open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Laetitia Masson

**Lætitia Masson** (Épinal, Vosgeak, Frantzia, 1966ko abuztuaren 18a) frantziar zinemagilea, gidoilaria, eta aktorea da. 1991tik gutxienez zortzi film luze, telesailetako atal batzuk eta film laburrak zuzendu ditu. Bere *À vendre* filma 1998ko Canneseko Zinemaldiko Un Certain Regard sailean aurkeztu  zen. Ezaguna egin zen, batez ere *En avoir (ou pas)* (1995), *Pourquoi (pas) le Brésil* (2004) eta *À vendre* (1998) lanekin.

#### Film laburrak 
* *Les Petits Bateaux* (1988)
* *Un Souvenir de soleil* (1990)
* *Chante de guerre parisien* (1991)
* *Nulle Part* (1993)
* *Veritage de l’amour* (1994)
* *Je suis venue te dire* (1997)

#### Film luzeak 
* *En avoir (ou pas)* (1996)
* *À vendre* (1998)
* *Love Me* (2000)
* *La Repentie* (2001)
* *Pourquoi (pas) le Brésil* (2004)
* *Coupable* (2007)
* *G.H.B. (Être ou pas être)* (2013)
* *Suzanne la pleureuse* (2019)

### Gidoilari 
* *Bar des rails* (1991)
* *Chant de guerre parisien* (1991)
* *Nulle part* (1993)
* *En avoir (ou pas)* (1996)
* *Je suis venue te dire* (1997)
* *À vendre* (1998)
* *Love Me* (2000)
* *La Repentie* (2001)
* *Pourquoi (pas) le Brésil* (2004)
* *Coupable* (2007)
* *X Femmes* (2008)
* *Enculées* (2008)
* *Petite Fille* (2011)
* *G.H.B. (Être ou pas être)* (2013)
* *Aurore* (2017)
* *Requiem* (2017)
* *Les fantômes* (2017)
* *L’enfance* (2017)

### Aktore 
* *Les dernières heures du millénaire* (1990)
* *Normal People Are Nothing Exceptional* (1993)
* *Souvenir* (1996)
* *Elie annonce Semoun* (2000)
* *Un grain de beauté* (2003)
* *Pourquoi (pas) le Brésil* 2004)
* *X Femmes* (2008)
* *Number One* (2017)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Mallorcako Challengea

**Mallorcako Challengea**, (ofizialki ***Playa de Palma Challenge Ciclista a Mallorca***), Espainiako txirrindularitza denboraldiari hasiera ematen dion txapelketa da. Zenbait "garaikurraz" osaturik dago (4 edo 5 urtearen araberan), baina ezaugarri berak dituzten beste proba batzuek ez bezala, proba horien emaitzak banandurik daude eta ez dira batzen. 

2005etik aurrera, garaikur hauek guztiak UCI Europe Tourraren barnean daude, 1.1. mailan.

2009 arte, garaikur guztien sailkapen orokorra izan zen (garaikur guztietan parte hartu zuten txirrindulariekin). Hala ere, 2010etik aurrera UCIk halako sailkapenik galarazi zituen eta garaikur independenteak izaten dira.

## Garaikurren palmaresa 
### Palma garaikurra 
**Oharra: **2011ko garailea Tyler Farrar izan bazen ere, UCIk ez zuen emaitza onartu, parte hartzaileek aurikularrak erabili zituztelako

### Las Salinas garaikurra 
### Tramontana Sóller-Deyá garaikurra 
### Andrach-Pollensa garaikurra 
### Deyá garaikurra 
## Sailkapen orokorreko palmaresa (ez-ofiziala) 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Trofeo Mallorca/Trofeo Palma de Mallorca - *Cqranking.com*
* Trofeo Manacor - *Cqranking.com*
* Trofeo Alcudia - *Cqranking.com*
* Trofeo Soller - *Cqranking.com*
* Trofeo Calviá/Trofeo Magaluf-Palmanova - *Cqranking.com*
* Trofeo Cala Millor/Trofeo Cala Rajada - *Cqranking.com*
* Trofeo Andrach-Puerto de Andrach - *Cqranking.com*
* Trofeo Pollensa - *Cqranking.com*
* Trofeo Buñol - *Cqranking.com*
* Trofeo Inca - *Cqranking.com*
* Trofeo Deyá - *Cqranking.com*
* Trofeo Migjorn/Trofeo Campos-Santañí-Las Salinas - *Cqranking.com*
* Trofeo Sierra de Tramontana - *Cqranking.com*
Suitzako Ziklo-kroseko Txapelketak

**Suitzako Ziklo-kroseko Txapelketak** 1912an jokatu ziren lehenbizikoz. Albert Zweifelek dauka garaipen errekorra, zazpi txapelekin 1976 eta 1985 artean.

## Palmaresa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
* Garaileen zerrenda
Albert Zweifel

**Albert Zweifel** (Rüti (Zürich), 1949ko ekainaren 7a) ziklo-kroseko suitzar txirrindulari ohia da, profesionala 1973tik 1989ra. 

Bost aldiz irabazi zuen Ziklo-kroseko Munduko Txapelketa (1976, 1977, 1978, 1979 eta 1986). Suitzako txapelketa bederatzi aldiz eskuratu zuen eta txirrindularitza modalitate hau menperatu zuen 70koen hamarkadan.

## Palmaresa 
* Ziklo-kroseko Munduko Txapelketa
** Txapelduna (5): (1976, 1977, 1978, 1979 eta 1986) 20px 15px 
** Txapeldunordea (3): (1975, 1982 eta 1983) 15px
** Hirugarrena (2): (1981 eta 1984) 15px
** Laugarrena (2): (1980 eta 1988)
* Suitzako Ziklo-kroseko Txapelketak
** Txapelduna (9): (1976, 1977, 1979, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984 eta 1985) 20px 15px
** Txapeldunordea (4): (1975, 1978, 1986 eta 1989) 15px
** Hirugarrena (4): (1972, 1973, 1974 eta 1988) 15px
* Beste garaipenak
** Igorreko ziklo-krosa (3): (1985, 1986 eta 1989)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Linda Garden

**Linda Garden** (1955eko urriaren 17a) atleta da. Australia ordezkatu zuen 1984ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Corrie Gardner

**Corrie Gardner** (South Melbourne, 1879ko martxoaren 12a - Toorak, 1960ko abuztuaren 6a)  atleta zen. Australia ordezkatu zuen 1904ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Percy Fawcett

**Percy Harrison Fawcett** (Torquay, 1867ko abuztuaren 18a – Mato Grosso, 1925eko maiatzaren 29an desagertua) britainiar geografo, artilleriako ofizial, kartografo, arkeologo eta Hego Amerikako esploratzailea izan zen.

Woolwicheko Errege Akademia Militarrean sartu zen eta 1886an artilleriako teniente mailarekin graduatu zen. Hong Kongen, Maltan eta Zeilanen kargu militarrak izan zituen.

1901ean Royal Geographical Society-n sartu zen lur-neurketa eta kartografia ikasteko. Geroago, Ipar Afrikako Britainiar Zerbitzu Sekretuan lan egin zuen. Arthur Conan Doyle eta Henry Rider Haggarden laguna izan zen.

Hego Amerikara egin zuen lehen espedizioa, Brasil eta Bolivia arteko oihaneko eremu bat kartografiatzeko. 1906 eta 1924 artean sei espedizio egin zituen eskualdera.

1914 inguruan, Fawcettek Mato Grossoko Z hiri galduaren existentziaren teoria landu zuen, bere ikerketetan oinarrituta. Brasilen ere aurkitu zuen 512. eskuizkribua, antzinako hiri baten hondakinak aipatzen dituena. Lehen Mundu Gerraren hasieran armadan sartu zen berriro eta Mendebaldeko Frontean borrokatu zuen.

1924an Z hiria aurkitzeko azken espedizioa egin zuen. Bere seme Jack eta Raleigh Rimmelek lagundu zioten. 1925eko apirilaren 20an Cuiabátik irten ziren. 1925eko maiatzaren 29an Fawcettek gutun bat idatzi zion bere emazteari eta ordutik ez zen esploratzaileen berririk izan. Ez dakite zer gertatu zitzaien, eta ez dituzte inoiz gorpuzkiak aurkitu.

## Lanak 
* Fawcett, Percy and Brian Fawcett (1953), *Exploration Fawcett*, Phoenix Press (2001 reprint), 
* Fawcett, Percy and Brian Fawcett (1953), *Lost Trails, Lost Cities*, Funk & Wagnalls ASIN B0007DNCV4
* Fawcett, Brian (1958), *Ruins in the Sky*, Hutchinson of London

## Kanpo estekak
Epicauta funesta

***Epicauta funesta*** *Meloidae* familiako kakalardo espeziea da. Mexikoko intsektua da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hamlet (1900eko filma)

***Hamlet*** edo '''''Le Duel d'Hamlet''''' Clément Maurice zinemagilearen film mutua da, 1900. urtekoa. Sarah Bernhardt, Pierre Magnier eta Suzanne Seylor aktoreek antzeztu zuten. Bi minutuko filmak Hamlet eta Laertres arteko V. ekitaldiko duelua irudikatzen du.

## Aktoreak 
* Sarah Bernhardt: Hamlet
* Pierre Magnier: Laertes
* Suzanne Seylor

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* imdb.com
The House That Jack Built

***The House That Jack Built*** George Albert Smith zinemagilearen film mutua da, 1900. urtekoa. Harold Smith eta Dorothy Smith aktoreek antzeztu zuten.

## Aktoreak 
* Harold Smith
* Dorothy Smith

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* imdb.com
Alemaniako Ziklo-kroseko Txapelketak

**Alemaniako Ziklo-kroseko Txapelketak** 1954tik aurrera jokatzen den txapelketa nazionala da. Rolf Wolfshohlek garaipen errekorra dauka, 14 txapelekin.

## Palmaresa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Palmaresa
Allan Louisy

**Allan Fitzgerald Laurent Louisy** (Laborie, 1916ko irailaren 5a – *ibidem*, 2011ko martxoaren 2a) Santa Luziako 2. lehen ministroa izan zen 1979tik 1981era.

1974an Legebiltzarreko kide hautatu aurretik epaile izan zen. Santa Luziako Alderdi Laboristako kide izan zen eta 1974tik 1979ra oposizioa zuzendu zuen. 1979ko hauteskunde orokorrak irabazi zituen eta lehen ministro hautatu zuten. Gainera, Finantza ministerioaren ardura hartu zuen. 1981ean Winston Cenacek ordezkatu zuen karguan. Politikatik erretiratu ondoren, abokatu eta aholkulari gisa eta mugimendu sindikalean lan egiten jarraitu zuen.
Benito Durán

**Benito Durán Corbacho** (1956ko urriaren 25a) txirrindulari arabar ohia da, profesionala 1992an.

Ziklo-krosean nabarmendu zen eta 1981eko Espainiako Ziklo-kros Txapelketan zilarrezko domina lortu zuen.

Semea Arkaitz Durán ere, txirrindularia izan da.

## Palmaresa 
**1981**
* 2. 16px Espainiako Ziklo-kros Txapelketan 
**1982**
* 2. Igorreko ziklo-krosan
**1992**
* 3. 16px Espainiako Ziklo-kros Txapelketan

## Taldeak 
* Lotus-Festina (1992)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  
* Benito Durán - *Urtekaria*
Linda Nicholls

**Linda Carol Nicholls** (Montreal, Quebec, 1954ko urriaren 25a) Kanadako apezpiku anglikanoa da, 2019tik 2024an erretiratu zen arte Kanadako Eliza Anglikanoaren primatu gisa aritu zena: anglikanismoan, Ingalaterratik kanpo, nazio edo estatu bateko eliza erakundearen ordezkari nagusia da primatua. Aurretik Hurongo apezpikua izan zen 2016tik 2019ra. 

Kanadako Eliza Anglikanoa zuzendu duen lehen emakumezkoa izan da, eta anglikanismoko bigarren emakume primatua, Katharine Jefferts Schori estatubatuar episkopalianoren ondoren. Primatutza utzi zuenean, beste emakumezko apezpiku batek ordezkatu zuen, Anne Germondek.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
How It Feels to Be Run Over

***How It Feels to Be Run Over*** Cecil M. Hepworth zinemagilearen film mutua da, 1900. urtekoa. Cecil M. Hepworth eta May Clark aktoreek antzeztu zuten.

## Aktoreak 
* Cecil M. Hepworth
* May Clark

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* imdb.com
Facebook-Cambridge Analytica datuen afera

2010eko hamarkadan, Cambridge Analytica aholkularitza enpresa britainiarrak Facebookeko milioika erabiltzaileren datuak bildu zituen haien baimenik gabe, nagusiki propaganda politiko helburu batekin erabiltzeko. Aleksandr Kogan informatikariak eta Global Science Research enpresak 2013an garatutako *This Is Your Digital Life* («Hau da zure bizitza digitala») izeneko aplikazioaren bidez lortu ziren datuak. Aplikazioak erabiltzaileen profil psikologikoak egiteko hainbat galdera zituen, eta erabiltzaileen kontaktuen datu pertsonalak Facebookeko Open Graph plataformaren bidez jaso zituen.

Facebookeko 87 milioi profiletako datuak bildu zituen aplikazioak, eta Cambridge Analyticak datu horiek erabili zituen Ted Cruzek eta Donald Trumpek 2016ko hauteskunde presidentzialetarako egin zituzten kanpainei laguntza analitikoa emateko. Cambridge Analyticari ere Brexitari buruzko erreferenduma oztopatzea leporatu zioten, nahiz eta ikerketa ofizialak onartu zuen enpresak ez zuela esku hartu «hasierako zenbait ikerketetatik harago» eta ez zela «arau-hauste esanguratsurik» egin.

Datuak gaizki erabiltzearen inguruko informazioa Cambridge Analyticako langile izandako Christopher Wylieri esker jakin zen, *The Guardian* eta *The New York Times* egunkariei egindako elkarrizketetan. Horri erantzunez, Facebookek barkamena eskatu zuen datu-bilketan egindako lanagatik, eta haren zuzendari exekutiboak, Mark Zuckerbergek, Estatu Batuetako Kongresuan deklaratu behar izan zuen. 2019ko uztailean iragarri zuten Merkataritza Batzorde Federalak 5.000 milioi dolarreko isuna ezarri ziola Facebooki pribatutasuna urratzeagatik. 2019ko urrian, Facebookek onartu zuen Erresuma Batuko Informazio Mandatariaren Bulegoari 500.000 euroko isuna ordaintzea, bere erabiltzaileen datuak «kalte arrisku serio» batean azaltzeagatik. 2018ko maiatzean, Cambridge Analyticak kiebra jo zuen AEBetan eta Erresuma Batuan.

Beste publizitate-agentzia batzuek urteak daramatzate jarraipen psikologikorako hainbat modu inplementatuta, eta Facebookek antzeko teknologia patentatu zuen 2012an. Hala ere, Cambridge Analyticak bere metodoei buruz duen zintzotasunak eta bere bezeroen kalibreak —Trumpen presidentetzarako kanpaina eta Brexitaren aldeko kanpaina, esaterako— jarraipen psikologikoak planteatzen dituen arazoez kontzientziatu zuten iritzi publikoa, eta gai horretaz ohartarazten urteak daramatzate ikertzaileek. Eskandaluak gero eta interes publiko handiagoa eragin zuen pribatutasunean eta sare sozialek politikan duten eraginean. Twitterren «#DeleteFacebook» mugimenduak joera hartu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Edmund Dulac

**Edmund Dulac** edo jaiotza izenez **Edmond Dulac** (1882ko urriak 22 – 1953ko maiatzak 25) ilustratzaile, margoalari eta diseinatzailea izan zen.

## Lana 
### Ilustratutako liburuak 
* Bronte, C. - *The Novels of the Bronte Sisters*, Dent 1905.
* Stawell, M. M. - *Fairies I Have Met*, Lane 1907.
* ____ *Stories from the Arabian Nights*, Hodder & Stoughton, Londres, 1907.
* Dulac, E. - *Lyrics, Pathetic and Humorous from A to Z*, Warne 1908.
* Shakespeare, W. - *The Tempest*, Hodder & Stoughton, Londres, 1908.
* ____ *The Rubaiyat of Omar Khayyam*, Hodder & Stoughton, Londres, 1909.
* Couch, A. T. Q. - *The Sleeping Beauty*, Hodder & Stoughton, Londres, 1910.
* ____ *Ali Baba and other stories*, Hodder & Stoughton, Londres, 1911.
* ____ *The Magic Horse*, Hodder & Stoughton, Londres, 1911.
* Andersen, H. C. - *Stories from Hans Andersen*, Hodder & Stoughton, Londres, 1911.
* Poe, E. A. - *The Bells, and other poems*, Hodder & Stoughton, Londres, 1912.
* ____ *Princess Badoura*, Hodder & Stoughton, Londres, 1913.
* Stawell, M. M. - *My Days With the Fairies*, Hodder & Stoughton, Londres, 1913.
* ____ *Sindbad the Sailor and other stories*, Hodder & Stoughton, Londres, 1914.
* Dulac, E. - ''Edmund Dulac's Picture Book*, Hodder & Stoughton, Londres, 1915.
* Mary, Queen of Roumania *The Dreamer of Dreams*, Hodder & Stoughton, Londres, 1915.
* Dulac, E. - *Edmund Dulac's Fairy Book*, Hodder & Stoughton, Londres, 1916.
* Hawthorne, N. - *Tanglewood Tales*, Hodder & Stoughton, Londres, 1918.
* Rosenthal, L. - *The Kingdom of the Pearl*, Nisbet 1920.
* Yeats, W. B. - *Four Plays for Dancers*, Macmillan 1921.
* Beauclerk, H. de V. - *The Green Lacquer Pavilion*, Collins 1926.
* Yeats, W. B. - *A Vision*, Laurie 1926.
* Stevenson, R. L. - *Treasure Island*, Benn 1927.
* ____ *A Fairy Garland*, Cassell 1928.
* Williamson, H. R. - *Gods and Mortals in Love*, Country Life 1935.
* Cary, M. - *The Daughter of the Stars*, Hatchard 1939.
* Milton, J. - *Comus*, Limited Edition Club, Cambridge ,1949.
* Alexander Pushkin, - *The Golden Cockerel'', The Heritage Press, 1950. Dulacek idatzi zuen Puxkinen ipuinaren bertsio ingelesa liburu horretan; ilustrazioak egin zituen; eta, gainera,  liburuaren diseinu grafiakoren egilea izan zen.

### Ilustrazio nabarmenak 

Fitxategi:Logo_of_Ottoman_Bank_(15187999992).jpg|Banku Otomanoaren logoa, 1947.
Fitxategi:Stamp_UK_1953_1shilling3d_coronation.jpg|1953ko koroatzen zigiluaren diseinua. Dulac.
Fitxategi:Edmund_Dulac's_picture-book_for_the_French_Red_Cross_-_title_ornament.png|Izenburuarentzako apaingarria ''Edmund Dulac's picture-book for the French Red Cross* libururako, 1916.
Fitxategi:Edmund_Dulac_-_The_Mermaid_-_The_Prince.jpg|Hans Christian Andersenen *Sirenatxoa* ipuinerako irudia.
Fitxategi:Edmund_Dulac_-_The_Nightingale_2.jpg|Hans Christian Andersenen  *Urretxindorra* ipuinerako ilustrazioa

## Erreferentziak
## Kanpo estekak 
* 
* Librivoxen.
* Internet Archiven berari buruz edo bere lanak.
* The Kingdom of the Pearl
* Edmund Dulac Collection Texaseko Unibertsitateko (Austin) *Harry Ransom Center'' ikerketa zentroan.
* Internet Speculatica Data base orrian.
The Big Bopper

**Jiles Perry Richardson Jr.**, **The Big Bopper** bezala ezaguna (Sabine Pass, Texas, 1930eko urriaren 24a – Clear Lake, Iowa, 1959ko otsailaren 3a) estatubatuar disk jockey eta musikaria izan zen.

1947an Beaumont High Schoolen graduatu zen eta eskolako amerikar futbol taldeko kide izan zen. Ondoren, disc jockey lanetan aritu zen irratietan.

Bere ibilbide musikala beste abeslari batzuentzat abestiak idazten hasi zuen. Bere abesti arrakastatsuenak "Chantilly Lace", "Running Bear" eta "White Lightning" izan ziren.

Hegazkin-istripu batean hil zen, Buddy Holly eta Ritchie Valensekin hartu zuen hegaldi batean.

## Diskografia 
* "Chantilly Lace", No. 6 hit for the Big Bopper
* "The Purple People Eater Meets the Witch Doctor"
* "Little Red Riding Hood"
* "Walking Through My Dreams"
* "Beggar to a King"
* "Crazy Blues"
* "Bopper's Boogie Woogie"
* "That's What I'm Talking About"
* "Pink Petticoats"
* "Monkey Song (You Made a Monkey out of Me)"
* "It's the Truth, Ruth"
* "Preacher and the Bear"
* "Someone Watching Over You"
* "Old Maid"
* "Strange Kisses"
* "Teenage Moon"
* "The Clock"
* "One More Chance"
* "She Giggles"
* "The Big Bopper's Wedding"

## Ikus, gainera 
* Musika hil zen eguna

## Kanpo estekak
Santurzine

**Santurzine** Santurtzin (Bizkaia) urtero egiten den zinemaldi bat da. Lau atal ditu: estatukoak, film laburrak, film luzeak eta dokumentalak. Era berean, arlo sozial eta kulturaleko ekintzak egiten ditu.

## Historia 
Santurzine 2013an jaio zen, Santurtziko kultura, gizartea eta ekonomia suspertzen sustatzeko helburuarekin. Hastapenetan, Saregabe entitateak bultzatutako jaialdiaren antolatzaileek Bizkaia osoko jendea Santurtzi herrian film laburrak grabatzera gonbidatzeko konpromisoa hartu zuen. Ondoren, Juan XXIII.a eta Itsasalde kaleetako taberna guneetan jarriko ziren ikusgai, eta, ondorioz, enpresei eta ostalaritza sektorekoei denboraldian zehar onura ekonomikoa ekarriko zizkieten: udan, filmatzearen eraginez; eta udazkenean, zinemaldiak erakarritako jendetzarekin. Edizioz edizio, Jaialdiaren formatua aldatu eta udalerriko eremu gehiagotara zabaldu zen.

## Atalak 
### Estatuko filmak 
Atal nagusi hau lehiakorra da eta Estatuko Urrezko Raspa eta interpretazio-sariak ematen ditu. Bertan, edizio bakoitzaren aurreko urtean Espainian ekoitzitako film laburrek parte hartzen dute.

### Santurtziko filmak 
Tokiko saila lehiakorra da, eta 2013an hasi zuen jaialdia, egile amateurren edo profesionalizazio-fasean daudenen parte-hartzea sustatuz, eta lanek Santurtziko kanpoalderen batean grabatutako eszena bat izatea eskatzen du.

### Ibiltariak 
Amnesty Internationalek Santurtzi XSren bitartez hasitako batasun batean parte hartzen du. Bertan, Lehen Hezkuntzako ikasleek film laburrak modu kooperatiboan eta autogestionatuan egiten zituzten Giza Eskubideen ikuspegitik. Hezkuntza proiektu hau 2019an amaitu zen. Ibiltariak atala mantentzen da, ikastetxeetan ere presentzia duena, Bigarren Hezkuntzako ikasleen eta Deustuko Unibertsitatearen (Bilbo eta Donostia) artean eztabaida soziala sortuz, film labur, dokumental eta luzeen programazioarekin. Gazte Epaimahai honek Ibiltariak Saria aukeratzen du (ibiltaria, euskaraz). Nazioarteko sail bat da.

### Euskal Pantailak 
2015az geroztik, Euskal Pantailak saila Euskal Herrian eta Nafarroan ekoitzitako proiektuetarako leiho gisa sortu da, eta azaleratzen ari diren egileak ikusgai jarri ditu.

### Kalean 
Bizitegi elkartearekin eta Homeless Film Festivalekin lankidetzan, institutuetan egindako lanaren eta Kalean nazioarteko atalaren bidez, zeinak bazterketa-arriskuan dauden pertsonei eta etxegabetasunari buruzko sentsibilizazioa bilatzen baitzuen zinemaren bidez. Atal hori 2022an desagertu zen, eta Kalean Saria baino ez zen izan, hamargarren ediziotik aurrera. Sari hori, beste sail batzuen artean, balio sozialak dituen sari baterako ematen da.

## Sariak 
* Raspa de Oro
* Raspa de Oro
* Premio EITB-Euskal Pantailak
* Premio Kalean
* Raspa de Plata
* Premio Ibiltariak-Amnistía Internacional
* Mención Especial del Jurado
* Premio del Público
* Mejor Actriz Estatal
* Mejor Actriz Local
* Mejor Actor Estatal
* Mejor Actor Local
* Premio Serantes
* Premio Foro de Creación
* Premio Andolin Eguzkitza

## Erreferentziak
Anna Sahun i Marti

**Anna Sahun i Martí** (Bartzelona, 1975eko martxoaren 13a) antzerki, zinema eta telebistako aktore katalana da. Oso ezaguna da. Kataluniako Telebistan emititu dituen *Porca miseria* telesaileko Laia Fonten edo *La Riera* telesailean Lídia Almedaren pertsonaiak antzezteagatik da ezaguna.

## Biografia 
Pompeu Fabra Unibertsitatean Giza Zientziatan lizentziatu zen 1998an, eta  Bartzelonako Antzerkiaren Institutuan Arte Dramatikoan 2002an

Joel Joan aktore eta zuzendari katalanaren bikotekidea da, eta bi alaba ditu.

## Aintzatespenak 
2020an, Margarita Xirgu saria jaso zuen Sahunek,  *Justícia* lan dramatikoan egindako interpretazioagatik. Gainera, 2021ean Antzeztaldeko emakumezko aktore onenaren **Butaca saria** jaso zuen, katalanez idatzitako *Canto jo i la muntanya balla* eleberri ospetsuaren antzerkirako egokitzapenean parte hartzeagatik.

## Lan aipagarriak 
### Antzerkia 
* 2003: *Scherzo*, Gemma Beltranek zuzendua.
* 2003:  *Divertimento..., o la comèdia dels criats*, Gemma Beltranek zuzendua
* 2006: *En Pólvora,* Àngel Guimerà-k idatzia eta Sergi Belbel-ek zuzendua. Kataluniako Antzoki Nazionaleko Areto Nagusian
* 2006: *Jo soc un altre*!, Esteve Soler eta Tamzin Townsend zuzendari, Kataluniako Antzoki Nazionaleko Tailer Aretoan
* 2007 – 2008: *La plaça del Diamant*, Toni Casaresen zuzendaritzapean, Kataluniako Antzoki Nazionaleko Areto Nagusian
* 2008: *Un dia. Mirall trencat*,, Mercè Rodoreda-k idatzia eta Ricard Salvatek zuzendua, Borràs Antzokian
* 2011: *Las tres germanes*, Anton Txèhov-ek idatzia eta Carlota Subirós-ek zuzendua, Teatre Lliure taldean
* 2013: *Fum* , Josep Maria Miró Corominak zuzendua
* 2015: *Idiota*, Jordi Casanovas-ek zuzendua 
* 2017: *Mala Broma*, Jordi Casanovase-k idatzia, Marc Angeletek zuzendua, Muntaner Aretoan
* 2017: *Ricardo III*, W. Shakespeare-k idatzia eta Xavier Albertio-k zuzendua, Kataluniako Antzoki Nazionalean.
* 2019: *Nenes i nens*, Joel Joan-ek zuzendua La Villarroel aretoan.
* 2020: *Justícia* Guillem Clua-k idatzia
* 2022: *El Gran Comediante* Joel Joan eta Hector Claramuntek idatzia eta Joel Joan-ek zuzendua.
* 2022: *Desig* Josep Maria Benet-ek idatzia eta Silvia Munt-ek zuzendua
* 2023: *Coste de Vida*, Martyna Majok-ek idatzia eta Pau Carrók zuzendua

### Telebista 
* 2002: *Temps de Silenci*, TV3
* 2004-2007: *Porca misèria*, Laia Font pertsonaia. TV3
* 2008: *Cuestión de sexo*, Cuatro
* 2010-2017: *La Riera*, telesailean Lidia Almeda Cirech.
* 2014: *El crac*, telesailean agerpen laburra. TV3
* 2020: *Valeria*, telesaila. Netflix

### Zinea 
* 2003:  *Les hores del dia* Jaime Rosales zuzendariaren filma 
* 2006: *El asesino del parking*, Isidro Ortiz zuzendariaren telefilma
* 2008: *Siete pasos y medio* Lalo García zuzendariaren filma
* 2009: *Agnosia*, Eugenio Mira zuzendariaren filma

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Anna Sahun TeatreNacional
* Cat Radio-an elkarrizketa (2010/9/7)
* Anna Sahun-en webgune ofiziala
Barbaroak eta zibilizatuak

***Barbaroak eta zibilizatuak. Euskal gatazken eskuliburu materialista*** Ibai Atutxa saiakeragileak 2022an idatzitako saiakera liburua da.

Gizarte aske bat imajinatzeko bidean Euskal Herrian ematen diren klase, genero, etnia edo hizkuntzaren inguruko gatazka ezberdinak uztartzeko aukeraz hausnartzen du Atutxak.

Ikuspegi marxista, transfeminista edo dekolonialaren ezagutzatik egin du ekarpena autoreak Joxe Azurmendi, Mari Luz Esteban, Iratxe Retolaza, Joseba Gabilondo edo Jule Goikoetxea bezalako erreferentziak ere gogoan hartuta.

Liburuan *barbarizazio* kontzeptua proposatzen da, beste bortxa-prozesu historiko batzuekiko ezberdintasunetik, Euskal Herriko gatazka espezifikoaren bilakaera hobeto ulertu ahal izateko. Atutxak *barbarizaio* kontzeptuaz subalternizaziorako teknologia baten berri eman nahi du. Teknologia horren bidez praktika batzuk diskurtsiboki barbaro gisa irudikatu izan dira, horrekin zapalkuntza harremanak estali eta, ondoren, materialki jazartzeko.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
**Barbaroak eta zibilizatuak* liburua aipagai *Basilika* guneko *Formaedukia* podkastaren #04 saioan.
*Ibai Atutxari elkarrizketa *berria* egunkarian.
*Danele Sarriugarteren iritzia *berria* egunkarian.
Bob Gardiner

**Bob Gardiner** (Melbourne, 1936ko martxoaren 22a) atleta da. Australia ordezkatu zuen 1964ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1968ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Akridina

**Akridina** konposatu organiko heterozikliko aromatikoa da, C13H9N formula duena. Solido kristalino kolorgea da, usain garratzekoa. Disolbagarria da ohiko disolbatzaile organikoetan hala nola akoholetan eta etil eterretan. Berotzean sublimatu egiten da.

Naturan harrikatz-mundrunean aurkitzen da.

522x522px

## Erreakzioak 
Akridinak dituen erreakzioak asegabeko N-heteroziklo batez espero daitekeenak dira. Alkil ioduroekin nitrogenoan alkilatzen da esaterako *alkil akridinio ioduroa*, potasio ferrizianuroaren eraginez N-alkil akridona bihurtzen dira.

Akridina base ahula da, bestetik.

## Erabilera 
Akridinek erabilera komertzial gutxi dauzkate, nahiz eta garai batean tindu gisa asko baliatu ziren. Orain nitxo erabilerak izaten dituzte, adibidez akridina laranja azido nukleikoen koloratzaile egokia da. Halaber, deribatu batzuk antiseptikoak dira hara nola, proflabina eta akriflabina.

## Erreferentziak
Bernthesenen akridina sintesi

**Bernthesen-en akridina sintesia** erreakzio kimikoa da zeinaren bidez 9-ordezkatutako akridinak sintetizatzen diren diarilamina bat azido karboxiliko batekin edo anhidrido azido batekin erreakzionaraziz zink kloruroa katalizatzaile moduan usatuz.

771x771px

Zink kloruroa erabiltzeak eskatzen du erreakzio-ingurua 200-270 C tartean berotzea 24 orduz. Azido polifosforikoa ere erabil daiteke katalizatzaile gisa tenperatura baxuagotan, baina etekina txikiagoa izaten da.

## Erreferentziak
Izaskun Gastesi Zubeldia

**Izaskun Gastesi Zubeldia** (Gorriti, Nafarroa Garaia, 1948ko irailaren 27a) Nafarroako ikastoletako irakasle aitzindarietakoa da. Irakasle jandundakoa erretiroa hartu arte baita sindikalista ere. Euskaltzain ohorezkoa.

## Bizitza 
Nafarroan, lehen ikastola 1965ean abiatu zen, eta Izaskun hurrengo urtean hasi zen irakasle lanetan. 2013an erretiroa hartu arte jarraitu zuen lanbide horretan. Iruñeko San Fermin ikastolan aritu zen, azken urteetan LAB sindikatuan ikastoletako koordinatzaile ere ibilia da.

## Aintzatespenak 
* Euskaltzain ohorezko izendatua 2018ko apirilaren 27an.
* 2022an Amasa-Villabona lasterketan omenaldi egin zieten Izaskun Gastesi Zubeldia, Kontxi Beitia Oiarbide eta Kontxi Zabaleta Labayenei.. Antolatzaileek eskerrak eman nahi izan zizkieten hiru andereño aitzindariei euskararen eta euskal kulturaren irakaskuntzan egindako ekarpenagatik.
*Aitzindariak izan ziren, eta lan handia egin zuten oztopoz betetako bidean* 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Julie Gavras

**Julie Gavras** (Paris, Frantzia, 1970) frantziar zinema-zuzendaria, gidoilaria eta errealizadorea da. Zuzendari gisa egin zuen lehen filma *La faute à Fidel*! izan zen, 2006ko azaroan Frantzian aurkeztu zena. 

## Bizitza 
Costa-Gavras greziar jatorriko zuzendariaren eta Michèle Ray-Gavras kazetari independientearen alaba da. Romain Gavras (1981-) zuzendaria bere neba da.

## Ibilbidea 
Literatura eta Legeetan graduatu ostean, Julie Gavras zinemara itzuli zen. Italian eta Frantzian hasi zen zuzendari laguntzaile lanetan, komertzial, telebistarako film eta zinemarako filmetan. Zuzendari askorekin lan egin du, besteak beste, Robert Enrico, Claire Devers, Jacques Nolot, Alexandre Jardin, Camille de Casabianca, Roberto Faenza edo Michele Soavi. Bigarren Mundu Gerrari buruzko *Amen* film dramatikoan ere aritu zen aitarekin. 

1988an, *Oh les beaux dimanches!* film labur zinematografikoa zuzendu zuen. Comic Stripek ekoitzia, Marseillan. Bi urte geroago, *From Dawn to Night: Songs by Moroccan Women* lehen dokumentala zuzendu zuen. Azken hori Alain Weberren lan batean oinarrituta zegoen, Parisko Bouffes du Nord Antzokian muntatua d’Automne Jaialdian. 2002ko urtarrilean bere bigarren dokumentala aurkeztu zuen Frantzian: *Le Corsaire, le magicien, le voleur et les enfants* (Kortsarioa, magoa, lapurra eta haurrak). Film hori eskolan pelikula bat egiten zuten bederatzi urteko ikasleen ikastaro batean oinarritu zen.

Julie Gavrasek beste hainbat dokumental ere zuzendu ditu Arte y France 5 filmerako.

## Filmografia 
Besteka beste, lan hauexetan hartu du parte:

* 2000: ''De l'aube à la nuit: chants des femmes du Maroc*, documentaire, Arte
* 2002: *Daniel Pennac: voici des mots*, documentaire, Arte
* 2002: *Le Corsaire, le Magicien, le Voleur et les Enfants*, documentaire ( 2002)
* 2003: *J'ai 17 ans l'âge de raison*, documentaire, France 5
* 2006: *La Faute à Fidel!*Sélection Festival de Sundance 2007 - Grand Prix du jury Festival du film de la Réunion 2006 - Prix fiction au Festival international du film d’histoire de Pessac 2006 - Prix Michel d’Ornano de la Motion Picture Association au Festival de Deauville 2006
* 2011: *Trois fois 20 ans (Late Bloomers)*Festival de Berlin 2011 - Prix du public, European Film Festival de Séville 2011
* 2018: *Les Bonnes Conditions*, documentaire, production Zadig / KG Productions / Arte
* 2022: *Cherchez la femme, série animée documentaire,* production Zadig / Arte,
* 2024: *(La petite maison)Toujours dans la Prairie*,,, production Zadig / M6

## Klipak 
* *Mes Chers Amis* et *Mon plus bel incendie'' d'Arman Méliès
* *Amazone* du groupe La Maison Tellier
* *Je ne te dirai pas* de Clarika

## Bestelakoak 
* *Le Dessous des Cartes* - Arte. Émissions des années 2018 à aujourd'hui
* ''L'Expérience* sur France Culture: Émissions *Les 4 Elles*/ *La longue peine / 35° à Athènes: mon père, mon fils et la guerre civile grecque*
* *Profils'' sur Arte Radio: La maison du loup

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ostiral Zuria (1916)

**Ostiral Zuria** (nazioarteko historiografian), **Santa Luzia Beltza** (italiar historiografian; ) edo **1916ko abenduaren 13ko elur-jausien hondamena** (austriar historiografian; ) 1916ko abenduaren 13an gertatu zen. Lehen Mundu Gerrako italiar frontean, elur-jausi batek Marmolada mendiko kuartel austriar bat suntsitu eta 270 soldadu hil zituen. Egun berean, beste elur-jausi batzuk Italiako eta Austriako posizioetara oldartu ziren, eta 9.000 soldadu baino gehiago hil ziren. Txosten batzuen arabera, bi aldeek nahita jaurti zituzten jaurtigaiak elur-kumuluen kontra, etsaia lurperatzeko ahaleginean.

Abenduaren 13ko data Santa Luzia eguna izan zen, Italiako katoliko gehienek ospatzen duten erlijio-festa.  Dolomitetako lur-jausia 1916ko asteazken batean gertatu bazen ere, gertakizunak «Ostiral Zuria» izena jaso zuen.

## Herri-kulturan 
Sabaton power metal taldeak "Soldier of Heaven" abestia eskaini zien Ostiral Zuriko hildakoei

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Andreína Bocchino

**Andreína Celeste Marina Bocchino** (Ensenada, Argentina, 1915eko urtarrilaren 28a - La Plata, 2001eko apirilaren 15a) argentinar paleontologoa izan zen, ornodunen paleontologian egindako lanagatik ezaguna. 1957an *Ameghiniana* paleontologian espezializatutako aldizkari argentinarrean argitaratutako lehen artikuluaren egilea izan zen. Argentinako Paleontologia Elkarteko lehendakariordea izan zen 1965ean. 

## Biografia 
1942an Natur Zientzietako doktore titulua lortu zuen *La Platako Unibertsitate Nazionalean, Los didélfidos fósiles argentinos* tesiarekin, Ángel Cabrera Latorreren zuzendaritzapean.

La Platako Museoan egin zituen ikerketa lanak. La Platako Museoko  Ornodunen Paleontologia Dibisioko Laborategiko buru bihurtu zen 1964an.

1965ean sortu zen Argentinako Paleontologia Elkarteko (APA) presidenteordea izan zen lehen emakumea izan zen. Hiru aldiz izan zen lehendakariorde: 1965-1967, 1967-1969 eta 1972-1973.  Halaber, 1955-1956ko behin-behineko zuzendaritza-batzordeko kide izan zen, eta hiru alditan (1957-1958, 1959-1961, 1961-1963), diruzainordea.

Bere lanetako batzuk  Andreina Bocchino de Ringuelet bezala sinatu zituen, bere ezkon-abizena barne.

## Argitalpenak 
* Bocchino de Ringuelet, A. *Estudio del genero Chasicotherium Cabrera y Kraglievich 1931 (Notoungulata - Homaldotheriidae)* - Ameghiniana, 1957. 1. liburukia, 1-2 zkia.
* Pascual, R., Bocchino, A., 1963, *Un nuevo boriénido, Borhyaeninae (Marsupialia) del Plioceno media de Hidalgo (La Pampa).* — 3(4):97-107
* Bocchino de Ringuelet, A., 1964, *Sobre un Pygidiidae (Pisces, Silurivormes) del Eoceno de Río Negro.* 3(7):185-189.
* Bocchino de Ringuelet, A., 1966. *Luisiella inexcutata gen. et sp. nov. (Clupeiformes, Dussumierit dae), del Cretácico del Rio Chubut, Argentina. (Comunicación),* — 4(10):387.
* Bocchino de Ringuelet, A. *Luisiella inexcutata gen.* *Et sp. Nov. (pisces, clupeiformes, dussumieriidae) del Jurásico superior de la provincia de Chubut, Argentina)* - Ameghiniana, 1967. 5. liburukia, 2. zk.
* Bocchino de Ringuelet, A., 1967. *Designación de lectotipos de peces fosiles argentinos y observaciones críticas*. — 5(5):179-180.
* Bocchino de Ringuelet, A. *Algunos peces fósiles del denominado patagoniano del oeste de Chubut, Argentina* – Ameghiniana aldizkaria , 1971. 8. lib. 1 zkia.
* Bocchino de Ringuelet, *Semionotidae (pisces, holostei, semionotiformes) de la formación Lagarcito (Jurásico Superior), San Luis, Argentina*Ameghiniana, 1973. 6. 10. lib. 3. zkia.
* Bocchino de Ringuelet, A. (9), 1974. *Australepidotes cuyanus gen. et sp. nov. y otros restos de peces fósiles de la Formación Lagarcito (? Jurásico superior)*, San Luis, Argentina. 11(3):237-248.
* *Un nuevo gyrodontidae (pisces, holostei, pycnodontiformes) de la formación agrio (Cretácico inferior) de la provincia de Neuquén, Argentina* - Ameghiniana, 1977. 14. lib. 1-4 zkia.
* *Revisión de los osteichthyes fósiles de la Republica Argentina 1. Identidad de tharrias feruglioi bordas 1943 y oligopleurus groeberi bordas 1943* Ameghiniana, 1978. 6. Lib. 3-4 zkia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Juan Gallano

**Juan Gallano Bengoetxea** (Bera - 1966) politikari nafarra izan zen, bizitza politiko gehiena Bizkaian egin zuena. 1919an Bilbo erdiko hautes barrutiko zerrendetan joan zen errepublikar independente modura eta Bizkaiko diputatu aukeratu zuten. Postuan egin zuen legegintzaldi bakarrean (1923ko abuztura arte), 1919ko azaroaren 26an, Bizkaiko auzo-ikastolak sortzea ahalbidetu zuen mozioa aurkeztu zuen, horretarako beharrezkoak ziren baliabide ekonomikoak eskatuz. Ez zen egon inolako alderdi politikotan izena emanda, 1932-an Alderdi Errepublikar Erradikalean sartu zen arte. 1932an Euskal Autonomia Estatutuaren alde egin zuen, salatuz 1933ko azaroaren 5ean egitekoa zen erreferenduma atzeratzeko ahaleginak.

1933ko urrian, garaian Bizkaiko Aldundiko kudeaketa-batzordeko presidente izendatu zuten. 1934ko Iraultzari aurre egiteko hartutako neurrei esker, Meritu Militarreko Gurutzea jaso zuen. Neurri horiek direla medio, mehatxatua izan zen eta miñoiek Gallano babesteko operazioa abiatu zuten balizko atentatuei aurre egiteko. 1934 amaieran postua utzi zuen, nahiz eta 1935eko apirilean berriz bueltatu zen Bizkaiko aldundia gidatzera, Alejandro Lerrouxek hala eskatuta.

Espainiako Gerra Zibila hasi eta lasterrera CNTko milizianoak Gallano fusilatzen saiatu ziren, baina Artxandara zeramatela gudariek salbatu zuten. 1936ko irailak 17ak Bilbotik ihes egin zuen itsasontziz eta Azkaineko baserri batean egon zen bizitzen, emaztearen familiako kide batzuekin. 1938ko irailean muga zeharkatzeko baimena jaso eta Berara itzuli zen, baina hilabete horretan bertan salatu eta atxilotu zuten, hiriko UGT sindikatuaren sortzaileetako bat zelakoan. Irungo eta Ondarretako kartzelan egon zen eta 1939an bere Bilboko etxera itzuli ahal izan zuen, etxe barruko arrastatze moduan. 1940ko martxoan askatasun osoa lortu zuen.

1966an hil zen.

## Erreferentziak 
*  El político centrista que no pudo ser *Bilbao* aldizkaria. 2015-02-28.
Izaskun Etxebeste Zubizarreta

**Izaskun Etxebeste Zubizarreta** (Donostia, Gipuzkoa, 1961eko abuztuaren 23a) Euskaltzaindiko hizkuntza teknikaria eta Euskaltzain urgazlea da.

## Bizitza 
Filologia Hispanikoan lizentziaduna da Madrilgo Unibertsitate Autonomoan.

## Lanak 
* *Euskal Herriko Hizkuntz Atlasa: ohiko mintzamoldeen antologia* [elkarlanean] (1999)
* *Euskararen herri hizkeren atlasa* [elkarlanean] (2008-)
* *Euskara eta hizkuntzak, gizartean* / Joseba Intxausti [lag. elkarlanean] (2014).

## Aintzatespenak 
* Euskaltzain urgazle izendatua 2003ko urtarrilaren 31n. Batzordea: Euskararen Herri Hizkeren Atlasa egitasmoa (1991-2009).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mentxu Peña Lizarazu

**Mentxu Peña Lizarazu** (Irun, Gipuzkoa, 1953ko maiatzaren 6a) Arantzako (Nafarroa Garaia) alkate izandakoa, euskara bultzatzailea eta Euskaltzain ohorezkoa da. 

## Bizitza 
Irundarra, aspaldi aranztartua, urte luzez Bortzirietako Euskaltegiko zuzendari izan da eta gazte gaztetatik aritu da euskalgintzan, bereziki helduen euskalduntze-alfabetatzean. Bortzirietako Euskara Mankomunitatean ere eginkizun garrantzitsuak bete ditu, hainbat urtez izan da Bortzirietako euskalgintzako kideez osatutako Aholkularitza Batzordeko kide, eta 2015-2019 legegintzaldian Bortzirietako Euskara Mankomunitateko lehendakari izan zen.

## Alkate 
2007ko uztailean Arantzako alkate bilakatu zen bi urterako. Agintaldi hasieran hartutako erabakiarekin bat eginez, Juan Migel Almandoz ordezkatuko zuen. Agintaldiaren hasieran, udal taldea osatu zutenean, Juan Migel Almandozek eta biek bakoitzak bina urte alkatetzan egiteko erabakia hartu zuten.

## Bestelakoak 
Marimendi, 40 urtetik goitiko emakumezko mendizale euskaldunen taldeko kidea da Mentxu Peña 2008ko uztailean Europako mendirik altuena den Elbrusera igon zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Emma George

**Emma George** (Beechworth, 1974ko azaroaren 1a) atleta da. Australia ordezkatu zuen 2000ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Penny Gillies

**Penny Gillies** (1951ko uztailaren 20a) atleta da. Australia ordezkatu zuen 1972ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1980ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Milagros Rey Hombre

**Milagros Rey Hombre** (Madril, 1930eko urriaren 22a - 2014ko martxoaren 17a) madrildar arkitektoa izan zen, Galiziako lehen arkitektoa. Bere lanen artean, Finisterreko arrantzaleen lokal soziala, Cuatro Caminoseko iturria eta Juan Flórez kaleko Dorada dorrea, Coruñako lehen etxe orratza, nabarmentzen dira.

## Bizitza 
thumb|Torre Dorada (Dorada dorrea) , Coruña.
Ama etxekoandre madrildarra zuen, eta aita Santiago Rey Pedreira arkitekto coruñarra. Aitaren estudioan, marrazten ikasi zuen bere lehen letrak ikasten zituen aldi berean. Batxilergoa Coruñan ikasi zuen eta 1952an Madrilen hasi zuen arkitektura karrera. Arkitektura ikasi zuen aitaren borondatearen kontra, uzkur jardun profesionalak ekar zitzakeen arriskuengatik. Disuasio-erronka gisa proposatu zion lehenengo sarrera gaindituz gero, karrera ordainduko ziola. Milagros Reyk lortu zuen lehen postua eta aparteko saria jaso zuen. 
* 2012an Coruñako udalak omenaldia egin zion.
* 2014an, MAGA proiektuak, Galiziako Emakume Arkitektoak, omenaldia egin zion Coruñako Arkitektura Goi Eskola Teknikoan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Elkarrizketak
George Golding

**George Golding** (Forbes, 1906ko maiatzaren 6a) atleta zen. Australia ordezkatu zuen 1932ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Geoff Goodacre

**Geoff Goodacre** (Blayney, 1927ko ekainaren 18a - Long Jetty, 2004ko ekainaren 30a) atleta zen. Australia ordezkatu zuen 1956ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
John Goodman (atleta)

**John Goodman** (1937ko otsailaren 14a) atleta da. Australia ordezkatu zuen 1956ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jeanne d'Arc (1900eko filma)

'''''Jeanne d'Arc''''' Georges Méliès zinemagilearen film mutua da, 1900. urtekoa. Jeanne Calvière, Georges Méliès eta Jeanne d'Alcy aktoreek antzeztu zuten.

## Aktoreak 
* Jeanne Calvière
* Georges Méliès
* Jeanne d'Alcy

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* imdb.com
Let Me Dream Again

***Let Me Dream Again*** George Albert Smith zinemagilearen film mutua da, 1900. urtekoa. Tom Green eta Laura Bayley aktoreek antzeztu zuten.

## Aktoreak 
* Tom Green
* Laura Bayley

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* imdb.com
Maria Pilar Lasarte Zubitur

**Maria Pilar Lasarte Zubitur** (Leitza, Nafarroa Garaia, 1937ko urriaren 12a) Euskaltzaindiko Gipuzkoako ordezkaritzako idazkari jardun zuen 1968tik 2000ra, erretiroa hartu arte.

Euskaltzain urgazle izendatua 1983ko apirilaren 28an eta Euskaltzain ohorezko 2021eko azaroaren 26an. 

## Bizitza 
Gurasoak, Maria Zubitur eta Martin Jose Lasarte izan zituen. Batzokia izandakoan jaio zen. Zazpi senidetan bigarrena, bost mutil eta bi neska, ama batenak denak, baina bi aitarenak. Izan ere, Maria Pilarrek sei urte zituela, aita, Martin Jose Lasarte hil egin zen. Ameriketan ibilia, Montevideon. Diabetikoa zen eta biriketako gaitzak eraman zuen artean sasoikoa zela. Maria Zubitur lau seme-alabarekin geratu zen alargun, eta gerora Jose Aizpuru nuarbetarrarekin ezkondu eta beste hiru seme-alaba izan zituen.

### Ikasketak 
28 urterekin hasi zen batxilerra ikasten, azkar batean. Lehen hiru mailak urtebetean osatu, bosgarrena eta seigarrena zientzietatik egin, errebalida gainditu eta batxilergo nagusia burutu zuen.*Azken bi urte hauek nahiko luzeak gertatu zitzaizkidan. Neba kartzelan, ikasteko giro kaxkarra eta institutuan librez aurkeztu beharra azterketetara, ikasturte osoa egun pare batean jokatuz.*Magisteritza hasteko asmotan zegoenean, beste aukera bat egokitu zitzaion: unibertsitatera sartzeko 25 urtetik gorakoentzako azterketa gainditu eta Donostiako EUTGn sartu zen, jesuiten ikastetxean, lehengo Románicasen ordez sortu berri zuten Filologia Hispanikoa egiteko. Arratsaldez joaten zen klasera. 40 urterekin lizentziatu zen. 
* 2021eko azaroaren 26an, berriz, Euskaltzain ohorezko izendapena jaso zuen.

### Domina 
* 1993an Euskaltzaindiak bere langileekin egin ohi duen bezala, lanean hogeita bost urte bete zituela-eta, domina eman zioten. Nafarroako Diputazioan jaso zuen sari hori Lasartek.

## Lanak 
* *Zortzi urte arteko ikastola hiztegia* egiten parte hartu zuen, Aingeru Irigarai, Karlos Santamaria, Joxe Migel Zumalabe eta Xalbador Garmendiarekin batera.(1970)

* *Dao de jing* / Lao Zi [itzul. elkarlanean] (2007).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Cécile Telerman

**Cécile Telerman** (Brusela, Belgika, 1965eko urtarrilaren 17a) belgikar aktore, ekoizle, gidoilari eta zuzendaria da. Ezaguna egin zen, batez ere, *Tout pour plaire* (2005), *Les yeux jaunes des crocodiles* (2014) eta A*tajo al infierno* (2003) lanekin. 2005ean *Tout pour plaire* zuzentzen saiatu zen, gero *Quelque chose à te dire* 2009an, eta lan horrekin epaimahaiaren sari berezia irabazi zuen Alpe d'Huezeko Umorezko Nazioarteko Zinemaldian. 2015ean Publikoaren Sarirako izendatu zuten *Las Yeux jaunes des crocodiles* filmarengatik, Katherine Pancolen literatur arrakastatik egokitua. 49 urterekin egin zuen pelikula hori, banantze batetik atera eta alabarekin bakarrik bizi zenean.

## Filmografia 
Besteak beste, lan hauexetan hartu du parte:
* 2005: *Tout pour plaire* (zuzendaritza)
* 2008: Catherine Castelen *48* hiedras par jour (aktorea)
* 2009: *Quelque chose à te dire* (*Blame It* donde Mum) (zuzendaritza, gidoia, egokitzapena)
* 2013: Jean-Paul Saloméren *Je fais le muerto* (gidoian kolaborazioa)
* 2015: *Las Yeux jaunes des crocodiles* (zuzendaritza)
* 2023: *Mi langue ave chat* (zuzendaritza, gidoia)

## Sariak 
* 2009: epaimahaiaren sari berezia Alpe d'Huezeko Nazioarteko Umore Zinemaldian, *Quelque chose à te dire* lanarengatik

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kevan Gosper

**Kevan Gosper** (Newcastle, 1933ko abenduaren 19a - 2024ko uztailaren 19a) atleta zen. Australia ordezkatu zuen 1956ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1960ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Donna Gould

**Donna Gould** (1966ko ekainaren 10a) atleta da. Australia ordezkatu zuen 1984ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1988ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Peter Grant

**Peter Grant** (1954ko urtarrilaren 5a) atleta da. Australia ordezkatu zuen 1976ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Coprinellus flocculosus

***Coprinellus flocculosus*** *Psathyrellaceae* familiako onddo espezie bat da. Hasieran 1815ean Agustin Pyramus de Candolle mikologoak deskribatu zuen  eta *Agaricus* *flocculosus* izena jarri zion; ondoren *Coprinellus* generora eraman zuten 2001ean 

Sinonimoak: *Coprinus flocculosus*, *Coprinus floccosofarinaceus*, *Coprinus rostrupianus*.

## Deskribapena 
**Kapela:** 1,5 eta 4,5 cm bitarteko diametrokoa, koniko kanpai itxurakotik koniko-lantzeolatura, erpin kamutsarekin, gero kanpai itxurakoa titi kamutsarekin. Ertza biribildutik errekurbatura gaztetan, krenulatua, Delikueszentea. Kapelaren azala flokoso itxurakoa, okre-horixka kolorekoa, erdialdean ilunagoa, nabarmen ildaskatua, gaztetan errezel harizpidun zuri batekin estalita, plaka lau txikietan banantzen dena.

**Orriak:** Hasieran zuriak, gero grisaxkak eta zahartzean beltzak.

**Hanka:** Kapelaren altuerari dagokionez oso luzea, 5 eta 12 cm bitarteko garaierarekin eta 0,3 eta 0,6 cm bitarteko lodierarekin, zilindrikoa, oso hauskorra, leuna, zuria.

**Haragia:** Zurixka, urria. Usain gabea eta zapore gozo samarrarekin.

## Jangarritasuna 
Interes gastronomikorik gabea.

### Nahasketa arriskua 
Kapelaren azalaren itxura kotoitsua, ildaska deigarriak eta bere espora handiak dira ezaugarriak.

## Sasoia eta lekua 
Udaberrian. Oso urria. Lurrean eremu hareatsuetan, mozketa edo inausketa bidez egur hondakin ugari dagoen lekuetan, zerrautsetan eta lastotan. Simaurretan ez. Talde handietan.

### Banaketa eremua 
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Kolonbia, Txile, Europa, Errusia, Japonia, Taiwan, Australia, Zeelanda Berria.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Claire Devers

**Claire Devers** (Paris, Frantzia, 1955eko abuztuaren 20a) frantziar zinema zuzendaria da. 1987an Cesar sarietarako izendatu zuten *Noir et Blanc* (1986) lanarengatik. Ezaguna da, batez ere, *Noir et blan*c (1986), *Les marins perdu*s (2003)eta *Max & Jeremie* (1992) lanengatik. graduatu zen proiektutik, Cannesko ikusleen arreta erakarri zuen: Camér d'or lanarekin koroatuta ikusi zuen bere burua. Gazte zuri bat kontularia da, eta kirol-jarduera biziari ekin dio. Masajista beltz batekin harreman masokista izan du. Vincennesko fakultatean jaso zuen filosofia eta estetikako irakaskuntza izan zen  bat proposatzeko aukera eman ziona.*
## Filmografia 
Besteka beste, lan hauexetan hartu du parte:

Zinema 

* 1986: *Noir et Blanc*
* 1989: *Chimère*
* 1992: *Max et Jérémie*
* 2003: *Les Marins perdus*
* 2007: *Le pendu* (TV) 
* 2012: *Rapace* (TV) 
* 2019: *Pauvre Georges!*

### Telebista 
* 1995: *Le Crime de monsieur Stil*
* 1996: *Mylène*
* 1999: *La Voleuse de Saint-Lubin*
* 2007: *Le Pendu*
* 2009: *Envoyez la fracture*, coll.&nbsp;«Suite noire»
* 2012: *Rapace*

## Sariak eta aintzatespenak 
; Canneseko Nazioarteko Zinemaldia

* *Noir et Blanc* lanarekin:
** 1985eko Belforteko jaialdiko sari nagusia
** 1985eko Grenobleko Zinemaldian Epaimahaiaren Saria
** Camér d'or eta Frantziako zinemaren ikuspegia saria 1986ko Cannesko zinemaldian
** 1986ko Turingo Zinemaldiko Sari Nagusia
* *Chimère* lanarekin:
** 1989ko Canneseko Zinemaldiko Hautaketa Ofiziala
* *Max eta Jeremias* lanarekin
** 1992ko Sarasotako Zinemaldiko Unifrance Selekzioa
* *Les Marins perdus* lanarekin:
** 2003ko Locarnoko Nazioarteko Zinemaldiko Hautaketa

### Telebistan 
* *Le Crime de M. Stil* lanarekin:
** Emakumezko Interpretazio Saria (Jeanne Balibar), Gizonezko Interpretazio Saria (Bernard Verley) eta Gidoi Onenaren saria 1997ko Reimseko Nazioarteko Telebista Topaketetan
* *La Voleuse de Saint-Lubin* lanarekin:
** Hautatua Veneziako Mostran 2000
** Hautatua 2001eko Berlinalen
** Hautatua 2001eko San Frantziskoko Nazioarteko Zinemaldian
** Fikzio onenaren saria Reimseko 2001eko Nazioarteko Telebista Topaketetan
* *Le Pendu* lanarekin:
** 2007ko Arroxelako TV fikziozko jaialdian lehiaketatik kanpo aurkeztu zuten
** 2008ko Monakoko Zinema eta Literaturako Nazioarteko Foroan telebistarako egokitzapenik onenaren saria
* Rapace lanarekin:
** Hautatua 2012ko FIPAn
** 2012ko Luchongo Telebista Sorkuntzen Jaialdian hautatua

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*