open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
عصر آهن (رمان)

**عصر آهن** (به انگلیسی: Age of Iron)رمانی از جان مکسول کوتزی برنده نوبل ادبیات است که برای اولین بار در سال ۱۹۹۰ منتشر شد.

## در مورد کتاب
در شهر کیپ تاون در آفریقای جنوبی زنی مسن به سرطان مبتلا است. خانم کورین استاد بازنشسته دانشگاه در تمام دوران زندگی اش از عوام فریبی و تبعیضات رژیم آپارتاید آفریقای جنوبی در رنج و عذاب بوده ولی خارج از تمام این واقعیت‌ها زندگی اش را به سر برده است. او به ناگهان به جامعه‌ای سراپا خشم و کینه‌ای پا می‌گذارد که نتیجه عملکرد نظام حاکم بر جامعه است. خانم کورین طی نامه‌هایی چند به دخترش که مدت‌ها است در آمریکا ساکن است از وقایع حادث بر او طی واپسین روزهای زندگیش می‌نویسد که در شهرک سیاه پوست‌نشین مجاورش اتفاق می‌افتد که طی آن پسر مستخدمش در طی حادثه‌ای کشته می‌شود. پسر نوجوان سیاهپوستی نیز که به خانه او پناه آورده به دست مأموران امنیتی رژیم نژادپرست به قتل می‌رسد. تنها شخصی که می‌تواند با او صحبت و درد دل کند مرد بی خانمان و الکلی است که به ناگهان در صحنه زندگی او ظاهر می‌شود.

## تحلیل کتاب
جان مکسول کوتزی در این کتاب در حین توضیح شرایط خشم و خشونت حاکم بر آفریقای جنوبی مسائلی همچون پیری، عشق، آزادی، مرگ و تنهایی و روابط انسانی می‌پردازد.
کوتزی در کتا بهایش اندیشه‌ای را تحمیل نمی‌کند، راه حل ارائه نمی‌دهد بلکه خواننده را با طرح موضوعات مختلف به فکر وامی‌دارد.

## ترجمه به فارسی
این کتاب در سال ۱۳۸۵ به وسیله جلال رجبیان ترجمه و از سوی نشر کاکتوس منتشر شده‌است. ترجمه و چاپ کتاب از کیفیت بالایی برخودار نیست.

## نمونه‌ای از ترجمه کتاب به فارسی
من هیچ تصوری از این که آزادی چیست ندارم آقای ورکوویل. مطمئن هستم که بکی و دوستانش هم چنین تصویری نداشتند. شاید آزادی همیشه چیزی غیرقابل تصور بوده. به‌هرحال عدم آزادی را می‌دانیم چیست، این طور نیست؟ بکی آزاد نبود و این را می‌دانست. تو هم آزاد نیستی، حداقل در این دنیا، من هم همین‌طور. من برده به دنیا خواهم آمد و مطمئناً برده خواهم مرد. زندگی در قل و زنجیر، مرگ در قل و زنجیر، این قسمتی از آن بهایی است که باید پرداخت، بدون ابهام و بدون افسوس.
* 

## نظرات منتقدان
* داستان با ارزشی که تا مغز استخوان نفوذ می‌کند. بررسی کتاب مجله نیویورک تایمز
* اثری گیرا و فراموش نشدنی. دیلی تلگراف
* نمایشی از خشم و غضب در رژیم نژادپرست آفریقای جنوبی. اثری با ارزش از نویسنده‌ای برجسته وال اسریت ژورنال

## منابع

* 

رده:رمان‌های ۱۹۹۰ (میلادی)
رده:رمان‌های انگلیسی‌زبان
رده:رمان‌های جان ماکسول کوتسی
رده:رمان‌های واقع‌شده در کیپ‌تاون
کاتلا (ابهام‌زدایی)

**کاتلا** می‌تواند به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
* کاتلا نام یک آتشفشان و یخچال طبیعی در ایسلند است که احتمال می‌رود در سال ۲۰۱۰ فوران کند
* کاتلا (اژدها) نام اژدهایی در داستان برادران شیردل است
* کاتلا (ماهی) نام نوعی ماهی از خانوادهٔ کپورماهیان است
* کاتلا (نژاد و زبان)‌ها یا اکالاک‌ها گروهی از اهالی کشور سودان هستند
کمبود اسید فولیک

**کمبود اسید فولیک** در اثر ناکافی بودن ویتامین ب۹ (اسید فولیک) در رژیم غذایی ایجاد می‌شود.

## علایم
از علایم کمبود اسید فولیک می‌توان بی‌اشتهایی، کاهش وزن، ضعف، زخم زبان، سردرد، تپش قلب، اختلالات هیجانی و کم‌طاقتی را نام برد. کم‌خونی یکی از علایم کمبود مزمن اسید فولیک می‌باشد.

زنان باردار مبتلا به کمبود اسید فولیک نسبت به زنان سالم احتمال بیش‌تری در به‌دنیا آوردن نوزادان نارس یا کم‌وزن یا مبتلا به نقص لولهٔ عصبی دارند. کمبود اسید فولیک در کودکان موجب کند شدن رشد آنان می‌گردد.

### افسردگی
مطالعات نشان می‌دهند که اسید فولیک و ویتامین ب۱۲ در افسردگی نقش دارند. این نقش به این دلیل است که این دو ویتامین در واکنش‌های ترانس‌متیلاسیون که برای ایجاد انتقال‌دهنده‌های عصبی (هم‌چون سروتونین، اپی‌نفرین، نیکوتین‌آمیدها، پورینها و فسفولیپیدها) ضروری هستند شرکت می‌کنند.

میزان کم اسید فولیک یا ویتامین ب۱۲ موجب اختلال در واکنش‌های ترانس‌متیلاسیون و انباشته شدن هوموسیستئین و اختلال در متابولیسم انتقال‌دهنده‌های عصبی (به‌خصوص هیدروکسیلاسیون دوپامین و سروتونین از تیروزین و تریپتوفان)، فسفولیپیدها، میلین و گیرنده‌ها می‌شود. افزایش هوموسیستئین هم‌چنین می‌تواند موجب آسیب‌های وریدی و در نهایت اختلالات مختلف عصبی از جمله افسردگی شود.

در مطالعات انجام‌شده میزان کمی از اسید فولیک و ویتامین ب۱۲ در خون بیماران مبتلا به افسردگی دیده‌شده است. هم‌چنین برخی مطالعات نشان داده‌اند درمان از طریق داروهای ضد افسردگی در افراد دارای کمبود اسید فولیک تأثیر کم‌تری دارد.

## علت
کمبود اسید فولیک در صورتی ایجاد می‌شود که میزان جذب این ویتامین از رژیم غذایی ناکافی، یا میزان دفع آن از بدن از جذب آن بیش‌تر باشد. برخی داروها هم‌چنین موجب کاهش توانایی بدن در استفاده از اسید فولیک می‌شوند. به‌علاوه، برخی مطالعات نشان می‌دهند که قرار گرفتن در معرض امواج فرابنفش و استفاده از سولاریوم‌ها موجب کمبود اسید فولیک در بدن می‌شود.

بدن در برخی شرایط از جمله موارد زیر نیاز بیش‌تری به جذب اسید فولیک دارد:
* بارداری و شیردهی
* استعمال دخانیات
* اختلال در جذب ویتامین‌ها
* دیالیز
* بیماری‌های کبدی
* برخی انواع آنمی

برخی داروها همچنین موجب اختلال در استفاده از اسید فولیک می‌شوند:
* داروهای ضدصرع (همچون فنیتوئین و پریمیدون)
* متفورمین (برای کنترل میزان قند خون در دیابت نوع دوم)
* سولفاسالازین
* تری‌آمترن (داروی مدر)
* متوتروکسات

## پیش‌گیری و درمان
پختن غذا با بخار موجب از بین رفتن میزان کم‌تری اسید فولیک می‌شود و به این ترتیب در پیش‌گیری از کمبود آن مؤثر است.

مصرف این ویتامین به صورت مکمل غذایی نیز جهت درمان و گاه پیش‌گیری از کمبود اسید فولیک در بدن توسط پزشک تجویز می‌شود.

## منابع

* 

رده:آویتامینوز
رده:سوءتغذیه
رده:کم‌خونی‌های تغذیه‌ای
رده:ویتامین
اصول اقلیدس

***اصول اقلیدس*** ( Stoicheia, ) کتابی است که حدود ۳۰۰ سال قبل از میلاد توسط اقلیدس اسکندرانی تألیف شد.
آنچه موجب شگفتی و تحسین صاحب‌نظران است دستیابی به این رهاورد بزرگ علمی با متد گفتاری است.

## اهمیت کتاب
اصول هندسه اقلیدس، که آن را در کنار شاهکارهای علمی بشر مثل نظریه جاذبه عمومی نیوتن و نسبیت اینشتن و کشف DNA قرار داده‌اند، نقطه عطفی در روند تکاملی علوم بشری است، یعنی اقلیدس موفق شد زحمات علمی نوابغ جهان ریاضی قبل از خودش را ساماندهی دقیق علمی کند و سامانه اصل موضوعی (Axiomatic system) را برای آیندگان به ارمغان آورد، به طوری که پس از قرن‌ها فرزندان علمی او در قرن بیستم بهترین روش علمی را روش اصل موضوعی او تشخیص داده و آن را به علوم دیگر غیر هندسه نیز سرایت دادند.

ساختمان علمی این کتاب هم تا زمان کشف هندسه‌های نااقلیدسی به عنوان هندسهٔ مطلق حکمفرمایی می‌کرد.

## نام اصلی کتاب
ابن ندیم در فن دوم مقاله هفتم از کتاب معروف الفهرست می‌گوید: «اقلیدس صاحب **جومطریا** (Geometry) که به معنای هندسه است می‌باشد، او پسر نوقطرس پسر برنیقس است، از پیشگامان در هندسه است و جلوتر از ارشمیدس می‌زیسته است، نام کتاب او **اسطورشیا** به معنای اصول هندسه است.»

## منابع

رده:آثار اقلیدس
رده:آثار ریاضی یونان باستان
رده:بنیادهای هندسه
رده:تاریخ هندسه
رده:کتاب‌های درسی ریاضیات
رده:کتاب‌های ریاضی
رده:کتاب‌های سده ۳ (پیش از میلاد)
رده:هندسه اقلیدسی
کولپینو

بندانگشتی|چپ|250px|کولپینو.
**کولپینو**   یکی از شهرهای ناحیهٔ کولپینسکی در منطقهٔ فدرال سن پترزبورگ در شمال غرب روسیه است. این شهر در ۲۶ کیلومتری جنوب شرق سن پترزبورگ واقع شده‌است.

جمعیت کولپینو در سال ۱۸۹۷ بالغ بر ۸٬۰۷۶ نفر و در سال ۱۹۷۲ بالغ بر ۸۱٬۰۰۰ نفر بوده که این رقم در سرشماری سال ۲۰۰۲ به ۱۳۶٬۶۳۲ نفر رسیده‌است.

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی کولپینو

## منابع
* 

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۷۲۲ (میلادی) در امپراتوری روسیه
رده:شهرها و شهرک‌های زیرنظر حوزه قضایی سنت پترزبورگ
رده:شهرهای افتخار نظامی
لوبلین

**لوبلین** ()   مرکز استان لوبلین و نهمین شهر بزرگ لهستان است. جمعیت این شهر در ژوئن سال ۲۰۰۹ بالغ بر ۳۵۰٬۳۹۲ نفر بوده‌است.

لوبلین بزرگ‌ترین شهر لهستان در شرق رودخانهٔ ویستولا به‌شمار می‌رود. این شهر نامزد عنوان پایتخت فرهنگی اروپا در سال ۲۰۱۶ شده‌است.

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی لوبلین

## منابع

رده:لوبلین
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۳۱۷ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۳۱۷ (میلادی) در اروپا
رده:شهرها و شهرک‌ها در استان لوبلین
رده:شهرهای لهستان
رده:مکان‌های هولوکاست در لهستان
رده:مناطق مسکونی بنیان‌گذاری‌شده در دهه ۱۳۱۰ (میلادی)
رده:لهستان کوچک
رده:استان لوبلین (۳۹–۱۹۱۹)
هارپاگون

thumb|left|120px|بازیگر نقش هارپاگون
**هارپاگون**  نام مشهورترین شخصیت نمایشی ژان باتیست پوکلن متخلص به مولیر، نویسنده فرانسوی در کمدی خسیس است.
هارپاگون شخصیت خسیسی است که مولیر با آفریدن وی خست را به بهترین وجهی تجسم بخشیده است. لئامت و صرفه جویی وی از چیزهای جزئی، خشونتش برای برتری، و ترسش از اینکه مبادا فریبش بدهند و لختش کنند خنده‌آور است. از طرف دیگر شخص نفرت‌انگیز و تأثرآوری می‌باشد، زیرا که وظایف پدری و تمام مهر و محبت خانوادگی را قربانی خستش می‌کند. مولیر برای بهتر نشان دادن و برجسته کردن خودپرستی و سودجویی هارپاگون وی را عاشق می‌کند، اما این عشق پیرانه نمایشی از خست است و جز آن چیزی نیست.

## خلاصهٔ داستان نمایش‌نامه
«هارپاگون» که نوکیسهٔ خسیس و رباخواری است، به دختر جوانی به نام «ماریان» دل می‌بازد هرچند او را ندیده است و نمی‌شناسد. در عین حال می‌خواهد دختر خودش «الیز» را بدون جهیز به ازدواج اصیل‌زادهٔ پیر و ثروتمندی درآورد. اما پسرش، «کلئانت»، که «ماریان» را دوست می‌دارد، با «والر»، برادر «ماریان»، که عاشق «الیز» است و به همین سبب پیشکار «هارپاگون» شده، هم‌دست می‌شود. «لافلش» نوکر «کلئانت»، جعبه هارپاگون حاوی ده‌هزار سکه را می‌دزدد. او این پول را به شرطی به «هارپاگون» پس می‌دهد که از ازدواج با «ماریان» منصرف شود. در پایان نمایش‌نامه «ماریان» با «کلئانت» و «الیز» با «والر» ازدواج می‌کنند.

## منابع

رده:ادبیات نمایشی
نیرنگ‌های اسکاپن

چپ|120px|بندانگشتی|صفحه اول نیرنگ‌های اسکاپن
**نیرنگ‌های اسکاپن** (به فرانسوی: *Les Fourberies de Scapin*) نام نمایشی کمدی از ژان باپتیست پوکلن (به فرانسوی: Jean-Baptiste Poquelin) متخلص به مولیر، نویسنده فرانسوی است.

## خلاصهٔ داستان نمایش‌نامه
اسکاپن نوکر باهوش و حقه بازی است که دوست دارد با مشکلات دست و پنجه نرم کند و ارباب‌های پولدار و خسیس را به کارهایی که خود می‌خواهد وادارد و به این شکل از آنها انتقام بگیرد.
دو جوان " اکتاو " و "له آندر " هردو عاشق شده‌اند ولی برای رسیدن به دختران مورد علاقهٔ خود "هیاسنت " و " زربینت " مشکلاتی دارند از یکطرف پدرها با این ازدواج مخالفند و از طرف دیگر پول لازم برای این کار را ندارند. پدرها می‌خواهند پسرانشان با دخترهای نجیبی که آنها برای پسرانشان انتخاب کرده‌اند ازدواج کنند. مشکل را فقط اسکاپن که پیش خدمت "له آندر" است می‌تواند حل کند. او با مهارت و تردستی یک هنرمند پول لازم برای رسیدن پسران به عشق هایشان را از پدرانشان درمی‌آورد و همزمان ضرب شستی به ارباب‌ها می‌زند. پسرها ازدواج می‌کنند و در مجلس شادی همه خوبند چون پسرها همان دخترهایی را گرفتند که پدرها می‌خواستند و این تنها اسکاپن است که درگوشه‌ای کز کرده و فراموش شده‌است.

## ساختار
نوع: کمدی - گونه: کمدی موقغیت

## شخصیت‌ها به ترتیب
۰اکتاو= پسر آرگانت و عاشق هیاسنت

۰سیلوستر= نوگر اکتاو

۰اسکاپن= پیش خدمت له آندر (شخصیت محوری نمایش)

۰هیاسنت= دختر ژرونت

۰آرگانت= ارباب خسیس پدر اکتاو و زربینت

۰ژرونت= ارباب پدر له آندر و هیاسنت

۰ له‌آندر= پسر آرگانت و عاشق زربینت

۰کارل= نوکر

۰زربینت= دختر آرگانت

۰دایه = حمایتگر هیاسنت

## منابع

رده:ادبیات نمایشی
رده:شادی‌نامه
رده:نمایشنامه‌های فرانسوی
رده:نمایشنامه‌های فرانسوی مورد اقتباس در فیلم‌ها
رده:نمایشنامه‌های ۱۶۷۱ (میلادی)
رده:نمایشنامه‌های مولیر
نانی مورتی

**نانی مورتی**  (زاده ۱۹ اوت ۱۹۵۳) کارگردان، بازیگر، تهیه‌کننده و فیلم‌نامه‌نویس ایتالیایی است. او بیشتر به‌خاطر کارگردانی فیلم‌های *خاطرات عزیز* (۱۹۹۴) (که دنباله آن را با نام *آوریل* در سال ۱۹۹۸ کارگردانی کرد)، *[[اتاق پسر]]* (۲۰۰۱) شناخته شده‌است. فیلم *اتاق پسر* برنده جایزه نخل طلایی در جشنواره فیلم کن در سال ۲۰۰۱ شد.

## زندگی و حرفه
مورتی در برونک به دنیا آمد. او هم‌اکنون از سال‌ها پیش در رم زندگی می‌کند. بیشتر آثار او در خارج از اروپا شناخته‌شده نیستند، اما در ایتالیا او را به‌عنوان سازنده فیلم‌های هزل‌آمیز و نامتعارفی می‌شناسند که معمولاً خودش هم در آنها بازی می‌کند. او یک بازیکن واترپلو در دسته بی ایتالیا است. مورتی در عرصه سیاست نیز به‌عنوان یک چپگرای صریح‌اللهجه شناخته می‌شود. او در سال ۲۰۰۲ یک اعتراض گسترده خیابانی را علیه سیلویو برلوسکونی سازمان‌دهی کرد. در یکی از بخش‌های فیلم *سوسمار* (تمساح) محصول ۲۰۰۶ مورتی یکی از سه تصویر برلوسکونی را بازی کرده و در فیلم آوریل، به وضعیت سیاسی ایتالیا پرداخته‌است.

دیگر ساخته او، فیلم کوتاه *[[روز افتتاحیه کلوزآپ]]* (۱۹۹۶) که در ستایش عباس کیارستمی کارگردان سرشناس ایرانی است، مورتی را در نقش مالک تماشاخانه‌ای نشان می‌دهد که محل برگزاری افتتاحیه فیلم *[[کلوزآپ (فیلم)|کلوزآپ]]* به کارگردانی کیارستمی است.

## فیلم‌شناسی
* *من شخصی بی‌نیاز هستم* (۱۹۷۶)
* *بیکاره* (۱۹۷۸)
* *رویاهای طلایی* (۱۹۸۱)
* *بیانکا* (سفید، ۱۹۸۴)
* *عشای ربانی به پایان می‌رسد* (۱۹۸۵)
* *توپ سرخ* (۱۹۸۹)
* *[[خاطرات عزیز]]* (۱۹۹۳)
* *تنها کشور جهان* (۱۹۹۴)
* *[[روز افتتاحیه کلوزآپ]]* (۱۹۹۶)
* *[[آوریل (فیلم ۱۹۹۸)|آوریل]]* (۱۹۹۸)
* *[[اتاق پسر]]* (۲۰۰۱)
* *آخرین مشتری* (۲۰۰۳)
* *سوسمار* (۲۰۰۶)
* *خاطرات یک سینمارو* (یکی از اپیزودهای *[[هر کس سینمای خودش]]*) (۲۰۰۷ میلادی)
* *[[مادر من (فیلم)|مادر من]]* (۲۰۱۵)
* *[[ما یک پاپ داریم (فیلم)|ما یک پاپ داریم]]* (۲۰۱۰)
* *[[سه طبقه]]* (۲۰۲۱)
* *[[فردایی روشن‌تر]]* (۲۰۲۳)

## منابع

## پیوند به بیرون
* 

رده:افراد زنده
رده:انسان‌گرایان اهل ایتالیا
رده:اهالی برونک
رده:اهالی رم
رده:بازیگران اهل ایتالیا
رده:بازیگران مرد اهل رم
رده:بازیگران مرد فیلم اهل ایتالیا
رده:برندگان جایزه انجمن ملی فیلم ایتالیا
رده:برندگان جایزه دیوید دی دوناتلو
رده:برندگان جایزه فیلم اروپا (افراد)
رده:برندگان جشنواره فیلم کن برای بهترین کارگردانی
رده:بی‌خدایان اهل ایتالیا
رده:تهیه‌کنندگان فیلم اهل ایتالیا
رده:زادگان ۱۹۵۳ (میلادی)
رده:فیلم‌نامه‌نویسان اهل ایتالیا
رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد اهل ایتالیا
رده:فیلم‌نامه‌نویسان مرد
رده:کارگردانان برنده جایزه نخل طلا
رده:کارگردانان برنده نخل طلا
رده:کارگردانان فیلم اهل ایتالیا
رده:کامپانیایی‌تبارها
رده:ندانم‌گرایان اهل ایتالیا
رده:نویسندگان مرد اهل ایتالیا
توربو بوست

**توربو بوست**  قابلیتی در پردازنده‌های شرکت اینتل است که به صورت پویا سرعت پردازنده را تغییر می‌دهد؛ این افزایش سرعت در مواقع نیاز و به درخواست سیستم‌عامل رخ می‌دهد تا پردازنده بتواند در هنگام بی‌کاری و انجام کارهای سبک‌تر انرژی کم‌تری مصرف کند.
قابلیت توربو بوست در تعدادی از پردازنده‌های سری نِهیلم، سندی بریج، آی‌وی بریج و هزوِل شرکت اینتل از جمله نسخه‌های Core i5 و Core i7 موجود است.
سیستم‌عامل به راحتی با استفاده از استاندارد رابط قدرت و تنظیمات پیشرفته بدون نیاز به هیچ درایوری می‌تواند قابلیت توربو بوست را فعال یا غیرفعال کند. حداکثر میزان افزایش سرعت نیز به وسیلهٔ تعداد هسته‌های فعال، میزان مصرف انرژی، جریان مصرفی و دمای پردازنده مشخص می‌گردد. البته در نسخهٔ ۲ این تکنولوژی پردازنده می‌تواند در زمان‌های کوتاهی حتی از سرعت مشخص شده نیز فراتر برود.

واحد افزایش سرعت به صورت پیش‌فرض برای پردازنده‌های سری نِهیلم ۱۳۳ مگاهرتز و برای سری‌های سندی بریج، آی‌وی بریج و هزوِل ۱۰۰ مگاهرتز است.

## تاریخچه
شرکت اینتل اولین بار در سال ۲۰۰۸ میلادی با معرفی توربو بوست، پردازنده‌هایی که دارای این ویژگی جدید بودند را با عنوان *سریع‌ترین پردازنده‌های روی زمین* منتشر کرد.

## مثال
### پردازندهٔ Core i7-4770T
سرعت این پردازنده در زمان کار عادی ۲٫۵ گیگاهرتز است. خاصیت توربو برای این پردازنده را با اعداد ۶ / ۹ / ۱۱ / ۱۲ مشخص شده‌است. این اعداد ضریب افزایش سرعت پردازنده به نسبت تعداد هسته‌های فعال آن است. در اینجا برای ۴ هستهٔ فعال ضریب ۶، برای ۳ هسته ضریب ۹، برای ۲ هسته ضریب ۱۱ و برای ۱ هستهٔ فعال ضریب ۱۲ اعلام شده‌است. بنابراین با توجه به این‌که این پردازنده از سری هزول می‌باشد (واحد افزایش سرعت آن ۱۰۰ مگاهرتز است) میزان افزایش سرعت به صورت زیر محاسبه می‌گردد:

## منابع

رده:اینتل
رده:تنظیم سخت‌افزار رایانه
رده:ریزپردازنده‌های اینتل
رده:معماری اکس۸۶
عاج دندان

**عاج دندان** یا **دِنتین**  بافتی مینرالیزه است که تنهٔ اصلی دندان را تشکیل می‌دهد.
عاج در ناحیهٔ تاج، به وسیلهٔ مینا، و در ناحیهٔ ریشه، به وسیلهٔ سیمان پوشیده شده‌است.
محل اتصال عاج و مینا به صورت حاشیهٔ دندانه داری است و اتصال عاجی-مینایی یا DEJ (Dentino-Enamel Junction) نام دارد.
در صورتی که اتصال عاجی-سیمانی یا DCJ (Dentino-Cementum Junction) مشخص و واضح نیست.

## خصوصیات فیزیکی عاج
رنگ عاج در مقایسه با رنگ مینا، زرد است. نور به آسانی می‌تواند از مینای مینرالیزه و نازک عبور کند و به وسیلهٔ عاج، منعکس شود. به همین علت، تاج دندان، تقریباً نمای زردرنگی دارد. از آنجا که مادهٔ معدنی عاج بسیار بالا و تنها مقداری کمتر از میناست، بنابراین می‌توان گفت که عاج از استخوان و سیمان سخت‌تر، و از مینا سست‌تر است.

## خصوصیات شیمیایی و سلولی عاج
وزن عاج بالغ را حدود ۷۰٪ مواد معدنی، ۲۰٪ مواد آلی و ۱۰٪ آب تشکیل می‌دهد.
عاج به وسیلهٔ سلول‌هایی به نام ادنتوبلاست ساخته می‌شود که در محیط پالپ قرار دارند و زواید سلولی آن‌ها درون عاج و در ساختارهایی لوله مانند به نام «توبولهای عاجی» گسترده شده‌اند. این سلول‌ها در ابتدا ماتریکس آلی دنتین را می‌سازند و سپس آن را کلسیفیه می‌کنند.

## جستارهای وابسته
### قسمت‌های مختلف [[دندان انسان|دندان]]
#### [[تاج دندان]]
* مینا
* عاج
* پالپ
* لثه

#### ریشه دندان
* سمنتوم
* استخوان

## منابع

[//en.wikipedia.org/w/index.php?title=Dentin&oldid=387576809%20 http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Dentin&oldid=387576809]

رده:بافت‌ها
رده:بخش‌های دندان
خرابکار (بازی ویدئویی)

**خرابکار**  بازی سوم شخص حادثه‌ای است که از سوی الکترونیک آرتز منتشر شده و از سوی پندنیک استودیوز ارتقا داده شده‌است. داستان این بازی در سال‌های جنگ جهانی دوم و در فرانسه زیر اشغال آلمان نازی می‌گذرد.

این بازی برای استفاده بر روی ویندوز، ایکس باکس ۳۶۰ و پلی‌استیشن ۳ طراحی شده‌است. خرابکار از دسامبر ۲۰۰۹ به بازار آمده‌است.

## داستان بازی
قهرمان داستان این بازی یک مکانیک الکلی ماشین‌های مسابقه‌ای ایرلندی‌است به نام *شان دولین* که شخصیتش از روی یک قهرمان تاریخی جنگ جهانی دوم به نام *[[ویلیام گروور ویلیامز]]* طرح شده‌است. دولین در ۱۹۴۰ به زاربروکن آلمان می‌رود تا در یک مسابقهٔ بزرگ اتومبیل‌رانی شرکت کند، ولی سرهنگی نازی به نام کورت دیرکر با تقلب بازی را می‌برد. شان و دوست نزدیکش ژول روسو به اندیشهٔ تلافی می‌افتند ولی به دست نازی‌ها به بند کشیده می‌شوند و دیرکر ژول را می‌کشد؛ ولی شان از دست نازی‌ها می‌گریزد. بدینسان مسیر داستان این بازی بر کوشش شان برای انتقام گرفتن از دیرکر می‌گذرد. در این میان شان به سازمان مقاومت فرانسه می‌پیوندد و با سازمان اطلاعاتی بریتانیا نیز همکاری می‌نماید. سرانجام با کشته شدن کورت دیرکر به دست شان بازی به فرجام خود می‌رسد.

## منابع

Wikipedia contributors, "The Saboteur (2009 video game)," Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=The_Saboteur_(2009_video_game)&oldid=356795910 (accessed April ۲۴، ۲۰۱۰).

رده:بازی‌های آی‌اواس
رده:بازی‌های اکشن-ماجرایی
رده:بازی‌های الکترونیک آرتس
رده:بازی‌های ایکس‌باکس ۳۶۰
رده:بازی‌های بلک‌بری
رده:بازی‌های پلی‌استیشن ۳
رده:بازی‌های تولیدشده در ایالات متحده آمریکا
رده:بازی‌های مخفی‌کاری
رده:بازی‌های ویدیویی با استفاده از هاوک
رده:بازی‌های ویدئویی ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:بازی‌های ویدئویی با رده‌بندی سنی بالغ
رده:بازی‌های ویدئویی تک‌نفره
رده:بازی‌های ویدئویی جهان باز
رده:بازی‌های ویدئویی مرتبط با جنگ جهانی دوم
رده:بازی‌های ویدئویی نئو-نوآر
رده:بازی‌های ویدئویی واقع‌شده در ۱۹۴۰ (میلادی)
رده:بازی‌های ویدئویی واقع‌شده در آلمان
رده:بازی‌های ویدئویی واقع‌شده در پاریس
رده:بازی‌های ویدئویی واقع‌شده در فرانسه
رده:بازی‌های ویندوز
رده:تیراندازی سوم شخص
رده:رسانه سیاه‌وسفید
رده:شورش‌ها در ادبیات داستانی
رده:نئو نوآر
رده:بازی‌های ویدئویی پارکور
رده:بازی‌های ویدئویی جرائم سازمان‌یافته
سلول بتا

**سلول‌های بتا** (β-cells) سلول‌های درون‌ریز تخصصی هستند که در جزایر لانگرهانس لوزالمعده قرار دارند و مسئول تولید و ترشح انسولین و آمیلین هستند. سلول‌های بتا که حدود ۵۰ تا ۷۰ درصد از سلول‌های جزایر لانگرهانس را در انسان تشکیل می‌دهند، نقش حیاتی در حفظ سطح گلوکز خون دارند. مشکلات سلول‌های بتا می‌تواند منجر به اختلالاتی مانند دیابت شود.

این سلول‌ها در سال ۱۸۶۹ توسط کالبدشناس و آسیب‌شناس آلمانی پاول لانگرهانس کشف شدند.

## عملکرد
عملکرد سلول‌های بتا در درجهٔ نخست، سنتز و ترشح هورمون‌ها، به‌ویژه انسولین و آمیلین است. هر دو هورمون با مکانیسم‌های مختلف برای حفظ سطح گلوکز خون در یک محدودهٔ مشخص و سالم کار می‌کنند. انسولین، جذب گلوکز توسط سلول‌ها را تسهیل می‌کند و به آن‌ها اجازه می‌دهد از آن برای فراهم نمودن انرژی استفاده کنند یا آن را برای استفاده در آینده ذخیره کنند. آمیلین به تنظیم سرعت ورود گلوکز به جریان خون پس از صرف غذا کمک می‌کند و با مهار تخلیهٔ معده، جذب مواد مغذی را کند می‌کند.

## سنتز انسولین
سلول‌های بتا تنها محل سنتز انسولین در پستانداران هستند. از آنجایی که گلوکز ترشح انسولین را تحریک می‌کند، به‌طور همزمان بیوسنتز *پروانسولین* را از طریق کنترل ترجمه و رونویسی ژنی افزایش می‌دهد.

ژن انسولین ابتدا به آران‌ای پیام‌رسان (mRNA) رونویسی می‌شود و به پریپروانسولین (preproinsulin) ترجمه می‌شود. پس از ترجمه، پیش‌ساز پریپروانسولین حاوی یک پپتید سیگنال N ترمینال است که امکان انتقال به شبکهٔ آندوپلاسمی زبر را فراهم می‌کند. در شبکهٔ آندوپلاسمی زبر، پپتید سیگنال برای تشکیل پروانسولین شکسته می‌شود. سپس، تا شدن پروانسولین رخ می‌دهد و سه پیوند دی‌سولفید را تشکیل می‌دهد. پس از تا شدن پروتئین، پروانسولین به دستگاه گلژی منتقل می‌شود و وارد گرانول‌های انسولین نابالغ می‌شود که در آنجا پروانسولین برای تشکیل انسولین و پپتید سی شکسته می‌شود. پس از بلوغ، این وزیکول‌های ترشحی انسولین، پپتید سی و آمیلین را نگه می‌دارند تا زمانی که کلسیم باعث اگزوسیتوز محتویات گرانول شود.

در جریان پردازش ترجمه، انسولین به‌عنوان یک پیش‌ساز با ۱۱۰ اسید آمینه کدگذاری می‌شود، اما در پایان، به‌عنوان یک پروتئین با ۵۱ اسید آمینه ترشح می‌شود.

## اهمیت بالینی
در دیابت نوع ۱ تخریب سلول‌های بتا در لوزالمعده منجر به نقص تولید انسولین می‌شود و در دیابت نوع ۲ مقاومت پیش‌روندهٔ بدن به انسولین وجود دارد که در نهایت ممکن است به تخریب سلول‌های بتای پانکراس و نقص کامل تولید انسولین منجر شود.

## جستارهای وابسته
* انسولین
* لوزالمعده
* سلول آلفا
* جزایر لانگرهانس

## منابع

* واژه‌نامه پزشکی دورلند

رده:سلول‌ها
رده:لوزالمعده
فهرست کشورها بر پایه میزان شیوع استفاده از کوکائین

این فهرست میزان سالانه شیوع استفاده از کوکائین در سنین بین (۱۵–۶۴) را نشان می‌دهد.

این فهرست در United Nations Office on Drugs and Crime منتشر شد.

## منابع

رده:اعتیاد به مواد مخدر
رده:فهرست‌های کشورها
رده:کوکائین
رده:وابستگی به مواد
کوکا اریتروکسیلوم

**کوکا اریتروکسیلوم** (نام علمی: ***Erythroxylum*** ***coca***) یکی از دو گونه ی زراعی از گیاهان کوکا است. این گیاه از خانوادهٔ اریتروکسیلاسه بوده و بومی مناطق غربی آمریکای جنوبی بوده و حاوی آلکالوئیدهایی از قبیل کوکائین است و با ان مواد مخدر کوکائین را درست میکنند.

## جستارهای وابسته
* کوکائین
* کوکا

رده:دولپه‌ای‌ها
رده:کوکا
رده:کوکائین
رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط ژان-باتیست لامارک
رده:گیاگان آمازون
رده:گیاگان آند
رده:گیاگان غرب آمریکای جنوبی
رده:گیاگان کوه‌های آند
رده:گیاهان دارویی
رده:گیاهان دارویی آمریکای جنوبی
رده:محصولات کشاورزی از خاستگاه قاره آمریکا
رده:محرک‌های گیاهی و قارچی
رده:فرهنگ در بولیوی
محمدامین ادیب طوسی

**محمدامین ادیب طوسی** (۱۲۸۳–۱۳۶۱) ادیب و پژوهشگر معاصر ایرانی است.
## تولد
محمدامین ادیب طوسی، در ۱۲۸۳ ش. در مشهد در محله نوغان متولد شد. 
## تحصیلات حوزوی
او در ۵ سالگی به مکتب‌خانه رفت و در محضر پدر مقدمات علوم دینی و قرآن را فرا گرفت و نزد عبدالجواد ادیب نیشابوری به تحصیل حکمت و ادبیات پرداخت. سپس به عراق رفت و در حوزه‌های نجف و کربلا به تحصیل علوم دینی پرداخت. 
## مسافرت به غرب
محمد امین از عراق به لبنان، مصر، سوریه و هند سفر کرد و با استادانی چون هرتسفلد و ویلسن آشنا شد و نزد آنان زبان‌های عبری و کلدانی و سنسکریت و پهلوی را آموخت. در بازگشت به ایران به خدمت وزارت معارف درآمد. 
## تحصیلات و تدریس دانشگاهی
وی در سال ۱۳۲۳ به تهران برگشت و به اداره کل نگارش وزارت فرهنگ انتقال یافت. همزمان به تحصیلات دانشگاهی تا مرحله اخذ دکتری ادبیات فارسی در دانشگاه تهران ادامه داد. با تأسیس دانشگاه تبریز در سال ۱۳۲۸ به تبریز رفت و به مدت سی سال به عنوان استاد کرسی تاریخ ادبیات ایران به تدریس و تحقیق و مطالعه مشغول بود. در دانشگاه تبریز توان علمی او همراه با ذوق شاعری، از وی چهره‌ای برجسته ساخت. محمدامین ادیب طوسی از استوانه‌های اصلی دانشکده ادبیات تبریز در آن دوره بود. مدیریت مجله دانشکده ادبیات تبریز که از مجلات دانشگاهی وزین کشور بود، به عهده او بود. 
## فعالیت های ادبی فرهنگی
او در سال ۱۳۰۶ به انجمن ادبی خراسان پیوست و در سال ۱۳۰۹ مدیریت مدرسه احمدی مشهد را بر عهده گرفت و به تعلیم و تدریس پرداخت. به زودی در محافل علمی، شخصیتی برجسته شد. در سال ۱۳۱۱ به تهران نقل مکان کرد و در سال ۱۳۱۴ به تبریز منتقل شده، در دبیرستان فردوسی تبریز به تدریس پرداخت. در سال ۱۳۱۷ سردبیری نشریه ماهتاب را بر عهده گرفت. در سال ۱۳۲۵ به عضویت انجمن ادبی فرهنگستان ایران درآمد.
## دوستان
او با علی‌اصغر حکمت، محمّدتقی بهار،  بدیع‌الزمان فروزانفر و نظمی تبریزی مراوده داشت.

## درگذشت
محمدامین ادیب طوسی در سوم خرداد ۱۳۶۱ در تهران درگذشت.

## تالیفات
وی از نخستین کسانی بود که در تألیف دستور زبان فارسی برای مدارس ایران گام برداشته‌اند. کتاب دستور نوین او که در سال ۱۳۱۲ به چاپ رسیده، مورد استفاده و مراجعه بیشتر دستورنویسان بعدی بوده‌است. تالیفات وی عبارتند از:

* بودا در هند (ترجمه)، محمد امین بن شیخ محمد حسین گیلانی.
* تاریخ دینی ایران قدیم، جلد اول.
* تخت سلیمان، رساله در ایران باستان.
* آموزش و پرورش از نظر غزالی.
* دستور زبان فارسی، (سه دوره)
* فرهنگ لغات آذری (تبریز).
* فهلویات (تبریز).
* بیش از ۵۰ مقاله در نشریات ارمغان، وحید، نشریه دانشکده ادبیات تبریز و …
* فرهنگ لغات ادبی (۲مجلد)
* پیام فردوسی (منظومه‌ای به سال ۱۳۱۳)
* ده مقاله (مقالات حوزه فهلویات)
* دخمه‌های سیاه (رمان)
* جوکی در جنگل (رمان فلسفی)
* انتقام عشق (رمان جنایی-عشقی)
* دیوان اشعار (به کوشش دکتر طاووسی ۱۳۴۱)

## منابع

* بزرگداشت محمدامین ادیب طوسی، روزنامه اطلاعات ۱۵ فروردین ۱۳۸۹
* ریاست بنیاد فرهنگی ادیب طوسی

رده:زادگان ۱۲۸۳
رده:درگذشتگان ۱۳۶۱
رده:استادان دانشگاه تبریز
رده:فرهنگ‌نویسان اهل ایران
رده:اهالی مشهد
جهان‌شهر

[چپ|بندانگشتی| تصویری از ترانتور، جهان‌شهر خیالی از امپراتوری کهکشانی [آیزاک آسیموف|ایزاک آسیموف]]
**جهان‌شهر**  (از واژهٔ  *[[یکمان|oecumene]]* به معنی 'جهان'، و  *[[پولیس (یونان)|polis]]* به معنی 'شهر'، بنابراین واژهٔ ترکیبی *ecumenopolises* یا *ecumenopoleis* به معنی جهان‌شهر است)، مفهومی فرضی از یک شهر در سراسر سیاره است.

## در فرهنگ مردم
پیش از ایجاد این اصطلاح، این مفهوم در گذشته مورد بحث قرار گرفته بود. رهبر مذهبی آمریکایی توماس لیک هریس (۱۸۲۳–۱۹۰۶) در آیات خود از سیاره‌شهرها نام می‌برد و ایزاک آسیموف نویسنده داستان‌های علمی تخیلی نیز از ترانتور سیاره‌شهر به عنوان زمینه برخی از رمان‌های *[[بنیاد (مجموعه کتاب)|بنیاد]]* خود استفاده می‌کند.

## منابع

* 

رده:اصطلاحات برنامه‌ریزی و طراحی شهری
رده:زیستگاه‌های انسان
رده:شهر
فارماکودینامیک

بندانگشتی|تعریف فارماکودینامی و فارماکوکینتیک
**فارماکودینامیک** مطالعه تأثیرات فیزیولوژیک داروها بر بدن و سایر ریز جاندارها (مایکرو ارگانیسم)ها یا انگل‌ها است. علاوه بر این، سازوکار اثر داروها و تأثیر غلظت دارو بر اثر دارو از مباحث مورد بحث در مبحث فارماکودینامیک است. فارماکودینامیک به طور خلاصه اثر دارو بر بدن است در حالی که فارماکوکینتیک، تأثیر بدن بر دارو را بررسی می‌کند.

## تأثیرات بر روی بدن
اغلب داروها یا از یک فرایند فیزیولوژیک/زیستی-شیمیایی تقلید می‌کنند یا از آن جلوگیری می‌کنند و در حیوانات از فرایندهای پاتولوژیک جلوگیری می‌کنند یا این که فرایندهای حیاتی در انگل‌های خارجی و داخلی یا ریز جاندارها را مانع می‌شوند.
 فارماکودینامیک پنج نوع عمل را در مورد داروها بررسی می‌کند:
# پایین آورنده(Depressing)
# محرک(Stimulating)
# سمی بودن بر سلول‌ها
# برانگیختن
# جای گذاری مواد

## فعالیت دلخواه
فعالیت دلخواه داروها به این صورت فهرست می‌شود
# شکستن غشای سلولی
# واکنش شیمیایی
# بر همکنش با آنزیم‌های پروتئینی
# بر همکنش باپروتئین‌های ساختاری
# بر همکنش باپروتئین‌های حامل
# بر همکنش با کانال‌های یونی
# پیوند لیگاندی با گیرنده ها (هورمونی، انتقال دهنده عصبی)

## فعالیت غیر دلخواه
# افزایش احتمال جهش
# انبوه اثراتی که منجر به مرگ می‌شود
# بر همکنش (افزودنی، افزاینده یا متابولیک)

## منابع

* http://en.wikipedia.org/wiki/Pharmacodynamics

رده:فارماکودینامیک
رده:داروخانه
رده:داروسازی
رده:شیمی دارویی
رده:صنعت علوم زیستی
کلیسای پولس

**کلیسای پولس**، نام یک کلیسا است که در شهر تهران و در خیابان حافظ واقع شده است.

## جستارهای وابسته
* فهرست کلیساهای ایران

رده:کلیساهای تاریخی شهرستان تهران
یک شب

فیلم ***یک شب*** اولین تجربه نیکی کریمی در مقام کارگردانی بود که در سال ۱۳۸۳ ساخته شد.
فیلم دربارهٔ دختری است به نام نگار که یک شب را در خیابان‌های تهران می‌گذراند و در این شب با سه مرد برخورد می‌کند که هر کدام داستان‌هایی از زندگی خود برای دختر می‌گویند.

نیکی کریمی برای این فیلم از بازیگرانی چون هانیه توسلی، عبدالرضا فخاری دولابی، سعید ابراهیمی‌فر، نادر ترکمن و مجید نظیمی آرانی استفاده کرده است.

این فیلم در بخش نوعی نگاه جشنواره فیلم کن حضور داشت.

## منابع

رده:فیلم‌ها به زبان فارسی
رده:فیلم‌ها به کارگردانی نیکی کریمی
رده:فیلم‌های ۱۳۸۳
رده:فیلم‌های ۲۰۰۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های اولین ساخته کارگردان ۲۰۰۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های اولین ساخته کارگردان
رده:فیلم‌های ایرانی
رده:فیلم‌های درام ۲۰۰۵ (میلادی)
رده:فیلم‌های درام ایرانی
چند روز بعد

***چند روز بعد*** با نام سابق **گریز** فیلمی به کارگردانی نیکی کریمی، نویسندگی شامهر راستین و تهیه‌کنندگی محمدرضا تختكشيان محصوال سال ۱۳۸۴ است.

## موضوع فیلم
این فیلم در باره شهرزاد است که مدتی است می‌خواهد تصمیم مهمی بگیرد، در این زمان او می‌خواهد انتخاب کردن در شهری مثل تهران را تجربه کند.

در این فیلم بازیگرانی چون نیکی کریمی (شهرزاد)، نیلوفر خوش خلق (غزاله)، احسان امانی (تابش)، بهزاد دورانی (حجتی)، علیرضا انوش فر (رضا)، حسام نورانی (محمود) بازی می‌کنند.

فیلم در اوایل فروردین ماه ۱۳۸۵ به کار فیلم برداری خود پایان داد.

## منابع

* 
* چند روز بعد در وبگاه ایران‌آکتور
* چند روز بعد در وبگاه ایران‌آکت

## پیوند به بیرون
* 

رده:فیلم‌ها به زبان فارسی
رده:فیلم‌های ۱۳۸۴
رده:فیلم‌های ۲۰۰۶ (میلادی)
رده:فیلم‌های ایرانی
رده:فیلم‌های درام ۲۰۰۶ (میلادی)
رده:فیلم‌ها به کارگردانی نیکی کریمی
رده:فیلم‌های درام ایرانی
تواترون

**تواترون** نام دومین شتابدهندهٔ بزرگ و نیرومند جهان، پس از LHC است. این شتابدهنده در آزمایشگاه فرمی در شهر باتاویا قرار دارد. تواترون سنکروترونی است که انرژی پروتونها و پاد پروتونها را در یک مسیر ۶٫۲۸ کیلومتری، تا حدود ۱ تراالکترون‌ولت بالا می‌برد.

## منابع
رده:آزمایشگاه فرمی
رده:آزمایش‌های ذرات
رده:امکانات فیزیک ذرات
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۸۳ (میلادی) در ایلینوی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در شهرستان دوپیج، ایلینوی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در کین، ایلینوی
رده:فیزیک ذرات بنیادی
رده:فیزیک فراتر از مدل استاندارد
کلویی (فیلم)

***کلویی***  نام فیلمی درام-مهیج محصول ۲۰۰۹ کانادا است. این فیلم را آتوم اگویان کارگردانی کرده‌است. جولین مور، لیام نیسون، آماندا سیفرید در این فیلم بازی کرده‌اند.
کلویی آخرین فیلم آتوم آگویان بسیاری از تم‌های این کارگردان کانادایی را تکرار می‌کند. اگویان در *کلویی* بار دیگر به سراغ عشق عقده‌وار و بیمارگونه‌ای می‌رود که همیشه یکی از درونمایه‌های اصلی فیلم‌هایش بوده‌است.

## خلاصه داستان
حوادث *کلویی* حول محور سوء تفاهمی شکل می‌گیرد که میان یک زن و شوهر به وجود می‌آید. کاترین استوارت (جولیان مور) پزشک زنان است و دیوید (لیام نیسون)، شوهر او، یک استاد دانشگاه. کاترین به دیوید مظنون است و تصور می‌کند که او با شاگردان جوانش رابطهٔ جنسی دارد.
این تصور چنان کاترین را عذاب می‌دهد که او تصمیم می‌گیرد سر از کار شوهرش درآورد. به همین دلیل، کاترین روسپی جوان و فوق‌العاده زیبایی به نام کلویی (آماندا سیفرید) را استخدام می‌کند تا حقیقت را در بارهٔ شوهرش کشف کند…

## منابع

## پیوند به بیرون
* 
* 
* 
* 

رده:دوجنسگرایی زن در فیلم
رده:زنای محصنه در فیلم‌ها
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌ها به کارگردانی آتوم آگویان
رده:فیلم‌ها درباره آمیزش جنسی سه‌نفره
رده:فیلم‌های ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی بازخلق‌شده از فیلم‌های فرانسوی
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی
رده:فیلم‌های استودیوکانال
رده:فیلم‌های آمریکایی
رده:فیلم‌های بازخلق‌شده فرانسه
رده:فیلم‌های بازخلق‌شده کانادا
رده:فیلم‌های بازخلق‌شده
رده:فیلم‌های درام شهوانی
رده:فیلم‌های درباره تن‌فروشی
رده:فیلم‌های دلهره‌آور دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های دلهره‌آور روان‌شناختی ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های دلهره‌آور روان‌شناختی آمریکایی
رده:فیلم‌های دلهره‌آور روان‌شناختی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های سونی پیکچرز کلاسیکس
رده:فیلم‌های شهوانی آمریکایی
رده:فیلم‌های شهوانی دلهره‌آور
رده:فیلم‌های شهوانی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های شهوانی فرانسه
رده:فیلم‌های شهوانی کانادا
رده:فیلم‌های عاشقانه شهوانی
رده:فیلم‌های فرانسوی به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌های فرانسوی مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی
رده:فیلم‌های فرانسوی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در تورنتو
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در کانادا
رده:فیلم‌های کانادایی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های کانادایی مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی
رده:فیلم‌های کانادایی
رده:فیلم‌های مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های مرتبط با همجنس‌گرایی زنانه
رده:فیلم‌های مستقل ۲۰۰۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های مستقل آمریکایی
رده:فیلم‌های مستقل دهه ۲۰۰۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های مستقل دهه ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های مستقل فرانسه
رده:فیلم‌های مستقل کانادا
رده:فیلم‌های مستقل
رده:فیلم‌های مهیج آمریکایی
رده:فیلم‌های مهیج عاشقانه آمریکایی
رده:فیلم‌های مهیج عاشقانه
رده:فیلم‌های مهیج فرانسوی
رده:فیلم‌های مهیج کانادا
رده:فیلم‌های مهیج مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی
رده:فیلم‌های واقع‌شده در تورنتو
کاتلا

**کاتلا**  یک یخچال طبیعی و کوه آتشفشان در ایسلند است.

این یخچال از سمت شمال به روستای به نام ویک ای میردال، و از سمت شرق به یخچال کوچکتری موسوم به ایافیاتلایوکوتل محدود می‌شود. بلندترین نقطهٔ کوه کاتلا، حدود ۱۵۱۲ متر از سطح آب‌های آزاد ارتفاع دارد. قسمت‌های مرتفع‌تر کوه کاتلا توسط یخچال طبیعی میرتالسیوکوتل که حدوداً ۵۹۵ کیلومتر مربع مساحت دارد، پوشانده شده‌اند.

کاتلا کالدرایی به قطر ۱۰ کیلومتر دارد؛ اما این کالدرا در زیر لایهٔ ضخیمی از یخ به ضخامت ۲۰۰ تا ۷۰۰ متر قرار گرفته، و از این‌رو از دیدرس خارج شده‌است. آتشفشان کاتلا معمولاً در فاصلهٔ میان بازه‌های زمانی ۴۰ تا ۸۰ ساله دچار فوران می‌شود. فوران‌های کاتلا معمولاً شدید و خطرناک هستند؛ و به دلیل این که کاتلا در زیر حجم عظیمی از برف و یخ مدفون شده‌است، در صورت فوران آن مقادیر بسیار زیادی برف ذوب می‌شود و سطح آب رودخانه‌های اطراف بالا می‌رود و نهایتاً سیل‌های ویرانگری به راه می‌افتند.

در اوج فوران کاتلا در سال ۱۷۵۵ میلادی در نتیجهٔ ذوب یخ‌های همیشگی اطراف آتشفشان، سیلی باورنکردنی با دبی تقریبی ۲۰۰۰۰۰ تا ۴۰۰۰۰۰ متر مکعب بر ثانیه جاری شد؛ برای مقایسه لازم به ذکر است که برآیند دبی رودخانه‌های آمازون، نیل، میسیسیپی، و یانگ‌تسه ۲۶۶۰۰۰ متر مکعب بر ثانیه‌است.

## نگارخانه


پرونده:Myrdalsjökull glacier iceland 2005 3.JPG
پرونده:Myrdalsjökull glacier iceland 2005 1.JPG



## منابع

* 

رده:آتشفشان‌ها با نمایه انفجارپذیری ۶
رده:آتشفشان‌های زیریخچالی ایسلند
رده:آتشفشان‌های فعال
رده:رویدادهای آتشفشانی سده ۲۰ (میلادی)
رده:کوه‌های ایسلند
رده:کوه‌های یک‌هزار متری ایسلند
رده:منطقه آتشفشانی شرق ایسلند
رده:یخچال‌های طبیعی ایسلند
شهیدان

**شهیدان** ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
* جمع شهید
* شهیدان (فیلم)
## روستا
* شهیدان (زابلی) روستایی در دهستان زابلی بخش مرکزی شهرستان مهرستان استان سیستان و بلوچستان
* شهیدان (بیرک) روستایی در دهستان بیرک بخش مرکزی شهرستان مهرستان استان سیستان و بلوچستان

رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی روستاهای ایران
زیاز

**زیاز** مرکز دهستان اشکور سفلی؛ و در۲۶ کیلومتری شهر رحیم آباد واقع شده‌است؛ و براساس سرشماری ۱۳۸۵، ۱۷۹ نفر جمعیت دارد. با توجه به اینکه این روستا مرکز دهستان اشکور سفلی تعیین و تعریف شده‌است دارای یک دبستان، یک مدرسه راهنمایی تحصیلی شبانه‌روزی پسرانه و یک دبیرستان شبانه‌روزی پسرانه هم می‌باشد.
درلغتنامه دهخدا آمده‌است **زیاز**دهی از دهستان اشکورپائین است که دربخش رودسر واقع است و ۲۶۲ تن سکنه دارد.
ظهیرالدین می‌گوید که نزدیک سجیران در محلی به نام **زیاز**سید رضی کیاکاروانسرایی برای مسافران ساخت(۸۲۹هجری) و باغی احداث کرد که در آن درختهای میوه و انگور رودبار کاشته می‌شود.]]

## پانویس

رده:روستاهای شهرستان رودسر
رده:مناطق مسکونی در استان گیلان
رده:شهرستان رودسر
گورستان شیخان

**آرامستان شیخان** یا **قبرستان شیخان** دومین قبرستان تاریخی جهان اسلام و از قبرستان‌های قدیمی شهر قم است که در نزدیکی حرم فاطمه معصومه واقع شده است.

این قبرستان در حال حاضر، محل دفن برخی از عالمان شیعه همچون زکریا بن ادریس اشعری قمی، زکریا بن آدم اشعری و میرزای قمی و همچنین کشته‌شدگان وقایع انقلاب ایران (۱۳۵۷) و سربازان ایرانی کشته‌شده در طول جنگ ایران و عراق است.

هشت تن از کشته شدگان انفجار بمب در دفتر حزب جمهوری اسلامی در هفتم تیر ۱۳۶۰ همراه خانواده‌هایشان و نیز پزشک اطفال محمد قریب در این قبرستان به خاک سپرده شده‌اند. همچنین میرزا جواد آقا ملکی تبریزی فقیه و عارف معروف و نیز فخرالسادات برقعی از مقتولان قتل‌های زنجیره‌ای ایران در این آرامستان مدفونند.

این قبرستان از نظر وسعت بسیار بزرگتر از وسعت کنونی بوده اما به مرور زمان و به علت عمر زیاد قبور بخش‌های دیگر از کاربری قبرستان خارج شده و مجموعه فعلی باقی مانده است، گفتنی است که میدان امام خمینی کنونی نیز جزو قبرستان بوده است.

## نگارخانه

Mausoleum of Zakariya ibn Adam Ashaari Qomi.jpg|آرامگاه زکریا بن آدم اشعری - ۱۳۹۵
Mausoleum of Mirza-ye Qomi.jpg|آرامگاه میرزای قمی - ۱۳۹۵
Tomb of Mohammad Gharib.jpg|قبر محمد قریب - ۱۳۹۵
Sheikhan entrance.jpg|ورودی گورستان شیخان - ۱۳۹۵
عکسی از قبرستان شیخان در قم.jpg


## جستارهای وابسته
* گلزار شهدای قم

## پانویس

## منابع
* گذری بر گلزار شیخان قم با قدمتی بیش از هزار سال ایسنا

رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در قم
رده:گورستان‌های ایران
رده:گورستان‌های تاریخی شهرستان قم
شیخان
اوپوله

**اوپوله**    یکی از شهرهای جنوبی لهستان در ساحل رودخانهٔ اودر است. این شهر مرکز استان اوپوله بوده و جمعیت آن در ژوئن سال ۲۰۰۹ بالغ بر ۱۲۵٬۹۹۲ نفر بوده‌است.

## پیوند به بیرون

* وب‌گاه رسمی اوپوله

## نگارخانه

File:PL Opole Mostek.JPG|
File:Opole - Church of the Holy Trinity 01.jpg|
File:Muzeum Wsi Opolskiej - chata 01.jpg|
File:Mühlgraben6.jpg|
File:Oppeln - Altstadt.jpg|


## منابع

رده:اوپوله
رده:استان سیلیزیا
رده:شهرها و شهرک‌ها در استان اوپوله
رده:شهرهای سیلیزیا
رده:شهرهای لهستان
رده:مکان‌های هولوکاست در لهستان
رادوم

**رادوم**   یکی از شهرهای مرکزی لهستان است که در ۱۰۰ کیلومتری جنوب ورشو واقع شده‌است. جمعیت این شهر در ژوئن سال ۲۰۰۹ بالغ بر ۲۲۳٬۹۱۴ نفر بوده‌است.

رادوم از سال ۱۹۷۵ تا سال ۱۹۹۸ به‌عنوان مرکز استان رادوم شناخته می‌شده‌است.

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی رادوم

## منابع

رده:رادوم
رده:شهرها و شهرک‌ها در استان ماسوویان
رده:مکان‌های هولوکاست در لهستان
رده:استان کیلتسه (۳۹–۱۹۱۹)
تیله آبی

چپ|بندانگشتی|250px|تیلهٔ آبی: زمین از فاصله ۴۵٬۰۰۰ کیلومتری
**تیلهٔ آبی**  مشهورترین فرتور کره زمین است که در ۱۶ آذر ۱۳۵۱ (۷ دسامبر ۱۹۷۲) توسط فضانوردان مأموریت آپولو ۱۷ از فاصله ۲۹٬۰۰۰ کیلومتری زمین و در مسیر کره ماه برداشته شده‌است.
آپولو-۱۷ آخرین مأموریت پروژه آپولو بود و از آن پس هیچ انسانی از این فاصله کرهٔ زمین را مشاهده نکرده‌است.

هنگام برداشتن عکس تیله آبی، خورشید درست پشت سر فضانوردان قرار داشت. تیله آبی یکی از تصاویر انگشت‌شمار کره زمین از فضا است که در آن تمامی قرص کره زمین با نور خورشید روشن شده‌است. در آن لحظه، کره زمین به نظر فضانوردان به صورت یک تیلهٔ آبی‌رنگ در فضا دیده می‌شد و برای همین عکس را «تیلهٔ آبی» نامگذاری کردند.

قاره آفریقا، شبه جزیره عربستان، اقیانوس هند، بخشی از جنوب ایران، خلیج فارس و دریای عمان در تصویر تیله آبی دیده می‌شوند.
[فلات ایران درنقشه تیله آبی مشخصا از مرزهای بین النهرین و ماوراءالنهر مجزا و ناپیوسته است]

## عکس‌های مونتاژی
چپ|بندانگشتی|250px|تیله‌های آبی‌رنگ جدید که از مونتاژ نگاره‌های ماهواره‌ای از نیم‌کره‌های شرقی و غربی زمین در سال‌های ۲۰۰۱ و ۲۰۰۲ ساخته شده‌اند.
در سال‌های اخیر، پژوهشگران با استفاده از فناوری کامپیوتر و مونتاژ عکس‌های ماهواره‌ای، تصاویر جدیدی را از نیم‌کره شرقی و غربی کره زمین ایجاد کرده‌اند که به تیله آبی اصلی شباهت دارد. در ساخت این تصاویر سعی شده که بیشتر پوشش از سطح زمین و آب و کمترین پوشش ابری در تصاویر گنجانده شود.

## در حاشیه
تصویر اصلی تیله آبی با توجه به موقعیت دوربین و فضاپیما حالت *وارونه* داشته، بدین ترتیب که قطب جنوب در بالای تصویر قرار داشته‌است.

## جستارهای وابسته
* کره زمین
* آپولو ۱۷
* کره ماه
* فضانورد

## پانویس و منابع

## پیوند به بیرون

* تاریخچه تیله آبی
* آرشیو تصاویر مونتاژی از نیم‌کره‌های شرقی و غربی زمین

رده:آپولو ۱۷
رده:آثار ۱۹۷۲ (میلادی)
رده:تصاویر زمین
رده:زمین
رده:عکس‌ها
رده:عکس‌های ۱۹۷۲ (میلادی)
رده:مأموریت‌های آپولو
رده:مقاله‌های تصویری اخترشناسی
رده:عکس‌های رنگی
سوپوت

**سوپوت** ()   یکی از شهرهای ساحلی لهستان است که در شمال این کشور واقع شده‌است.

این شهر بین شهرهای بزرگتر گدانسک و گدنیا در منطقهٔ پومرانی شرقی و در سواحل جنوبی دریای بالتیک قرار گرفته‌است. این سه شهر در کنار هم کلان شهر Tri-City را تشکیل می دهند.

جمعیت سوپوت در سال ۲۰۰۸ برابر با ۳۸٬۸۲۱ نفر بوده‌است.

سوپوت یک مقصد مهم در استراحتگاه‌های توریستی و درمانی-اسپا است. آن بلندترین اسکلهٔ چوبی در اروپا را دارا است که ۵۱۵٫۵ متر طول دارد و به خلیج گدانسک کشیده شده است. این شهر همچنین به دلیل جشنواره بین‌المللی آواز سوپوت که بعد از مسابقه آواز یوروویژن بزرگترین رویداد در اروپا است، مشهور است.

## پیوند به بیرون
* وب‌گاه رسمی سوپوت

## منابع

رده:سوپوت
رده:ایالت آزاد گدانسک
رده:پروس باختری
رده:سکونتگاه‌های دارای چشمه آب گرم در لهستان
رده:شهرها و شهرک‌ها در استان پومرانی
رده:شهرهای لهستان
رده:شهرهای بندری در لهستان
رده:شهرها و شهرک‌های بندری دریای بالتیک
مصطفی رشید پاشا

**مصطفی رشید پاشا** (به ترکی:Mustafa Reşid Paşa؛ زاده ۱۳ مارس ۱۸۰۰، قسطنطنیه، امپراتوری عثمانی - درگذشته ۱۷ دسامبر ۱۸۵۸)، سیاستمدار عثمانی در قرن نوزدهم بود که شش بار به سمت رئیس‌الوزرایی امپراتوری عثمانی انتخاب شد. وی یکی از بنیانگذاران و تدوین کنندگان اصلی *[[دوره تنظیمات|تنظیمات]]* عثمانی بود.

رشید پاشا از سنین جوانی و با ارتباطات خانوادگی به خدمات دولتی گمارده شد. وی در سالهای ۱۸۳۴ و ۱۸۳۶ به ترتیب سفارت عثمانی در فرانسه و انگلستان را عهده‌دار گردید و در سال ۱۸۳۷ تحت حکومت محمود دوم به عنوان وزیر خارجه انتخاب شد؛ وی در سالهای ۱۸۳۸ و ۱۸۴۱ دگربار به ترتیب سفیر دولت عثمانی در لندن و پاریس گردید. در طول این دوران اقامت در اروپا، به یادگیری زبان فرانسوی همت گماشت و با سیاستمداران اروپایی ارتباط و دوستی برقرارکرد.

عبدالمجید یکم (فرزند محمود دوم)، راه اصلاحات پدر را ادامه داد و رشید پاشا نیز مأمور تهیه طرح‌های اصلاحی جدید گردید و بدینوسیله «خط شریف» که شامل برنامه‌های اصلاحی بود و طراح اصلی آن نیز شخص رشید پاشا بود در ۳ نوامبر ۱۸۳۹ اعلام گردید. در این طرح بر ضرورت رعایت حقوق برابر همه ساکنین امپراتوری و به خصوص اقلیت مسیحی و یهودی تأکید شده‌بود. هرچند تمام این طرح‌ها مطابق برنامه اعلام شده اجرا نشد اما حرکت جدیدی بود و رشید پاشا را به عنوان شخصی مدرن و طرفدار اصلاحات معرفی کرد.
اصلاحات رشید پاشا شامل ۱- *الغای تجارت برده‌داری* ۲- *تدوین قوانین جدید تجاری و جنایی* و ۳- یک رشته *اصلاحات اداری* به منظور برقرار کردن نظام شایسته‌سالارانه و کاهش بی‌نظمی‌های اداری بود.
وی از هواداران دولت‌های بریتانیا و فرانسه بود و در هنگام آغاز جنگ کریمه در ۱۸۵۳ وزیرالوزرای دولت عثمانی به شمار می‌رفت.

## منابع

* دانشنامه بریتانیکا
* ویکی‌پدیای انگلیسی

## پیوند به بیرون
* krugosvet.ru

رده:افراد جنگ کریمه اهل امپراتوری عثمانی
رده:پاشاها
رده:ترک‌های عثمانی
رده:درگذشتگان ۱۸۵۸ (میلادی)
رده:دریافت‌کنندگان صلیب بزرگ لژیون دونور
رده:دیپلمات‌های سده ۱۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۷۷۹ (میلادی)
رده:زادگان ۱۸۰۰ (میلادی)
رده:سفیران امپراتوری عثمانی در بریتانیا
رده:سفیران امپراتوری عثمانی در فرانسه
رده:وزیران اعظم سده ۱۹ (میلادی) امپراتوری عثمانی
رده:وزیران امور خارجه امپراتوری عثمانی
مسابقه آواز یوروویژن ۲۰۰۸

**یوروویژن ۲۰۰۸** پنجاه و سومین دوره مسابقات یورو ویژن بود که به میزبانی کشور صربستان برگزار شد.مسابقات نیمه نهایی در تاریخ ۲۰ تا ۲۲ ماه می برگزار شد و مسابقات نهایی نیز در تاریخ ۲۴ می در بلگراد پایتخت صربستان انجام شد. نمایندهٔ روسیه در این مسابقات با ترانهٔ **[[اعتقاد (ترانه دیما بیلان)|اعتقاد]]** رتبهٔ نخست این مسابقات را کسب کرد.

## مکان اجرا
بندانگشتی|250px|راست|تالار سرپوشیدهٔ بلگراد
صربستان پس از پیروزی در مسایفات یوروویژن ۲۰۰۷ که در فنلاند برگزار شده بود به عنوان میزبان دور بعدی مسابقات یوروویژن انتخاب گردید. تالار سرپوشیدهٔ بلگراد به عنوان محل برگزاری این مسابقات در نظر گرفته شد که این تالار یکی از بزرگترین تالارهای اروپا با گنجایش بیش از ۲۰٬۰۰۰ نفر می‌باشد . شهردار شهر هلسینکی پایتخت فنلاند **کلیدهای یوروویژن** را به نمایندهٔ صربستان تحویل داد.

## نتایج

در زیر نتایج شب فاینال را مشاهده می کنید :

## منابع

[//en.wikipedia.org/wiki/Eurovision_Song_Contest_2008| ویکی‌پدیای انگلیسی]

رده:مسابقه آواز یوروویژن ۲۰۰۸
رده:بلگراد در سده ۲۱ (میلادی)
رده:رویدادهای مه ۲۰۰۸ در اروپا
رده:صربستان در ۲۰۰۸ (میلادی)
رده:مسابقه آواز یوروویژن
رده:مقاله‌های خرد موسیقی
زبان نواخت‌بر

بندانگشتی|چپ|300px|نقشه پراکندگی زبان‌های نواخت‌بر در جهان
**زبان نواخت‌بر** زبانی است که از نواخت برای تشخیص و تصریف واژگان استفاده می‌کند. نواخت یک صفت واجی است که در بسیاری از زبان‌های جهان رایج است و از آن همانند هم‌خوان‌ها و واک‌ها برای تشخیص کلمات یا صرف آن‌ها استفاده می‌شود (ولی در اروپا، خاورمیانه، جنوب آسیا و اقیانوس آرام کمیاب است). زبان‌های چینی بسیاری همچون ماندارین، کانتونی و هاکین و همچنین زبان‌های تایلندی، ویتنامی و بیشتر زبان‌های جنوب صحرای آفریقا همچون هوسه، ویژگی نواخت‌بری واژگانی یا دستوری را به صورت گسترده به کار می‌برند. می‌توان گفت هفتاد درصد از زبان‌های جهان نواخت‌بر هستند.

زبان فارسی زبانی نواخت‌بر نیست اما در آن ویژگی نواخت‌بری به گونه‌ای محدود به‌کار می‌رود. یک نمونه مشهود از خاصیت نواخت‌بری واژگان در فارسی واژهٔ «گویا» است که بسته به نحوه ادای آن می‌توان معنی‌های «روان و سلیس» یا «انگار» را برداشت کرد.

## شیوه

بندانگشتی|چپ|220px|نواخت‌های چهارگانه ماندارین معیار
بیشتر زبان‌ها از زیر و بم واژگان آهنگ برای انتقال نوا و کاربرد استفاده می‌کنند اما این ویژگی آن‌هارا نواخت‌بر نمی‌کند. در زبان‌های نواخت‌بر هر هجا یک زیر و بم ذاتی دارد و بدین ترتیب جفت‌های حداقل (یا مجموعه‌های بزرگتر) بین هجاها با همان ویژگی‌های بخشی (همخوان‌ها و واک‌ها) اما نواخت‌های مختلف وجود دارد.

برای نمونه چینی ماندارین ۵ نواخت دارد که به شرح زیر است:
* در نواخت اوّل هجا به صورت یکنواخت و کشیده تلفظ می‌شود.
* در نواخت دوّم، در هنگام تلفّظ هجا صدای فرد به صورت تدریجی به سمت بالا می‌رود.
* در نواخت سوّم صدای فرد ابتدا به سمت پایین سقوط می‌کند و سپس به سمت بالا اوج می‌گیرد.
* در نواخت چهارم هجا به صورت دفعی و ضربتی تلفّظ می‌شود.
* تلفّظ پنجم هم که به صورت استثنائی در برخی هجاها وجود دارد فاقد نواخت است و هجا به صورت معمولی بیان می‌شود.

به عنوان مثال هجای ma در نواخت اوّل معنی مادر را می‌دهد و بدین شکل نوشته می‌شود:(媽/妈). در نواخت دوّم معنای کَنَف را می‌دهد و بدین شکل نوشته می‌شود:(麻). در نواخت سوّم معنی اسب را می‌دهد و بدین شکل نوشته می‌شود:(馬/马). در نواخت چهارم معنای توامان سرزنش کردن و توهین کردن را می‌دهد و بدین شکل نوشته می‌شود:(罵/骂). در نواخت پنجم به عنوان جزء پایانی جمله سؤالی بکار می‌رود و جمله را سؤالی می‌کند و بدین شکل نوشته می‌شود:(嗎/吗).

این ویژگی در جمله نسبتاً متناقض زیر ترکیب می‌شود:
: / 
:پین‌یین: *Māma mà mǎde má ma?*
:آی‌پی‌ای: 
:ترجمه: 'آیا مادر کنف اسب را سرزنش می‌کند؟'

## جستارهای وابسته
* نواخت
* نوای گفتار
* آهنگ (زبان‌شناسی)
* شاعر شیرخوار در دخمه سنگی

## منابع

* 

## پیوند به بیرون

* نقشه زبان‌های نواخت‌بر

رده:نواخت
رده:زبان‌های نواخت‌بر
رده:آواشناسی
ابوعمر بغدادی

**ابوعمر بغدادی** (کشته شده در ۱۸ آوریل ۲۰۱۰ در تکریت) جنگجوی جهادگرای سلفی، امیر دولت اسلامی عراق، رهبر شورای مجاهدین عراق و از رهبران بلندرتبهٔ القاعده عراق بود.

هویت واقعی البغدادی مورد تردید است. بر اساس روایتی که ارتش آمریکا نیز در برهه‌ای آن را پذیرفته بود البغدادی شخصیتی تخیلی بود که از سوی رهبران القاعده ساخته شده، روایتی دیگر وی را **عبدالله راشد صالح البغدادی** معرفی می‌کند و دولت آمریکا پس از قتل وی او را **حامد داود محمد خلیل الزاوی** معرفی کرد.

بغدادی در سال ۱۹۸۵ به یک جماعت سلفی عراق پیوست. در سال ۱۹۸۷ در حالی که تحت تعقیب حکومت بود، برای جنگ با نیروهای شوروی به افغانستان رفت. وی در سال ۱۹۹۱ به کشورش بازگشت و بنا به اخبار موثق اعدام شد. هیچ نشانی از زنده بودن وی وجود نداشت تا اینکه در جنگ فلوجه در سال ۲۰۰۴ علیه نیروهای آمریکایی جنگید و به‌سختی زخمی شد و سپس با تشکیل شورای مجاهدین عراق به رهبری این شورا و ریاست دولت اسلامی عراق (داعش) انتخاب شد. در پی انتخاب وی بخشی از اعضای این شورا، که شامل اتحادی از هواداران القاعده، گروه‌های سلفی دیگر و قبایل عرب سنی مخالف اشغال عراق می‌شد، در اعتراض به رهبری یک شخص گمنام از آن خارج شدند.

تعیین هویت واقعی البغدادی از زمان انتخاب به رهبری امارت اسلامی عراق معمایی برای مقامات عراقی و آمریکایی بوده است. از آن هنگام تاکنون (و حتی قبل از آن) البغدادی چندین بار به قتل رسیده یا دستگیر شد ولی هر بار مشخص می‌شد که مقتول شخص دیگری بوده است تا اینکه قتل او در سال ۲۰۱۰ با تأیید القاعده عراق قطعی شد.

ساختگی بودن شخصیت البغدادی در ژوئیه سال ۲۰۰۷ از سوی ارتش آمریکا اعلام شد. به‌گفتهٔ ارتش آمریکا البغدادی یک شخصیت ساختگی از سوی ابوحمزه المهاجر (رهبر القاعده عراق) است که نقش آن را یک بازیگر عراقی به نام ابوعبدالله النعما بازی می‌کند. اما پس از آن هم البغدادی به ارسال پیام‌های صوتی و تصویری خود ادامه داد. هر چند از نشان دادن تصویر خود امتناع می‌کرد.

غیرواقعی بودن شخصیت البغدادی در سال ۲۰۰۸ با به‌دست آمدن اطلاعاتی که نشان می‌داد وی یک افسر اخراجی ارتش عراق به نام حامد داود محمد خلیل الزاوی است به چالش کشیده شد. به گفته مقامات اطلاعاتی آمریکایی القاعده پس از افشای این که نقش البغدادی را یک بازیگر بازی می‌کرده است وی را با یک شخصیت واقعی جایگزین کرده است. او تحت حمایت لبنان بود تا در کشورهای اسلامی حاشیه درست کند اما چند سال بعد لبنان دیگر داعش را حمایت نکرد.

## جستارهای وابسته
* فهرست رهبران داعش

## منابع

## پیوند به بیرون
* ابوعمر بغدادی کیست؟ مجله لانگ وار، ۱۴ سپتامبر ۲۰۰۸
* ابوعمر بغدادی واقعی چه کسی بود؟ اشرق الاوسط، ۲۰ آوریل ۲۰۱۰

رده:اسلام‌گرایان اهل عراق
رده:اعضای القاعده اهل عراق
رده:اعضای القاعده در عراق
رده:اعضای القاعده
رده:اهالی استان انبار
رده:تاریخ داعش
رده:درگذشتگان ۲۰۱۰ (میلادی)
رده:رهبران ترورشده القاعده
رده:زادگان ۱۹۵۹ (میلادی)
رده:سلفی‌های عراق
رده:فراریان تحت تعقیب عراق
رده:فراریان
رده:مسلمانان سنی اهل عراق
رده:زادگان ۱۹۶۴ (میلادی)