Ekuatore Ginea

**Ekuatore Ginea** (,  ahoskatua; , ), ofizialki **Ekuatore Gineako Errepublika** (, , ) Erdialdeko Afrikako estatu burujabea da, Ozeano Atlantikoaren ertzean dagoena, Gineako golkoan. Iparraldean Kamerun du, Gabon hegoalde eta ekialdean eta Sao Tome eta Principe uharteak hego-mendebaldean. 28.051 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 2015ean
1,2 milioi biztanle zituen.

### Banaketa administratiboa 
Ekuatore Ginea zortzi probintziatan banaturik dago; azkena, Djibloho, 2017an eratu zen.

eskuinera|thumb|400px|Ekuatore Gineako probintziak

## Demografia 
### Biztanleria 
2020an 1.403.000 biztanle zituen. Adineka, honela dago banaturik biztanleria: 0-14 urte bitartekoak %&nbsp;38,7 dira, 15-24 urte bitartekoak %&nbsp;19,9, 25-54 urte bitartekoak %&nbsp;32,7, 55-64 urte bitartekoak %&nbsp;4,7 eta 65 urtetik gorakoak %&nbsp;3,9. Bizi itxaropena 65,7 urtekoa da; 64,4 urtekoa gizonezkoena eta 66,9 urtekoa emakumezkoena (2020ko zenbatespenak).

### Banaketa etnikoa 
[thumb|eskuinera|250px|[Bubi etniako umeak.]]
Biztanle gehienak bantuak dira: bubiak, Biokon, bengak, Elobey eta Coriscon, eta fangak, kontinentean. Gainerakoak europarren ondorengoak eta mulatoak dira. Annobon uharteko biztanleak portugaldar esklaboen ondorengoak dira eta portugesaren dialekto bat hitz egiten dute oraindik.

### Hizkuntzak 
Mintzaira ofizialak gaztelania, frantsesa eta portugesa dira. Beste hizkuntza hauek ere erabiltzen dira, legez "izaera nazionalaren partetzat" jotzen direnak: fangera, bubiera, annobonera, igboera eta ingeles pidgina. Biztanle gehienek, %&nbsp;67,6k, gaztelaniaz hitz egiten dute, bertako hizkuntza batekin batera, Malabo inguruan batez ere. Frantsesa 1998an bihurtu zuten hizkuntza ofizial, herrialdea Erdialdeko Afrikako Ekonomia eta Diru Batasuneko kide bihurtutakoan. Portugesa 2007ko uztailetik da ofiziala, herrialdea Lusofoniako kide bihurtzeko xedeaz.

### Erlijioa 
Biztanle gehienak, %&nbsp;93, kristauak dira, katolikoak nagusiki. Askok kristautasuna eta sinesmen tradizionalak uztartzen dituzte.
 
### Hiri nagusiak 
[thumb|eskuinera|250px|[Malabo.]]
Bata (290.000 biztanle 2015ean) eta Malabo (257.000 biztanle) dira hiririk handienak.

## Ekonomia 
1990eko hamarkadara arte, kakaoa eta kafea ziren Ekuatore Gineako ekonomiaren oinarri nagusiak. Kakaoa, kalitate handikoa, Biokon lantzen da gehienbat, eta kafea, berriz, kontinentean. Bertan kontsumitzeko lantzen diren gaien artean, berriz, juka eta kakahuetea dira aipagarrienak. Bertako dieta tradizionala arroza, bananak, batatak eta artatxikia da. Ez abeltzaintzak ez arrantzak ez dute pisu handirik ekonomian. Basogintzari dagokionez, ebanoa eta palisandroa dira zurik garrantzitsuenak.

1996an petrolioa aurkitu zenetik, ordea, Saharaz hegoaldeko herrialderik aberatsenetako bat bilakatu zen. 2005ean, esaterako, 2.000 milioi dolar lortu zituen, petrolioaren eta gasaren bitartez. Arazoa, baina, zera da: Teodoro Obiangek ez duela argitu nahi diru hori nora bideratzen duen. Estatuaren finantzak sekretuak direla argudiatzen du. Gobernuko iturrien arabera, irabazien zati bat 400 milioi urtean osasun zerbitzuetara, eraikuntzara eta hezkuntzara bideratzen dute. Hala ere, herritar gehienek ez dute heziketarik jasotzen, eta txaboletan bizi dira. Bestalde, Washingtongo iturrien esanetan, Obiangen familiak milioika dolar ditu gordeta Estatu Batuetako banketxeetan.

## Kultura 
### Jaiegunak 
### Literatura 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala, guineaecuatorialpress.com
*  Ekuatore Gineako Gobernuaren webgune ofiziala, espanol.guinea-equatorial.com
*