خواجه (کوه)

**اوشیدا** یا **کوه خواجه**، ناهنجاری طبیعی در دریاچه هامون سیستان و بلوچستان است که در دهستان کوه خواجه بخش تیمورآباد شهرستان هامون واقع شده است. این تپه در ۳۰ کیلومتری جنوب غربی شهر محمدآباد مرکز شهرستان هامون قرار دارد.

اوشیدا در زبان پارسی میانه به معنی ابدی است. این کوه ذوزنقه‌ای شکل که نزد سه دین زرتشت، مسیحیت و اسلام مقدس است، از سنگ‌های بازالت سیاه رنگ تشکیل شده و با ارتفاع ۵۹۵ متر از سطح دریا، مانند جزیره‌ای در میان دریاچه هامون قرار دارد.

نقش معروف (اسوا _ استیکا) ازجمله نقش‌های دیوارهای بنای کوه خواجه سیستان است.
در اطراف این کوه تعداد زیادی آثار باستانی از دوران ساسانیان، اشکانیان و معبد بودایی باقی مانده است که شامل آثار باستانی کوه خواجه (کوه رستم)، مجموعهٔ کاخها، قلعه کهک کهزاد، قلعه چهل دختر، قلعه سرسنگ، آرامگاه خواجه غلطان، ساختمان پیر گندم بریان، خانه شیطان است و یکی از آثار تاریخی مهم دین زرتشت و آتشکده‌های است.

ادعا می‌شود آرامگاه رستم دستان در بالای این کوه واقع شده است. 

آثار تاریخی پیش از اسلام محوطهٔ تاریخی کوه خواجه شامل مجموعهٔ کاخها، قلعه کهک کهزاد و قلعه چهل دختر می‌باشد. ارنست هرتسفلد در سالهای ۱۹۲۵ و ۱۹۲۹ میلادی با بررسی این مجموعه عنوان تخت جمشید خشتی را برای مجموعهٔ کاخها برگزید.

## موقعیت جغرافیایی
اوشیدا کوه (خواجه) در دهستان کوه خواجه بخش تیمورآباد شهرستان هامون در ۳۰ کیلومتری غرب شهر محمدآباد، مرکز شهرستان هامون و در ۹ کیلومتری شهر علی‌اکبر قرار دارد برای رسیدن به اوشیدا کوه بایستی در جادهٔ اصلی محمدآباد – زاهدان قرار بگیرید. در همان ابتدای جاده تابلوی راهنما راه را نشان می‌دهد. این جاده ابتدا به روستای سرسنگ و سپس به روستای ده لطف‌الله می‌رسد. فاصلهٔ روستای لطف‌الله تا اوشیدا کوه چیزی حدود سه کیلومتر است.

## نگارگری‌های دیواری

پرونده:Kuh i khwaja mural.jpg|جایگزین=Mount Khajeh mural.|نگارگری دیواری کوه اوشیدا.
پرونده:Kuh i khwaja wall painting.jpg|جایگزین=Mount Khajeh mural.|نگارگری دیواری کوه اوشیدا.
پرونده:DRAWING SHOWING REMAINS OF MURAL PAINTING IN VAULTED PASSAGE GHA. IV, GHĀGHA-SHAHR.jpg|جایگزین=Drawing of a Mount Khajeh painting, Ghahga-Shahr.|نگارگری دیواری کوه اوشیدا.
پرونده:Kuh-i Khwaja Sasanian wall painting of a woman with mouth cover, 7th century CE.jpg|جایگزین=Kuh-i Khwaja Sasanian wall painting of a woman with mouth cover, 7th century CE.|نگارگری دیواری کوه اوشیدا ساسانی از زنی با پوشش دهان، سده هفتم میلادی.
پرونده:Kuh-i Khwaja Sasanian wall painting, 7th century CE.jpg|جایگزین=Kuh-i Khwaja Sasanian wall painting, 7th century CE.|نگارگری دیواری کوه اوشیدا ساسانی از زنی با پوشش دهان، سده هفتم میلادی.
پرونده:Untitled from the drawing series of the Kuh-e Khwaja (Iran).jpg|طراحی از دیوارنگاره کوه خواجه (۱۹۲۵-۱۹۲۹)، از ارنست هرتسفلد، مجموعه اسمیتسونیان


## ویرانه‌ها

کوه خواجه پانوراما.jpg|کوه اوشیدا پانوراما
قلعه کاخا درون کوه خواجه.jpg|قلعه کاخا درون کوه اوشیدا
نقش اسب سوار و شیر در کوه خواجه قلعه کاخا.jpg|نقش اسب سوار و شیر در کوه اوشیدا قلعه کاخا
هامون هیرمند از بلندای کوه خواجه.JPG|هامون هیرمند از بلندای کوه اوشیدا
نمای کوه از داخل هواپیما.jpg|نمای کوه از داخل هواپیما
دورنمای کوه خواجه در گرد وغبار.jpg|دورنمای کوه اوشیدا در گرد وغبار
Ebrahim Alipoor (2).jpg|
Golestaneh (10).jpg|
Ooshida mountain 01.jpg|
Ooshida mountain 02.jpg|
Ooshida mountain 03.jpg|
کوه خواجه زابل.jpg|چشم‌انداز کوه  اوشیدا
باران در قلعه رستم.JPG|قلعه رستم در کوه اوشیدا


## جستارهای وابسته
* آثار باستانی کوه خواجه (کوه رستم)
* دریاچه هامون
* سیستان
* قلعه کهک کهزاد
* قلعه چهل دختر
* آرامگاه خواجه غلطان

## منابع

* سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان سیستان و بلوچستان، کوه خواجه (اوشیدا)
* 
* 

رده:آثار ملی ایران
رده:استان سیستان و بلوچستان
رده:ایران پیش از اسلام
رده:بناهای تاریخی شهرستان هامون
رده:جاذبه‌های گردشگری استان سیستان و بلوچستان
رده:زمین‌چهرهای استان سیستان و بلوچستان
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان سیستان و بلوچستان
رده:قلعه‌های اشکانیان
رده:قلعه‌های تاریخی ایران بر پایه شهرستان
رده:قلعه‌های ساسانیان
رده:کوه‌های استان سیستان و بلوچستان
رده:کوه‌های ایران
رده:محوطه‌های باستان‌شناختی در ایران
رده:معماری ایرانی
رده:مناطق مسکونی پیشین در ایران
رده:جاذبه‌های گردشگری سیستان
رده:اماکن تاریخی سیستان
رده:بناهای تاریخی سیستان
رده:تاریخ سیستان
رده:سیستان
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های ثبت‌شده در فهرست میراث ملی ایران