Francisco Mir Berlanga

**Francisco Mir Berlanga** (Melilla, 1911 – *ibidem*, 1997ko azaroaren 10a) espainiar politikari, historialari, kazetari eta kultur kudeatzailea izan zen. Melillako alkatea izan zen 1964 eta 1971 artean, Gorteetako prokuradorea frankismo garaian, eta Melillako lehen kronista ofiziala. Era berean, Melillako Museoaren sortzaile eta zuzendari izan zen, eta XX. mendean eragin handiena izan zuen intelektual figuretako bat.

## Biografia 
Melillan jaio zen 1911n, eta bertan garatu zuen bere bizitza pertsonal eta profesional guztia. Gaztetatik interes handia erakutsi zuen herriko historiarekiko, bere jarduera intelektuala Melillako iraganaren ikerketa, kontserbazio eta dibulgaziora bideratuz. Jaioterrian hil zen, 1997ko azaroaren 10ean, 86 urte zituela.

### Melillako kronista ofiziala 
1953an, Melillako Hiriko lehen Kronista Ofiziala izendatu zuten, eta lau hamarkada baino gehiagoz jardun zuen kargu horretan. Jarrera horretatik, hiriari buruzko ikerketa historiko sistematikoa bultzatu zuen, eta dokumentu-ondarearen kontserbazioa sustatu zuen.

Melillako Udal Artxiboa sortu eta antolatzearen arduradun nagusietako bat izan zen, sakabanatutako dokumentazio historikoa zentralizatu eta gordetzeko helburuarekin. Kronikagile lanak ezinbesteko erreferentzia bihurtu zuen hiriaren historia ezagutzeko.

### Melillako alkatetza (1964–1971) 
Melillako alkate izan zen frankismoaren azken aldian, hiri-hedapen eta hazkunde demografiko handiko garai batean. Bere agintaldiak azpiegituren modernizazioa eta ondare historikoaren babesa uztartu zituen ikuspegia izan zuen ezaugarri.

#### Jarduera nagusiak 
* Uraren kudeaketa: hornidura-putzu berrien irekiera bultzatu zuen, hiriaren arazo historiko larrienetako bat konponduz.
* Ondare historikoaren defentsa: Melilla Zaharreko esparru gotortuak kontserbatzea sustatu zuen, lautadarantz hedatzen ari zen testuinguru batean haiek hondatzea saihestuz.
* Hiriko azpiegiturak eta sinboloak: 1964an Asanbladaren Jauregiko karilloidun erlojuaren instalazioa sustatu zuen, hiriko elementurik ezagunenetako bat.
* Monumentu eta espazio historikoak: monumentu eta espazio enblematikoetan ekintzak bultzatu zituen, omenaldi historikoak barne, Taxdirt-eko Heroiena kasu.

### Gorteetako prokuradorea 
Alkate izan zen garaian, Gorteetako prokuradore ere izan zen hainbat legegintzalditan, eta Melilla ordezkatu zuen Espainiako Gorteetan. Kargu horretatik hiriaren interesak defendatu zituen Gobernu zentralaren aurrean, bereziki azpiegitura, hornikuntza eta ondare historikoaren kontserbazio gaietan.

### Melillako Museoko zuzendaria 
Francisco Mir Berlanga Melillako Udal Museoaren sortzaile eta zuzendaria izan zen. Bere bizitzaren zati handi bat hiriko arkeologia- eta epigrafia-ondarea katalogatzen eman zuen, eta ekarpen erabakigarria egin zuen bere bilduma historikoak babestu eta zabaltzeko.

### Lan historiografikoa eta kazetaritza 
Ikertzaile eta dibulgatzaile gisa lan handia egin zuen. Aldizkari espezializatuetan artikulu ugari argitaratu zituen eta tokiko eta nazioko komunikabideetan kolaboratu ohi zuen, África aldizkarian adibidez. Espainia osoko kultura-zentroetan eta erakunde ofizialetan eman zituen hitzaldiak.

#### Obra aipagarriak 
* *Melillako Historiaren laburpena* (1965; ondorengo berrargitalpenak, 1996ko V. Mendeurrenarena barne).
* *Melilla* en los pasado siglo y otras historias (1977).
* Espainiako hiri baten historia: Melilla (1990).
* *Melilla* la ezezaguna (1990).
* *Historiaren haizearekin* (1994).

Bere lana Melillaren historiografia modernoaren oinarria da eta bere iragana aztertzeko ezinbesteko erreferentzia da.

## Esker onak 
* link=Archivo:ESP_Alfonso_X_Order_GC.svg|59x59pxAlfontso X.a Jakitunaren Ordena Zibila (1964)
* link=Archivo:ESP_Gran_Cruz_Merito_Naval_(Distintivo_Blanco)_pasador.svg|60x60pxItsas Merituaren Gurutze Handia bereizgarri zuriarekin (1971)

## Legatua 
* Francisco Mir Berlanga Alkatea Itsas Pasealekuak bere izena darama hiriaren hiri-garapenari egindako ekarpena aitortzeko.
* Bere lana funtsezkoa izan zen hiriko ondare dokumental, arkeologiko eta arkitektonikoa zaintzeko.

## Ikus, halaber 
* Melillako historia
* Melilla Zaharra
* Melillako Museoa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Biografia Historiaren Errege Akademian
* Dialnet argitalpenak