Juan Mari Beltran

**Juan Mari Beltran Argiñena** (Donostia, Gipuzkoa,1947ko martxoaren 22a) musikari, musikologo eta irakasle gipuzkoarra da. 2024ko azaroan, Eusko Ikaskuntzaren Manuel Lekuona Saria irabazi zuen.

Donostian jaio zen, baina jaio eta bederatzi hilabete egin zituen Donostian. Aita itsasoan lanean egoten zen, Ternuan. Juan Mari jaio zen martxoan, eta aita Eguberrietarako itzuli zen Donostiara. Orduan Etxarri Aranatz-era mugitu ziren.

[erdian|thumb|350x350px|Juan Mari Beltran [Izturitzeko flauta|Izturitzeko txirularen erreplika bat jotzen.]]
Berrikuntza eta esperimentazioa alde batera ez dituela uzten erakutsi zuen Joxan Goikoetxearekin izandako elkarlanean. 90eko hamarkadan indarrean zegoen "musika berrien" etiketa jaso arren, txalapartaren eta teklatuen arteko elkarrizketa mamitsua da Egurraren orpotik dator... diskoa (NO-CD, 1993). Suso Saiz musikari galiziarrak ekoitzi zuen bikotearen hurrengo lana, Beti ttun-ttun (NO-CD, 1999), aurrekoaren bidetik jotzen zuena.

Bakarkako ibilbideari ekin zion Juan Mari Beltranek urte hartatik aurrera. Bi disko kaleratu ditu orduz geroztik: Arditurri (Elkar, 2002), hori ere Suso Saizek ekoitzia, eta Orhiko xoria (Elkar, 2006). Bietatik edozein gerta daiteke Beltranen ikuspegi musikalaren gailurraren erakusgarri. Multinstrumentista preziatua izanik (alboka, dultzaina, txalaparta, txistua...), hainbat musikarirekin lan egin du azken 25 urteotan. Aipagarriena, agian, 1984tik aurrera Amasako Astiasaran Anaiekin egiten duena. Horren lagin bat Amasatik Arratera (Herri Musika Zaleak, 2007) diskoan bildu dute.
Fitxategi:Juan Mari Beltran 20240814 Donostia Xirularruak 1.jpg|Donostiako Aste Nagusia, 2024
Fitxategi:Juan Mari Beltran 20240814 Donostia Xirularruak 2.jpg|Xirularruak taldearekin 

## Herri Musikaren museoa 
thumb|Juan Mari Beltran musikologoa Herri Musikaren Txokoan.
Herri-musikaren inguruan egindako lan guztia erakutsi eta zabaltzeko Oiartzungo udalaren laguntzaz Ergoien auzoan sortu zuen Herri Musikaren Txokoa. Museo eta interpretazio zentro horretan liburutegia, fonoteka eta herri-musikako hainbat tresna topa daitezke. 1996an martxan jarri eta 2002an zabaldu zen jendearentzat. Interpretazio zentroa izateaz gain, inguruan bestelako egitasmoak ere gauzatzeko plataforma bikaina da Herri Musikaren Txokoa. Herri Musika Zaleak elkartea da bertan sortutako egitasmo nagusia.

Museoak "HM Berriak" aldizkaria argitaratzen du.

## Diskografia 
* thumb|Juan Mari (2017)*Txanbela* (IZ, 1984)
* *Doinurik* *doinu* (IZ, 1987)
* *Hirugarren* *koskan* (IZ, 1992)
* "Egurraren orpotik dator..."; Joxan Goikoetxearekin batera (NO-CD, 1993)
* *Arin* *arinketan* (IZ, 1997)
* *Beti Ttun-ttun* (NO-CD, 1999)
* ''Arditurri: gogoaren bidezidorretatik' (2002 - Elkar)
* *Orhiko xoria* (2006 - Elkar)
* *Amasatik Arratera* (2007 - Herri Musika Zaleak)
* *Txalaparta* (2009 - NO-CD Rekords)
* *Xirolarrua* (2012 - Syntorama/Soinuenea) Fernando Jalon-ekin
* *Hots-larretan* (2014 - Syntorama/Soinuenea)
* *Soinu-tresnak euskal herri musikan 1985-2010* (2017 - Elkar)''*
* *Kostaldeko soinuak* (2019 - NO-CD Rekords)

## Sariak eta errekonozimenduak 
* thumb|279x279px|Manuel Lekuona saria jasota, Ana Urkitza Eusko Ikaskuntzako presidentearen eskutik. 2025-03-25.2024an, Manuel Lekuona Saria eman zion Eusko Ikaskuntzak. Soinuenea-Herri Musikaren Txokoaren sortzailearen lana goraipatu zuen epaimahaiak, musika ondare tradizionala berreskuratu, babestu eta transmititzeagatik.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
# "Soinutresnak euskal herri musikan" ("Egin" biblioteka, 1996).
# "Dultzaina Gipuzkoan. 1950.eko hamarkada arte".
# "Txalaparta eta beste aldaera zaharrak. Lan erritmoetatik musikara".

## Ikus, gainera 
* Folk musika

## Kanpo estekak 
*     Herri Musikaren Txokoaren webgunea
* Juan Mari Beltran Badok.eus atarian
* Sara Ibarguren: "Bizi oso bat euskal musika tradizionalari eskainia", *Irutxuloko Hitza'', 2424.zk., 2024/11/15.