open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Galerina sphagnorum

***Galerina sphagnorum*** *Hymenogastraceae* familiako onddo espezie bat da. Toxikoa izan daiteke, genero osoa bezala.

Sinonimoa: *Galerina sphagnum*.

## Deskribapena 
**Kapela:** 1 eta 2,5 cm bitarteko diametrokoa, koniko-kanpai itxurakotik hemisferikora, ertz ildaskatuak, erdigune loditua. Kapelaren azala higrofanoa, lehorra, ilerik gabea, hori-okre kolorekoa, edo marroi-urre kolorekoa, gaztetan fibrila zurixkekin.

**Orriak:** Koska batez adnatu-dekurrenteak, zuri-hori kolorekoak, espora-jalkinaren ondoren marroi-okre kolorekoak bihurtzen dira.

Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.

**Hanka:** Oso luzea, 5 eta 7,5 cm bitarteko garaietakoa, lehorra, ez oso iletsua, elastikoa, kapelaren azalaren kolorekoa, baina oinarri ilunagoarekin. Oinarriko mizelioa zuria. Gutxi ikusten den eraztun eremuarekin.

**Haragia:** Arre kolorekoa, ez da kolorez aldatzen ebakitzean, usaingabea. Espora-jalkina marroi-herdoil kolorekoa.

**Etimologia:** *Galerina* terminoa, galeraren txikigarria da, latinezko "galerus" delakoarena. *Galerina* hitzak, kupula gisa erabiltzen den larruzko burukoa esan nahi du. Kapelaren formagatik. *Sphagnum* epitetoak, goroldiotan esan nahi du.

## Jangarritasuna 
Zalantzazko jangarria. Toxikoa izan daiteke.

### Nahasketa arriskua 
*Atkinsoniana* aldaera tipoa, habitat gehiagotan hazten da: zelai goroldiotsuetan, likena dagoen koniferoen eta *Picea* basoetako zur usteletan, lurzoru hareatsu, lehor eta azidoetako hostogalkorretan etab.

## Sasoia eta lekua 
Udan (uztailean batez ere). *Sphagnum* generoko goroldioetan, zohikaztegietan, zingiretan. Mendi garaietan.

### Banaketa eremua 
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Groenlandia, Europa, Errusia, Islandia, Svalbard, Japonia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Frances Folsom Cleveland Preston

**Frances Clara Cleveland Preston**, **Frances Clara Folsom** jaioa (Buffalo, New York, 1864ko uztailaren 21a - Baltimore, Maryland, 1947ko urriaren 29a) Ameriketako Estatu Batuetako lehen dama izan zen 1886tik1889ra eta 1893tik 1897ra.

Umetan ezagutu zuen Grover Cleveland, bera baino 27 urte zaharragoa. 1886an ikasketak amaitu ondoren, Clevelandekin ezkondu zen, Estatu Batuetako presidentea zena. Bost seme-alaba izan zituzten eta bi bakarrik heldu ziren. Ondoz ondokoak ez diren bi agintalditan jardun duen lehen dama bakarra da. 1907an alargun geratu zen eta 1913an Thomas Preston arkeologoarekin ezkondu zen.
Galerina stylifera

***Galerina stylifera*** *Hymenogastraceae* familiako onddo espezie bat da.

Sinonimoa: *Galerina sideroides var. stylifera*.

## Deskribapena 
**Kapela:** 50 mm arteko diametrokoa, hasieran koniko-kanpai itxurakoa, ondoren ganbiletik lau-ganbilera, titi antzeko batekin, ertz zorrotza, leuna edo fin-fin ildaskatua gardentasunagatik, apendikulatua, hasieran errezel zuriaren hondarrekin, kapelaren azala, leuna, pixka bat likatsua, higrofanoa, arre-gorrixka kolorekoa edo marroi-gorrixka kolorekoa eguraldi hezean, okre-horixka kolorekoa eguraldi lehorrean. 

**Orriak:** Nahiko estu, adnatuak, hasieran krema kolorekoak, gero marroiak, ertza krenulatua, zurixkaz ziliatua.

**Hanka:** 70 mm arteko garaietakoa eta 6 mm arteko diametrokoa, zilindrikoa, loditua oinarrirantz, lehenengo betea, gero barnehutsa, iletsu-fibriloso itxura ematen dioten fibrila zuri dentsoz estalia, besokoak bezala antolatutako marroi koloreko hondoaren gainean, eraztunaren eremua ikusten dela.

**Haragia:** Urria, okre-hori kolorekoa  edo okre kolorekoa, usain fungiko arinarekin eta zapore gozoarekin.

**Etimologia;** *Galerina* terminoa, galeraren txikigarria da, latinezko "galerus" delakoarena, *Galerina* hitzak, kupula gisa erabiltzen den larruzko burukoa esan nahi du. Kapelaren formagatik. Stylifera epitetoa grekotik dator, zatia, mamia esan nahi duen "estilo" hitzetik eta portua esan nahi duen "fero" hitzetik. Hankan errezel hondarrak dituelako.

## Jangarritasuna 
Interes gastronomikorik gabea.

## Sasoia eta lekua 
Udan eta udazkenean. Koniferoen egur hiletan (*Pinus sp*.). Taldekoia. Ez da oso ohikoa.

### Banaketa eremua 
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Costa Rica, Europa, Errusia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Love at First Sight

***Love at First Sight*** Vanessa Caswillek zuzendutako  2023ko komedia film erromantikoa da, ekoizpen britainiar-estatubatuarra. Katie Lovejoyk idatzi zuen gidoia, Jennifer E. Smithek idatzitako 2011ko eleberrian oinarritua: *The Statistical Probability of Love at First Sight*, izenburu bertsua zeinak esan nahi duen euskaraz, "Lehen begi kolpean maitemintzeko probabilitate estatistikoa". Aktore nagusiak dira: Haley Lu Richardson, Ben Hardy, Dexter Fletcher, Rob Delaney, Sally Phillips eta Jameela Jamil. Filma Netflixen estreinatu zen 2023ko irailaren 15ean, euskarazko azpidatziak zituela.

## Sinopsia 
20 urteko neska bat aitaren ezkontzara doa, baina hegaldia galdu du azken unean. Adin bertsuko mutil bat aurkituko du aireportuan, eta hurrengo hegaldia hartu ala ez pentsatzen ari dela (zalantzak baititu aitaren ezkontzaz), elkarrizketa sakonean hasiko da mutil horrekin.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nuria Vilán Prado

**Nuria Vilán Prado**, ezagunagoa **Nuria Vil** ezizenez, (Santo André de Comesaña, Galizia, 1993) galiziar poeta da.

Vigoko eta Santiago de Compostelako unibertsitateetan hizkuntza eta literatura ikasi zituen. *Dúas Gamberras e un Micro canda Vanessa Glemsel* poesia eszenikoko proiektuko kide da.

## Lanak 
### Bakarkakoak 
* *Simún*, 2021.

### Kolektiboak 
* *Alguén nos lembrará. Antoloxía de relatos LGBTIQA+* (Xerais, 2023).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ivan Visin

**Ivan "Ivo" Visin** (serbieraz: *Иван "Иво" Визија*) Austro-Hungariako Itsas Armadako itsas kapitaina eta esploratzaile montenegroarra izan zen.

## Biografia 
Visin Prčanj-en jaio zen, orduan Frantziako Lehen Inperioaren okupaziopean. Habsburgotar monarkiaren gobernuak eskatuta, 1852 eta 1859 artean *Splendido* izeneko ontzi batean zirkumnabigatu zuen lehen kroaziarra izan zen. Bidaia Anberesen hasi zen eta Triesten amaitu zen arrakastaz. Ontzia 30 m luze zen 311 tona zamarekin. Inperiorako garrantzi historikoa zuen ekintza honengatik, Frantzisko Josef Austriako enperadoreak *Merito navali* ohorezko bandera batekin apaindu zuen. Garaikurra Prčanj-eko Andre Mariaren Jaiotza elizan dago ikusgai. Geroago, Visin Triesteko ohorezko herritar bihurtu zen.

## Kanpo estekak
Gazako Gobernazioa

**Gazako Gobernazioa** () Palestinako Estatuko hamasei gobernazioetako bat da (arabieraz *Muhafazah*). Gazako Zerrendaren erdialde-iparraldean dago, eta mugakide ditu Israel ekialdean, Ipar Gazaren Gobernazioa iparraldean, Deir el-Balahko Gobernazioa hegoaldean eta Mediterraneo itsasoa mendebaldean. Gazako Zerrendako gainerako lurraldeek bezala, haren administrazioak ez du aire-eremurik, ezta itsas eremurik ere, Israelgo agintariek kontrolatzen baitituzte.

Estatistiken Palestinako Bulego Nagusiaren arabera, barrutiko biztanleria 2006an 505.700 biztanlekoa zen. Gobernu hau ordezkatzen duten eserleku guztiak Hamaseko kideek irabazi zituzten 2006ko hauteskunde parlamentarioetan. Mohamed Qadourak gobernatzen du.

Gobernazioan hiri bat, hiru herri eta errefuxiatuen kanpamentu batzuk daude.

## Lekuak 
### Hiriak 
* Gaza (egoitza)

### Herri-batzarrak 
* Juhor ad-Dik
* Madinat al-Awda
* Al-Mughraqa (Abu Middein)

### Errefuxiatuen kanpamentuak 
* Al-Shati kanpamentua 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Palestina Estatuko lurralde-antolaketa

## Kanpo estekak
Hebrongo Gobernazioa

**Hebrongo Gobernazioa** () Palestinako Estatuko hamasei gobernazioetako bat da (arabieraz *Muhafazah*),  Zisjordania hegoaldean. Hebron hiria hiriburua da. Gobernadorea Hussein al-A'araj da.

## Ezaugarriak 
Gobernazioak 1.060 kilometro koadroko azalera du, eta Estatistiken Palestinako Zentroaren arabera, 2006. urtearen erdialdean 542.593 biztanle zituen. Horren ondorioz, Hebrongo Gobernazioa Palestinako lurraldean, biztanleriari eta lur-azalerari dagokienez, 16 probintzietatik handiena da.

## Antolaketa 
Hebrongo barrutiak zazpi hiri eta 18 herri ditu guztira. Gobernazioak, jarraian zerrendatuta ez dauden beste 100 beduino-herri eta asentamenduak ere baditu.

### Hiriak 
* Dura 
* Halhul 
* Hebron (hiriburua)
* Yatta 
* ad-Dhahiriya

### Herriak 
Honako udalerri hauek udalerri-estatusa dute Palestinako Aginte Nazionaleko Toki Administrazioko Ministerioaren arabera.

* Bani Na'im 
* Beit 'Awwa 
* Beit Ula 
* Beit Ummar 
* Deir Sammit 
* Idhna 
* Jaras 
* Nuba
* Sa'ir 
* as-Samu 
* Surif 
* Tarqumiya 
* Taffuh

### Errefuxiatuen kanpamentuak 
* al-Arroub 
* al-Fawwar

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Palestina Estatuko lurralde-antolaketa

## Kanpo estekak
Planet Earth

**Planet Earth** BBCk ekoitzi eta banatutako telebista produktu bat da, telesail gisa banatu izan dena zenbait ediziotan, eta film dokumentalak ere eman dituena emaitza gisa. 

## Frankiziaren historia 
### Aurrekaria: The Blue Planet 
2001ean, BBCk *The Blue Planet* telesail dokumentala eman zuen, munduko ozeanoen historia naturalari buruzko serie historikoa. Harrera kritiko ona, entzule kopuru handiak, entzuleen balorazioak eta sari asko jaso zituen. Telesaila 150 herrialdetara saldu zen mundu osoan. Iruzkinek erakutsi zuten audientziei bereziki gustatzen zitzaizkiela eskala epikoa, espezie berri eta ezohikoen eszenak eta telesailaren kalitate zinematografikoa. Programa enkargatu zutenek jarraipena egiteko interesa zuten, eta Alastair Fothergillek erabaki zuen Historia Naturaleko Unitateak planeta osoa aztertuko zuen serie batekin formula errepikatu behar zuela. *Planet Earth* telesailaren ideia sortu zen, Lorraine Heggessey BBCkoak eman zuelarik ekoizpen enkargua 2002ko urtarrilean.

### Planet Earth telesail originala 
*Planet Earth* izan zen, 2006ko saila BBCko Historia Naturaleko Unitateak ekoitzia. Bost urte eman zituzten ekoizpenean, BBCk inoiz egin duen dokumental-serie natural garestiena izan zen, baita bereizmen handian filmatu zen lehena ere.

*Planet Earth* 2006ko martxoaren 5ean estreinatu zen Erresuma Batuan BBC One-n, eta 2007rako ekainean 130 herrialdetan emana zegoen. Hamaika atal ditu serieak, eta horietako bakoitzak Lurreko bioma edo habitat baten ikuspegi orokorra ematen du. 50 minutuko kapitulu bakoitzaren amaieran, hamar minutuko atal gehigarri batek saila filmatzeko erronka bereziak azaltzen zituen.

### Jarraipeneko lanak 
Jarraipeneko lanak izan ziren *Planet Earth: The Future (2006)* eta *Saving Planet Earth (2007),* biodiobertsitate galeraren aurrean kontzientziazio helburuko sailak neurri handi batean.

2007ko beste ekoizpena izan zen *Earth* filma, Planet Earth telesaileko gai eta irudiak aprobetxatu zituena.

***Planet*** ***Earth II*** izan zen, hamarkada bat geroago, 2016an emandako lehenbizikoaren jarraipeneko saila. Telesaila David Attenboroughek aurkeztu eta kontatu zuen, Hans Zimmerrek konposatutako musikarekin.

***Planet Earth III*** 2023ko udazkenean eman zuen BBCk, berriz ere David Attenboroughen aurkezpekin (naturalistak 97 urtek zituela). Telesailaren kalitate filmikoaz kritikak oso onak dira, baina aldi berean azpimarratzen da nola aurreko telesailekin alderatuta, naturaren egoera oso larria dela.

## Ikus, halaber: 
* *Our Planet*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Manifest

Informatika testuinguruan, manifestu, MANIFEST fitxategia, edo fitxategi manifestu bat, fitxategi multzo edo unitate koherente baten parte diren fitxategi erantsi batzuen metadatuak dituen fitxategi bat da. Adibidez, ordenagailu-programa bateko fitxategiek *manifest* bat izan dezakete; izena, bertsio-zenbakia, lizentzia eta programa osatzen duten fitxategiak deskribatzen dituena.

Java plataforman manifest fitxategi bat Jar fitxategi batean dagoen berariazko fitxategi bat da. Luzapenari eta pakete berari buruzko datuak definitzeko erabiltzen da. MANIFEST.MF izeneko metadatuen fitxategia da, izen/balio pareekin antolatua, hainbat ataletan. Jar fitxategia exekutagarri gisa erabili nahi bada, manifest fitxategiak aplikazioaren *class* nagusia zehaztu beharko du.

## Erreferentziak
Kreole zaldi

**Kreole zaldia**, ( Portugesez: *Crioulo brasileiro, curraleiro eta Sartanejo*),  Brasilgo bertako zaldi arraza bat da. Bere tamainagatik ponien sailkapen taldean sartzen da, naiz eta tamainaz nahiko mugan dagoen (1,38-1,50 m  soin gurutzera). 

Zela zaldia da.

## Historia 
Bere jatorrian berberiar zaldiaren odol asko dauka.

Kreole zaldia Latindar Amerikako kreole zaldiaren Brasilgo aldaera bat da.

## Etimologia 
thumb|280 px|ezkerrera
Bere izenak Crioulo brasileiro, curraleiro eta Sartanejo dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hitler lerroa

**Hitler lerroa** Alemania naziak Bigarren Mundu Gerran Italia erdialdean diseinatutako defentsa-eremuetako bat izan zen. Linea horretako punturik defendatuenak Aquino eta Piedimonte San Germano herrietan zeuden. Geroago, Gustav lerroarekin bat egitea erabaki zen, defentsa eroriz gero erretiratzea errazteko.
 
## Beste izenak 
1944ko maiatzean, Adolf Hitlerrek izena aldatu eta, aurkako propaganda saihesteko, **Senger lerroa** jartzea erabaki zuen. Zenbait lekutan, hala nola kostaldearen eta Aurunci mendien arteko eremuan, **Dora lerroa** ere esaten zitzaion.

## Historia 
1944ko maiatzaren 24an, aliatuek Hitler lerroa gainditzea lortu zuten, Britainiako 8. Dibisioaren, Kanadako Infanteriako 1. Dibisioaren, Kanadako 5. Dibisio Astunaren eta Poloniako Drugi Korpus Wojska Polskiego delakoaren erasoei esker, zeinek 1944ko maiatzaren 25ean Piedimonte San Germanon kokatutako puntu indartsuenetako bat hartzea lortu zuten. Hurrengo defentsa-lerro nazia Zesar C izenekoa izan zen.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Montecassinoko gudua

## Kanpo estekak
Los Husos

**Los Husos I eta Los Husos II** harpeak Euskal Herriko Ebro hareneko historiaurre berria eta lehen garai historikoa ezagutzeko oinarrizko aztarnategiak dira. Toloño mendilerroan daude. Biak Peña del Leon gailurraren azpian daude, ia haranean eta Elvillar udalerriaren barrutian. Itsas mailatik gora 720 metrora dago.

Iñaki Amezuak aurkitu zuen Los Husos I aztarnategia 1964an. Bere ezaugarri geomorfologikoei esker, koba bizileku moduan eta azienda biltzeko erabili zutela jakin zuen..

## Aurkikuntzak 
thumb|Kanpai formako zeramika, Valladoliden aurkitua.
Bi kobazuloak funtsezkoak dira Euskal Herriko Historiaurrean, izan ere, bertan ikusten dira lehen aldiz etxe-abeltzaintza finkatua eta zereal-laborantzaren zantzuak. Iberiar Penintsularen iparraldeko Historiaurreko aztarnategi garrantzitsuenetako bat da. Aurkitutako aztarna zaharrenak K.a. VI. milurtekoaren erdialdekoak dira: batetik, behien, ardien eta ahuntzen hezurrak agertu ziren, eta animalia horiek jaten zituzten pertsonekin batera bizi zirela ikusi zen. Gainera, zerealak landatzen zituzteneko lehen zantzuak ageri dira. Milurteko horren amaieran, gizarte hartan abeltzaintza ondo errotuta zegoela ikusten da, Los Husos II delakoan aurkitu ziren egitura batzuek (ukuiluak) adierazten duten bezala. Euskal Autonomia Erkidegoan, Nafarroan eta Errioxan aurkitu diren aztarna zaharrenak dira.

Bi harpeen barruan Kalkolito garaian ehorzketak egin ziren, giza hondakinak harkaitzen azpian kokatuz. Brontze Arotik, kanpai formako zeramiken agerpena nabarmentzen da; Kantauriar eskualdeko harpeetan mota horretako zeramika ez da hiletekin lotzen, bizilekuarekin edo jarduera ekonomikoekin baizik, karpologiko, egiturena, mikromorfologiko eta bestelako materialen azterketei esker.

## Oharrak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jerusalemgo Gobernazioa

**Jerusalemgo Gobernazioa** (; ) Palestinako Estatuko hamasei gobernazioetako bat da (arabieraz *Muhafazah*). Zisjordaniaren erdialdean dago.  

Jerusalem ekialdea hartzen duen Palestinako estatuaren gobernazioa, Israelek Zisjordanian erantsia dago.Palestinako Aginte Nazionalak bere hiriburua Ekialdeko Jerusalem izatea aldarrikatzen du (70 km²koa eta Israelek 1967tik okupatua). 

## Ezaugarriak 
Probintziaren azalera osoa 331,6 km²koa da.

Palestinako Estatistika Bulego Nagusiaren arabera, 2005ean 429 500 biztanle zituen probintziak, eta Palestinan bizi diren biztanle arabiarren % 10,5 ziren.

## Politika 
Ekialdeko Jerusalem Israelgo Estatuaren kontrol administratibo eta militarraren pean dago. Israelek 1967an erantsi zuen Sei Eguneko Gerran. Mugimendu hori ez du munduko ezein herrialdek onartu, eta Nazio Batuen Segurtasun Kontseiluaren 478. ebazpenak gaitzetsi zuen. Ebazpen horrek «nazioarteko zuzenbidearen urraketa» eta «Ekialde Hurbilean bake osoa, bidezkoa eta iraunkorra lortzeko oztopo larria» zela adierazten zuen. 

Palestinako egoiliarrek posta bidez bozkatzen dute Palestinako Aginte Nazionaleko hauteskundeetan.

2006ko Palestinako Kontseilu Legegilerako hauteskundeetan, Hamasek 4 eserleku irabazi zituen, eta Fatahko hautagaiek kristauentzat gordetako beste bi eserlekuak irabazi zituzten. Fatahren hautagaiak Imil Jarjoui eta Ivivian Sabella izan ziren.

## Lekuak 
### Hiriak 
* Ekialdeko Jerusalem 
* Abu Dis 
* al Azariyeh 
* al-Ram

### Udalerriak 
* Biddu 
* Beit 'Anan 
* Bir Nabala 
* Hizma 
* Kafr Aqab
* Qatanna 

## Iruditegia 

Fitxategi:BeitSurikOct292021.jpg|Beit Surik
Fitxategi:BeitIksaFeb172023 08.jpg|Beit Iksa
Fitxategi:ShufatCampAnataDec032022 01.jpg|Shu'fat kanpamentua
Fitxategi:KafrAqabAreaJan292023 16.jpg|Kafr 'Aqab

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Jerusalemgo barrutia
* Palestina Estatuko lurralde-antolaketa

## Kanpo estekak
Rafahko Gobernazioa

**Rafahko Gobernazioa** ( ''*) Palestinako Estatuko hamasei gobernazioetako bat da (arabieraz *Muhafazah''), Gazako Zerrendan dauden bostetatik bat.  Hegoaldean dago, Egiptoko mugarekin bat eginez. Rafah hiria hiriburua da. 

## Ezaugarriak 
Estatistiken Palestinako Bulego Nagusiaren arabera, probintziak 171.363 biztanle zituen 2006. urtearen erdialdean. Bertan dago Yasser Arafat Nazioarteko Aireportua, gaur egun itxita.

## Udalerriak 
* al-Bayuk
* al-Mawasi
* al-Qarya as-Suwaydiya 
* Rafah
* Shokat as-Sufi

## Errefuxiatuen kanpamentuak 
* Tall as-Sultan 
* Rafahko kanpamentua

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Palestina Estatuko lurralde-antolaketa

## Kanpo estekak
Susanna Barranco

**Susanna Barranco** **Iglesias** (Bartzelona, Katalunia, 1975) kataluniar aktore, zuzendari eta ekoizlea da. Diziplina anitzeko sortzailea da, eta hainbat eremu artistiko eta kulturaletan lan egiten du.

## Ibilbide artistikoa 
Zuzendariaren proiektuek artea ikuspegi feministatik ekintza eta eragin sozialerako tresna gisa erabiltzea proposatzen dute.

Hona hemen haren sorkuntzetako batzuk:
* *Ferides* (2009): indarkeria matxistari buruzkoa.
* *Buits* (2011): genero-indarkeriari buruz, erasotzaileen ikuspegitik.
* *Caure del niu* (2015): immigrazioari buruzkoa.
* *El silenci del Jonc* (2015): aniztasun funtzionalari buruzkoa.
* *Teresa Rebull, Ànima desterrada* (2016): Teresa Rebull artista katalanari eta erbesteari buruzkoa.
* *Nues* (2017): prostituzioari buruz.
* *Accions de resistència* (2018): merkatuaren arazoei buruzko ikuspegi distopikotik.
* *Amb el cor al genoll* (2018): Sol Picó dantzariaren eguneroko bizitzaren gainean.
* *Red Room* (2019): prostituzioari buruzko diziplina arteko ikuskizuna.
* *Breathe*: Brians 1 espetxeko presoen bizipenei buruzkoa.
* *Forasters vindran*: migrazioari buruzko ikerketa-proiektua.

## Aintzatespenak 
* BBVA Antzerki 2020 Saria, *Accions de resitència* lanarengatik.
* Choreoscope 2019 belaunaldi baten erretratuaren saria, *Amb el cor al genol*l lanarengatik.
* Kataluniako Kazetarien Elkargoko VI. Josep Mª Planes Sariaren aipamen berezia, *Nues* lanarengatik.
* Aipamen berezia Gizarte Ongizateko Udal Kontseiluaren sariari, *Caure del niu* lanarengatik.
* Gizarte Ongizate eta Familia Saileko 2013ko Zibismo Saria, *El silenci del Jonc* lanarengatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ana Iris Simón

**Ana Iris Simón Cuesta** (Campo de Criptana, Ciudad Real, 1991ko ekainaren 2a) kazetari eta idazlea da. Lehen liburuari esker lortu zuen ospea: *Feria* (2020).

## Biografia 
Ana Iris Simón 1991ko ekainaren 2an jaio zen Campo de Criptanan, Mantxan, eta hantxe bizi izan zuen lehen urtea. Gerora Toledoko bi herritan hazi zen Noblejas eta Ontigolan gurasoen lan-lekuei jarraituz, lanbidez postariak baitziren. Campo de Criptanari lotuta jarraitu zuen, eta hantxe bizi ziren lau aitona-amonak, nahiz eta ferianteak ziren amaren gurasoak, amona Castueratik (Badajoz) eta aitona Albacetetik etorriak ziren.

Ontígolako Virgen del Rosario, Aranjuezeko Vicente Aleixandre ikastetxe publikoetan eta aitak lan egiten zuen herri horretako Alpajés BHIn ikasi zuen, baina 18 urte bete arte Ontígolan bizitzen jarraitu zuen. Ondoren, Aranjuezera joan eta Ikus-entzunezko Komunikazioa eta Kazetaritza ikasi zuen Fuenlabrada Juan Carlos Errege Unibertsitatean.

## Ibilbidea 
*Telva* aldizkariaren erredaktorea izan zen, eta, ondoren, *Vice* Españarena. Batez ere, politikari, gizarte-eskubideei, musikari eta genero-gaiei buruz idatzi zuen. RTVEko Playzen gidoilari ere aritu da.

2020ko urrian *Feria* argitaratu zen, bere opera prima, eta berehala argitalpen-fenomenoa bihurtu zen.

2021eko maiatzaren 22an, hizlari gisa gonbidatu zuten Moncloa Jauregira, Espainia 2050 dokumentuko Erronka Demografikoa izeneko programaren barruan, hustutako Espainiaren fenomenoa zela eta, Pedro Sánchez Gobernuko presidentearen aurrean aritzeko. Haren diskurtso kritikoa, birala bihurtu zen eta eztabaida handia sortu zuen. Urte bereko irailetik, *El País* egunkariko asteroko zutabegilea da.

2023ko irailean *¿Y si fuera feria cada día?/Eta azoka balitz, egunero?* haurren ipuina argitaratu zuen, Coco Dávezek irudiztatua.

Liberalismoaren eta progresismoaren kritikari gogorra da, «aurreranzko ihes» gisa ulertuta.

## Lana 
* *Feria* (2020)
* *¿Y si fuera feria cada día?* (2023). Coco Dávezek ilustratua.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
María Teresa Josefina Janicki

**María Teresa Josefina Janicki** (Frantzia, XIX. mendea) Uruguain bizi izan zen maistra eta irakasle frantziarra izan zen. Uruguaiko profesional ospetsuen ama izan zen: Paulina Luisi, Clotilde Luisi, Luisa Luisi eta Inés Luisi.

## Biografia 
Frantzian erbesteratutako poloniarren alaba izan zen. Lyongo hezkuntza-institutu bateko ikuskatzailea eta emakumeen hezkuntza laikoa eta boto-eskubidea defendatzen zuen emakume-talde bateko kidea zen. 1880an borroka horrek lorpen bat izango zuen: eskolako zuzendariak eta ikuskatzaile nagusiak hautesle izan zitezkeen Instrukzio Publikoaren Kontseilu Nagusiko karguetan, eta hautesle eta hautatuak izan zitezkeen Instrukzio Publikoaren Sailetako Kontseiluetako karguetarako.

1870ean, Angel Luisi Pisano italiarra ezagutu zuen, eta harekin ezkondu ondoren, Frantzia utzi eta Colónen (Entre Ríos, Argentina) kokatu zen 1872an. Ondoren, 1878an, Uruguaiko Paysandú herrira joan ziren.

Bere alabek irakasle-ikasketak egin zituzten eta horietako hiruk unibertsitate-ikasketekin jarraitu zuten. Paulina izan zen Uruguaiko lehen emakume medikoa, Clotilde lehen emakume abokatua eta Inés ere medikuntzan doktorea izan zen. Luisa hezitzailea eta poeta izan zen. Ángel nekazaritzako teknikaria izan zen eta Héctor, kontralmirantea (eta Héctor Luisi politikari eta diplomatikoaren aita).

## Erreferentziak 
## Ikus gainera 
* Feminismoa
* Emakumearen historia
* Paulina Luisi
* Clotilde Luisi
* Luisa Luisi
* Inés Luisi

## Kanpo estekak
Inés Luisi

**Inés Luisi** (Paysandú, Uruguai, XIX. mendea -1965) Uruguaiko mediku zirujaua eta Montevideoko Emakumeen Unibertsitateko dekanoa izan zen. 

## Biografia 
Bere gurasoak María Teresa Josefina Janicki eta Ángel Luisi izan ziren, Europatik etorri ondoren, Argentinan denbora bat eman eta Paysandú-n bizitzen jarri zirenak. Inés Paysandú-n jaio zen, bere seme-alaben heziketan sinesten zuen familia batean, eta hala erakutsi zuen haietako bakoitzaren prestakuntzak, batez ere lau alabek. Bere ahizpak izan ziren Paulina Luisi, medikua bera ere, eta diziplina horretan lehena, Luisa Luisi, idazle eta hezitzailea, eta Clotilde Luisi, herrialdean graduatu zen lehen abokatua. 

1917an Montevideoko Fakultatean graduatu zen, eta 1923 eta 1928 bitartean Emakumeentzako Unibertsitatean irakasle eta gero dekano izan zen. 

Asistentzia Publiko Nazionaleko hainbat sailetako buruzagitza-karguak bete zituen, Klinika Medikoko buru gisa.

Medikuntza Fakultatean azterketa-epaimahaia osatu zuen lehen emakumea izan zen.

## Erreferentziak 

## Ikus gainera 
* Paulina Luisi
* Luisa Luisi
* Clotilde Luisi
* María Teresa Josefina Janicki

## Kanpo estekak
Palestina Estatuko lurralde-antolaketa

thumb|180px|Palestinako Estatuaren Gobernazioak.
thumb|180px|Gorriz *De facto* palestinar agintzariek kontrolatzen dituztzen zonaldeak.

**Palestinako Estatuaren lurralde-antolaketa** 1994ko Osloko akordioen ondorioz ezarri zen. Urte hartan, Palestinar Aginte Nazionalak Tokiko Gobernu Ministerioa sortu zuen, eta 1995ean herrialdeko lurralde-administrazioaren lehen maila 16 gobernaziotan egituratu zuen, bederatzi Zisjordanian eta bost Gazako Zerrendan.

Toki Administrazioari buruzko 1997ko legeak Toki Gobernuaren Ministerioaren jurisdikziotik kanpo uzten ditu errefuxiatu-eremuak. Zuzenean Ekialde Hurbileko Palestinako Errefuxiatuentzako Nazio Batuen Agentziaren (UNRWA) mende daude, nahiz eta agentzia hori osasun- eta hezkuntza-arloko zerbitzuak hornitzeaz bakarrik arduratu. Beste zerbitzu motarako, hala nola ur edo elektrizitate hornidurarako, erantzukizunak nahasgarriak dira eta udalerriekin batera kudeatzen dira.

## Gobernazioak 
#### Zisjordania 
### Gazako Zerrenda 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zepita

**Zepita** edo **Sipita** Peru hegoaldeko herri bat da, Chucuito probintziako barruti homonimoaren hiriburua, Puno departamenduan kokatua, Titicaca aintziraren hegoaldean . 2007ko erroldaren arabera, 2.381 biztanle ditu.  1549ko abuztuaren 27an sortua, La Pazko Korrejidore eta Justizia Nagusiak, Alonso de Mendoza kapitainak. Aurrekari historikoen arabera, Zepitak bost sorrera-aldi izan ditu eta historia nazionalaren arabera Benemérita eta Heroica Zepita izenez ezagutzen da.

Zepitak bere tenplu kolonialak erakusten ditu, hala nola, 1542ko San Sebastián tenplua, 1545eko San Pedro eta San Pablo tenplua, eta batez ere, inka garaiko TANKA-TANKA Monumentu Arkeologikoa.

## Klima 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zepita barrutia

**Zepita barrutia** Chucuito probintzia osatzen duten 7etako bat da, Puno departamenduan dagoena, Peru hego-ekialdean, Puno eskualdeko gobernuaren administraziopean.

Eliza Katolikoaren ikuspuntu hierarkikotik, Arequipako Artzapezpikuko Juliren prelaturaren parte da. 

## Historia 
Zepita barrutia Peruren Independentziaren urteetan sortu zen (1821).

## Geografia 
[ezkerrera|thumb|250x250px| [Titikaka|Titicaca aintzira]]
Ekialdeko muturrean kokatutako barrutia, Titicaca aintzirarekin muga egiten du, Menor edo Huiñamarca izeneko bere aintzira txikienean eta Boliviarekin muga egiten du. Iparraldean Pomatarekin eta aldameneko Yunguyo probintziarekin egiten du muga, Yunguyo eta Copani barrutiekin; hegoaldean Kelluyo eta Desaguadero barrutiekin; eta mendebaldean Huacullanirekin.

Zepita probintziak 546,57 km²-ko lurralde-eremua hartzen du. departamenduko azaleraren % 0,76 ordezkatzen duena eta Titicaca aintzirako ur ispiluaren 130 km² inguruko azalera. Mugak Zepita barrutiaren mugak hauek dira: iparraldean Yunguyo probintziarekin zuzenago Copani barrutiarekin, eta Pomata barrutiarekin, hegoaldean Desaguadero eta Kelluyo barrutiekin, ekialdean Titicaca lakuarekin. Boliviako Errepublikari dagokio eta mendebaldean Huacullani Barrutiarekin. Eskualdeko hiriburura sartzeko bideak eta iristeko ordua

Puno-Desaguadero asfaltatutako errepidea: 138 km. Denbora 2 ordu Kelluyo-Zepita errepide asfaltatua: 24 km. Denbora 30 minutu.

Edozein espazio geografiko eta agroekologiko bezala, murrizketa eta potentzial klimatologikoak ditu. Bere aberastasun eta potentzial handiena folklorean, artisautzan, ohituretan, arbasoen tradizioetan dituen baliabide natural eta kulturalak dira. ekoturismoaren bideragarritasun turistikoaren indar handia ematen diotenak, esperientzia-turismoa eta abentura-turismoa, turismo arkeologikoa, turismo parte-hartzailea bere komunitate ezberdinetan.

## Hiriburua 
Barrutiko hiriburua Zepita hiria da.

## Demografia 
2000. urtean estimatutako biztanleria 20.113koa zen. 

## Leku turistikoak 
# Tanka Tanka Monumentu Arkeologikoa
# San Pedro eta San Pablo tenplua (1545)
# Donostiako tenplua (1542)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Zepitako Barrutiko Udalaren webgune ofiziala
* INEI Peru
Gema López

**María Gema López de Teresa**, ezagunagoa **Gema López** izenez (Madril, Madrilgo Erkidegoa, 1971ko apirilaren 14a) madrildar kazetaria da, gizarte kronikari buruzko telebista espainiarraren aurkezlea eta laguntzailea, eta Atresmedia komunikazio taldeari lotua dago 2023tik. Talde horretan, 2000. urtetik 2011. urtera arte ere aritu zen.

## Biografia 
Madrilgo Unibertsitate Konplutentsean kazetaritza-ikasketak egiten ari zela, Antena 3 Radioarekin hasi zen lanean bekadun gisa. Kazetaritzan lizentziatu zen eta ondoren, Telecinco albistegietan Luis Mariñasekin lankidetzan aritu zen.

Hainbat kate eta programatatik igaro ondoren, eta telebistako profesional garrantzitsuekin lankidetzan aritu zen, hala nola Televisión Españolako *Hoy es posible* Nieves Herrerorekin edo Telemadrid kateko *Con T de Tarde* Terelu Camposekin. 2000. urtean Ana Rosa Quintanak kontratatu zuen Antena 3 kateko *Gusto a ti* saioan laguntzeko.

### Antena 3eko etapa 
*Sabor a ti* saioko laguntzaile lanetan lau urte eman ondoren, 2003an Antena 3eko *¿Dónde estás corazón?* saioan hasi zen lanean, Jaime Cantizanok aurkeztua. Platoan, besteak beste Chelo García-Cortés eta María Patiñorekin aritu zen. Gainera, 2009. eta 2010. urteen artean maiz hartu zuen parte *Tal cual lo contamos* lanean, eta 2009an *Vaya par* saioan zuzendari debuta egin zuen, María Patiñok eta Jesús Mariñasek aurkeztua.

2011ko irailean, zortzi urte antenan egon ondoren, *¿Dónde estás corazón?* saioa bertan behera utzi zen, eta Mediaset Españak kontratatu zuen Gema López.

2023ko irailean, Mediaset Españan hamaika urte eman ondoren, Atresmediara itzuli zen, *Espejo público* saioaren bihotza aurkezteko, Antena 3en, Susanna Griso eta Miquel Valls-ekin batera.

### Telecincoko etapa 
1995ean, kazetari lanetan hasi zenean, Belén Ruedak aurkezten zuen *En directo contigo* saioaren laguntzaile lanetan jardun zuen. 

2012. urtearen hasieran, Telecincok fitxatu zuen *Materia reservada* saioaren laguntzaile lanetarako, eta urte bereko otsailaren 3an hasi zen *Deluxe* saioan. Gero, *Sálvame*-n sartu zen, eta, 2013an, *Abre los ojos... y mira* saioan.

### Bestelako lanak 
2004an, *Cuídate de mi* filmean parte hartu zuen aktore lanean. 2007an, berriz ere *El tercer día* film laburrean aktore aritu zen, eta Isabel pertsonaia interpretatu zuen.

Aerobic irakasle lanetan jardun du. 

2021. urtean Ne&Nu izeneko moda-firma sortu zuen  eta Madrilen lokala (showroom) zabaldu zuen. Influencer delako lanean ere badihardu.

## Ibilbidea 
### Telebista-saioak 
### Filmak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gema Lópezen biografia Todotele.com
Maggie Wheeler

**Margaret Emily Wheeler**, **Margaret Emily Jakobson** jaiotza-izenez eta **Maggie Wheeler** izenez ezaguna, (Manhattan, Ameriketako Estatu Batuak, 1961eko abuztuaren 7a) estatubatuar aktorea da. *Friends* telesailean Janice izeneko pertsonaiaren rola egiteagatik ezaguna da.

## Filmografia
### Filmak 
### Telebista 
## Kanpo estekak
Amparo Fortuny

[thumb|260px|El deseo Montaje gelan: [Teresa Font editorea El Deseo P.C.n. 'Edizio aretoa. Esther García ekoizlea eta Alicia Luna, Amparo Fortuny, Ana Díez, Chus Gutiérrez, Elisa Coll eta Patricia Roda zuzendariak aritu ziren *Yo decido. El tren de la libertad* dokumentalean.]]
**Amparo Soria Fortuny** (Valentzia, XX. mendea) film eta dokumentalen zuzendari eta ekoizle valentziarra da.

## Biografia 
Valentziako hirian jaioa, Amparo Soria Fortuny izenaz. Valentziako Lluís Vives Bigarren Hezkuntzako Institutuan ikasi zuen, geroago NICen gidoi zinematografikoa eta Madrilgo Erkidegoko Zinematografia eta Ikus-entzunezko Eskolan graduatu zen. 

## Lan ibilbidea 
Hainbat film labur zuzendu ditu. Lehen film luzea "Estudien Primavera" izan zen.

Urteetan telebistako lana ikus-entzunezko proiektu desberdinekin bateratu zuen. *Quizá Broadway* (2008, La Enana Marrónen estreinatua) film laburrarekin estreinatu zen zuzendaritzan. Ondoren, *Come on Gym* bideoklipa, 2010ean MTVn estreinatua, eta Mata (2012) dokumental faltsua zuzendu zuen. *Estudiar en primavera* (2014) izan zen lehen dokumental film luzea, eta Matadero Madrideko Cinetecan estreinatu zen. Nazioarteko hainbat jaialditan parte hartu du.

## Filmografia 
*Quizá Broadway* (2008)

*Come on Gym* (2010)

*La Mata* (2012)

*Estudiar en primavera* (2014)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
NA-8413

**NA-8413** edo **Olexuako sarbidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-6340 nafar errepideko 13,39 kilometroan hasi eta NA-7015 errepidearen 13,73 kilometrora arte doa. Errepidea 0,53 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Olexua

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Chine Thybaud

**Chine Thybaud** (1997eko urriaren 18a) frantziar aktorea da. *Toulouse-Lautrec Lizeoa* telesailean Victoire Dupré ikaslearen papera antzezteagatik da ezaguna.

## Biografia 
Ez zuen aktore izateko asmorik azaldu gaztetan. Paris-Dauphine Unibertsitatean "Zientzia politikoak" ikasten ari zela Mélissa Drigeard zuzendariak *Tout nous sourit* filmerako Juliette Pottier neska gaztearen papera egin zezan konbentzitu zuen. Loaren nahasteak tratatzeko botikekiko menpekotasuna duen nerabe bat antzeztu zuen. 2022an *Tandem* telesaileko atal batean hartu zuen parte.

2023an *Toulouse-Lautrec Lizeoa* telesaileko protagonista izateko aukeratu zuten. Telesail frantziar-belgikar honek 52 minutuko telesail onenaren saria jaso zuen Arroxelako 2022ko fikziozko jaialdian. Filmea grabatzen ari zela École Normale Supérieuren sartu zen diseinuaren eta dokumentalen ekoizpenaren masterra egitera.

## Filmografia 
### Filmeak 
### Telebistan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Aktorearen IMDBko fitxa irakurgai
NA-8707

**NA-8403** edo **Buñuelgo zeharbidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-5200 nafar errepideko 7,92 kilometroan hasi eta NA-5200 errepidearen 9,33 kilometrora arte doa. Errepidea 1,74 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Buñuel

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Al-Quds ospitalea

**Al-Quds ospitalea** Gazako zerrendako (Palestina Estatuaren lurraldea) Tel al-Hawa zonan dago, eta Israelgo indarrek kalte egin zioten 2009an. Ospitalea konpontzeko planak laster hasi ziren, Frantzia eta Qatarren laguntzarekin.

2023ko urrian Gazan gune segururik ez zegoenean gaixo askoz egotea gain hainbat pertsona babes bila ospitalera hurbildu zenean Israelek ebakuatzeko agindu zuen.

## Erreferentzia 
## Ikus, gainera 
* Ilargierdi Gorriaren Elkarteak, Jerusalenek, unibertsitate-ospitale bat zuzentzen du Al-Quds Unibertsitatean.  

## Kanpo estekak
Grand Départ Copenhagen Denmark 2022

**Grand Départ Copenhagen Denmark 2022** delakoa Frantziako Tourraren 2022ko edizioaren Grand Départ ekitaldia izan zen, osorik Danimarkan garatua, aurkezpen ofizialez gain hiru etapa bertan korritu baitziren. Ekitaldiarekin lotuta Danimarka osoan beste 700 inguru gertakari antolatu ziren. Hedabideen arabera antolakuntza lokalak 10 milioi euro ordaindu zizkion Tourraren erakundeari, eta horrek kritikak jaso zituen, baina hiru egunen buruan onarpena zabaldua zegoen Danimarkan.

Ekitaldiaren izenak Grand Départ termino frantsesa herrialdeko eta hiriburuko izen ingelesekin batu zituen, kontraste eginez hurrengo urteko Grand Départ Pays Basque 2023koarekin, zeinean Euskal Herriaren izena frantsesez agertu zen. 

Ekitaldia arrakastatsutzat jo zuten Danimarkako antolatzaileek zein Tourrekoek. 1.66 milioi ikusle izan zirela hiru etapetan jakinarazi zen, horietarik 639.000 Kopenhageko kaleetan lehen eguneko erlojupekoan. Ekitaldiari lotutako bisita turistikoak 722.000 izan omen ziren, eta haien gastu kalkulatua, Grand Départ-eko egunetan, 757 milioi koroakoa izan zen (101 milioi euro inguru). Telebistako zuzeneko emanaldiek 190 herrialdetan erakutsi zuten Danimarka.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Panaeolus antillarum

***Panaeolus antillarum*** *Bolbitiaceae* familiako onddo espezie bat da. Jangarria, ez da psikoaktiboa. Baina normalean ez da kontsumitzen, bere habitata eta zapore mindu samarra kontuan hartuta.

Sinonimoak: *Psilocybe antillarum,* *Panaeolus phalaenarum*.

## Deskribapena 
**Kapela:** 3 eta 8 cm bitarteko diametrokoa, kanpai-itxurakotik ganbilera, lodia, leuna, batzuetan zimur finekin. Kapelaren azala leuna, zuri-gris argi kolorekoa edo baita horixka kolorekoa ere, zahartzean zilar kolorekoa edo zuri distiratsua bihurtzen da.

**Orriak:** Adnatuak, sabeldun samarrak, gaztetan grisak eta espora-jalkinaren ondoren, beltz tantodunak, ertza zuri-gris kolorekoa.

**Hanka:** 4 eta 20 cm bitarteko garaierakoa, zurixka, nahiko sendoa, gainazal leuna goian eta ildaskatua behean, batzuetan okerra eta zertxobait loditua oinarrian. Eraztun gabe.

**Haragia:** Zurixka, oso lodia, usain fungikoa eta mindu samarreko zaporea. Espora jalkina beltza.

**Etimologia:** *Panaeolus* terminoa, grezieratik dator, "panoiolos" hitzetik, "pas pasa pan" = dena, eta "aiólos" = habitat koloretakoak.

## Jangarritasuna 
Jangarri kaskarra.

### Nahasketa arriskua 
*Psilocybe cyanenscens*, haluzinogenoa, meheagoa da, kapela deprimituagoa eta kolore grisaxkagoa du orban urdinxkekin. *Panaeolus semiovatus* delakoak eraztuna du.

## Sasoia eta lekua 
Udaberrian, udazkenean, euri sasoietan. Espezie arrunta eta kosmopolita, banaketa geografiko zabalekoa. Ganaduaren simaurretan (4 hankako hausnarkariak), Taldeka edo soropildu samar ateratzen da.

### Banaketa eremua 
Mundu osoan barreiatzen da, kontinente guztietan zehar, Antartikan izan ezik, eta habitat ugaritan garatzen da.

## Galeria 

Fitxategi:Panaeolus antillarum 1.jpg
Fitxategi:Panaeolus antillarum 2.jpg
Fitxategi:Panaeolus antillarum 3.jpg
Fitxategi:Panaeolus antillarum 4.jpg
Fitxategi:Panaeolus antillarum 5.jpg
Fitxategi:Panaeolus antillarum 6.jpg
Fitxategi:Panaeolus antillarum 7.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Galerina uncialis

***Galerina uncialis*** *Hymenogastraceae* familiako onddo espezie bat da.

Sinonimoak: *Agaricus uncialis*, *Naucoria uncialis*.

## Deskribapena 
**Kapela:** 30 mm arteko diametrokoa, hasieran globo-itxurakoa edo hemisferikoa, gero ganbiletik laura, batzuetan titi antzeko batekin; ertza luzaroan inkurbatua, mehea; kapelaren azala glabroa, higrofanoa, leuna edo pixka bat zimurtsua diskoan, gutxi edo  batere ildaskatu gabea gardentasunagatik, hori-okre kolorekoa, marroia edo arre-herdoil kolorekoa, okre-laranja kolorekoa, diskoan ilunagoa eta eguraldi lehorrean zurbilduz 

**Orriak:** Zabal, desberdinak, lamelulekin, oinaren ondoan sabeldunak, adnatuak; lehenengo hori-okre kolorekoak, arre-herdoil kolorekoak helduaroan, ertza krenulatu fin batekin eta zurbilagoa.

**Hanka;** 40 mm arteko garaierakoa eta 5 mm arteko diametrokoa, zilindrikoa, okre-marroi kolorekoa goialdean, arre-marroi-gorrixka oinarrirantz, fibrilosotik mintzezkora doan eraztun  nabarmen batekin, okre zurbil kolorekoa, iraunkor samarra ale helduetan.

**Haragia:** Mehea, okre antzeko kolorekoa. Irin usain eta zapore arin batekin. Espora-jalkina marroi-gorrixka kolorekoa.

**Etimologia:** *Galerina* terminoa, galeraren txikigarria da, latinezko "galerus" delakoarena, *Galerina* hitzak, kupula gisa erabiltzen den larruzko burukoa esan nahi duen "estilo" hitzetik eta portua esan nahi duen "fero" hitzetik; hankan errezel hondarrak dituelako

## Jangarritasuna 
Interes gastronomikorik gabea.

### Nahasketa arriskua 
Oso antzekoak diren espezie asko daude: *Galerina paludosa*, *Galerina marginata*, *Galerina badipes* eta abar.

## Sasoia eta lekua 
Udazkenean. Talde txikitan, briofitoz estalitako lurzoru hareatsuetan, batez ere kostaldeko duna finkatuetan. Ez da oso ohikoa.

### Banaketa eremua 
Europa, Errusia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mackenyu

**Mackenyu Arata** (Los Angeles, 1996ko azaroaren 16a ) aktore japoniarra da. 

## Biografia 
1996ko azaroaren 16an Los Angelesen jaio zen, Sonny Chiba eta Tamami Chiba. Bi anai-arreba ditu, Juri Manase izeneko ahizpa erdi bat eta Gordon Maeda izeneko anaia.

## Filmografia 
### Zinema 
* *Tadaima* (2015)
* *Kamen Rider Drive: Surprise Future* (2015)
* *Take a Chance* (2015)
* *Chihayafuru Part 1* (2016)
* *Chihayafuru Part 2* (2016)
* ''Night's Tightrope* (2016)
* *Bittersweet* (2016)
* *Let's Go, Jets!* (2017)
* *JoJo's Bizarre Adventure: Diamond Is Unbreakable Chapter I* (2017)
* *Peach Girl* (2017)
* *Pacific Rim: Uprising* (2018)
* *Chihayafuru Part 3* (2018)
* *Over Drive* (2018)
* *Impossibility Defense* (2018)
* *Code Blue: The Movie* (2018)
* *12 Suicidal Teens* (2019)
* *Tokyo Ghoul S* (2019)
* *NiNoKuni* (2019)
* *Kaiji: Final Game* (2020)
* *Our 30-Minute Sessions* (2020)
* *Tonkatsu DJ Agetarō* (2020)
* *Brave: Gunjō Senki* (2021)
* *The Master Plan* (2021)
* *Rurouni Kenshin: The Final* (2021)
* *Fullmetal Alchemist: The Revenge of Scar* (2022)
* *Fullmetal Alchemist: The Final Alchemy* (2022)
* *Knights of the Zodiac* (2023)

### Telebista 
* *Yume wo Ataeru* (2015)
* *Sakurasaku* (2016)
* *Tomorrow, I'll Surely Love You Again* (2016)
* *Brass Dreams* (2016)
* *Fugitive Boys* (2017)
* *Kiss that Kills* (2018)
* *Two Homelands* (2019)
* *Our Dearest Sakura* (2019)
* *Remote de Korosareru* (2020)
* *The End of the Tiny World: Half A Year Later* (2021)
* *Ichikei's Crow: The Criminal Court Judges* (2021)
* *One Piece'' (2023-gaur egun)

## Kanpo estekak 
*www.mackenfamily.jp
*Mackenyu — IMDb
Elisa Coll

[thumb|260px|El deseo Montaje gelan: [Teresa Font editorea El Deseo P.C.n. 'Edizio aretoa. Esther García ekoizlea eta Alicia Luna, Amparo Fortuny, Ana Díez, Chus Gutiérrez, Elisa Coll eta Patricia Roda zuzendariak aritu ziren *Yo decido. El tren de la libertad* dokumentalean.]]
**Elisa Coll** **Blanco** (Madril, 1992) madrildar idazlea, ekintzailea eta bisexuala da. *Resistencia bisexual: mapas para una disidencia habitable/* *Erresistentzia bisexuala: disidentzia bizigarri baterako mapak* liburuaren egilea. (Melusina, 2021). *Mitos del amor romántico/Maitasun erromantikoaren mitoak* fanzinearen egilea ere bada, eta *Vanity Fair, Vice, El Salto* eta *El Diario.es* komunikabideetarako testuak idatzi ditu.

## Aktibismoa 
Coll-ek defedatzen du bisexualitateak ez duela desioak bakarrik definitzen, nortasun disidenteak ere bai, berez, pertsona bisexualek jasaten duten egiturazko indarkeriak eta bifobiak markatua dagoela. Halaber, esan du beharrezkoa dela pertsona bisexualak oroimen historikoa duten subjektutzat hartzea.*"Bifobia, lizunak garela esateaz gain, indarkeria sexuala, psikologikoa edo fisikoa jasatean edo osasun mentaleko arazo larriak izatean datza. Indarkeria da, letra guztiekin"*.Elisa Coll-ek dioenez, *Resistencia Bisexual/Erresistentzia* *Bisexuala* liburua idaztera bultzatu zuena Estatu espainiarrean aurretik erreferenterik ez izatea izan zen.

Bestalde, Coll-ek idatzi du pertsona bisexualek zaila dutela 'armairutik irtetea', eta hori ez dela soilik erreferente erabat bisexualen faltarengatik, baizik eta bisexualitatea ikusezina bihurtzeagatik, baita LGBT komunitatean ere.

Gainera, monogamiarekin kritikatu dute, *Resistencia bisexual* liburuan, bikotea deszentralizatzeko beharra defendatzen du. *El Salto* aldizkarian, berriz, pertsonen arteko harreman adiskidetsuen garrantziari buruz idatzi du, bereziki emakumeen artean, bisexualen artean.

### *Erresistentzia bisexuala: disidentzia bizigarri baterako mapak* 
Liburua 2021eko otsailaren 1ean argitaratu zen, Melusina argitaletxearekin. Saiakera horretan bisexualitateari buruzko aurreiritziak eta gogoetak aztertzen dira,baita bereizkeriari aurre egiteko zelan egin aliantzak ere.

Collek erreferente eta oinarri izan zituen Sara Ahmeden *Fenomenología queer* eta Madreselvak argitaratutako *Bisexualidades feministas/ Bisexualitate feministak*, baita lagunekin partekatutako esperientzia pertsonalak ere.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Salfitko Gobernazioa

**Salfitko Gobernazioa** () Palestinako Estatuko hamasei gobernazioetako bat da (arabieraz *Muhafazah*), Zisjordania ipar-mendebaldean.  Hiri naguisa Salfit da.

## Ezaugarriak 
Hegoaldean Ramala eta Al Birehko Gobernazioa, ekialdean Nablusko Gobernazioa eta iparraldean Qalqiliyako Gobernazioa, eta mendebaldean Israel ditu mugakide. Gobernazioak 592 km² kilometro koadroko azalera du, eta Estatistiken Palestinako Zentroaren arabera, 2006. urtearen erdialdean 64.129  biztanle zituen.

## Antolaketa 
### Udalerriak 

* Biddya
* Bruqin
* Dar Abu Basal
* Deir Ballut
* Deir Istiya
* Farkha
* Haris
* Iskaka
* Izbat Abu Adam
* Kafr ad-Dik
* Khirbet Qeis
* Khirbet Susa
* Kifl Hares
* Marda
* Mas-ha
* Qarawat Bani Hassan
* Qira
* Rafat
* Salfit
* Sarta
* Yasuf
* Za'tara
* az-Zawiya

## Israelgo koloniak eta baseak 

* Alei Zahav
* Ariel
* Barkan
* El Matan
* Elqana
* Etz Efraim
* Havat Yair
* Immanuel
* Karnei Shomron
* Kfar Tapuach
* Kiryat Netafim
* Ma'ale Shomron
* Magen Dan
* Nofei Nehemia
* Nofim
* Peduel
* Revava
* Tapuach occidental
* Yakir

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Palestina Estatuko lurralde-antolaketa

## Kanpo estekak
Tubasko Gobernazioa

**Tubasko Gobernazioa** () Palestinako Estatuko hamasei gobernazioetako bat da (arabieraz *Muhafazah*), bat da, Zisjordania ipar-ekialdean.  Tubas hiria hiriburua da. 

## Ezaugarriak 
Iparraldean Israelekin egiten du muga, eta ekialdean Jordaniarekin. Gobernazioak 402 km² kilometro koadroko azalera du, eta Estatistiken Palestinako Zentroaren arabera, 2006. urtearen erdialdean 48.128 biztanle zituen. 

## Antolaketa 
### Hiriak 
* Tubas 

### Udalerriak 
Honako udalerri hauek udalerri-estatusa dute Palestinako Aginte Nazionaleko Toki Administrazioko Ministerioaren arabera.

* Aqqaba 
* Tammun

### Lekuko batzordeak 

* Bardala 
* Ein al-Beida 
* Kardala 
* Ras al-Far'a 
* Tayasir 
* Wadi al-Far'a 

### Herrixkak 
* al-Bikai'a 

### Errefuxiatuen kanpamentuak 
* Far'a

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Palestina Estatuko lurralde-antolaketa

## Kanpo estekak
Robert Fico

**Robert Fico** (Topoľčany, 1964ko irailaren 15a) eslovakiar politikaria da. Eslovakiako lehen ministroa izan zen 2006tik 2010era eta 2013tik 2018ra. 2023ko urrian berriro aukeratu zuten lehen ministro.

## Biografia 
1986an, Txekoslovakiako Alderdi Komunistan sartu zen, eta, Belusezko Iraultzaren ondoren, Ezker Demokratikoaren Alderdian afiliatu zen. 2006an hauteskundeak irabazi zituen SMER alderdiarekin eta lehen ministro izendatu zuten. 2010eko hauteskundeetako porrotaren ondoren, oposizioko buru bihurtu zen. 2013an lehen ministro kargura itzuli zen, Iveta Radičováren aurkako zentsura-mozio baten ondoren. 2018an dimisioa eman zuen, Ján Kuciak kazetariaren hilketak eragindako krisiaren ondorioz. 2023ko urrian itzuli zen boterera, koalizio-gobernu baten buru.

## Erasoa 
2024ko maiatzaren 15ean eraso baten helburu izan zen Robert Fico, Eslovakiako Handlová hirian, Bratislava hiriburutik 150 bat kilometrora. Robert Fico lehen ministroa zen orduan, eta eraosaren ondorioz, larri zaurituta gelditu zen. Zenbait hedabideren arabera, gobernuaren politikarekin «ados» ez zegoelako egin zion ustezko erasotzaileak tiro.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak