Torrecilla en Cameros

**Torrecilla en Cameros** Errioxako udalerria da, 2020an 453 biztanle zituena. Camero Nuevo eskualdean dagoen herri handiena da eta historian zehar ehungintzari loturiko industria garrantzitsua izan zuen.

## Geografia 
Iregua ibaiaren haranean kokaturik dago, goialdean, Logroño hiriburutik 29 kilometro hegoaldera. Cumbres del Serradero mendilerroak mugatzen du udalerria. Mendilerroan 1.400 metrotik gorako mendiak daude eta Torrecilla herria 774 metrotako altueran dago.

Hiru auzo ditu herriak; San Martin edo "El Barrio", Barruelo, eta Villamayor edo "Campillo". San Martin da auzo garrantzitsuena, bertan daude eliza eta Torrecillako monumentu aipagarrienak.

## Historia 
### Antzinaroa 
Torrecilla inguruan beroiena izan daitekeen asentamendu bat bazen erromatarren konkistaren aurretik.

### Erdi Aroa 
X mendearen amaieran eta XI hasieran baskoiek eta gaztelarrek birpopulatu zuten eremua. Torrecillaren aurreneko aipamena 1066ko agiri batean aurkitzen da. Agiri horretan Estefania Foixkoa Iruñeko erreginak Ramiro semeari Torrecilla, Leza eta Camerosko hainbat herri ematen dizkio. 1081ean Ramirok Naiarako monasterioaren esku utzi zituen lurrok.

Transhumantzia bidean egonik, Erdi Aroan artzantzak garapen ekonomiko handia ekarri zion Torrecillari. Ardi merinoak artile ugari ematen du eta ehungintza industria garatu zen.

### Aro modernoa 
XVII. mendean ekonomia hazkuntza handia izan zuen. Garai hartan 13.000 ardi buru izatera iritsi zen eta zapigintza jarduera oso aktiboa izan zuen. Cameros eskualdeko nobleziak bertan eraiki zituen jauregiak, oraindik ere zutik dirautenak.

XIX. mendean 9 zapi lantegi, 2 paper lantegi eta txokolate lantegi bat zeuden, hauetaz gain hainbat irin errota, 3 okindegi eta 6 tindategi.

1833. urte artean Burgosko probintziaren barnean egon zen, harik eta Logroñoko probintzia sortu zen arte eta berarekin 160 familia eraman zituen, populazioaren erdia hain zuzen ere.
Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:550 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:2000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1900 text:1900
  bar:1910 text:1910
  bar:1920 text:1920
  bar:1930 text:1930
  bar:1940 text:1940
  bar:1950 text:1950
  bar:1960 text:1960
  bar:1970 text:1970
  bar:1980 text:1980
  bar:1990 text:1990
  bar:2000 text:2000
  bar:2005 text:2005
  bar:2011 text:2011
  bar:2016 text:2016
  bar:2020 text:2020

PlotData=
  color:barra width:20 align:left

  bar:1900 from:0 till: 1545
  bar:1910 from:0 till: 1182
  bar:1920 from:0 till: 1230
  bar:1930 from:0 till: 1339
  bar:1940 from:0 till: 1494
  bar:1950 from:0 till: 1470
  bar:1960 from:0 till: 1347
  bar:1970 from:0 till: 623
  bar:1980 from:0 till: 537
  bar:1990 from:0 till: 545
  bar:2000 from:0 till: 555
  bar:2005 from:0 till: 557
  bar:2011 from:0 till: 536
  bar:2016 from:0 till: 516
  bar:2020 from:0 till: 453

PlotData=
  bar:1900 at: 1545 fontsize:S text: 1.545 shift:(-8,5)
  bar:1910 at: 1182 fontsize:S text: 1.182 shift:(-10,5)
  bar:1920 at: 1230 fontsize:S text: 1.230 shift:(-10,5)
  bar:1930 at: 1339 fontsize:S text: 1.339 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 1494 fontsize:S text: 1.494 shift:(-10,5)
  bar:1950 at: 1470 fontsize:S text: 1.470 shift:(-10,5)
  bar:1960 at: 1347 fontsize:S text: 1.347 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 623 fontsize:S text: 623 shift:(-10,5)
  bar:1980 at: 537 fontsize:S text: 537 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 545 fontsize:S text: 545 shift:(-10,5)
  bar:2000 at: 555 fontsize:S text: 555 shift:(-10,5)
  bar:2005 at: 557 fontsize:S text: 557 shift:(-10,5)
  bar:2011 at: 536 fontsize:S text: 536 shift:(-10,5)
  bar:2016 at: 516 fontsize:S text: 516 shift:(-10,5)
  bar:2020 at: 453 fontsize:S text: 453 shift:(-10,5)

TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:Iturria - Espainiako Estatistika Institutu Nazionala

## Ekonomia 
Gaur egungo ekonomian turismoa da nagusi. Zekaleen nekazaritzari eta artzaintzari abelgorrien hazkuntzak hartu dio gain, izan ere askoz errentagarriagoa baita.
* Erdi Aroko zubia San Martin eta Barruelo lotzen dituena.
* Tómalosko Andre Mariaren basilika: herritik 5 kilometro hegoaldera dago eta José Bejesen freskoak ditu kupulan. XVI eta XVIII mendeen artean eraiki zen.
* Hainbat baseliza: Santa Ageda, San Andres, San Anton, San Pedro...
* Superundako kondearen jauregia.
*Jesusen Bihotz Sakratua: 1952. urtean eraikitako eskultura, Campillo auzoan dagoena.

## Kultura 
Herriko jaiak San Markos eguna (apirilaren 25ean) eta Tómalosko Andre Mariaren eguna (irailaren 8a) dira.

## Pertsonaia ezagunak 
* Praxedes Mateo Sagasta (1825-1903), politikaria, Espainiako presidentea izandakoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak