open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Piet Mondrian

[thumb|250px|Piet Mondrian [1924. urtean]]
**Pieter Cornelis (Piet) Mondriaan** edo **Mondrian** (1872ko martxoaren 7 &ndash; 1944ko otsailaren 1a), Herbehereetako margolaria izan zen.

## Garapen piktorikoa 
XIX. mende amaierako artegile holandar honek hasierako etapan bere herri inguruko paisaia eta errotak margotu zituen modu inpresionista eta espresionistan, 1908 aldera Fauvismoak erabilitako koloretan eragin zuelarik. Pixkanaka bere koloreak kolore nagusietara mugatzen hasten dira, hots, gorria, horia eta urdina.

Amsterdamen Van Doesburg buru zutela artista holandar batzuek *De stijl* aldizkariaren inguruan arte mugimendua sortu zuten Mondrian artegile garrantzitsuena izanik. Neoplastizismoa izeneko mugimendu hau, abstrakzioan eta kolore eta forma sinple eta sintetizatuetan oinarriturik, XX. mendeko diseinu, pintura, eskultura eta arkitekturaren aitzindarietakoa izango da.

Mondrianen estetika ikerketa espiritualean datza, Malevitxen suprematismoaren antzera, artea euskarri bezala erabiliz, egiaren bila arituko da eta bide horretan, sinpletasunaren konplexutasuna ardatz, forma kurboak, ehundura eta nagusiak ez diren koloreak baztertu zituen.

## Diseinu oinarrizko eta ezaguterraza 
Kubismoaren eraginaz ere, 1911 eta 1914 artean, paisaiako gaietatik abiatuz abstrakziorako joera hartuko zuen eta arte mailan garrantzia zuen lanetara iritsi zen, kolore nagusi eta angelu zuzeneko konposizio abstraktuetara, marra beltz lodiez bananduta. Zenbat eta sinpleago orduan eta hobeko ideiari jarraituz.

Margo mota horrek eragin handia izan du 20. mendetik aurrera diseinuan oro har, oso forma ezaguterraza eskaintzen baitu. Horren adibideak dira Yves Saint-Laurent moda-disenatzailearen Mondrian soineko bilduma, edo La Vie Claire txirrindularitza taldeak 1980ko hamarkadan erabili zuen maillota.

Fitxategi:Mondriaanmode door Yves St Laurent (1966).jpg|Mondrian bilduma, Yves Saint-Laurent.
Fitxategi:La-vie-claire-jersey-by-santini-for-prendas.jpg|La Vie Claireren maillota.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ike urakana (2008)

**Ike** urakana 2008ko 9. ekaitza eta 4. urakana izan zen. Cabo Verde inguruan hasi zen ekaitza moduan eta irailaren 1ean Cabo Verdetik mendebaldera ekaitz tropikal kategoriara iritsi zen. Irailaren 4an Saffir-Simpson urakan eskalan 4. mailako urakana bilakatu zen, 230 kilometro orduko haizeekin eta 935 hektopascaleko presioarekin. 94 hildako utzi zituen gutxienez, horietatik gehienak Haitin.

## Ikus, gainera 
* 2008ko Atlantikoko zikloi tropikalen zerrenda

250px|thumb|ezkerrera|Ekaitzaren ibilbidea.

## Kanpo estekak
Saharako Errepublika Arabiar Demokratikoa

**Saharako Errepublika Arabiar Demokratikoa** edo **Saharako Arabiar Errepublika Demokratikoa** (; ) Mendebaldeko Saharan osatutako estatua da. Espainiak Saharako bere koloniatik alde egin ondoren, 1976an Marokok eta Mauritaniak okupatu zuten. Fronte Polisarioak abiatutako nazio askapeneko gerraren ondorioz, 1979an Mauritaniak lur horretatik alde egin zuen, eta Marokoren esku utzi zuen eskualde osoa. Fronte Polisarioak independentzia aldarrikatu zuen ondoren. Berrogeita bost estatuk onartua dute gaur egun, beste hogeita bik noizbait onartua zuten, eta beste hamahiruk onartua dute, baina harremanak eten dituzte. Hamabi estatutan du enbaxada.

[thumb|ezkerrera|Nafarroa ospitalea, [Fronte Polisarioak kontrolatutako Mendebaldeko Saharako zatian dagoen Tifariti herrian.]]

Hiriburua Aaiun da, baina hura Marokok okupatu zuenetik, Bir Lehloura mugitu zen. Hala ere, *de facto* hiriburua Tinduf da, eta han bizi dira iheslari gehienak.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Brahim Gali
* Mendebaldeko Sahara

## Kanpo estekak
SKT Sekuentzia

**SKT Sekuentzia** 2002 inguruan Zarautzen (Gipuzkoa) sortutako musika taldea da. Boskotetzat hasi ziren, rock eta hip hop doinuak nahasiz. 2006an, lehen diskoa kaleratu zuten: *Hautsetik*, MusikHerria diskoetxearen laguntzaz. 2008an, boskotetzat azken kontzertua eman zuten, Arraio Irratiaren bigarren urteurrenean. Gaur egun, hirukotetzat ari dira.

Musika, hitz eta kontzeptu aldetik, osotasunean, oso planteamendu bitxia dauka taldeak, eta musika estilo ia guztietara zabalik daude: hardcorea (zentzu zabalenean), rapa, musika elektronikoa, ildo akustikoa, metala, bertsoak... Hitzetan, berriz, bidegabekerien eta zapaltzaileen kontrako salaketa, umorea, ironia barra-barra, eta sentimenduetan barrena begiratzeko jarrerak erakusten dituzte.

## Taldekideak 
### Oraingo taldekideak 
* Imanol Epelde: ahotsa
* Gari: gitarra
* Mattin Epelde: bateria

### Lehengo taldekideak 
* Antxu: gitarra
* Mattin Ostolaza: baxua

## Diskografia 
### Diskoak 
* *Hautsetik* (MusikHerria, 2006)
* *Etxe bat* (2009)
* *Pausoz pauso* (2009)

### Bildumetako parte-hartzeak 
* “Zureak dira” abestia, *ZAGA 10 urtez* bilduman (2005).
* "Ayo, azenayo!" abestia, *MusikHerria 2. bilduma* bilduman (2006)
* "Zureak dira" abestia, *Musika askea mundurat* bilduman (2006).
* "Tiro paraboliko zuzena" abestia, *Urtez urte sokak apurtuz!* bilduman (2006).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* «SKT Sekuentzia», *Jamendo.com* webgunean. SKT Sekuentzia taldearen informazioa, eta diskografia osoa entzungai.
Zumaiako Futbol Taldea

**Zumaiako Futbol Taldea** Zumaiako futbol taldea da. 1977an sortua, egun Gipuzkoako Erregional Preferentean dabil.

## Historia 
1977an *Zumaiako Herri Batzokia* elkartea eratu zen eta honek *Zumaya Fútbol Club* sortu zuen Pulpo Kirol Elkarteko futbol saila desagertu zenean. Egurko futbol zelaian hasi zen jokatzen eta 1979an Aita Mari estadioa futbol zelaia inauguratu zuen.

1989an Hirugarren Mailara igo zen. Urtebete baino ez zuen iraun han.

## Uniformea 
* **Lehenengoa**: Zamarra eta praka gorriak.

## Futbol Zelaia 
Zumaiako Aita Mari futbol zelaiakhttp://maps.google.es/maps?f=q&hl=es&q=BARRIO+DE+AITA+MARI+,ZUMAIA,Guipuzcoa,Espa%C3%B1a&ie=UTF8&om=1&t=k&z=16 500 ikusleentzako tokia eta 102x65 metro ditu. 1979an ireki zuten. Izena Aita Mariren omenezkoa zen.

## Datuak 
2024-25 denboraldia barne.
* **Denboraldiak Lehenengo Mailan**: 0
* **Denboraldiak Bigarren Mailan**: 0
* **Denboraldiak Bigarren B Mailan**: 0
* **Denboraldiak Lehen Federazioan**: 0
* **Denboraldiak Bigarren Federazioan**: 0
* **Denboraldiak Hirugarren Mailan**: 1
* **Denboraldiak Hirugarren Federazioan**: 0
* **Emaitzarik onena**: 19.a (Hirugarren Maila, IV. Multzo 89-90 denboraldia)

### Azken urteak 
## Emakumezkoen Taldea 
[260px|thumb|[Leintz Arizmendi Futbol Taldea|Leintz-Arizmendi eta Zumaiako FT-ren arteko partida, Aretxabaletan]]
Emakumezkoen taldea 1987an sortu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tinduf

**Tinduf** (arabieraz *تندوف*, tamazight hizkuntzatik transkribatuta *tama-n-Duf*, eta frantsesez *Tindouf*) Aljeriako mendebaldeko hiri bat da, Tindufeko wilaiari izena eman diona eta haren hiriburu dena. Aljertik 1900 kilometro hego-mendebaldera dago, eta 2006an 44058 biztanle zituen, iheslarien esparruak kontuan hartu gabe.

## Saharar iheslarien kanpamentuak 
Batzuetan Mendebaldeko Saharako iheslarien esparruei ematen zaien izena ere bada **Tinduf**, bere aldirietan kokatuta daudelako. Berez "Aaiun", "Auserd", "Smara" eta "Dakhla" izena duten zelaiak dira; bakoitza *wilaia* (probintziaren kidea) bat da. Bertan daude Fronte Polisarioaren zelai nagusiak eta Saharako Arabiar Errepublika Demokratikoko erbesteko gobernua.

Zaila da jakitea zenbat biztanle dauden errefuxiatu zelaietan. Aljeria eta Fronte Polisarioaren arabera 165.000 inguru dira, eta Marokoren arabera 10.000tik 50.000ra. NBEren arabera gutxienez 90.000 pertsona daude errefuxiatu behar handiekin.

## Klima 

## Demografia 
Tindufek 47.965 inguru bizilagun ditu (2010eko zenbatespena). Zaila da kopurua zehaztea, Mendebaldeko Saharako iheslarien arazoa dela eta.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dilmun

**Dilmun** (sumereraz: 15px, gero 𒉌𒌇(𒆠), ni.tukki = DILMUNki; *Tilmun* akaderaz ; antzinako grekoz, Τήλος; ) Bahraingo uharteetan, Persiar Golkoan kokatutako antzinako lurraldeari emandako izena da. Mesopotamia eta Indus haraneko hiriak lotzen zituen merkataritza itsasbideetan zuen kokapenagatik, antzinateko merkataritza gune garrantzitsu bat bezala garatu zen.

Badago ebidentzia literario eta arkeologikorik Mesopotamia eta Indu haraneko zibilizazioaren arteko merkataritzarako (beharbada, akaderaz Meluhha izena eman zioten lurraldea). Indus haraneko Harappa hiriko buztinezko zigiluek egineko inprimaketak, salgai paketeak zigilatzeko erabili izan ziren. Inprimaketa hauetako batzuk, Ur eta beste mesopotamiar hiri batzuetan aurkituak izan dira.

## Mitologia 
thumb|Dilmuneko kobrezko zezen burua
Sumertar mitologian, **Dilmuna**, batzuetan, "Eguzkia irteten den tokia" edo "Bizitzaren lurra" bezala deskribatua da, eta bere patroia Ninsikil da. Enki eta Ninhursagen mitoaren taulatxo batek, *Lur birjin eta garbi bat, non lehoiek ez duten hiltzen, otsoek ez dituzten arkumeak eramaten, zerriek ez dakiten aleak jateko direla* bezala deskribatzen du. Dirudienez, Enuma Elishen kontatzen den Enki, Ninhursag eta Nammu protagonista izan ziren sorreraren istorio epikoa gertatzen den tokia da. Dilmunera bidalia izan zen Ziusudra (Utnapishtim), euri-jasa edo uholdearen ondoren, betirako bizitzeko. Gainera, bertan zegoen airearen jainkosa zen Ninlilen etxea.

## Kanpo estekak 
* «Hall of Dilmun». Bahrain National Museum
* 2010-12-09 «Lost ancient civilisation's ruins lie beneath Gulf, says boffin» The register
Rip Curl Pro Zarautz

**Rip Curl Pro Zarautz** edo **Pro Surf Zarautz** WQS Munduko Surf Txapelketaren zirkuituko proba puntuagarria da. Urtero ospatzen da eta sei izarretako kategoriatik bost ditu. Europako bigarren probarik onena, antolakuntza, partaidetza zein sarien kopurua kontutan hartuz.

## Historia 
1999rarte *Pukas Pro* izenarekin ospatzen zen Zarautzen (Gipuzkoa) Munduko Surf Txapelketa. 1999tik 2007ra bitartean ez zen ospatu. 2007ko proba, sei izarretatik hiruko kategoria izan zuen eta 2008koak berriz, bi izar gehiago, bost seitik. Babesle nagusien artean, Rip Curl marka bera, Euskaltel eta Zarauzko Udala Gipuzkoako Foru Aldundiaren laguntzarekin daude.
Txapelketaren lehen urtean, 2007, Aritz Aranburu zarauztarrak bere herritarren aurrean irabazi zion Marlon Lipke alemaniarrari finalean. 2008an berriz, Aritz hirugarren amaitu zuen bere herriko proban Joan Duru frantsesaren aurka finalerdietan galduz.

## Txapeldunak 
* 2007: Aritz Aranburu (Zarautz, )
* 2008: Tim Boal (Angelu, )

## Kanpo estekak 
*  Pro Surf Zarautzeko webgune ofiziala
*  Rip Curl Pro Zarauzko webgune bat
Boca Juniors

thumb|250px|
thumb|250px|1919an txapeldun izan zen taldea.
[thumb|250px|[Alberto J. Armando estadioa|La Bombonera estadioa.]]
**Club Atlético Boca Juniors**, edo soilik **Boca** Argentinako futbol talde nagusietakoa da, River Platerekin batera, bai eta Hego Ameriketako arrakastatsuenetakoa ere, 3 aldiz irabazi baitu Kontinente arteko Futbol Kopa eta sei aldiz Libertadores Kopa.

## Palmaresa 
### Argentinan: 38 
* Argentinako futbol liga (34): 1919, 1920, 1923, 1924, 1926, 1930, 1931, 1934, 1935, 1940, 1943, 1944, 1954, 1962, 1964, 1965, 1969(N), 1976(N), 1976(M), 1976(N), 1981(M), 1992(A), 1998(A), 1999(C), 2000(A), 2003(A), 2005(A), 2006(C), 2008(A), 2011(A), 2015, 2017, 2018, 2020.
** *Torneo nazionala (N), Torneo metropolitarra (M), Apertura (A), Clausura (C).*
* Argentinako futbol kopa (3): 1969, 2012, 2015.
* Argentinako Superkopa (1): 2018.

### Nazio artean: 16 
* Kontinente arteko Futbol Kopa:
** Txapelduna (3): 1977, 2000, 2003.
** Finalista (1): 2001.
* FIFAren Kluben arteko Munduko Kopa:
** Txapelduna (0)
** Finalista (1): 2007.
* Libertadores Kopa:
** Txapelduna (6): 1977, 1978, 2000, 2001, 2003, 2007.
** Finalista (5): 1963, 1979, 2004, 2012, 2018.
* Hego Amerikako Kopa (2): 2004, 2005.
* Hego Amerikako Errekopa (4): 1990, 2005, 2006, 2008.
* Libertadores Superkopa (1): 1989.

## Jokalari ezagunak 
* Diego Armando Maradona (1981-82, 1995-97).
* Martín Herrera (1987-96).
* Gabriel Batistuta (1990-91).
* Juan Roman Riquelme (1995-2002, 2007-).

## Kanpo estekak 
* Bocaren webgunea
800px|erdian|
River Plate

thumb|250px|80. hamarkadako taldea.
**Club Atlético River Plate**, River Plate edo soilik River Argentinako futbol talde nagusietakoa da, Boca Juniorsekin batera. Argentinako liga gehien irabazi dituen taldea da eta nazio artean lau Libertadores kopa eta Kontinente arteko Futbol Kopa bat irabazi ditu, besteak beste.

## Palmaresa 
### Argentinan: 40 
* Argentinako futbol liga (36): 1920 (Am), 1932, 1936 (TK), 1936 (UK), 1937, 1941, 1942, 1945, 1947, 1952, 1953, 1955, 1956, 1957, 1975 (M), 1975 (H), 1977 (M), 1979 (M), 1979 (H), 1980 (M), 1981 (H), 1985-1986, 1989-1990, 1991 (Ir), 1993 (Ir), 1994 (Ir), 1996 (Ir), 1997 (Ir), 1997 (*It*), 1999 (Ir), 2000 (*It*), 2002 (*It*), 2003 (*It*), 2004 (*It*), 2008 (*It*), 2014 (F)
** *Amateurra (Am), Txapelketaren Kopa (TK), Urrezko Kopa (UK), Herrialdeko lehiaketa (H), Lehiaketa metropolitarra (M), Irekidura (Ir), Itxidura (It), Finala (F).*
* Argentinako futbol kopa (3): 2016, 2017, 2019
* Argentinako Superkopa (1): 2017.

### Nazio artean: 11 
* Kontinente arteko Futbol Kopa:
** Txapelduna (1): 1986.
** Finalista (1): 1996.
* FIFAren Kluben arteko Munduko Kopa:
** Txapelduna (0)
** Finalista (1): 2015.
** Hirugarrena (1): 2018.
* Libertadores Kopa:
** Txapelduna (4): 1986, 1996, 2015, 2018.
** Finalista (3): 1966, 1976, 2019.
* Hego Amerikako Kopa (1): 2014.
* Hego Amerikako Errekopa (3): 2015, 2016, 2019.
* Hego Amerikako Superkopa (1): 1997.
* Amerika arteko Kopa (1): 1987.

## Jokalari ezagunak 
* Angel Labruna (1939-1959).
* Alfredo Di Stéfano (1945) eta (1947-1949).
* Mario Alberto Kempes (1981-1982).
* Enzo Francescoli (1983-1986) eta (1994-1997) .
* Ramón Ángel Díaz (1978-1981) eta (1991-1993).
* Amadeo Carrizo (1945-1968).
* Gabriel Batistuta (1989-1990).
* Roberto Ayala (1993-1995).
* Hernan Crespo (1993-1996).
* Radamel Falcao (2004-2009).

erdian|800px|

## Kanpo estekak 
*  Riverren webgunea
Lainomendi

**Lainomendi** Derion dagoen mendia da. **Lañamendi** eta **Lañemendi** izenarekin ere ezagutzen dute mendi hau. 244 metroko garaiera du.

Loiuko aireportutik oso gertu dago, Unbe eta Berreaga mendien artean.

## Jakingarriak 
Lainomendi, Derioko dantza talde baten izena ere bada.

## Kanpo estekak 
* Lainomendi dantza taldeari buruzko webgunea.
Bizcaya (futbol taldea)

[thumb|300px|eskuinera|[1902an Kopako txapelduna izen zen Bizcaya futbol taldea.]]

**Bizcaya** Bilboko futbol taldea zen, Athletic Clubek Bilboko beste futbol talde batzuekin sortua 1902an eta 1907an Espainiako Futbol Errege Kopan parte hartzeko.

Hauek izan ziren bi elkartze haiek lortutako emaitzak:

* 1902ko *Bizcaya*. Athletic Clubek eta Bilbao FCk sortua, Koroatzearen Kopa izeneko txapelketan parte hartu eta irabazi zuen. Hurrengo urtean, Athletic Clubek Bilbao FC bereganatu eta Bilboko Athletic Club sortu zuen.

* 1907ko *Bizcaya*. Athletic Clubek eta Unionek sortua, 1907ko Errege Kopako txapeldunordea izan zen.

## 1902ko *Bizcaya* 
XX. mendeko hasierako Bilbon klub nagusi bi zeuden: Bilbao FC (1900an sortua) eta Athletic Club (1898koa). Biek elkarrekiko harreman onak zituzten eta lagun arteko partidak jokatu zituzten 1901 eta 1902 artean.

Atzerritar talde batekin jokatzeko, Athletic eta Bilbao FCek jokalarien selekzioa osatu zuten eta *Bizcaya* izena jarri. Horrek 1902ko martxoaren 9an, Akitanian, Bordeleko Burdigala 2-0 irabazi zuen. Bueltan, martxoaren 31n Bilbon berriro 7-0 irabazi zuen.

Maiatzean Madrilen Koroatzearen Kopa izeneko txapelketa antolatu zuten, Alfontso XIII.aren adin nagusitasuna eta koroatzea ospatzeko. Burdigalaren aurka jokatutako partiden emaitza ikusita, selekzioaren ideia errepikatu zuten Madrilera joateko.

Bizcayak FC Barcelona, Bartzelonako Español, Madrilgo New-Football eta Madrid FCen aurka aritu zuen. Español 5-1 al , New-Football 8-1 eta Bartzelona 2-1 irabazi ondoren, txapelketa irabazi zuen. 1902ko maiatzaren 15ean finala jokatu zuten jokalariak L. Arana, Kareaga, Larrañaga, L. Silva, Goiri, Arana, Cazeaux, Astorkia, Dyer, R. Silva eta Evans ziren. Astorkia eta Cazeaux golegileak ziren.

*Copa de la Coronación* txapelketak lortutako arrakasta zela eta, hurrengo urtean Espainiako Futbol Errege Kopa antolatzea erabaki zen. Nahiz eta batzuek lehendabiziko ediziotzat jo, Espainiako Federakuntzak ez du aintzat hartu. Bizcaya sariaren jabea zen.

1903ko hasieran, bai Bilbao FCek bai Athletic Clubek arazo ekonomikoak izan zituzten. Martxoaren 29an bien arteko batzarra egin eta klubak batzea adostu zen, *Athletic Club de Bilbao* izenaz.

## 1907ko *Bizcaya* 
1907an, Errege Kopan parte hartzeko, Athletic Clubek 1902an erabilitako eremua berreskuratu eta Unión Vizcaino taldearekin selekzioa egin zuen. Izena ere berreskuratu zuten eta zein eta *Bizcaya* izan zen.

Txapelketaren sistema ligatxoa zen, lehenengo biek finala jokatuta. Bizcayak Madrid FC (3-2), Salamanca TFB (5-0) eta Recreativo de Huelva (4-0) irabazi eta Vigo FCren aurka 2-1 galdu zuen. Finala Madrid FCren aurka jokatu eta Bizcayak 1-0 galdu zuen.

## Ikus, gainera 
* Bilboko Athletic Kluba.
* Espainiako Futbol Errege Kopa

## Kanpo estekak
Ander Barinaga-Rementeria

**Ander Barinaga-Rementeria Arano** (Begoña, Bilbo, ) euskal aktorea eta ekoizlea da.

## Biografia 
Begoñan jaio zen, Bilbon. Oso gazte hasi zen antzerkian. Hainbat antzerki-eskolatan trebatu zen.

Ikus-entzunezko komunikazioan lizentziatu zen Euskal Herriko Unibertsitatean (UPV/EHU), Multimedia Ekoizpenean eta Errealizazioan espezializatuta. Ondoren, zinema-industriaren kudeaketari buruzko masterra egin zuen Madrilgo Carlos III.a Unibertsitatean.

Eufrasia: Capital Teatral antzerki-taldeko kidea izan zen. ETBko *Goenkale* telebista-seriean parte hartu zuen.

2008an Buero Vallejo Saria jaso zuen Euskal Herriko aktore onenarentzat, *Vivir es primero* lanagatik, Txema Pérezek eta Alicia Gómezek zuzenduta.

ICAAtik igaro ondoren, BowfingerInternational Pictures [Amiguetes Enterprises] produkzio-etxean hasi zen lanean, eta ekoizpen exekutiboko laguntzaile gisa aritu da estatuko hamar film luze baino gehiagotan eta nazioarteko koprodukzioetan.

Antzerki-, zine- eta ekoizpen-irakasle gisa aritu da hainbat eskolatan, besteak beste, Euskal Herriko Zine Eskolan. Ikus-entzunezko produkzioen egituraketan espezializatua, 2018an Galapan sortu zuen Iñigo Zuberorekin batera.

Gaur egun, Irusoin enpresarentzat ekoizle exekutibo gisa egiten du lan.
* Suro 2022 () - Produkzioa Irusoin-ekin,
* *Solo se vive una vez*. 2017.
* *Gosea* (zuz. Itziar Cantero, 2013)
* *Ateak* (2015). *Hi eta Hire Munduak* bideo-lehiaketako saria,

## Sariak 
*2008: Gizonezko aktore onenaren Buero Vallejo saria "*Vivir será primero*" antzezlanarengatik
* 2012: *Hi eta Hire Munduak* bideo-lehiaketako saria  'Ateak' lana suertatu da hirugarren lehiaketa honetako garaile. Ikasgeletan horren ohikoa den gertaera kontatzen du, bere gelaren bila, beste ate bat nahastuta zabaldu eta lotsatuta, barkamena eskatu eta alde egiten duten lagun horiena. Lanaren kalitatea eta ideiaren originaltasuna saritu nahi izan ditu epaimahaiak.  Jone Aurtenetxe ere aritu zen bideoa  sortzen.
*  iMDB datu basean
Osasunako 2007-2008 denboraldiko lehen taldeko kideak

### Atezainak 
* 1 - Juantxo ELIA Vallejo
* 13 -20px|Espainia RICARDO López Felipe

### Atzelariak 
* 2 -20px|Espainia José IZQUIERDO Martínez
* 3 - Natxo MONREAL Eraso
* 4 - MIGUEL FLAÑO Bezunartea
* 7 - Cesar CRUCHAGA Lasa
* 14 - JOSETXO Romero Urtasun
* 15 - Igotz GARDE Gomez
* 17 - JAVIER FLAÑO Bezunartea
* 19 -20px|Espainia Enrique CORRALES Martín

### Erdilariak 
* 5 -20px|Switzerland Xabier MARGAIRAZ
* 6 -20px Jaroslav PLASIL
* 10 - Patxi PUÑALMartínez
* 12 -20px|Espainia Juan Francisco JUANFRÁN Torres Belén
* 16 -20px|Espainia JAVI GARCIA Fernandez
* 20 -20px|Portugal HUGO VIANA
* 21 -20px|Espainia HECTOR FONT
* 23 -20px|Frantzia Ludovic DELPORTE
* 24 -20px|Iran JAVAD NEKOUNAM
* 28 - Jokin Arkaia ESPARZA
* 40 - Cesar AZPILIKUETA Tanco

### Aurrelariak 
* 8 -20px|Argentina Bernardo Daniel ROMEO
* 9 -20px|Espainia Javier PORTILLO
* 11 -20px|Uruguai Walter PANDIANI
* 18 -20px|Portugal Eduardo Fernandes Pereira "DADY"
* 21 -20px|Mexiko Carlos Alberto VELA Garrido
* 22 - Kike SOLA Clemente

## Kanpo estekak 
* Entrenatzaileak:  Kuko Ziganda eta  Jon Andoni Goikoetxea.
2008ko 1 Formulako denboraldia

**2008ko 1 Formulako denboraldia** historiako 1 Formulako Munduko Txapelketaren 59. denboraldia izan zen, Automobilen Nazioarteko Federazioak (FIA) antolatua.

## 2008ko parte-hartzaileak 
## Denboraldiko podiumak 
## Gidarien sailkapena 
{| width="100%" border=0
|- valign=top
| width="50%" |
* 1.a - 98 puntu - 22px **Lewis Hamilton**
* 2.a - 97 puntu - 20px Felipe Massa
* 3.a - 75 puntu - 20px Robert Kubica
* 4.a - 75 puntu - 20px Kimi Räikkönen
* 5.a - 61 puntu - 20px Fernando Alonso
* 6.a - 60 puntu - 20px Nick Heidfeld
* 7.a - 53 puntu - 20px Heiki Kovalainen
* 8.a - 35 puntu - 20px Sebastian Vettel
* 9.a - 31 puntu - 20px Jarno Trulli
* 10.a - 25 puntu - 20px Timo Glock
* 11.a - 21 puntu - 20px Mark Webber
|width="3" |
| width="50%" |
* 12.a - 19 puntu - 20px Nelson Piquet
* 13.a - 17 puntu - 20px Nico Rosberg
* 14.a - 11 puntu - 20px Rubens Barrichello
* 15.a - 9 puntu - 20px Kazuki Nakajima
* 16.a - 8 puntu - 22px David Coulthard
* 17.a - 4 puntu - 20px Sébastien Bourdais
* 18.a - 3 puntu - 22px Jenson Button
* 19.a - 0 puntu - 22px Giancarlo Fisichella
* 20.a - 0 puntu - 22px Adrian Sutil
* 21.a - 0 puntu - 22px Takuma Sato
* 22.a - 0 puntu - 22px Anthony Davidson
|- valign=top
| colspan=3 |

## Taldekako sailkapena 
* 1.a - 172 puntu - 20px **Ferrari** (Massa eta Räikkönen)
* 2.a - 151 puntu - 20px ** McLaren-Mercedes** (Hamilton eta Kovalainen)
* 3.a - 135 puntu - 20px **BMW Sauber** (Kubica eta Heifeld)
* 4.a - 80 puntu - 20px **Renault** (Alonso eta Piquet)
* 5.a - 56 puntu - 20px **Toyota** (Trulli eta Glock)
* 6.a - 39 puntu - 20px **Toro Rosso-Ferrari** (Vettel eta Bourdais)
* 7.a - 29 puntu - 20px **Red Bull-Renault** (Webber eta Coulthard)
* 8.a - 26 puntu - 20px **Williams-Toyota** (Rosberg eta Nakajima)
* 9.a - 14 puntu - 20px **Honda** (Barrichello eta Button)
* 10.a - 0 puntu - 20px **Force India-Ferrari** (Sutil eta Fisichella)
* 11.a - 0 puntu - 20px **Super Aguri-Honda** (Sato eta Davidson)

## Kanpo estekak
Nire aitaren etxea defendituko dut

***Nire aitaren etxea defendituko dut*** Gabriel Arestiren (1933-1975) poemarik ezagunena da. *Harri eta Herri* liburuan argitaratu zen lehen aldiz, 1963. urtean. Gabriel Arestik, aitaren etxearen bitartez, Euskal Herria defenditu nahi zuen poeman. Ziur aski, hizkuntza gehienetara itzuli den euskal poema da. Patxi Oroz Arizkuren nafar filologoak 740 hizkuntzatara egindako itzulpenak bildu ditu, guztira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* "Gabriel Aresti. Biografia" Angel Zelaieta. Susa, 2000 (On-line)
* Gipuzkoa kultura
* Susa argitaletxea
* Gabriel Aresti euskaltegiaren webguneko biografia.
Harry Potterreko beste pertsonaiak

**Harry Potter liburu eta film saileko pertsonaiak** asko dira. Batzuek ez dute garratzi handirik sail horretan, baina beste batzuek, nagusiak ez izan arren, eragin handia dute mutikoaren bizitzan.

## Pertsonaia garrantzitsuak 
* Albus Dumbledore
* Bellatrix Lestrange
* Cedric Diggory
* Cho Chang
* Dean Thomas
* Draco Malfoy (Malfoy familia)
* Hagrid
* Lavender Brown
* Lord Voldemort
* Minerva McGonagall
* Moody Begizoro
* Neville Longbottom
* Remus Lupin
* Severus Snape
* Sirius Black
* Ginny Weasley
* Weasley familia

## Kanpo estekak
The Corrs

**The Corrs** Irlandako musika talde bat da. Taldea 4 anai-arrebek (Andrea, Sharon, Caroline eta Jim Corr) osatzen dute eta jotzen duten musikan Irlandako musika tradizionala eta Pop-a nahasten dituzte. Kalera atera dituzten diskoen artean hauek dira ezagunenak: Runaway, Only When I sleep, What Can I Do?, I Never Loved You Anyway, Radio, Breathless o Summer Sunshine. Guztira 80 miloi disko saldu dituzte.

### Singelak 
* **Forgiven Not Forgotten:**
** Runaway
** Forgiven Not Forgotten
** Love To Love You
** The Right Time
** Closer

* **Talk On Corners:**
** Only When I Sleep
** I Never Loved You Anyway
** What Can I Do?
** Dreams
** When he's not arround
** So Young
** Runaway (Tin Tin Out Remix)
** No good for me

* **MTV Unplugged:**
** Radio
** Only when I sleep
** Old Town
** At your side

## Sariak 
* 1993 Best Newcomers (CARA Awards)
* 1996 Best New Irish Act (IRMA Awards)
* 1997 Irlandako talderik onena (INEA Awards)
* 1998 Platino saria *Forgiven not Forgotten* eta *Talk On Corners* (IFPI Awards)
* 1998 Albunerik onena *Talk On Corners* (Q Awards)
* 1998 Best New Artist Clip por *Dreams* (Billboard Music Video Awrads)
* 1999 Popular Music (INEA Awards)
* 1999 Abestirik onena *What Can I do?* (Premio Ivor Novello)
* 1999 The Worlds Best Selling Irish Band (World Music Awards)
* 1999 Irlandako talderik onena (Heineken Hot Press Rock Awards)
* 1999 Zuzenean hoberen egindako kontzertua *Lansdowneroad* (Heineken Hot Press Rock Awards)
* 2000 London's Favourite International Group (Capital FM's London Awards)
* 2000 Pop talderik onena (Singapore Radio Music Awards)
* 2000 Best Kept Secret (VH1 Music Awards)
* 2001 Concert Capital Award (Capital FM's London Awards)
* 2002 Best Irish Musician Caroline Corr (Irish Music Awards)
* 2002 Rory Gallagher Musician Award (Hot Press Music Award)
* 2002 Pop abestirik onena *Breathless* (BMI Pop Award)
* 2003 Best International Pop Act (Irish world Awards)
* 2004 Irlandako aktuazio onena (Big Buzz Awards)
* 2005 Irlandako talderik onena (Big Buzz Irish Entertainment Awards)
* 2007 TC Raymond Academy Awards 2000 - Biggest Leaf

## Kanpo estekak 
* The Corrs musika taldearen webgunea
Salbarregi baserria

**Salbarregi**, baita ere **Salbarredi** deitua, Berastegin (Gipuzkoan) dagoen baserria da. Elduako herrigunetik mendira doan bide ondoko malda batean dago.

2006ko martxoaren 7n, Eusko Jaurlaritzak *monumentu* izendatu zuen, Sailkatutako Kultura Ondasuna.

## Ezaugarriak 
Oinplano angeluzuzena eta bi isurkiko estalki zurezkoa ditu, azken horren gailurra HM orientazioa duen fatxada nagusiarekiko perpendikularra. Bi solairu eta ganbara bat ditu.

Atal bakarreko lau zutoinek eta XVIII. mendeko zurezko bilbadurak eusten diote fatxada nagusiari. Fatxadako bilbadurak zementuz eta zerra-hortzen tankerako zeramikazko adreiluz estaliak ditu baoak. Behe-solairuan zurezko bi sarrera-ate daude. Lehenengo solairuan, harrizko barrenak dituzten lau leiho-bao simetriko. Pinoi irekia, galeria erako zurezko baranda batekin. Fatxada honetako hegoaldean etxebizitza dago, halako eranskin batean, behe-solairuan baina beste maila batean kokatua. Etxebizitzaren gainean ganbara txiki bat dago, eta azpian sotoa.

Harlangaitzezko HEko fatxadan lau leiho-bao daude, etxebizitzako gelei dagozkienak; horien azpiko sotoan, bao txikiren bat edo beste. Leihoen gainean harrizko harburu-lerro bat dago. IMko fatxadak harlangaitzez egindako eranskin bat dauka, eta eraikinean sartzeko hormigoizko arrapala bat. Atzealdeko fatxada ere, IEra begira, harlangaitzezkoa da. Fatxada zabal honek bao gutxi ditu, eta horien txikiak; sarbidea du behe-solairura eta sotora; pinoi irekia du, mailakatua, eta harrizko harburu-lerroak.

Barne-bilbadura XVI. mendekoa da, eta haritzezko hamabi zutoin atal bakarrekok osatzen dute (horietako bik habe-dolare bateko pilare-bastidoreei eusten diete). Behe-solairuko harroinetan bermatzen dira eta hainbat elementuz osaturiko armaduraren ardatzak dira (zutoinak, solibak, besoak, gatzariak, baranda eta eskailerak). Habe-dolare gotikoa baserriaren IEko erdialdean dago, osorik, eta lau pilare, azpila eta sunbilak ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Kultura Ondasun izendapena EHAAn
Blefuscu

eskuinera|thumb|Lilliput eta Blefuscuko mapa (Hermann Molletek egina, 1726 urtea baino lehen)

**Blefuscu** fikziozko uharte bat da, Jonathan Swiften *Gulliver-en bidaiak* liburua agertzen dena. Bere biztanleak oso txikiak ziren, "ez sei hazbete baino altuagoak". Zortziehun yardako kanal batek banatzen du Blefuscu Lilliput uhartetik.

Blefuscu eta Lilliput etsaiak ziren arrautza egosiak nola kraskatzen ziren arrazoiagatik. Blefuscutarrak alde zabaletik kraskatzearen aldekoak ziren (muturzabalzaleak) eta liliputarrak, alde estutik (muturestuzaleak).

Istorioa Ingalaterra eta Frantziaren arteko ezinikusiaren parodia zen, biak etengabeko gerran zeudelako arrazoi hutsalengatik. Arrautzen liskarra Eliza Katolikoaren eta Protestanteen arteko liskarren isla zen (konsubstantziazioa eta transubstantziazioa).

## Kanpo estekak
Basajaun haitza

[thumb|300 px|Basajaun haitzeko basoa, [malkar, erkametz, astigar eta pagoz josita]]
**Basajaun haitza** Aiako paraje baten izena da, baso misto batez estalitako malda malkartsu bat. Bertan leize bat dago, antza basajaunen bizitokia bertako jendearen arabera. Lekua Aiako Iturriotz bentatik nahiko gertu kokatua dago, Etxetaballa auzo aldera.

Hala ere, ez da jaso orain arte bertako basajaunei buruzko kontakizun edo elezaharrik, nahiz eta hemendik gertu kokatu zuen Juan Venancio Arakistainek 1882an argitaratutako «El Baso-Jaun de Etumeta» eleberria, Aizarnako Etumetaren inguruan hain zuzen.

Onintza, Mendo, Mari, Kattalin, Orduño, Peru, Artza-Torre, Mañu Aztia eta beste hainbat pertsonaiaren bizipenak kontatzen dira eleberri honetan, Gertuko Aizarnako Etumetako Basajaun protagonistaren inguruan. Maitasun eta gorroto istorioa biziko dute guztiek eta, bide batez, Gipuzkoako historiaren pasarte garrantzitsuak ukituko dituzte: Beotibarko gudua, Ahaide Nagusien arteko hika-mikak, hiribilduen sorrera...

Basajaun haitzaren kasuan, istorio zaharrak galdurik, toponimiak soilik ematen digu izaki mitologikoen berri, baina bai baieztatzen digu mitoaren zabalkundea paraje hauetan, eta argitzen digu Arakistainek bazuela oinarri bat bertako mitologian eta sinismenetan bere eleberria idazterako.

## Ikus, gainera 
* Basajaun

## Kanpo estekak
Ziusudra

**Ziusudra** ( , neo-asirieraz:  , ; Utnapishtim babiloniarrentzat eta Atrahasis akadiarrentzat) mesopotamiako mitologiako heroi bat da, Uholde Handiaren mitoaren protagonista. Bere bertsio antzinakoena Nippurren topatutako taulatxo batean dago.

## Mitoa 
Mitoak, gizakiek, euren jokaera eta zaratekin jainkoak nola nekarazi zituzten kontatzen du, eta hauek, gizakiak suntsitzea erabakitzen dute euri jasa bat bidaliz. Enki, gizakiak sortu zituena izan zena, Nippurreko testuaren arabera "*Anu, Enlil, Enki eta Ninhursagek buru beltzen herria sortu ondoren*" kupidatu egiten da eta gizakiak suntsitzerik ez duela nahi dio.

"Nik nahi dut (...) ez? giza arraza suntsitzea 
Ninturentzat, nik sortutakoen suntsipena eragotzi nahi dut 
Jendea bere tokietara itzularaziko dut 
eta euren itzala baketsua izan dadin egingo dut". 

Ondoren, Ziusudrari itsasontzi bat sortu eta bertan animalia espezie ezberdinekin babestuko dela dio, euri jasa igaro arte.

"Ziusudrak bere ondoan entzun zuen 
harresiaren ezkerraldean tente zegoelarik: 
"Harresiaren ondoan, nik hitz bat esango dizut 
(entzun) nire hitza, jarri arreta nire esanei 
Euri jasa batek uholdepean hartuko ditu gurtza toki 
eta etxe guztiak, Gizateriaren hazia suntsitzeko (...) 
(Hau) da erabakia 
(jainkoen) batzarraren dekretua 
(Hau) da An, Enlil (eta Ninhursag)en hitza 
(...) erregetzaren suntsipena". 

Beranduago, narrazioak, euri jasaren istorioarekin jarraitzen du.

"Ekaitz eta haize guztiak agertu ziren (une berean) 
euri jasak gurtza tokiak inbaditu zituen 
Zazpi egun eta zazpi gauez euri jasak lurra deuseztu ondoren 
eta ontzitzarra ur handietan ekaitz handiengatik kulunkatua izan ondoren 
Utu irten zen, zerua eta lurra argituz 
Ziusudrak, orduan, bere ontzitzarreko leiho bat ireki zuen 
Utuk bere izpiak ontzitzarrean sarrarazi zituen 
Ziusudra erregea, (orduan) Uturen aurrean belaunikatu zen 
erregeak, idi eta ahari mordoa sakrifikatu zizkion". 
"Zerua eta lurragatik deituko duzue (...)" 
"An (eta) Enlilek, zerua eta lurragatik deitu zuten 
lurretik agertu ziren animaliak agerrarazi zituzten 
Ziusudra erregea An (eta) Enlilen aurrean belaunikatu zen 
An (eta) Enlilek Ziusudra zaindu zuten, jainkoarena (bezalako) bizia eman zioten 
berarentzat, jainkoarena (bezalako) putz bat jeitsiarazi zuten 
Orduan, Ziusudra erregea, garai hartan 
Gizateriaren hazia suntsipenetik salbatu zuena 
itsasoetatik haratago, Dilmunean biziarazi zuten". 

Hau, ondoren, asiriar mitologian isladatuta egon zen, Atrahasis olerki akadiarrean, non heroia Atrahasis den.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Atxistoi

**Atxistoi** Nafarroako erdialdeko Pirinioetan dagoen mendi bat da, Lauriñaga mendilerroan. Mendilerro hau, hiru mendik osatzen dute eta Atxistoi, garaieraz, erdian dagoena da, 1230 metrorekin. Orreagatik gertu dago.

Atxistoi mendiak, Lauriñaga eta Lindus mendien artean dagoena, ondo adierazia geratzen da Mizpiratxar edo Granada eta Beraiko lepoa lepoen artean. Mendi honen tontorrean, 158 zenbakia daroan mugarria dago.

## Irispideak 
1057 metroko garaierara dagoen Ibañetako mendatean, bide txiki asfaltatu bat hartu behar da, 1283 metroko garaiera duen Girizu mendiaren iparraldeko aurpegi basotsutik igarotzen dena. Eskumatara ehiztari txabola bat utzi ondoren, 1086 metroko garaieran dagoen Garabide izeneko lepora iristen da. Toki honetan, eskuinetaranzko bidea utzi behar da, antzinako bunker baten ondotik igarotzen den bide bat hartzeko. Bidea basotik doa eta altuera galtzen du 1142 metroko garaieran dagoen Mizpiratxar lepoaren bertikalean kokatzeko. Orduan, basoko bidea uzten da, zuzenean mendebaldean dagoen lepo honetara igotzeko, non, gailurraren gainean dauden uso ehizatokietarantz doan bide batekin lotzen den. Hemen, 156 zenbakia duen mugarria dago. Hemendik aurrera, igoerak gailur belartsutik jarraitzen du igoera goxoan, muga adierazten duen alanbre hesiaren ondoan, 1230 metrora dagoen tontorrera helduz.

Aurrekoaren bide alternatibo bat, asfaltatutako bidea 1169 metrora dagoen Lindus lepora jarrai daiteke, izen bereko tontorraren ondoan. Eskumatara, iparralderantz, basotik jaisten den bide bat hartzen da, baina apur batean baino ez da jarraitu behar, gailurraren tontorrera igo behar baita, non lehen aipaturiko uso ehizatokiak dauden, altuera ez galtzeko. Honela, 1142 metrora dagoen Mizpiratxar edo Granada lepora iristen da, nondik tontorrera iristen den.

## Kanpo estekak 
*  euskal-herria.org webgunean
Nintu

Sumer, Akadia eta Babilonian, antzinako Mesopotamian **Nintu** (jaiotzaren anderea), jainkosa ama bat izan zen, Antu ere deitua (Anuren emaztea). Esaten denez, Nintu izena, bere seme Enlilek jarri zion. Baina berari buruz dauden istorio gehienak akadtarrak dira. Elezaharrek kontatzen dutenaren arabera, berak, jatorrizko buztinezko hamalau zati apurtu zituen, zazpi eskuinetara eta beste hainbeste ezkerretara, eta erdian adreilu bat, lehen zazpi giza enbrioi pareak (edo jaiotzako zazpi jainkosak, lehen gizakiak sortu zituztenak) sortu zituztenak. Adituak, bat datoz Ninhursaga edo Ninhursag bera izango zela, baina beste izen batzuekin ezagutua izan zen, **Ki**, **Ninmah**, **Dingirmah**, **Aruru**, **Belit-ili** beste batzuen artean, eta, Enkiren emazte bezala, orokorrean, **Damgalnuna** edo **Damkina** deitua zen.

Hasieran Belet-ili bezala aipatua agertzen den arren, azkenean, Atrahasis olerki epikoan aipatua da, Enkirekin batera, giza hazkuntza Enlilen erabakiak baino gizalegezkoago modu batean kontrolatua izan behar dela erabakitzen dutenean *Enki eta Nintu jaiotza jainkosak, ordutik aurrera, emakumeen heren batek, behar bezala erdituko ez duela erabakitzen dute: deabru batek Pasittu "umea bere amaren besoetatik kenduko du"*.

Enki eta Ninhursagen mitoan aipatua da, Dilmunen dagoelarik, Enkik, uretatik ur ertzean ikusten duenean, hura izatea nahi du eta berak dio: *gizon bakar batek ere ez nau bere egiten aintziran*. Baina azkenean baiezkoa ematen dio eta Ninsar sortzen dute.

Epiteto horrekin deitua da, baita ere, Ziusudraren istorio sumertarrean, Enkik honako hau dionean: ''Nik nahi dut (...) (ez?) giza arrazaren suntsipena, Ninturentzat nik sortutakoen suntsipena eragotzi nahi dut.

## Kanpo estekak
Ninsar

Mesopotamiako mitologian **Ninsar** (; Nin = anderea eta Sar = berdea) landareen jainkosa bat da. Ninhursag eta Enkiren alaba. Enkirekin batera, Ninkurra sortzen du. Enki eta Ninhursagen mitoan parte hartzen du, non, Ninhursagek, zortzi jainko/sa sortzen dituen Enki sendatzeko, hau mozkortu eta Utturekin harreman sexualak izan ondoren.

**Ninki** (lurraren Anderea), **Ninmu** eta **Nin-shar** bezala ere ezagutzen da.

## Kanpo estekak
Atlasov

**Atlasov** (; ), errusiar uharte txiki bat da, baita sumendi bat ere, Kurileen uhartedian. Bere azalera 119 kilometro karratukoa da, eta Iparraldeko Kurileen uharteen taldearen barnean dago. Uharte sumenditsu bat da, bere sumendia, Atlasov izenekoa (Uyakhuzhach, Oyakoba edo Alaid ere deiturikoa) 2.339 metroko garaierara heltzen denen kono ia perfektu bat delarik.

Uharteak, bere izena, Vladimir Atlasoven omenez darama, XVII. mendeko errusiar esploratzaile bat izan zena.

## Geografia 
Atlasov uhartea, honako koordenatu geografiko hauetan dago:

* latitudea: 50º48' eta 50º55' N
* longitudea: 155º28' eta 155º40' E
* garaiera handiena: 2339 m

Hego-ekialdean, Xumxu eta Paramuxir uharteak daude.

Administratiboki Sakhalin oblastak kontrolatzen du.

## Kanpo estekak
Ediciones de la Flor

**Ediciones de la Flor** Argentinako argitaletxe orokorra da, komikien arloan nazioartean ezaguna dena "Mafalda" eta "Quino"ren beste lan batzuk eta "Fontanarrosa"renak argitaratzen dituelako.

## Kanpo estekak 
*  Argitaletxearen webgunea
1951ko 1 Formulako denboraldia

**1951ko 1 Formulako denboraldia** historiako 1 Formulako Munduko Txapelketaren 2. denboraldia izan zen, Automobilen Nazioarteko Federazioak (FIA) antolatua.
## Denboraldiko podiumak 
## Kanpo estekak
Katxola baserria

**Katxola** Donostiako Aiete auzoan dagoen baserria da, Miramoneko parkean. Geratzen diren baserri-sagardotegi barroko gutxietako bat da Katxola Berri. Baserri mota hau sagardoa egiteko instalazio familiarra da eta diseinu berezia du, bere ekoizpen-espezialitate bereziari egokitua. Beraz, bitxia da oso, tipologiari dagokionez.

1996ko uztailaren 23an, Eusko Jaurlaritzak kultura ondasun izendatu zuen, *monumentu* sailkapenarekin.

## Historia 
Baserria XVII. mendearen bigarren erdian eraiki zuten, eta baserri-lanetan aritzeaz gain, sagardoa ere ekoizten zuten etxekoek. Katxola zen, Igartubeiti baserri museoarekin batera, Gipuzkoan osorik irauten zuen dolare-baserri bakarrenetako bat.

1917. urtera arte, Katxolak baserri gisa funtzionatzen jarraitu zuen, baina orduan sagardotegi bilakatu zuen, Aieteko auzoko Munto eta Oriamendi sagardotegiak bezala. 1940an itxi zen sagardotegia.

Ondare izendapena jaso ondoren, 1999ko azaroaren eta 2000ko abenduaren artean, baserriaren eraikina harriz harri desmontatu eta lekualdatu egin zuten, Oriamendi pasealekuan zeukan posiziotik 200 bat metrora, Paradisu kalera.

## Ezaugarriak 
Eraikinaren oinplanoa laukizuzena da. Altuerari dagokionez, bi solairu eta estalki azpia ditu eta teilatua bi isurkikoa da, gailurra fatxada nagusiarekiko perpendikular duelarik.

Alboko eta atzeko fatxadak eta fatxada nagusiaren beheko solairua zarpeatutako harri-horman apareilatzen dira. Azkenari dagokionez, goiko aldea agiriko egurrez eta adreiluz egindako bilbadura batez osatzen da eta eskantzuetan, baoetan eta kontrahormetan silarria du.
thumb|250px|ezkerrera|Alboko fatxada.

Fatxada nagusiak, zeinen markoa kontrahormek osatzen duten, lau bao-ardatz ditu. Beheko solairuan ataburudun sarrera dago, fatxadaren ardatzarekiko dezentratua, eta hiru bao lehioburudun, denak silarriz eginak. Lehenengo solairuan, erdiko ardatzetan, balkoi kareldunak ditu, eta ertzetan zurezko barlasaidun bao lehioburudunak. Goiko aldean aireztatzeko bi bao karratu daude.

Egituraren aldetik, eraikinaren banaketa ohikoa da, hau da, aurrealdea etxebizitzarako eta atzealdea nekazaritza eta abeltzaintzako jarduerarekin lotutako instalazioetarako. Hain zuzen ere, eraikina definitzen duen oinarrizko elementua lehenengo solairuko atzealdean dagoen dolarea da. Presa laukizuzena da, zoruan sartua eta habe lodiz egindako solairua duena.

## Iruditegia 

Image:
Katxola 3.jpg|Panoramika 2026an.
Katxola harmarria.jpg|Armarria.
Katxola 4.jpg|
Katxola 2.jpg|

## Ikus gainera 
* Miramoneko parkea

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Kultura Ondasun izendapena EHAAn
Le garage hermetique

***Le garage hermétique de Jerry Cornelius*** frantsesezko komiki-liburua da, Jean Giraud *Moebiu*sek lehen aldiz 1976an argitaratutakoa, *Métal Hurlant* aldizkari frantziarrean hain zuzen ere.

Istorio epiko hori fantasiazko giro surrealistak inguratzen du, eta Jerry Cornelius du pertsonaia ezaguna.

## Kanpo estekak
Club Deportivo Tudelano

**Club Deportivo Tudelano** (euskaraz: *Tuterar Kirol Kluba*) Tuterako futbol taldea da. 1935ena sortua, egun RFEF 1.mailan dabil.

## Historia 
1935an *Club Deportivo Tudelano* sortu zuten herriko *Ancora*, *Aragon*, *Tudela* eta *Vegetarianos* futbol taldeak batuz. 40. hamarkadan hirugarren mailan egonkortu zen eta 1942 eta 1954 urteetan bigarren mailara igotzeko play-offak jokatu zituen.

1976-77 urtean sortu berria zen bigarren B mailara igotzea lortu zuen baina urtebete baino ez zuen egin bertan. 1983an Hirugarren mailako Ligako Kopako finalera iritsi zen baina Real Madrilen hirugarren taldeak eraman zuen txapelketa. Hurrengo urtean berriz iritsi zen finalera eta oraindoan txapelduna izan zen, Yeclano CF-ri 1-1, 4-2 irabazita.

1991ean berriz igo zen bigarren B mailara eta 5 urte egin zituen bertan. Igoera bietan Jesús Cristo Díaz zen Tudelanoren presidentea.

XXI mendean hirugarren mailako talde punteroa izan zen baina ez zuen bigarren B mailara igotzea lortzen. 2007tik aurrera sei play-off jarraian jokatu zituen 2012an igoera lortu zuen arte. Ordutik bigarren B mailan aritu da.

2020an Espainiako Futbol Federazioaren Kopako finala jokatu zuen Real Murciaren kontra eta 1-1 egin ondoren penalti jaurtiketatan 4-2 galdu zuen. 2022an 2. maila RFEF-ra jaitsi zen.

## Futbol Zelaia 
1969 arte Griseras Udal Futbol Zelaian jokatu zuen, hortik aurrera Jose Antonio Elola futbol zelaian, 11.000 ikusleentzako tokia duena. Gaur egun Ciudad de Tudela izena du.

## Uniformea 
* **Lehenengoa**: Zamarra txuria eta praka beltzak.

## Jokalari ezagunak 
* Julián Bergara
* Eleuterio Santos
* Patxi Irigibel
* Enrique Martin Monreal
* José María Lumbreras
* Jesús Merino
* José Manuel Jimenez "Txema"
* Mariano Azkona
* Jesus Glaria
* Xabier Zubieta

## Datuak 
2024-25 barne:
* **Denboraldiak Lehenengo Mailan**: 0
* **Denboraldiak Bigarren Mailan**: 0
* **Denboraldiak Bigarren B Mailan**: 15
* **Denboraldiak Lehen Federazioan**: 1
* **Denboraldiak Bigarren Federazioan**: 3
* **Denboraldiak Hirugarren Mailan**: 54
* **Emaitzarik onena**: 5.a (Bigarren B Mailan 2014-15an)

### Azken denboraldiak 
### Mailak 
* 1935-1936: Erregional Maila.
* 1936-1939: Ez zegoen ligarik.
* 1939-1943: Erregional Maila.
* 1943-1951: Hirugarren Maila.´
* 1951-1953: Erregional Maila.
* 1953-1960: Hirugarren Maila.´
* 1960-1966: Erregional Maila.
* 1966-1977: Hirugarren Maila.
* 1977-1978: Bigarren B Maila.
* 1978-1991: Hirugarren Maila.
* 1991-1996: Bigarren B Maila.
* 1996-2012: Hirugarren Maila.
* 2012-egun: Bigarren B Maila.

## Palmaresa 
* **Hirugarren Maila (5)**: 1955, 1984, 1991, 2010, 2011
* **Hirugarren mailako Ligako Kopa (1)**: 1984

## Lehen taldea 
Tudelano 2014-2015

Tudelano 2015-2016

Tudelano 2016-2017

Tudelano 2017-2018

Tudelano 2018-2019

Tudelano 2019-2020

Tudelano 2020-2021

Tudelano 2021-2022

## Kanpo estekak
Suebaki (argipena)

**Suebaki** hitzak adiera zenbait ditu:
* informatikan, suebaki, ingelesez *firewall*, sare baten segurtasunerako erabiltzen den hardware edo softwarea;
* basogintzan, suebakia, basoan sua heda ez dadin landarez soiltzen duten lur zerrenda.

## Ikus, gainera 
* Suhesi, eraikinetan suaren hedatzea saihesteko erabiltzen den hesia.
Yeray Vázquez

**Yeray Vázquez Bermejo** (Santurtzi, Bizkaia, 1992) euskal aktorea da. Artebi Bilboko antzerki eskolan ikasi du eta Eufrasia: Capital Teatral antzerki taldeko partaidea da.

## Lanak 
### Antzerkian 
* *Vivir será primero* (Artebi, 2008)
* *Ni más ni menos* (Artebi, 2007)
* *West Side Story* (Artebi, 2006)

### Telebistan 
* *Go!azen* (ETB 1, 2008-2009)
* *Goenkale* (ETB 1, 2014)
* *Ihesaldia*  (ETB 1, 2019)
Luis Lopetegi

**Luis Lopetegi Aranguren**, kirol munduan ***Agerre I*** izenaz ezaguna, (Azpeitia, Gipuzkoa, 1927ko ekainaren 9a - Eibar, 1969ko abuztuaren 2a) harri-jasotzailea zen.

## Biografia 
Agerre I.a Azpeitian jaio zen 1927ko ekainaren 9an, Agerre baserrian, Loiola auzoan. 

Harri-jasotzaile bikaina zen, 1952 eta 1962 arteko hamarkadan areriorik gabe aritu zen marka ahaleginak egiten.

Kirolari aparta, 180&nbsp;cm eta 90&nbsp;kg gizasemea, harriekin hasi aurretik futbolean aritu zen bere herriko Lagun Onak taldean, atezain bezala. Garaikoek diote atezain bikaina zela eta Atletico Madrid futbol taldeak fitxatu nahi izan zuela.

1952ko azaroaren 9an eguerdiko 12.30etan jokatu zuen bere lehenbiziko apustua herrikide zen Garatxabalen aurka. 152&nbsp;kg harri kubikoaz 10 minutuko hiru txandetan zuten egin beharreko lana. Agerre Iak 78 jasoaldi eman zizkion eta Garatxabalek 66 jasoaldi.

Geroztik ez zuen areriorik izan eta lehen aipatu bezala marka ahaleginetan aritu zen.

1954an Donostiako zezen plazan 152&nbsp;kg harri kubikoari 8 jasoaldi eman zizkion minutu batean.

1956ko ekainaren 6an 200&nbsp;kg, esku-zulo gabeko harri errektangeluarraz Errekartetxoren marka ondu zuen. Honen marka bost minututan hiru jasoaldi zen eta Agerrek hiru minututan lau jasoaldi egin zituen.

Aizarnazabalgo 194&nbsp;kg harri kubikoa berak jaso zuen lehenbiziko aldiz 1957 urtean, 30 urte egon ondoren inork jaso gabe.

Eta bere bigarren eta azken apustua 200&nbsp;kg harri errektangeluarraz egin zuen Bedaioko Artolaren aurka, erraz gainditu zuen arerioa, 16 jasoaldi eman zizkion eta Artolak 8 jasoaldi besterik ez zituen egin.

Hurrengo urteetan gaztei erakusten aritu zen eta Alfa lantegian lanean bere heriotza arte.

Eibarren hil zen 1969ko abuztuaren 2an, 42 urte zituela Amañako jaietan bere lagun bati laguntzen ari zela harri jasotze erakustaldi batean.
#

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Arrasate Irratia

**Arrasate Irratia**, Arrasateko Udalaren lizentziapean emititzen du euskara hutsezko irratia da. Goiena Komunikazio Zerbitzuak kudeatzen du. Arrasate eta inguruetan entzuten da. Egun, 24 orduko emisioa eskaintzen du etengabean.

Arrasate Irratiak FMko 107.7an emititzen du eta herriko eta ibarreko kontuak ditu izpide.

## Ikus, gainera 
* Euskarazko irrati kateak

## Kanpo estekak 
* Arrasateko Irratiaren bloga
Rob-Vel

**François Robert Velter** edo "**Rob-Vel**" (Paris, 1909ko otsailaren 9a – 1991ko apirilaren 27a) komikigile frantziarra izan zen. Ezaguna izan da batez ere "Spirou" pertsonaia 1938an sortu izatearren.

Beste lan batzuk ere egin izan zituen, *Le Père Pictou*, *Les Tribulations du Chien Petto*, *Bibor et Tribar* eta *M. Subito*, baina ez zen Spirourekin lortu zuen arrakastara iritsi ezta gertutik ere.

## Ikus, gainera 
* Paristar ezagunen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Rob-Velen biografia bat