Jitish Kallat

**Jitish Kallat** (1974an jaioa, Mumbai) indiar artista garaikidea da.  Mumbain (India) bizi eta lan egiten du.  Kallatek pintura, argazkilaritza, collageak, eskultura, instalazioak eta multimedia lanak biltzen ditu. 2014an Kochin egindako Kochi-Muziris Bienalaren bigarren edizioko zuzendari artistikoa izan zen.  Kallat gaur egun Nature Morte-k (New Delhi), Chemould Prescott Road-ek (Mumbai), ARNDT-k (Berlin) eta Galerie Daniel Templon-ek (Frantzian eta Belgikan) ordezkatzen dute. India Foundation for the Arts-eko Patronatu Batzordeko kidea ere bada.  Reena Saini Kallat artistarekin ezkonduta dago. 

## Hezkuntza 
Jitish Kallat 1974an jaio zen Mumbain, Indian.  1996an Arte Ederretako lizentziatura lortu zuen pinturan, Mumbaiko Sir JJ Arte Eskolan . 

## Karrera 
1996an pinturan Arte Ederretako lizentziatura lortu ondoren, Kallatek bere lehen bakarkako erakusketa egin zuen "PTO" izenburupean Chemould Prescott Road-en. Bere formatu handiko margolan eta marrazkiek gaur egun arte bere lanean zehar errepikatuko ziren gaiak zituzten jada. Norbera narrazio baten erdian jarrita, margolan hauek denboraren, heriotzaren, bizitzaren zikloen, zeruko erreferentzien eta arbaso familiarren ideiekin lotuta zeuden. Hurrengo hiru edo lau urteetan bakarrik hasi zen hiriaren irudi bat, bestela bere margolanen ertzetan ikusten dena, protagonismoa hartzen. Garai hartan, Kallatek hiriko kalea bere unibertsitatetzat hartzen zuen, askotan bizitzaren gai iraunkorren zantzuak eramanez, bere lanean azpitestu gisa mantendu direnak eta hainbat euskarritan forma hartu dutenak. «Bere aurreko beste margolari indigena batzuek nazioarteko estiloekin jolastu zuten, hala nola Poparekin (batez ere Jyothi Bhatt eta Bhupen Khakhar) eta Postmodernismoaren nahasketarekin (hau da, Gulammohammed Sheikh eta Atul Dodiya), baina inork ez zituen Indiako hiri-ehundurak eta gainazalak pinturaren haustura bihurtu hain arrakastaz», adierazi zuen Peter Nagy artista, galerista eta Nature Morte-ko zuzendarikideak «Jitish Kallat: XXI. mendeko mutila» izeneko saiakera batean. "Kallaten mihiseen zati batzuk montzoi garaian kanpoan utzi izan balira bezala agertzen dira, beste batzuk eguzki etengabeak babak eta erreta daude. Lanak normalean benetan direna baino askoz zaharragoak dirudite, jaiotzen diren bezain laster zahartuta, azpikontinenteko objektu eta pertsona mota guztien antzera. Gainazal hondatu eta torturatuek irudiak murgiltzeko eremu bat sortzen dute, irudiak berak modu askotan prozesatu eta mutilatzen diren bitartean. Hori guztia konbinatzen da artistaren eszenaratzean parte hartzen duten eta bere etxearen idiosinkrasia bereziak aipatzen dituzten lanak sortzeko. Kulturaren eta historiaren degradazioa, sasikumea, suntsipena eta berreskurapena Kallaten gai bihurtu ziren, bai gaiaren bai teknikaren erabilera zorrotzaren bidez." 

Kallaten lana museoen bildumei erantzunez ere garatu da, hala nola "Field Notes, (Tomorrow was here yesterday) (2011)" proiektuen kasuan, Mumbaiko Dr Bhau Daji Lad Museoan, zeinagatik 2012an Skoda sarirako finalista izan zen,  edo "Circa", Melbourneko Ian Potter Museoan. Bi proiektu hauetan bere kezka errepikakor batzuk aurkitu zituzten beren forma eta egitura museoarekin elkarrizketan, zeinuen azpiegitura gisa, baina aldi berean estimulu eta esanahiaren eremu gisa ikusita.

Askotan, kontakizun pribatu edo bulkada autobiografiko batekin hasten diren lanak artelanaren espazioan ikusezin den forma batean gauzatu daitezke, eta askotan hainbat lan-multzo elkarren ondoan behatuz atzera egin daiteke. Denboraren gaia, adibidez, data gisa islatu daiteke *Public Notice 3* bezalako lanetan, non bi une historiko palinpsesto baten antzera gainjartzen diren, edo *Epilogue* bezalako lanetan, bere aitak bere bizitzan ikusi zuen ilargi bakoitza betetasun eta hutsune labirinto bihurtzen da, ilargiaren irudia otordu baten formarekin eraldatzen delarik.

Kallat hainbat euskarrirekin lan egiteagatik da ezaguna, besteak beste, pintura, eskultura- instalazio handiak, argazkilaritza eta bideo-artea. > Hizkuntza bisual ausart eta bizia erabiltzen du, Asiako eta Europako tradizio artistikoei erreferentzia egiten diena, baita hiri-kontsumismoa bultzatzen duten publizitate-irudi ezagunak ere. Kallatek Mumbaiko metropoli zabalean aurkitutako irudiak eta materialak erabiltzen ditu maiz, bere lanei berezko espontaneotasuna eta eskuz egindako estetika emanez. Hainbat euskarri horiek batzen ditu Kallaten lanean irauten duten gaien bidez, hala nola, banakoaren eta masen arteko harremana. Bere esperientzia pertsonalak eta Mumbaiko beste biztanleenak aipatzen ditu. Bere lanak norberaren eta kolektiboaren inguruan hitz egiten du, intimitatearen eta monumentalitatearen artean gorabeheraka, eta mina, itxaropena eta biziraupenaren gai kontrastatuek ezaugarritzen dute. 

Kallatek margolanek komunikabideek menderatutako garai batean margotzearen arazoa jorratzen dute, idatzi du Amrita Jhaveri arte-saltzaile eta bildumagileak *101 artista indiar moderno eta garaikideen gida liburuan* . "Egunkari eta aldizkarietako irudiak, publizitate-kartelak, horma-papera eta grafitiak erabiliz, bere lanak geruza aberatsez eta metaforaz beteta daude. Kallatek margotutako gainazala berrasmatu du telebistako irudi baten edo ordenagailuko monitore baten itxura imitatzeko, bere gainazaleko ildo eta aura guztiekin osatuta.  "

## Lana 
thumb|"Hemen eta hemen eta hemen" artelana Stockeraun, Austrian
Kallaten lan gehiena Bombay/Mumbaiko ingurune multisensorialarekin izandako topaketetan oinarritu da, baita haren sorreran lagundu duten gertaera ekonomiko, politiko eta historikoetan ere, idatzi zuen Chaitanya Sambrani arte historialariak. "Margolari gisa duen praktikak maiz nabarmendu du Indiako modernismoaren sortzaileekin partekatzen duen kezka bat arte bisual eta literarioan. Kallatek "apalenoei" buruzko erreferentziak hizkuntza hiper-pop batean formulatu ditu, Indiako megahirietako langile migratzaileen eta langile xumeen bizitzan dauden ironiak adierazteko: "bigarren mailako" tren-konpartimentuetan elkartzen diren pertsonak, nazioaren nahiak gainditzen jarraitzen duten pertsonak. Bere instalazio eta bideo-praktikan, askotan artxibo-testuak eta museo-erakusketak berrikusi ditu ezagutzaren ekoizpena eta hedapena aztertzeko asmoz".

"Mumbai sindromea" izeneko bere saiakeran, Patricia Ellisek Kallatek pinturarekiko duen konpromisoa bermatzen du, jarduera subertsiboki erradikal gisa. "Bere ikuspegiak ez du zerikusi handirik irudikapenarekin, abstrakzioarekin edo formalismoarekin, baizik eta kontzeptuaren mimesi osoa". Bere pinturak "ez dira mugen barruan mugatutako irudi lokalizatuak, espazioaren eta pertzepzioaren konplikazioak edo autodefinitutako asmakizunaren topikoak ere. Hutsune liminal gisa ulertzen dira: bitartekaritza periferikoak, interkonexioaren plataforma metafisikoak". 

**Ohar Publikoa**

Bere Ohar Publikoaren serieko lehen aldiz, Kallatek Pandit Jawaharlal Nehru lehen ministroak 1947ko abuztuaren 14ko gauerdiaren aurretik Indiaren britainiarren aurkako independentzia oroitzeko egindako hitzaldi ospetsua berrikusi zuen. Askotan "Patuarekin Topaketa" hitzaldia bezala gogoratzen dena, hitzaldi historikoak Indiaren askatasunerako esnatzeaz hitz egiten zuen mendeetako kolonialismoaren ondoren. Kallatek eskuz idatzi zuen testu ikonikoa gomazko itsasgarria erabiliz bost ispilu akriliko handitan, sutan jarri aurretik, horrela hitzak erraustuz eta ikuslearen beira errearen aurkako posizioaren arabera aldatzen ziren isla nahasiak sortuz. 2003ko pieza Kallatek 2002ko otsailean Godhrako istiluen sarraskiaren aurka egiten ari zen adierazpen politikoa izan zen. "Hitzak erraustu egiten dira... hitzaldiaren edukia bera nazioak azken sei hamarkadetan izan duen jokabideak desitxuratu zuen bezala", esan du Kallatek lanari buruz. 

**2. ohar publikoa**

2007an sortua, Kallaten *Ohar Publikoa 2* 4.479 zuntz beirazko hezurrez osatutako letren erakusketa eskala handikoa da, kurkuma hori saturatu baten atzealdean apaletan instalatutakoak, Mahatma Gandhik 1930eko martxoaren 11n Ahmedabad-eko Sabarmati ibaiaren ertzean dagoen Sabarmati Ashraman emandako 1000 hitzeko hitzaldia erreproduzitzen duena, bere 78 jarraitzaileekin batera Dandi Martxa historikoa hasi baino egun bat lehenago, Britainia Handiak gatzaren gainean ezarritako zergaren aurka protestatzeko. Zerga horretan Gandhik behin eta berriz azpimarratu zituen Indarkeriarik Ezaren bertuteak. "Historia modernoko testu bat entseatzearen eta gaur egun duen garrantziaz hausnartzearen ekintzak berrikuspen historizismo batez kargatzen du: Kallatek aldi berean testua bere une historiko zehatzean kokatzen du eta egungo helburuetarako indarberritzen du", idatzi zuen Chaitanya Sambrani arte historialariak *Of Bones and Salt: Jitish Kallaten Ohar Publikoa 2* izeneko saiakera batean. «Lehenengo jarduerak, egoera historikoarenak, testua iraganean kokatzen du seguru; bigarrenak berriz aztertzeko eskatzen digu, egungo beharrei eta etorkizunerako aukerei buruzko ikuspegi bat lortzeko». Lanak, Sambraniren arabera, «iraganaren frogak dira, zientifikoki bilduak, zenbatuak, sailkatuak eta unitate esanguratsuetan ordenatuak». 

**3. ohar publikoa**

2010ean, artistak bere eskala handiko LED instalazioa, *Public Notice 3*, Chicagoko Arte Institutuan instalatu zuen.  Instalazio hau Kallaten lehen erakusketa handia izan zen AEBetako erakunde batean.  Artelanak bi gertaera historiko desberdin baina lotuta lotzen ditu: 1893ko irailean egindako Erlijioen Lehen Munduko Parlamentuak eta, askoz geroago, 2001eko irailean Munduko Merkataritza Zentroaren eta Pentagonoaren aurkako eraso terroristak. Kallaten 2004ko *Detergent* pieza *Public Notice 3-* ren prototipotzat har daiteke, testuan oinarritutako lan bat, non Swami Vivekanandaren hitzaldia *Public Notice-* n bezala eman zen. Madhuvanti Ghose-ren arabera, "Azkenean, Kallat-en *detergentea* 'etxera' iritsi zen *3. Ohar Publiko* gisa 2010eko irailaren 11n Chicagoko Arte Institutuan ireki zenean. Swami Vivekanandaren hitz iradokitzaileak tolerantzia unibertsala eta fanatismo eta erlijio-fanatismoaren amaiera eskatzen zuten Emakumeen Batzordeko Eskailera Nagusian aurkeztu ziren, jatorriz hitz egin zuen bi areto aldi baterakoen eszenatokietara hurbiltzen den espazio batean: Columbus Aretoa, non bere hasierako hitzaldia eman zen; eta Washington Aretoa -gaur egun museoaren Ryerson Liburutegiak hartzen duen eremua-, non Vivekanandak beste batzuetan hitz egin zuen Munduko Erlijioen Parlamentuan zehar.  "

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak