Izaro uharteko maitaleen legenda

**Izaro uharteko maitaleen legenda**

Bermeotik Ogoñora dagoen badian aurkitzen da Izaro uhartetxoa. Hainbat eraikinen aztarnek uharte horretan behin norbait bizi izan zela erakusten dute. Kontakizunek ere gauza bera adierazten digute, hots, bizilekua zutela.

Diotenez, IX eta X. mendeetan gizon bat Izaro uhartera iritsi zen, dirudienez ezinezko amodio batetik ihes egin ondoren. Gizon horren etorrera bitxia izan zen: neguko ekaitz baten erdian fraide atezainak zarata arraro bat entzun zuen itsas ertzean; norbaiten garrasiak itsasotik laguntza eskatzen zuen eta fraidea bertan zegoen portu txikiaren eskailaretara joan zen prestu. Toki hartan hilzorian zegoen gizon bat aurkitu zuen. Gizonaren eskuak odolez beterik zeuden, harkaitzetan non heldu bilatzen ibiliak, bere arropak puskatuak eta gorputza hotzikarez jota zegoen. Buruan zauri bat zuen, harri batekin egindakoa balitz bezala.

Atezainak anaidiko beste kideen laguntza bila abiatu eta guztion artean gizon misteriotsua aterperatu egin zuten. Zauriak osatu zizkioten. Neguko gau hartan Izaro uhartera iritsi zen gizonak osasuna berreskuratu zuenean, bere iragana kontatzen hasi zen. Esan zuenez, emakume batengatik izandako ezinezko amodioaren ondorioz emakumearen nebaren aurka borroka egin zuen eta gizonak maitalearen neba hil egin zuela aitortu zuen. Hori gertatu eta gero, txalupa txiki batean itsasoratu zela gehitu zuen. Baina itsasoaren egoera kaskarrak eragindako olatuek ontzia Izaroko harkaitzen kontra kolpatu zuten.

Fraideek gizonaren historia entzun eta gero, gizonaren iragan hori nolabait ahazten ahalegindu ziren eta gizona bertan geratu zen fraideen anaidian, kulpa haien ordainez penitentzia egiteko asmoz. Hilabeteak pasa ziren eta kostaldeko kristauek laguntza eta horniketak bidaltzen zituzten ontzian emakume bat zetorren beltzez jantzita. Uhartean fraideek aterpea eman zioten gizonak emakume horren aurpegia ikustean zera esan zuen, beste batean elkar ikusi zutela.

Aurrerantzean eta gauero, emakume misteriotsua uhartetik kostaldean zegoen hondartza hurbilenera joaten zen eskuan argi bat eramanez. Eta gizona, fraide-jantziak erantzi eta igeri eginez emakumearengana joaten zen. Hilabete askotan mantendu zuten elkarren arteko harremana.

Baina behin batean gizon batzuek emakumearen atzetik joan ziren. Eta hondartzara heltzen ari zela ohartu zirenean, emakumea ezpatez eta errukirik gabe hil zuten bertan. Eskuan zeraman argia eskutik kendu zioten hiltzaileek eta uhartetik igerian zetorren gizona ere hondartzara heldu bezain laster erail egin zuten. Hildako bi gorpuak itsasora bota zituzten, bakoitzari lepotik harri bat lotu ondoren. Izaron zeuden fraideek gertakizun latz horren berri izan zutenean, uhartetik alde egitea erabaki zuten.

Oraindik ere Kantauri itsasoan ekaitza dagoen gau ilunetan bi maitaleen garrasiak entzuten dira. Eta batzuetan zarata horien artean bikotearen irudiak, itota, itsasoan alde batetik bestera ikusten direla diote.

Bikote horren gertakizunaren antzekoak aurreko garaietan eta kulturetan ere aurkitzen dira, adibidez Grezia klasikoan Hero eta Leandro maitaleen mitoa. Era berean Wilhem von Humboldt filologo ospetsuak Euskal Herriko lurretan bidaiatzea maite zuen eta honetaz zera aipatu zuen, emakumearen aita gaiztoa zela, Deabrua, alegia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak