Rosa Bonheur

**Rosa Bonheur,** jaiotzez **Marie-Rosalie Bonheur,** (Bordele 1822 martxoaren 16a- Thomery 1899ko maiatzaren 25a) Frantziako margolari eta eskultorea izan zen, 'animalière' deitua izan zen bere langintza munduan, animaliak erretratatzen baitzituen gai faborito gisa. Errealismoa landu zuen, kontrol tekniko handiarekin.

XIX. mendean emakumezko artista ezagunena edo puntakoena izan zen kontsideratua.

Bere margolanik ezagunena *Goldea Nivernais eskualdean* da*,* lehenik 1848ko Parisko Saloian ikusi zena eta gaur egun Parisko Musée d'Orsay-n dagoena.

[thumb|600px|erdian|[Neversen goldatzen.]]

## Ibilbidea 
### Lehen urteak 
Sophie Marquis-en eta Raymond Bonheur,  marrazkilariaren alaba zen. Aitarekin eta Léon Cogniet-en tailerrean trebatu zen. Bere neba-arrebak hauexek izan ziren: Auguste Bonheur paisaia eta animalien pintorea, Isidore Bonheur eskultorea eta Juliette Bonheur, animalien margolaria. 

Amak aita ezezaguna zuen, eta Bordeleko merkatari aberats batek adoptatu zuen. Bonheur-ek uste zuen bere jatorriaren misterioak estatu-sekreturen bat ezkutatzen zuela, odol errealekoa zela, baina, gaur egun, badakigu haren babeslea, Dublan de Lahet, benetan bere aitona zela.

Bonheur familia Saint-Simonianoen talde politikoari atxiki zitzaion. Talde horrek gizonen eta emakumeen arteko berdintasun-hezkuntza sustatzen zuen. Sei hilean behin, osasun arrazoi-aitzakia jarrita, Parisko Poliziaren Prefektura joaten zen *Travestissement* delakoaren baimena eskatzera, mediku batek sinatua.

1859an, By-n, Thomery udalerriko ardogintzako hegalean, jarri zen Senean eta Marne-n, eta han jarri zuen bere lantegia.  Bi maitasun-harreman izan zituen, bata Nathalie Micasekin eta bestea Anna Elizabeth Klumpkerekin. Lehena, 1837an ezagutu zuen Bonheur-ek 14 urte zituela eta Micasek 12 urte. Margolari bihurtu zen, bera bezala, eta hil arte (1889) jarraitu zuten. Bigarrena, Nathalie Micas hil ondoren, Anna Elizabeth Klumpke estatu batuarrarekin, hura ere margolaria, harekin ere hil arte bizi izan zen, hamar urte, eta haren oinordeko unibertsala izan zen. Horrek ez zuen inolako eskandalurik eragin, nahiz eta sasoi hartan konbentzioez hain arduratuak izan, Rosa Bonheurrek ospea eta izaera xelebrea zituelako.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 1865ean Ohorezko Legioarekin domina lortu zuen lehen emakume artista izan zen, eta 1894an agindu horretako ofizial egin zuten.
* Espainiako Isabel La Católicaren Aginduko komendadorea.
* Pensilvaniako (AEB) BBAA  Akademiako ohorezko kidea.
* Anberesko (Belgika) BBAA  Akademiako kide izendatua.
* 1866an, Maximiliano I enperadoreak San Karlos ordenako gurutzea eman zion.
* Belgikako Lepoldo Ordenarekin kondekoratua
* Londresko Akuarelisten Errege Akademiako ohorezko kidea
* BBAA Merezimendua Sajonia-Coburgo-Gotha.
* 1879an Gambart merkatariak  *El Cid* koadroa  (lehen "Lehoi burua" izenekoa)  Pradoko Museoari oparitu zion.

## Lana 
Bere lanean bilakaera ikusten da: aurrekontu konbentzionaletatik eta akademikoetatik hasi (lehen mihiseetan, Constant Troyonen eraginarekin) eta estilo inpresionistaraino (azken koadroetan).

Haren estiloak eskola errealistaren ordezkari bihurtu zuen. 

## Iruditegia 

Fitxategi:Rosa Bonheur, The Horse Fair, 1852–55.jpg|alt=Mercado donde se exhiben caballos para su venta|Zaldi feria 1835 Metropolitan Museum of Art, New York.
Fitxategi:Bonheur Sultan and Rosette.jpg|*Sultan eta Rosette, Czartoryski familiaren zakurrak*,1852, Muzeum Narodowe w Warszawie.
Fitxategi:Rosa Bonheur Calves 1879.jpg|alt=Aparece una vaca con sus terneros|*Zekorrei titia kentzen*, 1879
Fitxategi:Rosa Bonheur - Relay Hunting.jpg|*Ehiza erreleboa*,1887, Saint Louis Art Museum.
Fitxategi:Rosa Bonheur - Portrait de Col. William F. Cody.jpg|*William F. Cody koronela (Buffalo Bill)*,1889, Cody, (Buffalo Bill Historical Center).
Fitxategi:Bonheur--Haggin--Gathering-for-the-Hunt-color-corrected.jpg|alt=Jinetes a caballo con personas a pie y perros de caza|*Ehizarako bilduta*
Fitxategi:Musée d'Orsay - Rosa Bonheur - Labourage nivernais - 002.jpg|alt=Cabezaas de dos bueyes|*Lurra lantzen Nivernaisen*
Fitxategi:Rosa Bonheur, Étude de lionne.jpg|*Lehoi emearen estudioa*, Musée d'Art et d'Histoire de Langres.
Fitxategi:Rosa Bonheur - Lion (The look out).jpg|alt=Un león mirando desde lo alto, nos da su espalda|*Lehoia*
A Stag, by Rosa Bonheur.jpg|*Orein bat (1893), National Gallery of Ireland*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak