open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Amigdalitis

**Amigdalitis** (**zintzurmin** edo **anginak** ere deitua) eztarriko amigdalen hantura da. Populazioan oso zabaldutako gaitza da, nahiz eta haurtzaroa den intzidentzia handieneko garaia eta helduarora iristean gutxituz doan.

Amigdaletan linfozito asko pilatzen dira (B linfozitoak). Gogoratu linfozito horiek immunitate-sistemaren funtsezko elementuak direla, antigorputzak sortzen dituztelako.

## Etiologia 
Bakterioak eta birusak izan ohi dira amigdalitisaren eragileak. Birusak dira gaitzaren eragile patogeno nagusiak (adenobirusak, errinobirusak, gripearen birusa, Epstein-Barr birusa, influenza birusa...). Bakterioen artean, Streptococcus pyogenes da garrantzitsuena, amigdalitis guztien laurdena sortzen baitu.

## Sintoma klinikoak 
Kutsapena gaixoarekin kontaktu zuzena edukitzerakoan gertatzen da (musuak, eztula edo doministikuaren aerosolak inhalatuz...) edo fomiteen bidez.

Sintoma ohikoenak honako hauek dira:

* eztarriko mina, irenstean areagotzen dena
* amigdala gorri eta handituak, sarritan zorne-plakak dituztenak
* sukarra
* lepoko gongoil linfatikoen hantura

## Tratamendua 
Diagnostiko zehatza egitea ezinbestekoa da tratamendu egokia ezartzeko, mikrobio eragilearen arabera ezberdina izango baita. Birus batek sortzen badu alferrik da antibiotikoak erabiltzea. Kasu honetan sintomak arintzera zuzendu behar da tratamendua (parazetamola erabiliz, esate baterako).

Streptococcus pyogenes bakterioa mikrobio eragilea bada, aldiz, tratamendu antibiotikoak emaitza onak ematen ditu. Penizilina edo eritromizina dira aukerakoak. Tratamendu antibiotikoa bukatu behar da (8-10 egun), hobekuntza egon arren. Gaizki tratatutako amigdalitis bakteriarrak ondorio larriak ekar ditzake, sukar erreumatikoa, eskarlatina edo glomerulonefritis akutua, adibidez.

Amigdaletako infekzio errepikorrak amigdalen erauzketarekin (kirurgiaren bidez) konpondu ohi dira, amigdalektomia izeneko ebakuntza eginez.

## Ikus, gainera 
* Faringitis

## Kanpo estekak
Alkmeon Krotonakoa

**Alkmeon Krotonakoa** (fl. c. K.a. 500), grekeraz , *Alkmaiōn*, filosofo pitagoriko eta medikuntzaren teoriko bat izan zen. Filosofo pitagoriko moduan, arimaren izankizuna baieztatu zuen. Halaber, aurkakoen teoria bat ere osatu zuen. Animaliekin egindako saiakuntzei esker, sendagintzari buruzko aurkikuntza garrantzitsuak egin zituen, hala nola burmuina sentipenen atal nagusia zela egiaztatu zuen.

## Bibliografia 
* Aguirre, Javier eta Juaristi, Felipe (2004): "Sarrera" in *Filosofo presokratikoak*, Bilbo, Klasikoak. 
* Aguirre, Javier (2008): "Filosofiaren sorrera: Presokratikoak" in Agustin Arrieta (et al.): *Filosofiaren historia*, Donostia, Elkar. 
* Iturriotz, Ander (2004): "Helendarren Filosofia (I): Presokratikoak" in Joxe Azurmendi (et al.): *Filosofiako Gida*, Bilbo, UEU. 
* Iturriotz, Ander (2007): *Lehen filosofia Heladen*, Donostia, Jakin. 

## Kanpo loturak 
* *Filosofo presokratikoak* EHUren webguneko *Klasikoak* bilduman.
Filolao

**Filolao Krotonakoa** (Krotona, K.a 470-K. a. 385) zientzia gizon eta filosofo pitagoriko bat izan zen. Eskola pitagorikoko kide nabarmenetakoa izan zen, Pitagoras bera baino ehun bat urte geroagokoa. Pitagorikoetan liburu bat idatzi zuen lehenengoa omen da, *Naturaren gainean* izenekoa hain zuzen, baina lan horretatik zati batzuk bakarrik gorde dira. Zientzia arloan, kosmologia, psikologia eta medikuntza landu zituen.

## Pentsaera 
Filolaok kosmos osoa mugagabean mugatuak sartu eta doitzearen ondorioa dela dio. Bere hitzetan:

"*Natura mugagabeak ziren gauzez eta mugatzaileak diren gauzez osatu zen kosmosean, kosmosa osotasun gisa zein bete baitako guztia gisa harturik*". Lehenengo zatia.

Mugagabean mugatzaileak harmoniaz osatzen dira, musikan gertatzen den antzera.

Bere aburuz unibertsoak honako ezaugarriak zituen:

* Erregularra
* Aurresangarria
* Aritmetikoa

Planetak eta astroak biraka egongo lirateke, lurrak adibidez orbita zirkular batean. Joniarren unibertsoekin alderatuz ezberdintasun garrantzitsuak ziren aipaturikoak, gainera eguna eta gauaren efektua azaldu zuen. Honen ustez lur espazioan finko zegoen puntu baten inguruan zebilen biraka, ideia hau bere garaikide izan zen Calamatako Leuripides rapsodak jaso zuelarik.

Filolaosen ustez kosmosaren erdigunean Hestia izeneko su bat zegoen eta 9 gorputz zeuden bere inguruan:
* Antichon, eguzkiagandik lurra babesten zuen planeta ikusezina lurra, bere inguruan biratuz eta beti aurpegi bera emanez; **Antiterra** ere deitua.
* Lurra
* Ilargia
* Eguzkia, erdiguneko sua islatzen zuen kristalezko esfera.
* 5 planeta ikuskarriak: Merkurio, Artizarra, Marte, Jupiter eta Saturno
* Izar finkoen esfera, hau da, aurreko astroak biltzen zituen esfera.
Emilio Rodríguez

**Emilio Rodríguez Barros** (Ponteareas, Pontevedra, Galizia, 1923ko azaroaren 28a - *ib.*, 1984ko otsailaren 21a) txirrindulari galiziar profesionala izan zen 1945etik 1957ra. Haren anaiak Delio, Manuel eta Pastor ere txirrindulari profesionalak izan ziren.

1950ean Espainiako Vueltan sailkapen nagusia, mendiko saria eta bost etapa lortu zituen. 1946an eta 1947an mendiko saria ere irabazi zuen. 1954an Espainiako txapelketa irabazi zuen.

## Palmaresa 
## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Avinguda Diagonal

**Avinguda Diagonal** (euskaraz *Etorbide Diagonala*) Bartzelonako hiri osoa diagonalean gurutzatzen duen kalea da. Hospitalet de Llobregaten hasi, eta itsasoraino doa. Hiriko kale nagusietakoa da, banku eta merkataritza gune askok bere egoitza bertan duelarik. Eraikin ezagunenen artean *Casa de les Punxes* (*Arantzen Etxea*) delakoa nabarmendu daiteke, modernismoaren eredu dena.

Kale honek ez dut beti Diagonal izena izan. ''14 d'abril* (apirilaren 14a) izena izan zuen, 1931ko Errepublikaren ezarpenaren adierazgarri, eta Espainiako Gerra Zibilaren ondoren *Generalísimo Franco'' izena hartu zuen.

## Eraikinak 
* Agbar dorrea
* Baró de Quadras jauregia
* Fòrum eraikina
* Juan Carlos I hotela
* Les Punxes Etxea
* Robert jauregia

## Iruditegia 

Irudi:Diagonal Barcelona Catalonia.JPG|Diagonal etorbidea.
Irudi:050529 Barcelona 130.jpg|La Caixaren egoitza Diagonal etorbidean.
Irudi:Barcelona av Diagonal.jpg|Diagonal etorbidea.

## Kanpo estekak
Jean Dotto

**Jean Dotto** (1928ko martxoaren 27a - 2000ko otsailaren 20a) Frantziako txirrindulari profesionala 1948tik 1963 arte. *Le vigneron de cabasse* ezizena zeukan.

Mendiko etapetan oso ona zen eta bere garaipen garrantzitsuena 1955eko Espainiako Vuelta izan zen. Horretaz gain, Dauphiné Libéré bitan irabazi zuen (1952an eta 1960an) eta Frantziako Tourrean lau aldiz sailkatu zen lehengo hamarren artean.

## Palmaresa 
**1951**
* Monakoko Sari Nagusia
**1952**
* 20px Dauphiné Libéré eta etapa bat
* Monakoko Sari Nagusia
* 4. Paris-Nizan
* 8. Frantziako  Tourrean
**1954**
* 4. Frantziako Tourrean eta etapa bat 
* 6. Dauphiné Libérén
**1955**
* 20px Espainiako Vuelta 
* Italiako Giroko etapa bat
**1956**
* 8. Paris-Nizan
**1957**
* Vaucluseko Tourra
* 4. Dauphiné Libérén
* 10. Frantziako  Tourrean
**1959**
* 4. Dauphiné Libérén
* 5. Suitzako Itzulian
**1960**
* 20px Dauphiné Libéré
**1961**
* 8. Frantziako Tourrean
**1962**
* 6. Dauphiné Libérén

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Kirol ibilbidea 
* 1948-1949 **Indépendant**
* 1950-1953 **France sport**
* 1954 **Terrot et Magnat Debon**
* 1955 **Vampire**
* 1956 **Saint Raphaël-Dunlop**
* 1957-1959 **Liberia**
* 1960-1962 **Liberia-Grammont**
* 1963 **Margnat-Paloma**

## Kanpo loturak 
* 
*  Jean Dottoren garaipen guztiak
Angelo Conterno

**Angelo Conterno** (Turin, Italia, 1925eko martxoaren 13a - *ib.*, 2007ko abenduaren 1a) txirrindulari italiarra izan zen, profesionala 1950etik 1965era.

Bere kirol ibilbideko garaipenik aipagarriena 1956an lortu zuen Espainiako Vuelta irabazi zuelarik. Bigarren etapatik bukatu arte liderra izan zen eta Jesús Loroño bizkaitarrari 13 segundo atera zizkion. Espainiako Vuelta irabazten zuen lehen italiarra izan zen.

## Palmaresa 
## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Timeo Lokrikoa

**Timeo Lokrikoa** (Timaeus Locrus latinez, Timaeus of Locri ingelesez) Eskola Pitagorikoko filosofoa izan zen K.a V mendean.

Filosofo honi buruzko informazio guztia, Italiako Locrin bizi zela esaterako, Platonen *Timeo* obra bidez lortu zen. Posible litzateke ez exisistu eta Platonek bere obrarentzako espreski sorturiko pertsonaia izatea, edota garaiko filosofo garrantzitsu bat eta hori zela eta honi bere elkarrizketa garranttzitsuenetako bat dedikatu izana.

## Kanpo estekak
Esmirna

**Esmirna** edo **İzmir** Turkiako biztanleria handiena duen hirugarren hiria da, Istanbul eta Ankararen azpitik. Egeo Itsasoko Izmirko golkoan kokatuta, herrialdeko porturik handiena dauka, Istanbulen atzean. Bederatzi barrutik osatzen dute hiria.

Esmirnak 3500 urteko historia du. Gaur egungo hiriak Antzinateko beste zenbait hiri Efeso, Pergamo, Sardes edo Klazomenai bereganatu ditu. Turkian barnan, ezaguna da bere balore, ideologia, bizitza-estiloa, ekimena eta sexuen arteko harreman aurrerakoiarengatik. Izan ere, Turkiako Errepublikar Herri Alderdiaren gotorlekua da.

## Klima 

## Iruditegia 

File:Alsancak hocazade camii.jpg|Alsancak Hocazade Camii meskita.
File:TR Izmir asv2020-02 img51 Bet Israel Synagogue.jpg|Bet Israel sinagoga.
File:Atatürk Monument in İzmir.JPG|Ataturki eskainitako monumentua.
File:Izmir Clock Tower 2005 01.jpg|Erloju dorrea.
File:İzmir Milli Kütüphanesi2.jpg|Esmirnako Liburutegi Nazionala.
File:ASM Night.jpg|Arkas Art Center.
File:Extentions.jpg|Elhamra antzokia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jean Stablinski

thumb|Jean Stablinski
**Jean Stablinski** (1932ko maiatzaren 21a - 2007ko uztailaren 22a), 1952tik 1968 arte Frantziako txirrindulari profesionala. Bere ezizena *Poloniarra* zen.

## Palmaresa 
**1954**
* Paris-Bourges
**1955**
* Paris-Valenciennes
**1957**
* Frantziako Tourreko etapa bat
* Tour de l'Oise
* Fourmiesko Sari Nagusia
* 3. Dunkerqueko Lau Egunetan
**1958**
* 20px Espainiako Vuelta - Sailkapen nagusia eta bi etapa
**1960**
* 20px Frantziako Errepideko Txapelketa
* Italiako Giroko etapa bat
* Boucles de l'Aulne
* Genova-Niza
* 2. Dunkerqueko Lau Egunetan
**1961**
* Frantziako Tourreko etapa bat
* 2. Frantziako Errepideko Txapelketan
**1962**
* 20px Munduko Errepideko Txapelketa
* 20px Frantziako Errepideko Txapelketa
* Frantziako Tourreko etapa bat
* 6. Espainiako Vueltan eta etapa bat
**1963**
* 20px Frantziako Errepideko Txapelketa
* Paris-Brusela
* 9. Espainiako Vueltan eta etapa bat
* Dauphiné Libéré - Etapa bat
* 3. Rund um den Henninger-Turmen
**1964**
* 20px Frantziako Errepideko Txapelketa
* Frantziako Tourreko etapa bat
* Mugako Zirkuitua
* 2. Bordele-Parisen
* 2. Paris-Luxenburgon
* 2. Boucles de l'Aulnen
**1965**
* Midi Libreko etapa bat
* Belgikako Itzulia
* Baracchi Saria
* Paris-Luxenburgo
* Rund um den Henninger-Turm
* Argovia Kantonamenduko Sari Nagusia
* 2. Bordele-Parisen
**1966**
* Amstel Gold Race
* Isberguesko Sari Nagusia
* 2. Frantziako Errepideko Txapelketan
**1967**
* Frantziako Tourreko etapa bat
* Italiako Giroko etapa bat
* Dunkerqueko Lau Eguneko etapa bat
**1968**
* Denaingo Sari Nagusia

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Catalunya Lliure

**Catalunya Lliure** (*Katalunia Askatuta* euskaraz), 1989ko ekainean sortua, hautes-koalizio independentista kataluniarra zen Europar Batasuneko Parlamenturako hauteskundeetan aurkezteko. Moviment de Defensa de la Terra-PSAN eta Front Nacional de Catalunya alderdiak hartzen zituen eta 19.586 boto lortu zituen. 1989ko abenduan Herrialde Katalanak eta langile katalanen batasuna eta bidezko borrokatzeko eskubidea eskatzen zuen. Bere buruzagiak Josep Guia, Salvador Balcells eta Jordi Moners ziren.

1991an Kataluniarentzako Konstituzio aurreproiektua aurkeztu zuen, hurrengo urteetarako koalizioaren politikaren norabidea markatuko zuena. Gainera, udal hauteskundeetara aurkeztu zen hainbat herritan eta Vilamateko alkatetza lortu zuen, hala ere, urte horretako amaieran, koalizioaren militantziaren zati handi bat koalizioa utzi eta ERCn sartu zen. Ondorioz, koalizioa ahulduz joan zen eta Kataluniako hauteskundeetan 5.600 boto besterik ez zituen lortu. 1995eko amaieran, PSAN koalizioa uztea erabaki zuen eta gainontzekoak PUAn sartu ziren, koalizioa desagertuz.

## Kanpo estekak
Nazioen Ligako kideak

**Nazioen Liga**ko kideak 63 izan ziren guztira 1920 eta 1946 bitartean. Parisko Bake Biltzarrek ebatzita, 42 herrialdek sortu zuten 1920an. Horietatik 23k (edo 24k Frantzia Askea kontuan hartuta) 1946an desegin arte jarraitu zuten.

Herrialdeak sartzeko urtearen arabera sailkatu dira. "Atera" jartzen denean, herrialdeak erabakita atera zela adierazi nahi da. "Utzi" esatean, Alemaniak edo Italiak konkistatuta herrialde hori desagertu zela adierazi nahi da. SESB Ligak kanporatutako herrialde bakarra izan zen.

## Mapa 
thumb|800px|eskuinera|Nazioen Liga eta Mundua 1920-1945 bitartean.
 
## 1920: kide fundatzaileak 
* Argentina
* Australia
* Belgika
* Bolivia
* Brasil (1926ko ekainaren 14an atera)
* Britainiar Inperioa
* Danimarka (1940ko uztailean atera)
* El Salvador (1937ko abuztuaren 11n atera)
* Erresuma Batua
* Errumania (1940ko uztailean atera)
* Espainia (1939ko maiatzean atera)
* Frantzia (Vichyko Frantzia 1941ko apirilaren 18an atera)
* Grezia
* Guatemala (1936ko maiatzaren 26an atera)
* Haiti (1942ko apirilean atera)
* Hegoafrika
* Herbehereak
* Honduras (1936ko uztailaren 10ean atera)
* India (egungo India, Pakistan, eta Bangladesh)
* Italia (1937ko abenduaren 11 atera)
* Japonia (1933ko martxoaren 27an atera)
* Jugoslavia (1941eko apirilaren 17an utzi; 1944ko urrian berriz sartu)
* Kanada
* Kolonbia
* Kuba
* Liberia
* Nikaragua (1936ko ekainaren 27an atera)
* Norvegia
* Panama
* Paraguai (1935eko otsailaren 23an atera)
* Persia (Iran izena 1934an hartu zuen)
* Peru (1939ko apirilaren 8an atera)
* Polonia
* Portugal
* Siam (Thailandia izena 1939an hartu zuen)
* Suedia
* Suitza
* Txile (1938ko maiatzaren 14an atera)
* Txina
* Txekoslovakia (1939ko martxoaren 15ean utzi)
* Uruguai
* Venezuela (1938ko uztailaren 12an atera)
* Zeelanda Berria

## 1920 
* Albania (1920ko abenduaren 17an sartu; 1939ko apirilaren 9an utzi)
* Austria (1920ko abenduaren 15ean sartu; 1938ko martxoaren 13an utzi)
* Bulgaria (1920ko abenduaren 16an sartu)
* Costa Rica (1920ko abenduaren 16an sartu; 1925eko urtarrilaren 22an atera)
* Finlandia (1920ko abenduaren 16an sartu)
* Luxenburgo (1920ko abenduaren 16an sartu; 1942ko abuztuaren 30ean utzi)

## 1921 
* Estonia (1921eko irailaren 22an sartu)
* Letonia (1921eko irailaren 22an sartu)
* Lituania (1921eko irailaren 22an sartu)

## 1922 
* Hungaria (1922ko irailaren 18an sartu; 1939ko apirilaren 14an atera)

## 1923 
* Etiopia (1923ko irailaren 28an sartu)
* Irlanda (1923ko irailaren 10ean sartu)

## 1924 
* Dominikar Errepublika (1924ko irailaren 29an sartu)

## 1926 
* Alemania (1926ko irailaren 8an sartu; 1933ko urriaren 21ean atera)

## 1931 
* Mexiko (1931eko irailaren 23an sartu)

## 1932 
* Irak (1932ko urriaren 3an sartu)
* Turkia (1932ko uztailaren 18an sartu)

## 1934 
* Afganistan (1934ko irailaren 27an sartu)
* Ekuador (1934ko irailaren 28an sartu)
* SESB (1934ko irailaren 18an sartu; 1939ko abenduaren 14an kaleratuta)

## 1937 
* Egipto (1937ko maiatzaren 26an sartu)

## Kanpo estekak
Ceret

**Ceret** (frantsesez *Céret*) Ipar Kataluniako hegoaldeko udalerri bat da, administratiboki Frantziako Ekialdeko Pirinioak departamenduan kokatua, Okzitania eskualdean, Pirinioen iparraldeko magalean. Vallespir izeneko eskualdearen hiriburua da. *Gerezien Hiria* goitizenaz ezaguna da Ceret. Bertakoei *cérétans* (frantsesez) edo *ceretans* (katalanez) deritze, eta *els sac-i-corda* ezizena dute. 7291 biztanle zituen 1999an, eta ezaguna da bere Arte Modernoaren Museoagatik (*Museu d’Art Modern* edo ''Musée d'art moderne de Céret*). Udaletxearen ondoan dago, eta Picassoren eta beste margolari batzuen artelanak ditu.

thumb|erdian|400px|Ceret

Café Pablo kafetegiak Pablo Picassoren omenez du izena, eta XX. mendearen lehen erdialdean zenbait artista famatu gaur egun ere irekita dagoen Le Grand Café kafetegian biltzen ziren.

Margolari eta eskultore askok izan dute bizilekua eta lantokia Cereten. 1910 urtean heldu zen Manolo Hugué margolari eta eskultorea, Picassoren adiskidea; 1911. urtean etorri zen Pablo Picasso, eta geroago Max Jacob poeta, idazle eta margolaria, bai eta Georges Braque margolaria ere.

thumb|Deabruaren zubia

Arte Modernoaren Museoaz eta kafe ospetsuez gain, Cereten badira beste toki interesgarri batzuk: Font-Frède, Saint-Ferréol ermita, Arkeologia Museoa, Deabruaren zubia (*Pont du Diable*, XIV. mendekoa), Kaputxinoen konbentoa, Frantziako eta Espainiako ateak, eta Saint-Pierre eliza.

Gainera, mendiko ibilbide ugari egin daitezke Pirinioetan barrena, igerilekua badu, eta udan Tech (Katalanez *Tec'') ibaira edo herrian bertan dagoen ur-jauzi batera joatea aukera dago. Turismo bulegoa du.

## Geografia 
thumb|erdian|300px

## Iruditegia 

Image:Céret, France, back road.jpg|Cereteko kalea, bere kanalekin
Image:Céret, France, main street 2.jpg|Errepublika plaza eta Maréchal Joffre ibilbidea
Image:Céret, France, main street near Grand Café.jpg|Kale nagusia, Grand Café kafetegiaren ondoan
Image:Céret, France, main street 3.jpg|Herriko kalea, Les Arcades atzean daudelarik

## Kanpo estekak
Luciano Iturrino

**Luciano Iturrino Zenekorta** (Mutriku, Gipuzkoa, 1963ko azaroaren 4a - ) futbol jokalari ohia da. Teknika zoragarriduna hasiera-hasieratik, eskuin-hegalean jokatzeagatik da gogoratua, azken urteetan atzelari lanetan ibili bada ere. 37 urterekin erretiratu zen futbolari moduan. Bere semea Luken futbolean aritzen da ere.

## Biografia 
Ezin bere izaera ere ahaztu: umila eta jatorra. Josu Legarretaetxebarriak (Bermeo FTko presidente ohia) zera dio Iturrinoz: "Bermeoko presidente nintzela Bigarren B mailarako fitxatu genuen Iturrino. Mutrikuarrak Lehen Mailan jokatu zuen eta aldagelako zaharrena zen, baina ez zuen arazorik entrenamendua eta gero baloiak eramaten. Gaur egun Lezamako ordezkoek zaintzaileari eskatzen diote hori egin dezan eta guzti.

Realeko zein Athleticeko beteranoekin aritu da jokatzen futbolean 2008 eta 2009 urteetan.

2006-2007 urteetan Aurrera de Ondarroako taldean entrenatzaile izan zen, lehenengo jubenilekin urtebete eta gero kadeteekin.

2008an Athleticeko Kadeteen bigarren taldeko entrenatzaile moduan fitxatu zuen.

2011n Aurrera de Ondarroako jubenilen entrenatzailetzat hartu zuten, kasu honetan, Ohorezko Liga jubenilean.

Realeko kadeteen entrenatzaile izan da ere.

2012an SD Eibarreko kategoria txikiekin entrenamendu espezifikoen arduradun lanetan ibili zen.

2012-2013 denboraldian Mondragón Club de Fútboleko entrenatzaile izan da División de Honor Regional mailan.

2013-2014 denboraldian Jubenilen Ohorezko Mailako Urko taldeko entrenatzailea da Eibarren.

2015-2016 denboraldian Jubenilen Ohorezko Maila Nazionaleko Indartsu talde basauritarreko entrenatzailea da.

## Jokalari ibilbidea 
*2024ko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.*

## Lehen Mailako datuak 
* 13 denboraldi
* 262 partida
* 18 gol
* Sei txartel hori besterik ez (1992an Deportivoren aurka, 1993an Zaragozaren aurka eta Teneriferen aurka, 1996an Sevillaren aurka, 1997an Zaragozaren aurka eta Compostelaren aurka) eta egozte bakarra (1994an Sevillaren aurka).

## Palmaresa Lehen Mailan 
* 1 Errege kopa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Fitxa - www.athletic-club.eus
Antonio Suárez

**Antonio Suárez Vázquez** (Madril, 1932ko maiatzaren 20a - Madril, 1981eko urtarrilaren 6a) Espainiako txirrindulari profesionala izan zen 1956 eta 1965 artean.

1959ko Espainiako Vuelta, bi etapa irabazi zituen eta Puntukako sailkapenean bigarren amaitu zen. Hiru alditan Espainiako txapelketa hiru urtez jarraian irabazi zuen, 1959tik 1961 arte. Italiako Giroan podiumera igo zen lehenbiziko txirrindulari espainiarra izan zen (3. geratu zen 1961ean eta etapa bat ere lortu zuen).

## Palmaresa 
## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
*  Antonio Suarezen palmares osoa
Aita Mari

**Jose Maria Zubia Zigaran**, ezagunagoa **Aita Mari** izengoitiaz, (Zumaia, Gipuzkoa, 1809ko martxoaren 15a - Donostia, 1866ko urtarrilaren 9a) marinela izan zen. Hainbat marinel eta arrantzale bizirik atera zituen itsasotik, enbata zenean. Haren izena darama itsas salbamenduko itsasontzi batek.

## Bizitza 
Jose Maria Zubia itsasgizona, arrantzale xumeen semea, Zumaian jaio zen 1809ko martxoaren 15ean, aita Antonio Ignacio Zubia Etxabe eta ama Francisca Zigaran Manterola zituela, biak zumaiarrak, Antonioren gurasoak bezala; amarenak, ordea, itziartarrak ziren. Donostian bizi izan zen. Txalupako patroi umila, baxurako arrantzale gisa urte batzuk igaro ondoren, Ameriketarako itsasbidea egiten zuten merkantzia-ontzietan ere aritu zen 1830etik aurrera.

Baxurako arrantza, askotan, merkantzia ontzietan lan egitera iristeko nahitaezko lehen urratsa zen. Merkantzia ontzietan soldata seguruagoa zen, eta lan baldintzak ez ziren hain gogorrak.

Garai hartako arrantzaren arazorik handiena arrantzatutakoaren kontserbazioa zen. Horretarako, gatza, ozpina, limoia eta elurra erabiltzen zituzten, baina garraioak asko garestitzen zuen produktua.

Aita Mari boluntario aurkeztu zen Donostiako Marina komandantearen aurrean, beste bederatzi gizonekin batera, hondoratu berri zen San Jose txalupako marinelei laguntzeko. Garaiko aktore famatu batek, Teodora Lamadridek, errepresentazio bat eskaini zuen kaltetuen alde eta salbatzaileen ohorez. Errepresentazioaren ondoren, Aita Mari tauletara igo zen aktoreari lore-koroa emateko, baina Lamadridek itzuli egin zion, txalo artean, saria Aita Marik merezi zuela erantzunda.

Baporezko itsasontzia asmatuta zegoen arren, arrantzaleek belazko edo arraunezko txalupak erabiltzen zituzten arrantzarako.

[thumb|Aita Mariren omenezko monumentua, [Donostiako portuan.]]

1866ko urtarrilaren 9an hil zen, galernak ustekabean harrapatutako Getariko bi txalupa, *Elkano 1* eta *Elkano 2*, salbatzen saiatzen ari zela, olatuek irentsita. Denak hil ziren (38 arrantzale), zoritxarreko egun hartan. Donostiako portuan eta Zumaiakoan eskultura bana ditu.

Aita Mariren salbamendu ekintzek oihartzun handia izan zuten. Gaur egun, Europako estatuek kolonizatu zituzten Afrikako herrialdeetatik Europara heldu nahian dabiltzan migratzaileen erreskate lanetan Mediterraneoan dabilen ontzi batek haren izena du. Honako bertso hauek daude Donostiako kaian, Aita Mariren omenezko eskulturaren azpian:

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
*  Javier Carballo Berazadi & Xabier Alberdi Lonbide: *Jose Maria Zubia, MARI*. 2017. Zumaiako udala. 2017ko urrian argitaratua.

## Ikus, gainera 
* Aita Mariren monumentua
* *Aita Mari* itsasontzia
Joan Prim

**Joan Prim i Prats** (Reus, Katalunia, 1814ko abenduaren 6a - Madril, 1870eko abenduaren 30a), gaztelaniaz **Juan Prim y Prats**, espainiar politikari eta militarra izan zen. 1869ko ekainaren 18tik 1870eko abenduaren 27 arte, Espainiako Ministro Kontseiluaren lehendakaria izan zen. Besteak beste, Gerra Karlistetan esku hartu zuelako da ezaguna.

## Biografia 
Lehen Gerra Karlista (1833-1840) hasi zenean Elisabet II.aren aldeko agertu zen, eta izandako garaipenengatik lotinant izendatu zuten. Urteekin, baina, jeneral izatera iritsi zen. 1841ean diputatu hautatu zuten Tarragonako probintzia ordezkatzeko. Aurre egin zion gainbehera etorria zen Esparteroren gobernuari, eta haren aitzinean Kataluniako interesak aldeztu zituen.

Madrilgo jaurlari militar izendatu zuten lehenik eta Bartzelonakoa gero. 1846an Ramón Narváez, Alderdi Moderatuko buruzagiaren gobernuaren aurka matxinatu zen, baina matxinadak huts egin zuen eta erbesteratu behar izan zuen. 1847. urtean Puerto Ricoko kapitain jeneral izendatu zuten, baina kargua utzi eta Espainiara itzuli zen. 1853an Konstantinoplara joan zen, Krimeako gerran otomandarren aholkulari. Ondoren, Marokon (1859-1860) eta Mexikoko gerran (1861) jardun zuen.

Espainiara itzulitakoan, eta progresisten buruzagi zela, Elisabet II.ari aurka egin eta bigarrenez joan behar izan zuen erbestera. 1868. urteko iraultzan Espainiara itzuli zen, garaile. Harrezkero gobernu berriko buruzagi izan zen Prim, monarkia konstituzionalaren aldeko. Amadeo Savoiakoa erregetzat onar zezaten lortu zuen, baina errege berria Espainiara etorri baino egun batzuk lehentxeago (1870eko abenduaren 27an) atentatu bat pairatu zuen Madrilen, eta hiru egun geroago hil zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo-estekak
Ramón María Narváez

**Ramón María Narváez y Campos** (Loja, Granada, 1800ko abuztuaren 5 &ndash; Madril, 1868ko apirilaren 23), Valentziako duke, politikari eta militar espainiarra izan zen, *Lojako Ezpatoi* ezizenez ezaguna.

Isabel II .aren erreginaldian eragin handiena izan zuen politikarietako bat izan zen, Baldomero Espartero (progresista) eta Leopoldo O 'Donnellekin (Unión liberal) batera. Alderdi Moderatuko buru gisa onartua izan zen sistema isabeldarraren defendatzaile nagusia izateagatik, Espainiaren gainean zegoen iraultzaren mehatxuaren aurrean.

Lehen Karlistaldian, Gómez buruzagi karlista Majaceiteko guduan menderatu zuen (1836). Esparterorekin ez zuen harreman onik, ordea, eta liskar handiak izan zituen horregatik. Erbestera joan behar izan zuen (1838-1843), Sevillan matxinada iraultzaile baten buru izan zela eta. 1844an Espainiako Gobernu Kontseiluko buru izan zen, eta bere agintaldian Konstituzio berria egin zen. Urte batzuetan izan zituen gorabeherak (1846an eta 1847an) alde batera utzita, 1851. urteko urtarrila arte iraun zuen gobernuan. Hori zela eta, Valentziako dukea titulua eman zioten.

1856an eta 1866an berriro egin zuten gobernuko buru. Alderdi Moderatuko buru izan zen, baina berak ezarri zuen politika absolutistak piztu zuen, neurri handi batean, erregearen aurkako iraultza (1868an), Elisabet II.a agintaritzatik egotzi zuena.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Daniel Weisweiller
* José Salamanca

## Kanpo estekak
Theodor Mommsen

**Christian Matthias Theodor Mommsen** (Garding, Schleswig, 1817ko azaroaren 30a – Charlottenburg, Alemaniar Inperioa, 1903ko azaroaren 1a) Alemaniako historialaria, arkeologoa, legelaria, politikaria eta idazlea izan zen. 1854an Breslauko Unibertsitateko zuzenbide irakasle bilakatu zen, eta bertan Jakob Bernays ezagutu zuen.

Antzinako Erromaren inguruan idatzitako lan itzela gaur egun ere garrantzitsua da ikerkuntzan. Literaturako Nobel Saria 1902an jaso zuen. Halaber, politikari nabarmendua izan zen, Prusia zein Alemaniako parlamentuetako kidea. Erromatar zuzenbideari buruzko lanek eragina izan zuen Alemaniako Kode Zibilaren gainean.

## Ikus, gainera 
* Alemanezko literatura

## Kanpo estekak 
* Martí Marco, María Rosario. **Mommsen, Theodor** (Garding, 1817–Charlottenburg, 1903). *DHTE. Diccionario histórico de la Traducción en España*. ISSN: 2696-564X. FFI2015-63748-P MINECO-FEDER ikerketa proiektua.
* Theodro Mommsen (1856) Historia de Roma. Libros I y II (Gaztalaniaz) Epulibre web gunean
Nokia

**Nokia Corporation** kabledun eta kablerik gabeko telekomunikazioak oinarri dituen nazioarteko konpainia da. Gaur egun sakelako telefono-ekoizlerik handiena da Nokia mundu osoan.

Espoon, Helsinkiren ondoko hiri batean, dago kokaturik enpresako egoitza. Ikerkuntza-laborategiak Helsinkin, Tamperen, Toijalan, Tokion, Beijingen, Budapesten, Bochumen, Palo Alton eta Cambridgen (Massachusetts, AEB) daude. Lantegi nagusiak Salon (Finlandia), Beijingen eta Dongguanen (Txina), Chennain (India), Komaromen (Hungaria) eta Rhur eskualdean (Alemanian) kokatu dituzte. Errumanian beste bat zabaltzeko dago. Diseinu egoitza Salon egon da.

Nokiak paper garrantzitsua jokatzen du Finlandiako ekonomian. Izan ere, alde handiz herrialdeko konpainiarik inportanteena da. Helsinkiko burtsan heren bat gutxi gorabehera du kapitalizazio-merkatuan, industrializatutako lurraldean ezohikoa den egoera. Finlandian enplegu andana sortzen du, eta beste enpresa batzuk haren eskutik handitu dira azpikontratuei esker. 2006an, Nokiaren etekinak Finlandiako aurrekontua gainditu zuen lehen aldiz. Gauzak honela, batzuk Finlandiari *Nokialandia* hasi dira deitzen.

## Kanpo estekak 
* Nokiari buruzko artikulua ARGIA astekarian
Chiang Kai-shek

**Chiang Kai-shek** (Ningpo, Txe-Kiang, 1887ko urriaren 31 – Taipei, 1975eko apirilaren 5) Txinako militar, politikaria eta estatuburua izan zen.

## Bizitza 
Funtzionario baten semea zen. 1906an Akademia Militarrean sartu zen eta urtebete geroago Sun Yat-Sen ezagutu zuen Tokion. 1911n mantxuen dinastia egotzi zuen iraultzan parte hartu zuen. 1923an estatu nagusiko buru izan zen Sun Yat-Senek Kantonen eratu zuen gobernuan. Sun Yat-senen heriotzaren ostean (1925), Kuomintang alderdiaren buru bihurtu zen. Komunisten aurka gogor ekin zion, 1927an Shanghaiko hilketarekin amaituz. Herrialdea batzeko asmoz, gerra-jauntxoen aurkako borrokaren buru ere izan zen. Garaipena lortuta, Txinako Errepublikako gobernuburu bihurtu zen 1928an. Errepublikako lehendakari hautaturik, 1931n diktadura militarra ezarri zuen. Berriro komunistei eraso egin zienean, 1934an Ibilbide Luzea izenekoa egitera behartu zituen.

1937an japoniarrak Txinaz jabetzeko mehatxuak komunistekin fronte nazionala osatzea ekarri zuen. Japoniarren okupazioaren denboran bere errejimenak eskuin muturrerantz jo zuen.

Gerra amaitu ondoren, 1946ko udaberrian eraso orokorra jo zuen komunisten aurka. 1949ko abuztuan, komunistak lurralde osoaz jabeturik, boterea galdu eta Taiwanera alde egin behar izan zuen.

Uharte hartan Txina Nazionalista izeneko errepublika eratu zuen Estatu Batuen laguntza militar eta ekonomikoarekin. Hil artean lehendakari hautatua izan zen 1950, 1954, 1960, 1966 eta 1972. urtean. Hor, hil arte (1975) segitu zuen Txinako Errepublikako presidentearen titulua eramaten.

## Erreferentziak
Angelino Soler

**Angelino Soler Romaguera** (Alcàsser, Valentzia, 1939ko azaroaren 25a - ) txirrindulari ohi espainiarra da. Bere garaipen handiena 1961eko Espainiako Vuelta irabaztea izan zen 21 urterekin. Espainiako Vueltako izandako irabazle gazteena. 1962an Italiako Giroan mendiko saria lortu zuen. 28 urterekin txirrindularitza utzi zuen.

## Palmaresa 
## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Frans De Mulder

**Frans De Mulder** (Kruishoutem,1937ko abenduaren 14a - Deinze, 2001eko martxoaren 5a), txirrindulari belgikarra izan zen, profesionala 1958tik 1963 arte.

1960 urtea izan zen bere kirol ibilbideko urterik onena, Espainiako Vueltako sailkapen nagusia eta lau etapak irabazi bait zituen. Horretaz gain, Belgikako txapelketa eskuratu zuen.

## Palmaresa 
**1957**
* Belgikako Itzuliko etapa bat (amateurretan)
**1959**
* Tour de l'Ouesteko etapa bat
* 3. Lieja-Bastogne-Liejan
* 3. Stadsprijs Geraardsbergenen
* 4. Milan-San Remon
* 4. Brusela-Ingooigemen
* 7. Paris-Roubaixen
* 7. Flèche Wallonnen
**1960**
* 20px Espainiako Vuelta eta 4 etapa
* 20px 15px Belgikako errepide txirrindularitzako txapelketa 
* 7. Luxenburgoko Tourrean eta etapa bat
* 2. Gante-Wevelgemen
* 3. Omloop Mandel-Leie-Schelden
* 6. Flandriako Tourrean
* 6. Flandrian Zeharrean
* 7. Milan-San Remon
* 7. Kuurne-Brusela-Kuurnen
* 10. Brusela-Ingooigemen
**1961**
* Flandriako txapelketa
**1962**
* Dauphiné Libéréko etapa bat
* 3. E3 Harelbeken
* 3. Luxenburgoko Tourrean
* 4. Belgikako errepide txirrindularitzako txapelketan
* 5. Omloop Het Volken
* 7. Dunkerqueko Lau Egunetan
* 9. Kuurne-Brusela-Kuurnen
* 9. De Kustpijl Heistean
**1963**
* Nokere Koerse
* 3. Belgikako Itzulian eta etapa bat
* 5. De Kustpijl Heistean
* 8. Zottegem Hiriko Sari Nagusian

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
* Frans De Mulder - *FirstCycling.com*
Éric Caritoux

**Éric Caritoux** (Carpentràs, 1960ko abuztuaren 16a -) 1983tik 1994 arte izandako txirrindulari frantziarra da. 23 garaipen lortu zituen.

Jean de Gribaldy profesionaletara eraman zuen. Bere garaipen handiena 1984ko Espainiako Vuelta izan zen, bigarren sailkatuarekiko sei segundoko aldearekin bakarrik.

## Palmaresa 
**1982**
* Vaucluseko Tourra eta etapa 1

**1983**
* Aix-en-Provenceko Sari Nagusia
* Vaucluseko Tourreo etapa 1

**1984**
* 20px Espainiako Vuelta eta etapa 1 
* Paris-Nizako etapa 1
* Haut-Varko Tourra
* 6. Euskal Herriko Itzulian

**1985**
* 2. Mediterraneoko Tourrean eta etapa 1
* 2. Midi Libren
* 2. Haut-Varko Tourrean
* 3. Paris-Bourgesen
* 6. Espainiako Vueltan
* 6. Dauphine Liberen
* 7. Midi Libren

**1986**
* Eskalatzaileen garaikurra
* 3. Vendéeko Tourrean

**1988**
* 16px 20px Frantziako errepideko txirrindularitza txapelketa
* 5. Eibarko Bizikleta-Arrateko Igoeran

**1989**
* 16px 20px Frantziako errepideko txirrindularitza txapelketa
* 2. Polynormanden
* 5. Eibarko Bizikleta-Arrateko Igoeran

**1990**
* Midi Libreko etapa 1

**1991**
* Haut-Varko Tourra

**1993**
* Aingo Tourreko etapa 1
* 2. Bernako Tourrean
* 3. Eskalatzaileen garaikurran

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Kirol ibilbidea 
* **SEM-France Loire** (1983)
* **SKIL** (1984-1985)
* **Fagor** (1986-1987)
* **KAS** (1988)
* **RMO** (1989-1992)
* **Chazal** (1993-1994)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Francisco Gabika

**Francisco Gabikagogeaskoa Ibarra**, ezagunagoa ***Patxi Gabika*** laburdura ezizenez, (Ispaster, Bizkaia, 1937ko abenduaren 31 &ndash; 2014ko uztailaren 7a) euskal txirrindularia izan zen.

## Ibilbidea 
1961 eta 1972 artean txirrindulari profesionala izan zen eta 21 garaipen lortu zituen, haien artean 1966ko Espainiako Vuelta. Sei alditan parte hartu zuen Frantziako Tourrean eta zazpigarrena izan zen bere posturik oberena 1966an. Italiako Giroan etapa bat irabazi zuen eta bere posturik hoberena zortzigarrena izan zen 1967an eta bederatzigarrena urte bat geroxeago.

## Palmaresa 
## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Taldeak 
* Kas (1961 &ndash; 1967)
* Fagor (1968 &ndash; 1969)
* Kas (1970 &ndash; 1972)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Inadaptados

***Inadaptados*** Cicatriz musika taldearen 1. diskoa da, 1986. urtean Oihuka diskoetxearen zigilupean argitaratutakoa.

Diskoa Lasarteko Elkar estudioetan grabatu zen Jean Pochasen eskutik, eta ekoizpena Cicatriz eta Josu Zabalaren kargu joan zen. Aurreko eta atzeko azalen diseinuak Juanjo Egizabalek egin zituen.

## Partaideak 
* Jose Luis Rodrigo, "Pakito" (baxua eta koruak)
* Natxo Etxebarrieta (ahotsa eta koruak)
* Jose Arteaga, "Pepin" (gitarra eta ahotsa)
* Pedro Landatxe (bateria, gitarra eta ahotsa)

### Beste partaideak 
* Josu Zabala (pianoa Goma 2 kantuan)
* Dieguillo (koruak)
* Carlitos (koruak)
* Chivo (koruak)

## Kantuen zerrenda 
# En comisaria
# Inadaptados
# Fuck Furcias
# Esto saldra bien
# Hoy en un hogar
# Desobediencia
# Txota
# Cuidado burocratas
# Horacio
# Reggae de vomito
# Botes de humo
# Goma 2
# Sacrilegio
# Rock N Roll
# Escupe (CD argitalpenean gehitua)
# Enemigo publico (CD argitalpenean gehitua)

## Kanpo estekak 
    Oihuka diskoetxearen webgunea
Colgado por ti

**Colgado por ti** Cicatriz musika taldearen 3. diskoa da, 1992. urtean Zika Records diskoetxearen zigilupean argitaratutakoa. 1998an Zero Recordsek ere argitaratu zuen.

1992ko abuztu eta irail artean, Donostiako I.Z. estudioetan grabatu zuten, Cicatriz, Kaki Arkarazo, Pedro Landatxe eta Goar Iñurrieta ekoizleak izanda

## Partaideak 
* Natxo Etxebarrieta (ahotsa)
* Goar Iñurrieta (gitarra)
* Jose Luis Rodrigo, "Pakito" (baxua)
* Pedro Landatxe (bateria)

## Kantuen zerrenda 
# Colgado por ti
# Hipocresía
# Hay que joderse "qué bien se está tumbao"
# Vicio en el servicio
# No me jodas más
# Mujer de frío metal
# Wendy
# Guerra en Colombia
# Busco una razón
# Estoy quemado
# Mejor dos
# Pacto con el diablo
# Instrumental
# Aprieta el gatillo

## Kanpo estekak
Magna Carta

**Magna Carta** edo **Magna Carta Libertatum** (Askatasunen Gutun Handia latinez) 1215eko ekainaren 15ean Joan *Lurgabea* Ingalaterrako erregeak sinatutako eskubide-dokumentua da, herrialdeko baroi ugari erregearen kontra matxinatu eta Londres hartu ondoren (maiatzaren 17an). Izan ere, Frantziako Bouvines eta La Roche-aux-Moines porrot militarren ostean, erregearen eskakizun militar eta ekonomikoek noblezia altuen altxamendua eragin zuen.

Dokumentu horrek erregeen eskubideak murriztu zituen, lege-prozedurak errespetatzera behartuta eta monarken nahia legeen mugen barnan finkatuta. Atxiloketa arbitrarioak galarazten zituen *Habeas Corpus* eskubidea bermatu zen. Horretaz gain, eskubide feudalak, hirien askatasuna errege-nahiaren aurka eta Erresumaren Kontseilu Gorenak kontrolatutako zergak ere abian jarri zituen.

Erdi Aroan eta hurrengo mendeetan eraberritu zen Magna Carta, eta, XIX. mendearen hasierako, artikulu gehienek ez zuten balio juridikorik Ingalaterrako zuzenbidean. Nolanahi ere, eragin handia izan zuen, AEBetako Konstituzioak eta Eskubideen Aldarrikapenak erakusten duten bezala.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Nafarroako Foru Orokorra
* Arbroatheko Aldarrikapena

## Kanpo estekak
Emilio Castelar

**Emilio Castelar Ripoll** (Cádiz, 1832ko irailaren 7 — San Pedro del Pinatar, Murtzia, 1899ko maiatzaren 25a) espainiar politikari eta idazlea izan zen.

*La Democracia *egunkaria sortu zuen 1863. urtean. Frantzian egon zen erbesteratua 1866-68 bitartean eta Espainiako Lehen Errepublikako behin-behineko gobernuko burua izan zen. Puerto Ricon esklabotza deuseztatu zuen. Historiari eta filosofiari buruzko lan ugari idatzi zuen.

## Erreferentziak
Bremen (estatua)

**Bremen** edo ***Bremengo Hiri Hansar Askea*** (ofizialki alemanez: *Freie Hansestadt Bremen*, izen informalagoa *Land Bremen* -Bremengo Estatua- da) Alemaniako 16ko Estatu Federalen artean txikiena da.

## Geografia 
Bremengo Estatuak bi bereizitako lurralde ditu: Bremen hiria (Stadtgemeinde Bremen), estatuko hiriburua, eta Bremerhaven hiria (Stadt Bremerhaven). Azken honen izenak Bremengo portua esan nahi du, Ipar Itsasoko portua baita.

Biak Weser ibaiko ertzean daude kokaturik, Saxonia Beherea (Niedersachsen) estatuak guztiz inguraturik. Bremen estatuak hiri horietaz gain ez du beste barne-barrutirik.

## Politika 
2011ko maiatzaren 22an egin ziren Bremengo estatuko senaturako hauteskundeak. Honako hauek izan ziren emaitzak:
thumb|ezkerrera|150px| Jens Böhrnsen gobernu burua

## Iruditegia 

Irudi:Bremen-rathaus.jpg|Bremengo udaletxea
Irudi:Bremen aerial view 9.JPG|Bremen hiria
Irudi:Bremen Blick auf Marktplatz.jpg|Bremengo merkatu plaza
Irudi:Blick vom Radarfunkturm2.JPG|Bremerhaven

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
4 años, 2 meses y 1 día

**4 años, 2 meses y 1 día** Cicatriz musika taldearen 2. diskoa da, 1991. urtean Zika Records disketxearen zigilupean argitaratutakoa. 1998an Zero Recordsek ere argitaratu zuen.

Diskoa Londresko Von's Recording estudioetan grabatu zen Peter Peck-en eskutik, eta ekoizpena *Cicatriz* eta Peter Peck-en kargu joan zen. Londresera joateko Natxok izandako istripuagatik jasotako kalte-ordainketa erabili zuten. Aipatzekoa da ere diskoaren izenburua, izan ere Natxok Herbehereetatik itzultzean drogarekin harrapatzeagatik jasotako kartzela zigorraren iraupena da.

Disko hau Jose Arteagaren oroimenez egin argitaratu zen, duela gutxi heroinagatik hil baitzen.

## Partaideak 
* Natxo Etxebarrieta (ahotsa)
* Pedro Landatxe (bateria)
* Jose Luis Rodrigo, "Pakito" (baxua)
* Goar Iñurrieta (gitarra)

## Kantuen zerrenda 
# Rock and roll de Cicatriz
# Loco
# El quebrao
# Solo otra vez
# Don´t worry
# Una niebla gris
# La 204
# Que a gusto estas
# Me gusta conducir
# El cuello de pavo
# Lola

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
En directo (Cicatriz)

**En directo** Cicatriz musika taldearen 4. eta azken diskoa da, 1995. urtean Zika Records diskoetxearen zigilupean argitaratutakoa. Beranduago, Zero Recordsek beste argitalpen bat egin zuen azal ezberdinekin.

Disko hau zuzeneko diskoa da, 1994ko abenduaren 24an grabatu zuten Lakuntzako Matraka diskotekan, Cicatriz, Kaki Arkarazo, Pedro Landatxe eta Goar Iñurrieta ekoizleak izanda. Diskoa Pakitoren oroimenez egin zuten. 1995eko martxoan De Lucas (Donostia) eta Sintonía (Madril) estudioetan nahasketa egin zuten.

Lehen albuma grabatu zuen taldetik Natxo Etxebarrieta abeslariak bakarrik hartu zuen parte, José Arteaga gitarrista 1990ean hil baitzen heroina-gaindosi baten ondorioz, Pakito Rodrigo baxu-jotzailea hil egin zen *En Directo* grabatu baino hilabete batzuk lehenago, HIESaren ondorioz, eta Pedro Landatxe bateria-jotzaileak taldea utzi zuen denbora bat lehenago, *Anticuerpos* bere beste taldean, zentratzeko. Goar Iñurrieta, 1987tik, gitarra-jotzailea izan zen; Diego Garayk Pakitoren lekua hartu zuen baxuan, eta Pedro Fernándezek gauza bera egin zuen Landatxerekin baterian.

Goar Iñurrieta heavy metaletik zetorren gitarra-jotzailea zen, eta, horregatik, taldearen lehen laneko kantu punkenek soinu metaleroagoa eskuratu zuten, kontzertu honetan ikus daitekeen bezala.

## Partaideak 
* Natxo Etxebarrieta (ahotsa)
* Goar Iñurrieta (gitarra)
* Dieguillo (baxua)
* Pedro Fernández (bateria)

## Kantuen zerrenda 
# Rock & Roll
# Solo otra vez
# Botes de humo
# Wendy. (Tiene Vitoria...)
# Txota
# En comisaría
# La 204
# Guerra en Colombia
# El quebrao
# Una niebla gris
# El cuello de pavo
# Me gusta conducir
# Desobediencia
# Esto saldrá bien
# Escupe
# Aprieta el gatillo
# Vicio en el servicio
# Lola

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bundesrat

**Bundesrat** Alemaniako 16 estatu federalen ordezkaritza parlamentua da. Berlin hiriko erdigunean dagoen Leipziger Platz enparantzan kokatua dago.

Bundesrateko kideak ez dira populazioak ez estatuetako parlamentuek hautaturik, estatuetako gobernuek baizik. Estatuek, gainera, ez daukate ordezkarien kopuru bera, biztanleria kontuan hartzen baita:

## Ikus gainera 
* Bundestag

## Kanpo estekak 
* Bundesraten webgune ofiziala 
* Bundesrateko kideen zerrenda - Alemanezko Wikipedia 

thumb|300px|ezkerrera|Preußisches Herrenhaus, Bundesraten egoitza
Zona Especial Norte (diskoa)

**Zona Especial Norte** RIP eta Eskorbuto musika taldeen disko elkarbanatua da, 1984. urtean Spansuls diskoetxearen zigilupean argitaratutakoa. Bi taldeentzat lehen diskoa izan zen, aurretik maketak bakarrik kaleratu zituzten.

## Partaideak 
### Eskorbuto 
* Iosu Exposito (gitarra eta ahotsa).
* Jualma Suárez (baxua eta ahotsa).
* Paco Galan (bateria).

### RIP 
* Karlos Agirreurreta, "Mahoma" (ahotsa).
* Jul Bolinaga (gitarra).
* Eduardo Mancebo, "Portu" (baxua).
* Txerra Bolinaga (bateria).

## Kantuen zerrenda 
Zerrenda hau berrargitaratutako diskoen kantuen zerrenda da. Jatorriz Eskorbutok abesti gutxiago zituen.

### Eskorbuto 
# Ratas de Bizkaia
# Dios, patria y rey
# A la mierda el País Vasco
# Soldados
# Mi degeneracion
# Enterrado vivo
# Mucha policía, poca diversión
# Ohh! NO! NO! NO!

### RIP 
# Kaos
# Brigada criminal
# No hay futuro
# Antimilitar

## Argitalpenak 
* **Zona Especial Norte** (LP) (1984ko urtarrila, Spansuls)
* **Zona Especial Norte** (LP) (1991ko apirila, Discos Suicidas) (oraingoan Eskorbutok abesti gehiago ditu)
(Eskorbuto cuenta con más canciones, Rip las mismas que el original)
* No te muevas + **Zona Especial Norte** (LP) (1993ko azaroa, Basati Diskak) (Eskorbutoren abestirik gabe)
* No te muevas + **Zona Especial Norte** (CD) (1995eko azaroa, Discos Suicidas) (Eskorbutoren abestirik gabe)
* **Zona Especial Norte** (CD) (1996ko ekaina, Discos Suicidas) (oraingoan ere Eskorbutok abesti gehiago ditu)

## Kanpo estekak 
*  Discos Suicidasen webgunea
Laureano Figuerola

**Laureano Figuerola Ballester** (Calaf, Bartzelona, 1816ko uztailaren 4a - Madril, 1903ko otsailaren 28a) Seiurteko demokratikoan Ogasun Ministro bezala garrantzizko erreforma ekonomikoak sustatu zituen abokatu, ekonomialari eta politikari kataluniarra izan zen.
HIESari aurre egiten

**HIESari aurre egiten** RIP musika taldearen 3. diskoa da, 1995. urtean Esan Ozenki diskoetxearen zigilupean argitaratutakoa.

Disko hau zuzenean grabatu zen 1994ko irailaren 30ean. Zuzeneko abestietaz aparte, "Enamorado de la muerte" abestiaren beste bertsio bat ere sartu zuten.

## Partaideak 
* Karlos Agirreurreta, "Mahoma" (ahotsa).
* Jul Bolinaga (gitarra).
* Eduardo Mancebo, "Portu" (baxua).
* Txerra Bolinaga (bateria).

## Kantuen zerrenda 
# Mundo muerto
# Terrorismo policial
# Odio a mi patria
# Revolución
# Eskoria
# Anti-militar
# Sink with California
# Txapel-gorri
# Condenado
# Incorruptible
# Presos
# Policía no
# Enamorado de la muerte
# The power and the glory
# Some body's gonna get their head kicked in tonight
# Solidarity
# Lepoan hartu ta segi aurrera
# Mondra
# Go marching
# Enamorado de la muerte II

## Kanpo estekak 
*     Esan Ozenkiren webgunea
Punkaren 25 urteko historia bizia - Historia viva del punk

**Punkaren 25 urteko historia bizia - Historia viva del punk** RIP musika taldearen dokumentala da, 2005. urtean Gaztelupeko Hotsak diskoetxearen eta Goiena Komunikazio Zerbitzuaken zigilupean argitaratutakoa.

Dokumental hau DVD eta musika CD batez osatuta dago. Dokumentala **Iker Barandiaran** eta **Iban Toledo** kazetari arrasatearrek landu zuten. Bertan taldekideak berak eta beraien lagunak agertzen dira elkarrizketatuak. Gainera zuzeneko hainbat grabaketa ere badakar. Musika diskoak argitaragabeko 14 abesti zahar ditu, batzuk **Mallabik** abesturikoak.

## Dokumentalaren egileak 
* Iker Barandiaran
* Iban Toledo

## Musika diskoko partaideak 
* Karlos Agirreurreta, "Mahoma" (ahotsa).
* Jul Bolinaga (gitarra).
* Eduardo Mancebo, "Portu" (baxua).
* Txerra Bolinaga (bateria).
* Mallabi (ahotsa).

## Dokumentalaren edukiak 
* Erreportaia-elkarrizketak
* Kontzertuak
* Argazki galeria
* Bestelakoak

## Musika diskoko kantuen zerrenda 
# So what! (Mallabik abestuta)
# Puta
# Pisar la sociedad
# Perversión
# Join the rejects (Mallabik abestuta)
# Antipolítica
# Guerra y destrucción
# Grito a España
# Crimen de estado
# Hasta el fin de tus días (Mallabik abestuta)
# Wire
# Evil
# (Titulurik gabe)
# My way

## Kanpo estekak 
*    Goiena Komunikazio Zerbitzuaken webgunea
*     Gaztelupeko Hotsaken webgunea
Kilkenny

**Kilkenny/Cill Chainnigh** Irlandako Errepublikaren zazpigarren hiririk handiena eta izen bereko konderriaren hiriburua da, herrialdeko hego-ekialdean kokatutakoa. 24.423 biztanle ditu (2011).

## Izena 
Irlanderazko *Cill Chainnigh* izenak "Canice-ren eliza" esan nahi du, honek argi erakusten duelarik antzina bazela Caniceren (Kenneth) ohorezko eliza bat gaur egun katedrala dagoen muinoan. "Marmolezko hiria" ere estaen zaio, inguruan marmol beltza ugari baitago eta etxe ugari material horrekin eginak baitaude.

## Geografia eta klima 
Nore ibaiak sortu duen ibarraren erdialdean kokaturik dago Kilkenny, Dublindik 117 kilometro hego-mendebaldera. Klima ozeaniko epela dauka, 854&nbsp;mm-ko prezipitazioak urtero eta batazbesteko tenperaturak aldiz udan 20&nbsp;°C beroena eta neguan 2&nbsp;°C hotzenak.

## Historia 
1085ean *Ceall-Cainnigh* erre zela dioen testu bat aurkitu da eta hau da izen hori aurkitzen den dokumenturik zaharrena. Eliza bera VI mendeko izan zitekeela uste da, garai hartan konderriak *Osraighe* izena zuen. Monasterioaren inguruan herria sortu eta haziz joan zen.

XII mendean normandiarren inbasioekin batera Richard FitzGilbert de Clare ("arku indartsua") Leinsterreko jaunak gaztelu handi bat eraiki zuen ibaiaren ertzean. XIII mendean egoera berezia zegoen herrian, monasterioaren inguruko lurretan irlandarrak zeuden (Irishtown izena zuen) eta gazteluaren harresien barnean berriz High Town normandiarra eratu zen. 1348an Izurri Beltzak kalte handiak eragin zituen herrian.

Kilkennyk hiri eskubideak 1609an jaso zituen eta 1641eko matxinadan Irlandako Konfederazio Katolikoko hiriburua izan zen. Konfederazioa Oliver Cromwellek garaitu zuen 1649an.

Kilkennyko gazteluak 1967an ireki zituen ateak herritarrek bisita zezaten.

## Klima 

## Ondasun nabarmenak 
Kilkennyn bertan hainbat eraikin garrantzitsu aurkitzen dira:
* Kilkenny gaztelua
* Saint Canice katedrala
* Rothe Etxea

Kilkennytik gertu dagoen Thomastown herrixkan Jerpoint Abbey monasterioa dago.

## Ekonomia 
Garagardogintza ongi errotua dagoen hiria da Kilkenny. St. Francis Abbey lantegian Smithwick's eta Kilkenny garagardoak egiten dira.

## Kultura 
Aipatzekoa da abuztuero egiten **Kilkennyko Arte jaialdia**. Musika, antzerki eta erakusketa ugari izaten da astebetean. Beste jaialdi bat **Cat Laughs** umorezko astea izaten da.

## Kirolak 
Kilkenny GAA (hurling) eta Kilkenny RFC (errugbia) hiriko kirol talderik ezagunenak dira.

## Pertsonaia ezagunak 
* James O'Neill (1847-1920), aktorea.

## Iruditegia 

Irudi:Kilkenny-castle.jpg|Kilkenny gaztelua
Irudi:Kilkenny St Canice Cathedral SW 2007 08 28.jpg|Saint Canice katedrala
Irudi:StKierans2006-07-10.jpg|Unibertsitatea
Irudi:Canal Square Kilkenny.JPG|Canal Square plaza
Irudi:Rothe House.JPG|Rothe Etxea
Irudi:The Black Abbey - geograph.org.uk - 461853.jpg|The Black Abbey monasterioa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Hiriko webgune ofiziala