Z txartel

**Comp txartela** (**z txartela** edo **sed txartela** ere deitua) aktoreentzako eta bereziki modeloentzako marketin tresna da. Modelo baten "portfolio" berrientzat eta hoberentzat balio dute, eta negozio-txartel gisa erabiltzen dira. Z-CARD bat, era berean, hosto-formato tolestura bat da, komunikazio kanpainak merkaturatzeko erabiltzen dena, adibidez leialtasun programa bat edo denboraldi berriko promozio bat.

## Historia 
Peter Marlowek, Londresen, modelo konposatuak asmatu zituen 1965ean, eta ondoren A4 formatuko paperean inprimatu zen. 1972an aldatu zuten formatoa a5 txartel-formatora filtratu ahal izateko, eta beste enpresa batzuk industria ereduarentzako txartelak argitaratzen hasi ziren merkataritza-izen ezberdinen menpean. Peter Marlowek "Composite modeloa" erregistratu zuen Europan eta Estatu Batuetan. Hauen artean Sebastian Sed zegoen, Sed Cards izenpean trukatu zuena, batzuetan Zed ("Zed") edo Set karta bezala gaizki ahoskatzen direnak. Marlowe Pressen argitaletxeak merkataritzari utzi zion 1990ean eta "modelo konposatuak" eta "comp txartelak" hitzak generikoak bihurtu ziren industria ereduaren barruan. Comp txartelaren datu-baseak eta sormen-tresnak online mugitu dira azken urteotan.

## Formatua 
Z txartel batek bi orrialdeko gutxieneko bat dauka: azaleko orri bat, tamaina handiko erretratua duena, eta bigarren orri bat, paper-zorroaren ordezko tiroak dituena. Modeloaren oinarrizko takoak zerrendatzen ditu: altuera, pisua, hiru tamainak (bularra, gerria, aldakak) emakumeentzat, trajea edo bularraren tamaina, gerria eta itsaskia gizonentzat, eta zapata tamaina, begi eta ile-kolorea, nazionalitatea eta ukipen-informazioa. 8.5 "X 5.5" karta-sortaren bi aldeetan inprimatzen da (12 pt stock) edo a5 txartelaren pisuan (350/400 g/m2 stock metrikoko herrialdeetan), hau 300 eta 450 mm arteko lodiera duena, txartel-stockaren edo aukeratutako kalitatearen arabera (Europa, Asia).

## Erabilera 
Z txartelak urte asko daramate modelo baten marketin tresna gisa, eta mantendu egingo dute. Modu garestia den arren, modeloaren gaitasuna modu eraginkor eta profesionalean erakusteko modu argi bat da. Karta konposatuak hiru maila nagusitan erabiltzen dira: modeloek, agenteek eta agentearen bezeroek.

## Ekoizpena 
Gaur egun, modeloek aukera asko dituzte Z txartelak sortzeko. Euren argazkilariari galdetu diezaiokete edo euren ordenagailuak sor ditzakete irudiak editatzeko edo grafikoetarako softwarea erabiliz. Gainera, teknologia gero eta indartsuagoa da merkatu digitalean, eta inprimatzaile enpresa askok Internetera begiratu dute ordenatzeko prozesua errazteko. Z txartelaren inprimakien prezioak aldatu egin daitezke, txartelean erabilitako irudi kopuruaren, erabilitako paper sortaren eta inprimaketa orokorraren kalitatearen arabera. Estilo desberdinak eskuragarri daude edo sor daitezke.

## Kanpo estekak 
# "Model" (1995) by Michael Gross p. 284
# Barbara Molyneux (April 1989 & May 1989) Marlowe Press - The Story, Model Journal, p. 3
# Lacey, Robert (2015). *Model woman : Eileen Ford and the business of beauty*. New York, NY: Harper, an imprint of HarperCollins Publishers. pp. 199, 200, 206, 207. ISBN 978-0062108074.
# 

* "Model Woman" (2015) by Robert Lacey p. 199,200,206,207.