Sigourney Weaver

**Sigourney Weaver**, jaiotzako izen-deiturez **Susan Alexandra Weaver** (New York, Ameriketako Estatu Batuak, 1949ko urriaren 8a) zinema, telebista eta antzerkiko aktore eta ekoizle estatubatuarra da. Oscar sarietarako eta Aktoreen Sindikatuko sarietarako hautagaia izan da. Bi Urrezko Globo irabazi ditu dramako aktore onenaren eta aktorerik onenaren ataletan, hainbat Saturn Awards (*Aliens* eta *Avatar*) eta aktorerik onenaren BAFTA saria.

2016ko irailean, Donostia Saria jaso zuen Donostiako Nazioarteko Zinemaldian.

2024ko otsailaren 10ean Nazioarteko Goya Saria jaso zuen eta María Luisa Solá bikoizketako aktoreari, gaztelaniazko ahotsari eskaini zion.

## Biografia 
Leroy Hospital-en jaio zen. Pat Weaver telebistako produktore exekutiboaren eta Elizabeth Inglis aktore britainiarraren alaba da. Amak senarra eta seme-alabak zaintzeko alde batera utzi zuen aktore lana. Familian bere osaba, Doodles Weaver aktore eta komediantea ere nabarmentzen da. Haurtzaroan leku askotan bizi izan zen. Hamahiru urte zituela, gainerakoek baino altuera handiagoa  –182&nbsp;cm luze da– zuen, eta horregatik iseka egiten zioten ikaskideek. 

### Aktore ibilbidea 
Sigourney Weaver izena 1963an erabiltzen hasi zen, Francis Scott Fitzgeralden *Gatsby Handia* eleberriko pertsonaiaren omenez. Eskolako antzerki lan batzuetan parte hartu zuen eta 1965ean *troupe* batean aktore lanetan aritu zen. 1967an graduatu zen eskolan, eta denboraldi batez egon zen Israelen. Hantxe ezagutu zuen Aaron Lathmane erreportaria, eta harekin harremanetan hasi zen, baina apur bat geroago banandu egin ziren. Hainbat hizkuntza hitz egiten ditu, besteak beste frantsesa eta alemana. New Yorken edo Santa Barbaran bizi da. Bi urte geroago, aktorea Ripley teniente gisa agertu zen *Alien* sagaren lehen zatian, *Alien* (1979) izenekoan. Pertsonaiak hiru jarraipen film izan zituen: *Aliens* (1986), *Alien 3* (1992) eta ''* (1997). Azken bi horietako ekoizlea ere izan zen. Roger Ebert kritikariak, James Cameronek zuzendutako filmean parte hartu zuenean, hauxe adierazi zuen: «*Weaverrek,   pantailan dagoen denbora gehienean, interpretazio indartsu eta atsegina egiten du. Hariari eusten dio dena elkartuta*». Emakumezko  sarirako hautagaia izan zen, eta beldurrezko film batengatik sari horretarako hautagaitza lortu duten emakume aktore bakarretakoa izan da. *Ghostbusters* (1984) arrakastatsuekin eta *Ghostbusters II* (1989) bere jarraipenarekin jarraitu zuen. Bi filmetan Bill Murray, Dan Aykroyd eta Rick Moranis izan zituen ondoan.

#### Lan nabarmenak 
Hamarkadaren amaieran, bere ibilbide profesionalean ondoen baloratutako paperetako bi interpretatu zituen, 1988an, *Working Girl* komedian (Harrison Ford eta Melanie Griffith), eta *Gorillas in the Mist* drama; hor, Dian Fossey zoologo kontzerbatzailea intepretatu zuen. Fossey gisa egin zuen interpretazioari buruz, Emanuel Levy kritikariak hauxe esan zuen: «*Sigourney Weaverrek interpretazio bikaina egin du, Oscarra merezi duena*». Urrezko Globoa irabazi zuen bi interpretazio horiengatik, aktorerik onenaren eta dramako aktore onenaren kategorietan, hurrenez hurren; eta Óscar sarietarako hautagatzak lortu zituen,  onenaren eta aktorerik onenaren kategorian, eta urte berean bi izendapen lortu dituen aktore bakarretakoa izanik. 1990eko hamarkadan, *Copycat* (1995) filmean, agorafobia zuen Helen Hudson pertsonaia interpretatu zuen; edo Ang Leek zuzendutako *The Ice Storm* (1997) filmean, Urrezko Globo Sarietarako beste kandidatura bat izan zuen, bigarren mailako aktore gisa eta kategoria berean BAFTA irabazi zuen. 2004an M. Night Shyamalan *The Village* filman parte hartu zuen. Handik urte batzuetara, Douglas McGrathek zuzendutako *Infamous* (2006) drama koralean parte hartu zuen. Truman Capoteren lagun mina zen Babe Paley interpretatu zuen, eta Sandra Bullock, Toby Jones eta Gwyneth Paltrowek ere hartu zuten parte.

Gaztela eta Leongo Salamancan *Vantage Point* akzio-filma (2008) filmatu zuen Dennis Quaid eta Matthew Foxekin batera. Urte horretan bertan eman zion ahotsa *Axiom* ontziko ordenagailuari *WALL·E* film animatuan, animaziozko film onenaren Oscar saria irabazi zuena.

Hurrengo urtean, miniserie edo telefilmeko aktore onenaren Urrezko Globorako, miniserie edo telefilmeko aktore protagonista onenaren Emmy Sarietarako eta miniserie edo telefilmeko aktore onenaren Aktoreen Sindikatuko Sarirako izendapenak jaso zituen, *Prayers for Bobby* (2009) telefilmearekin. 2009an ere James Cameronen agindupean lan egin zuen berriro zinemaren historiako film arrakastatsuenean, *Avatar*, nazioartean  2.700 milioi dolar baino gehiago bildu zuena. *You Again* (2010) komedian parte hartu zuen, eta Jamie Lee Curtis eta Betty Whiterekin lan egin zuen. Lou Lumenick zinema-kritikariak hauxe esan zuen: «*You Again zine-eskoletan irakats liteke film bat ez egiteko moduaren adibide gisa. Eta nola ez umiliatu aktore beteranoak*».

2011ko irailaren 23an, *Abduction* ekintza-zinta estreinatu zen, Taylor Lautner protagonista zuela, Bennett doktorea interpretatu zuen. 2011. urtearen amaieran, *Vamps* film komikoan parte hartu zuen, non Alicia Silverstone ere agertu zen. 2012an, *Rampart* ekintza-zinta estreinatu zuen Woody Harrelson-ekin, *The Cold Light of Day*, Bruce Willisekin batera, eta Rodrigo Cortés espainiarrak zuzendutako *Red Lights* filma, Robert De Niro eta Cillian Murphy aktoreen ondoan. Urte hartako uztailetik abuztura bitartean USA Network kateak emandako *Political Animals* miniseriearen protagonista izan zen.

2014. urtean Ripley-ren paperari berriro heldu zion hamazazpi urte geroago, bere ahotsa *Alien: Isolation* bideojokoan jarriz, eta James Cameronen *Avatar*-en hirugarren jarraipenean agertuko zela berretsi zuen. 2014. urtean Weaver *Exodus: Gods and Kings'' filmean agertu zen, Tuya interpretatuta, Christian Bale, Joel Edgerton eta Ben Kingsley-rekin batera.

New Yorkeko Comic Con-en, 2016ko urrian egin zen bileran, Marvel's The Defenders-en parte hartuko zuela baieztatu zen, eta Marvel's The Defersen 2017. urteko abuztuan estreinatu zen.

2024ko Goya Sarien edizioan, Nazioarteko Goya saria jaso zuen zinemaren munduan egindako ibilbide osoagatik, eta eskerrak eman zizkion, bereziki, María Luisa Solák, Goyaren ahotsa Espainiara itzuli duen bikoizketako aktoreari.

## Filmografia hautatua 
[thumb|260px|[Sigourney Weaver eta bere aita Pat Weaver, 1989.]]
[thumb|260px|[Sigourney Weaver, 2009.]]

## Sariak 
### Oscar Sariak 
### Urrezko Globoak 
### BAFTA Sariak 
### Aktore Sindikatuaren Sariak 
### Emmy Sariak 
### Goya Sariak 
### Donostiako Nazioarteko Zinema Jaialdia 
### Saturn Sariak 
;

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak