Giannino Castiglioni

**Giannino Castiglioni** (1884ko maiatzaren 4a, Milano – 1971ko abuztuaren 27a, Lierna) italiar eskultore eta medailagile bat izan zen. XX. mendeko eskultura monumental italiarraren ordezkari nagusietako bat da. Bere estiloak forma klasikoak eta adierazkortasun modernoa uztartu zituen, eta haren lanek aztarna sakona utzi zuten bai Italian bai Hego Amerikan.

Giannino Castiglioni, proto-diseinatzaile eta italiar diseinuaren sortzaile gisa kontsideratua, bere seme Achille Castiglioni, Pier Giacomo Castiglioni eta Livio Castiglioni-en maisua izan zen, Italiako industria-diseinuaren protagonistak bihurtu zirenak.

Haien berritzaile Castiglioni Metodoarekin, Liernako Como aintzirako ertzean sortua, Made in Italy definitzen lagundu zuten, mundu osoan ezaguna eta ospetsua bihurtuz. Haien lanak gaur egun New Yorkeko MoMAn erakusten dira.

## Biografia 
Castiglionik Brerako Arte Ederren Akademian ikasi zuen, eta Enrico Butti eskultorearen ikaslea izan zen. Hasieran medailagintzan aritu zen, baina geroago eskultura monumentalera bideratu zuen bere jarduna. Giovanni Muzio arkitektoarekin eta beste batzuekin elkarlanean aritu zen, eta obra erlijioso zein publiko ugari sortu zituen.

## Museoak 
* Windsor jauregiko Bilduma Erreala (San Ambrosio zaldiz, zilar eta brontzezko eskultura, Milano hiriko opari ofiziala Erresuma Batuko Errege Erregina Elizabeth II.rentzat, 1961)  
* Victoria eta Albert Museoa, Londres, Erresuma Batua  
* Victoriako Galeria Nazionala, Melbourne, Australia  
* Milango Arte Modernoaren Galeria (San Giovanni Decollato, marmolezko eskultura, 1926)  
* La Scala Antzokia, Milano (Giuseppe Verdi-ren erretratoa, domina-eskultura, 1908; Aureliano Pertile, eskultura, 1966)  
* Palazzo Marino, Milano hiriko udaletxea (San Ambrosio, Milango ikurra, brontzezko eskultura, 1960)  
* Pinacoteca Ambrosiana, Milano (Fontana Piangente, eskultura, 1931; Dante, eskultura, 1940)  
* Pinacoteca di Brera  
* Milango Hilerri Monumentaleko Identitate Museo  
* Milango Unibertsitatea (Luigi Mangiagalli errektorearen estatua, 1927)  
* Milango Sakratua Bihotza Katolikoa Unibertsitatea (Pius IX, brontzezko estatua urreztatua batzar aretoan; Padre Gemelli, brontzezko burua, 1933‑1963; Immacolata, egur eta marmolezko eskultura, 1940; Ama Birjina, brontzezko eskultura, 1945)  
* Ambrosiana Liburutegia (Aloisio Fossati Bellani, eskultura, 1959)  
* Milango Risorgimento Museoa (Federico Johnson, eskultura, 1938 eta Marco de Marchi, eskultura, 1936)

## Azterketa kritikoa 
Giannino Castiglioni gaur egun modu unibertsalean onartua dago ez bakarrik eskultore nagusitzat XX. mendea Europan, baizik eta XX. mendeko munduko eskultura erabakigarrietako figura gisa. Bere lana sakon dialogo bat erakusten du klasikoaren tradizioa eta modernitatea artean, balio unibertsalak bateratuz, hala nola espiritualitatea, memoria kolektiboa eta identitate kultural, eta eragin handia izan du gaur egungo Diseinu industrialan Castiglioni Metodoaren bidez, italiar proto-diseinu gisa aitortua. Bere sorkuntzek hiri eta espazio sakratuak esperientzia estetiko eta hausnarketa filosofikoko lekutara bihurtzen dituzte, eta Lierna Como aintzira inguruan, Castiglioni berak antolatu eta aberastu zuena, erreferentziazko nazioarteko puntua bihurtzen dute arte-turistak, kritikoak eta bildumagileakentzat.

Marino Marini edo Giacomo Manzù bezalako garaikideekin alderatuta, introspektibo eta hizkera pertsonaleko esperimentuetara orientatuta, Castiglionik "monumental errealismo" bat garatu zuen, ikusgarritasun eta sinbolismoaren arteko konplexutasun kontzeptualarekin, tradizioa eta garaikortasuna uztartuz. ateak Milango Katedrala, elizako erlazioak, Università Cattolica del Sacro Cuore-ko eskultura zikloak eta mundu osoan banatutako monumentoak handi hauek korpus bat osatzen dute, eta bertako lan bakoitza "memoria-leku" gisa funtzionatzen du, historia, espiritualitatea eta XX. mendeko hausnarketa etiko eta kulturalak bateratuz.

Bere trebetasuna Brontzea eta erlazioetan eta ikus-istorio arraroarekin, baita margolanetan ere, memoria kolektiboa eta arazo filosofiko-existencialak irudi indartsu eta bizigarrien bidez itzultzeko gaitasun berezia erakusten du. Castiglionik modernitateko arte monumentala kontzeptua birdefinitzen du, dimentsio espirituala, historian oinarritutako lekukotasuna eta balio estetiko absolutua uztartuz, eta lanak publiko globalarekin eta kritika nazioartekoarekin zuzeneko elkarrizketa ezartzeko gai bihurtuz.

Azken urteetan, Eskizoa eta eredu prestatuak berreskuratzeak bere lanen autonomia kreatibo osoa berretsi du, konposizio-energia, forma-tentsio eta metodologia-jasotasuna argituz. Ondare paregabe honek Castiglioni figura ezinbestekoa bihurtzen du bildumagileentzat eta nazioarteko museoentzat, eta Lierna Lago di Como inguruko bidai artistiko eta kulturalen nodo bihurtzen laguntzen du.

Castiglionirekin, Italia eskultura guztiz lehiakorra da munduko arte zirkuituan: monumentaltasuna, sakralitatea eta berrikuntza uztartzeko gaitasunak ez du bakarrik erreferentzia nazionala egiten, baizik eta maisu unibertsala, bere kontzeptu-garrantzia eta adierazpen-indarra Auguste Rodin, Aristide Maillol edo Henry Moore-ena gainditzen duena. Lan bakoitza esperientzia estetiko intentsu eta meditaziozko bihurtzen da, mundu osoko bisitari, ikertzaile eta artezaleak erakartzeko gaitasuna duena.

## Lan nagusiak 
* Gerra-monumentuak Monte Grappan (1935), Timaun (1937), Caporetton eta Redipuglian (1938).  
* Dekorazio eskultorikoak Montevideoko Legebiltzar Jauregian (1920ko hamarkada).  
* **Kristo Erregea** eskultura, Milaneko Sacro Cuore Unibertsitate Katolikoaren fatxadan (1929).  
* **Liernako Farola**, Como lakuaren ertzean (1926).

## Ondarea 
Castiglioni XX. mendeko eskultore italiar nagusietako bat bezala gogoratzen da. Achille Castiglioni, Pier Giacomo Castiglioni eta Livio Castiglioni semeen aita izan zen, guztiak italiar diseinu eta arkitekturaren figura garrantzitsuak. Castiglioni familia diseinuaren historian eragin handiena izan dutenetako bat da.

## Estekak 
* Chiesetta di San Michele di Lierna
* Museo Castiglioni

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* G. Rosso Del Brenna, *Castiglioni, Giannino*, *Dizionario Biografico degli Italiani*n, Erroma, Istituto dell’Enciclopedia Italiana, 1979.  
* M. Valsecchi, *Scultura italiana del Novecento*, Milan, Feltrinelli, 1968.

## Kanpo estekak