open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Frank Laidlaw

**Francis Andrew Linden Laidlaw** (Hawick, 1940ko irailaren 20a – 2025eko martxoaren 31) eskoziar hamabosteko errugbilaria izan zen orpokatzaile postuan aritzen zena.

Melrose RFC taldean jokatu zuen eta probintzia mailan South of Scotland District-en. Eskoziako errugbi selekzioarekin 32 partida jokatu zituen 1964 eta 1971 artean, horietako bi kapitain gisa. British and Irish Lions selekzioarekin ere bi biratan parte hartu zuen, lehena 1966an Australia eta Zeelanda Berrira eta bigarrena 1971n Zeelanda Berrira.

## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Mullutu-Suurlaht

**Mullutu-Suurlaht** (baita ere **Mullutu Suurlaht**) Estoniako laugarren aintzirarik handiena da. Saaremaa uhartean dago, Kuressaare herritik 2 kilometro mendebaldera. 1.440 ha-ko azalera du eta sakonera maximoa 2,1 metrokoa da. Mullutu-Suurlaht ur-masa gazikara bat da, bi zati dituena:

* **Suurlaht** edo Kellamäe badia (531 ha, ekialdeko zatia)
* **Mullutu badia** edo **Mullutu Badia Handia** (412,4 ha, mendebaldeko zatia)

Udaberriko uholde erregularrean (ohiko igoera 0,75 metrokoa da, gehienez 1,16 m) Mullutu-Suurlaht inguruko Paadla, Vägara eta Kaalupea badiekin bat egiten du eta 3.600 ha-rainoko behin-behineko ur-masa bat marrazten du. Mullutu-Suurlaht 3 km-ko luzera duen Nasva ibaiak drainatzen du. Nasva ibaiaren bidez itsasoarekin lotura handia duenez aintzira arrainetan aberatsa da, espezie nagusien artean *Alburnus alburnus-a*, Lota lota, Zamo txikia, Leuciscus leuciscus-a, ibai-aingira, Zarbo arrunta, Leuciscus idus-a, perka arrunta, Lutxo arrunta, Gymnocephalus cernua, Errutilo kontinentala, Eskardinio begigorria eta tenka daude.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sara Jiménez

**Sara Jiménez** (Madril, 2001eko apirilaren 6a) aktorea da, zinema zein telebistan jarduten duena. Pedro Almodovar zine zuzendariaren *Julieta* (2016) filmean Beatriz pertsonaia antzezteagatik eta *Los Rodríguez y el más allá* (2019) filmean Alejandra Rodríguez pertsonaia izateagatik da ezaguna.

## Bizitza 
Sara Jiménez 2001ean jaio zen Espainiako hiriburuan, Madrilen. 

### Aktore ibilbidea 
Bederatzi urterekin egin zuen debuta, *Maktub* film luzearen protagonistetako bat izan zen, Paco Arangoren eskutik. Une horretatik aurrera, kapitular gisa parte hartu zuen telebistako serie batzuetan, hala nola *Toledo, cruce de destino* edo *El don de Alba*.

2016an, pantaila handian agertu zen, Pedro Almodovarren zuzendaritzapean, *Julieta* filmean. 2019an *Los Rodríguez y el más allá* filmeko protagonistetako bat izan zen, eta, besteak beste, Edu Soto, Rossy de Palma eta Geraldine Chaplinekin partekatu zuen eszena. Aurrerago, Amazon Prime Video *Parot* telesailean paper errepikaria izan zuen 2021 urtean, Elena pertsonaia antzeztuta, eta *La edad de la ira* telesailerako fitxatu zutela iragarri zuten Atresplayer Premium-en; urte bereko irailean hasi ziren filmatzen. 2021 urtean Ruben Sanchezek zuzendutako *Lamento* pelikula filmatu zuen, Antonia San Juan, Aitor Luna, Gisela Ruíz, Jose Neira edo Stephanie Gil aktoreekin batera. Ekoizpenak Espainia ordezkatu zuen Busaneko Jaialdian (Hego Korea), eta 2022 Forqué sarietarako hautagaia izan zen. 

## Filmografia 
Besteak beste, lan hauxetan hartu du parte:

### Zinea 
### Telebista 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mercedes León

**Mercedes León García** (Malaga, 1958ko maiatzaren 27a) aktore eta antzerki-zuzendaria da. 

## Bizitza 
1982an Malagako Arte Dramatikoko Goi Eskolan Arte Dramatikoa titulua lortu zuen. 

### Lan ibilbidea 
Bere ibilbide profesionalean zehar antzerki begirale gisa lan egin du Malagako ikastetxeetan eta hainbat antzerki talde sortu eta zuzendu ditu. Aktore gisa parte hartu du *La isla minima* filmean, zeinekin antzeztaldeko emakumezko aktore onenaren Goya sarirako izendatu zuten eta Antena 3 kateak emandako *El secreto de Puente Viejo* telenobelan.

## Filmografia 
**Telebistako serieak**

## Antzerki ekoizpenak 
## Sariak 
* 2006an Malagako Ateneoaren urrezko domina jaso zuen, antzerkigintzan egindako lan eta dibulgazioarengatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Linnahall

**Linnahall** (, ) (jatorriz **V. I. Lenin Kultura eta Kirol Jauregia**) Estoniako Tallinn hirian dagoen erabilera anitzeko aretoa da. Portuan dago, Alde Zaharreko harresietatik haratago, eta 1980an amaitu zen. Heliportu bat eta itsas portu txiki bat ere baditu aretoak.

## Lekua 
1980ko Udako Olinpiar Jokoak Moskun ospatu ziren. Barnealdean Moskuk ez zuenez leku egokirik bela-ekitaldia eszenaratzeko, zeregin hori Tallinn-era joan zen, orduko Estoniako SESko hiriburura. Tallinngo Bela Zentro Olinpikoa bela ekitaldiaren egoitza nagusiaz aparte, beste hainbat kirol eta entretenimendu instalazio altxatu ziren, horien artean V. I. Lenin Kultura eta Kirol Jauregia. Raine Karp eta Riina Altmäe arkitektoek diseinatu zuten.

Patinatzeko pista 2009an itxi zen, eta ondoren, 2010ean, kontzertu aretoa. 2009tik 2015era inbertitzaileak bilatu zituen udalak, eta 2015ean Linnahall berritzea erabaki zuen udalak, nahiz eta proiektua ez zen aurrera atera.

2019ko ekainetik uztailera, kokapenak Kieveko opera baten ordezko gisa balio izan zuen *Tenet* film luzearen filmazioan.

Ez da nahastu behar Tallinngo udal gobernu historikoaren (*Raad*) lehen mailako eraikin administratiboarekin, askotan Udalbiltza bezala aipatzen dena.

## Heliportua 
**Linnahall Heliport** Tallinn hirian dagoen heliportu bat da, Linnahall udalerrian. Copterlinek erabili zuen Helsinkiko (Finlandia) Hernesaari Heliportera egindako hegaldietarako. Estonian erabilera publikoa duen heliportu bakarra da.

## Emanaldia egin duten artistak
*Savage Garden
*Duran Duran
*Emma Shapplin
*Lou Reed
*Bryan Ferry
*Apocalyptica
*Chris de Burgh
*Scorpions
*Alphaville
*A-ha
*Toto
*Garbage
*Kim Wilde
*The Sugarcubes
*Electric Light Orchestra
*Uriah Heep
*Celine Dion
*Bonnie Tyler
*The Manhattan Transfer
*Jennifer Rush

## Galeriak 

Fitxategi:Linnahall_from_the_city.jpg|Linnahall hiritik
Fitxategi:Linnahall_looking_towards_Tallinn.jpg|Linnahall Tallinnera begira
Fitxategi:Fast_ferries_docked_at_Linnahall.jpg|Ferry azkarrak porturatu dira Linnahallen
Fitxategi:Linnahall_from_the_west.jpg|Linnahall mendebaldetik ikusita

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* News Estonia: Linnahalleko obrak bat-batean gelditu ziren
Jeanne Beeckman

**Jeanne Augusta Félicienne Beeckman**, ezkondu ondorengo  **Jeanne-Émile Vandervelde** izenaz ere ezaguna (Buenos Aires, Argentina, 1891ko abenduaren 8a - Lausana, Suitza, 1963ko apirilaren 20a), belgikar mediku, politikari sozialista, feminista, bakezalea eta antifaxista izan zen.

## Biografia 
Jeanne Beeckman Elise Beeckman kazetari feministaren — Lilly Pousset izenez ezaguna— eta Théophile Beeckman legelariaren alaba zen. Argentinan jaio eta hazi zen 4 urte bete arte. Hasieran, mediku egoiliarra izan zen Bruselako Saint-Pierre ospitalean eta, ondoren, Saint-Jean ospitalean. Azken horretan, bereziki, gerran zauritutako pertsonak artatu zituen, eta bertan jardun zuen 1923ra arte. Han Jean Thysebaert medikua ezagutu zuen eta harekin ezkondu zen. 1921etik 1949ra arte, Foresteko Espetxe-antropologia Zerbitzuari atxikita egon zen, eta, aldi berean, neuropsikiatrian, kriminologian eta gizarte-medikuntzan espezializatu zen. Urte horretan, Bruselako ordezko zinegotzi komunal hautatu zuten, baina ez zen karguaren zereginak betetzen hasi 1944ra arte, Belgikako askapena gertatu arte, hain zuzen. Handik aurrera, bertan jarraituko zuen hil arte. Hainbat neurri sozial defendatu zituen, haien artean, irakaskuntza publikoaren sustapena edo erditze ondorengo amentzako atsedena eta emakume langileentzako amatasun asegurua legez ezartzea. Laguntza Publikoko Batzordeko kide gisa, Brugmann Ospitalea ixteari uko egin zion. Hala ere, Marie Derscheid-Delcourt Fédération belge des femmes universitaires (FBFU) sortzailearen eragina izan zuen,

## Esker onak 
Belgika, Polonia eta Italiako gobernuek saritu zuten Beeckman.

* Médaille civique de la Première classe
* Chevalier de l'Ordre de Léopold II (1958)
* Chevalier de l'Ordre de la Couronne (1948)
* Médaille de la Résistance (1956)
* Chevalier de l'Ordre Polonia Restituta
* Commandeure de l'Ordre du Mérite de la République italienne

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Gubin, Elias (zuz. ), *Dictionnaire des femmes belges:* *XIXe et XXe siècles*, Bruxelles, éd. Racine, 2006.
* Jacques, Catherine, *Le féminisme en Belgique de la fin* *du 19e siècle aux années 1970*, Courrier hebdomadaire du CRISP, 2009/7 n° 2012-2013 
* Jacques, Catherine, *Militantisme féministe et pouvoir* *politique : parcours de deux parlementaires féministes belges (1945-1960)*, Amnis, 2008/8 n° 641 
* Paul Van Molle, Le Parlement belge, 1894-1972, Anvers, 1972

## Kanpo estekak
Edgar Kant

**Edgar Kant** (Tallinn, 1902ko otsailaren 21a – Lund, 1978ko urriaren 16a) estoniar geografo eta ekonomialaria izan zen, Estoniako hiri geografiaren oinarriak ezarri zituena.

## Bizitza 
Gaztea zela, Estoniako Independentzia Gerran parte hartu zuen Tallinngo Ikasleen Batailoiko kide gisa. Tartuko Unibertsitatean ikasi zuen Johannes Gabriel Granö geografo finlandiarraren zuzendaritzapean eta 1928an masterra egin zuen, *Tartu. Linn kui ümbrus ja organism* lana defendatuz eta Edouard Gaudy domina irabaziz. Austrian, Suitzan, Alemanian, Frantzian eta Herbehereetan jarraitu zituen ikasketak. eta gero egunkari horretan maiz kolaboratu zuen.

1934an Tartuko Unibertsitatean irakasten hasi zen, eta 1936an katedradun izendatu zuten.

1940ko apirilaren 20an, Tartuko Industria Bankuko Kudeaketa batzordeko kide hautatu zuten.

Estoniaren sobietar okupazioaren aurka agertu zen eta estoniarrek Finlandiaren adibideari jarraituz sobietar inbasioari aurre egin behar ziotela uste zuen. 1944ko irailean Suediara joan zen bizitzera errefuxiatu gisa, eta han Lundeko Unibertsitatean lan egin zuen. Lunden hil zen 1978ko urriaren 16an, eta Norra kyrkogården hilerrian lurperatuta dago, Leida Helene Kalling-Kant (1904-1971) emaztearekin eta Maret Gleisner-Kant (1930-1965) alabarekin batera. 

## Lanak 
* *Tartu linnasüda* (1924)
* *Tartu. Linn kui ümbrus ja organism* (1927)
* *Eesti geograafilisest ja geoökonoomilisest asendist, eriti Venemaa suhtes* (1931, 1990ean berrargitaratua)
* *Valga. Geograafiline ja majanduslik ülevaade* (1932)
* *Bevölkerung und Lebensraum Estlands. Ein anthropoökologischer Beitrag zur Kunde Baltoskandias* (1935)
** Estonierazko argitalpena: *Eesti rahvastik ja asustus* (2007)
* *Linnad ja maastikud* (hil ostekoa, 1999)

## Iruditegia 

Fitxategi:Edgar Kant 1938.jpg|Edgar Kant Tartuko Unibertsitateko Kimika Fakultatearen eraikinaren lehen harria jartzeko ekitaldian (1938).
Fitxategi:Kantide haud.jpg|Edgar Kanten hilobia (Lund, Suedia).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aldo Moser

**Aldo Moser** (Giovo, Trentoko probintzia autonomoa, 1934ko otsailaren 7a - Trento, 2020ko abenduaren 2a) txirrindulari italiarra izan zen, profesionala 1954tik 1973ra.

Kirol ibilbidean hainbat taldetako kidea izan zen (Torpado, Faema, SanPellegrino, Vittadello, G.B.C, Filotex), Enzo, Diego eta Francesco Moserren anaia zaharrena, baita Leonardo, Moreno eta Ignazio txirrindularien osaba zen.

## Palmaresa
### Amateurretan 
**1953**
* Trento-Monte Bondone
* Piccolo Lombardia
**1954**
* Bologna-Passo della Raticosa
* Varignana Kopa
* 2. Paris-Bligny-Reims-en
* 3. Astico-Brentan
### Profesionaletan 
## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
-: Ez zuen parte hartu
UT: Utzi, ez zuen amaitu

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Bruce Glover

**Bruce Herbert Glover** (Chicago, 1932ko maiatzaren 2a – Los Angeles, 2025eko martxoaren 12a) estatubatuar aktorea izan zen.

Ameriketako Estatu Batuetako Armadako kide izan zen eta 1953 eta 1955 artean Korean egon zen destinatuta. 1960ko hamarkadatik telesailetan aritu zen. Zineman ere lan egin zuen. James Bonden *Diamonds are Forever* filmean hiltzaile pertsonaia egin zuen. *Chinatown* filmean ere lan egin zuen.

## Filmografia hautatua 
* *Never Steal Anything Small* (1959) – Stevedore
* *Who Killed Teddy Bear* (1965) – Frank
* *Frankenstein Meets the Space Monster* (1965) – Martian Crewmember / The Space Monster
* *Blindfold* (1965) – Sailor in Cab
* *Sweet Love, Bitter* (1967)
* *The Thomas Crown Affair* (1968) – Bank Manager
* ''Dayton's Devils* (1968) 
* *C.C. and Company* (1970) – Captain Midnight
* *Bless the Beasts and Children* (1971) – Hustler
* *Scandalous John* (1971) – Sludge
* *Diamonds Are Forever* (1971) – Mr. Wint
* *Black Gunn* (1972) – Ray Kriley
* *Walking Tall* (1973) – Grady Coker
* *One Little Indian* (1973) – Schrader
* *Chinatown* (1974) – Duffy
* *Hard Times* (1975) – Doty
* *Walking Tall Part 2* (1975) – Grady Coker
* *Stunts* (1977) – Chuck Johnson
* *Walking Tall: Final Chapter* (1977) – Deputy Grady
* *CHiPs* "Drive, Lady, Drive - Part I & II" (1979) – Chuck Harris
* *Sultan and the Rock Star* (1980) – Alec Frost
* *Hart to Hart* (1981) – Wilkes
* *The Big Score* (1983) – Koslo
* *Hunter's Blood* (1986) – One Eye
* *Big Bad Mama II* (1987) – Morgan Crawford
* *Ghost Town* (1988) – Dealer
* *Hider in the House* (1989) – Gene Hufford
* *Penny Ante: The Motion Picture* (1990) – Roy
* *Popcorn* (1991) – Vernon
* *Chaindance* (1991) – Casey
* *Shakespeare's Plan 12 from Outer Space* (1991)
* *Street Wars* (1992) – Chief Reed
* *Warlock: The Armageddon* (1993) – Ted Ellison
* *Night of the Scarecrow* (1995) – Thaddeus
* *American Hero* (1997) – General Clover
* *Die Hard Dracula* (1998) – Doctor Van Helsing
* *Spoiler* (1998) – Priest
* *Suicide, the Comedy* (1998) – Lap Dance Bob
* *Ghost World* (2001) – Feldman the Wheel Chair Guy
* *Will Unplugged* (2005) – Warren
* *Simon Says* (2006) – Sam
* *It Is Fine! Everything Is Fine.* (2007) – The Ex-Husband
* *Broke Sky* (2007) – Rufus
* *Buffalo Bushido* (2009) – Soup / Javier
* *Six Days in Paradise* (2010) – Frank Burns
* *Scammerhead* (2014) – Wyndham Bawtree
* *Hiszpanka'' (2015) – Kubryk

## Kanpo estekak
Sevda Mammadaliyeva

**Sevda Yusif gizi Mammadaliyeva** (Baku, 1946ko azaroaren 14a) Azerbaijango irakasle eta akademikoa da. 1999tik 2023ra Azerbaijango Errepublikako Kultura ministrordea izan zen. Azerbaijango Zientzien Akademia Nazionaleko kidea da.

## Biografia 
Sevda Mammadaliyeva 1946ko azaroaren 14an jaio zen Bakun. Yusif Mammadaliyev kimikariaren alaba da.

1962an Bakuko Estatu Unibertsitatean sartu zen, eta 1967an ohorez graduatu zen. Urte berean, Azerbaijango Errepublikako Zientzien Akademiako graduondoko ikastaroan sartu zen, eta jarduera zientifikoari ekin zion.

1970 eta 1983 artean Azerbaijango Errepublikako Zientzien Akademiako ikerketa-institutuetan lan egin zuen ikertzaile gisa. Urte horietan, zientzialari senior titulua (1974) eta irakasle elkartu titulua (1983) jaso zituen.

1983an hasi zuen bere jarduera pedagogikoa Azerbaijango Arkitektura eta Eraikuntza Unibertsitatean, eta saileko zuzendari ere izan da. 1987an pasantia bat egin zuen Azerbaijango Errepublikako Zientzien Akademiako Filosofia eta Zuzenbide Institutuan.

1994ko urtarrilean, Azerbaijango Errepublikako Zientzien Akademiako Filosofia eta Zuzenbide Institutuko Kontseilu Zientifiko Espezializatuan defendatu zuen "Filosofia soziala" ri buruzko doktore-tesia.

1997an irakasle titulu akademikoa jaso zuen.

1999an, Azerbaijango Arkitektura eta Eraikuntza Unibertsitateko Saileko buru izendatu zuten.

Ekarpen baliotsua egin dio zientzia modernoaren prozesu integratzaileen interpretazioaren filosofiari, eta bere ikerketa historiko-filosofiko eta zientifikoak agerian utzi du ezagutza zientifikoaren arlo desberdinen arteko loturak gero eta handiagoak direla. Bere ikerketa ildoetako bat kultura eta etika ekologikoaren arazoa da. Azken urteotan, kultura-politikako nazioko eta nazioarteko programa zientifikoak prestatzeaz arduratu da.

Bere lanak Azerbaijanen ez ezik, nazioarteko komunitate zientifikoak ere aintzatetsi zituen. Hainbat elkarte eta akademiako kide izendatua izan da.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 1994an Azerbaijango Hezkuntza Elkartearen *Bilik domina* jaso zuen zientzia, kultura eta hezkuntza arloetan egindako lanengatik.
* 1997an, Ekoenergiaren Nazioarteko Akademiako eskubide osoko kide izendatu zuten.
* Errusiako Ekologia Akademiako atzerriko kide izendatu zuten.
* NOOSFERAko Nazioarteko Akademiako kide aukeratu zuten 2000. urtean, filosofia sozialean egindako lanagatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Elmo Nüganen

**Elmo Nüganen** (Jõhvi, 1962ko otsailaren 15a) estoniar antzerki- eta zinema zuzendaria eta aktorea da, 1992-2021 urteetan Tallinngo udal antzokiko zuzendari artistikoa izan zena.

## Bizitza 
### Ibilbide profesionala 
1988an Estoniako Musika eta Antzerki Akademian lizentziatu zen eta 1998-2002 eta 2008-2012 bitartean akademia horretan irakatsi zuen. 2002an *Nimed marmortahvlil* filma zuzendu zuen eta 2015ean *1944*, biak gerrari buruzkoak. *Nimed marmortahvlil* 168.000 pertsona baino gehiagok ikusi zuten Estonian, eta 2003ko Taormina zinemaldirako hautatu zuten. *1944* filmak, berriz, estreinaldiko asteko ikusle kopururik altuena izan zuen Estoniako zinemaren historian eta Oscar Sarirako aurkeztu zen nazioarteko film onenaren kategorian.

Nüganenek hainbat sari jaso ditu antzerkian egindako lanagatik, besteak beste, 1992, 1995, 2000, 2007 eta 2010eko Estoniako Urteko Antzerki Saria, eta 1996, 1999 eta 2009ko Estoniako Kultura Sari Nazionala.

### Bizitza pertsonala 
Elmo Nüganen ingriar finlandiar jatorrikoa da. Anne Reemannekin ezkonduta dago, Tallinngo udal antzokiko aktorearekin. Hiru seme-alaba ditu, Saara, Maria-Netti eta Sonja. Saara Nüganen ere aktorea da.

## Lanak 
### Aktore gisa 
#### Antzerkia 
#### Zinema 
#### Telebista 
* 1994-1995: *Vabariigi valvur* (RTV kateko telesaila)

### Zuzendari gisa 
#### Antzerkia 
#### Zinema 
* 2002: *Nimed marmortahvlil*
* 2006: *Meeletu*
* 2015: *1944*
* 2022: *Apteeker Melchior*
* 2022: *Apteeker Melchior. Viirastus*
* 2022: *Apteeker Melchior. Timuka tütar*

### Zinema gidoilari gisa 
* 2002: *Nimed marmortahvlil*
* 2006: *Meeletu*

## Sariak eta aintzatespenak 
* 1986: Voldemar Panso saria
* 1992: Ants Lauter saria
* 1993: Estoniako Antzerki Elkartearen saria
* 1994: San Petersburgoko Baltiiski Dom antzerki jaialdiko saria
* 1996: Estoniako Antzerki Elkartearen saria
* 1996: Draama '96 antzerki jaialdiko saria
* 1996: San Petersburgoko Baltiiski Dom antzerki jaialdiko saria
* 1998: Urrezko Islagailua saria
* 1999: Draama '99 antzerki jaialdiko saria
* 2000: Estoniako Errepublikako Kultura Bikaintasunaren Saria
* 2005: Draama 2005 antzerki jaialdiko saria
* 2007: Estoniako Antzerki Elkartearen saria
* 2016: Izar Baltikoa sari internazionala
* 2023: Eri Klas diru-laguntza

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
AnePe Acedo

**Ane Perez Acedo** (Elorrio, Bizkaia, 1998ko apirilaren 23a), **AnePe Acedo** izen artistikoaz ezagutua, bizkaitar dantzari, koreografo eta dantza-irakaslea da. Gaur egun, Kai Nakai-ren koreografo eta dantzari gisa dabil eta Gaztea irratian kolaboratzaile.

## Bizitza 
AnePe 13 urterekin hasi zen dantza egiten hobby bezala. 18 urterekin Madrilera joan zen dantza ikasketa profesionalak egitera Danza180 eskolara. 

### Lan ibilbidea 
Madrilen, publizitate, bideoklip eta telebista munduan aritu zen lanean eta baita dantza klaseak ematen ere. Covid 19 pandemia zela eta, Euskal Herrira itzuli zen eta bertan jarraitu du lanean. 

AnePek proiektu propioak sortzen jarraitu du, hala nola, “*Ciberascazo*” laburmetraia**.** Edukia ere sortzen du sare sozialetarako, esaterako, TikTok munduan marka desberdinekin lanean aritzen da. Euskal Herriko tiktoker ezagunenetako bat da. Erritmo eta dantza handiko profila du, gaztelania eta euskara uztartzen ditu eta gure ohitura eta tradizioei buruzko keinu eta pasadizoak aipatzen ditu. 2024an 46.600 jarraitzaletik gora zituen. 

Horrez gain, dantza klaseak ere ematen ditu Basaurin, Zornotzan, Durangon zein jaioterrian, Elorrion.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Korechika Anami

Bigarren Mundu Gerran Japoniako Armada Inperialeko jenerala izan zen, Japoniako errendizioan Gerra ministro izan zena.
## Kanpo estekak
Kenji Hatanaka

Japoniako ofizial militar bat izan zen eta Kyūjō-ko gertakarian konspiratzaile nagusietako bat izan zen, Jauregi Inperiala bereganatzeko eta Hirohito enperadorearen errendizioaren hitzaldia Bigarren Mundu Gerraren amaiera adierazteko emankizuna saihesteko.

## Kanpo estekak
Susanna Lundenen erretratua

[thumb|250px|*Autorretratua lastozko kapelarekin*, [Élisabeth Vigée Le Brun, 1781ean.]]

***Susanna Lundenen erretratua***, baita ere *Lastozko kapela*, Peter Paul Rubens margolariak ziur aski 1622-1625 artean egindako lana da. Olio mihise gaineko teknika erabili zuen. Egun Londresko National Gallery museoan ikus daiteke. 

## Historia 
Erretratatuan agertzen den emakumea seguruenik Susanna Lunden da, ezkongabea Fourment (1599-1628), Helena Fourmenten, hau da, Rubensen bigarren emaztearen ahizpa nagusia. Identifikazioa zuzena bada, erretratua Susanna bere bigarren senarrarekin, Arnold Lundenekin, 1622an ezkondu zen garaikoa izango da. Eraztunak emakumearen behatzean pintura ezkontza-erretratua dela adierazi nahiko luke. 

Erretratua grabatu batean islatu zuen 1823an Robert Cooperrek (1795-1836 artean aktibo). Garai hartan, *Le chapeau de paille* izena eman zioten, zeinak frantsesez oker deskribatzen duen kapela lastozkotzat (paille). Rubensen margolanaren zirriborro bat J. M. W. Turnerrek (1823-24) egindakoa  Taten ikus daiteke.

1781ean, Élisabeth Vigée Le Brun bere senarrarekin Flandrian egon ziren eta margolana ezagutu zuen. Hortik sortu zitzaion inspirazioa "imitazio" bat egiteko: *Autorretratua lastozko kapelarekin*. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Margolanaren gaineko informazioa National Gallery museoaren webgunean.
Hegoa Álvarez Zorroza

**Hegoa Álvarez Zorroza** (Santurtzi, Bizkaia,  -), **HP Gezuraga** izen literarioaz ezagutua, bizkaitar irakaslea, poeta eta idazlea da.

## Biografia 
Santurtzin jaio zen (Bizkaia) 1995an. Portugaleteko Asti Leku Ikastolan egin zituen lehen hezkuntza, bigarren hezkuntza eta Batxilergoko ikasketak. Magisteritza gradua ikasi zuen Euskal Herriko Unibertsitatean (EHU).

Poeta bezala, euskaraz zein gazteleraz idazten du. 2018an bere lehenengo poemarioa argitaratu zuen, *Sensibilidad y fiereza en la niebla*. 2021ean bere bigarren poemarioa argitaratu zuen, *Lo llaman dolor universal*.

2024an Álvarezek eta Garazi Albizuak "Bendeja saltzaileak Mungiako plazan" podcasta sortu zuten Mungiako historia kontatzeko andreon bizipenetatik abiatuta (Mungiako Bendejeren istorioa berreskuratzeko helburuarekin).

2025. urtean *Exodus* opera esperimentalaren libretoaren autorea izan zen, Bilboko Arriaga Antzokian estreinatua, Jon Sáenz Rubio konpositoreak konposatua, Ane Legarreta zuzendariak zuzendua eta Lander Otaola aktoreak antzeztua.

2023ko udal hauteskundeetan, Álvarez Morgako Udaleko zinegotzi hautatua izan zen.

## Obra 
### Libretoak 
* 2025, *Exodus* (opera experimentala) (zuz. Ane Legarreta)

### Poemak (HP Gezuraga izengoitiarekin) 
* 2021, *Lo llaman dolor universal* (poemarioa)
* 2018, *Sensibilidad y fiereza en la niebla* (poemarioa)

### Besteak 
* 2020, "Umorea eta tristuraren arteko balantza", Argia

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Irlandako Armada Errepublikazalea (1922-1969)

**Irlandako Armada Errepublikazalea** edo **Itunaren Aurkako IRA**, 1922an Anglo-irlandar Ituna eta Irlandaren banaketaren aurka azaldutako jatorrizko Irlandako Armada Errepublikazalearen eszisioa eta erakunde armatua izan zen. 

## Historia 
thumb|right|250px|Itunaren Aurkako IRAkideak.
Jatorrizko IRA erakunde armatua 1917-1921 artean Irlandako Independentzia Gerran Britainiar Armadaren aurka borrokatu zen. 1922an Anglo-irlandar itunaren ondorioz Irlandako Estatu Askea sortu eta Ipar Irlanda lurraldea Erresuma Batuaren barnean egoten jarraitu zuenean IRAren zati batek ituna onartu eta Irlandako Estatu Askearen Armada bilakatu zen, aldiz, ituna eta Irlandaren banaketa onartu ez zuen IRAren zatiak Itunaren Aurkako IRA osatu eta beten buruari IRA deitzen jarraitu zuten, aldiz, Irlandako Estatu Askeko Gobernu berriak jatorrizko IRAtik ezberdindu eta zilegitasuna kentzeko asmoz "irregularrak" izendapenaz deitu zituen. 

[thumb|190px|right|[Liam Lynch, Itunaren Aurkako IRAren lehen buruzagia, Irlandako Gerra Zibilan zehar hil zen.]]

1922-1923 artean Irlandako Estatu Askeko Armada eta Itunaren Aurkako IRA erakundea Irlandako Gerra Zibilan borrokatu eta Irlandako Estatu Askeko Armadak irabazi zuen, Irlandar Estatu berriaren egonkortasuna ziurtatuz. Gerra honek Irlanda gogor astindu zuen, Independentzia Gerran britainiarren aurka bateginik borrokatu zuten lagun, anai nahiz aita-seme eta senide asko elkarren artean borrokatu eta hiltzera ere iritsi baitziren, bi aldeen arteko etsaitasuna handia sortu eta kasu batzuetan elkarren arteko ezinikusia belaunaldi batetik bestera igaroz.

Ondoren, Itunaren Aurkako IRA uharte osoan legezkanpoko talde armatua bilakatu zen, Irlandako Estatu Askea nahiz Ipar Irlandako Britainiar Gobernuaren jazarpena jasanez, Irlandako Estatu Askean nahiz Irlandako Errepublikan atentatuak burututako IRAkideak espetxeratuak eta urkamendian hiltzera zigortuak ete izan ziren. 

1956-1962 artean Mugako kanpainia deritzon atentatu multzoa burutu zuen.

[thumb|250px|right|[Yann Goulet bretainiar eskultoreak egin eta Kerry konderriko Ballyseedy herrian dagoen Itunaren Aurkako IRAren omenezko eskultura.]]

1940ko hamarkadatik aurrera desagertzeko zorian ere egon zen, geroz eta kide gutxiagok osatzen baizuten, baina 1969ean Ipar Irlandako gatazkaren hasierarekin berrindartu egin zen.

1969 arte modu ezberdinetan bateginik mantendu zen, orduan Ipar Irlandako gatazkaren ondorioz beste bi erakunde armatuetan banatu zen, Behin-behineko IRA eta IRA Ofiziala.

## Kanpo estekak
Josemari Leturia

**Jose Maria Leturia Inzak** (Elgoibar,1920ko urtarrilaren 11, Oñati, 2001ko martxoaren 3a) administrari gisa lan egin zuen hainbat enpresatan, Enara (Ulma Forja gaur egun) kooperatibako gerentea ere izan zen, eta Oñatiko alkatea 1976tik 1979ra. Bederatzi urterekin Xabierko jesuiten ikastetxera joan zen batxilergoa ikastera. Ikasketak amaitutakoan Arrasateko Unión Cerrajeran aritu zen lehenik lanean, eta Mugarza, Ugarte y Cía, enpresan ondoren. Sortzaileetako bat izanik, Enara Kooperatiban lanean aritu zen erretiroa hartu arte. Ordurako, Enara Ulma kooperatiban integratuta zegoen.

## Bizitza 
Maria Luisa Telleria segurarrarekin ezkondu zen eta 4 seme-alaba izan zituzten

## Politika 
Oñatin garatutako hainbat kirol eta kultur ekimenen antolatzaile eta laguntzaile izan zen urteetan zehar. Besteak beste, artzain txakurren lehiaketetan eta 1949an Aloña Mendi kirol elkarteko futbol saileko lehen zuzendaritza batzordeko kide ere izan zelarik. Mendizale amorratua izan zen, eta bere osasunak aukera eman zion arte eutsi zion jarduera horri. Euskal Mendizale Federazioko lehendakaria izan zen 1985etik 1986ra. 1976an Oñatiko alkate izendatu zuten, eta kargu horretan egon zen Francoren diktaduraren osteko lehen hauteskunde demokratikoak ospatu arte,1979an.

## Erreferentziak 
## Ikus gainera 
Zerrenda: Oñatiko alkateak 1447tik hona
Sven Lõhmus

**Sven Lõhmus** (1972ko uztailaren 13a), ***Beatboy*** izen artistikoz ere ezaguna, estoniar pop musikagile, kantugile, abeslari eta musika-ekoizlea da. Moonwalk Studiosen egiten du lan, artista estoniarrek osatzen duten musika konpainian.

## Bizitza 
Türiko ikastetxean eta Tallinngo Unibertsitate Pedagogikoan ikasi zuen. Musika-tresnen denda batean lan egin zuen, gero Kanpo Arazoetarako Ministerioko informazio sailean hirugarren agregatu gisa, eta ondoren Hansa Insurance enpresan. 2005ean, Tambet Mummarekin batera, Moonwalk estudioa sortu zuen, eta bertan egiten du gaur egunera arte. 10 musika-talde eta 100 musika-lan inguru sortu ditu guztira, Interneten zein nazioko eta nazioarteko lehiaketetan ospea lortu dutenak. Estoniako artista garrantzitsuenekin lan egin du, Vanilla Ninja, Suntribe, Urban Symphony, Grete Paia, Laura Põldvere eta Getter Jaani barne. Mr. Happyman eta Black Velvet pop taldeetako kidea ere bada. Lehen abestia, *Las mina proovin siis ka*, Mr. Happyman talderako sortu zuen 1995ean.

Türiko ikastetxeko ikasle ohien elkartearen sortzaileetako bat da (2019).

## Lan hautatuak 
### Eurovision Abesti Lehiaketako hautaketetako abestiak 
* 1998: Mona eta Karl Madis, *Maailm kahele*
* 1999: Black Velvet, *Soolo*
* 2000: White Satin, *Church Of Love*
* 2001: Soul Control, *Life Is A Beautiful Word*
* 2002: Nightlight Duo, *Another Country Song*
* 2003: Vanilla Ninja, *Club Kung Fu*
* 2003: Nightlight Duo, *I Can Be The One*
* 2005: Laura Põldvere, *Moonwalk*
* 2005: Suntribe, ''Let's Get Loud*
* 2007: Laura Põldvere, *Sunflowers*
* 2009: Urban Symphony, *Rändajad*
* 2009: Laura Põldvere, *Destiny*
* 2011: Getter Jaani, *Rockefeller Street*
* 2013: Grete Paia, *Päästke noored hinged*
* 2014: Sandra Nurmsalu, *Kui tuuled pöörduvad*
* 2016: Laura Remmel, *Supersonic*
* 2016: Grete Paia, *Stories Untold*
* 2017: Laura Põldvere eta Koit Toome, *Verona*
* 2024: Anet Vaikmaa, *Serotoniin*

### Junior Eurovision Abesti Lehiaketako abestiak 
* 2024: Annabelle, *Tänavad''

## Sariak 
* 2003, 2004, 2010, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 eta 2017: Estoniako Pop Musika Saria (kantugile onenaren kategorian)
* 2017, 2018 eta 2019: Estoniako Pop Musika Saria (urteko artistaren kategorian)
* 2019: Tallinngo Unibertsitateko mendeko ikaslea
* 2025: Estoniako Musika Saria (Estoniako musikari egindako ekarpenagatik)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kirrin uhartea

**Kirrin uhartea** () Enid Blyton idazle ingelesaren *Bostak* () liburu bilduman saritan agertzen den fikziozko uharte bat da.

## Deskribapena 
Ingalaterrako kostaldean kokaturik dago. Kirrin familiaren jabegoa izan ziren inguruko lur guztiak, uhartea ere bai, baina dena saldu behar izan zuten. Uharteak balio txikia zuela eta, inork ez zien erosi nahi izan eta gaur egun Kirrin familiaren ondorengo bakarra den Georgina gaztearen esku dago. Georgina bosten taldekoa da eta hainbat abentura izango dituzte uhartean.

Gaztelu baten hondarrak ditu puntu gorenean. Gaztelu horrek bi dorre mantentzen ditu, bietako bat oso egoera kaskarrean, gela bat egoera onean, gainerakoak suntsiturik, eta sotoan gartzela ere badu. Osorik dirauen gela horrek teilatua eta hormak ditu, beheko sua eta lehioak zirrikitu soil batzuk dira.. Gaur egun Enid Blytonen ibildide bat sorturik dago eta Corfe gaztelua barnean dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Çürüksulu Mahmud Pasha

**Çürüksulu Mahmud Pasha** (turkieraz: *Çürüksulu Mahmut Paşa*) otomandar armadako jenerala eta georgiar jatorriko estatu gizona izan zen.

## Biografia 
Mahmud Pasha 1864an jaio zen Kobuletin, garai hartan Çürüksu izen otomandarraz ezagutzen zen Otomandar Inperioaren zati zena, gaur egungo Georgiako Errepublikako Adjara eskualdean.

1909tik aurrera, Mahmud Pashak armada otomandarraren modernizazioan parte hartu zuen, Alemaniako Aginte Gorenaren babespean. Irakaskuntza Publikoko ministroa izan zen CUPen gobernuan.

Lehen Mundu Gerra hasi zenean, 1914an, Mahmud Pasha otomandarren parte-hartzearen aurka agertu zen, indar armatuak ez baitzeuden prest. Batasun eta Aurrerapen Batzordeko (CUP) pertsona agurgarria zen. Geroago, gerran, Mahmud Pasha Itsas Armadako ministroa izan zen Talaat Pashako CUPeko kabinetean.

1914an, Mahmud Pasharen hautagaitza Otomandar Senatuan (Ayan Meclisi) zerbitzatzeko aurkeztu zuen sultanak. Otomandar Inperioak Lehen Mundu Gerran porrot egin ondoren, Mahmud Pashak zuzendu zuen bakea negoziatzeko batzordea. 1919an armeniarrekin akordio bat lortzeko Mahmud Pashak lurralde kontzesioei emandako babesak Mustafa Kemal Atatürken kritikak jaso zituen.

1920ko martxoaren 22an, Mahmud Pasha CUPeko kide bakanetakoa zen, atxilotu eta britainiar agintariek Maltako auzitegi batera bidalia. Aberriratzean, 1921ean, Turkiara itzuli zen eta Mustafa Kemal Atatürken indarrekin bat egin zuen Turkiako Independentzia Gerran parte hartzeko. Mahmud Pasha Istanbulen hil zen 1931ko uztailaren 31n.

## Kargu politikoak 
## Kanpo estekak
August Wilhelm Hupel

**August Wilhelm Hupel** (Buttelstedt, 1737ko otsailaren 25agreg./otsailaren 14ajul. – Paide, 1819ko urtarrilaren 18agreg./urtarrilaren 6ajul.) Baltikoko alemaniar artzain, teologo, historialari, folklorista, publizista, estoniazale eta hizkuntzalaria izan zen.

## Bizitza 
Hupel Buttelstedten jaio zen Christian Friedrich Hupel artzainaren eta haren emazte Barbara Christiana von Spankauren familian. 1754-1757 urteetan teologia ikasi zuen Jenako Unibertsitatean Artzain gisa, Äksin eta Oberpahlenen (gaur egungo Põltsamaan) aritu zen.

1766-1767 urteetan, *Lühhike öppetus* itzuli zuen, estonieraz argitaratutako lehen aldizkaria, Peter Ernst Wilde medikuak zuzendua. 1771n, Wilderen *Arsti ramat nende juhhatamisseks kes tahtvad többed ärra-arvada ning parrandada* estonierara itzuli zuen, eta idazlan hori estonierazko lehen medikuntza-liburua izan zen.

1793ko *Versuch die Staatsverfassung des Russischen Reichs darzustellen* liburuan, Franz Benedikt Hermann ingeniari eta estatistikariarekin polemikoan ibili zen.

Hupel materialista zen baina arima hilezkorraren existentzia defendatu zuen, eta arima eter itxurako materia «sotilez» osatuta dagoela uste zuen. Materialismoa eta kristautasuna uztartzen saiatu zen, baina aldi berean tolerantzia erlijiosoaren alde hitz egin zuen.

## Lanak 
thumb|eskuinera|200px|Hupelen *Idiotikon der deutschen Sprache in Lief* liburuaren azala (1795).

* *Topographische Nachrichten von Lief- und Ehstland*
** *Topographische Nachrichten von Lief- und Ehstland. Erster Band* (1774)
** *Topographische Nachrichten von Lief- und Ehstland. Zweiter Band* (1777)
** *Topographische Nachrichten von Lief- und Ehstland. Dritter und lelzter Band* (1782)
** *Die gegenwärtige Verfassung der Rigischen und der Revalschen Statthalterschaft* (1789)
* *Ehstnische Sprachlehre für beide Hauptdialekte, den revalschen und den dörptschen; nebst einem* (1780)
* *Nordische Miscellaneen* eta *Neue Nordische Miscellaneen*
* *Lühhike öppetus* (Peter Ernst Wilderekin batera, 1766-1767; estonierazko lehen aldizkaria)
* *Arsti ramat nende juhhatamisseks kes tahtwad többed ärraarwada ning parrandada* (Peter Ernst Wilderen idazlanaren itzulpena, 1771)
* *Versuch die Staatsverfassung des Russischen Reichs darzustellen* (bi liburukitan, 1793)
* *Idiotikon der deutschen Sprache in Lief* (1795)
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yao Jie

**Yao Jie** (1990eko irailaren 21a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2016ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yin Anna

**Yin Anna** (1992ko martxoaren 23a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2012ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yu Chaohong

**Yu Chaohong** (Dali, 1975eko azaroaren 3a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2004ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yu Guohui

**Yu Guohui** (Qingdao, 1977ko apirilaren 30a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 1996ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 2000ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yu Hourun

**Yu Hourun** (1964ko uztailaren 9a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 1988ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yu Wenge

**Yu Wenge** (1966ko otsailaren 18a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 1992ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Autorretratua Isabel Brant emaztearekin

***Autorretratua Isabel Brant emaztearekin*** () Peter Paul Rubens margolariak 1609-1610 artean egindako lana da. Olio ohola gaineko teknika erabili zuen. Tamainua: 1,78 metro x 1,36 m.koa da. Gaur egun Municheko Alte Pinakothek museoan erakusten da.

## Gaia 
Rubens hemen autorretratzen da bere lehen emazte izan zen Isabella Brantekin (1591 – 1626); emakumea Anberesko noble baten alaba zen. Rubens eta Isabel 1609ko urriaren 3an ezkondu ziren, Anberesko San Migel abadian, artista Italian zortzi urte eman ondoren hirira itzuli eta gutxira. Koadroa 1609 inguruan egin zen, ezkontzako lehen urtean, eta bikotearen zoriona islatu nahi du.

## Deskribapena 
Pintura bikotearen erretratu bikoitz bat da, neurri ia naturalean. Sasiama zuhaixka baten aurrean eserita daude, ezkontzako maitasuna eta fideltasuna sinbolizatzen dituen landarea. Eskuineko eskuek lotuta (*junctio dextrarum*), ezkonduta zeudela adierazten dute. Koadroaren erdialdea da gutxi gorabehera, eta diagonal bat marrazten du artistaren ezkerreko hankarekin eta ezpatari eusten diola dirudien ezkerreko besoarekin.

Rubensek zehaztasun handiz adierazten ditu oihalen, parpailaren eta brodatuen kalitateak, baita irudikatutako gainerako objektuak ere, bere trebetasuna erakutsi nahiko balu bezala. Horrela, bere pinturan veneziar margolaritzaren eragina islatzen da, bereziki Tizianorena, oihalen koloreagatik eta tratamendu bikainagatik, hala nola emakumearen gerruntzearen brodatu xeheagatik.

Rubensek, ezkerreko eskua ezpataren heldulekuan duela zaldun aristokratiko gisa irudikatzen du bere burua.

Koadroak urrezko argia du, udazkeneko tipikoa, eta batez ere ezkonberrien aurpegi gazteak argitzen ditu.

## Iruditegia 

Image:
Peter_Paul_Rubens_106.jpg|Aurpegien zehaztasunak.
Peter_Paul_Rubens_105_1.JPG|Bikotearen eskuak elkartuta.
Peter Paul Rubens 105-Isabella-Kopf gesamt.jpg|Isabella Brant.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Émilie Aubry

**Émilie Aubry** (Soissons, 1975) frantziar kazetaria eta telebista eta irrati-aurkezlea da. Gaur egun nagusiki *Le Dessous des cartes* *Arte* telebista katearen saioaren aurkezle izateagatik ezaguna da.

## Biografia 
### Familia 
Francois-Xavier Aubryren eta Martine Ferranden alaba, *Grasset*eko editorea zen. Aitaginarreba Pierre-André Boutang dokumentalista eta *Arte* telebista-kanalaren zuzendari ohia du. Bi ahizpa ditu: Gwenaëlle Aubry eleberrigilea eta Adrienne Boutang, Ameriketako zineman espezialista, Pierre-André Boutang-en  alaba.

### Prestakuntza 
Literatura ikasketak egin ondoren, Pariseko Sciences Pon graduatu zen. 2001ean LCPn sartu zen, erreportajeetan eta telebistako albisteak aurkezten. 2006an, Emmanuel Kesslerrekin batera, presidentetzarako primario sozialistaren hiru eztabaidak antolatu zituen. 2007an, *Le Temps de choses* aurkeztu zuen, presidentetzarako hauteskundeetarako hautagaiak elkarrizketatu zituen programa.

### Karrera 
2009ko urtarriletik 2011ko urria arte, *Arte*n egunero *Global Mag* albistea aurkeztu zuen, ingurumenari begirako programa. 2012ko urtarrilean, Thomas Kausch lankide alemaniar batekin txandakatuz, *Thema*, kate franko-alemaniarreko programa aurkeztu zuen.

*La Cité du livre* ere aurkezten du, LCPren literatur aldizkaria 2012ko urtarriletik . Gero, kanal berean, 2013an *Grand Écran*, *Le Journal du Dimanche*rekin elkarlanean aurkeztu zuen. 2017ko uztailean LCP utzi zuen, *Arte* eta *France* *Culture*ren proposamenei erantzuteko.

2016an Jean-Christophe Victor hil ondoren, *Le Dessous des cartes* saioa aurkezten hasi zen 2017ko irailaren 2an *Arte*n.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yu Zhuanghui

**Yu Zhuanghui** (1962ko apirilaren 12a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 1984ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yue Chao

**Yue Chao** (Yangzhou, 1991ko urtarrilaren 5a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2016ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Melillako Portuko Agintaritza

**Melillako Portuko Agintaritza** Espainiako portu-agintaritza bat da, Garraio eta Mugikortasun Jasangarriko Ministerioaren Puertos del Estado erakunde publikoaren mendekoa, eta Melillako Estatuaren titulartasuneko portua operatzeaz arduratzen den erakunde publiko gisa dago konfiguratuta.

Melillako Portuko Agintaritzaren eraikinean du egoitza Melillako Portuko Agintaritzak. Melillako portuaren gerezia da eraikina.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* 

## Ikus, gainera 
* Melillako Portuko Agintaritzaren egoitza
* Melillako portua

## Kanpo estekak
Carmen Farala

**Carmen Farala**, **Daniel Mora Rojasen** izen artistikoa, (Sevilla, Andaluzia, 1989ko azaroaren 4a) *drag queen* bat da. 2021 urtean ''RuPaul's Drag* Raceko frankizia espainiarreko *Drag Race España* telebista lehiaketan Espainiako *Superizar* titulua lortzeagatik da ezaguna.

## Ibilbidea 
Carmen Farala Madrilen bizi da, eta urte askotako ibilbidea du ikuskizunen munduan. Las Hermanas Farala hirukotearen parte izan da, Barbara eta Verarekin batera. Farala  izen artistikoa lurrinaren 80ko hamarkadako telebistako iragarki famatu bati egindako keinua da.

2017an Farala Ahizpek «*If I don´t have you*» singlea argitaratu zuten, eta Salva Musté argazkilari eta zuzendariak zuzendu zuen bideoklipa.

2022 urtean Benidorm Fest-eko Chanel abeslariak finalaurrekoan eta finalean erabili zituen jantziak diseinatu zituen. Gainera, urte bereko abuztuan bakarkako lehen singlea argitaratu zuen, «*Pantera*», Leroy Sanchezek konposatua eta Salva Musték zuzendutako bideokliparekin.

## Diskografia 
### Bakunak 
* «**If I don´t have you**»

* «*Pantera*»

## Filmografia 
### Telebista 
* *La Que Se Avecina T9x05* (2016)
* *Drag Race España* (2021)
* *Maestros de la costura* (2022)
* *Maestros de la costura Celebrity'', La 1, lehiakide finalista (2024)

*

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Envy Peru
* Supremme Deluxe

## Kanpo estekak 
*
Zhang Deshun

**Zhang Deshun** (Dali, 1996ko otsailaren 21a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zhang Hao

**Zhang Hao** (1978ko otsailaren 26a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2004ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Envy Peru

**Envy Peru**, **Boris Irvin Itzkovich** **Escobar-en** izen artistikoa, (Trujillo, Peru, 1989ko apirilaren 22a), *drag queen,* aktore, modelo eta makillatzailea da, Herbehereetan bizi dena. Herbehereetako lehen hiru *drag* aurkezleetako bat izatean egin zen ezaguna BNNVARA *De diva in mij* telebista saioan. Benelux inguruko sare sozialetan jarraitzaile gehien dituen drag queen-etako bat da. Azken horretan irabazlea izan zen eta Herbehereetako lehenengo super drag izarra bihurtu zen.

## Bizitza 
Boris Itzkovich Escobar Peruko Trujillo herrian jaio zen 1989 urtean, eta lau urte zituela Holandara joan zen amarekin. Hamairu urte zituenetik hainbat antzerki taldetan hartu du parte Hilversumen. Hemeretzi urte zituenean, Amsterdameko Film Actors Academy eskolan hasi zen aktore lana iaksten. Prestakuntza jaso ostean, makillatzailetzan espezializatu zen. 

### Lan ibilbidea 
Escobar  2016 urtean hasi zen drag queen izaten, Envy Peru izen artistikoarekin. 2016an Escobarrek drag Mermaids Mansion etxea ere sortu zuen, Miss Abby OMG drag artistarekin eta Ivy-Elyse Monroerekin batera, besteak beste. Escobar etxe horren izenean Superball en Paradiso lehiaketan lehiatu zen, Europako drag konpetentzia handienetako batean, eta guztira hiru sari irabazi zituen. Escobarrek *De diva in mij* telebista saioaren lehen denboraldiko hiru aurkezleetako bat izan zen bere telebistako debuta, eta 2019ko uztailaren 29an eman zen BNNVARA katean. Une zail baten ostean, jomugan jarrriak diren emakumeei buruzko telebista-saio horretan, Escobar gizon eta emakume gisa ikus daiteke, eta hautagaien irudi-aldaketen arduradun. Programa aitzindaria izan zen, Herbehereetako telebistan, drag queen-ei paper nagusi batekin programa bat egiten utzi zieten lehen aldia izan zen eta.

Escobar zineman ere jardun du, beste beste, *Verliefd op* Cuba (euskaraz: Kubarekin maiteminduta) eta *Wat je vind mag je houden* (euskaraz: Aurkitzen duzuna gera zaitezke) filmetan, besteak beste. 2019 bukaeran, NikkieTutorialsekin (Nikkie de Jager) elkartu zen YouTubeko kanalean. 2020ko ekainean Escobarrek egindako makillaje tutorial online bat argitaratu zen *Vogue NL* moda aldizkarian.

Envy Peru *Drag Race* Hollandeko hamar partaideetako bat izan zen. Txapelketan zehar, lau desafio irabazi zituen eta ez zen inoiz kanporatzeko izendatuen artean geratu, historian zehar arrakastatsuena izan zuen saioan. Era berean, Drag Race frankiziaren bosgarren drag queen da bolada horri eusten, Sharon Needles, Angele Anang, Shea Coule eta Gigi Gooderen atzetik. Azkenean, top 4ra heldu zen, eta denboraldia irabazi zuen, frankizia irabazi zuen lehen drag latindarra bihurtuta.

## Filmografia 
### Telebista 
### Web-serieak 
### Filmak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Zhang Huiqiang

**Zhang Huiqiang** (1976ko urriaren 14a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 1996ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nerea García Fernández

**Nerea García Fernández** (Sestao, 1975ko apirilaren 19a) bizkaitar musikari eta musika-irakaslea da. Besteak beste, *Folketan* taldeko biolin-jotzaile eta ahotsa da.

## Formakuntza 
Nerea Garcia Fernandez 1975ko apirilaren 19an jaio zen Sestaon, eta bertan hasi zituen, 8 urte zituela, bere musika ikasketak. 14 urterekin, berriz, biolina ikasten hasi zen, eta Bilboko *Arriagako Juan Crisostomo* Kontserbatorioan bukatu zuen bere formakuntza.

## Ibilbide profesionala 
### Musikari 
Bere alde klasikoari dagokionez, zenbait kamara-orkestrako kide izan da; esate baterako, *Juan de Antxieta* eta *Sinfonietta Ricercare*koa, azken hau Gavin Cunninghamen zuzendaritzapean.

Horrez gain, euskal folklorean ere jardun izan du; Sestaoko *Eusko Lorak* dantza-taldean parte hartu izan du, Sestaoko Salleko taldearekin kolaboratu izan du, era berean, Trapagarango *Danetarako danok* eta Las Carreraseko *Enarak* taldeeekin ere kolaboratu izan du. Halaber, Barakaldoko *Ibarra-kaldu* euskal musika eta dantza taldeko kide da, eta Euskal Herrian zein Euskal Herritik kanpo aritu izan da beraiekin; hala nola, Andorran, Frantzian eta Portugalen.

Modu berean, 2010an Sestaon sortutako *Folketan* folk musika taldeko kidea da; bertako ahotsa izateaz gain, biolina ere jotzen du. Taldearekin bi pieza grabatu zituen 2017an: taldearen lehen diskoa, “Hamaika entzuteko!”, *Gaua estudioa*n grabatutakoa; eta *Sestaoko erraldoien konpartsa*rekin grabatutako “Biraka ari” CD-DVD lana. 

### Musika-irakasle 
Nerea Garcia Fernandezek urteak eman ditu musika irakaskuntzan, biolin irakasle, hain zuzen. Esaterako, Ugao-Miraballeseko musika akademian jardun zuen irakasle, eta Barakaldoko *Hala Dzipo* musika eskolan.

## Kolaborazioak 
Horrez guztiaz gain, zenbait lan diskografikotan parte hartu izan du kolaborazioak eginez, hala nola:
* 1993an Gris Perla taldearen "Con mucho cariño" izeneko lan diskografikoan kolaboratzaile izan zen.
* 1998an *María* taldeko "Numero 1" lanean ere jardun zuen.
* 2002an *El Legado* izeneko film laburraren soinu-bandaren grabazioan parte hartu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
José Domingues dos Santos

**José Domingues dos Santos** (Lavra, 1885eko abuztuaren 5a – Porto, 1958ko abuztuaren 16a) portugaldar abokatu, irakasle, kazetari eta politikaria izan zen. Portugalgo lehen ministroa izan zen 1924tik 1925era.

Zuzenbidea ikasi zuen Coimbrako Unibertsitatean eta abokatu eta irakasle lanak egin zituen. Joera liberaleko errepublikarra izan zen eta Alderdi Demokratikoko kide izan zen. Bere hautagaitzan hiru aldiz hautatu zuten diputatu 1918 eta 1926 bitartean. 1919ko urtarrilean atxilotu zuten estatu-kolpe saiakera batean, eta hilabete geroago askatu zuten.

Handik gutxira, Alfredo de Sá Cardosoren gobernuan sartu zen Lan ministro karguarekin. Gatazka sozial garai bat kudeatu behar izan zuen, uztailean greba bat trenbidean eta abuztuan atentatu bat Rossioko geltokian.

Gobernua 1920ko urtarrilean erori zen eta Santos Merkataritza eta Komunikazio ministro bezala itzuli zen António Maria da Silvaren gobernuan. 1920ko azarotik Lan ministro izan zen berriro, 1923ko abenduan Justizia ministro izendatu zuten arte.

1924ko azaroan lehen ministro izendatu zuten, baina hiru hilabete geroago dimititu behar izan zuen, zentsura-mozio bat gainditu gabe.