open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sjælland

**Sjælland** edo **Seelandia** (danieraz: *Sjælland*) Danimarkako uharterik handiena da Groenlandiare  ondoren. Herrialdeko ekialdean dago kokatuta. 7.031&nbsp;km²-ko azalera du eta , 2.491.090 biztanle dituena (2012). Bertan Kopenhage Danimarkako hiriburua dago.

## Geografia 
Iparraldean Kattegat itsasarteak, hegoaldean Itsaso Baltikoak, ekialdean Oresund-ek (Sund) eta mendebalean Belt Handiak mugatua dago. Lurralde lau emankorra da, aintzira asko dituena. Ipar-ekialdean muinoak eta basoak ditu.

2007. urteko banaketa administratiboaz geroztik irla bi eskualdetan banaturik dago:
* Hovedstaden eskualdea
* Seelandia eskualdea

### Hiri nagusiak 
# Kopenhage (hiriburua, 551.900 biztanle)
# Frederiksberg (100.814)
# Gentofte (71.052)
# Gladsaxe (64.102)
# Lyngby-Taarbæk (51.887)
# Hvidovre (49.724)
# Roskilde (46.701)
# Helsingør (46.189)

Beste hiri aipagarri batzuk:
* Sorø
* Næstved
* Hillerød
* Kalundborg

## Ekonomia 
Etekin handiko nekazaritza: erremolatxa, fruitu arbolak, baratze landareak. Industria da ekonomia jarduera garrantzitsuena, eta uhartearen erdia hartzen duen Kopenhage hirian dago bilduta.

## Ondasun nabarmenak 
* Kopenhage: Jauregi, eliza, antzoki eta abarrak.
* Kronborg gaztelua (Helsingør): UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatua.
* Roskildeko katedrala: UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatua.
* Frederiksborg gaztelua (Hillerød)
* Roskildeko itsasontzi bikingoen museoa.
* Sorøko akademia.
* Gavnø jauregia (Næstved).
* Andre Mariaren eliza (Kalundborg).
* Fredensborg jauregia.
* Frederiksberg jauregia.

## Iruditegia 

Irudi:Amalienborg and Marble Church view.jpg|Amalienborg jauregia eta Frederiken eliza (Kopenhage).
Irudi:Christiansborg Slot.jpg|Christiansborg jauregia (Kopenhage).
Irudi:Tivoligardens1.jpg|Tivoli parkea (Kopenhage).
Irudi:Nyhavn-panorama.jpg|Nyhavn kanala (Kopenhage).
Irudi:Entrée de Christiania.jpg|Christiania hiri librea (Kopenhage).
Irudi:Helsingoer Kronborg Castle.jpg|Kronborg gaztelua.
Irudi:Frederiksborg slot - Ornamentgarten 4.jpg|Frederiksborg gaztelua.
Irudi:Roskilde katedra mpazdziora.JPG|Roskildeko katedrala.
Irudi:Viking Ship Museum Roskilde.JPG|Roskildeko itsasontzi bikingoen museoa.
Irudi:Sorø Akademi1.jpg|Sorøko akademia.
Irudi:Kalundborg - Vor Frue Kirke2.JPG|Andre Mariaren eliza (Kalundborg).
Irudi:MullerupBeach.jpg|Hondartza.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Danimarkako eskualdeak
* Danimarkako uharte nagusiak

## Kanpo estekak
Gorrilun

**Gorriluna**, **granatea** edo **gorri-marroia** gorri ilunaren ñabardura den kolorea da, nahiz eta gorriaren eta marroiaren nahasketatzat ere jo daitekeen.

Euskal estiloko arkitekturan zurezko atalak babesteko sarri erabiltzen den margoaren kolorea da. Askotan ardo beltzaren koloretzat jotzen da.

## Gorriluna kulturan 
Gorriluna eta zuria Letonia kolore nazionalak dira eta, hortaz, Letoniako bandera osatzen dute.

Portugalgo futbol selekzioaren kolorea da.

## Kanpo estekak
Gorribizi

**Gorribizia** edo **bermiloia** gorri laranjakara den kolorea da. Tindagai toxikoa da, hargorri mea hauts egina. Kimikoki sulfuro merkurikoa da (HgS).

Kolorea gorriminaren antzekoa da, baina laranjakara. Gainera, ez da agertzen kolore gurpilean, gris ukitua baitu.

## Gorribizia kulturan 
Tindagaiaren jatorri minerala urria denez, oso garestia da eta, horregatik, artifizialki lortzen da zilarbizia eta sulfuro galdatua nahastuz. Antzina, elementu kimiko bera eskulturak eta artelanak urreztatzeko erabiltzen zen.

## Kanpo estekak
Herdoil kolore

**Herdoila** gorri-laranja marroikara den kolorea da, burdina herdoiltzen denean irteten zaion burdin oxidoaren kolorekoa.

Sarri agertokiak argiztatzeko erabiltzen da.

## Kanpo estekak
Koral kolore

**Korala** gorriaren ñabardura den kolorea taldea da, koral gorriek hartzen duten kolorekoak. Hala ere, laranja arrosakaratzat ere har daiteke.

Kolore osagarria turkesa da.

## Koral kolorearen ñabardurak 

 Koral Arrosa (Hex: #F88379) (RGB: 248, 131, 121)
 Koral Argia (web kolorea) (Hex: #F08080) (RGB: 240, 128, 128)
 Korala (web kolorea) (Hex: #FF7F50) (RGB: 255, 127, 80)
 Koral Gorria (Hex: #FF4040) (RGB: 255, 64, 64)

## Kanpo estekak
Kardinal kolore

**Kardinala** —edo **kardinal kolorea**— kolore bat da, gorriaren ñabardura bat, gorri bizi iluna; hain zuzen ere, kardinal katolikoek duten jantzien kolorea.

Hegagorri (*Cardinalis cardinalis*) arrak kolore honetako lumak ditu.

## Kardinal kolorea kulturan 
Kardinalen, hau da, Eliza Katolikoko goi kargudunen sotana gorri honetakoa da, Jesukristok isuri zuen odolaren sinbolotzat.

Antzina, kolore honi *purpura* zeritzon (*kardinal purpura*). Horregatik, zenbait hizkuntza eta kulturatan kolore honi *purpura* deitzen zaio, baina euskaraz purpura edo gorrindola beste kolore bat da, gorriaren beste ñabardura bat, kardinal kolorea baino biziagoa (ikus artikulu honen behealdeko kolore taula).

## Ikus, gainera 
* Purpura

## Kanpo estekak
Falun gorria

**Falun gorria** (suedieraz *Falu rödfärg*) gorriaren ñabardura den kolorea da, gorriluna baino ilunxeagoa. Suedian erabiltzen da gehien bat, baserri eta landetxeen zurezko fatxadak margotzeko.

Jatorria Suediako Dalarna eskualdeko Falun hirian dago. Bertan kobre meatze bat dago eta margoa egiteko tindagaia bertako zepa erabiltzen da. Zepa honetan burdin oxidoa, kobrearen gai elkartuak eta zinka dago gehien bat. Badirudi etxeetako zurezko fatxadak euriaren eta elurraren aurka babesgarri ona dela. XVI. mendetik erabiltzen da margo hau, zurezko fatxadei adreilu itxura emateko asmotan.

## Kanpo estekak
Borgoina kolore

**Borgoina** gorriaren ñabardura den kolorea da, Borgoinako ardo beltzaren kolorekoa. Gorrilunaren oso antzekoa da, zertxobait argiagoa.

## Borgoina kolorea kulturan 
Europar Batasuneko pasaporteen azalak kolore honetakoak dira.

## Kanpo estekak
Terrakota kolore

**Terrakota** gorriaren ñabardura den kolorea da, laranja eta marroiaren artekoa. Jatorria eraikuntza eta dekorazioko *terrakota* materialean du, lur egosian alegia, buztinaren antzekoa.

## Kanpo estekak
Gorrindol

**Gorrindola** edo **purpura** gorriaren eta morearen arteko kolorea da, nahiz eta batzuetan ohiko hizkeran morearekin nahasten den.

## Gorrindola kulturan 
Antzinaroan, *purpura* tindagai gorri bizia zen, lapagorri itsas barraskiloaren guruin batetik aterea. Feniziarrek ekoiztu eta saltzen zuten Mediterraneoan. Tindagai honen latinezko izena  zen, grezierazko , *pórfura* hitzetik eratorria. Honekin oihalak tindatzen ziren, batez ere gorri biziko kapa eta gainjantziak egiteko. Oihal hauek erregetzaren eta aitoren semeen ezaugarritzat hartzen ziren, aberastasuna eta boterea adierazten baitzuten. Hala ere, lehen *purpura* hitza kolore gorri bizia izendatzeko erabiltzen zena, gaur egun kolore gorri-more bat izendatzeko erabiltzen da.

Gorrindola da Leongo Erresumako armarriko lehoiaren kolorea.

*Orotariko Euskal Hiztegia*n jasota dagoenez, *purpura* hitzaren lehen agerpena euskarazko testu batean 1571n izan zen, Leizarragaren eskutik; eta *gorrindol* hitzarena, 1661ean, Oihenarten eskutik.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Kardinal kolorea

## Kanpo estekak
Hugo Viana

**Hugo Miguel Ferreira Viana** (Barcelos, 1983ko urtarrilaren 15) Portugalgo futbolaria da. Selekzio nazionalean eta Valencia CF tadean aritzen da gaur egun. 2007-2008ko denboraldian, ordean, Osasunan jardun zuen, Valencia CF-k utzita.

Aurreko atera begira dagoen aurrelari ezkerra da, alboetatik ere ibili ahal dena. Lisboako Sporting Clube de Portugalean hasi zen. Europako futbolari gaztearen Saria lortutakoan, Newcastle United FC taldeak erosi zuen 12 euroren truke. Ingalaterran bi urte eman ondoren, Sportingera utzita itzuli zen. 2005-06ko denboraldian Valentziara joan zen, berriro utzita, nahiz eta 2006ko martxoan erosi. 2007ko udan Osasunara etorri zen utzita, Iruñeko taldeak denboraldiaren amaieran jokalaria erosteko aukera badu ere. Nolanahi ere, talde berriarekin lehendabiziko lan saioan lesio larria jaso zuen Hugo Vianak, eta denboraldian ez zuen oso maiz jokatu. Hori zela eta, denboraldia amaitutakoan, Osasunak ez zuen erosi, eta jokalaria Valentziara itzuli zen.

Portugalgo selekzioaren 2001eko azaroaren 14an estreinako aldiz jokatu zuen, Angolaren aurkako lagunarteko partidan. 2002ko Munduko Futbol Txapelketan selekzioaren egon zen, nahiz eta gutxi jokatu. 2004ko Joku Olipikoetan, ordea, bai jardun zuela.

## Palmaresa 
* Portugalgo liga: 2001/02
* Portugalgo kopa: 2001/02

## Kanpo estekak 
*estatistikak
Nazio Batuen Segurtasun Kontseilua

[thumb|300px|eskuinera|Segurtasun Kontseiluaren egoitza [New Yorken]]

**Nazio Batuen Segurtasun Kontseilua** estatuen arteko bake eta segurtasun egoera bermatzea helburu duen erakundea da. NBEko gainerako organo gehienak ez bezala, Segurtasun Kontseiluak estatuak aholkatu ez ezik bere erabakiak betetzera derrigor ditzake. Erabaki hauek **ebazpen** izena hartzen dute. Segurtasun Kontseiluaren lehenengo saioa 1946ko urtarrilaren 17an egin zen.

## Kideak eta funtzionamendua 
Kontseiluak 15 kide ditu, bost iraunkorrak (Ameriketako Estatu Batuak, Errusia, Frantzia, Erresuma Batua eta Txina) eta 10 txandakakoak. Txandakako kideak 2 urterako aukeratzen dira, Nazio Batuen banaketa geografikoa aintzat hartuz. Kontseiluaren lehendakaritza hilabetero aldatzen da, alfabetoaren arabera.

Kontseiluko kide bakoitzak boto bana du. Erabakiek bederatzi kideren babesa behar dute gutxienez lotesleak izateko. Kide iraunkorrek beto eskubidea dutenez, beraietako bat aurka egotea nahikoa da erabaki bat atzera botatzeko.

2014ko urriaren 15ean, NBEren Segurtasun Batzordean sartu ziren Malaysia, Venezuela, Angola, Espainia eta Zeelanda Berria
Kide ez-iraunkor gisa sartu ziren batzordean, bi urterako.

### Beto ahalmena 
Nazio Batuen Gutunaren 27. artikuluaren arabera, Segurtasun Kontseiluko erabaki mamitsu guztiek bederatzi kideren baiezko botoa behar dute. Kide iraunkor baten ezezko botoak edo "betoak" atzera botatzen du proposamenaren onarpena, nahiz eta orokorrean behar diren bederatzi botoak lortu. Kasu gehienetan abstentzioa ez da betotzat hartzen, nahiz eta zenbait kasutan, esaterako, Nazio Batuen Gutuneko aldaketak edo Nazio Batuen kide berri baten proposamenak, bost kide iraunkorren baiezkoa eskatzen den. Tramite mailako prozedurak ezin dira betatu, eta beraz, betoa ezin da eztabaida ekiditeko erabili.

### Kide Iraunkorrak 
* 
* 
* 
* 
* 

### Kide Ez-Iraunkorrak 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Nazio Batuen Erakundea

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Thalía Sodi

**Ariadna Thalía Sodi Miranda** (Mexiko Hiria, Mexiko, 1971ko abuztuaren 26a), musika munduan **Thalía** deitua, mexikar musikagile, abeslari, aktore eta enpresaria da.

1980ko hamarkadaren hasieran hasi zuen bere musika-ibilbidea Din-Din izeneko haurrentzako talde bateko abeslari gisa eta 1986an Timbiriche taldean sartu zen, harekin estudioko hiru disko grabatu zituen  eta 1989an banandu zen.  Handik gutxira, Los Angelesera (Kalifornia) bidaiatu zuen bakarlari gisa prestatzeko.  1990ean Mexikora itzuli zen eta *Thalía* izeneko bere bakarkako lehen diskoa kaleratu zuen, Fonovisa diskoetxean, eta 1991n *Mundo de cristal* eta 1992an *Love* izan ziren, biek salmenta arrakasta lortu zuten Mexikoko lurraldean. 1994an, EMI diskoetxearekin kontratua sinatu zuen, eta harekin estudioko hamar disko kaleratu zituen.  2009an, Sony Music-ekin kontratua sinatu zuen, bere senarra Tommy Mottolak kudeatzen zuena.  Geroago, diamante diskoa eta ziurtagiri hirukoitza lortu zuen bere lehen zuzeneko diskorako, *Primera fila: Thalía*, 500.000 ale Mexikon banatuz.   

## Diskografia 
* *Thalía* (Fonovisa, 1990)
* *Mundo de cristal* (Fonovisa, 1991)
* *Love* (Fonovisa, 1992)
* *En éxtasis* (EMI, 1995)
* *Nandito Ako* (Argitaraldi berezia Filipinasen, EMI, 1997)
* *Amor a la mexicana* (EMI, 1997)
* *Arrasando* (EMI, 2000)
* *Thalía con banda: Grandes éxitos*
* *Thalía (2002)* (EMI, 2002)
* ''Thalía's Hits Remixed* (EMI, 2003)
* *Thalía (Inglese)* (EMI/Virgin Records, 2003)
* *Greatest Hits* (EMI, 2004)
* *Grandes éxitos* (Fonovisa/Univision, 2004)
* *El sexto sentido (The Sixth Sense)* (EMI, 2005)
* *El sexto sentido (Re-Loaded)* (Argitaraldi berezia Mexiko eta Estatu Batuetan — EMI, 2006)
* *Lunada* (EMI, 2008)
* *Primera fila* [LIVE] (Sony Music Latin, 2009)
* *Habítame siempre* (Sony Music Latin, 2012)
* *Amore mio* (Sony Music Latin, 2014)

## Filmografia 
* *La guerra de los pasteles* (Film mexikarra, 1976)
* *La pobre señorita Limantour* (Telenobela mexikarra, 1987)
* *Quinceañera* (Telenobela mexikarra, 1987-88)
* *Luz y sombra* (Telenobela mexikarra, 1989)
* *María Mercedes* (Telenobela mexikarra, 1992)
* *Marimar* (Telenobela mexikarra, 1993-94)
* *María la del Barrio* (Telenobela mexikarra, 1995-96)
* *Rosalinda* (Telenobela mexikarra, 1999)
* *Mambo Café'' (Telekomedia mexiko-estatubatuarra, 2000)

## Erreferentziak
Iratzargailu

thumb|200px|Iratzargailu analogikoa.
200px|thumb|Iratzargailu digitala.
**Iratzargailua** ordu jakin batean musika edo hots baten bidez iratzartzeko erabiltzen den erlojua da.

Soinua geldiarazteko, botoi bat sakatu behar da. Batzuk automatikoki gelditzen dira minutu batzuen ondoren eta beste batzuk botoia sakatu arte ez dira gelditzen.

Iratzar eta gailu hitzez osatutako hitz elkartua da. Esanahia beraz, esnatzeko tresna.

## Jatorria 
Lehendabiziko iratzargailua antzinako Grezian asmatua izan zen, K.a. 250. urte inguruan. Itsasgoran zegoenean, txori mekaniko bat soinuak egiten hasten zen. Hala ere, gaur egungo iratzargailua Levi Hutchins (New Hampshire, AEB) erlojugileak asmatu zuen 1787an. Hutchinsek palanka bat jarri zion erloju bati ordu zehatz batean kanpaia jotzen has zedin.

## Motak 
Gaur egun, iratzargailu mota asko daude merkatuan. Digitalak edo analogikoak izan daitezke eta pilaz edo bateria batekin funtzionatzen dute.

Aukera horien barruan hauek dira ohikoenak:
*Estandarrak: soinu bidez funtzionatzen dute eta irratia edo hotsak jartzeko funtzioa izaten dituzte.
*Argi-iratzargailuak: iratzargailu hauek denbora batez egunsentia simulatzen dute eta pixkanaka argiztatzen joaten da..
*Bibrazio-iratzargailuak: izenak berak adierazten duen bezala, hauek dardara eginez funtzionatzen dute eta, orokorrean, entzumen arazoak dituzten pertsonek erabiltzen dituzte.

## Ezaugarriak 
*Hainbat alarma mota izaten dituzte (hainbat soinu edo irratiarekin esnatzeko aukera)
*Bolumena aldatzeko aukera izaten dute.
*Alarmaren bolumena gutxinaka igotzen joaten da.
*Alarma minutu batzuk errepikatzeko aukera izatea.
*Asteko egunaren arabera programatzeko aukera.
*Gauean ikusi ahal izateko argia izatea.
*Ordua automatikoki doitzea.

## Bitxikeriak 
Askotan gertatzen da iratzargailuak jo aurretik esnatzea. Erloju biologikoaren ondorioz gertatzen da hori. Honen eraginkortasuna errutinarekin areagotu egiten da. Horregatik, ordu jakin batera oheratzen bagara eta iratzargailua beti ordu berean jotzeko programatuta badago, gorputza portaera horietaz jabetzen da eta organismoaren prozesu biologikoen beste zati bat bezala hartzen ditu. 

## Kanpo estekak
Thalia (argipena)

**Thalia** hurrengo gauzak izan daitezke:

* 23 Thalia asteroidea.
* Thalía Sodi abeslari eta aktore mexikarra.
* Thalia Zedek, abeslari estatubatuarra.
Magenta

**Magenta** argi gorriaren eta urdinaren arteko nahasketa kolorea da. Horregatik ez da espektro kolore bat, ezin baita uhin-luzera bakarreko argi batekin sortu. Hala ere, kolore gurpileko kolore hutsa da, morearen eta arrosaren artekoa. Fuksiaren antz handia du.

*Magenta* izena jarri zioten 1859an anilinan oinarritutako tindagaia aurkitu zutenean. Hasiera batean, François-Emmanuel Vergui kimikariak *fuchsina* izena jarri zion, baina italiar-frantziar armadak Magentako guduan izandako garaipena ospatzeko izena aldatu zioten, Italiako herri horren izena jarriz.

## Ezaugarriak 
Bi magenta mota daude, kolore sistemaren arabera:

* CMYKkolore sisteman, kolore kengarri primarioa bat da (ziana, horia eta beltzarekin batera) eta inprimagailuetan erabilitako lau kolore hutsetako bat. Tindagai magentek zian eta hori koloreak xurgatzen ditu.

* RGB kolore sisteman, kolore gehigarri sekundario bat da, hau da, ezin da uhin-luzera bakarreko argi batekin sortu. Magenta berdearen kolore osagarria da. Iragazki magenta batek argi gorria eta urdina bakarrik uzten ditu pasatzen eta berdea xurgatzen du.

## Kanpo estekak
Yves du Manoir errugbi txapelketa

**Yves du Manoir txapelketa** () Frantziako errugbi txapelketa bat izan zen, ospe handia izan zuena. Denbora luzean herrialdeko bigarren errugbi lehiaketa izan zen, Frantziako errugbi txapelketaren ondoan.

## Historia 
* 1930-31 denboraldian, jokatu zen lehenbiziko aldiz, 1928an istripuz hil zen Yves du Manoir frantziar errugbilariaren omenez.
* 1939tik aurrera etenaldia izan zuen, Bigarren Mundu Gerra zela eta.
* 1943an, Frantziako Errugbi Kopa jokatzen hasi zen.
* 1952an, Frantziako Errugbi Kopa bertan behera geratu, eta Yves du Manoir txapelketa berriz antolatzen hasi zen.
* 1984an, 1985ean eta 1986an, bi txapelketak antolatu ziren, Frantziako Errugbi Kopa eta Yves du Manoir.
* 1996tik aurrera bi lehiaketek bat egin zuten *Frantziako errugbi kopa - Du Manoir saria* izenarekin
* 2001ean  *Ligaren kopa* izena hartu zuen.
* 2003an izan zen azken edizioa. Izan ere, Europako txapelketen garapenarekin, garrantzia galdu zuen eta bertan behera geratu zen.

## Palmaresa 
### 1931-1939 
[thumb|300px|1936ko finalean [Aviron Bayonnais 9 eta 3 nagusitu zitzaion USA Perpignan taldeari. Irudian Cunibert Baionako uztartze-erdilaria baloiarekin.]]
[thumb|300px|1937an, [Biarritz Olympiquek irabazi zuen Yves du Manoir challengea, finalean USA Perpignan mendean hartuta.]]

### 1952-1996 
### Frantziako Errugbi Kopa - Du Manoir saria (1997-2000) 
### Frantziako errugbi Ligaren kopa (2001-2003) 
## Garaipenak 
Garai guztiak kontuan harturik:

## Euskal taldeak 
Lapurdiko bi errugbi talde nagusiek lortu dute finalera iristea:
* Biarritz Olympique:
** Txapelduna: 1937 eta 2000
** Txapeldunordea: 1989 eta 2002
* Aviron Bayonnais:
** Txapelduna: 1936 eta 1980

## Kanpo estekak
Katxorro

**Francisco Javier Cachorro González** "Katxorro" (Barakaldo, Bizkaia, 1978ko abuztuaren 7) euskal herritar futbolari ohia da, erdilari postuan jokatzen zuena.

## Ibilbidea 
*2015eko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Fitxa - www.athletic-club.eus
Chusé María Satué

**Chusé María Satué** (Escartin, Aragoi, 1941) aragoierazko idazlea da. Zaragozako Unibertsitatean Filosofia eta letretan lizentziatua, irakasle da eta hainbat liburu idatzi ditu.

## Idazlanak 
* *Vocabulario de Sobrepuerto*. Inst. de Estudios Altoaragoneses, Col. Cosas Nuestras, 12. Huesca, 1991
* *Semblanzas de Escartín*. Inst. de estudios Altoaragoneses, Col. Cosas Nuestras, 18. Huesca, 1997.
* *BBAA: Senderos de Gran Recorrido. GR 16. Senderos del Serrablo*. Ed. Prames. Zaragoza, 1991.
* *Sobrepuerto, naturaleza en silencio*. Ed. del autor. Zaragoza, 1999.
* ''Qué feban dinantes en un lugar d'o cobalto d'Aragón?* Ed. del autor 1996, dimpués Xordica, 2003.
* *Alredor d'a chaminera'', Xordica, 2001.
Edu Alonso (futbolaria)

**Eduardo "Edu" Alonso Álvarez** (Bilbo, Bizkaia, 1974ko maiatzaren 30a) bizkaitar futbolari ohia da, eskuin hegaleko edo atzelari postuan jokatzen zuena. Deportivo Alavésen aritu zen haren ibilbideko urte gehien.

## Kirol Ibilbidea 
*2020ko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.*

## Kanpo estekak 
* Fitxa - www.athletic-club.eus
Getxoko Traineru Bandera

[thumb|300px|[Orio Arraunketa Elkartea|Orio eta Zumaia 2011ko banderan.]]
**Getxoko Traineru Bandera** 1979tik Getxoko uretan jokatzen den estropada da, lehen Algorta Arraun Taldeak antolatuta eta orain zereginean Getxo Arraun Elkarteak lekukoa hartu duena. Kaiku Arraunaren Kirol Elkartea da garaipen gehien lortu dituena. 2005etik aurrera *Jose Antonio Agirre Lehendakariaren Omenaldia* saria ere ematen da.

Emakumezkoen Traineru Liga hasi den urte beretik Ligako estropada izan da. San Juanek sei aldiz irabazi zuen jarraian.

## Palmaresa 
## Garaipenak 
## Emakumezkoen Bandera 
Emakumezkoen Traineru Ligako estropada da.
### Palmaresa 
### Garaipenak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Traineras.es webguneko informazioa
Arraun

eskuinera|thumb|Zurezko arraunak
**Arrauna** haga luzea eta zapala da, zurezkoa edo beira zuntzezkoa, berari eskuz eraginda ontzia uretan mugitzeko edo hura gidatzeko erabiltzen dena..

Milaka urtez, ontziak mugitzeko arraunak erabili izan dira, baina gero belak agertu ziren, haizearen indarra aprobetxatzeko.

Honako zati hauek ditu arraunak: endaia edo pala, enborra, tanborta eta tiborta. Arraunlariak brankari bizkar emanda esertzen dira tostetan. Arrauna erabiltzean, arraunlariek boga edo zia egiten dute. Boga egitean endaiari uretan sartuta txoparantz eragiten diote, eta zia egin behar dutenean, aldiz, brankarantz. Hala, ontziari aurrerantz edo atzerantz mugitzea eragiten diote.

Arraunak kirolean ere erabiltzen dira, arraunketan hain zuzen ere.

## Atalak
Hauek dira arraun baten atal nagusiak:
*Tiborta: arraunaren heldulekua.
*Topea: arraun mota batzuetan, estropua jartzen den tokia, toletan ezartzeko.
*Enborra: atal luzeena, erdian dagoena.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera
*Arraunketa

## Kanpo estekak
Dragoi Radar

**Dragoi Radarra** Dragoi Bola manga eta animeko objektu bat da, *Dragoi Bolak* aurkitzeko erabiltzen dena.

## Historia 
Objektu hau Bulmak asmatu zuen *Dragoi Bolak* bilatzeko helburuarekin. *Dragoi Bolak* aztertu ondoren, hauek erradiazio elektromagnetiko ahul bat igortzen zutela konturatu zen. Erradiazio honen bidez, radarra *Dragoi Bolak* zehatz-mehatz lekutzeko gai da. Son Goku eta bere lagunak **Dragoi Radarra** erabiltzen dute 7 bolak aurkitzeko.

Radar hau bai Lurrean bai Nameken erabil daiteke, eta suposatzekoa da *Dragoi Bolak* dauden edozen planetatan erabilgarri dela. Bakarrik bi kasutan ezin daitezke bolak kokatu: izaki bizidun baten barruan daudenean eta Pilafek helburu horrekin eraikitako kutxa baten barruan daudenean.

Dragoi Bola GTn Giru robotak **Dragoi Radarra** asimilatu zuen, unibertsoan zehar *Dragoi Bolak* lekutzeko gaitasuna bereganatuz.

## Deskribapena 
**Dragoi Radarra** borobila eta planua da (kronometro zaharren itxurakoa), zuri kolorekoa. Aurrekaldean pantila berde bat dauka lauki-sare batekin. Pantaila horren erdian aurrerantz markatzen duen triangelu gorri bat dauka. Gainaldean botoi bat dauka.

## Erabilpena 
Gainaldean daukan botoia sakatuz radarra piztu egiten da eta bolen kokapena erakusten du. Botoia gehiagotan sakatuz gero pantailan agertzen den lur eremua handitu egiten da. *Dragoi Bolak* puntu horiak bezala irudikatzen dira lauki-sarean. Bola bat baino gehiago toki berean daudenean bi eratara ager daitezke radarrean: puntu hori ugari toki berean, edo puntu bakar bat eta ondoan bola kopurua erakusten duen zenbakia.

## Beste Dragoi Radarrak 
Bulmak asmatutako radarraz gain, beste batzuk ere badaude.

Zapi Gorridun Armadak **Dragoi Radar** bat asmatu zuen. Baina hau okerrago zebilen, *Dragoi Bolak* lur eremu zabal batean bakarrik lekutzen ditu, hauen bilaketa luzatuz.

Pilafek ere bere **Dragoi Radarra** zuen. Radar hau munduko bola batean integratuta zegoen, planetako edozein lekutan zeuden *Dragoi Bolak* erakutsiz. Gainera radar hau Pilafen hegazkin barruan muntatuta zegoen.

## Kanpo estekak
Arraza (giza sailkapena)

[thumb|[Gizakien arrazak 1914ko lexikoi alemaniar baten arabera.]]
**Arraza** eraikuntza sozial gisa, ezaugarri berak eta gainerako multzoetatik bereiziak partekatzen dituzten gizakien taldea da. Hasieran hizkuntza bera mintzatzen ziren pertsonen multzoez aritzeko erabiltzen bazen ere, XVII. mendetik aurrera ezaugarri fisikoak adieraztera igaro zen (azalaren kolorea, aurpegiaren eta ilearen itxura, besteak beste). XIX. mendetik aurrera zentzu biologiko taxonomikoan erabili zen maiz, fenotipoaren arabera sailkatutako giza populazio genetikoki desberdinak izendatzeko.

Nahiz eta eguneroko hizkuntzan modu arruntean erabili, egun zientzialari gehienek onartzen dute arrazak ez duela esanahi genetiko edo biologikorik, hau da, gizakietan ez dagoela azpiespezierik, beste espezie batzuetan gertatzen den bezala (*Canis lupus* espeziean -otsoak eta txakurrak-, adibidez). Beste batzuek diote gizakien artean arrazak ez duela esanahi taxonomikorik. Hala ere, oraindik ere zenbait ikertzailek arrazaren kontzeptua erabiltzen dute giza ezaugarrien multzo lausoen sailkapenak egiteko. Ikertzaile zenbaitek defendatzen dute genetika modernoaren arabera, arrazak bai existitzen direla.

XX. mendearen bigarren erdialdetik aurrera, arrazaren kontzeptua XIX. mendeko antropologo eta fisiologoek sortutako teoria eta ideologiekin lotu zenetik alegia, hitzaren erabilera gatazkatsua izan da. Gaur egun oraindik ere testuinguru orokorretan erabiltzen bada ere, anbiguotasun eta karga emozional gutxiago duten hitzekin ordezkatu da askotan: populazioa, herria, talde etnikoa, komunitatea...

## Etimologia 
Arraza izenaz gain, euskaraz **jendakia** edo **enda**, batzuetan **abenda** edo **gizenda** erabili izan da. Gaur egun erabilerarik ohikoena *arraza* da hala ere. Arraza hitzaren jatorria ezezaguna da, baina euskarara gaztelaniazko *raza*tik heldu zen, eta hau italierako *razza*tik. Baliteke hitz hau latineko *ratiō* hitzetik etortzea, baina ez da segurua*.*

## Sailkapen klasikoa 
Johann Friedrich Blumenbach (1752-1840) antropologo alemaniarrak giza arraza guztiak lau multzo handitan bereizi zituen:

# Australoidea.
# Kaukasoarra edo "arraza zuria".
# Mongoloidea edo "arraza horia".
# Negroidea edo "arraza beltza".

## Arrazakeria 
Historian zehar etengabeko liskar sozial eta politikoak eragin izan ditu arrazen arteko elkarbizitza, arrazismo fenomeno zabaldua sortuz.

## Mestizajea 
Arrazen arteko nahasketaren ondorioa da. Mestizo hitzak barne hartzen ditu konbinazio guztiak: mulatoak, zamboak eta abar.

## Oharrak 
## Kanpo estekak
Makila Miragarri

**Makila Miragarria** (jatorrizko japonieraz *Nyoibo ?*) Dragoi Bola manga eta animeko objektu bat da, nahiaren arabera luzatu edo laburtu daitekeena.

## Historia 
Aintzina Son Gohan izan zen objektu honen jabea, baina hiltzean Son Gokuri, Son Gohanen adopziozko hilobari, oinordetzan utzi zion. Istorioaren hasierako zatian borroka arma bezala erabilia izan da. Baina geroago ikusten da makilaren benetako izaera, izan ere Karinen Dorretik eta Ahalguztidunaren Jauregira joateko egin zen.

## Deskribapena 
**Makila Miragarria** jabearen nahiaren arabera luzatzen edo laburtzen den makila zilindriko gorria da.

## Jatorria 
Son Goku pertsoinaia *Sun Wukong* pertsoinaian, **Mendebaldera Bidaia** nobela klasiko txinatarrekoa, oinarrituta dagoen legez, **Makila Miragarria** ere *Ru Yi Bang* makilan oinarritzen da.

## Kanpo estekak
Arrontegi

**Arrontegi** izenak esanahi desberdinak dauzka.

# Arrontegi: Barakaldoko barruti eta auzoa da.
# Arrontegi: Barakaldoko zubi bat da.
Kinton laino

**Kinton lainoa** (jatorrizko japonieraz 筋斗雲 edo *Kinto un ?*) Dragoi Bola manga eta animeko objektu bat da.

## Historia 
Nahiz eta antzinako jabeak, Iratxo Dortokak, Ahalguztidunarengandik jasotako oparia dela esan, benetan Karinek eman zion. Iratxo Dortokak Son Gokuri eman zion bere dortoka itsasora itzultzen laguntzeagatik, izan ere Son Gokuk lainora igotzeko arazorik ez zuela erakutsi zuen. Normalean Gokuk toki batetik bestera joateko erabiltzen zuen.

Arte Martzialen 21. Mundu Txapelketan Son Gokuk **Kinton** erabili zuen joko zelaitik kanpo erortzear zela Giranen aurkako borrokan. Hala ere, lainoa gehiagotan erabiltzea debekatu egin zuten.

Arte Martzialen 22. Mundu Txapelketa ondoren Satan Bihotz Txikiren morroi batek lainoa desegin zuen. Zorionez Goku Karinekin berriz egon zenean beste **Kinton** bat eman zion, Gokuk laino erraldoi batetik nahi zuen zatia hartzeko baimena izan zuen.

Dragoi Bola Zn lainoa Son Gohanek eta Son Gotenek erabiltzen zuten.

## Deskribapena 
**Kinton lainoa** hodei hori txiki bat da. Bihotz onekoa den edonor honen gainera igo daiteke eta ibilgailu bezala erabili. Bihotz onekoa ez den norbait laino gainera igotzen saiatzen bada, beretzat lurruna bezalakoa izango da. **Kintoni** edozein leku irekitik deitua izan daiteke, eta hau jabea dagoen tokira joango da berehala. Lainoa hegan azkar ari denean zeruan zehar lorratz edo isats luze bat uzten du.

## Kinton laino beltza 
Animean, Karinek Tao Pai Pairi **Kinton laino beltz** bat ematen dio hau dorrera igotzerakoan. Beste lainoarekin ez bezala, laino beltzean igotzeko izaki maltzurra izan behar da. Hala ere, laino honek Karinen menpean jarraitzen zuen eta Tao Pai Pai gainean zela lurrera erortzen utzi zuen.

## Jatorria 
Dragoi Bolako beste elementu batzuk bezala **Kinton lainoa Mendebaldera Bidaia** nobela klasiko txinatarrean du jatorria. Istorio honetan pertsonaia ugarik laino hegalariak erabiltzen dituzte.

## Kanpo estekak
Mississippi Burning

***Mississippi Burning*** 1988ko filma da, 1964an Misisipi estatuan eskubide zibilen aldeko hiru langileren benetako heriotzan oinarrituta. Filmak heriotza horiek ikertzen dituzten FBIko bi agenteren istorioa (Gene Hackman eta Willem Dafoe aktoreena) kontatzen du.

Argazkilaritza onenaren Oscar saria irabazi zuen, eta Gizonezko aktore onenaren Oscar Saria (Hackmanentzat), Emakumezko bigarren aktorearen (Frances McDormandentzat), Zuzendari onenaren (Alan Parkerrentzat), Film onenaren, Muntaketa onenaren eta Soinu onenaren kategorietan izendapenak jaso zituen.

Batek baino gehiagok, Howard Zinn historialari ezkertiarrak barne, kritikatu dute filma, historiaren fikzionalizazioarengatik. FBIko agenteak heroi gisa aurkezten dituzte eta herrira ehundaka agertu zirela erakusten da, egiaz eskubide zibilen aldeko langileak gogorik gabe babestu zituztenean. Benetako hiltzaileen izenak ez dira agertzen, ezta biktimenak ere; filmean "mutilak" (*the boys*) izenak baino ez dira aipatzen. Gainera, beltzen paperak ez du inolako garrantzirik, heroi zurien babesa behar baitute bidegabekeriaren aurkako borrokan. Filmean ez dago garai horretako afroamerikarren kemena erakusten duen pertsonaia nabaririk.

## Kanpo estekak
Hannah and Her Sisters

***Hannah and Her Sisters*** (“Hannah eta bere ahizpak”) 1986ko filma da, Woody Allenek idatzi eta zuzendu zuena. Familia zabal baten gorabeherak kontatzen ditu, urte batean zehar, drama eta komedia uztartuz. Allenen arrakasta komertzialarik handienetakoa izan zen, *Annie Hall* eta *Manhattan* filmekin batera.

## Argumentua 
Hannahren bizitzak eredugarri eta orekatua dirudi. Aktore arrakastatsu, emazte eta ama ideala, familia osoaren grabitate-zentru eta erreferentzia bilakatu da. Haren ahizpak ez dira hain zoriontsuak, eta harengana joaten dira aholku bila edo arazo ekonomikoak dauzkatenean. Egoera hau, ordea, laister kordokatuko da, Elliot, Hannahren senarra, honen ahizpa Jillekin maiteminduko baita.
  
## Aktoreak 
* Barbara Hershey: Lee
* Carrie Fisher: April
* Michael Caine: Elliot
* Mia Farrow: Hannah
* Dianne Wiest: Holly
* Maureen O'Sullivan: Norma
* Lloyd Nolan: Evan
* Max von Sydow: Frederick
* Woody Allen: Mickey
* Lewis Black: Paul
* Julia Louis-Dreyfus: Mary
* Christian Clemenson: Larry
* Julie Kavner: Gail
* J. T. Walsh: Ed Smythe
* John Turturro: idazlea
* Rusty Magee: Ron
* Ira Wheeler: Dr. Abel
* Richard Jenkins: Dr. Wilkes
* Fred Melamed: Dr. Grey
* Benno Schmidt: Dr. Smith
* Joanna Gleason: Carol
* Maria Chiara: Manon Lescaut
* Daniel Stern: Dusty
* Bobby Short: bere burua

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mendixur

**Mendixur** Ubarrundia udalerriko herrietako bat da, Ganboa udalerriaren zati. Herriaren ondoan dago Mendixurko parke ornitologikoa.

2007ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, auzoak 47 biztanle zituen. 1957. urtetik Uribarri Ganboako urtegiaren ertzean dago.

## Herriaren izena 
Mendixur izena duten bost leku zerrendatzen dira EODAn. Dokumentuetan lehen aldiz Donemiliagako goldean agertzen da, 1025. urtean: ***Mendissur***.

## Mendixurko parke ornitologikoa 
Hegaztiak behatzeko Arabako naturagune bat da, Uribarri Ganboako urtegiko adar oso bat hartzen duena, urtegiko hegoaldean. 144 hegazti-espezie ibiltzen dira urtean zehar hezegune honetatik.

Uribarri Ganboako  dago, Mendixur herriko etxeen aurrean. Urak ez dira oso sakonak, baina naturalizazio prozesu garrantzitsu baten ondorioz landare eta animalien komunitateentzako gune bilakatu da.

Fitxategi:Mendixur 2022-09-10 18.jpg|Sarrera bat
Fitxategi:Mendixur 2022-09-10 19.jpg|Mapa
Fitxategi:Mendixur 2022-09-10 20.jpg|Lertxunak eta ahateak

## Demografia 
## Garraioa 
Araba Bus sareko lineak zerbitzua ematen dio herri honi:

Gainera, Eskualdeko Garraioa sareak 2 linea ditu herrian:

## Urtegia 
Ulibarri-Ganboako urtegiaren inguruan dago, zehazki hego-ekialdearen muturrean. Bertan dago Parke Ornitologikoa, hegaztiak begiratzeko tokia.

1954an urtegia eraiki zutenean, orduko Mendixur eta Mendixur bezalako herri batzuk (Azua, Larrintzar eta Garaio. Langara Ganboa, Marieta) jendez hustu ziren lurrik gabe geratu zirelako. Mendizabal eta Zuhatzu Ganboa herriek suerte txarragoa izan zuten eta  urperaturik geratu ziren, Orenin herria uharte bihurtu zen, eta, beraz, ez zen bizitzeko egoki geratu. Mendixur herriak iraun egin zuen, baina mugarteak oso murriztuta geratu zitzaizkion. Kaltetutako herrietako biztanle gehienek beste herri batzuetara joan behar izan zuten bizitzera, kasu askotan egoera penagarrian. Gehienak Gasteizera joan ziren, baina beste batzuk, berriz, leku askoz urrunagoetara.

Urpean geratu ziren Mendixurreko lurrak ez dira oso sakonak, eta egokiak izan dira gero naturalizazio-prozesu garrantzitsu baten barruan parke ornitologikoa sortzeko.

## Ondasun nabarmenak 
* San Roman eliza
* Mendixurko parke ornitologikoa
* Bolatokia

## Iruditegia 

Fitxategi:Mendixur 2022-09-10 01.jpg
Fitxategi:Mendixur 19 30 52 469000.jpeg
Fitxategi:Mendixur 19 31 02 570000.jpeg
Fitxategi:Mendixur 19 30 44 571000.jpeg
Fitxategi:Mendixur 19 31 09 463000.jpeg
Fitxategi:Mendixur 19 31 06 468000.jpeg
Fitxategi:Mendixur 19 31 13 833000.jpeg
Fitxategi:Mendixurko bolatokia 02.jpg|Bolatokia
Fitxategi:Mendixurko bolatokia 01.jpg|Bolatokia

## Bibliografia 
* *Alava, pueblo a pueblo*. Jose Luis Sáenz de Ugarte (1983). Caja Provincial de Álava - Arabako Kutxa

## Kanpo estekak
Manhattan (filma)

***Manhattan*** 1979ko estatubatuar filma da, Woody Allen zuzendutakoa. *Annie Hall*-en bezala, Allen eta Marshall Brickmanek idatzi zuten gidoia. Zuri-beltzean filmatua, Oscar Sarietarako bi izendapen jaso zituen, emakumezko bigarren aktore onenarena (Mariel Hemingwayentzat) eta jatorrizko gidoi onenarena.

## Argumentua 
Isaac Davis adin ertaineko newyorktarra da. Bere lana, telebistarako gagak idaztea, gorroto du. 17 urteko bere emaztegaia, Tracy (Mariel Hemingway), ez du maite, eta Jill (Meryl Streep) emazte-ohi lesbiana ito nahiko luke beren ezkontzako intimitateak biltzen dituen liburua idazten ari delako. Mary (Diane Keaton) ezagutuko du, bere lagun handienaren maitalea, eta hartaz maiteminduko da. Bizitza berri bat hasteko ideia dabilkio buruan: emaztegaia utzi, Maryrekin oheratu eta lana utzi...

## Aktoreak 
* Woody Allen: Isaac Mortimer Davis
* Diane Keaton: Mary Wilkie
* Michael Murphy: Yale Pollack
* Mariel Hemingway: Tracy
* Meryl Streep: Jill Davis
* Anne Byrne: Emily Pollack
* Michael O'Donoghue: Dennis
* Wallace Shawn: Jeremiah
* Karen Ludwig: Connie
* Charles Levin, Karen Allen, eta David Rasche: telebistako aktoreak
* Mark Linn-Baker eta Frances Conroy: shakespearetar aktoreak

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hoi-Poi kapsula

**Hoi-Poi kapsula** (jatorrizko japonieraz ホイポイカプセル edo *hoi poi kapuseru ?*) Dragoi Bola manga eta animeko objektu bat da.

## Historia 
**Hoi-Poi kapsulak** Brief Doktoreak, Bulmaren aitak, asmatu zituen Capsule Corp. enpresan. Kapsula hauetan nahi den edozer gauza sar daiteke, adibidez armak, ibilgailuak edo etxebizitzak.

Istorioan zehar Son Gokuren lagunek, eta etsaiek, maiz erabili zuten, batez ere Dragoi Bolaren lehen zatian. Geroago hauen erabilpena gutxitan ikusten da.

## Deskribapena 
Objektu hauek kapsula txiki batzuk dira. Gainaldean botoi bat daukate, hau sakatzean segundo gutxi batzuen buruan kapsula barruan dagoena irtetzen da. Normalean zenbakituta egoten dira, eta asko garraiatzen direnean kutxa baten barruan eramaten dira, tapan zenbaki bakoitzak daramana deskribatuz.
Star Wars IV. Atala: Itxaropen Berria

***Izarretako Gerra IV. Atala: Itxaropen Berria*** (ingelesez *Star Wars Episode IV: A New Hope*), ***Izarretako Gerra*** (*Star Wars*) soilik jatorrizko izenaz, George Lucasek idatzitako eta zuzendutako 1977ko filma da. Laugarren atala izanda ere, Star Wars sagako kaleratu zen lehena da. Efektu berezien erabilpenean guztiz berritzailea, historiako filmik arrakastatsuenetakoa izan da.

Flash Gordon eta Akira Kurosawaren samurai filmetan oinarrituta, Lucasek 1974an ekin zion lanari. Hamaika milioi dolarreko aurrekontua edukita, egundoko emaitzak lortu zituen zinemetan, AEBetan 215 eta kanpoan 337 milioi dolar eskuratu baitzituen. Sari andana ere jaso zituen, hala nola Oscarrerako hamar izendapen. Behin baino gehiagotan zinemaratu dute berriro, batzuetan aldaketa nabariak eginik. 1997 eta 2004ko bertsioetan, ordenagailuek sortutako irudiak tartekatu zituzten.

2005eko *Izarretako Gerra III. Atala: Sitharren mendekua*ren jarraipena eta 1980ko *Izarretako Gerra V. Atala: Inperioaren kontraerasoa*ren aurrekaria da.

## Argumentua 
Galaxiako Inperioa eratu eta hemeretzi urte geroago kokatzen da, Izar Hiltzailea, planeta bat suntsitzeko gai den arma erraldoiaren eraikuntza amaitzear dagoenean. Leia printzesak, Matxinoen Aliantzako buruetako batek arma horren plano sekretuak jaso ondoren, Darth Vader inperioko militarrak atzeman zuen. Plano horiek, kasualitatez, Luke Skywalker nekazariaren eskuetara iritsi dira. Etxea suntsituta eta familia akabatuta, Obi-Wan Kenobi maisuarekin eta *jedien* jakinduriaz eta trebeziez lagunduta printzesa salbatzen saiatu da.

[thumb|erdian|250px|[Tunisiako Matmata herriko lur azpiko bizilekua, Tatooine planetan Luke Skywalker-en etxea filmatzeko erabilia]]

## Aktoreak 
* Mark Hamill: Luke Skywalker
* Harrison Ford: Han Solo
* Carrie Fisher: Princesa Leia Organa
* Peter Cushing: Grand Moff Tarkin
* Alec Guinness: Obi-Wan "Ben" Kenobi
* Anthony Daniels: C-3PO
* Kenny Baker: R2-D2
* Peter Mayhew: Chewbacca
* David Prowse: Darth Vader
* James Earl Jones: Darth Vaderren ahotsa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* *Izarretako Gerrak, IV. Atala: Itxaropen Berria* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
San Marko Mankomunitatea

*Artikulu hau hondakinak kudeatzen dituen elkarteari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Marko».*

**San Marko Mankomunitatea** (*San Markos Mankomunitatea* izenaz ere ezaguna) Donostialdeko hondakinak kudeatzen dituen udalerrien elkartea da.

Bere funtzio garrantzitsuenak hauek dira: hondakinen gaikako bilketa eta hauen tratamendua, San Marko eta Aizmendi zabortegien eta Ontziak Sailkatzeko Urnietako Plantaren kudeaketa, eta ingurumenarekiko kontzientziazioa eta sentsibilizazio kanpainak abiaraztea ere.

## Kideak 
San Markoko Mankomunitatea ondorengo udalerri hauek osatzen dute:
* Donostia
* Errenteria
* Pasaia
* Oiartzun
* Lezo
* Astigarraga
* Lasarte-Oria
* Usurbil
* Urnieta
* Hernani

Guztira 311.613 biztanle biltzen dituzte mankomunitateko udalerriek.

## Antolaketa eta aurrekontua 
## San Marko zabortegiaren itxiera 
2014ko urriaren 21ean, San Markoko zabortegiak behin betiko ateak itxi zituen. Zabortegia ixteko lanek hamar hilabeteko iraupena izan zuten. Denis Itxaso San Markoko Mankomunitatearen presidentea azpiegitura “zaharkitua” ixteagatik zoriondu zen. Guztira, 157.500 metro kubiko zabor lur-geruza batekin estali zituzten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Mankomunitatearen webgunea
Aurpegi

**Aurpegia** buruaren aurrealdea da, gizakien identitatea markatzen duena modu nabarmenean. Ilerik ez edukitzea, buruaren beste zati batzuk ez bezala, berezko ezaugarria da, batez ere emakumeengan. Gizonek aurpegia ileek partzialki estalita eduki dezakete ordea, bibotea eta bizarra marraztuz.

## Atalak 
Hainbat atalek osatzen du:
* Belarriak: albo bietan daude, entzumenaren organoak direnak.
* Begiak: erdialdean daude, kopetaren azpian eta sudurraren alboetan. Ikusmenaren organoak dira.
* Sudurra: erdialdean dago, begien artean eta ahoaren gainean. Usaimenaren organoa da.
* Ahoa: behealdean dago, sudurraren azpian, kokotsaren gainean eta masailezurren artean. Dastamenaren organoa eta ahotsaren iturria da.
* Kokotsa: Aurpegiaren beheko muturrean eta erdialdean kokatutako atala da, ahoaren azpian.
* Masailezurrak: Beheko marko guztia marrazten dute kokots eta ahoaren alboetan belarrietaraino.

## Ikus, gainera 
* Aurpegi adierazpen

## Kanpo estekak
Annie Hall

***Annie Hall*** 1977ko estatubatuar komedia erromantiko filma da, Woody Allenek zuzendutakoa; pelikulak lau Oscar sari irabazi zituen, horien artean film onenaren Oscar saria. Allenen film entzutetsuenetakoa da, bere lana seriotasun maila berrira eraman zuelako. Halaber, bere zinema estiloaren ezaugarriak bideratzen hasi ziren: errealistikoki idatzitako hizketaldiak, gehienetan moztu gabe filmatuta, edo barregurari atsekabeari adinako garrantzia ematea.

Esamesen arabera, istorioa benetazko bizitzan bikote izan ziren Allen eta Diane Keatonen bikote harremanaren hausturan oinarritua omen dago. Keatonek emakumezko aktore onenaren Oscar saria irabazi zuen pelikula honetan jokatutako rolagatik.

## Argumentua 
Alvy Singer (Woody Allen) newyorkar komediante neurotikoa eta bera bezain neurotikoa den Annie Hall (Diane Keaton) neskalagunaren bikote bizitza azaltzen da. Euren lehenbiziko topaketatik hasiz, urteen poderioz bikotearen harreman afektiboaren bilakaera agertzen da, 1970eko hamarkadako bikoteen maitasun harremanen ispilu gisa.

## Aktoreak 
* Woody Allen: Alvy "Max" Singer
* Diane Keaton: Annie Hall
* Tony Roberts: Rob
* Carol Kane: Allison Portchnik
* Paul Simon: Tony Lacey
* Janet Margolin: Robin
* Shelley Duvall: Pam
* Christopher Walken: Duane Hall
* Colleen Dewhurst: Hall andrea
* Donald Symington: Hall jauna
* Joan Newman: Singer andrea
* Marshall McLuhan: Bere burua antzeztuz
* Mordecai Lawner: Alvyren aita

## Kanpo estekak 
* Annie Hall filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* *Annie Hall* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Markesina (HTML)

thumb|HTML markesina bat, "Wikipedia" testua erakusten
**Markesina**, HTML hedapen ez-estandarra, web orrietan korritzen duen testua eransteko aukera ematen duena. Etiketa hau lehen aldiz Microsoftek sartu zuen Internet Explorerrean, eta Netscaperen *blink* elementuarekin alderatzen zen, HTML estandararren garapen propietario gisa. Erabilera arazoak ematen ditu eta, horregatik W3Ck HTML dokumentuetan ez erabiltzea gomendatzen du.

## Kanpo estekak
Alicún

**Alicún** Almeriako udalerria da, Alpujarraskoa. 2005an 253 biztanle zituen.
## Demografia 
## Kanpo estekak 
*  Alicún - Alicungo Udalaren webgune ofiziala
*  Alicún - Almeriako Aldundiaren webgunea
Terque

**Terque** Almeriako udalerria da. 2006an 484 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Almeriako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak
Espainiako Errugbiko Ohorezko Maila

**Espainiako Errugbiko Ohorezko Maila** () Espainian gizonezkoek jokatzen duten errugbi txapelketa nagusia da. Espainiako Errugbi Federazioak antolatzen du, eta 2024-25 denboraldian 12 taldek parte hartu zuten. 

## Historia 
1952-53 denboraldian hasi zen jokatzen, baina bi edizioren ondoren bertan behera utzi zen, 1970ean berriz ekin zitzaion arte. 1977tik 1982ra lau multzo osatu ziren, eta lau txapeldunen artean jokatzen zen titulua. 1979an, ordea, azken fasea ez zen jokatu eta urte hartan lau txapeldun izan ziren. 1982-83 denboraldian, 8 taldeko multzo bakarrean jokatu zen; hurrengo urtean hamar taldekoa izatera pasatu zen, eta hamabikora 1988an. 2011-12 denboraldian ezarri ziren titulurako play-offak.

## Lehiaketa sistema 
12 talde aritzen dira ligan, iraletik martxora, bi itzuliko sisteman, denak denen aurka. Puntuak honela banatzen dira:
* garaipena: 4 puntu
* berdinketa: 2 puntu
* erasoko bonusa, 4 entsegu edo gehiago lortzen dituen taldeari: puntu bat
* defentsako bonusa, 7 puntu edo gutxiagoko aldeaz galtzen duen taldeari: puntu bat

Liga amaieran lehenbiziko sei postuetan sailkatzen diren taldeek titulurako play-offak jokatzen dituzte: lehenbiziko biek zuzen pasatzen dira finalaurrekoetara, eta beste lauek final-laurdenetako kanporaketa jokatu behar izaten dute. Bestalde, ligako azken taldea Ohorezko B mailara jaisten da, eta 11.ak promozioa jokatzen du Ohorezko B mailako talde baten aurka.

## Podiuma 
## Palmaresa 
* ¹ 2020ko martxoan COVID-19 pandemiaren erruz Liga bertan behera gelditu zen eta une horretan zegoen sailkapena ofizial bihurtu zen.
* ² COVID-19 pandemiak erabat baldintzatu zuen ligaren antolakuntza. Bi fase izan zituen eta azkenean aurreneko bien arteko final handia jokatu zen. Valladolid 15-19 nagusitu zen Alcobendasen etxean.

## Garaipenak 
## Euskal Herriko taldeak 
2024-25 denboraldia barne.
### Emaitzak 
### Parte hartzeak 
2025-26 denboraldia barne.

* Euskal talde gehien batera aritu diren urteak:
** 1981-82 (5 talde): Atlético SS, Hernani, Getxo, Ordizia eta Gernika.
** 2012-18 (4 talde): Getxo, Ordizia, Hernani eta Gernika.
* Euskal talderik izan ez diren urteak:
** 1988-89
** 2002-03

## 2024-25 denboraldiko taldeak 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Espainiako errugbiko errege kopa
* Ohorezko B maila
* Euskal Liga

## Kanpo estekak 
*  Espainiako Errugbi Federazioaren webgunea
Bentarique

**Bentarique** Almeriako udalerria da, Alpujarraskoa. 2006an 284 biztanle zituen.
## Demografia 
## Kanpo estekak 
*  Bentarique - Bentariqueko Udalaren webgune ofiziala]
*  Bentarique - Almeriako Probintzia Aldundiaren webgunea
Markesina

[eskuinera|thumb|180px|[Alcazar (Marseilla)|Alcazar antzokiaren sarrera zaharra (Marseilla)]]
**Markesina** edo **berinapea** teilatu-hegal moduko estalkia da, gehienetan kristal eta burdinazkoa, ate, eskalinata edo kai baten gainetik azpia euritik babesteko ateratzen dena; bereziki autobus-geltokitan jendea babes dadin jartzen dena.

## Kanpo estekak
Europar

**Europar(rak)** izan daiteke:
* Europari dagokiona:
** Europako biztanleak eta bere ondorengoak
*** Europar diaspora
** Europar Batasunari dagokiona
** Europar sukaldaritza
** Europar kultura
** Europar fauna eta flora
Alhama de Almería

**Alhama de Almería** Almeriako (Espainia) udalerria da, Alpujarras eskualdekoa. 2006an 3.438 biztanle zituen.
## Demografia 
## Kanpo estekak 
*  Alhama de Almería - Alhamako Udalaren webgune ofiziala
*  Alhama de Almería - Almeriako Probintzia Aldundiaren webgunea
Alexander Payne

**Constantine Alexander Payne** (Omaha, Nebraska, 1961eko otsailaren 10a) AEBetako zinema zuzendaria da. *Election* filmarengatik egokitutako gidoi onenaren Oscar sarirako izendapena jaso zuen. Bi aldiz irabazi du Egokitutako gidoi onenaren Oscar Saria, 2004an *Sideways* eta 2011n *The Descendants* filmekin.

Bere zinemaren ezaugarria umore beltza eta egungo gizartearen erretratu satirikoak dira. Sexuen arteko harremanak bere filmetako hizpide nagusia izaten da. Jende arrunta erabili ohi du paper txikietarako, hau da, benetako poliziak polizien paperetan, edo benetako irakasleak irakasleak izateko.

## Filmografia 
* *Citizen Ruth* (1996)
* *Election* (1999)
* *Jurassic Park III* (gidoilaria) (2001)
* *About Schmidt* (2002)
* *Sideways* (2004)
* *I Now Pronounce You Chuck and Larry* (lehen zirriborroaren idazlea) (2007)
* *The Descendants* (2011)
* *Nebraska* (2013)
* *Downsizing* (2017)

## Oscar Sariak
Alec Guinness

Sir **Alec Guinness** (Londres, 1914ko apirilaren 2a - Sussex, 2000ko abuztuaren 5a) aktore ingelesa izan zen.

## Biografia 
Publizitate arloan lan egin ondoren, arte dramatiko ikasketak Londresko Fay Compton Studioan burutu zituen. Old Vic izeneko antzokian 1936an lortu zuen estreinako papera. Bigarren Mundu Gerran, 1941ean, itsasarmadan sartu zen.

David Leanen *Great Expectations* filmarekin itzuli zen antzeztera gerraren ondoren. Ealing estudioetako aktore nabarmenetakoa bilakatu zen: 1949ko *Kind Hearts and Coronets* komedian 8 paper desberdin, tartean emakume batena, antzeztu zituen; eta 1955eko *The Ladykillers* filmean Peter Sellersekin mendekua antolatu zuen.

David Leanen filmetan aurpegi ezaguna bihurtu zen, besteak beste 1948ko *Oliver Twist*, 1962ko *Lawrence of Arabia*, 1965eko *Doctor Zhivago* eta, batez ere, 1957ko *The Bridge on the River Kwai* (pelikula honek Oscar bat ekarri zion) filmei esker.

1970eko hamarkadaren amaieran, *Star Wars*en parte hartzeak ikusleen beste belaunaldi bati ezagutarazi zion. Hala ere, aktore klasiko honek Obi-Wan Kenobiren paper hori publikoki arbuiatzen zuen.

## Filmografia 
Taula honetan ikus daitezke film bakoitzaren zuzendaria, enpresa ekoizlea eta beste izenburuak (gaztelaniaz, frantsesez):