Beatrice Shilling

**Beatrice "Tilly" Shilling** (Waterlooville, Erresuma Batua, 1909ko martxoaren 8a - 1990ko azaroaren 18a) britainiar ingeniari aeronautikoa izan zen. Asmatzailea. Bigarren Mundu Gerran "Miss Shilling zuloa" deiturikoa diseinatu zuen, britainiar borrokalarien funtzionamendu egokirako funtsezko garbigailu baten antzeko metalezko disko txikia.

1930eko hamarkadan moto lasterketetan lehiatu zen, eta gerra ostean berriz motozikleten txapelketetan ere lehiatu zen.

Shilling Waterloovillen jaio zen, Hampshire-n. Harakin baten alaba zen. 14 urte zituela, moto bat erosi zuen eta aldaketak egin zizkion, gainera, ingeniari izatea erabaki zuen. Batxilergoa amaitu ondoren, hiru urtez aritu zen ingeniaritza elektrikoko enpresa batean, kableak eta sorgailuak instalatzen. Margaret Partridge enpresariak ingeniari elektrikoa ikastera bultzatu zuen Manchesterreko Unibertsitatean, 1932an graduatu zen. Beste urte batez egon zen ingeniaritza mekanikoko masterra lortzeko. 1930eko hamarkadako Depresio Ekonomiko Handian ingeniari gisa lana aurkitu ezinik, GF Mucklow irakaslearekin sartu zen Birminghamgo Unibertsitateko ikerketa-laguntzaile gisa. 1936an, "Royal Aircraft Establishment" (RAE), Royal Air Force (RAF) ikerketa-garapen agentzia zientifiko gisa kontratatu zuten Farnborough-en, Hampshire-n, eta han jarraitu zuen 1969an erretiroa hartu arte.

## Bigarren Mundu Gerra 
Shilling SAR proiektuan parte hartu zuen Bigarren Mundu Gerran.

### Shilling andereñoaren zuloa 
1940ko Frantziako guduan eta Britainia Handiko guduan, RAFeko pilotuek arazo larri bat aurkitu zuten Rolls-Royce Merlin motorrekin, adibidez, Hurricane eta Spitfire, hegazkinetan. Hegazkinak muturra behera egiten zuenean jaitsiera maniobra bat hasteko , g-indarraren emaitza negatiboak karburadorea erregaiz gainezka egiten zuen, motorra geldiaraziz.

Borrokalari alemaniarrek erregaiak injektatutako motorrak erabiltzen zituzten, beraz, ez zuten arazo hori izan. Horrela, borrokan, borrokalari alemaniar batek RAF jarraitzaile bat erraz saihestu zezakeen g-azelerazio negatiboa zuen maniobra bat eginez, hots, hegazkin britainiarrak egin ezin zuen maniobra eginez.

Shilling-ek *RAE murriztailea* deiturikoa asmatu zuen arazo hau konpontzeko. Erdialdean zulo bat zuen, letoizko titarra zen, motorreko karburadorean instalatu zitekeena, hegazkina aldi baterako zerbitzutik atera beharrik gabe. Mugagailuak erregai gehieneko emaria doitzeko aukera ematen zuen, karburadorearen uholdeak ekidinez. 1941eko martxoan, Shilling-ek talde txiki bat antolatu zuen RAFeko base guztiak bisitatu zituen, gailua Merlin motor guztietan instalatuz. Mugatzailea izugarri ezaguna zen pilotuekin, maitasunez *"Miss Shilling zuloa"* deitzen baitzioten edo, besterik gabe, *"Tilly zuloa"* (Shilling ezizenaren ondoren). 1943. urtean presiozko karburadoreak sartu arte erabiltzen jarraitu zen 

## Geroko bizitza 
Gerra ostean, Shilling-ek hainbat proiektutan lan egin zuen, besteak beste, Blue Streak misilak eta pista hezeek balaztatzean zuten eragina. Zientzialarietako batek "emakumeen benetako askapenaren aitzindaria" zela esan zuen. Beti baztertzen zuen, emakume gisa, gai tekniko eta zientifikoetan gizona baino gutxiago izan zitekeen edozein iradokizun. Hala ere, bere izaera sendoak eta burokraziarekiko mespretxuak administrazioarekin harremanetan tirabirak sortu zizkion. RAEn aritu zen 1969ra arte, Ingeniaritza Mekanikoko Saileko goi kargua lortuz.

Ohorezko doktoretza jaso zuen Surreyko Unibertsitatean, Ingeniari Mekanikoen Institutukoa eta Emakume Ingeniarien Elkartearena.

## Motor kirolari 
1930eko hamarkadan moto lasterketetan parte hartu zuen, Noel Pope bezalako lasterkari profesionalak atzean utzi zituen eta Urrezko Izarra jaso zuen Brooklands zirkuituan bere Norton M30 motoan 106 mph-ra (171 km / h) ).

Bigarren Mundu Gerraren ondoren, Shilling eta bere senarra, George, lasterketako autoetan lehiatzen hasi ziren. Autoak beraiek aldatu eta beren etxeko tailerrean egokitzen zituzten. Euren ibilbidea Lagonda Rapier batekin hasi zuten, dezente arindu zuten eta 1959 eta 1962 artean Austin-Healey autoa gidatu zuten. Sebring Sprite batekin, maiz Goodwood-en antolatutako bileretan, hirugarren postu ugari lortu zituzten eta baita garaipena ere. Georgen gidari ibilbideak jauzi handia eman zuen 1961ean, Elva 200 Formula Junior monoplaza erostearekin batera, baina biek jasandako istripuen ondorioz, Mk VI kirol auto bihurtu zuten.

1967an, Dan Gurney lasterketa autoen gidari eta diseinatzaile estatubatuarrak Shillingi partaidetza eskatu zion Eagle Mk1 bere Formula 1 autoaren berotze arazoak konpontzen laguntzeko. 

## Bizitza pertsonala 
Shilling George Naylorrekin (RAEn ere lan egin zuen) ezkondu zen 1938ko irailean. Esaten da George-rekin ezkontzeari uko egin ziola harik eta Georgek Brooklands Urrezko Izarra lortu zuen arte zirkuitua 100 mph baino gehiagotan bidaiatzeagatik. Bigarren Mundu Gerran RAFeko 625 Eskuadrako bonbardaketa pilotua izan zen, Hegaldi Teniente mailara iritsi arte. Gurutze hegalari bereizgarria jaso zuen. Beregandik espero zenaz haratago, bonbardaketa bikaina egin zuen. Gerra garaian izandako jardueren ondorioz entzumen kalteak eta bestelako osasun arazoak izan zituen.

## Aitorpenak 
* Britainia Handiko Inperioko Ordenaren kide izendatua.

* 2015ean, Brooklands Museoak lasterketetatik lortutako bereizgarri eta garaikurren bilduma erosi zuen. 

## Erreferentziak