Emilia Salvador

**Emilia Salvador Esteban** (Zaragoza, Aragoi, 1938ko ekainaren 20a) zaragozar ikertzailea, idazlea eta irakaslea da. Akademikoa, Historia Modernoko katedraduna eta Valentziako Unibertsitateko irakasle emeritua da. Ezaguna da alor horretan egindako argitalpenengatik eta Espainian unibertsitate-katedra hori lortu duen lehen emakumea izateagatik. 1994tik Historiako Errege Akademiako kidea da.

## Bizitza 
Zaragozan jaio zen 1938an, gero Huescara joan zen Letretako batxilergoa egitera, eta gero Coruñara eta Valladolidera. Azken hiri horretan hasi zituen Filosofia eta Letretako unibertsitate-ikasketak, eta Erdi Aroko Historiara bideratu zuen bere ibilbidea. Aitaren lana zela eta, beste aldaketa bat gertatu zen, eta familia Valentziara joan zen bizitzera. 1961ean lizentziatu zen eta 1970ean doktoratu. Bi kasuetan aparteko saria jaso zuen. 

Prestakuntza-aldi horretan, Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Goreneko bekaduna izan zen, eta Hezkuntza eta Zientzia Ministerioaren Ikerketa Hastapenerako laguntza lortu zuen. Gero, Historia Modernoan espezializatu zen eta bere doktore-tesia Valentziako ekonomiari buruz izan zen, XVI.  mendean (inportazio-merkataritza). Sasoi hartan, Valentziako Unibertsitatean, historiako diziplinak berritze-prozesu batean zeuden, Juan Reglá Campistol Jaume Vicens Vives-en eskolako ikasle eta zordun zela. Horrela, J. Reglák Valentziatik alde egin zuenean, Emilia Salvadorrek hartu zuen haren lekua. Historia Modernoko sail sortu berriaren zuzendaritza bultzatu zuen, baita *Estudis: Revista de Historia Moderna* aldizkaria ere.

### Ibilbide profesionala 
Irakasle gisa egin zuen ibilbide luzea laguntzaile eta ikasturteko arduradun gisa hasi zuen, eta, horren ostean, irakasle laguntzaile postua lortu zuen, gerora sortu berria zen kidego nazionalean integratu zena. 1978an, oposizioa gainditu zuen irakasle agregatu gisa. Hurrengo urtean, 1979an, katedra bihurtu zen eta Espainiako unibertsitate sisteman Historia Modernoko lehen emakume katedraduna izan zen. 

*Estudis: Revista de Historia Moderna* aldizkariaren zuzendaria izan da, Juan Reglák 1972an sortua.

Zientzia Historikoen Espainiako Elkarteko bokala izan da, Historia Modernoaren Espainiako Elkartearen kide sortzailea, elkarte horretako bokala, Historia Modernoaren Espainiako Fundazioaren Patronatuko lehen presidenteordea, Valentziako Unibertsitateko Hispaniar Ikasketen Ikastaroko (1960-1978) idazkaria eta ikasketaburua, Historiaren Errege Akademiako (1994) akademiako akademiko urgazlea. Katedraduna izateaz gain, hainbat ikerketa-taldetako kide ere izan zen, hala nola “Privilegi, treball i conflictivitat. La societat moderna dels territoris hispànics del Mediterrani Occidental entre el canvi i les resistències” edo “ Nuevas perspectivas de historia social en los territorios hispánicos del Mediterráneo Occidental durante la Edad Moderna (Gizarte-historiaren ikuspegi berriak Mendebaldeko Mediterraneoko lurralde hispanikoetan Aro Modernoan”). Hainbat mintegi, hitzaldi eta kongresutan parte hartu du, besteak beste, Genova, Mediterraneo itsaso eta Ozeano Atlantikoaren arteko merkataritza-harremanei buruzko lehen bost Nazioarteko Biltzarretan (1982-1992), Aragoiko Koroari buruzko kongresuetako kolaborazioetan, Espainiako Historia Modernoko Elkartearen III. Batzar Zientifikoko txostenetan (1994an), esaterako, “Espainia eta Mediterraneoko merkataritza Aro Modernoan” gaiari buruzkoetan. Beste batzuk: “Valentziako Gorteak” Gaztela eta Leongo Gorteen Historiari buruzko Biltzarrean, Salamancan, 1978an; atzerriko merkatariei buruzkoa, Valentzian, Madrilgo Aro Modernoko Espainiako Burgesiari buruzko Biltzarrean, 1991n; edo Metodologia Historiko Aplikatuari buruzko VI. Solasaldia, Santiagon, 2001ean.

Emilia Salvadorrek 2008an hartu zuen erretiroa, ehun argitalpen baino gehiago utzita eta lizentziaturako eta master-bukaerako berrogeita hamar tesi baino gehiago eta dozena bat doktore-tesi baino gehiago zuzendu ostean. Bere ibilbidearengatik, Valentziako Unibertsitateak Irakasle Emeritoa izendatu zuen (aitorpen hori jaso zuen lehen emakumea), eta horregatik, gainera, omenaldi-liburu bat argitaratu zen. Hala ere, Emilia Salvadorrek ikerketa jarduerarekin jarraitu zuen artikulu eta argitalpen zientifiko berriekin, hala nola Anuario de Estudios Atlánticos (Atlantikoko Ikasketen Urtekaria).

### Ikerketa lerroak 
Bere ikerketa-lerroek hiru alderdi izan dituzte nagusiki: mendeko ekonomiaren historia, inportazio- eta nabigazio-merkataritza, Valentziako foru-erakundeak aro modernoan, boterearen teoriaren eta praktikaren arteko desberdintasunari arreta berezia eskainiz, eta botere zentralaren eta lurralde-botereen arteko harremanak.

Mende honetako esparru kronologikoa ere gainditzen duen arren, beste garai batzuetan ere sartzen da, hala nola Errenazimentuan edo XVII. mendean, eta baita tematikoan ere, Valentziako gorabeherekin, XVIII. mendeko prentsari buruzko azterketekin, Aragoiko Erresumaren historiarekin Errege Katolikoen sasoian, barne eta kanpo politikekin, nazioarteko izaerarekin, eta moriskoen gaiari buruzko ikerketekin.

Bere metodologian izaera positibista eta erreformistarekin jarraitzen du, Annales Eskolaren eraginez, zeinak bere irakasle Juan Reglàrengan ere eragina izan zuen, Jaume Vicens Vivesen eskolan trebatua: prozesu eta egituretara bideratuago, marko historiografikoa nagusi dela, denbora, historia osoaren bila era diziplinartekoan, ekonomiari, geografiari eta kapitalismo merkantilaren garapenari garrantzi handia emanez, Frantzian Fernand Braude l edo Italiako Alberto Tenenti bezalako beste akademiko batzuen lanarekin bat etorriz; eta artxiboko dokumentazioaren bilketan oinarri gisa garrantzi handia duena. Bere ekarpenak historia politikoari dagokionez, Iberiar Koroen batasunaren ondorioei dagokienez, eta Hispaniar Monarkia Berriaren izaeran nabarmentzen dira, historiografia tradizionalak bereganatutako aurreko ideiak aldatuz.

## Lanak 
Besteak beste, lan hauexek argitaratu ditu:

**Bakarka:**

* (1972). *La economía valenciana en el siglo XVI (Comercio de importación).* Valentzia: Valentziako Unibertsitatea.
* (1970). *Cortes valencianas del reinado de Felipe II.* Valencia: Valentziako Unibertsitatea. ISBN 84-600-6456-5
* (1984). *La ciudad de Zaragoza en la Corona de Aragón.* Zaragoza: Diputación de Zaragoza e Institución Fernando el Católico. >.
* (1987). *Felipe II y los moriscos valencianos: las repercusiones de la revuelta granadina (1568-1579).* ISBN 84-7762-024-5
* (1989). *Las Cortes de Valencia.* ISBN 84-87119-00-X
* (1993). *Aragón en la Edad Media.* ISSN 01213-2486.
* (2001)*. Carlos V, emperador de imperios.* ISBN 84-313-1903-8
* (2002). *Historia Moderna Universal.* ISBN 978-84-344-6666-1
* (2006)*. El comercio y el Mediterráneo: Valencia y la cultura del mar.* ISBN 84-482-4532-6
* (2007)*.* *Isabel la Católica y su época.* ISBN 978-84-8448-430-1
* (2019)*. Juan Reglá, humanidad a tiempo completo*. ISBN 978-84-376-3954-3

**Lan kolektiboak:**

* (2009). Luis Ribot (zuzendaria) eta Agustín González Enciso (koordinatzailea). *Las finanzas estatales en España e Italia  en la Época Moderna.* Madril: Actas argitaletxea. .

**Hitzaurre-egilea:**

* (1991). Melio Uribe, V. "Junta de Murs I Valls": lan publikoen historia antzinako erregimenaren Valentzian, XIV-XVIII. mendeak. Valentzia: Valentziako Kultura Kontseilua. ISBN 978-84-7822-339-8

* (2000). Vallés Borras. V J. *Germania*. Valentzia: Institució Alfons el Magnànim-Centre Valencià d'Estudis i d'Investigació. ISBN 978-84-7822-339-8

## Artikuluak 
* (1973). *El nacimiento del “Diario de Valencia” (1790): sus principios fundacionales como reflejo de la mentalidad de una época..Estudis: Revista de historia moderna*, 2 zenbakia, 219-244or.
* (1998). *La cuestión de los censales y la expulsión de los moriscos valencianos.* *Estudis.* *Revista de Historia Moderna*, 24 zenbakia. ISSN 0210-9093.
* (2003). *Avecindados en Valencia (1479-1611): estado de la cuestión.* En *Saitabi.* *Revista de la Facultat de Geografia i Història,* 53 zenbakia, 57-72 or. ISSN 210-9980.
* (2019). *En torno al comercio marítimo Lisboa-Valencia en el siglo XVI: consideración especial del tráfico de esclavos.* *Anuario de Estudios Atlánticos.* ISSN 0570-4065

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Emilia Salvador Esteban Espainiako Liburutegi Nazionalean (2022ko azaroaren 22an kontsultatua).