María Luisa Cobanera

**María Luisa Cobanera** (Argentina, XIX. mendea) zientzialaria, farmazialaria eta kimikaria izan zen, La Platako Unibertsitate Nazionaleko Kimikako bigarren doktorea, 1912 urtean graduatua.

## Bizitza 
María Luisa Cobanera La Platako Ikastetxe Nazionalean ikasi zuen, eta gero La Platako Unibertsitate Nazionalean. Han natura-zientzietako zenbait ikasgai egin zituen, farmazian graduatu zen eta 1909 urtean katedrako laguntzaile izendatu zuten. 1912 urtean kimikako doktore titulua lortu zuen, La Platako Unibertsitate Nazionaleko Kimika eta Farmazia doktoretzako lehen graduatuetako bat. Bigarren emakumea izan zen osatzen, Dominga C. Lanzaren ostean. 1911 eta 1912 artean gobernuaren beka bat izan zuen bere ikasketak hobetzeko.

### Lan ibilbidea 
Zientzia-dibulgazioko jarduerak egin zituen. La Platako Museoko anfiteatroan antolatutako hitzaldi ziklo bat inauguratu zuen, Enrique Herrero Duclouxek aurkeztua. María Luisa Cobaneraren hitzaldiaren izenburua "Aluminio termikoa eta bere aplikazioak" izan zen, eta aluminioa lortzeko prozedurei buruzkoa zen. Hitzaldi horretan, Cobanerak "zientziaren izaera demokratikoa, langileen lanean duen aplikazioa eta dibulgazioaren garrantzia" azpimarratu zituen. Interes orokorreko gaietan espezializatuta ez dagoen komunitateari emandako hitzaldietan ere parte hartu zuen, tokiko erakunde desberdinei eskaini ohi zitzaizkienak. Susana Garciak azpimarratu zuenez, María Luisa Cobanera "ziklo horretan hitzaldi bat eman zuen ikasle bakarra izan zen, jarduera horretan, normalean, ikasleek entzule baino ez zire izaten". 1911 urtean, gamelu-koipearen azterketa kimikoari buruzko lan bat kaleratu zuen ikaskide batekin, Carolina Etile Spegazzinirekin, eta *Revista del Museo La Plata* aldizkarian argitaratu zen. Bere tutore akademikoa Enrique Herrero Ducloux izan zen, eta harexekin ere argitaratu zituen bere ikerketak.

María Luisa zientzialaria izan zen zientzia gizonezkoen eremua zen sasoian, eta hori bere obraren aipamen bakanetan ere jasota geratzen da. 1916 urtean Nekazaritza Ministerioko Meategien Zuzendaritzako 5. zenbakiko D serieko Aldizkarian, Ur edangarrien analisian silizea izenekoan, agertutako Cobaneraren Lanari dagokionez, Argentinako Elkarte Zientifikoaren Analetan honako hau irakur daiteke: Oso duina da Cobanera doktorearen jokabidea goraipagarria, ez bakarrik bere prozedura berriaren ontasun praktikoarengatik, baita bere sexuari ohore egiten dion andereñoa izateagatik ere.
Sexismoaren bigarren adibide gisa, 1912 urtean doktoregoa izan arren, bere gradu akademikoa aipatzen ez duen aipamen bibliografiko hauxe aurkitzen dugu, bere doktoregoko zuzendari Herrero Duclouxena aipatuta:.  Al2O3-ri dagozkion balioei dagokienez, eta Herrero Ducloux doktoreak halaxe aginduta, zifra horren balio handia eta errautsetan Fe2O3 proportzioa kontuan izanik, Ph205 berriro egiaztatu ziren, horretarako María Luisa Cobanerak andereñoak adierazitako teknika aplikatuz.  “Alumina-gatzak landaredian” gaiari buruzko tesia egin zuen, eta, hala, aurreko analisian Ca eta Al ibaiei esleitutako balioak pixka bat aldatzea lortu zuen."Landare-organismoen osaeran sartzen diren elementuen ezagutza zehatzaz" arduratu zen bere ikerketetan. Hala ere, María Luisak ez zuen karrera zientifikoa jarraitu. Bere azken argitalpena 1917 urtekoa da. María Luisa ezkondu egin zen eta Kordoban finkatu zen, ikerketa utzita.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak