Libanoko gerra (2026)

**Libanoko gerra**. 2026ko martxoaren 2an Israelen eta Libanoko Hezbola alderdi-miliziaren arteko gerra berpiztu zen. Berehalako arrazoia Israelek eta Estatu Batuek 2026ko otsailaren 28an Irani egindako erasoa izan zen, non Ali Khamenei Irango buruzagi gorena hil zuten. Beste ondorio artean Hezbolak kohete batzuk jaurti zituen Israelen aurka. Israelgo gobernuak, berehala, aireko bonbardaketa masiboak eta lurreko erasoaldiak egiteko kanpaina abiatu zuen Libano hegoaldean eta hiriburua den Beirut hegoaldeko auzoetan. Halaber, herrialdea okupatzearekin ere egin zuen mehatxu Israel Katz Israelgo Defentsa ministroak.

Libanok Nazio Batuen Erakundean zuen ordezkari Ahmed Arafak adierazi zuen herrialdea «aukeratu ez duen gerra batean harrapatuta» dagoela, Israelen eta Hezbollahren artean. 

## Israelen helburuak 
Tel Avivek militarki hartu eta kontrolatu nahi du Libanoko hegoalde osoa, eta bere muga berria Litani ibaian kokatu, egungo Libanoko mugatik 30 bat kilometrora. Hau da, Libanoko lurraldearen (850 kilometro koadro) % 10 kontrolatzea du helburu. Arrazoia (edo aitzakia), berriz ere, segurtasuna eta Hizbularen milizia desaktibatzea da.

Gaza, Zisjordania, orain Libano eta, agian, laster, Siria. Badirudi Israelek bere mugak eta eskualdeko gainerako lurraldekoak berriz marraztu nahi dituela. Netanyahuk "Ekialde Ertain Berri" gisa definitu zuena da, eta, bitxia bada ere, sionismoaren doktrina historiko batekin bat dator hasieratik. Martxoaren 22an, Israelgo Defentsa ministro Katzek adierazi zuen haien armadak muga egiten zuten Libanoko herrixkak eraitsiko zituztela eta Litani ibaiko gurutze guztiak suntsituko zituztela.

## Larrialdi humanitarioa 
Médecins du Monde erakundearen arabera, egoerak kontroletik kanpo gerta liteke azkar. GKEko presidenteak, Jean-François Cortyk, azpimarratzen du gerra urteetako krisi ekonomiko eta erakundeen kolapsoaren ondorioz dagoeneko ahulduta dagoen herrialde batean gertatzen ari dela. "Sendagai eta erregai eskasia ugari eta ospitale gainezka" dauden testuinguru batean, osasun ondorioak dramatikoak izan daitezke: "biztanleriaren lekualdatze masiboarekin, hilkortasun tasak izugarri igoko dira".

### Biztanleriaren lekualdatzea 
Israelek zibilei agindu zien ehunka herri ebakuatzeko Libano hegoaldean, Bekaa haran ekialdean eta Beiruteko hegoaldeko auzoetan. Guztira, ebakuazio agindu hauek milioi bat pertsona baino gehiagori eragiten zieten. Martxoaren 5ean, Bezalel Smotrich Israelgo ministroak adierazi zuen "Beiruteko hegoaldeko auzoak laster Khan Yunisen antza izango dutela", Gazako gerran Israelgo armadak suntsitu zuen Gazako hegoaldeko herriari erreferentzia eginez. Prentsak jakinarazi zuen biztanleria Libanoko hiriburutik ihesi ari zela masiboki.

Norvegiako Errefuxiatuen Kontseiluak (NRC) ebakuazio agindu hauen aurka protestatu zuen, "nazioarteko zuzenbide humanitarioaren arabera kezka larriak sortzen baitituzte, eta horrek debekatzen du populazio zibilen lekualdaketa behartua". Gainera, GKEaren arabera, "agindu hauek ez dirudi justifikazio militarrik dutenik eta ez dute iheslarientzako segurtasun edo laguntza bermatzen, eta horrela ehunka milaka familien sufrimendua areagotzen dute". Human Rights Watch-ek ere adierazi du Israelgo ebakuazio masiborako aginduek nazioarteko zuzenbide humanitarioa urratzen dutela. 

Nawaf Salam Libanoko lehen ministroak Israeli leporatzen dio "hondamendi humanitarioa" eragitea, biztanleriaren lekualdatze masiboaren ondorioz. Errefuxiatuen gutxiengo bat baino ez da, martxoaren erdialdean 130.000 inguru, gobernuak irekitako 600 aterpe kolektiboetan hartzen, askotan eskola eraikinetan.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Hezbollah
* 2006ko Libanoko gerra
* Israel eta Libanoren arteko mugako gatazka (2023-2024)
* Israelen Libanoko inbasioa (2024)

## Kanpo estekak