open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kemen (argipena)

**Kemen** izenak adiera zenbait ditu:
* kemena, adorea;
* kemena, indar fisikoa;
* *Kemen*, ETAren barne buletina.
* Kemen Kirol Osasun Zerbitzuak, Lazkaoko (Gipuzkoa) enpresa, kirolari arruntei nahiz goi mailakoei prestatzen laguntzen diena (besteak beste, Asegarceko pilotariei —Aimar Olaizolari eta abarri— eta Edurne Pasabani).
* Kemen Lertxundi (1979-), Ondarroako abeslari eta olerkigilea.
Zintzotasun

**Zintzotasuna** zintzoa denaren nolakotasuna da, hau da, pentsatzen eta sentitzen dugun moduan aritzea. Kultura askotan estimaturiko bertutea da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Düsseldorfeko nazioarteko aireportua

**Düsseldorfeko nazioarteko aireportua** Düsseldorfko hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 20.833.246 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Aéroport de Düsseldorf.jpg|
Fitxategi:Düsseldorf International departures 2010.jpg|
Fitxategi:Airport Düsseldorf International - Old tower - 2013.jpg|
Fitxategi:H bahn duesseldorf1.jpg|
Fitxategi:Bf-d-flughafenfern.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Begirune

**Begirunea** edo **errespetua** norbaiten aurrean adeitasunez eta onginahiez jokatzera bultzatzen gaituen sentimena da. Begirune-ezak zakarkeria du izena. Begirunea eman eta hartzen dugu: besteen errespetua espero dugu begirunea erakusten dugun moduan. Ez dira begirune eta tolerantzia nahastu behar, tolerantziak ez duelako mendekotasuna ekartzen baizik eta berdintasuna.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Adore

[thumb|Fortitudo, [Sandro Botticellirena]]
**Adorea**, **kuraia** edo **kemena** arazo edo oztopo bati aurre egin eta ekimenak garatzeko gogo indarra da, fisikoa nahiz morala. **Adoretsua** den pertsona batek beldurra eta mina gainditu eta arrisku, ziurgabetasun eta larderiaren gainetik egiten du aurrera.

Mendebaldeko tradizioan, Aristoteles, Tomas Akinokoa edo Kierkegaard bezalako filosofoek landu dute kontzeptua. Ekialdeko tradizioan, berriz, Tao Te Ching edo bushidon agertzen da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ohore

[thumb|290px|1804ko [Alexander Hamilton|Hamilton-Burr duelua]]

**Ohore** (latinezko *honos, honoris* hitzetik erakarria) ezagutzen den merezimenduari dagokion erakutsi ageria da. Banakakoa edo taldekakoa (familiakoa, eskolakoa, aberrikoa) izan daiteke, batzuetan ohore-kode konplexuak sortuz. Sentimendua unibertsala den arren, kodeak nahiko ezberdinak izan daitezke.

Samuel Johnsonek, *A Dictionary of the English Language* liburuan(1755), ohorea hainbat esanahi dituela definitu zuen, horietako lehena "arimaren noblezia, eskuzabaltasuna eta Zitalkeriaren mespretxua" izan zelarik. Ohore mota hau pertsona bertutetsu eta haren zintzotasunetik dator. Bestalde, Johnsonek ohorea "ospea" eta "fama" ren arteko erlazioan ere definitu zuen, "Maila- edo jaiotza-pribilegioak" eta "begirune" gisa, "Gizabanako bat sozialki kokatzen eta leheneratzeko eskubidea zehazten duen mota". Ohore hori ez da, sarritan, bikaintasun moral edo etikoaren eginkizuna, boterearen ondorioa baizik. Azkenik, sexualitateari dagokionez, ohoreari lotuta egon da, tradizionalki, "Kastitatea" edo "birjintasuna", edo gizon eta emakume ezkonduen kasuan, "Fideltasuna". Batzuek uste izan dute ohorea erretorika edo ekintza posibleen bilduma bat dela, kode bat baino gehiago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hanburgoko aireportua

**Hanburgoko nazioarteko aireportua** Hanburgoko hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 13.697.402 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Flughafen Hamburg.jpg|
Fitxategi:Tower Hamburg.JPG|
Fitxategi:HH-Airport Terminal1 02.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Stuttgarteko aireportua

**Stuttgarteko nazioarteko aireportua** Stuttgarteko hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 9.720.877 pertsonek erabili zuten.

Aireportuko airelinearik garrantzitsuenen artean Germanwings eta Lufthansa daude.

## Argazkiak 

Fitxategi:Stuttgart Airport Interior 2005-06-02.jpg|
Fitxategi:FlughafenStuttgart.jpg|
Fitxategi:Stuttgart Flughafen Terminal 1 01.jpg|
Fitxategi:Stuttgart flughafen 04.jpg|
Fitxategi:EDDS - 001.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Lisboa-Portela aireportua

**Lisboa-Portela aireportua** (portugesez "Aeroporto da Portela") Portugalgo Loures udalerriko Portela parrokian dagoen aireportu bat da, San Jurgi gazteluaren iparraldean eta Lisboa hiritik hurbil. 1940an eraiki zen.

2012an 15.301.176 bidaiari eta 99.544 tona merkantzia iragan ziren bertatik.

## Iruditegia 

Irudi:Airport of Lisbon 1408.jpg|Portelako aireportuaren irudiak.
Irudi:Airport Lisbon a.JPG|Gauez.

## Kanpo estekak 
* Lisboa-Portelako aireportuaren webgunea
Shambhala (errusiar mendia)

**Shambhala** PortAventura Park jolas-parkeko (Vila-seca, Katalunia) errusiar mendi ikusgarriena da, jolas-parke horretako atrakzio izarra 2012ko denboraldian. *Hypercoaster V-shaped* motako errusiar mendia da, eta Europako lau marka egin ditu: Europako errusiar mendi garaiena da (76 metro), jaitsiera garaiena du (78 metro), ibilbide handiena duen *hypercoaster*ra da, eta azkarrena (134 km/h).

thumb|300px|ezkerrera|Shambhala eta Dragon Khan garaiera hartzen

Txina gunean dago kokatuta, Dragon Khanen atzealdean. Ibilbidea Dragon Khanen ondotik igarotzen da lau aldiz. Bost *camelback* ditu —handiena, zazpi solairuko eraikin baten altuerakoa—, lurpeko tunel bat eta *splash* bat PortAventura Parkeko aintzira batean.

Atrakzioaren koloreak: urdin turkesa (trenbidea), zuria (bidea) eta gris iluna (laguntza zutabeak). Shambhalak hiru tren ditu, tren bakoitzeko zortzi bagoi, eta bagoi bakoitzeko lau jesarleku.

## Kanpo estekak
Coxiella burnetii

**Coxiella burnetii** bakterio Gram negatiboa da, kokobazilo itxura duena. Morfologiari dagokionez antz handia du Rickettsia generoko bakterioekin (hau baino txikiagoa izan arren), eta urte askotan genero honen barruan sailkatzen zen. Gaur egun, aldiz, Legionellales ordenean sailkatzen da, ezaugarri genetiko eta fisiologikoak bat ez zetozelako sailkapen zaharrarekin. Espora moduko forma erresistenteak sortzen ditu eta zelula barneko parasitoa da. Aerobioa eta ez-mugikorra.

Bakterio honek Q sukarra eragiten du, aerosolen bidez hartzen den zoonosia.

## Kanpo estekak
Kolonia Bonn aireportua

**Kolonia Bonn nazioarteko aireportua** (alemanieraz: *Flughafen Köln/Bonn*),  Kolonia eta Bonn inguruko Alemaniako eskualdea zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 9.280.070 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Koeln-Bonn-Airport14.jpg
Fitxategi:Koeln-Bonn-Airport11.JPG
Fitxategi:Flughafen Köln-Bonn - Terminal 2 - Vorfahrt (9033-35).jpg
Fitxategi:Flughafen Köln-Bonn 03.JPG

## Bidaiariak 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Anna Simon

**Anna Simon i Marí** (Mollet del Vallès, 1982ko abuztuaren 9a) kataluniar kazetari, telebista aurkezle bat da.

## Biografia 
Behin kazetaritzan lizentziatu ostean, 22 urterekin Anna Simon TeleTaxi TV telebista katean aurkezle lanean hasi zen (2005ko urtarrilaren 17an). Antena 3 eta Telecinco kateetako telefono deien saioetatik igaro ondoren, Cuatro kateak *Estas no son las noticias* saioan lan egiteko dei egin zion. Saioa amaitu ondoren, hainbat kate publikotan lan egin zuen, tartean TV3 (*Divendres*), 2010an Cuatroren *Tonterías las justas* saioan aurkezle gisa hasi zen, (Cuatro), gerora Neox katera *Otra movida* izenez iragan zen saioa.

2012ko uztailean Anna Simon Antena 3 kateko *Tu cara me suena* lehiaketako partaide gisa onartua izan zenGerora, 2012ko irailean Anna Simon kazetaria Antena 3 kateko *El Hormiguero* saioa aurkezten hasi zen.

## Telebista 
* *Buenas noches y buena suerte* (2006), Antena 3.
* *Estas no son las noticias* (2008), Cuatro.
* *Los mejores años de nuestra vida canción a canción* (2009), La 1.
* *Tú sí que vales* (2008), Telecinco.
* *La jaula* (2010), Antena 3.
* *Tvist* (2009-2010), TV3.
* *Divendres* (2009-2010), TV3.
* *Tonterías las justas* (2010-2011), Cuatro.
* *Otra movida* (2011), Neox.
* *Feliz año Neox* (2011), Neox.
* *Tu cara me suena* (2012-2013), Antena 3.
* *El hormiguero* (2012-), Antena 3.
* *Feliz Año Neox 2012* (2012), Neox.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Anna Simon kazetaria eta aurkezlearen IMDBko fitxa irakurgai
EuroAirport Basilea–Mulhouse–Friburgo

**EuroAirport Basilea–Mulhouse–Friburgo** edo **Basilea-Mulhouse eta Friburgoko aireportua** (; ), Suitzako Basilea, Frantziako Mulhouse eta Alemaniako Friburgoko hiriak eta inguruko eskualde osoa zerbitzatzen duen aireportua da. Aireportua hiru herrialdeek kudeatzen dute.

2015. urtean 7.061.059 pertsonek erabili zuten.

Aireportua darabilen airelinearik garrantzitsuena EasyJet da.

## Argazkiak 

Fitxategi:Grossraum Basel.png|Aireportuaren kokapen mapa.
Fitxategi:Aéroport Bâle-Mulhouse.jpg|
Fitxategi:Flughafen Basel Mulhouse.jpg|
Fitxategi:Business center EuroAirport.jpg|
Fitxategi:EuroAirport dprt.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*    Aireportuaren webgunea.
The World Factbook

***The World Factbook*** edo ***CIA World Factbook*** (euskaraz: "Gertaeren liburua") AEBetako Inteligentzia Agentzia Zentralak urtero ateratzen duen argitalpen bat da, almanaka gisa, eta hainbat herrialderen informazioa izaten du. Factbookak munduko herrialde bakoitzaren demografia, kokapena, telekomunikazioen gaitasuna, gobernua,industria,gaitasun militarra eta abar laburbiltzen du bizpahiru orrialdeetan.

CIAk *World Factbook* prestatzen du Ameriketako Estatu Batuetako Gobernuaren pertsonalak erabiltzeko, baina jabetza publikokoa da.

Gaur egun, *World Factbook*eko web orrialdea bi astean behin eguneratzen da. Argitalpen idatzia urtero eguneratzen jarraitzen da, urtarrilaren batetik aurrera daukaten informazioa erabiltzen da urte erdian argitalpena egiteko.

*World Factbook*, 1975. urtetik jabetza publikokoa da, eta 1994. urtetik webgunea ere existitzen da. Web orrialdeak hilabetero, 6 miloi bisita, bataz beste izaten du. Horretaz aparte, beste formatu batzuetan ere editatzen da: CD-ROM, mikrofitxak eta zinta magnetikoa.

## Kanpo estekak 
* Egungo CIA World Factbook
Microraptor

***Microraptor*** generoa dinosauroak zaharragoa baino Kretazeo berekoa da. Microraptoren hainbat fosiletan gaur egungo hegaztiek beso, hanka eta isatsan duten lumen antzeko egiturak aurkitu dira.

## Kanpo estekak
Jean-Pierre Thiollet

**Jean-Pierre Thiollet** (Poitiers, Poitou-Charentes, 1956ko abenduaren 9a - ) frantses idazlea da.

''Hallier, l'Edernel jeune homme* (2016), *Carré d'Art'' (Byron, Barbey d'Aurevilly, Salvador Dali, Jean-Edern Hallier) (2008), ''Je m'appelle Byblos* (2005), *Sax, Mule & Co* (2004) eta *Le Chevallier à découvert* (1998) liburu ezagunak idatzi ditu.

2017ko martxoan, Circle InterHallier-en sustatzailea da, Jean-Edern Hallier-en omenez
.

## Lanak 
* *Hallier de A à Z* (2025)
* *Hallier, chagrins d'amour* (2024)
* *Hallier tout feu tout flamme* (2023)
* *Hallier en roue libre* (2022)
* *Hallier, l'Edernel retour* (2021)
* *Hallier, l'Homme debout* (2020)
* *Hallier, Edernellement vôtre* (2019)
* *Hallier ou l'Edernité en marche* (2018)
* *Improvisation *so* piano* (2017)
* *Hallier, l'Edernel jeune homme* (2016)
* *88 notes pour piano solo* (2015)
* *Piano ma non solo* (2012)
* *Bodream ou rêve de Bodrum* (2010)
* *Carré d'Art: Lord Byron, Barbey d'Aurevilly, Salvador Dalí, Jean-Edern Hallier* (2008)
* *Jules Barbey d'Aurevilly* (2006-2007)
* *Je m'appelle Byblos* (2005)
* *Sax, Mule & Co* (2004)
* *Beau linge et argent sale - Fraude fiscale internationale et blanchiment des capitaux* (2002)
* *Les Dessous d'une Présidence* (2002)
* *La Pensée unique : Le vrai procès* (J. Foyer eta M. Godet batera, 1998)
* *Le Chevallier à découvert* (1998)
* *Euro-CV* (1997)
* *L'Anti-Crise* (M-F. Guignard batera, 1994)
* *Os très primeiros meses num nos emprego*, M-F. Guignard batera, Maria Mello trad. (1993) (*Réussir ses trois premiers mois dans un nouveau poste*, 1992)
* *Utrillo, sa vie, son oeuvre'' (J. Fabris, C. Wiart, A. Buquet, J. Birr, C. Banlin-Lacroix eta J. Foret batera, 1982)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Valladolideko Unibertsitatea

**Valladolideko Unibertsitatea** () 1241ean sortutako unibertsitatea da. Egoitza asko ditu, nagusia Valladoliden, baina baita Palentzian, Sorian eta Segovian ere. Egun, 24.000 ikasle baino gehiago ditu.

Euskal Herriko Unibertsitatea sortu arte Araba eta Gipuzkoa Valladolideko unibertsitate-barrutian egon ziren eta bertako unibertsitate-ikasleek Valladolidera joan behar izaten zuten. 1970ko hamarkadaren erdialdean milaka ziren Valladoriden estudiatzen ziharduten euskal herritarrak.

## Aurrealdea 
Unibertsitateko aurrealdea XVIII. mendean eraiki zen; hiriko monumentuen artean dago. Inguruan Katedrala eta La Antiguako Eliza daude.

## Ikus, gainera 
* Anjeles Iztueta Azkue

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Kantabriako Unibertsitatea

**Kantabriako Unibertsitatea** (gaztelaniaz eta ofizialki *Universidad de Cantabria*) 1972an sortutako unibertsitatea da. Egoitza bi ditu, nagusia Santanderren baina baita Torrelavegan ere. Egun 12.000 ikasle baino gehiago ditu.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
ANOVA-Irmandade Nacionalista

**ANOVA-Irmandade Nacionalista** Galiziako organizazio politiko nazionalista eta ezkertiar bat da, 2012. urtean sortua.

## Kanpo estekak 
ANOVA-Irmandade Nacionalistaren webgunea
Zaragozako Unibertsitatea

**Zaragozako Unibertsitatea** () 1542an sortutako unibertsitatea da. Egoitza asko ditu, nagusia Zaragozan izanik, baina baita Huescan, Jakan, Teruelen eta La Almunia de Doña Godinan ere. Miguel Servet, José Martí, Santiago Ramón y Cajal, Manuel Azaña, María Moliner, José Antonio Labordeta edo Antonio Mingote bere ikasle ospetsuen artean daude. 2008an 32.000 ikasle zituen.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Granadako Unibertsitatea

**Granadako Unibertsitatea** (ofizialki ) 1531n Karlos Habsburgokoak sortutako unibertsitatea da. Egoitza asko ditu, nagusia Granadan izanik, baina baita Ceutan eta Melillan ere. Blas Infante, Antonio Muñoz Molina, Federico García Lorca, Frederick Forsyth, Joaquín Sabina edo Niceto Alcalá-Zamora bere ikasle ospetsuen artean daude. Egun 80.000 ikasle baino gehiago ditu.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Dromaeosaurus

***Dromaeosaurus*** Kretazeo berantiarrean bizi zen dinosauro teropodoen generoa izan zen. Bere izena antzinako grezierazko *dromeus* (δρομευς, "lasterkari") eta *sauros* (σαυρος, "lizar") hitzen lotunea da.

## Kanpo estekak
Errioxako Unibertsitatea

**Errioxako Unibertsitatea** () bertan egoitza duen unibertsitate publikoa da. Egun 6.700 ikasle baino gehiago ditu. Dialnet data-basea babesten du.

1992ko maiatzaren 14an sortu zen, Diputatuen Kongresuak Errioxako Unibertsitatea Sortzeko Legea onartu zuenean, eta, besteak beste, ordura arte Zaragozako Unibertsitatearenak ziren Unibertsitate Elkargoa eta Irakasle, Politeknika edo Enpresa Eskolak bildu zituen.

Errioxako Unibertsitatearen campus bakarra Logroñon dago, eta 200.000 m² inguruko azalera du (66.000 m² eraikiak). Bertan garatzen dira irakaskuntza, ikerketa eta kultura jarduerak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Paueko eta Aturrialdeko Unibertsitatea

**Paueko eta Aturrialdeko Unibertsitatea** (ofizialki  edo *UPPA*) 1972an sortutako unibertsitatea da. Egoitza asko ditu, nagusia Pauen izanik, baina baita Baionan, Tarben eta Mont-de-Marsanen ere. Administratiboki Bordeleko akademiaren zuzendaritzapean dago eta, bere 12.000 ikasleei esker, hego-mendebaldeko Frantziako hirugarren unibertsitaterik handiena da (Bordele eta Tolosaren ondoren).

## Presidenteak 
* 2012-.... : Mohamed Amara (egungoa)
* 2008-2012 : Jean-Louis Gout
* 2004-2008 : Jean-Michel Uhaldeborde
* 1998-2004 : Jean-Louis Gout
* 1993-1998 : Claude Laugénie
* 1993 : Jean-Louis Gout
* Franck Métras

## Campusak 
*  Paue (egoitza nagusia)
*  Baiona (*Errobiko campusa*)
*  Angelu (*Montauriko campusa*)
*  Tarbe
*  Mont-de-Marsan

## Iruditegia 

Irudi:Université Parc Montaury Anglet UFR Sciences et Techniques Côte Basque UPPA Université Pau et Pays de l'Adour 64600.jpg|Montauriko campusa, Angelun.
Irudi:Errobiko_campus_berriko_eraikinak.JPG|Errobiko campus berriko eraikinak, Antoine Stinco arkitektoarenak.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Euskararen Irakaskuntzarako Baliabide Zentroa

**Euskararen Irakaskuntzarako Baliabide Zentroa** edo **EIBZ** irakaskuntza baliabideak sortzeko nafar zentroa da. 2002. ikasturtean sortu zen, eta Uharte herrian du egoitza.

Helburu orokorrak hauek ditu:
* Hezkuntzaren kalitatea hobetzeko jarduerak bultzatzea.
* Hizkuntza baliabideak eskurago jartzea.
* Ikastetxe barneko komunikaziorako testuak eta ikasmaterialak sortzerakoan, aholkuak ematea.
* Euskal Hizkuntza eta Literaturako irakasleei baliabide didaktikoak sortzen laguntzea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Arrolatza

**Arrolatza**, batzuetan **Arroletza** ere deitua, Sasiburuko mendilerroan dagoen mendia da, Barakaldo eta Alonsotegi artean dagoena. 454 metroko altuera du.

## Igoera 
* Gurutzeta ( 1o 15 m )
* Alonsotegi ( 1o 15m).
* Kastrexana

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ilso

**Ilso** edo **Eguen** Santxosoloko mendilerroaren berezko gailurra da, Gordexolan dagoena.

Mendi hontara ondorengo igoera puntuetatik igo daiteke: Gordexola, Sollano, Sodupe.

## Igoera 
* Aranguren ( 1o 30 m )
* Zalla ( 1o 30 m )
* Berbikiz ( 1o ).

## Erreferentziak
## Kanpo estekak
* Ilso / Eguen, *http://www.euskal-herria.org/*.
Italiako futbol kopa

**Italiako futbol kopa** edo **Coppa Italia** Italiako bigarren futbol txapelketa da, Serie A ligaren ondoren garrantzi handiena duena. 1922n izan zuen lehen edizioa baina talde handiek uko egin ziotek eta 1935 arte ez zen bigarren ekitaldia jokatu. Bigarren geldialdi bat ere izan zuen Bigarren Mundu Gerraren erruz eta 1953an berrabiarazi zuten.

Ekitaldi gehien irabazi dituzten taldeak Juventus FC (15 Kopa) eta AS Roma (9 Kopa) dira. Erroma da final gehien jokatu dituena, 18 hain zuzen ere.

181 eta 2007 artean finala bi partidutara jokatu izan zen baina ordutik aurrera partida bakarrean erabakitzen da txapelduna.

## Palmaresa 
* (luz), luzapena.
* (pen), penalti jaurtiketak.

## Garaipenak 
### Taldeka 
### Hirika 
## Ikus, gainera 
* Italiako futbol liga

## Kanpo estekak
Luxar

**Luxar** Sasiburuko mendilerroaren berezko gailurra da, Gueñesen dagoena.

1936ko gerlaren Bilboko Burdin hesiren azpiegiturak eraiki ziren bertan eta egun arrastoak ikus daitezke.

## Igoera 
* Gueñes ( 1o 30 m )
* Zaldupe ( 1o 45 m )

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Cotobasero

**Cotobasero** Ordunteko mendilerroan dagoen tontorra da, Burgos eta Bizkaia arteko mugan dagoena.

824 metroko altuera dauka.

## Abiapuntuak 
* Campo Calero ( 45 m )
* Ubal ( 1o 15 m )
* Aldeacueva ( 1o 15 m ).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
El Mazo

**El Mazo** Bizkaia eta Kantabria artean dagoen tontorra da, Karrantzan dagoena.

823 metroko altuera dauka. Bere mendebaldean Peña del Moro eta ekialdean Raneroko tontorrak ditugu.

## Ikus, gainera 
* Bizkaiko mendien zerrenda

## Abiapuntuak 
* Ubal ( 1o)
* Matienzo ( 1o 15 m )
* El Molinar ( 2o ).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Peñalta

**Peñalta** Ordunteko mendilerroan dagoen tontorra da, Karrantzan dagoena.

1145 metroko altuera dauka.

## Abiapuntuak 
* Campocalero ( 1o 15 m )
* Lanzas Agudas ( 1o 45 m ).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ranero (mendia)

thumb|ezkerrera|Ranero.
**Ranero ** edo **Peña Ranero** Karrantzako ipar-mendebaldean dagoen mendia da, Bizkaia eta Kantabria artean kokatutakoa. Honen mendebaldean Peña del Mazo dugu.

Hantxe dago Pozalagua kobazuloa.

Abiapuntu nagusia Raneroko auzotik da, ordu bateko ibilbidea dena.

## Ikus, gainera 
* Bizkaiko mendien zerrenda
* Armañongo natura parkea

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Longuitas

**Longuitas** Enkarterrin dagoen tontorra da, Artzentalesko Traslaviña eta Sopuertako Carral auzoen artean dagoena.

593 metroko altuera dauka.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Trasmosomos

**Trasmosomos** Enkarterrin dagoen mendilerroa da, Balmaseda eta Zalla artean dagoena.

698 metroko altuera dauka. Batzuetan Santxosolo izena ere hartu du.

## Igoera 
* Balmaseda ( 1o 30 m )
* Antuñano ( 1o 30 m ).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Thelma & Louise

**Thelma & Louis** (euskaraz "Thelma eta Louis"), 1991ko Ridley Scottek zuzendutako road movie drama film bat da. Susan Sarandon, Geena Davis, Harvey Keitel, Michael Madsen, Christopher McDonald eta Brad Pitt aktoreek antzeztu zuten.

Filma hau mugimendu feministaren ikur bilakatu zen.

## Argumentua 
Thelma Dickinson (Geena Davis), bizimodu aspergarri duen etxekoandre gaztea da, neskametzat duen Darryl (Christopher McDonald) senar gogaigarriarekin bizi delarik. Bestalde, Louise Sawyer (Susan Sarandon) kafetegi batean zerbitzari gisa lan egin eta musikaria den bere senargaia, Jimmy (Michael Madsen), berarekin ezkontzeko amesten du.

Asteburu batez bi lagunek egunerokotasun aspergarria eta fustrazioetatik urrundu nahian autoz elkarrekin ihes egitea erabakiko dute. Baina hain dibertigarria eta askatzailea zirudien ihesaldia hainbat gertakizun dramatikoez beteriko bizi osorako esperientzia bilakatuko da.

## Aktoreak 
* Susan Sarandon: Louise Shawer
* Geena Davis: Thelma Dickinson
* Harvey Keitel: Hal Slocombe (ikertzailea).
* Michael Madsen: Jimmy Lennox (el amigo de Louise).
* Christopher McDonald: Darryl Dickinson (Thelmaren senarra).
* Stephen Tobolowsky: Max (FBIko agentea).
* Brad Pitt: JD (autostopista).
* Timothy Carhart: Harlan Puckett (bortxatzailea).
* Lucinda Jenney: Lena
* Marco St. John: kamiolaria
* Jason Beghe: polizia
* Noel Walcott: txirrindularia

## Sariak 
* 1991: Oscar Sariak: Jatorrizko gidoi onenaren Oscar Saria. 6 izendapen.
* 1991: Urrezko Globoak: Jatorrizko gidoi onena. 4 izendapen.
* 1991: BAFTA: 8 izendapen, tartean filma, zuzendari, argazki eta soinu banda onena.
* 1991: Seminci: Espiga de Ouro: Filma onena.
* 1991: Cesar Sariak: Atzerritar filma onenaren izendapena
* 1991: David de Donatello: Atzerritar filma onena
* 1991: 2 National Board of Review Sari: Emakumezko aktore onenak (Susan Sarandon eta Geena Davis)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* *Thelma & Louis* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
UC Sampdoria

**Unione Calcio Sampdoria** Italiako Genova hiriko bi futbol talde handietako bat da.

## Historia 
1946an eratu zen hiriko bi talde elkartzean, *Sampierdarenese* eta *Andrea Doria*, izen bien batura da *Samp-Doria*. Italiako Liga bakarra eta lau kopa ditu. Europa mailan ere bikain ibili da, Europako Errekopa irabazi baitzuen, bai eta Europako Kopako finalera iritsi ere. 80 hamarkadaren amaiera eta 90.aren hasiera izan ziren taldearen garai onena.

Etxeko partidak Stadio Luigi Ferraris berriztuan jokatzen ditu. Historialari dagokionez hiriko beste taldea den Genoa CFC-ren itzalean dago, baina azken hamarkadak nabarmen hobeak izan ditu.

2023an maila galdu zuen.

## Uniformea 
Sorreratik ekipamendu bera izan du eta diseinuek aldaketa nabarmenik ez dute izan.

## Palmaresa 
### Italian: 10 
* Italiako futbol liga (1): 1990-91.
* Italiako futbol kopa (4): 1985, 1988, 1989, 1994.
* Italiako superkopa (1): 1991.

### Nazioartean: 1 
#### UEFAko Txapeldunen Liga 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1992
#### Europako Errekopa 
* Txapelduna (1): 1990
* Finalista (1): 1989
#### Europako Superkopa 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1990

## Euskal taldeen aurkako partidak 
Hauek dira Europako txapelketa ofizialetan Sampdoriak euskal taldeen aurka jokatu dituen partidak:

## Ikus, gainera 
* Italiako futbol taldeen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Zipar

**Zipar** edo **Ubieta** Bizkaiko mendia da, 631 metro ditu eta Ubietako mendilerroan kokatuta dagoena

## Igoera 
* Gueñes ( 1o 15 m )
* Zalla ( 1o 15 m )
* Galdames ( 1o 15 m ).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Etsipen

eskuinera|thumb|300px|**Etsipen-**keinua, kirol-partida bat galdu ondoren.

**Etsipena**, **dezepzioa** edo **desengainua** itxarondako edo irrikatutako gertaerak, egoerak, emaitzak eta helburuak ez gauzatzeagatik sortzen den sentimendua da, bereziki horien gainean ilusio handia jarri denean.

## Ikus, gainera 
* Desilusio

## Kanpo-estekak
Bahi

Zuzenbidean, **bahia** hartzekodunak gauza bat edukitzeko duen eskubide erreala da, zor baten berme gisa. Bahiak ez du gauza hori saltzeko eskubiderik ematen eta soilik zorra ordaintzen ez denean ahal izango du hartzekodunak gauza horren jabetza eskuratzeko prozesu juridikoa abiarazi.

## Kanpo estekak
(285263) 1998 QE2

[thumb|2013ko maitzaren 30eko [radar irudia]]
'''''' Lurretik gertu igarotzen den asteroide bat da, 2.75 kilometroko diametrokoa. 1998ko abuztuaren 19an aurkitu zuten Lincoln Near Earth Asteroid Research (LINEAR) programaren baitan, Socorro (New Mexico)n. 14 urteko obserbazio arku bat du eta orbita ezaguna.

Asteroidea dinosauroen desagerpena ekarri zuena baino txikiagoa da, eta bere orbitan lurretik oso gertu pasatzen da. Astronomoek uste dute ez dela arriskutsua. 2013ko maiatzaren 30ean asteroidea lurretik 6 milioi kilometrotara zegoenean, Goldstone radarrak bere inguruan orbitan zegoen beste gorputz bat detektatu zuen. Asteroideak duen ilargiak 600 metroko zabalera du. Hau da, 1998 QE2 asteroide bitarra da. NASAren arabera 200 metroko zabalera baino gehiago duten asteroideen %16a bitarra edo hirutarra da, sistema bat osatuz.

Lurrera egingo duen gerturapenik handiena 2013ko maiatzaren 31eko 20:59tan izan zen, eta hurrengo bi mendetan gertuen izango den momentua izango da.

## Kanpo estekak
Tahrir plaza

[thumb|Tahrir plaza, [2011ko Egiptoko Iraultza|2011ko Egiptoko iraultza garatzen ari zela]]
**Tahrir plaza** (arabieraz ميدان التحرير‎ *Mīdān at-Taḥrīr*, , euskaraz: Askapenaren Plaza), edo **martirien plaza** Kairoko zentruan dagoen plaza handia da, Egipton.

Kairoko zentruan dagoen plaza garrantzitsua izateaz gain, mundu mailako izena hartu zuen 2011ko Egiptoko iraultzaren erdigunea ere izan zelako. Lehenago ere izan zen hainbat protestaldi famaturen epizentroa, adibidez 1977ko Egiptoko ogiaren gatazkan.

## Kanpo estekak
Hartzekodun

**Hartzekoduna** zor baten ordainketa edo obligazio bat betetzea exijitzeko eskubidea duen pertsona da, fisikoa zein juridikoa.

## Kanpo estekak
Parma Calcio 1913

250px|thumb|1956-57 denboraldiko taldea.
**Parma Calcio 1913** (2004 arte **A.C. Parma** eta 2015 arte **Parma F.C.**) Parma hiriko futbol talde nagusia da. Italiako 3 Kopa irabazi ditu bai eta Europako Errekopa. 1993ko ekitaldi hartan Bilboko Athletic Kluba utzi zuen bidean. Ondoren UEFA Kopa bi ere irabazi zituen.

Etxeko partidak Ennio Tardini estadioan jokatzen ditu.

## Historia 
1913an *Verdi Football Club* izenarekin sortu zen, baina talde zaharra izan arren ez zen 1990 arte Lehenengo mailara igo. 90. hamarkadan ezagutu zuen garai onena A.C. Parma izenarekin. 2004ean **Parma FC** bihurtzea erabaki zuten. Jantziaren koloreak ere sarritan aldatu dituzte, beti ere armarriko kolore urdin, hori, zuri eta beltzarekin jokatuz.

2015eko martxoan porrot ekonomikoa jasan zuen eta talde berria eratu zen, **S.S.D. Parma Calcio 1913** bihurtuz. Behe mailetatik hasi eta 2017-18 denboraldian Serie B-an bigarren egin ondoren goren mailara iritsi zen.

## Uniformea 
Parma taldearen aurreneko uniformean kolore hori-urdinak agertzen ziren, Parmako dukerriaren kolore historikoak. Lehen Mundu Gerraren ondoren gurutze beltza eta kamiseta zuria hartu zituen, Juventusen uniformean inspiratua. Ordutik aurrera uniforme biak tartekatu ditu.

### Historikoak 
### Azken urteak 
## Palmaresa 
### Italian: 4 
* Italiako futbol liga (0)
* Italiako futbol kopa (3): 1992, 1999, 2002.
* Italiako superkopa (1): 2000.

### Nazioartean: 4 
#### Europako Errekopa 
* Txapelduna (1): 1993
#### UEFA Kopa 
* Txapelduna (2): 1995, 1999
#### Europako Superkopa 
* Txapelduna (1): 1993

## Euskal taldeen aurkako partidak 
Hauek dira Europako txapelketa ofizialetan Parmak euskal taldeen aurka jokatu dituen partidak:

## Ikus, gainera 
* Italiako futbol taldeen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Taldearen webgune ofiziala
Saldo (argipena)

**Saldo** hitzak adiera eta erabilera zenbait ditu:

* saldoa edo **aldra**, elkar babesteko edo migrazioak egiteko biltzen den animalia-multzo handia,
** **arrain-saldoa** edo sarda,
** hegazti-saldoa,
** ugaztunen saldoa (artaldea, ...);
* kopuru positibo eta negatibo baten arteko diferentzia gisa,
** kontabilitatean, saldoa, kontu batean fluxu positibo eta negatiboen arteko diferentzia, kontuaren zor-hartzekoak finkatzen duena,
** merkataritza saldoa, esportazioen eta inportazioen arteko diferentzia,
** migrazio saldoa, aldi jakin batean etorkinen eta joankinen arteko diferentzia.
Eduardo VII.a Erregearen Lurraldea

**Eduardo VII.a Erregearen Lurraldea** edo **Eduardo VII.a Erregearen penintsula** Marie Byrd Lurraldean dagoen penintsula da. Penintsulak aurrean Ross itsasoa du. Eduardo VII.a Erresuma Batukoaren izena darama.

Ross Dependentziaren barnean dagoenez, Zeelanda Berriak lurraldearen jabetza aldarrikatzen du.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bologna Football Club 1909

280px|thumb|1936-37ko liga irabazi zuen taldea.
**Bologna Football Club 1909** Italiako futbol talde zaharrenetakoa da, Bolonia hirikoa. Italiako 7 liga eta bi kopa irabazi ditu.

Etxeko partidak Stadio Renato Dall'Ara estadioan jokatzen ditu.

## Historia 
### Sorrera eta hasierako urte bikainak 
Taldea 1909an sortu zuen Emilio Arnstein austriar futbol zaleak eta XX. mendearen hasierako hamarkadetan talde indartsua izan zen, batez ere 20. eta 30. hamarkadetan. Bigarren Mundu Gerra Italian hasi zenerako irabaziak zituen jadanik sei liga.

### Azkenengo tituluak eta gainbehera 
Hurrengo hamarkadetan lehen mailako erdi pareko postuetan kokaturik egon zen harik eta 1964an bere zazpigarren liga, eta orain arteko azkena, eskuratu zuen arte. 1970. hamarkadaren hasieran bi kopa eskuratu zituen, bigarrena Palermoren aurka bana berdindu ostean penalti jaurtiketek erabaki zuten. 1982an lehen mailatik jeitsi zen eta berehala hirugarren mailaraino joan zen. 2006 arte ez zuen bigarren mailara igotzerik lortu eta 2008an lehen mailara igo zen berriz Francesca Menarini entrenatzailearen eskutik.

### Bologna 2010 
2010an Consorte bankariak eta Zanetti negozio-gizonak *Bologna 2010* kontsortzioa eratu eta Bologna FC hartu zuen beren gain. 2014 urtean maila galdu zuen baina 2015ean play offak irabazi eta Seria A-ra itzuli zen. Ordutik beheko postuetan ari den arren mantentzea lortu du.

## Uniformea 
Praka zuridun eta praka urdindun modeloak tartekatu izan ditu 1974tik aurrera.

## Palmaresa 
### Italian: 9 
* Italiako futbol liga (7): 1924-25, 1928-29, 1935-36, 1936-37, 1938-39, 1940-41, 1963-64
* Italiako futbol kopa (2): 1970, 1974.

### Nazioartean: 4 
* UEFA Intertoto Kopa (1): 1998.
* Mitropa Kopa (3): 1932, 1934, 1961.

## Ikus, gainera 
* Italiako futbol taldeen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Taldearen webgune ofiziala
Elisabet Printzesaren Lurraldea

**Elisabet Printzesaren Lurraldea** Antartikako eskualdea da, Australiar Lurralde Antartikoaren barnean dagoena. Bi ataletan banaturik dago:

* Ingrid Christensenen kostaldea, 73°35'E- 81°24'E
* Leopold eta Astriden kostaldea, 81°24'E - 87°43'E

Mendebaldean Amery izotz-hezia eta Mac. Robertsonen Lurraldea eta ekialdean Gilen II.aren Lurraldea ditu. 1931ko otsailaren 9an aurkitu zuten Sir Douglas Mawsonek zuzendutako espedizio batean eta orduan lau urte besterik ez zituen Elisabet Printzesaren izena eman zioten, gero Elisabet II.a izango zena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gilen II.aren Lurraldea

**Gilen II.aren Lurraldea** Antartikako eskualdea, Australiar Lurralde Antartikoaren barnean dagoena.

Elisabet Printzesaren Lurraldea eta Maria Erreginaren Lurraldea mugakideak ditu. 1902ko otsailaren 22an aurkitu zuten Erich von Drygalskik zuzendutako espedizio batean eta orduan enperadorea zen Gilen II.a Alemaniakoaren izena eman zioten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Haakon VII.a Erregearen itsasoa

**Haakon VII.a Erregearen itsasoa** () Ozeano Australeko itsasoa, Ekialdeko Antartikaren parean dagoena. Weddell itsasoa eta Lazarev itsasoaren artean dago. Haakon VII.a Norvegiakoaren izena du.

Udazkenetik udaberriraino izotzez estalita, Ross itsas txakurrak (*Ommatophoca rossii*) bertan du habitat.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Maria Erreginaren Lurraldea

**Maria Erreginaren Lurraldea** Antartikako eskualdea, Australiar Lurralde Antartikoaren barnean dagoena.

Filchner eta Hordern lurmuturren artean kokaturik, 1912ko otsailean aurkitu zuten Douglas Mawsonek zuzendutako espedizio batean eta Jurgi V.a Erresuma Batukoaren emaztea zen Maria Teckekoaren izena eman zioten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Maud Erreginaren Lurraldea

**Maud Erreginaren Lurraldea** (norvegieraz: *Dronning Maud Land*) Ekialdeko Antartikako 2,7 milioi km2 dituen eskualdea da, Norvegiak aldarrikatua.

Mendebaldean Britainiar Lurralde Antartikoa eta ekialdean Australiar Lurralde Antartikoa dituena, 1930ean Hjalmar Riiser-Larsenek lehendabizikoz zapaldu eta Haakon VII.a Norvegiakoaren emaztea zen Maud Galeskoaren izena eman zioten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ray Liotta

'*Raymond *Ray* Allen Liotta*' (Newark, New Jersey, 1954ko abenduaren 18a - Santo Domingo, Dominikar Errepublika, 2022ko maiatzaren 26) estatubatuar aktorea izan zen. Hainbat filma ospetsutan antzeztu zituen, tartean *Something Wild* (1986), *Field of Dreams* (1989), *Goodfellas* (1990), *Unlawful Entry* (1992), *Cop Land* (1997), *Hannibal* (2001) eta *Identity* (2003).

## Filmografia 
## Bideo-jokoak 
## Kanpo estekak 
* Ray Liotta aktorearen IMDBko fitxa irakurgai}
Ciaran Bourke

**Ciaran Bourke** (1935eko otsailaren 18a, Dublin &ndash; 1988ko maiatzaren 10a) irlandar musikari eta abeslari bat izan zen, *The Dubliners* folk musika taldeko kidea.

Haurtzaroan irlandera hiztuna zen haurtzainak zaindu eta hizkuntza horretako ikastetxeetan ikasi zuenez, bera ere irlandera hiztuna zen, * The Dubliners* taldeari elementu gaelikoa gehituz, taldearen irlanderazko abestiak abestuz.
KTM

**KTM Sportmotorcycle AG** edo **KTM** motor ekoizle austriarra da. Enpresa 1934an sortu zen Austriako Mattighofen herrian. KTM, enpresa sortu zuten bi pertsonen abizenak eta enpresa sortu zen herriarenak batzen ditu, Kronreif, Trunkelpolz eta Mattighofen.
Gaur egungo KTMko presidentearen izena Kevin Teimberght Muller da, hau da, KTM izenarekin bat egiten duten inizialak.

## Historia 
Enpresa hau 1934an Hans Trunkenpolzek fundatu zuen, eta bertan, motoak Rotax, Sachs eta Puch motoreekin egin zituen. KTM-ek errepideko motorrak egiten zituen, baina geroago, off-road motorretan espezialitatu nahi izan zuen, esate baterako, 1977-ko 250 G56 motoarekin.

## Off-road motozikletak 
thumb|ezkerrera|KTM Supermoto moto bat.

"Off-road" terminoak, pabimenturik ez daukan errepideari dagokio.

Motocross - 2010 SX linearen barnean, alde batetik, 65, 85, 105, 150 eta 250 modeloak (2 aldiko motoreak) eta, bestetik, 250, 350, 450 daude (4 aldikoak).

Cross-Country XC linean, alde batetik, 150, 250 eta 300 modeloak (2 aldiko motoreak) eta, bestetik, 250, 450 eta 525 daude (4 aldikoak). XC lineak aurreko MXC bikes eguneratzen du.

Enduro EXC lineak 250, 450, 530 modeloak (4 aldiko motoreak) eta 125, 200, 250 eta 300 (2 aldikoak) merkaturatu ditu.

Super Enduro 690 eta 950 modeloak.

Supermoto

Dual-sport

## Gaur egungo modeloak 
### Umeentzat 
* 50 Senior AC
* 50 SX
* 65 SX
* 85 SX

### Motocross 
* 125 SX
* 250 SX
* 250 SX-F
* 450 SX-F
* 505 SX-F

* 200 XCW
* 250 XCW
* 250 Six Days
* 300 XCW
* 300 Six Days
* 350 SX-F
* 450 XCW
* 450 Six Days
* 530 XCW
* 530 Six Days
* 690 Enduro
* 950 Super Enduro
* KTM 625 SXC ENDURO*

### Enduro 
thumb|KTM 690 Enduro
* 125 EXC / EXC Sixdays
* 200 EXC
* 250 EXC / EXC Sixdays
* 250 EXC-F / EXC Sixdays
* 300 EXC / EXC Sixdays
* 350 EXC / EXC Sixdays
* 400 EXC
* 450 EXC / EXC Sixdays
* 530 EXC / EXC Sixdays
* 690 Enduro
* 690 Enduro R

### Adventure 
thumb|640 Adventure Modeloa
* 620 Adventure
* 640 Adventure
* 950 Adventure
* 990 Adventure
* 1190 Adventure

### Sport 
* 450 SMR
* 690 Supermoto
* 690 SMC
* 990 Supermoto
* 950 Supermoto
* 200 Duke
* 690 Duke
* 990 Super Duke
* RC8 1190
* KTM Duke 125
* KTM Duke 300

### ATV 
eskuinera|thumb|KTM ATV Bat
* ATV 450
* ATV 525
* ATV 505

## Kanpo estekak 
* Enpresaren webgunea.
Kaplan-Meier zenbatesle

thumb|Kaplan-Meier zenbatesle grafiko baten adibidez.
**Kaplan-Meier zenbatespena** biziraupen-funtzio bat da. Multzo bateko banakoen jarraipen etengabeak biziraupen-probabilitateak zenbatestea sinplea bada ere, Kaplan-Meier zenbatespenak banakoak ikerketatik *desagertu* edo *galdu* egiten direnean ere erabil daiteke eta horrela praktikan suertatu ohi den oztopo bati erantzuten dio. Zenbatespen metodoa Edward L. Kaplan eta Paul Meieri zor zaie eta 1958 urtean eta bien arteko gutun-trukaketa luze baten ondoren plazaratu zuten *Nonparametric estimation from incomplete observations* artikulua du abiapuntutzat.

## Kanpo estekak
Box Irlandarra

thumb|Box Irlandarraren kokapena
**Box Irlandarra** (ingelesez: *Irish Conservation Box*) Irlandako hego-mendebaldeko kostaldearen aurrean dagoen itsasgunea da.

Irlandako eskumeneko uretan hasi eta 100.000 km² baino gehiagoko azalera du Itsaso Zeltikoan. Europar Batasunaren Arrantza Politika Bateratuaren ondorioz, zenbait arrantza motak murriztuta daude bertan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Rockall Arroa

**Rockall Arroa** Irlanda eta Erresuma Batuko mendebaldeko kostaldearen aurrean dagoen itsasgune eta arro sedimentarioa da. **Hatton Arroa** ( *Hatton Bank* izena era erabili izan da).

Eskumeneko uretan hasi eta 800 kilometroko luzera eta 150 kilometroko zabalera ditu. Izena Rockall haitzetik datorkio.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Niza Côte d'Azur aireportua

'''Niza Côte d'Azur nazioarteko aireportua''' Nizako hiria eta inguruko Kosta Urdina zerbitzatzen dituen aireportua da.

2012an 11.189.896 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Nice Côte d'Azur Airport from the air.JPG|
Fitxategi:Terminal 2 Interior Nice Côte d'Azur airport.jpg|
Fitxategi:Aeroport nice piste.jpg|
Fitxategi:Aeroport nice tarmac.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Maitagarrien eraztun

thumb|250px| Onddoak zirkulo baten forman sortuta.
thumb|250px|Maitagarrien eraztuna larre batean.
**Maitagarrien eraztunak** (baita **sorginen korroak** ere), ingelesez "fairy ring" eta alemanez "hexenringe", sarritan interpretazio fantastiko izan duten jatorri naturaleko fenomenoak dira. Fernomeno desberdinen ondorioz begetazioan zirkuluak sortzen dira eta herriko irudimena horren atzean gertaera ez-naturalak ikusi nahi izan du. Fenomenoaren jatorri ohikoena onddoen mizelioek sortutakoak dira. Eraztun hauek 10 metroko diametro izan dezakete; izan ere, 70 metrokoak ikusi omen dira ere bai. Ez dira lur landuetan agertzen diren zirkuluekin (corp cicle) edo uztetako zirkuluekin nahastu behar.

Maitagarrien eraztunak larreetan eta lurzoruetan ager daitezke.

Eraztun hauek Europako mitologian toki berezia betetzen dute. Antza, zirkulu horiek beste dimentsioen edo erresumen sarrera ziren. Batzutan ere maitagarriak edo sorginak dantzatzen egondako tokia markatzen zuten.

Europatik kanpo, basamortuetan, esaterako Namibian, beste zirkulu batzuk dira ezagunak baina hauek termita espezie batzuek sortutakoak dira.

## Inplikaturiko espezieak 
[thumb|*[Ilarraka|Clitocybe nebularis* espezieak sortutako eraztuna.]]
Espezie asko dira horrelako fenomenoen sortzaileak:
* *Agaricus arvensis*
* *Agaricus campestris*
* *Agaricus praerimosus*
* *Amanita muscaria*
* *Amanita phalloides*
* *Amanita rubescens*
* *Bovista dermoxantha*
* *Calocybe gambosa*
* *Calvatia cyathiformis*
* *Clitocybe dealbata*
* *Clitocybe nebularis*
* *Clitocybe nuda*
* *Clitocybe rivulosa*
* *Chlorophyllum molybdites*
* *Chlorophyllum rhacodes*
* *Cyathus stercoreus*
* *Disciseda subterranea*
* *Entoloma sinuatum*
* *Gomphus clavatus*
* *Infundibulicybe geotropa*
* *Lepista sordida*
* *Leucopaxillus giganteus*
* *Lycoperdon gemmatum*
* *Marasmius oreades*
* *Sarcodon imbricatus*
* *Tricholoma album*
* *Tricholoma orirubens*
* *Tricholoma pardinum*
* *Tricholoma matsutake*
* *Tuber melanosporum*
* *Vascellum curtisii*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Marseilla Provence aireportua

**Marseilla Provence nazioarteko aireportua** Marseillako hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 8.295.479 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Marignane Airport.JPG|
Fitxategi:Entrée aeroport Marseille.jpg|
Fitxategi:Aéroport de Marseille Provence 20080929.jpg|
Fitxategi:Aéroport Marseille-Provence10.jpg|
Fitxategi:Aéroport Marseille-Provence11.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Tolosa-Blanhac aireportua

**Tolosa Blanhac aireportua** (), Tolosako hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 7.559.350 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Aeroporto di Tolosa Blagnac.jpg|
Fitxategi:Blagnac2.jpg|
Fitxategi:Belouga aterrissage à Blagnac.jpg|
Fitxategi:TLS factory 7413v.jpg|
Fitxategi:Embraer 190 (KLM cityhopper) 091.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bordele-Merinhac aireportua

**Bordele-Merinhac aireportua** Bordeleko hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 4.428.072 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Aéroport Bx Mérignac.JPG|
Fitxategi:BOD terminal B.jpg|
Fitxategi:Piste vue aerienne.jpg|
Fitxategi:Tour Bordeaux.jpg|
Fitxategi:Tower-Bordeaux 02.JPG|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
The Bridges of Madison County

***The Bridges of Madison County*** () Clint Eastwood estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta aktorearen filma da, Robett James Waller idazlearen izen berdineko eleberrian oinarritua.

Bere antzezpenarengatik, Meryl Streep aktorea 1996ko Emakumezko aktore onenaren Oscar Sarirako izendatua izan zen, nahiz eta azkenean Susan Sarandonek bereganatu zuen.

## Argumentua 
Filma 1965ean girotuta dago. Francescaren (Meryl Streep) istorioa azaltzen du: Iowako Madison konderriko herri batean bizi den italiar etxekoandre bakartia da, estatubatuar gudari ohi batekin ezkondu eta AEBetara bizitzera joana. Senarra eta seme-alabak azokara joanak direla, Robert Kincaid (Clint Eastwood) National Geographic aldizkariko argazkilaria ezagutu du, haren herriko zurezko zubi estalien argazkiak ateratzeko bertaratua.

Biek elkarrekin igarotako lau egunek eta ezkontzaz kanpoko harreman horrek Francescaren bizitzan sekulako aldaketa ekarri diote.

## Aktoreak 
* Clint Eastwood: Robert Kincaid
* Meryl Streep: Francesca Johnson
* Annie Corley: Caroline
* Victor Slezak: Michael Johnson
* Jim Haynie: Richard Johnson
* Sarah Kathryn Schmitt: Carolyn, haurra
* Christopher Kroon: Michael, haurra
* Phyllis Lyons: Betty
* Debra Monk: Madge

## Kanpo estekak 
* "The Bridges of Madison County" filmako IMDBko fitxa irakurgai
Stockholm-Arlanda aireportua

**Stockholm Arlanda nazioarteko aireportua** Stockholm zerbitzatzen duten aireportuetako bat da. 

2012an 19.677.765 pertsonek erabili zuten.

Aireportuko airelinearik garrantzitsuenak Scandinavian Airlines eta Norwegian Air Shuttle dira.

## Argazkiak 

Fitxategi:ARNterm2.jpg|
Fitxategi:Arlanda Tower at night.jpg|
Fitxategi:Arlanda Central.JPG|
Fitxategi:Aéroport d'Arlanda - Stockholm0360.JPG|
Fitxategi:Arlandastad.jpg|

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Stockholm Västerås aireportua
* Stockholm Skavsta aireportua

## Kanpo estekak 
*  Aireportuaren webgunea.
ETS

**ETS** siglak adiera zenbait ditu:

* Euskal Trenbide Sarea  Euskal Autonomia Erkidegoaren esku dauden burdinbide-azpiegiturak eraiki, mantendu eta kudeatzen dituen erakunde publikoa;
* En Tol Sarmiento,  Euskal Herriko ska-rock musikako talde bat.
Bruselako aireportua

**Bruselako nazioarteko aireportua** Bruselako hiria zerbitzatzen duten bi aireportuetako bat da. 

2012an 18.971.332 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Airport EBBR.JPG|
Fitxategi:Brussels Airport pier A 2008.jpg|
Fitxategi:Brussels Airport Pier A cue.JPG|
Fitxategi:Brussels airport terminal b early morning 02.JPG|
Fitxategi:Brussels Airport Pier A.JPG|

## Ikus, gainera 
* Brusela Hegoaldea-Charleroi aireportua

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*    Aireportuaren webgunea.
Agüero

**Agüero** hurrengoei egin ahal dio erreferentzi:

* Agüero (Huesca), Huescako udalerria.
* Agüero (Kantabria), Marina de Cudeyo udalerriko herria.
Gongeda

**Gongeda** Bizkaiko mendia da, Ganekogortako mendilerroan dagoena, Ganekogorta eta Pagero mendien ondoan kokatutakoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Canilla–Portugalete geltokia

**Canilla–Portugalete** Euskal Herriko Bizkaiko tren geltoki zaharra bat da, Portugalete udalerrian kokatuta dagoena.

2006ko urtarrilean berrireki zen Portugaleteko turismo bulego eta komun publiko modura, eta 2009ko otsailetik aurrera Portugaleteko Behargintza enplegu agentziaren eta udalaren Erosketa, Formakuntza eta Enplegu sailaren egoitzak ere bertan kokatzen dira.

Eraikina estilo klasikokoa da. Erdigunean erloju-dorrea du, zeinak kupuladun estalkia baitu.

## Historia 
Geltokia 1888ko irailaren 27an inauguratu zen, Bilbo-Santurtzi burdinbidearen Barakaldotik Portugaleterainoko trenbide tartea ireki zenean. Lanak *Bilbotik Portugaleterainoko Burdinbide Konpainia*k egin zituen.

1924an trenbidea Norte izenez ezaguna zen Iparreko Burdinbideen Konpainiaren esku gelditu zen.

1926an Bilbo eta Portugalete arteko burdinbidea Santurtziraino luzatu zen, trenbide adar berri bat sortuz, eta La Canillako geltokia trenbide adar berritik kanpo geratu zen. Geltokia cul-de-sac bihurtu zen, hau da, Bilbotik La Canillara heltzen ziren trenek geltokira heldu eta gero atzeranzko martxa eman behar izaten zuten, Santurtzirako adar berrira lotzeko gunera heldu arte, ondoren adar berritik bidea jarraitzeko.

1941. urtean RENFE enpresa publikoa jaio zen, eta burdinbidea bere menpe gelditu zen. Lehen aipatutako maniobra ezerosoak zirela eta, 1957ko uztailaren 14an, RENFEk geltokia ixtea erabaki zuen, Santurtzirako adar berriaren barruan tren geltoki berri batengatik ordezkatuz. Hala, gaur egun martxan dagoen Portugaleteko geltokia eraiki zuten, eta La Canilla geltokia zerbitzutik kanpo gelditu zen.

1960ko hamarkadan eraikina udalaren esku gelditu zen, eta geroztik hainbat zaharberritze jasan ditu, gaur egun udalaren gune administratiboetariko bat dela.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Bilbo-Santurtzi burdinbidea
* RENFE

## Kanpo estekak
Jeddah Tower

**Jeddah Tower**, lehenago **Kingdom Tower** edo **Erreinuko dorrea** (arabieraz: برج المملكة‎ Burj al Mamlakah), Saudi Arabiako Jidda hirian eraikitzen ari den etxe orratza da. Dorreak 1000 metro baino gehiago izango ditu, baina Dubaiko Burj Khalifa dorrearekin gertatu bezala, eraikinaren sustatzaileek ez dute eraikinaren azken garaiera beranduagora arte jakitera emango.

Lehen harria 2013ko apirilean jarri zen eta egitura 2018rako amaitzea aurrikusten zuten.

Gehienbat arazo ekonomikoak tarteko, eraikuntza egiteko abiadura moteldu zen. Horren ondorioz, eraikuntzaren amaieraren data atzeratu zuten behin eta berriz. Gaur egun, 2021erako guztiz eginda egotea aurreikusten dute.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Proiektuaren webgune nagusia.
* Dorrearen ordenagailu bidezko irudia.
Sky City

**Sky City** edo **Zeruko hiria** (txineraz: 天空城市; pinyineraz: tiānkōng chéngshì), Txinako Herri Errepublikako Changsha hirian proposaturiko erabilera anitzeko etxe orratza da. 838 metro eta 220 solairu izango ditu eta aurrez lantegi batean eraikitako moduluekin eraikiko da hiru hilabeteko epean.

Eraikina *Broad Sustainable Building*' enpresak eraikiko du. Enpresa berdinak 2011n Txinako Changsha hirian 30 solairuko hotel bat 15 egunean eraiki zuen..

## Erreferentziak 
## Kanpo Loturak 
*  *90 egun munduko etxeorratzik garaiena eraikitzeko; Txinan, noski* Zuzeu.com
*  Broad Sustainable Building enpresaren webgunea.
* Dorrearen ordenagailu bidezko irudia.

## Kanpo estekak
Lyon–Saint Exupéry aireportua

**Lyon–Saint Exupéry nazioarteko aireportua** Lyongo hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 

2012an 8.451.039 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Lyon saint-exupery aeroport airport.JPG|
Fitxategi:RhônExpress Stadler Tango 102 - Aéroport Lyon Saint-Exupéry.JPG|The Rhonexpress
Fitxategi:Flughafen Lyon St.Exypéry.JPG|
Fitxategi:Embarquement vol Lyon-Bordeaux (EasyJet).jpeg|
Fitxategi:Avion arrêt Aéroport LYS.JPG|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.