open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Los trabajos de Persiles y Sigismunda

[thumb|*Los trabajos de Persiles y Sigismunda*ren [editio princeps|edizio printzearen azala, 1617.]]
***Los trabajos de Persiles y Sigismunda, historia setentrional*** (euskaraz *Persiles eta Sigismundaren lanak*) Miguel de Cervantesek idatzitako azken lana da. Eleberri bizantziarraren azpigenerokoa da. Cervantesentzat bere lanik hoberena izan zen, alabaina, kritikak aho batez onartzen du Kixotea Cervantesen lan gailen bezala. Bertan idatzi zuen Lemoseko kondearentzako eskaintza 1616ko apirilak 19an, hil baino lau egun lehenago, non bizitzari agur esaten dion honako bertso hauek aipatuz:

::*Jada oina ointokian jarria,*
::*hiltzeko gogoz,*
::*jaun handi, hau idazten dizut.*
  

*Los trabajos de Persiles y Sigismunda*n, 1617an ia aldi berean Madrilen, Bartzelonan, Lisboan, Valentzian, Iruñean eta Parisen argitaratua, maitasun eta abenturazko istorio bat kontatzen da. Bertan, Persilesek eta Sigismundak, printze eskandinaviarrak, Erromara erromesaldia egiten dute ezkondu aurretik izpiritu purifikazio bat lortzeko.

## Kanpo estekak
Editio princeps

[thumb|*[On Kixote Mantxakoa|Kixotea* Madrilen Juan de la Cuestak 1605ean inprimatua, lan honen edizio printzetzat hartzen da.]]

***Editio princeps*** (pluralean *Editio princepes*) literatura lan baten lehen edizio inprimatuari deritzo, egilearen eskuizkribuen eta inprimatzaileen lehen kopiaren ondorengoa.

*Editio princeps* ospe handiko lanekin lotuta erabiltzen den terminologia da, normalean lan klasikoei lotuta.

Inprenta asmatu eta gutxira, ordura arte eskuz kopiatzen ziren idazle greko-erromatar klasikoen liburuak inprimatu egin ziren. Hori dela eta, horietako *editio princeps-ak* 1465 a 1525 urtetakoak dira.

## Ikus, gainera 
* Liburuaren historia
* Liburu
* Ekdotika
* Kodex
* Inkunablea
* *Cinquecentina*
* Edizio kritiko

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
2002ko Euskal Bizikleta

**XXXIII. Euskal Bizikleta** 2002ko ekainaren 5etik 9ra egin zuten. Bere 753,1&nbsp;km-ko ibilbidea osatzeko Mikel Zarrabeitia bizkaitarrak 19.44'33" behar zituen.

## Taldeak 
17 taldek hartu zuten parte:

|valign=top|

|}

## Etapak 
## Emaitzak etaparen arabera 
### 1. etapa 
* Ekainaren 5a: Villabona > Usurbil – 160,3&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 2. etapa 
* Ekainaren 6a: Usurbil > Zeanuri – 171,5&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 3. etapa 
* Ekainaren 7a: Zeanuri > Agurain – 185,3&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa/1. atala 
* Ekainaren 8a: Agurain > Mendaro – 93,7&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa/2. atala 
* Ekainaren 8a: Mendaro > Mendaro – *Banakako erlojupekoa* – 21,3&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 5. etapa 
* Ekainaren 9a: Iurreta > Arrate – 148&nbsp;km

|valign=top|

|}

## Sailkapenak 
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Tarteko helmugen sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Sailkapenen bilakaera 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Diogenes Apoloniakoa

**Diogenes Apoloniakoa** () K.a. V. mendeko filosofo presokratiko bat da. Ez dago garbi Kretako edo Frigiako Apolonia hirian jaio zen. Edonola ere, tradizio filosofiko batek Anaximenesen ikasle eta Anaxagorasen garaikidea izan zela dio. Lehenengo filosofo enpirikotzat jo ohi da, biologian egin zituen teoriak behaketaz frogatzen saiatu baitzen. Filosofian ezaguna da, Anaximenes bezala, airea *arkhe* edo printzipiotzat hartzeagatik. Aldi berean, Anaximandroren *apeiron* delakoa bezalaxe, aireak gauzak sortu ahal izateko halako adimena izan behar zuela adierazi zuen.

## Bibliografia 
* Aguirre, Javier eta Juaristi, Felipe (2004): "Sarrera" in *Filosofo presokratikoak*, Bilbo, Klasikoak. 
* Aguirre, Javier (2008): "Filosofiaren sorrera: Presokratikoak" in Agustin Arrieta (et al.): *Filosofiaren historia*, Donostia, Elkar. 
* Iturriotz, Ander (2004): "Helendarren Filosofia (I): Presokratikoak" in Joxe Azurmendi (et al.): *Filosofiako Gida*, Bilbo, UEU. 
* Iturriotz, Ander (2007): *Lehen filosofia Heladen*, Donostia, Jakin. 

## Kanpo loturak 
* *Filosofo presokratikoak* EHUren webguneko *Klasikoak* bilduman.
Traineru bizkaitarren Liga

**Traineru bizkaitarren Liga** 1997an eta 1999an arraun elkarte bizkaitarrek jokatu zuten ligaren bi edizioen izena da. Ondarroak irabazi zuen aurrenekoa eta Urdaibaik bigarrena.

## 1997 denboraldia 
### Sorrera 
Gipuzkoarrekin haserreturik elkarte bizkaitarrek Liga propioa sortzea erabaki zuten jadanik eratuta zegoen Euskal Ligari boikota egin asmoz. Hala ere hiru klubek bi ligatan hartu zuten parte: Raspasek, Arkotek eta San Nikolasek. Hamabi taldek hartu zuten parte eta hamaika estropada izan ziren puntuagarriak. Estropadetan talde gipuzkoar eta kantabriarrak ere aritu izan ziren gonbidatu gisa lehian.

Bestalde aipatu behar da Kaikuk 69 puntu lortu zituen, baina arraunlari baten fitxa arauzkoa ez zenez, honek parte harturiko estropadetako puntuak kendu zitzaizkiola.

### Sailkapena 
## 1999 denboraldia 
Urtebeteko adiskidetzearen ondoren berriz sortu ziren gipuzkoarren eta bizkaitarren arteko liskarrak eta oraingoan Bizkaitarren Liga birrantolatzeaz gain, estropada hauek bizkaitarrenak bakarrik izan ziren, traineru guztiak Lekeition, Kontxan eta Nerbioiko bukaerako bi banderetan baino elkartu ez zirelarik. Euskadiko Txapelketa ere elkarrekin egitekoak ziren baina talde bizkaitar gehienek uko egin zioten parte hartzeari. 11 traineruk osatu zuten liga eta 13 estropada jokatu ziren. Urte hontako irabazlea Urdaibai izan zen, eta ondoren izugarrizko sorpresa eman zuen Kontxako Banderan hirugarren gelditzean. Isuntza ere sartu zen Kontxan, Liga honen maila ona zela erakutsiz. Ondarroak ez zuen ordea bere probintziako taldeen ildoa jarraitu eta gipuzkoarrekin lehiatu zen Euskal B Ligan.

### Estropadak 
# Urdaibaik 8 garaipen
# Isuntzak 3 garaipen
# Kaikuk garaipen bat
# Santurtzik garaipen bat

### Sailkapena 
## Kanpo estekak
Macushla

**Macushla** 1910. urteko irlandar abesti bat da. Musika Dermot MacMurrough-ek konposatu zituen, hitzak berriz Josephine V. Rowe-ek idatzitakoak dira. Mundu mailan John McCormack irlandar tenoreak ezagun egin zuen.

## Izenburuaren esanahia 
*Macushla* izenburua irlanderazko *mo chuisle* hitzen ahoskeraren ingelesezko itzulpen kaxkarra da, bere esanahia euskaraz "nire taupada" litzateke. Hitz horiek irlanderaz *a chuisle mo chroí* esaldian aipatu ohi dira, hots, literalki "nire bihotzeko taupada" esan nahi du, baina irlanderazko benetako esanahia "nire laztana" edota "nire maitea" litzateke.

## Zinema 
Abesti hau 1996ko *Michael Collins* filman agertu zen. Gainera, 2004ko *Million Dollar Baby* filman ere Maggie Fitzgerald emakumezko boxeolariak (Hillary Swank) daramatzan galetzetan ere *Mo cuishle* izenburua ere irakur daiteke.
## Ikus gainera 
* Macushla (filma)

## Kanpo estekak 
* Macushla. John Gary abeslariaren bertsioa entzungai 
* Macushla. John McCormack tenorearen bertsioa entzungai
2005eko Euskal Bizikleta

**XXXVI. Euskal Bizikleta** 2005eko ekainaren 1etik 5era egin zuten. Bere 758,8&nbsp;km-ko ibilbidea osatzeko Eladio Jiménez espainiarrak 18.33'48" behar zituen.

## Taldeak 
17 taldek hartu zuten parte:

|valign=top|

|}

## Etapak 
## Emaitzak etaparen arabera 
### 1. etapa 
* Ekainaren 1a: Eibar > Arrigorriaga – 164,8&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 2. etapa 
* Ekainaren 2a: Sopelana > Tolosa – 181,5&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 3. etapa 
* Ekainaren 3a: Tolosa > Oroko Andre Mariaren Santutegia&nbsp;– 135,8&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa-1. atala 
* Ekainaren 4a: Murgia > Abadiño – 89&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa-2. atala 
* Ekainaren 4a: Elorrio > Abadiño – *Banakako erlojupekoa* – 13,7&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 5. etapa 
* Ekainaren 5a: Abadiño > Arrate – 154,8&nbsp;km

|valign=top|

|}

## Sailkapenak 
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Tarteko helmugen sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Sailkapenen bilakaera 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Chaetognatha

**Chaetognatha** (*Ketognata* ahozkatua) animalia itsastar filum bat da, mundu osoan zehar hedatuak eta planktonaren parte direnak. Ur bero eta epeletan bizi dira batez ere. Ia gardenak dira eta torpedo itxura dute, egitura opakoekin buruan. 2mm eta 12 zentimetro arteko tamaina dute. 121 espezie ezagutzen dira eta 20 generotan sailkatuak izan dira.
Inkunable

**Inkunable** (latinezko *incunabulae*tik, sehaskan) 1501eko urtarrilaren 1 baino lehenago inprimatutako liburu guztiei deritze. Ziur aski Cornelius Beughem izan zen hitz hau lehen aldiz erabili zuena, bere Incunabulae typographiae lanean (1688).

Garai hartan, industria tipografikoa oraindik ez zen bereizi: inprimatzailea zen prentsaren jabe eta erabiltzailea, tipo funditzailea, paperaren fabrikatzailea, koadernatzailea, editorea eta liburu dendaria. Artisaua, artista eta aditua zen. Horietakoren batzuk ur-marka edo filigrana bat uzten zuten fabrikatzen zuten paperean, hala nork editatu zuen ezagutzen dugu; baina sinadura eta datarik ez zuten asko ere bazegoen, gaur egun, erabilitako fundizio motak aztertzen dituzten azterketa zientifikoek, existitzen diren edizio gehienak katalogatzen lagundu duten arren. Lehen aldiz, kultura guztien eskura jarri zuten dokumentu historikoak dira.

"Inkunable" hitzak liburuak "kuman" edo sehaskan zeuden garaiari erreferentzia egiten dio, liburuak inprentaren bidez egiteko teknika modernoaren "haurtzaroa"ri erreferentzia eginez. Hala, inkunable bezala 1453 (inprenta modernoa asmatu zen urtea) eta 1500 artean inprimatutako liburuak errekonozitzen dira, 1200 inprentetatik zetozenak, 260 hiritan banatuta, 35.000 lan ezberdinen tiraldiarekin.

[thumb|*[Liber Chronicarum* (1493), Oñatiko Artxibo Historikoko alea.|300x300px]]

Johannes Gutenbergi, Mainzekoa karaktere mugikor fundituen asmakuntza ematen zaio. Lehen inkunableak bere inprentatik irten ziren: horien artean Gutenbergen Biblia (1453-1455) nabarmentzen da, latinez idatzia, 42 lerrokoa. Lehen 30 urteetan, inprenta Mendebaldeko Europatik hedatu zen eta bereizitako aktibitate ezberdinetan banatzen hasi zen. Liburuek ez zuten karakteredun azalik, hasieran, hizki gotikoz, eta hitzak laburdura ugarirekin aurkeztuak, kodexak imitatuz. Baina jada mende horretan bertan beste hizki mota batzuk erabiltzen hasi ziren, bereziki borobila edo errom

atarra, veneziar edo italikoa eta etzana, lehenak baino irakurgarriagoak, eta azkenean nagusitu egin zirenak (Alemanian izan ezik) hurrengo mendearen hasieratik. Mende honen amaieran, elzeviriar tipoa (Elzevir herbeheretarrarena) sartu zen, aurrekoak baino meheagoa eta jarraian fantasiazko beste karaktere batzuk agertu ziren, aldaera handiarekin egundainokoetaraino.

## Inkunable motak 
Metalezko tipo mugikorren aurretik, zur finkozko plantxak erabiltzen ziren, *inkunable xilografiko*ak sortu zituztenak, horien artean *Biblia Pauperum* eta *Pobreen Biblia* nabarmentzen direlarik. Protoinkunableak lehen tailerretan, 1472 eta 1480 artean inprimatutako liburuak dira. Era berean, post-inkunable deritze modu erratuan edo informazio eskasiaren ondorioz inkunable bezala sailkatu diren XVI. mendearen hasieran inprimatutako liburuak.

## Inkunableak baino lehenagoko formatuak 
Ikus:
* Behi-larruzko liburu.
* Kartulario.
* Kodex.

## Kanpo estekak
Alberto Martínez

**José Alberto Martínez Trinidad** (Donostia, 1975eko irailaren 10a - ) euskal txirrindulari ohia da.

## Palmaresa 
**1994**
* Gervais Memoriala

**1995**
* Gervais Memoriala

**1996**
* Gervais Memoriala
* 2. Espainiako erlojupeko txirrindularitza txapelketan (23 urtez azpikoan)

**1997**
* 3. Espainiako erlojupeko txirrindularitza txapelketan (23 urtez azpikoan)

**1999**
* 2. Euskal Bizikletan
* 3. Midi Libren eta etapa 1
* Jornal de Noticias Sari Nagusia: etapa 1
* 5. Etorkizuneko Tourrean

**2000**
* Burgosko Itzulia: etapa 1
* Telecom Portugal Sari Nagusia: etapa 1
* 3. Valentziako Erkidegoko Itzulian

**2001**
* 2. Euskal Herriko Itzulian
* 8. Miguel Indurain Sari Nagusian

**2002**
* Nazioarteko Kriteriuma

**2005**
* Loire-Atlantique Klasikoa

**2006**
* Nazioarteko Kriteriuma: etapa 1
* Bavariako Itzulia

## Emaitzak lasterketa nagusietan 
## Taldeak 
* Euskaltel-Euskadi (1998-2003)
* Relax-Fuenlabrada (2004)
* Agritubel (2005-2007)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
2006ko Euskal Bizikleta

**XXXVII. Euskal Bizikleta** 2006ko maiatzaren 31tik ekainaren 4ra egin zuten. Bere 793,2&nbsp;km-ko ibilbidea osatzeko Koldo Gil nafarrak 19.56'45" behar zituen.

## Taldeak 
17 taldek hartu zuten parte:

|valign=top|

|}

## Etapak 
## Emaitzak etaparen arabera 
### 1. etapa 
* Maiatzaren 31a: Eibar > Arrigorriaga – 165,5&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 2. etapa 
* Ekainaren 1a: Arrigorriaga > Ispaster – 174&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 3. etapa 
* Ekainaren 2a: Ispaster > Leintz-Gatzaga – 190,9&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa-1. atala 
* Ekainaren 3a: Leintz-Gatzaga > Agurain – 84,1&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa-2. atala 
* Ekainaren 3a: Agurain > Agurain – *Banakako erlojupekoa* – 21,2&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 5. etapa 
* Ekainaren 4a: Iurreta > Arrate – 157,5&nbsp;km

|valign=top|

|}

## Sailkapenak 
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Tarteko helmugen sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Sailkapenen bilakaera 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mikel Pradera

**Mikel Pradera Rodríguez** (Mallabia, 1975eko martxoaren 6a - ) euskal txirrindulari ohia da. Bizkaiko Txapelduna izan zen jubenil mailan, 1993ean. Bere ibilbide profesionaletan, ez zuen banakako garaipenik lortu nahiz eta 2002ko Frantziako Tourrean taldekako erlojupekoa irabazi. Erretiratu eta urte bat geroago Bizkaiko Birako etapa baten ostean hitzaldi bat eskeini zuen.

## Palmaresa 
### Amateurretan 
**1995**
* Zamorako Itzulia
**1996**
* Memorial Rodríguez Inguanzo
**1997**
* Bidasoko Itzuliko etapa 1 
* Dorletako Ama Saria
**1998**
* San Prudencio Saria
* Baztango Itzulia

### Profesionaletan 
**1999**
* 2. Volta ao Distrito de Santarémen
**2000**
* 7. Dauphiné Libérén
**2002**
* Frantziako Tourreko etapa 1  (taldekako erlojupekoa)
* Espainiako Vueltako etapa 1  (taldekako erlojupekoa)
**2003**
* Espainiako Vueltako etapa 1 (taldekako erlojupekoa)

## Taldeak 
* Euskadi (1997)
* Euskaltel-Euskadi (1998-2000)
* ONCE-Eroski (2001-2003)
* Illes Balears (2004-2006)
* Benfica (2007-2008)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Txema del Olmo

**Txema del Olmo Zendegi** (Bilbo, 1973ko apirilaren 26a - ) euskal txirrindulari ohia da.

## Kirol ibilbidea 
Afizionatuetan, Café Fortaleza taldean izan zen eta postu on batzuk lortu zituen. Profesionaleko ibilbidea Euskaltel-Euskadi taldean hasi zen. Itzuli handi batean bere jardunik onena 2000ko Espainiako Vueltakoa izan zen, non 15. postuan amaitu zuen. Bere garaipen bakarra 1998ko Etorkizuneko Tourreko zortzigarren etapan lortu zuen eta horretaz gain sailkapen nagusiko bigarren postua lortu zuen.

2001eko Frantziako Tourrean, Nazioarteko Txirrindularitza Elkarteko dopin kontrol batean Eritropoietinan positibo eman eta bi urteko zigorra jaso zuen.

Zigorra amaitu ostean, Milaneza-MSS taldearekin fitxatu zuen eta 2003ko Espainiako Vueltan parte hartu zuen.

## Palmaresa 
**1997**
* 3. Manuel Galera Memorialan
* 3. Txuma Txirrindulari Klasika Internazionalan

**1998**
* 2. Etorkizuneko Tourrean eta etapa 1

**1999**
* 6. Miguel Indurain Sari Nagusian

**2000**
* 6. Laudioko Sari Nagusian
* 6. Narancoko Igoeran
* 8. Euskal Bizikleta
* 10. Errioxako Itzulian
* 10. Euskal Herriko Itzulian

**2001**
* 6. Udaberriko Klasikoan

**2004**
* 4. Portugalgo Itzulian
* 6. Euskal Bizikletan
* 6. Suitzako Itzulian

## Emaitzak lasterketa nagusietan 
-: ez zuen parte hartu
DSK: dopingekin arazoak izateagatik deskalifikatua

## Taldeak 
* Euskaltel-Euskadi (1997-2001)
* Milaneza-MSS (2002-2005)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
* 
* Txema del Olmo - *FirstCycling.com*
Haakon VII.a Norvegiakoa

**Haakon VII.a Norvegiakoa**, jaiotze izenez **Christian Frederik Carl Georg Valdemar Axel** (1872ko abuztuaren 3a, Charlottenlund jauregia, Kopenhagetik hurbil - 1957ko irailaren 21a, Osloko Errege Jauregia, Oslo) 1905eko azaroaren 18tik 1957ko irailaren 21ra Norvegiako errege izan zen. Horretaz gain, jaiotzez Danimarka eta Islandiako printzea ere bazen.

500 urte igaro eta Norvegiak bere independentzia berreskuratu arte ezin izan zen erregerik hautatu ahal izan, independentzia lortu ondoren norvegiarrek ordurarte Danimarka eta Islandiako printzea zen Carl hautatu eta Haakon VII.a Norvegiakoa izenez izendatu zuten. Hortaz, Haakon VII.a Norvegiako aro modernoko lehenbiziko erregea izan zen.

Bigarren Mundu Gerran alemaniarrek Norvegia okupatzean, Haakon VII.a Norvegiaren burujabetasuna eta demokraziaren alde egiteagatik nabarmendu zen. Hortaz, Norvegia okupatuan naziek ezarritako gobernuarekiko pareleloa zen beste norvegiar gobernu bat eratu zuen, lehenbiziko Norvegiaren iparraldean eta ondoren Ingalaterran. Honela erresistentziaren ikur bilakatuz.

## Kanpo estekak 
* Haakon VII.aren biografia 
* Norvegiako Errege Etxearen webgune ofiziala
Gutenbergen Biblia

**Gutenbergen Biblia**, *42 lerrodun Biblia* edo *Mazarinoren Biblia* bezala ere ezaguna, Vulgataren bertsio inprimatu bat da, Johannes Gutenbergek Alemaniako Mainz hirian inprimatu zuena XV. mendean. Askotan esaten den bezala, tipo mugikorren sistemaren bidez inprimatutako lehen liburua izan ez zen arren (ohore hau Constanzako Meza Liburuari dagokio, 1449an inprimatu zena) bere lanik gailenena izan zen, eta ikono estatusa du "Inprentaren Aroa"ren hasiera sinbolizatzen duelako.

Formatua, ziuraski Mainzeko eskuizkribuaren imitazio bat da, Mainzeko Biblia Erraldoia bezala ere ezagutzen dena, honen 1300 orrialdeak eskuz idatziak izan zirelarik.

"42 lerrodun Biblia" izenak, orrialde bakoitzean idatzita duen lerro kopuruari erreferentzia egiten dio, eta ondorengo 36 lerrokoaren edizioagandik bereizteko erabiltzen da.

Edizio honetarako prestaketa 1450 ondoren hasi zen, eta lehen aleak 1454 eta 1455 bitartean zeuden eskuragai. Inprimaketa eta tipo mugikorren prentsa bat erabiliz egin zen. Ale oso batek 1282 orrialde ditu, eta gehienak gutxienez bi liburutan enkuadernatuak izan ziren.

Biblia hau inkunablerik ospetsuena da, eta bere ekoizpenak Mendebaldean testuen inprimaketa masiboari hasiera eman zion. Uste denez, 180 ale egin ziren, 45 papiroan eta 135 paperean. Inprimatu ondoren, eskuz sinatu eta argiztatuak izan ziren, espezialistek eginiko lana, kopia bakoitza bakarra izatea eragiten duena.

Gutenbergen Bibliaren hiru ale Fort Knoxen daude, AEBetako urre altxorrik handiena (Urre Erreserba) barretan gordetzen den gotorlekua (Kentucky estatuan eraikitako base militarra).

## Ikus, gainera 
* Gutenberg proiektua

## Kanpo estekak
Fort Knox

thumb|250px|U.S. Bullion Depository
**Fort Knox** Ameriketako Estatu Batuetako Armadak Kentucky estatuan duen base militar bat da. Instalakuntzek, 44.000 hektareako hedadura hartzen dutenak, Bullit konderria, Hardin konderria eta Meade konderriaren zatiak hartzen dituzte. Gaur egun, instalakuntzek *United States Army Armor School* (blindatuetan instrukzio akademia) hartzen dute, Armadako zein Itsas Armadako tripulazioek erabilia euren M1 Abrams tankeetan entrenatzeko. Gainera, bere lurraldean George Patton Museo Orokorra dago, AEBetako Armadaren zalditeria eta blindatuen historia erakusten duena, George Pattonen karreraz gain.

## Urre gordailua 
1937. urtez geroztik, Fort Knoxen AEBetako eta hainbat herrialdeetako urre erreserbak sekulako segurtasun neurrien pean gordetzen dira.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Ehun eta lau

**Ehun eta lau** (104) ehun eta hiruaren ondoren eta ehun eta bostaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak
Galatea

**Galatea** honakoa izan daiteke:
* Galatea, greziar mitologiako pertsonaia, Nereidetako bat.
* Galatea, Neptunoren satelitea.
* *La Galatea*, Cervantesen eleberria.
1973ko Frantziako Tourra

**1973ko Frantziako Tourra** Itzuli Handi honen 60. edizioa izan zen. 1973ko ekainak 30 eta uztailak 22 artean ospatu zen. 4410 kilometroko ibilbidea egin zen, prologo batean eta 20 etapatan banatuta, hauetatik lehena, bigarrena, zazpigarrena, hamabigarrena, hamaseigarrena eta hogeigarrena bi sektoretan banatuta egon zirelarik.

132 txirrindularik parte hartu zuten 11 txirrindulariko 12 taldetan banatuta, proba soilik 87k amaitu zutelarik, arlo honetan Bic taldea nabarmendu zelarik, proba bere txirrindulari guztiekin amaitu zuena.

Garaileak, BiC taldeko Luis Ocaña espainiarrak, goitik behera menperatu zuen proba eta sailkapen orokorrean gailentzeaz gain, sei etapa garaipen eskuratu zituen.
Bigarren sailkatuari hamabost minutuko aldea atera zion eta batez beste 33,407 kilometro orduko abiaduran bete zuen ibilbidea.

Lehenbiziko euskalduna Kas taldeko Francisco Galdos arabarra izan zen, hogeigarren postuan amaitu zelarik.

## Etapak 
## Sailkapenak 
### Sailkapen orokorra *(Maillot Jaune)* 
### Puntukako sailkapena *(Maillot Vert)* 
### Mendiko sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Parte-hartzaileak 
A: Abandonatu egin zuen; HD: Kontroletaik kanpo; NP: Ez zuen etapa hasi.

## Kanpo estekak 
* Frantziako Tourraren webgune ofiziala
2004ko Euskal Bizikleta

**XXXV. Euskal Bizikleta** 2004ko ekainaren 2tik 6ra egin zuten. Bere 703,7&nbsp;km-ko ibilbidea osatzeko Roberto Heras espainiarrak 18.07'31" behar zituen.

## Taldeak 
16 taldek hartu zuten parte:

|valign=top|

|}

## Etapak 
## Emaitzak etaparen arabera 
### 1. etapa 
* Ekainaren 2a: Eibar > Karrantza – 164,4&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 2. etapa 
* Ekainaren 3a: Karrantza > Agurain – 155,6&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 3. etapa 
* Ekainaren 4a: Agurain > Bidania-Goiatz – 154,1&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa/1. atala 
* Ekainaren 5a: Bidania-Goiatz > Abadiño – 82,5&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 4. etapa/2. atala 
* Ekainaren 5a: Elorrio > Abadiño – *Banakako erlojupekoa* - 14,9&nbsp;km

|valign=top|

|}

### 5. etapa 
* Ekainaren 6a: Abadiño > Arrate – 132,2&nbsp;km

|valign=top|

|}

## Sailkapenak 
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Tarteko helmugen sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Sailkapenen bilakaera 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Arrautzopil

**Arrautzopila** (Hego Euskal Herrian *tortilla* eta Ipar Euskal Herrian *moleta* ere deitua) arrautza irabiatuz eta gurin edo olioz zartagin batean prestatutako jaki bat da. Xafla biribil baten itxura izan ohi du. Askotan, arrautzopila bere baitan bilduta aurkezten da platerean. Arrautzopilak aldaera ugari ditu, hala nola patata-arrautzopila.

## Ikus gainera 
* Krepe

## Kanpo estekak 
* Tortilla frantsesa nola egin.
Monoblastozoa

**Monoblastozoa** Mesozoaren aniztasuna dela eta filum izateari utzi zionean sorturiko filum berria da. Espezie bakarra deskribatu da orain arte, *Salinella salvae*. 1892an aurkitu zuen J. Frenzelek Argentinako gatzaga batean, eta laborategian landu zuen. Animalia hau ez da gehiagotan aurkitu eta horregatik dudak daude bere benetakotasunaren inguruan..

Protozoa baino antolatuago baina oraindik oso primitiboa bere antolaketan. Aurreko eta atzeko partea du eta zilio ugari, batez ere *aho* eta *ipurtzulo* inguruan. Zelula geruza bakarra dute. Asexualki birsortzen dira, gorputza erditik banatuz..

## Erreferentziak
Ehun eta bost

**Ehun eta bost** (105) ehun eta lauaren ondoren eta ehun eta seiaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak
Ehun eta sei

**Ehun eta sei** (106) ehun eta bostaren ondoren eta ehun eta zazpiaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak
Ehun eta zazpi

**Ehun eta zazpi** (107) ehun eta seiaren ondoren eta ehun eta zortziaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak
Ehun eta bederatzi

**Ehun eta bederatzi** (109) ehun eta zortziaren ondoren eta ehun eta hamarraren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak
2011ko Frantziako Irekia – Emakumezkoen Binakakoa

Iazko txapeldunak eta kopa defendatuko zuten tenislariak Venus Williams eta Serena Williams amerikarrak ziren; dena den, txapelketa bertan behera utzi behar izan zuten lesioengatik. 2011ko garaileak Andrea Hlaváčková eta Lucie Hradecká txekiarrak izan ziren eta finalean 6–4, 6–3 garaitu zituzten Sania Mirza indiarra eta Jelena Vesnina errusiarra.

## Serie buruak 
#  Gisela Dulko /  Flavia Pennetta *(Final laurdenak)
#  Květa Peschke /  Katarina Srebotnik *(Final laurdenak)
#  Vania King /  Yaroslava Xvedova *(Finalerdiak)
#  Liezel Huber /  Lisa Raymond *(Finalerdiak)
#  Victoria Azarenka /  Maria Kirilenko *(Final laurdenak)
#  Bethanie Mattek-Sands /  Meghann Shaughnessy *(Bigarren Txanda)
#  Sania Mirza /  Jelena Vesnina *(Finala)
#  Iveta Benešová /  Barbora Záhlavová-Strýcová *(Lehen Txanda)

  Nadia Petrova /  Anastasia Rodionova *(Final laurdenak)
  Peng Shuai /  Zheng Jie *(Bigarren Txanda)
  María José Martínez Sánchez /  Anabel Medina Garrigues *(Hirugarren Txanda)
  Daniela Hantuchová /  Agnieszka Radwańska *(Lehen Txanda)
  Chan Yung-jan /  Monica Niculescu *(Hirugarren Txanda)
  Chuang Chia-jung /  Olga Govortsova *(Lehen Txanda)
  Sara Errani /  Roberta Vinci *(Hirugarren Txanda)
  Natalie Grandin /  Vladimíra Uhlířová *(Hirugarren Txanda)

## Koadroa 
### Azken dasea 
### Goiko koadroa 
#### Lehen sekzioa 
#### Bigarren sekzioa 
### Beheko koadroa 
#### Hirugarren sekzioa 
#### Laugarren sekzioa 
## Erreferentziak 
* Koadro nagusia  

## Kanpo estekak
Hide Your Heart (abestia)

**Hide Your Heart** Bonnie Tyler abeslari galesaren abesti bat da, bere 1988ko Hide Your Heart albumean agertzen dena. Abestia Kiss taldeko gitarjole erritmikoa eta abeslari den Paul Stanleyk, Desmond Childek eta Holly Knightek idatzi zuten. Nahiz eta abestiak ez zuen arrakasta handia izan, hainbat bildumetan agertu izan da.

## Abestiaren ingurukoa 
"Hide Your Heart" jatorriz Kiss taldearen 1987ko Crazy Nights albumean agertuko zen abestia zen, baina azkenean baztertu egin zuten. Orduan, Stanleyk abestia eskeini zion beste zenbait artistari, Bonnie Tyler lehena izanik abestia grabatzen bere Hide Your Heart albumerako. Bere 1989ko bakarlari biran, Stanleyk abestia jo zuen eta zaleen aldetik erreakzio onak jaso zituen abestia Kissen hurrengo diskan sartzeko. Azkenean, abestia Hot In The Shade diskan agertu zen, Ace Frehleyren Trouble Walkin' albuma kaleratu zen hilabete berdinean, zeinek "Hide Your Heart" abesteriaren bertsio bat ere dakarren.

## Agerpenak 
"Hide Your Heart" Bonnie Tyleren ondorengo albumetan agertzen da:
* Hide Your Heart
* The Very Best of Bonnie Tyler
* The Best (French version)
* Power & Passion - The Very Best Of Bonnie Tyler
* Total Eclipse Anthology
* Ravishing: The Best of Bonnie Tyler
* Holding Out for a Hero - The Very Best Of Bonnie Tyler

= Kissen bertsioa =

Kissen bertsioa, 1989. urtean egin ziren "Hide Your Heart" abestiaren bigarren bertsioa da. Lehenengo bertsioa Molly Hatchetek egin zuen bere *Lightning Strikes Twice* albumerako, irailaren 6an kaleratu zena. Hirugarren bertsioa Kiss taldeko gitarjole izandako Ace Frehleyk egin zuen, bere estudioko laugarren albumean, ''Trouble Walkin'*, agertzen dena, Kissen *Hot In The Shade* albuma kaleratu eta aste bat geroago argitaratu zena. Abestiaren azken bertsioa Robin Beckek egin zuen, azaroaren 9an argitaratua bere *Trouble Or Nothin'* albumean. Musika bideo bat grabatu zuten Los Angeleseko Hotel Royaleko terrazan. Abestiak ez zuen arrakasta handirik izan, Erresuma Batuan 59. postua altuena izan zelarik. Paul Stanleyk abestia jo zuen bere *Live to Win* albuma promozionatzeko egin zuen 2006ko bakarlari biran, eta *One Live Kiss* zuzeneko album/DVDan agertzen da.

## Agerpenak 
"Hide Your Heart" Kissen ondorengo albumetan agertzen da:
* *Hot In The Shade*
* *The Best of Kiss, Volume 2: The Millennium Collection*
* *The Box Set*

## Zerrendak 
## Beste bertsioak 
* Molly Hatchet - *Lightning Strikes Twice*
* Ace Frehley - *Trouble Walkin'*
* Robin Beck - *Trouble or Nothin'''

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Kissfaq
Gaztelau (argipena)

**Gaztelau** hitzak honako bi adierak ditu:
* Gaztelako herritarra edo Gaztelari dagokiona.
* Gazteluzaina
1455 Mitchella

**1455 Mitchella** asteroide gerrikoan aurkitutako 1455. asteroidearen izena da. 1937ko ekainak 5ean aurkitu zuen Alfred Bohrmannek Heidelbergetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1937 LF** zen. Bere izena Maria Mitchellgatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
Alfred Bohrmann

**Alfred Bohrmann** (1904ko otsailak 28-2000ko urtarrilak 4) astronomo alemaniar bat izan zen.

Bere filosofia doktoretzako hitzaldia 1927an eman zuen *Landessternwarte Heidelberg-Königstuhl*en, Heidelberg-Königstuhl Estatu Behatokian, Heidelbergeko Unibertsitatearen zati dena.

Denbora honetan, Heidelbergeko behatokia asteroideak aurkitzeko gunea izan zen, Max Wolfek, Karl Wilhelm Reinmuthek eta beste zenbaitzuk bertan lan egiten zutelarik, eta behatoki honetan eman zuen denboran zenbait asteroide aurkitu zituen.

Bohrmannek behatoki honetan 1924 eta 1958 artean lan egin zuen. Behatokia, hierarkian bere gainetik zegoen batekin izandako lehia baten ondorioz utzi zuen. 1635 Bohrmann asteroideak bere omenez jasotzen du izena.
Weleda

**Weleda** kosmetika nazioarteko enpresa bat da, 1921 urtean Rudolf Steiner filosofoak sortu eta egun ere Steinerrek berak abiarazi zuen antroposofiaren printzipioak jarraitzen dituena; hain zuzen, produktu naturalak erabili, osasuna zaindu eta ingurumenarekiko errespetua dira enpresako produktuen oinarriak. Izena Veleda izeneko germaniar apaiz emakume eta igarlearengandik dator. Sortzailea Ita Wegman izan zen, 1921an.

Weleda nazioarteko enpresa taldeak Suitzako Arlesheim herrian du bere zentral nagusia. Enpresa honek produktu kosmetikoak, farmazeutikoak eta dietetikoak egiten ditu, beti osagai naturalak erabiliz. Horretarako Rudolf Steinerrek eta Ita Wegmanek medikuntzarako garatutako kontzeptuetan oinarritzen da. Weledaren lema nagusia “Ados gizakiarekin eta naturarekin”. Frantzian produktu hauek Huninguen (Rhin Garaia departamenduan) ekoizten dira.

## Kanpo estekak 
*  Enpresaren webgunea.
*  Enpresaren webgunea espainieraz.
*  Enpresaren webgunea frantsesez.
Apeiron

[thumb|[Anaximandroren irudia mosaiko klasiko batean.]]**Apeiron**, antzinako greziar filosofian definitu ezin diren gauzei erreferentzia egiteko erabiltzen den hitz bat da.

## Etimologia 
*τὸ ἄπειρον* (apeiron: mugarik gabea, definiziorik gabea) hitza kultismo bat da, hau da, definitugabea, zehaztugabea (grezierazko apeironetik, mugagabea). Anaximandro filosofo presokratikoak sortutako kontzeptu bat da, materia mugagabea, zehaztugabea, kualitate gabea eta beti mugitzen ari dena definitzeko. Gauza guztien amaigabeko aniztasuna, mundu guztiak, apeironetik eta kontraesan horien arteko borrokagatik abiatzen diren kontraesanen ondorioz sortu dira (beroa eta hotza, hezea eta lehorra). Apeiron kontzeptua antzinako materialismo greziarraren lorpen handi bat da materia eta substantzia zehatz baten (ura, airea) arteko nortasunari buruzko irudikapenekin alderatuz gero. Pitagorikoentzat, formarik gabeko printzipio bat da, mugarik gabea, eta bere aurkaria den "muga"rekin, existitzen den guztiaren oinarria da.

## Erabilera 
Anaximandrok berarentzat guztiaren hasiera zenari erreferentzia egiteko erabilitako hitz bat da: zerbait definitu gabea, ura, airea, sua edo lurra ez zena, funtsezkotzat hartzen zituen elementuak.

Apeirona hilezkorra eta suntsiezina da, sortu gabea eta amaigabea, baina bertatik gauza guztiak sortzen dira. Dena irteten da bertatik eta dena bertara itzultzen da beharrezko ziklo baten arabera. Beragandik banatzen dira elkarren artean kontrakoak diren substantziak, eta bat beste baten gainetik nagusitzen denean, oreka berrezartzen duen erreakzio bat gertatzen da, "beharraren arabera, elkarri zigorra eta ordaina ordaintzen diote euren bidegabekeriagatik dagoen denboraren arabera".

## Ikus, gainera 
* Anaximandro.
* Filosofo presokratikoak.

## Kanpo estekak
1971ko Paris-Roubaix

**1971ko Paris-Roubaix** txirrindularitza lasterketa klasiko honen 69. edizioa izan zen. 1971ko apirilak 18an ospatu zen eta Roger Rosiers belgiarrak irabazi zuen ihesaldi batean.

## Sailkapena 
|}

## Kanpo estekak
Atzegi

**Atzegi** Gipuzkoako adimen urriko pertsonentzako elkartea da. 1960 urtean sortu zuen adimen urrikoen senide talde batek eta geroztik adimen urrikoen bizi kalitatea hobetu, bizitza garatzen lagundu eta gizartean beraiei sentsibilizazioa zabaltzen izan dira bere helburuak.

## Kanpo estekak
1452 Hunnia

**1452 Hunnia** asteroide gerrikoan aurkitutako 1452. asteroidearen izena da. 1938ko otsailak 26an aurkitu zuen György Kulinek Budapestetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1938 DZ1** zen.

## Kanpo estekak
1454 Kalevala

**1454 Kalevala** asteroide gerrikoan aurkitutako 1454. asteroidearen izena da. 1936ko otsailaren 16an aurkitu zuen Yrjö Väisäläk Turkuko behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1936 DO** zen. Bere izena Kalevala elezaharragatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
1973ko Euskal Herriko Itzulia

**1973ko Euskal Herriko Itzulia** txirrindularitza lasterketa honen 13. edizioa izan zen. 1973ko apirilak 9 eta 13 artean ospatu zen. 824 kilometroko ibilbidea izan zuen 5 etapatan banatuta, baina 2. etapa, etapa erregina zena, izugarrizko elurte baten ondorioz Urkiolako mendatetik makina elurra kentzeko makinak igarotzerik izan ez zutelako bertan behera utzi ondoren, 4 etapa eta 639 kilometro izan zituen.

Edizio honetan hiru espainiar taldek (Kas, La Casera eta Monteverde), frantziar batek (Bic) eta portugaldar batek (Coelima) parte hartu zuten, orotara 50 txirrindularirekin, proba 37k amaitu zutelarik.

Garailea Bic taldeko Luis Ocaña izan zen, hala, proba honetan lortu zituen bi garaipenetatik bigarrena eta azkena lortuz.

## Taldeak 
## Etapak 
## Sailkapenak 
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Kanpo estekak 
* 1973ko Euskal Herriko Itzuliko sailkapenak
* 1973ko Euskal Herriko Itzulia
Ehun eta hamaika

**Ehun eta hamaika** (111) ehun eta hamarraren ondoren eta ehun eta hamabiaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak
Tximino mozkorraren hipotesia

**Tximino mozkorraren hipotesia**ren arabera gizakiek etanolarekiko duten dependentzia azaltzeko oinarri genetikoa dago, *Homo sapiens*aren arbasoek frutarekiko dependentzia handia zutelako. Etanola modu naturalean sortzen da fruitu oso helduetan eta horregatik baliteke egotea nahi bat horrelako sustantziak lortzeko.

Hipotesi hau lehenengo aldiz Robert Dudleyk proposatu zuen Berkeley Unibertsitatean eginiko sinposio batean. Dudleyren ustez droga gehienek nahiko erabilera historia laburra duten bitartean etanolarekiko atrakzioa oso urrundik etor daiteke. Bere ustez frutaren etanola energia iturri ona izaz zitekeen eta jada hartzidura hasia zuten fruituen usaina lagungarri litzateke primateentzat aurkitu ahal izateko. Etanola molekula arina da eta oso azkar hedatzen da airean zehar. Primateek usaimen ona dute alkoholarekiko, beste animali askok baino hobea. Garaiko atrakzio horrek gaur egungo dependentzia ekar lezake.

## Kanpo estekak
Sean Bean

'*Shaun Mark *Sean* Bean*' (1959ko apirilaren 17a, Sheffield, Hegoaldeko Yorkshire) ingeles aktorea da. *Game of Thrones* telesailean Eddard Stark pertsonaia antzeztu zuen.

## Filmografia 
## Kanpo estekak 
* Sean Bean aktorearen IMDBko fitxa ikusgai
Teka (enpresa)

**Teka taldea** multinazional alemaniar bat da, bere ibilbidea 1930eko hamarkadan hasi zuena. Bere sukalde sekzioa 1964an sortua izan zen, Santanderreko arraska lantegi txiki batetik abiatuta. Gaur egun 125 herrialdetan dago eta 5000 langile baino gehiago ditu mundu osoan.

Bere ekoizpen gune nagusiak, Espainiaz gain, Alemanian, Portugalen, Txinan, Turkian eta Mexikon daude. Espainian lantegiak Santanderren, Zaragozan, Palma de Mallorcan, Madrilen eta Granadan ditu.

Tekak ekoitzi edo komertzializatutako produktuak etxea eta ostalaritzan zentratzen dira, bereziki sukaldean (arraskak, labeak, sukalde bitrozeramikoak, kanpai ke xurgatzaileak, etxetresna elektrikoak) eta bainuan (txorrotak eta komunak. Gainera, altzairu herdoilgaitzezko garagardo upelak (munduko liderra merkatu kuotaren arabera), altzairuzko altzariak, elektronika, altzairu gaineko bitrifikatuak eta edukiontziak ere egiten ditu.

Teka taldea kirol babesletzari dagokionez tradiziorik handienetako bat duen konpainietako bat da. Tekaren eskutik, Real Racing Club de Santander izan zen bere kamisetan publizitatea eraman zuen lehen futbol taldea. Ia zortzi urtez Real Madridekin izan zuen babesletza akordioa nabarmentzen da, garai horretan taldeak bi UEFA Champions League eta Kontinentearteko Kopa bat irabazi zituelarik. Agertu da, baita ere, Teka Cantabria eskubaloi talde historikoan, Teka txirrindularitza taldean, edo, gaur egun, Teka Suzuki Teamen eta MX1 Munduko Txapelketan motokrosean.

## Kanpo estekak
1453 Fennia

**1453 Fennia** asteroide gerrikoan aurkitutako 1453. asteroidearen izena da. 1938ko martxoak 8an aurkitu zuen Yrjö Väisäläk Turkutik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1938 ED1** zen. Bere izena Finlandiagatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
Constanzako Meza Liburua

**Constanzako Meza Liburua** 1449an edo 1450ean Johannes Gutenbergek inprimatutako liburu bat da, zenbait iturrik tipo mugikorren inprenta batean inprimatu zen lehen liburutzat hartzen dutena. Gutenbergek elkarte bat sortu zuen Johann Fustekin, bere lantegi tipografikoa finantzatu zion mailegu emale eta editore alemaniar bat zena.

Gaur egun, munduan, liburu honen hiru ale baino ez dira existitzen.

## Kanpo estekak
Sukalde bitrozeramiko

thumb|220px|Sukalde bitrozeramikoa.
**Sukalde bitrozeramikoak** bero iturriaren eta berotu nahi den edukiontziaren artean beira zati bat duten egoste sistemak dira. Bitrozeramikaren iritsierak erabateko berrikuntza suposatu du sukaldean, garbitzeko erosoagoa baita eta plakak oraindik bero daudela abisatzen duten bero adierazleak baititu, energia aurreztea ahalbidetzen duelarik.

Bitrozeramikak egoste sistema eraginkor eta zehatzak dira:

* Elektrikoak: Erresistentzia elektriko bat dute beirapean. Beroa modu automatikoan erregulatzen da, tenperatura euren kabuz erregulatuz korrontearen mende dagoen termostato baten bidez. Erresistentzia batean zehar doan korrontea bere tenperaturaren araberakoa dela gogoratu behar da.

* Gasezkoak: erlauntzetako zelda itxurako erregailu batzuk dituzte, beirapean daudenak. Gasa modu automatikoan pizten da, gasaren igaroera ahalbidetu edo mozten duten balbula batzuen bidez.

* Indukziozkoak, gaur egun gehien erabiltzen direnak, baita esanguratsuenak ere: modernoenak dira, ez baitute erresistentziarik erabiltzen bero iturri bezala. Elikagaiak eremu magnetiko baten bidez energia igorpenari esker sukaldatzen dituzte. Beroa elektroien mugimenduagatik (Joule efektua) gertatzen da, beraz, soilik metalezko edukiontziak erabil daitezke (material ferromagnetikoz eginak, hondo lau eta sendodunak). Beira hotz mantentzen da eta garbitzeko errazagoa da. Kontraesanak ez dira oso ohikoak bitrozeramika erabiltzen duten pertsonen artean.

## Kanpo estekak
Suitzako Itzulia

**Suitzako Itzuli**a (ofizialki, ) ekaina erdialde inguruan jokatzen den etapakako txirrindularitza lasterketa bat da. 1933an sortu zen. Lehenago maila berezikoa (2.HC) zen UCIren arabera. 2005ean UCI ProTour sortu zenetik goreneko maila horretan dago 2011tik, UCI WorldTour deitua.

Laugarren Itzuli Handitzat hartzen da. Horren adierazle, goreneko mailako lasterketatik, Hiru Itzuli Handien ondoren (21 etapatakoak) etapa gehien dituen lasterketa dela da, 9 etapekin.

Pasquale Fornara italiarrak garaipen gehien lortu ditu, lau aldiz irabazi baitu; jarraian, Ferdinand Kübler eta Hugo Koblet suitzarrak datoz, hirunarekin.

## Palmaresa 
### Podiumak 
### Garaileak eta beste datu batzuk 
a Itzulia Jan Ullrich alemaniarrak irabazi zuen, baina dopina egin zuelako garaipena kendu zioten, eta bigarren sailkatuari –Koldo Gil nafarrari, alegia– eman.

## Garaipenak herrialdeka 
## Kanpo estekak 
* Suitzako Itzuliaren webgune ofiziala
Telebista-saio

thumb|Zuzeneko telebista-saioa eta kamerak.
**Telebista-programa** edo **telebista-saioa** telebistaren bidez ematen den aldizkako emanaldia da, goiburu edo izenburu batez ezagutzen dena. Telebista kateek euren programazioa ordu blokeka antolatzen dute, eta horiek dira telebista-saioak. Besteak beste, entretenitzeko edo informatzeko izaten dira saioak.

Kontzeptuaren beste erabilera bat, berriz, terminologia mediatikoan bertan erabiltzen dena da. Hedabideetako profesionalek hitz hori erabiltzen dute informazioa, kirola eta fikzioa ez den edukia deskribatzeko. Adiera horren arabera, telesail bat, film bat, futbol-partida bat edo albistegi bat ez litzateke programa bat izango, eta termino hori gainerako programazio-lerroetarako gordeko litzateke (lehiaketak, magazinak, telerrealitateak, Late-night-ak, etab). Bereizketa hori kate gehienek euren ekoizpen eremuak eta bestelako telebista iturriak antolatzeko duten moduaren araberakoa da.

## Generoak 
Telebista-saioak generoz sailkatu daitezke:
* Albistegia
* *Talk show*
* *Reality show*
* Saio hezigarria
* Umeentzako saioa
* Lehiaketa saioa
* Elkarrizketa saioa
* Magazin
* Kirol saioa
* *Late show*
* Telesaila (*sitcom*, telenobela, drama, komedia, *dramedia* eta antologia)
* Eta abar

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Telebista
* Telebista-kanal
Telesail

**Telesaila** telebistarako filmatutako ikusentzuneko lana edo programa da, hari edo gai komun batekin lotutako hainbat atalez osatua.

## Tipologia 
* *Sitcom* edo posiziozko komediak
* Telenobelak
* Antologiak, atalez-atalez pertsonaiak aldatzen dituztenak baina gai jakin bati lotuta.
* Minisailak, telesail eta telefilmen artean daudenak.
* Mikrosailak, 3 eta 5 minutu artean irauten dutenak.

## Generoak 
* Komedia
* Drama
** Polizia-telesaila
** Judiziala
** Mediku-telesaila
** Politikoa
* Akzioa/Abenturazkoa
* Fantastikoa eta zientzia-fikziozkoa
* Historikoa
** Belikoa
** Western
* Animazioa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jose Luis Orbegozo

**Jose Luis Orbegozo Balzola** (Donostia, Gipuzkoa, 1929ko irailaren 2a &ndash; 2010eko urtarrilaren 17a) euskal enpresaburu bat izan zen. 1967 eta 1983 bitartean Errealako presidentea izan zen, hots, talde txuri-urdinaren urrezko aroaren presidentea izan zen.

Bere agintepean Errealak bere historia osoko urterik loriotsuenak bizi izan zituen: bi Liga Txapelketa irabazi (1980-1981 eta 1981-1982), Ligako Txapeldunordetza bat (1979-1980) eta Superkopa bat (1982) bereganatu zituelarik.

## Bizitza 
Txikitatik Realeko bazkide,1966an zuzendaritzan sartu zen diruzain Antonio Vega de Seoaneren agintaldian. 1967an, Lehen Mailara igo ondoren, presidente izendatu zuten arte.

Bere agindupean, Reala lehen mailan finkatu zen, lehen aldiz Europako lehiaketetarako sailkatu zen eta bere urterik loriatsuenak Ligako bi titulu eta Superkopa batekin bizi izan zituen.

Harrobiaren aldeko apustuaren defendatzaile sendoa izan zen, eta, presidente zela, Reala Gipuzkoako lurralde osora zabaldu zen.

1983an Iñaki Alkizak ordezkatu zuen Lehendakaritzan, eta Donostiako klubaren urrezko domina jaso zuen.

Gipuzkoako hiriburuan hil zen, 80 urte zituela, garuneko infartu baten ondorioz, Real Sociedadeko partida bat ikusten zuen bitartean. Haren hileta Donostiako Artzain Onaren katedralean izan zen, eta bertara joan ziren 2009-2010 denboraldiko eskuadra txuriurdin guztiak, baita erakundeko azken presidente eta buruzagiak ere, baita garai guztietako jokalari mitikoak ere, hala nola Gorriz, Periko Alonso o López Ufarte.

Zubietako instalazioen eremu nagusiak (Z-1), Reala biltzen duenak, José Luis Orbegozo izena hartu du 2010az geroztik, presidente honen omenez. Eremu hau 1980an inauguratu zuen Orbegozok, eta Realaren estadio berria eraiki nahi izan zuen Zubietan. Proiektuak diru-laguntza bat jasotzen zuen 1982ko Munduko Futbol Txapelketarako egoitza gisa eremu berria erabiltzeagatik, baina hori ez zen gertatu Udalaren oposizioagatik. Donostia Munduko Futbol Txapelketarako egoitza izateari utzi ondoren, proiektua gelditu egin zen, eta eremu hori, obrak hasita zeudenez, entrenamendu-eremu eta Realaren kirol-hiri bihurtu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Jose Luis Orbegozori buruzko bideoa ikusgai. Youtube.com
1921eko Belgikako Itzulia

**1921eko Belgikako Itzulia** txirrindularitza lasterketa honen 10. edizioa izan zen. 1921eko maiatzak 1 eta 8 artean ospatu zen. 1.402 kilometroko ibilbidea egin zen 5 etapatan banatuta. Garailea René Vermandel belgikarra izan zen.

## Etapak 
## Etapa sailkapenak 
### 1. etapa 
* Brusela > Gante – 287&nbsp;km

;Emaitza

### 2. etapa 
* Gante > Lieja – 292&nbsp;km

;Emaitza

### 3. etapa 
* Lieja > Luxenburgo – 284&nbsp;km

;Emaitza

### 4. etapa 
* Luxenburgo > Namur – 245&nbsp;km

;Risultati

### 5. etapa 
* Namur > Brusela – 294&nbsp;km

;Emaitza

## Sailkapen nagusia 
## Kanpo estekak
Esne-belar

**Esne-belarra** *Euphorbiaceae* familiako eta ***Euphorbia*** generoko landareen izen arrunta da. Mundu osoan banaturik dago, batez ere, eskualde tropikal eta subtropikaletan.

## Ezaugarri orokorrak 
Oso genero handia eta dibertsoa da. 2.000 espezie baino gehiago daude. Asko belarkarak dira, baina zuhaixkak, zuhaitzak eta zukutsuak ere daude. Gehienek izerdi esnekara (latex) narritagarria, batzuetan oso pozoitsua, daukate.

Infloreszentzia berezia dute: ziatioa. Bai lore arrak baita emeak ere periantio gabeak dira. Hau da, sexu organoak biluzik daude, inguratzen dituzten petalorik gabe. Lore eme bakoitzaz lore ar txikiz osaturiko 5 multzoz inguratuta daude.
thumb

## Erabilpenak 
Esne-belarren latexa azaleko garatxoak eta maskurak kentzeko erabiltzen da. Pazko lorea (*Euphorbia pulcherrima*) eguberrietan merkaturatzen den landare apaingarria da.

## Espezie hautatuak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
1974ko Frantziako Tourra

**1974ko Frantziako Tourra** Itzuli Handi honen 61. edizioa izan zen. 1974ko ekainak 27 eta uztailak 21 artean ospatu zen. 4098 kilometroko ibilbidea egin zen, prologo bat eta 22 etapatan banatuta, horietatik seigarrena, zortzigarrena, hemeretzigarrena eta hogeita batgarrena bi sektoretan banatuta egon zirelarik. 130 txirrindularik parte hartu zuten 10 txirrindulariko 13 taldetan banatuta. 105 izan ziren proba amaitu zuten txirrindulariak eta soilik talde batek amaitu zuen proba bere txirrindulari guztiekin. Garaileak, Eddy Merckx, hala ordura arte Anquetilek zuen errekorra berdinduz, proba 35,241 kilometro orduko abiaduran bete zuen.

Lehenbiziko euskalduna Kas taldeko Miguel Mari Lasa gipuzkoarra izan zen, hamazazpigarren postuan amaitu zelarik.

## Etapak 
## Sailkapenak 
### Sailkapen orokorra *(Maillot Jaune)* 
### Puntukako sailkapena *(Maillot Vert)* 
### Mendiko sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
* KAS
### Lehiakortasunaren sailkapena 
* Eddy Merckx
### Tarteko helmugen sailkapena 
* Barry Hoban
### Sailkapen konbinatua 
* Eddy Merckx

## Parte-hartzaileak 
A: Etapan zehar abandonatu zuen; HD: Kontroletik kanpo

*Artikulu hau frantsesezko eta gaztelaniazko wikipedietatik itzulia dago*.

## Kanpo estekak
Alain Vasseur

**Alain Vasseur** (Cappelle-la-Grande, 1948ko apirilaren 1a) frantziar txirrindulari-ohia da. Cédric Vasseurren aita eta Sylvain Vasseurren anaia da, guztiak txirrindulariak. Txirrindularitzari buruzko aldizkari bat du Steenvoorden (nord departamentua), "Cycles Vasseur" izenekoa.

## Taldeak 
* 1970-1974 (Bic)

## Palmaresa 
**1968**
* Paris-Roubaix (afizionatuetan)
**1969**
* Dunkerqueko Lau Egunak
* 3. Polymultipliéen
* 5. Frankfurteko Sari Nagusian
* 10. Paris-Nizan
**1970**
* Frantziako Tourreko etapa bat  (8. etapa, Ciney-Felsberg)
* Kataluniako Voltako etapa bat (taldekako erlojupekoa)
* 6. Dunkerqueko Lau Egunetan
* 6. Munduko errepideko txapelketan
**1972**
* Étoile des Espoirseko etapa bat
* 2. Dunkerqueko Portuko Zirkuituan
**1973**
* Dauphiné Libéréko etapa bat (taldekako erlojupekoa)
* Luxenburgoko Tourreko etapa bat (taldekako erlojupekoa)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
*Artikulu hau frantsesezko wikipediatik itzulia dago*.