Danielen Liburua

**Danielen Liburua** Bibliako liburua da, Idatzietako bat (12 atal) hebrearren Bibliaren arabera; katolikoen tradizioaren arabera, igarleen liburuen artekoa da. Euskarazko Elizen Arteko Biblian bi atal bereizitan agertzen da, *Daniel* berezkotik aparte (), *Daniel Grekoa* deritzo katolikoek onartutako atal gehigarriari (), liburu deuterokanonikoen artean kokatua.

## Edukia 
Danielen Liburua sarrera batekin hasten da, non Daniel eta bere kideak Babiloniara nola iritsi ziren kontatzen den, ondoren Babiloniako eta Persiako gorteetan girotutako kontakizun batzuk daude, K. a. VII. mendearen amaieran eta VI. mendearen hasieran, eta jarraian Danielek munduaren eta Israelen etorkizun urruna ikusten duen ikuspegi batzuk jasotzen ditu.  - ra bitarteko kapituluetako kontakizunak K.a. III. mendekoak edo II. mendearen hasierakoak izan daitezke. Oro har, onartzen da  kapitulutik ra bitartekoak gehituta zabaldu zirela K.a. 167. eta 164. urteen artean.

Joakimen erregealdiaren hirugarren urtean, Babiloniako errege Nabukodonosorrek Daniel eta bere lagun Hananias, Mixael eta Azarias Babiloniara eraman zituen. Laurak beren adimen eta edertasunagatik aukeratzen dituzte Babiloniako gortean entrenatuak izateko, eta izen berriak ematen zaizkie. Danieli Beltxatzar izen babilonikoa ematen zaio (, NIN9.LUGAL.ŠEŠ idatzia), eta bere kideei, berriz, Xadrak, Mexak eta Abed-Nego izen babilonikoak. Babiloniako erregeak eskaintzen dizkien janaria eta ardoa baztertzen dituzte Danielek eta lagunek, kutsatzea saihesteko. Jainkoaren jakinduria jasotzen dute, eta «erresumako mago eta xarmangarri guztiak» gainditzen dituzte. Nabukodonosorrek lau metalez egindako estatua erraldoi batekin egiten du amets, burdinazko eta buztinezko oinak nahasita, zerutik eroritako harri batek suntsituta. Daniel da hori interpretatzeko gai den bakarra: ametsak lau erresuma esan nahi du, eta horietatik lehena Babilonia da, baina Jainkoak suntsitu egingo ditu eta bere erreinuaz ordezkatuko ditu.

[thumb|Daniel lehoi-zuloan, [Briton_Riviereren margolana.]]
Nabukodonosorrrek zuhaitz handi batekin egiten du amets, mundu guztiari aterpea ematen diona, eta zuhaitza suntsituko dutela dioen irudi zerutar batekin; beste behin ere, Danielek bakarrik interpreta dezake ametsa, Jainkoak lurreko erregeen gain duen subiranotasunari buruzkoa. Belsasarrek, Nabukodonosorren semeak, tenplu juduaren edalontzi sagaratuak bere oturuntza bitxirako zerbitzatzeko erabiltzen dituenean, esku bat agertzen da eta horma batean mezu misteriotsu bat idazten du, Danielek bakarrik interpreta dezakeena; erregeari esaten dio bere erreinua mediarrei eta pertsiarrei emango zaiela, Belsasarrek, Nabukodonosorrek ez bezala, ez duelako Danielen Jainkoaren subiranotasuna onartu. Mediarrek eta pertsiarrek Nabukodonosor boteretik kendu zuten eta errege berriak, Dario Mediarrak, Daniel izendatu zuen goi-kargurako. Arerio jeloskorrek Daniel suntsitu nahi izan zuten erregearen ordez Jainkoa gurtzen zuela salatuz, eta Daniel lehoi-zulo batera bota zuten, baina aingeru batek salbatu zuen, bere salatzaileak suntsitu zituen eta Danielek bere posizioa berreskuratu zuen.

Darioren hirugarren urtean, Danielek irudipen batzuk ditu. Lehenengoan, lau pizti itsasotik irteten dira, azkena hamar adarrekin, eta hamaikagarren adar bat hazten da eta Lurraren gaineko nagusitasuna lortzen du, eta «Egunetako Agureak» (Jainkoa) «giza seme baten antzeko bati» ematen dio nagusitasuna. Aingeru batek interpretatzen du ikuspena. Bigarrenean, bi adar dituen ahari bati adar bakarra duen aker batek eraso egiten dio; adarra hautsi egiten da eta lau agertzen dira haren ordez. Adar txiki bat agertzen da, Jainkoaren herriari eta tenpluari erasotzen diena, eta Danieli jakinarazten zaio zenbat denbora iraungo duen adar txikiaren domeinuak. Hirugarrenean, Daniel asaldatu egiten da Eskritura Santuetan irakurtzean (liburua ez da izendatzen, baina Jeremias dela dirudi) Jerusalem 70 urtez suntsituta egongo zela. Daniel damutu egin da juduen izenean, eta Jerusalem eta bere herria zaharberritzeko eskatu du. Aingeru batek 70 *zazpi* (edo aste) urteko aldi bati buruz hitz egiten du. Azken ikuspegian, Danielek historiaren aldi bat ikusten du, «iparraldeko erregearen» eta «hegoaldeko erregearen» arteko borroka batean amaitzen dena, zeinean Jainkoaren herriak ikaragarri sufritzen duen; aingeru batek azaltzen du azkenean justuak aldarrikatu egingo direla eta Jainkoaren erresuma Lurrean ezarriko dela.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak