Emilio Lopez

__NOTOC__
**Emilio Lopez Adan** (Gasteiz, Araba, 1946ko urtarrilaren 15a - ) medikua eta euskal idazle eta pentsalari intelektuala da. ***Beltza*** ezizenaz ezaguna da. Euskal nazionalismoari eta Euskal Herriko historiari buruzko lan ugari argitara eman ditu, gai horietan aditu esanguratsua da.

## Biografia 
Frankismoaren garaian ETAko kidea izan zen, 1963tik 1974ra. Garai hartan “Pravi” ezizena zuen eta Biltzar Ttipiko kidea zen (Komite Exekutibo Taktiko, KET). Erakundeak 1966an egindako V. Batzarretik aurrera, langile-internazionalismoaren barruan jarrera independentistari eutsi zion. 1968. urteaz geroztik erbestean bizi da. 

Biltzar Ttipiko kidea izan zenean (1966-1968) medikuntzako ikasketak utziak izan zituen, baina ondotik, Bruselara erbesteratuta, han bukatu zituen medikuntzako ikasketak. 1974an ETA utzi zuen Langile Fronteko jendearekin batera, eta 1976ko hasieran Bruselatik Angelura itzuli zen. 2003tik 2012ra, Iparraldeko Abertzaleen Batasuneko militantea izan zen, hain zuzen ETAk ABko militanteak "torturaren konplizeak" zirela esan zuenetik, ETAren su-etena arte. Lopez Adanen arabera, ETAren estrategia armatua soberan egon zen 1980ko hamarkadaz geroztik. Independentzia, sozialismoa, Euskal Herri euskalduna eta batua lortzeko helburuak 1960ko hamarkadarako finkatuta zeudela zioen.

Bestela ere, beste zenbait gai jakingarri landu ditu: nazioa eta estatua, nazionalismoa eta humanismo unibertsala, demokrazia eta naziotasuna; Iraultza eta Hexagonoko nazio ukatuak; egungo esperantzak eta arazoak Ipar Euskal Herrian; Marx eta iraultza, Ezkerra Europan; Ezker Abertzalearen estrategiaren analisia, eta negoziazioen nondik norakoena; Intelektualaren zeregina: literatur erreferentziak eta intelektual hurbilak (F. Krutwig, M. Legasse, F. Likiniano, Txillardegi, Jon Mirande). 2021eko martxoan, hiru liburukiko ikerlan oparoa argitaratu zuen euskal gatazkaren historiari buruz, *Borroka armatua Euskadin (1967-2011)*, datu ugari hornituz jazotako biktimen eta erasoen inguruan. Euskal militanteen duintasun etiko eta iraultzailea defenditu nahi izan du bertan.

### Narrazioa 
* *Zazpigarren alaba. Ipuin eta Historio Arabarrak* (1984, *Txertoa*)

### Saiakera 
* *El Nacionalismo Vasco (1876-1936)* (1974, *Mugalde*)
* *El Nacionalismo Vasco y Clases Sociales (1976)
* *El Nacionalismo Vasco en el exilio (1936-1960) (1977)
* *Del Carlismo al Nacionalismo burgués (1978)
* *Euskadi 1984* (1979, *Txertoa*)
* *Terrorismoa eta biolentzia iraultzailea* (1998, *Felix Likiniano Kultur Elkartea*)
* *ETAren estrategia armatuaren historiaz* (2012, *Maiatz*)
* *Biolentzia politikoaren memoriak 1967-1978*, (2014, *Maiatz*)
* *Borroka armatua Euskadin. 1967-2011*, Hiru liburuki  (2021, *Maiatz*)

### Bidaia 
* *Bortu goretan lainope* (1982, *Haranburu*)

### Terminologia 
Euskara unibertsitate mailako hizkuntza bihurtzeko prozesuan **Lopez Adan** medikuntzan eta politika gaietan aitzindarietako bat izan zen. Lan horretan egindako ekarpenak geroago UZEIk sortu zituen hiztegi terminologikoetan islatu ziren, hiztegi hauetan parte hartu zuen: *Medikuntza/1: liseriketa* hiztegian (1998) eta *Politika'' hiztegian (1980, lau liburukietan).

## Sariak 
* 2008ko merezimenduzko Argia Saria jaso zuen.
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Oroimena euskal gatazkan

## Kanpo estekak 
* Emilio Lopez Adan literaturaren zubitegian
*  Emilio Lopez Adan Auñamendi entziklopedian
* Emilio Lopez Adan Argia aldizkarian (600 dokumentu baino gehiago)
* Emilio Lopez Adan Jakin aldizkarian (10 artikulu baino gehiago. 1997-2007)
* Emilio Lopez Adan Euskonewsen: "Askatasuna sortzeko, beti errefusatuko ditut militarismoa, diktadura eta terrorismoa" (Josemari Velez de Mendizabal, 2011-01-10)
* Pako Sudupe. Liburu aurkezpena: "Emilio Lopez Adan: euskal iraultza libertarioaren pentsalari" (Donostia, 2020-09-15)
* Emilio Lopez Adan. Liburu aurkezpena: "Emilio Lopez Adan: euskal iraultza libertarioaren pentsalari" (Donostia, 2020-09-15)