Lourdes Oñederra

**Miren Lourdes Oñederra Olaizola** (Donostia, Gipuzkoa, 1958ko ekainaren 9a) euskal hizkuntzalaria (fonologian espezializatua), ikerlaria eta euskal idazlea da. Hispaniar Filologian lizentziatua eta Euskal Filologian doktorea, Euskal Herriko Unibertsitateko irakasle katedraduna da, eta euskaltzain oso izendatu zuten 2007ko azaroaren 30ean. Euskadi Literatura Saria jaso zuen 2000. urtean *Eta emakumeak sugeari esan zion* eleberriarekin. Fonologia-alorrean jardun zuen ikerketan eta erretiroa hartu artean fonologiazko eta fonologiaren eta morfologiaren arteko interfazearen gaineko eskolak eman zituen Euskal Ikasketetako Graduan. 

## Lanak 
thumb|400x400px|Koldo Mitxelenaren zuhaitz akademikoa.
1987an *Palatizazioa euskaraz* izenburuko doktorego-tesia aurkeztu zuen EHUn Koldo Mitxelenaren zuzendaritzapean. Euskal komunitate zientifikoaren Inguma datu-basean, Lourdes Oñederrak sorturiko 50 lan baino gehiago bildu dira, gehienbat euskararen fonetika-fonologia kontuez.

Euskararen egoera dela eta, 2024ko irailean zera esan zion Berria egunkariko Miren Telleria Mujika kazetariari:«Uste badugu denok beti euskaraz hitz egitea lortuz gero euskara salbatuko dela, jai daukagu.»

### Nobela 
* *Eta emakumeari sugeak esan zion* (1999, Erein). Lau erdaratara itzuli diote: gaztelaniara (*Y la serpiente dijo a la mujer*, Bassarai, 2000), ingelesera (*And the serpent said to the woman*, University of Nevada, 2005), errusierara (*I skazala zmeia zhenschchine*, Izdatelstvo Evropejskogo universiteta,  2008), eta italierara (*E il serprente disse alla donna*, Libe edizioni, 2017)
* *Intemperies (babes bila)* (2013, Erein). Gaztelaniara itzuli diote (*Intemperies*,  Erein, 2015).
* *Azken batean. (2025,* Erein).

### Haur literatura 
* «Anderson anderearen gutizia» in *Gutiziak* (2001, Txalaparta)

### Itzulpenak 
* *Sommer Jaunaren istorioa* (2007, Erein). Jatorrizko idazlea: Patrick Süskind.

### Hizkuntzalaritza 
* *Euskal fonetika-fonologiaren ikasketarako gaiak* (2015). Oroitz Jauregi Nazabal, Lurdes Oñederra Olaizola. Euskal Herriko Unibertsitatea. ISBN: 978-84-9082-131-2.

* *Fonetika fonologia hitzez hitz* (2004). Euskal Herriko Unibertsitatea. ISBN: 84-8373-659-484-7585-267-X.

* *Euskal fonologia. Palatizazioa, asimilizazioa eta hots sinbolismoa* (1990). Euskal Herriko Unibertsitatea. ISBN: 84-7585-267-X.

* *Basque* [elkarlanean] (Croom Helm, 1988).

* *Palatizazioa euskaraz*. Doktorego tesia. 1987 [formatu digitalean argitaratua, 2009].

## Sariak eta errekonozimenduak 
* Ortzadar saria (2020) jaso du Euskal literatura eta kultura sustatzeko urte luzeetan zehar egin duen lan eskergagatik.
* 2019: UPV/EHUren omenaldia, Emakumeen Nazioarteko Egunean, Arteak eta Giza Zientziak jakintza-arloan egindako lan akademikoa eta ikerketa-lana aitortzeko.
* Euskadi Literatura Saria (2000)
* Zilarrezko Euskadi Saria (2000)
* Kritika saria (1999)
* Beterriko liburua saria (1999)

## Bibliografia 
* *Zortzi unibertso, zortzi idazle* (Alberdania, 2006)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Lourdes Oñederrarekin elkarrizketa: "Uste badugu denok beti euskaraz hitz egitea lortuz gero euskara salbatuko dela, jai daukagu." Berria 2024.09.13 
* «Lourdes Oñederra», Literaturaren Zubitegia.
* Gorka Erostarbe: «Lourdes Oñederra: "Zaila da eguneroko bizitza, beste munduko arazorik ez denean ere"», *Berria*, 2013-04-16.
* Lourdes Oñederra, Inguma datu-basean