Ameriketako Estatu Batuetako telegramen publikazioa

thumb|120px|WikiLeaksen izan zen filtrazio honen arduraduna.

**Ameriketako Estatu Bateuetako telegramen publikazioa** 2010eko azaroaren 28an Wikileaksek publikatu zituen 250.000 dokumentu klasifikatuen publikazioa izan zen. AEBtako munduko enbaxaden arteko telegramen publikazioa izan zen. Lehenengo momentuetan **Cablegate** izena ere eman zitzaion, Nixonen garaiko Watergate kasuarekin paralelismoa eginez.

## Publikazioari buruzko lehen berriak 
2010eko azaroaren 22an WikiLeaksen twitterrean mezu bat jaso zen, hurrengo filtrazioa Irakekoa baino 7 aldiz handiagoa izango zela esanez. AEBtako autoritateek medioei esan zietenez baliteke guztiak diplomazioarekin izatea harremanak. Filtrazioen aurretik Erresuma Batuko Gobernuak komunikabideei *DA-Notice* bat bidali zien, hau da, egon zitezkeen berriak ez argitaratzeko oharra. Pakistango Dawn egunkariak esan zuenean The New York Times eta The Washington Post egunkariek atal batzuk argitaratzeko asmoa zuten.

Azaroaren 26an Julian Assange Wikileakseko arduradunak AEBtako Estatu Departamenduari mezu bat bidali zien ea hainbat pertsonen inguruko datuen publikazioak hauei segurtasuna arriskuan jar zezaketen galdetuz. AEBtako Harold Kohk ez zuen Assangerekin negoziatu nahi izan.

## Azaroaren 28ko argitalpena 
### *Denial of Service* erasoa 
Azaroaren 28an, argitalpena baino ordubete lehenago, Wikileaksen adierazi zuen Denial of Service eraso bat jasatzen zeudela, baina hala ere El Pais, Le Monde, Der Spiegel, The Guardian eta The New York Times egunkarien bitartez argialpenak lortu zituzten.

### Argitalpena egunkarietan 
The Guardianek argitalpena artikulu ezberdinetan publikatu zituen, baita database baten bitartez. Der Spiegelek ere azaroaren 29an hainbat dokumentu gehigarri argitaratuko zituela adierazi zuen. El Paisek argitalpena egunean bertan egin zuen. The New York Times egunkariak 9 egunetan zehar atalk argitaratu zuen dena. CNN telebistak ez zituen argitaratu ez zutelako konfidentzialtasun dokumenturik sinatu nahi izan. Espainiako datuen inguruan El Pais egunkariak ez zuen nahi izan datu guztiak argitaratzea, oinarri bakarra baitzuten.

### Argitalpena Wikileaksen 
2010eko azaroaren 28an WikiLeaksen 215.287 telegrama horietatik 219 baino ez zituen argitaratu. Euren esanetan hain da zabala munduan zehar jasotako datuen kopurua eta gaia hain da garrantzitsua ezen "ez litzateke justua izango" dena aldi berean publikatzea.

## Edukiak 
* Inteligentzikoa kanpaina bereziak egin ziren Nazio Batuen Erakundearen idazkari orokorra, Ban Ki-moon, espiatu ahal izateko. Baita Txina, Errusia, Frantzia eta Erresuma Batuaren ordezkarien lana jarraitzeko. Baita Hillary Clintonen agindua lan hau egiteko.
* Errusia eta krimen antolatuaren arteko loturak.
* Erresuma Batuak Afganistanen jokatutako paper militarraren gaineko kritiak.

###  
Indiako Kanpo Ministroak esan zuenea eurak ez zeuden gai honen inguruan "kezkaturik, baina bai interesaturik".

###  
Lawrence Cannonek filtrazioa kondenatu zuen: "Hau bezalako filtrazio ganoragabeak tamalgarriak dira eta ez dute inoren estatu interesak asebetetzen. Filtrazio honen egileek gure segurtasun nazionala arriskuan jartzen dute".

###  
Uri Rosenthal Kanpo Gaietarako Ministroaren esanetan "ez dakigu zer duten dokumentu hauek eta, beraz, asmatze lana litzateke guretzat. Baina baliteke Herbehereetako hainbat politikarien izenak jasotzea. Pazientzia izango dugu, baina adi egon".

###  
Frantzia EEBBrekin alineatu zen filtrazio kasuaren aurrean. François Baronen hitzetan "AEBtako administrazioarekin elkartasuna adierazi nahi dugu, eta ez bakarrik estatuen autoritateen aurka baizik eta bakearen alde lan egiten duten pertsonen lanaren aurkako atentatuak ekiditeko asmoarekin.

###  
Gobernuak garrantzia kendu zien filtrazioei eta harremanak aldatuko ez zirela ere esan zuten., baina Ignazio La Russsa Defentsa Ministroak bestelako balorazioa eskaini zuen. Bere ustez datu guzti hauek sekretuak izan beharko lirateke, baina "prentsa arrosako datuak" ziruditela ere esan zuen. Publikazio hauek diplomazia sistema eta datuen hedatzearen inguruko erreflexioa egitea eskatzen zutela adierazi zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Filtrazio guztiak
*  WikiLeaks embassy cables: download the key data and see how it breaks down
*  How 250,000 US embassy cables were leaked