایا را به سوریه همراهی کرد و علیه ایرانیان لشکرکشی کرد. فرماندهی نظامی در دست ژنرال‌های او بود، اما حضور او به سیاست امپراتوری وزن بیشتری می‌داد.

#### چین

* مارس - اوت - نبرد کوه چی: ایالت چینی شو هان به یک پیروزی تاکتیکی و ایالت سائو وی به یک پیروزی استراتژیک دست یافتند.

### بر اساس موضوع

#### دین

* اوریجن، شاگرد آمونیوس ساکاس، بنیانگذار نئوپلاتونیسم، به قیصریه تبعید شد.

## زادگان

* سائو شون، شاهزاده چینی ایالت سائو وی (متوفی ۲۴۴)

## درگذشتگان

* سائو ژن، ژنرال چینی ایالت سائو وی
* لی هوی (یا دِآنگ)، مقام و سیاستمدار چینی
* ژانگ هه، ژنرال چینی ایالت سائو وی

## منابع
رده:۲۳۱ (میلادی)
۲۳۲ (میلادی)

**۲۳۲ (میلادی)** دویست و سی و دومین سال تقویم میلادی است.

## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* جنگ‌های ایران و روم: امپراتور الکساندر سوروس یک ضدحمله سه‌جانبه علیه نیروهای ایرانی پادشاه اردشیر یکم، که به بین‌النهرین حمله کرده بودند، آغاز کرد. با این حال، ارتش روم که از طریق ارمنستان پیشروی می‌کرد، متوقف شد. اسکندر دستور داد تا به پایتخت در تیسفون لشکرکشی کنند، اما رومی‌ها شکست خوردند و به سوریه عقب‌نشینی کردند. نتیجه، پذیرش وضع موجود بود و پس از تلفات سنگین از هر دو طرف، آتش‌بس امضا شد.

### بر اساس موضوع

#### دین

* یادگارهای سنت توماس از هند به ادسا آورده می‌شوند.

* اوریجن یک مدرسه الهیات مسیحی در فلسطین تأسیس می‌کند.

* پاپ هراکلاس اسکندریه اولین اسقف اسکندریه است که از لقب "پاپ" استفاده می‌کند.

## زادگان
* ۱۹ اوت - فلوریانوس، امپراتور روم
* پروبوس، امپراتور روم
* سائو فنگ، امپراتور چینی ایالت سائو وی (درگذشته ۲۷۴)
* سان چن (یا زیتونگ)، ژنرال و نایب‌السلطنه چینی (درگذشته ۲۵۹)
* ژانگ هوا، مقام رسمی، محقق و شاعر چینی (درگذشته ۳۰۰)

## درگذشتگان

* ۳۰ ژانویه - هوآ شین، مقام و سیاستمدار چینی (متولد ۱۵۷)
* ۲۲ اکتبر - دمتریوس یکم، پاتریارک اسکندریه (متولد ۱۲۷)
* ۲۷ دسامبر - سائو ژی، شاهزاده و شاعر چینی (متولد ۱۹۲)
* سائو هونگ، ژنرال چینی ایالت سائو وی
* سون لو، ژنرال چینی ایالت سائو وی
* تیبریوس جولیوس سائورومات سوم، پادشاه تحت الحمایه روم

## منابع
۲۳۳ (میلادی)

**۲۳۳ (میلادی)** دویست و سی و سومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور الکساندر سوروس در رم جشن پیروزی می‌گیرد تا «پیروزی» سال گذشته‌اش بر ایرانیان را جشن بگیرد (در واقع، الکساندر سوروس در سال ۲۳۳ به سمت تیسفون پیشروی کرد، اما همانطور که توسط هرودین تأیید شده است، ارتش‌های او شکست تحقیرآمیزی در برابر اردشیر یکم متحمل شدند). او به زودی به مرز راین فراخوانده می‌شود، جایی که آلامانی‌ها به جایی که اکنون سوابیای امروزی است حمله می‌کنند. قبایل آلمانی قلعه‌های رومی را ویران می‌کنند و حومه شهر را در لیمس ژرمانیکوس غارت می‌کنند.

## زادگان

* چن شو، مورخ چینی و نویسنده‌ی «سوابق سه پادشاهی» (متوفی ۲۹۷)

## درگذشتگان

* ۱۳ ژوئن - سائو روی، شاهزاده امپراتوری چین از ایالت سائو وی
* لیو جی، مقام رسمی و سیاستمدار چینی از ایالت ووی شرقی (متولد ۱۸۵)
* یو فان، مقام رسمی و سیاستمدار چینی از ایالت ووی شرقی (متولد ۱۶۴)

## منابع
رده:۲۳۳ (میلادی)
۲۳۴ (میلادی)

**۲۳۴ (میلادی)** دویست و سی و چهارمین سال تقویم میلادی است.

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور الکساندر سوروس و مادرش جولیا مامایا به موگونتیاکوم (ماینتس امروزی)، پایتخت ژرمانیا سوپریور، نقل مکان می‌کنند. ژنرال‌های او یک حمله نظامی را برنامه‌ریزی کرده و پلی بر روی راین ساخته‌اند. الکساندر ترجیح می‌دهد با خریدن آلمانی‌ها برای صلح مذاکره کند. این سیاست، لژیون‌های رومی را خشمگین می‌کند و او اعتماد سربازان را از دست می‌دهد.

#### چین

* نبرد دشت‌های ووژانگ بین ایالت‌های چینی شو هان و سائو وی: ارتش شو هان پس از نتیجه‌ای بی‌نتیجه عقب‌نشینی می‌کند.

#### کره

* سابان پادشاه پادشاهی کره‌ای باکجه می‌شود. او بعداً در همان سال توسط گوی از باکجه جانشین می‌شود.

## زادگان
* پورفیری فیلسوف نوافلاطونی (درگذشته حدود ۳۰۵)
* وانگ رونگ، ژنرال و سیاستمدار چینی (متوفی ۳۰۵)

## درگذشتگان
* ۲۱ آوریل - امپراتور شیان هان آخرین امپراتور دودمان هان (زاده ۱۸۱)

* لی میائو (یا هانان)، مقام و سیاستمدار چینی
* لی یان (یا لی پینگ)، ژنرال و سیاستمدار چینی
* لیو یان (یا ویشوئو)، ژنرال و سیاستمدار چینی
* لیو یه (یا زیانگ)، مشاور دربار و سیاستمدار چینی
* پان ژانگ (یا ونگویی)، ژنرال و سیاستمدار چینی
* سون هوان (یا جیمینگ)، نجیب زاده و ژنرال چینی
* وی یان (یا ونچانگ)، ژنرال و سیاستمدار چینی
* شیاهو هوی (یا یوانرونگ)، زن نجیب زاده چینی (متولد ۲۱۱)

* ژوگه لیانگ دولتمرد چینی (زاده ۱۸۱)

## منابع

رده:۲۳۴ (میلادی)
۲۳۵ (میلادی)

**۲۳۵ (میلادی)** دویست و سی و پنجمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* ۲۲ مارس - امپراتور سوروس الکساندر و مادرش جولیا مامائا توسط سربازان خود به قتل رسیدند. سربازان ماکسیمینوس تراکس را به عنوان امپراتور اعلام کردند. سلسله سوروس به پایان رسید و بحران قرن سوم آغاز شد.

### بر اساس موضوع

#### دین

* ۲۸ سپتامبر - پاپ پونتیان، اولین کسی که از مقام خود کناره‌گیری کرد، استعفا داد، زیرا او و هیپولیتوس، رهبر کلیسای روم، به معادن ساردینیا تبعید شدند. امپراتور ماکسیمینوس مسیحیان را آزار و اذیت کرد.
* ۲۱ نوامبر - آنتروس به عنوان نوزدهمین پاپ رم جانشین پونتیان شد.

## زادگان

* سون شیو، امپراتور چینی ایالت وو شرقی (متوفی ۲۶۴)

## درگذشتگان

* ۲۲ مارس -الکساندر سوروس، امپراتور روم (متولد ۲۰۸)
* سائو گون، شاهزاده امپراتوری چین
* کاسیوس دیو، مورخ رومی
* چن ژن (یا شیائوچی)، مقام و سیاستمدار چینی
* گایوس پترونیوس مگنوس، کنسول و غاصب روم
* گوئو نووانگ، ملکه چین
* هیپولیت، متکلم و نویسنده مسیحی (متولد ۱۷۰)
* جولیا آویتا مامائا، مادر الکساندر سوروس (متولد ۱۸۰)
* تیبریوس جولیوس کوتیس سوم (یا کوتیس)، پادشاه تحت امر روم
* تیبریوس جولیوس رِسکوپوریس چهارم، پادشاه تحت امر روم
* تیتیوس کوارتینوس، فرماندار و غاصب رومی
* شین پی (یا زوئوژی)، مقام و سیاستمدار چینی
* یانگ یی (یا ویگونگ)، مقام و مشاور چینی

## منابع

رده:۲۳۵ (میلادی)
۲۳۶ (میلادی)

**۲۳۶ (میلادی)** دویست و سی و ششمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور ماکسیمینوس ترکس و مارکوس پوپینوس آفریکانوس ماکسیموس به عنوان کنسول روم منصوب می‌شوند.

* سنای روم یک کمیته بیست نفره را برای هماهنگی عملیات علیه ماکسیمینوس منصوب می‌کند.

* ماکسیمینوس از انبار تدارکات خود در سیرمیوم علیه داکی‌ها و سرمتی‌ها لشکرکشی می‌کند.

### بر اساس موضوع

#### دین

* ۱۰ ژانویه - پاپ فابین به عنوان بیستمین پاپ، جانشین پاپ آنتروس می‌شود.

* فابین روم را به هفت مقام شماسی تقسیم می‌کند.

* فابین هفت مبلغ مذهبی را برای تبلیغ در شهرهای بزرگ به گال می‌فرستد.

## زادگان

* وو اهل جین (سیما یان)، امپراتور چین (متوفی ۲۹۰)
* ژانگ تی، مقام رسمی و صدراعظم چین (متوفی ۲۸۰)
* ژو چو، ژنرال و سیاستمدار چینی (متوفی ۲۹۷)

## درگذشتگان

* ۳ ژانویه - آنتروس، اسقف روم
* ۴ ژوئیه - دونگ ژائو، مقام و سیاستمدار چینی (متولد ۱۵۶)
* ژانگ ژائو، ژنرال و سیاستمدار چینی (متولد ۱۵۶)

## منابع
رده:۲۳۶ (میلادی)
۲۳۷ (میلادی)

**۲۳۷ (میلادی)** دویست و سی و هفتمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور ماکسیمینوس ترکس در رودخانه‌های دانوب و راین در ژرمانیا لشکرکشی می‌کند و آلمانی‌ها را شکست می‌دهد و هرگز از رم دیدن نمی‌کند. او توسط سنای روم پذیرفته می‌شود، اما اشراف ثروتمند را به شدت مالیات می‌دهد و چنان خصومتی را در میان آنها ایجاد می‌کند که علیه او توطئه می‌کنند. او بین سال‌های ۲۳۶ تا ۲۳۷ جاده‌ای را در جایی که اکنون ارتفاعات جولان است، بازسازی کرد.

#### ایران

* پادشاه اردشیر یکم ایران حملات خود را به استان رومی بین‌النهرین از سر می‌گیرد.

### بر اساس موضوع

#### دین

* پاتریارک اوگنیوس یکم به عنوان پاتریارک قسطنطنیه جانشین پاتریارک کاستینوس می‌شود.

* سنت بابیلاس پاتریارک انطاکیه می‌شود.

## زادگان

* اسکندر قسطنطنیه، پاتریارک قسطنطنیه
* گوئو هوای (یا یوهوانگ)، اشراف‌زاده چینی (متوفی ۲۹۶)
* فیلیپ دوم (جوان)، امپراتور روم (متوفی ۲۴۹)

## درگذشتگان

* ۷ فوریه - چن کوون، مقام و سیاستمدار چینی
* ۲۲ سپتامبر - مینگدائو (یا مائو)، ملکه چین
* وو یی (یا زی‌یوان)، ژنرال چینی ایالت شو هان
* ژانگ (یا جینگ‌آی)، ملکه چینی ایالت شو هان

## منابع
رده:۲۳۷ (میلادی)
۲۳۸ (میلادی)

**۲۳۸ (میلادی)** دویست و سی و هشتمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور ماکسیمینوس ترکس در موئسیا (بالکان) علیه کارپیایی‌ها در کنار رود دانوب لشکرکشی کرد. رومی‌ها علی‌رغم پرداخت خراج، نتوانستند گوت‌ها و قبایل ژرمنی را متقاعد کنند.
* مارس - رعایای رومی در آفریقا علیه ماکسیمینوس شورش می‌کنند. گوردیان سالخورده تسلیم خواسته عمومی مبنی بر جانشینی ماکسیمینوس می‌شود و به همراه پسر ۴۶ ساله‌اش گوردیان دوم حکومت می‌کند.
* آوریل - نبرد کارتاژ: نیروهای نومیدی وفادار به ماکسیمینوس با حمایت لژیون سوم آگوستا به آفریقا حمله کردند.گوردیان دوم کشته می‌شود و پس از محاصره، گوردیان اول با حلق‌آویز کردن خود با کمربندش خودکشی می‌کند.
* مه - سنا ماکسیمینوس را به دلیل تبعیدهای خونینش در روم باستان، غیرقانونی اعلام کرد و دو نفر از اعضای خود، پوپینوس و بالبینوس، را به تخت سلطنت معرفی کرد.
* ماکسیمینوس به شهر آکویلیا در شمال ایتالیا پیشروی می‌کند؛ ارتش او از قحطی و بیماری رنج می‌برد، در حالی که شهر محاصره شده است. سربازان لژیون دوم پارتیکا او را در چادرش به همراه پسرش ماکسیمینوس (که به عنوان امپراتور مشترک منصوب می‌شود) می‌کشند. اجساد آنها سر بریده شده و سرهایشان به روم منتقل می‌شود.
* اوت - گارد محافظ به کاخ حمله می‌کند و پوپینوس و بالبینوس را اسیر می‌کند. آنها را برهنه در خیابان‌های رم می‌کشند و اعدام می‌کنند. در همان روز، گوردیان سوم، ۱۳ ساله، به عنوان امپراتور جدید اعلام می‌شود.تایمزیتئوس معلم و مشاور او می‌شود.
* امپراطور آینده والرین سناتوس پرنسپس می شود.
* کولوسئوم پس از آسیب دیدگی، بازسازی شد.
* گوت‌ها، که از اوکراین آمده بودند، از دانوب عبور کردند و امپراتوری روم را تا مرز آناتولی ویران کردند.
* در شمال آفریقا، لژیون سوم آگوستا منحل شد. تا زمان بازسازی آن در سال ۲۵۳، آفریقا تنها توسط نیروهای کمکی دفاع می‌شد.

#### چین

* سیما یی، ژنرال چینی از ایالت سائو وی، در لشکرکشی لیائودونگ، جنگ‌سالار دورافتاده شمال شرقی، گونگسون یوان را نابود می‌کند.

### بر اساس موضوع

#### تجارت

* میزان نقره دناریوس رومی در زمان امپراتور گوردیان سوم به ۲۸ درصد کاهش می‌یابد، در حالی که این میزان در زمان الکساندر سوروس ۳۵ درصد بود.

## زادگان

* ون یانگ (یا سیکیان)، ژنرال چینی (متوفی ۲۹۱)
* یانگ یان، ملکه چین (متوفی ۲۷۴)

## درگذشتگان

* 10 آوریل - هان جی (یا گونگجی)، سیاستمدار چینی

* 12 آوریل
**۱۲ آوریل - گوردیان دوم، امپراتور روم (به طور مشترک با گوردیان یکم)
**۱۲ آوریل - گوردیان یکم، امپراتور روم (به طور مشترک با گوردیان دوم)
* 29 جولای
**۲۹ ژوئیه - پوپینوس، امپراتور روم (به طور مشترک با بالبینوس)
**۲۹ ژوئیه - بالبینوس، امپراتور روم (به طور مشترک با پوپینوس)

* بو لیانشی، نجیب زاده و صیغه چینی
* گونگسون یوان (یا ونی)، فرمانده جنگ چین

*ماکسیمینوس تراکس، امپراتور روم

* ماکسیمینوس جوان، امپراتور روم
* زو خوان (یا شیومو)، سردار چینی (متولد ۱۷۷ میلادی)

## منابع

رده:۲۳۸ (میلادی)
۲۳۹ (میلادی)

**۲۳۹ (میلادی)** دویست و سی و نهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### آسیا

* سائو فنگ در دوره سه پادشاهی چین، جانشین پدرخوانده‌اش سائو روی به عنوان امپراتور ایالت سائو وی شد.
* یک نیروی اعزامی چینی از ایالت وو شرقی، جزیره تایوان را کشف می‌کند.
* ملکه یاماتای‌کوکو (ژاپن)، هیمیکو، توسط سائو وی (چین) مهر امضای طلایی دریافت کرد.

### بر اساس موضوع

#### دین

* اوریجن عهد عتیق را به پنج زبان منتشر می‌کند (تاریخ تقریبی).

## زادگان
## درگذشتگان

* ۲۲ ژانویه - سائو روی (یا یوانژونگ)، امپراتور چین (متولد ۲۰۶)
* لو مائو (یا زی‌ژانگ)، مقام و سیاستمدار چینی
* پان جون (یا چنگ‌مینگ)، مقام و ژنرال چینی

## منابع

رده:۲۳۹ (میلادی)
۲۴۰ (میلادی)

**۲۴۰ (میلادی)** دویست و چهلمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتوری روم همزمان از چندین جبهه تهدید می‌شود. آفریقا شورش می‌کند و قبایلی در شمال غربی ژرمانیا، تحت نام فرانک‌ها، به مرزهای راین حمله می‌کنند.

#### ایران

* ۱۲ آوریل - شاهزاده شاپور اول به همراه پدرش، اردشیر یکم، به طور مشترک بر امپراتوری ساسانی حکومت می‌کنند.

* محاصره هترا: ساسانیان پایتخت پادشاهی هترا را که توسط ساناتروک دوم اداره می‌شد، محاصره می‌کنند.

#### هند

* مهاراجه سری گوپتا حاکم امپراتوری گوپتا می‌شود (تاریخ تقریبی).

### بر اساس موضوع

#### دین

* مانی، عارف جوان اهل تیسفون، در دربار اردشیر یکم خود را پیامبر اعلام می‌کند. او آموزه خود، مانویت، را در سراسر امپراتوری ساسانی تبلیغ می‌کند.

## زادگان

* لوسیان اهل انطاکیه(متوفی ۳۱۲)
* اسپوروس اهل نیقیه، ریاضیدان یونانی (تاریخ تقریبی)
* زنوبیا، ملکه امپراتوری پالمیرا (متوفی ۲۷۴)

## درگذشتگان

* آمونیوس ساکاس، فیلسوف نوافلاطونی (تاریخ تقریبی)
* هرودیان انطاکیه، مورخ و نویسنده رومی (متولد ۱۷۰)
* هوانگ کوان (یا گونگ‌هنگ)، سردار چینی

## منابع

رده:۲۴۰ (میلادی)
۲۴۱ (میلادی)

**۲۴۱ (میلادی)** دویست و چهل و یکمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* زمستان - امپراتور گوردیان سوم به انطاکیه می‌رسد و با ارتش خود، حمله‌ای را علیه ساسانیان آماده می‌کند.

#### ایران

* شاهزاده شاپور اول جانشین پدرش اردشیر یکم به عنوان حاکم امپراتوری ساسانی شد. او گسترش خود را در هند آغاز کرد.

* شاپور اول بخش‌هایی از امپراتوری کوشان را ضمیمه خاک خود کرد. شهر باستانی بگرام (افغانستان امروزی) متروکه شد.

* سقوط هترا: شاپور اول، هترا، پایتخت پادشاهی هترا را تصرف می‌کند. این شهر توسط ساسانیان ویران می‌شود.

#### اروپا

* ۱ نوامبر - نبرد سامهین در ایرلند رخ داد (تاریخ تقریبی).

### بر اساس موضوع

#### دین

* کلیسای دورا-اروپوس از خانه‌ای در سوریه به این مکان تبدیل شد (تاریخ تقریبی).

## زادگان

* سائو مائو، امپراتور چینی ایالت سائو وی در دوره سه امپراتوری (متوفی ۲۶۰)

## درگذشتگان
*درگذشت اردشیر بابکان مؤسس سلسله ساسانی .

* ساناتروک دوم، پادشاه هترا (پایان پادشاهی هترا)
* سان دنگ، شاهزاده چینی ایالت ووی شرقی (متولد ۲۰۹)
* سان شائو، ژنرال چینی ایالت ووی شرقی (متولد ۱۸۸)
* ژوگه جین، ژنرال چینی ایالت ووی شرقی (متولد ۱۷۴)

## منابع
رده:۲۴۱ (میلادی)
۲۴۲ (میلادی)

**۲۴۲ (میلادی)** دویست و چهل و دومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور گوردیان سوم لشکرکشی علیه شاه شاپور اول را آغاز می‌کند و در انطاکیه، کارهه، نصیبین و رسیینا به پیروزی‌هایی دست می‌یابد.
* گوردیان سوم شهرهای سیمری در بسفر (کریمه) را تخلیه می‌کند، زیرا این منطقه اکنون توسط گوت‌ها کنترل می‌شود.

#### ایران

* شاپور اول برای بیرون راندن رومی‌ها حمله‌ای پیشگیرانه به انطاکیه انجام می‌دهد. پدرزن گوردیان، تایمزیتئوس، ارتش رومی را برای شکست دادن ساسانیان در کارهه و نصیبین رهبری می‌کند.

* اردشیر یکم، بنیانگذار امپراتوری ساسانی، پس از 30 سال سلطنت درگذشت. پسرش و هم فرمانروای او، شاپور اول، جانشین او شد.

### بر اساس موضوع

#### دین

* تیتوس، اسقف اعظم، جانشین اوگنیوس یکم به عنوان اسقف اعظم قسطنطنیه شد (تا سال 272).

## زادگان
* سالونینوس، امپراتور روم

## درگذشتگان

* آمونیوس ساکاس، فیلسوف مصری (متولد ۱۷۵ میلادی)
* اردشیر یکم، پادشاه امپراتوری ساسانی (متولد ۱۸۰ میلادی)
* سائو هوی، شاهزاده چینی ایالت سائو وی
* مان چونگ (یا بونینگ)، سیاستمدار چینی

## منابع
رده:۲۴۲ (میلادی)
۲۴۳ (میلادی)

**۲۴۳ (میلادی)** دویست و چهل و سومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* نبرد رأس‌العین: ارتش رومی به فرماندهی تایمزیتئوس، ساسانیان را در رأس‌العین (سوریه امروزی) شکست می‌دهد؛ شاپور اول مجبور به فرار به فرات می‌شود.
* تایمزیتئوس بیمار می‌شود و به طرز مشکوکی می‌میرد. شاپور اول به امپراتوری ساسانی عقب‌نشینی می‌کند و تمام سرزمین‌هایی را که فتح کرده بود، واگذار می‌کند.
* امپراتور گوردیان سوم، فیلیپ عرب را به عنوان فرماندار جدید خود (پس از مرگ تایمزیتئوس) منصوب کرد و به لشکرکشی خود در بین‌النهرین ادامه داد.

#### آسیا

* فن چان از فونان یک هیئت ادای احترام به چین اعزام می‌کند (تاریخ تقریبی).

## زادگان

* سون هائو، امپراتور چینی ایالت ووی شرقی (متوفی ۲۸۴)
* سون لیانگ، امپراتور چینی ایالت ووی شرقی (متوفی ۲۶۰)

## درگذشتگان

* گو یونگ (یا یوانتان)، مقام رسمی و سیاستمدار چینی (متولد ۱۶۸)
* هو زونگ (یا وایز)، مقام رسمی و ژنرال چینی (متولد ۱۸۳)
* تایمزیثئوس، مشاور رومی و فرماندار پراتوریان (متولد ۱۹۰)
* شوئه زونگ (یا جینگ ون)، مقام رسمی، سیاستمدار و شاعر چینی

## منابع
رده:۲۴۳ (میلادی)
۲۴۴ (میلادی)

**۲۴۴ (میلادی)** دویست و چهل و چهارمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* حدود ۱۱ فوریه - نبرد مشیک: شاپور اول و ارتش ایران ارتش روم را شکست می‌دهند.
* ۱۱ فوریه - امپراتور گوردیان سوم توسط سربازان یاغی در زیثا (بین‌النهرین) به قتل رسید. به یاد او تپه‌ای در کارکمیش ساخته شد.
* فیلیپ عرب (مارکوس جولیوس فیلیپوس) خود را امپراتور مشترک اعلام کرد و صلحی جنجالی با امپراتوری ساسانی منعقد کرد و از قلمرو آنها عقب‌نشینی کرد و ۵۰۰۰۰۰ سکه طلا به شاپور داد. ساسانیان ارمنستان را اشغال کردند.
* فیلیپ عرب توسط سنای روم به عنوان امپراتور جدید روم با لقب افتخاری آگوستوس به رسمیت شناخته شد. او پسرش فیلیپوس ۶ ساله را با عنوان قیصر نامزد و وارث تاج و تخت می‌کند؛ به برادرش پریسکوس قدرت برتر (رکتور اورینتیس) را در استان‌های شرقی می‌دهد؛ و ساخت شهر شهبا (سوریه) را در استان محل تولدش آغاز می‌کند.
* پادشاهی دست نشانده اسروئن در بین النهرین علیا، جذب امپراتوری روم شد و آخرین حاکم آن، ابگر (یازدهم) فرحت بار معنو، بود.

#### آسیا

* نبرد شینگشی: شو هان دولت چینی سائو وی را شکست می‌دهد.

#### کره

* جنگ گوگوریو-وی بین پادشاهی کره‌ای گوگوریو و دولت چینی سائو وی درگرفت.

### بر اساس موضوع

#### هنر و علم

* فلوطین، فیلسوف یونانی، از خونریزی ناشی از قتل گوردیانوس سوم فرار می‌کند و به انطاکیه می‌رود. در بازگشت به رم، مکتب نئوپلاتونیسم خود را تأسیس می‌کند و شاگردانی مانند پورفیری، کاستریکیوس فیرموس و یوستوخیوس اسکندرانی را جذب می‌کند.

* ۲۴۴–۲۴۹ – نیم‌تنه فیلیپ عرب (در براچیو نووو، موزه‌های واتیکان، رم).

#### تجارت

* میزان نقره دینار رومی در زمان امپراتور فیلیپوس اول به ۰.۵ درصد کاهش می‌یابد، در حالی که این میزان در زمان گوردیانوس سوم ۲۸ درصد بود.

#### دین

* ۲۴۴–۲۴۵ – آخرین مرحله ساخت کنیسه دورا-اروپوس به سبک خانه در سوریه، یکی از قدیمی‌ترین کنیسه‌های باقی‌مانده (نقاشی‌های دیواری در موزه ملی دمشق، سوریه).

## زادگان

* ۲۲ دسامبر - دیوکلتیان، امپراتور روم (درگذشته ۳۱۱ میلادی)
* اسکندر قسطنطنیه، اسقف بیزانس (تاریخ تقریبی)

## درگذشتگان

* ۱۱ فوریه - گوردیان سوم، امپراتور روم (متولد ۲۲۵)
* سائو شون، شاهزاده چینی از ایالت سائو وی (متولد ۲۳۱)
* گی شوان (یا شیائوشیان)، تائوئیست چینی (متولد ۱۶۴)
* ژانگ چنگ (یا ژونگسی)، ژنرال چینی (متولد ۱۷۸)

## منابع

[بندانگشتی|امپراتور [گوردیان سوم]]
رده:۲۴۴ (میلادی)
۲۴۵ (میلادی)

**۲۴۵ (میلادی)** دویست و چهل و پنجمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور فیلیپ عرب، تراژان دسیوس را به فرماندهی مهمی در دانوب منصوب کرد.
* در بریتانیا، هزاران هکتار از زمین‌های لینکلن‌شایر امروزی در اثر سیل بزرگی زیر آب رفت.
* فیلسوف فلوطین برای زندگی به رم می‌رود.

### آسیا

* لیدی تریو، یک جنگجوی ویتنامی، مقاومت سه ساله خود را در برابر چینی‌های مهاجم آغاز می‌کند.

* تصرف چندین قلعه از ساروگوک (شیلا) توسط گوگوریو 

## زادگان

* یامبلیخوس، فیلسوف نوافلاطونی سوری (تاریخ تقریبی)
* دیوکلتیان، امپراتور روم

## درگذشتگان

* آمونیوس ساکاس، فیلسوف اسکندریه-یونانی (تاریخ تقریبی)
* لو شون (یا بویان)، ژنرال و دولتمرد چینی (متولد ۱۸۳)
* وو (یا وو شیان)، ملکه چینی ایالت شو هان
* وو کان (یا کونگ شیو)، مقام رسمی و سیاستمدار چینی
* ژائو یان (یا بوران)، مقام رسمی و ژنرال چینی (متولد ۱۷۱)
* ژانگ شیو (یا شوسی)، ژنرال و دولتمرد چینی (متولد ۲۰۵)

## منابع

رده:۲۴۵ (میلادی)
۲۴۶ (میلادی)

**۲۴۶ (میلادی)** دویست و چهل و ششمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* امپراتور فیلیپ عرب در امتداد رودخانه دانوب با آلمانی‌ها می‌جنگد.

* اولین شورای از دو شورای عربستان در کلیسای مسیحی روم در بوسترا، عربستان پترایا برگزار می‌شود.

#### کره

* پادشاهی باکجه تحت رهبری پادشاه گوی از باکجه به فرمانداری چینی دایفانگ حمله می‌کند.

## زادگان

* سائو هوان، امپراتور چینی ایالت سائو وی (متوفی ۳۰۳)

## درگذشتگان

* دونگ یون (یا شیوژائو)، ژنرال و سیاستمدار چینی
* گو تان (یا زیمو)، مقام رسمی و سیاستمدار چینی (متولد ۲۰۵)
* جیانگ وان (یا گونگ یان)، ژنرال و دولتمرد چینی

## منابع
رده:۲۴۶ (میلادی)
۲۴۷ (میلادی)

**۲۴۷ (میلادی)** دویست و چهل و هفتمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* روم هزار ساله می‌شود. هزارمین سالگرد با جشنواره‌های لودی ساکولارس که در سراسر امپراتوری روم جشن گرفته می‌شود، گرامی داشته می‌شود.

* مارکوس جولیوس فیلیپوس آگوستوس و پسر ده ساله‌اش مارکوس جولیوس فیلیپوس سزار، کنسول‌های روم می‌شوند.

* گوت‌ها در مرز دانوب سفلی ظاهر می‌شوند؛ آنها به اوکراین و رومانی حمله می‌کنند.

* امپراطور فیلیپ عرب با برگزاری لودی ساکولارس، هزاره روم را جشن می‌گیرد.

* آخرین شورای عربستان از دو شورای کلیسای مسیحی روم در بوسترا، عربستان پترایا برگزار می‌شود.

#### آسیا

* هیمیکو از یاماتای‌کوکو، در ژاپن، جنگی را علیه پادشاه هیمیکوکو از کونوکوکو آغاز می‌کند.

* چومهه پادشاه پادشاهی کره‌ای شیلا می‌شود.

## زادگان

* پان یوئه، شاعر و نویسنده چینی سلسله جین (متوفی ۳۰۰)
* پریسکا، ملکه رومی و همسر دیوکلتیان (متوفی ۳۱۵)

## درگذشتگان

* ابا اریخا، دانشمند و خاخام یهودی بابلی (متولد ۱۷۵ میلادی)
* بو ژی (یا زیشان)، ژنرال، مقام و دولتمرد چینی
* شیانگ لانگ (یا جودا)، ژنرال، مقام و سیاستمدار چینی
* ژانگ چونهوا، همسر سیما یی، نایب السلطنه دولت سائو وی (متولد ۱۸۹ میلادی)

## منابع

رده:۲۴۷ (میلادی)
۲۴۸ (میلادی)

**۲۴۸ (میلادی)** دویست و چهل و هشتمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* شورش‌های پاکاتیانوس در موئسیا و یوتاپیانوس در سوریه توسط سناتور تراژان دسیوس، به دستور امپراتور فیلیپ عرب، سرکوب شد.

* امپراتوری روم جشن هزارمین سالگرد روم را با برگزاری جشن‌های مذهبی که توسط فیلیپ عرب سازماندهی شده بود، ادامه می‌دهد.

#### آسیا

* جونگچون حاکم پادشاهی کره‌ای گوگوریو می‌شود (تا سال ۲۷۰).

### بر اساس موضوع

#### دین

* سیپریان، نویسنده مسیحی با تبار بربر، اسقف کارتاژ می‌شود.

* اوریجن یک اثر هشت جلدی می‌نویسد و در آن از نویسنده بت‌پرست، کلسوس، انتقاد می‌کند.

## زادگان

* فلاویا ایولیا هلنا، آگوستا (ملکه) یونانی-رومی، مادر کنستانتین اول (تاریخ تقریبی) (متوفی ۳۳۰)
* لی لیو (چنگ هان یا شوانتونگ)، ژنرال بزرگ چینی (متوفی ۳۰۳)
* سیما یو (یا دایو)، شاهزاده و سیاستمدار چینی (متوفی ۲۸۳)

## درگذشتگان
* پاکاتیانوس، غاصب امپراتوری روم

* دونگچون، حاکم کره‌ای گوگوریو (متولد ۲۰۹ میلادی)
* هیمیکو (یا شینگی وائو)، ملکه سلطنتی ژاپن (متولد ۱۷۰ میلادی)
* بانو تریو (تریو او یا تریو تو ترین)، جنگجوی زن ویتنامی (متولد ۲۲۶ میلادی)
* وانگ پینگ، ژنرال و سیاستمدار چینی

## منابع
رده:۲۴۸ (میلادی)
۲۴۹ (میلادی)

**۲۴۹ (میلادی)** دویست و چهل و نهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* تراژان دسیوس شورشی را در موئسیا و پانونیا سرکوب کرد. لژیونرهای وفادار او را امپراتور اعلام کردند و او آنها را به ایتالیا هدایت کرد.

* دسیوس (دقیانوس) از سوی سپاهیانش به امپراتوری برگزیده می‌شود و موفق می‌شود فیلیپ عرب را در نبردی در ورونا شکست داده و بکشد.
* دسیوس رسماً امپراتور روم می‌شود.
* دسیوس آزار و اذیت مسیحیان را آغاز می‌کند.

#### آسیا

* ۵ فوریه - حادثه در مقبره‌های گائوپینگ: در ایالت سائو وی چین، نایب‌السلطنه سیما یی، پس از تصرف پایتخت لوئویانگ، در یک کودتا، نایب‌السلطنه دیگر خود، سائو شوانگ، را مجبور به کناره‌گیری از قدرت کرد. سیما یی یادبودی صادر کرد که در آن فهرستی از جنایات مختلفی که او و همدستانش مرتکب شده‌اند، آمده است.

### بر اساس موضوع

#### دین

* در اسکندریه، مردم خانه‌های مسیحیان را غارت می‌کنند.

## زادگان

* شی چونگ (یا جیلون)، سیاستمدار و دولتمرد چینی

## درگذشتگان

* 9 فوریه
** بی گی (یا ژائوکسیان)، سیاستمدار چینی
** سائو شوانگ، ژنرال و نایب السلطنه چینی
** دنگ یانگ (یا ژوانمائو)، سیاستمدار چینی
** هی یان (یا پینگشو)، فیلسوف چینی
** هوان فن (یا یوانزه)، ژنرال چینی
** لی شنگ (یا گونگژائو)، سیاستمدار چینی

* ۱۸ مه - جیانگ جی (یا زیتونگ)، سردار چینی
* یوتاپیانوس (یا یوتاپیان)، غاصب رومی
* ما ژونگ (یا دکسین)، سردار و سیاستمدار چینی
* فیلیپ دوم (جوان)، امپراتور روم (متولد ۲۳۷)

***[[فیلیپ عرب]]**، امپراتور روم

* کوان کونگ، ژنرال و سیاستمدار چینی (متولد ۱۹۸)
* وانگ بی، فیلسوف و سیاستمدار چینی (متولد ۲۲۶)
* شو میائو (یا جینگشان)، سیاستمدار چینی (متولد ۱۷۲)
* ژو ران، مشاور و ژنرال چینی (متولد ۱۸۲)

## منابع

رده:۲۴۹ (میلادی)
۲۵۰ (میلادی)

**۲۵۰ (میلادی)** دویست و پنجاهمین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* گروهی از فرانک‌ها تا تاراگونا در اسپانیا نفوذ می‌کنند (تاریخ تقریبی).
* گوت‌ها به رهبری شاه سینیوا به موئسیا حمله می‌کنند. آن‌ها از دانوب عبور می‌کنند و نوا و مارکیانوپولیس را محاصره می‌کنند.
* نبرد آگوستا تریانا: رومی‌ها در نبرد با گوت‌ها شکست می‌خورند.
* سینیوا فیلیپوپولیس (پلودیو امروزی) را محاصره می‌کند. پس از مقاومتی طولانی، سینیوا شهر را فتح می‌کند و صد هزار نفر از ساکنان آن را می‌کشد.
* آلامانی‌ها رومی‌ها را از منطقه امروزی دناو-ریس بیرون می‌رانند.
* یک بیماری همه‌گیر در اتیوپی آغاز می‌شود، به مصر و مستعمرات رومی در شمال آفریقا می‌رود و در سراسر امپراتوری روم (که به نام طاعون سیپریان، به نام سنت سیپریان، اسقف کارتاژ، نامگذاری شده است) گسترش می‌یابد.

#### آفریقا

* پادشاهی آکسوم کنترل تجارت در دریای سرخ را به دست می‌گیرد.

#### آسیا

* قدیمی‌ترین اشارات چینی به وسیله‌ای که به عنوان «کالسکه رو به جنوب امپراتور» شناخته می‌شود، به این دوره برمی‌گردد.

*تأسیس شهر نیشابور( نیشابور (شهر کهن) ) به دست شاهپور اول با نام نیو شَهپُهْر (به پهلوی: *نیو شَهپُهْر*، به معنی: *ساختهٔ نیک شاهپور*)

#### مزومریکا

* تئوتیواکان به عنوان یک کیهان‌نگار چهار ربعی توسط معماران زاپوتک که از مونته آلبان در اوآخاکا آورده شده بودند، بازسازی شد.

* دوره کلاسیک تمدن مزوآمریکا آغاز می‌شود.

### بر اساس موضوع

#### هنر و علم

* دیوفانتوس کتاب حساب، اولین رساله سیستماتیک در مورد جبر، را می‌نویسد.

* تاریخ تقریبی
** مدالیون پرتره خانوادگی، که به طور سنتی خانواده وونریوس کراموس نامیده می‌شود، ساخته شد (بعداً در صلیب برشیا و سپس در موزه مدنی کریستیانا، برشا قرار گرفت).
** تابوت سنگی نبرد لودوویسی، که نبرد بین رومی‌ها و بربرها را به تصویر می‌کشد، برای استفاده در رم ساخته شد (بعداً به مجموعه موزه ملی روم منتقل شد).
** ستون ایگل در تری‌یر در آلمان نصب شد.

#### دین

* تاریخ احتمالی - دنیس، اسقف پاریس، با سر بریدن به کشته رسید.

## زادگان
* ماکسیمیان، امپراتور روم (تاریخ احتمالی)
* گالریوس، امپراتور روم (تاریخ احتمالی)
* کنستانتیوس کلوروس، امپراتور روم (تاریخ احتمالی)
* لیسینیوس، امپراتور روم (تاریخ احتمالی)
* آریوس، کشیش مسیحی و بنیادگذار آریانیسم (تاریخ احتمالی)
* لو جینگ (یا شیرن)، ژنرال و نویسنده چینی (متوفی ۲۸۰)
* زوئو سی (یا تایچونگ)، شاعر و نویسنده چینی (متوفی ۳۰۵)

## درگذشتگان
* ۲۰ ژانویه - فابین، پاپ کلیسای کاتولیک روم

* دو کیونگ (یا بویو)، مقام رسمی و ستاره‌شناس چینی
* مارکوس مینوسیوس فلیکس، مدافع و نویسنده رومی
* زو جو، ژنرال و صدراعظم چینی (متولد ۱۹۴)

## منابع

رده:۲۵۰ (میلادی)
۲۵۱ (میلادی)

**۲۵۱ (میلادی)** دویست و پنجاه و یکمین سال تقویم میلادی است.

## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم
* سپاهیان روم در نبرد آبریتوس از گوت‌ها شکست می‌خورند و دسیوس و پسرش هرنیوس اتروسکوس در میدان نبرد کشته می‌شوند.
* مه - اولین شورای کلیسای کارتاژ، یک شورای پیش از جهانی شدن، به ریاست سنت سیپریان برگزار شد.
* تربونیانوس گالوس به‌طور مشترک با هوستیلیان، پسر کوچک دسیوس امپراتور روم می‌شود. اما اندکی بعد هوستیلیان به بیماری طاعون مبتلا شده و می‌میرد.
* ولوسیانوس، امپراتوری مشترک خود را با پدرش تربونیانوس گالوس آغاز می‌کند.
* آغاز شیوع بیماری طاعون در امپراتوری روم که ۱۵ سال به درازا می‌کشد.
* رونق بریتانیای رومی در این دوره رو به زوال گذاشت، زیرا قبایل ژرمنی فرانک‌ها و ساکسون‌ها، که سرزمین‌هایشان در فریسلند و کشورهای سفلی بود، به اطراف سواحل جنوب شرقی حمله کردند.
* گالوس عهدنامهٔ صلحی را با گوت‌ها امضا می‌کند.

#### ایران

* شاپور اول، پادشاه ساسانی، دستور حمله به سوریه را با هدف تصرف نهایی شهر انطاکیه در طول لشکرکشی ۲۵۱-۲۵۴ صادر کرد.

#### چین

* شورش وانگ لینگ علیه سیما یی، نایب‌السلطنه وی، سرکوب شد.

* سیما یی در لوئویانگ درگذشت.

* سیما شی، پسر ارشد سیما یی، وارث اقتدار پدرش شد.

### بر اساس موضوع

#### دین

* مارس - پاپ کورنلیوس به عنوان بیست و یکمین پاپ، جانشین پاپ فابیان شد.

## زادگان

* ۱۲ ژانویه - آنتونی، راهب و قدیس مسیحی (درگذشته ۳۵۶)

## درگذشتگان

* ۵ فوریه - سائو لین، شاهزاده چینی ایالت سائو وی
* ژوئن - آگوست
** دسیوس، امپراتور روم
** هرنیوس اتروسکوس، امپراتور روم

* ۱۵ ژوئن – وانگ لینگ، ژنرال و سیاستمدار چینی
* ۲۲ اوت – ژن، ملکه چینی ایالت کائو وی
* ۷ سپتامبر – سیما یی، ژنرال و نایب‌السلطنه چینی (متولد ۱۷۹ میلادی)
* آگاتا سیسیلی، قدیس مسیحی (تاریخ تقریبی)
* سائو بیائو، شاهزاده چینی ایالت سائو وی (متولد ۱۹۵ میلادی)
* دنگ ژی، ژنرال، سیاستمدار و دیپلمات چینی

* هوستیلیان، امپراتور روم

* لو یی، مقام رسمی، فرماندار و سیاستمدار چینی

## منابع
۲۵۲ (میلادی)

**۲۵۲ (میلادی)** دویست و پنجاه و دومین سال تقویم میلادی است.
## مناسبت‌ها

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم

* نبرد باربالیسوس: شاپور اول، ارتش روم (حدود ۷۰۰۰۰ نفر) را در باربالیسوس در سوریه شکست می‌دهد (تاریخ تقریبی).

#### ایران

* شاپور اول شورش در خراسان (ایران و ترکمنستان) را سرکوب می‌کند و دوباره به ارتش خود می‌پیوندد.

* شاپور اول به ارمنستان حمله می‌کند و آرتاوازد پنجم را به عنوان پادشاه جدید ارمنستان منصوب می‌کند.

* گرجستان به طور مسالمت‌آمیز تسلیم شاپور اول می‌شود و به یکی از خراجگزاران امپراتوری ساسانی تبدیل می‌شود.

#### آسیا

* سون لیانگ جانشین پدرش سون کوان می‌شود و امپراتور ایالت چینی وو شرقی می‌شود.

### بر اساس موضوع

#### دین

* پاپ کورنلیوس توسط امپراتور تربونیانوس گالوس به چیویتاوکیا تبعید می‌شود.

## زادگان

* ائوسینیوس انطاکیه، سردار رومی (متوفی ۳۶۲)
* وانگ جون (یا پنگزو)، سردار چینی و جنگ‌سالار (متوفی ۳۱۴)
* وی هواچون، بنیانگذار فرقه شانگ‌کینگ از دائوئیسم (متوفی ۳۳۴)

## درگذشتگان

* ۲۱ مه - سون کوان، بنیانگذار ایالت ووی شرقی (متولد ۱۸۲ میلادی)
* پان (یا پان شو)، ملکه چینی ایالت ووی شرقی
* تیان یو (یا گورانگ)، ژنرال و سیاستمدار چینی (متولد ۱۷۱ میلادی)
* تیرداد دوم (یا خسرو)، پادشاه ارمنستان که از طرف روم اداره می‌شد

## منابع

رده:۲۵۲ (میلادی)
۲۵۳ (میلادی)

**۲۵۳ (میلادی)** دویست و پنجاه و سومین سال تقویم میلادی است.

## رویدادها

### بر اساس مکان

#### امپراتوری روم
* لژیون‌هایی که در کنار دانوب علیه گوت‌ها لشکرکشی کرده بودند، مارکوس امیلیوس امیلیانوس را به عنوان امپراتور جدید انتخاب کردند. او در امتداد جاده فلامینیایی به سمت رم پیشروی کرد تا با امپراتور رقیب خود، تربونیانوس گالوس و پسرش ولوسیانوس، روبرو شود. در بیشتر موارد، ژنرال‌های مناطق مرزی توسط ارتش‌هایشان امپراتور اعلام می‌شدند تا تهاجم قبایل ژرمنی را متوقف کنند.
* تربونیانوس گالوس و پسرش ولوسیانوس به‌دست سپاهیان خود در موئسیا کشته می‌شوند.
* آئمیلیانوس امپراتور روم شده و تنها چند ماه پس از آن به‌دست سربازان خود کشته می‌شود.
* والریان امپراتور روم می‌شود.
* والریانوس اول امپراتوری روم را به دو بخش تقسیم می‌کند؛ گالینوس کنترل غرب را به دست می‌گیرد و پدرش بر شرق حکومت می‌کند، جایی که با تهدید ایران روبرو می‌شود.
* نبرد باربالیسوس: شاپور اول، ارتش میدانی روم را در باربالیسوس در سوریه شکست می‌دهد.
* والرین، لژیون سوم آگوستا را برای مبارزه با «پنج قوم»، ائتلافی خطرناک از قبایل بربر در آفریقا، اصلاح می‌کند.

### بر اساس موضوع

#### دین

* پاپ کورنلیوس به تبعید فرستاده می‌شود.
* ۲۵ ژوئن - پاپ لوسیوس یکم به عنوان بیست و دومین پاپ، جانشین پاپ کورنلیوس شد.
* لوسیوس تقریباً بلافاصله پس از انتخابش دستگیر و تبعید شد.

## درگذشتگان
* آئمیلیانوس، امپراتور روم
* پاپ کورنلیوس
* سنت بابیلاس، پاتریارک انطاکیه
* تربونیانوس گالوس، امپراتور روم
* ولوسیانوس، امپراتور روم
* کورنلیوس، پاپ کلیسای کاتولیک روم

* فی یی، دولتمرد چینی، ژنرال و نایب‌السلطنه ایالت شو هان
* سون هه، شاهزاده چینی ایالت ووی شرقی (متولد ۲۲۴)
* ژوگه که، ژنرال چینی و نایب‌السلطنه ایالت وو شرقی (متولد ۲۰۳)
* اوریجن، محقق مسیحی اهل اسکندریه (متولد حدود ۱۸۴)

## منابع

رده:۲۵۳ (میلادی)