open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Juan Antonio Jandiola

**Juan Antonio Jandiola Garai** (San Esteban Galdames,  - Paris, ) bizkaitar politikaria izan zen. Diputatua Cádizko Gorteetan, 1822 eta 1823 artean eta berriro 1823an Espainiako Ogasun Ministroa izan zen. Fernando VII.a Espainiakoa itzuli zenean Frantzian erbesteratu zen.

## Erreferentziak
Amalia Galarraga

**Amalia Galarraga Azkarruntz** (Donostia, 1885eko uztailaren 8an bataiatua - Madril, ) gipuzkoar idazle feminista izan zen. Lyceum Club Femeninoren sortzaileetariko bat izan zen eta Batzorde Betearazlearen diruzaina.  Antolakuntzatik irten egin zen, kanpora bizitzera joan zelako. Jose Maria Salaberria idazlearekin ezkondu zen.

## Biografia 
### Bizitza pertsonala 
José María Salaverriarekin ezkondu zen, eta harekin bi alaba izan zituen, Carmen eta Margarita (diplomatikoa, Espainiako ministro osoa, Isabel Katolikoaren banda, Donostian, Gipuzkoan jaioa eta Madrilen 2000ko abenduaren 7an hila).

Bere bizitzari buruzko datu gutxi daude argitaratuta, baina badakigu Carmen Baroja Nessiren lagun ona zela eta Carmen Monné koinatarekin batera, elkartea finantzatzen lagundu zutela.

### Idazle 
Ernesto Giménez Caballerok eskaturik, bere senarrari, José María Salaberriari, eskainitako kronika bat idatzi zuen, 1928ko abenduaren 15ean Giménez Caballerok argitaratua, “*La Gaceta Literaria*” aldizkariaren 48. zenbakian, *Los escritores vistos por su mujer: José María Salaverria/ Idazleak, emaztearen ikuspuntutik: Jose Maria Salaberria* izenburupean.

### Emakumeen liga 
1930. urtearen hasieran, Bakearen aldeko Espainiako Emakume Ligaren sorreran parte hartu zuen, Nazioen Elkartearen aldeko elkarteen biltzarraren ondorioz. Biltzarrean, Liga integratu zen. Liga hau batez ere emakume bakezale talde batek osatzen zuen, eta gehienak Lyceum Club-eko bazkide ziren, hala nola Amalia Galárraga. 86 urterekin, nahiz eta Donostian (Gipuzkoa), bere jaioterrian, bizi zen alargun geratu zenetik. Polloeko hilerrian ehortzita dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Camilo Hurtado Ametzaga

**Camilo Hurtado Ametzaga Balmaseda** (Madril,  - Sevilla, ), Riscal de Alegreko markesa, enpresaburu eta saiakeragilea izan zen.

Parisen eta Bordelen ikasi ondoren, Arabako Foru Aldundiak Arabako Errioxarako enologo bat bilatzea eskatu zion. Frantziar bariate asko sartu zituen eta Marqués de Riscalen sortzailetzat hartzen dute. Madrilen *El Día* egunkari liberala sortu zuen.

## Erreferentziak
Turner & Hooch

***Turner & Hooch***, 1989ko Roger Spottiswoode estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako polizia komedia film bat da. Tom Hanks,
Mare Winningham, Craig T. Nelson eta Reginald VelJohnson aktoreek antzeztu zuten.

Hiru hilabete aurretik estreinatu eta John Belushik antzeztuko *K-9* filmaren antzeko argumentua du, gainera bi filmak polizia-detektibea eta txakur bikote batek protagonizatuak daude.

## Sinopsia 
Scott Turner (Tom Hanks) Kalifornia Iparraldeko Cypress Beach herri txikiko polizia sailean lan egitetik amaitutako hiru egun besterik gelditzen es zaizkion ofizial gazte bat da, Sacramento hirira lekualdatu baitute, han gazteak kasu garrantzitsuagoak argitzeko ardura emango diotelako itxaropena du. Halere, Amos Reed (John McIntire) lankide eta laguna erail egingo dute eta Turnerrek hilketa ikertzea erabakiko du, betebehar horretan Amosen maskota zen era Hooch deritzon Bordeleko dogo arrazako polizia-txakurraren laguntza izango du.

## Aktoreak 
* Tom Hanks: Scott Turner detektibea
* Beasley txakurra: Hooch
* Mare Winningham: Emily Carson doktorea
* Craig T. Nelson: Howard Hyde poliziaburua
* Reginald VelJohnson: David Sutton detektibea
* Scott Paulin: Zack Gregory
* J. C. Quinn: Walter Boyett
* John McIntire: Amos Reed
* David Knell: Ernie
* Ebbe Roe Smith: Harley McCabe
* Kevin Scannell: Jeff Foster
* Joel Bailey: Ferraday
* Mary McCusker: Katie
* Ernie Lively: Moteleko langilea
* Clyde Kusatsu: Kevin Williams
* Elaine Renee Bush: Dendako langilea
* Eda Reiss Merin: Remington andrea

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Domingo Salazar

**Domingo Salazar** (Bastida, 1512 &ndash; Madril, ) arabar apaiz katolikoa izan zen. Apaiz domingotarra, Gregorio XIII.ak 1579an Manilako lehendabiziko gotzain izendatu zuen.
LEVEL

**LEVEL** (IATA: **IB**, NAZE: **IBE**) International Airlines Group enpresaren marka komertzial bat da, zeinaren bitartez Iberia airelineak kostu baxuko hegaldiak eskaintzen dituen, batik bat Bartzelona eta Amerika artean. 2017ko ekainaren 1.an sortu zen eta aireportu nagusi du Bartzelona-El Prat. Euskal Herrian Bilboko aireportuan operatzen hasiko da 2018ko abuztuaren 13an.

## Jatorria 
LEVELen jatorrizko merkatua irismen luzeko kostu baxuko bidaiak ziren, Bartzelona-El Prat aireportua jatorri izanda. Norwegian Air International airelinearekin lehiatzeko sortu zen. Urtebete geroago, International Airlines Group enpresa amaren gainontzeko airelineak erabilita Europako hiri askoren arteko irismen laburreko kostu baxuko bidaiak ere operatzen hasi du, batez ere Vueling Airlines erabilita.

LEVEL martxan jarri zenean 15 komandante eta 28 kopilotu; 15 gainkargu eta 105 hegaldi laguntzaile zituen, guztiak Iberia airelineatik etorritakoak.

## Flota 
LEVELek Airbus konpainiaren Airbus A330 hegazkinak erabiltzen ditu. 2018ko uztailean LEVELen flota hurrengo hegazkinez osatuta dago:

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Vueling Airlines
* Iberia (enpresa)
* British Airways
* Aer Lingus
* International Airlines Group

## Kanpo estekak 
* LEVELen webgunea
* IAGren webgunea
Prudentzio Gerekiz

**Prudentzio Gerekiz Gezuraga** (Errigoiti, 1883ko apirilaren 28a - Andújar, 1936ko uztailaren 31), **Prudencio de la Cruz** izen erlijiosoz ezaguna, bizkaitar apaiz katolikoa izan zen. Trinitario ordenakoa, Gerra Zibilean Andújarren zegoela Segundo García Cabezas kidearekin erail zutenez, 2007an Benedikto XVI.ak dohatsu izendatu zuen.

## Erreferentziak
Joaquín Gómez Peruyera

**Joaquín Gómez Peruyera** (Karrantza,  - Santander, ) bizkaitar futbolaria izan zen, atzelari moduan aritutakoa.

## Clubes 
## Kanpo estekak
Julen Goia

**Julen Goia Iriberri** (Idiazabal, ) gipuzkoar errugbilaria da, hegaleko eta atzelari postuetan aritzen dena. Bere azken kluba Ordiziako izan zen, eta bertan jokatu zuen 2016tik 2025era. Espainiako selekzioetan eta 7ko errugbiko.

## Bizitza 
Errugbian baino lehenago esku-pilotan, futbolean eta atletismoan aritu zen. Izan ere, Euskadiko txapelduna izan zen 60 metroko lasterketan. Baina Oier anaia entrenatzen ikusten zuen, eta horixe gustatu. Ordiziaren errugbi eskolan hasirik, 17 urterekin lehenengo taldera iritsi zen. Ordiziaren hamabostekoan lekua lortu zuen, klubaren garairik hoberenetako batean: bi aldiz Espainiako errugbi ligako bigarren, eta 2012ko Espainiako errege kopako txapeldun.

2012an, Biarritz Olympiquek kontratatu zuen 23 urtez azpiko talderako. Hurrengo urtean Pro 14an debutatu bazuen ere, ez zuen lortu aurrera egitea Frantziako goi mailako errugbian. Ondoren, denboraldi bat egin zuen SA Mauléonen, eta 2016an Ordiziara itzuli zen.

2013ko Munduko Kopan parte hartu zuen zazpiko errugbiko Espainiako selekzioarekin, eta baita World Seriesetan ere.  

## Palmaresa 
### Ordizia Rugby Elkartea 
* Espainiako errugbi liga
** bigarrena: 2011, 2012, 2022
* Espainiako errege kopa
** irabazlea: 2012
### Espainiako selekzioa 
* Europako Nazioen Errugbi Kopa
** bigarrena: 2019, 2020

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Julen Goia Iriberri, en.espn.co.uk
Teófilo Serrano

**José Teófilo Serrano Beltrán** (Tutera, 1950eko uztailaren 28a – *ibidem*, 2024ko abuztuaren 3a) nafar ingeniari eta politikaria izan zen. Goi kargu publiko ugarietan aritu zen, tartean RENFEko presidentearena (2009-2011).

## Biografia 
Tuteran jaioa, Portuetako ubideetako ingeniari titulua lortu zuen, eta, ondoren, funtzionario gisa sartu zen administrazioan. 
1976an hasi zen Espainiako Langile Alderdi Sozialista (PSOE) alderdian militatzen. PSOEko kide gisa, Madrilgo Biltzarrean bozeramailea izan zen eta senatari hautatu zuten. Madrilgo Biltzarrean III. legegintzaldiko diputatua eta bozeramailea izan zen, eta Madrilgo Federazio Sozialistako (FSM) idazkari nagusi izan zen 1991 eta 1994 artean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :[Serranoren heriotza *Público(https://eu.wikipedia.org/wiki/P%C3%BAblico)* egunkarian, 2024/08/04.]
Vicente de Santa María

Frai **Vicente de Santa María** (Aras, 1742 &ndash; Ventura, Kalifornia, ) nafar misiolari frantziskotarra izan zen. Juan de Ayala itsaslariarekin batera, San Frantziskoko badia esploratu zuen.
Juan José Tafalla

**Juan José Tafalla Nabazkoze** (Corella,  - Lima, ) nafar farmazialari eta botanikaria izan zen. Espainiako Armadan sartu eta 1780an Perura bidali zuten. Hego Amerikako flora ikasi zuen, batez ere *Cinchona* generoa.

## Kanpo estekak 
* Joseba Aurkenerena: Juan Jose Tafalla, Corellako botanikari handia
American Academy of Dramatic Arts

**American Academy of Dramatic Arts** () New Yorken, 1884an sortu zen aktoreentzat lehen eskola izan zen. Akademiaren helburu nagusia ikuspuntu profesionaletik aktoreak trebatzea zen eta gaur egun jarraitzen du izaten. Ikastetxe pribatua da eta bertan oso aktore ospetsuak ikasi dute.

## Historia 
Lehen egoitza Park Avenue Southeko Lyceum Theatre eraikinan zegoen. 1963an egungo tokira eraman zuten, Stanford Whitek diseinatutako Colony Club eraikinera, 120 Madison Avenue kalean, Manhattanen. New Yorkeko egoitzaren ondoren, ia mende bat pasa ondoren, 1974an, Pasadenan, Kalifornian, beste egoitza ireki zen. Pasadenakoa, 2001an, Hollywood eraman zen, Charles Chaplin estudioen ondoan.

## Eskaintza 
Oso zabala da. Zinemari eta telebistari begira antolatutako ikasketak eskaintzen dira. Programaren egiturak norberak bere burua deskubritzea, autodiziplina eta norbanakoaren ezaugarriak indartzea bilatzen du.

## Ikasle ezagunenak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Webgune ofiziala.
Artebi Antzerki Eskola

**Artebi Antzerki Eskola** Bilbon dagoen ikastetxea da; Artebi, Bilboko Musika, Arte Eszeniko eta Bisualen Eskola) proiektu barruan kokatuta. Irakaskuntza integrala eskaintzen dute. 2002an Bizkaiko Foru Aldundiak Sustatu saria eman zion. Deustun dago kokatuta. Erakundeak bi saila ditu, bata antzerki eta zinemaren ingurukoa, bestea musika era dantzaren ingurukoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Webgune ofiziala.
* :Antzerki atalaren webgune ofiziala.
Huia

**Huia** honakoa izan daiteke:
* *Heteralocha acutirostris* desagertutako hegaztiaren izena
* *Huia*, igel generoa
* *Huia*, landare generoa
* Huia (Auckland), Aucklandeko auzune bat.
* Huia (ibaia), Zeelanda Berrian dagoen ibaia
* 9488 Huia, asteroidea
Huia (landarea)

***Huia*** Devoniarrean bizi izan ziren landare baskular genero baten izena da. Pragiar eta Siegeniarrean aurki daitezke bere fosilak, orain dela 410 milioi urte inguru. 1985ean deskribatu zen lehen aldiz, Posongchong Formazioan aurkitutako fosiletan oinarrituta, Yunnanen, Txina.

## Kanpo estekak
Amorebieta Kirol Elkartea 2018-2019

Entrenatzailea:  Iñigo Velez (2018-Egun)
* 15px|Kapitain = Kapitainak.
* 15px|Lesio = Epe luzeko lesioa.

#### Lagatakoak 
#### Bajak 
### Neguko merkatua 2019 
### Udako merkatua 2018 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Habartice

**Habartice** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 512 biztanle ditu eta 5,55 kilometro koadroko azalera. Liberec barrutian dago.

## Historia 
Udalerriaren lehen aipamen idatzia  urtean egin zen.

## Kanpo estekak
Arvid Carlsson

**Arvid Carlsson** (Uppsala, 1923ko urtarrilaren 25a – Göteborg, 2018ko ekainaren 29a) suediar neurofarmakologoa izan zen. Medikuntzako Nobel Saria jaso zuen 2000n Eric Kandel eta Paul Greengardekin batera neuronetan memoria gordetzeko oinarri biologikoa ikertzeagatik.

Lundeko Unibertsitatean Medikuntza ikasi zuen. 1944an nazien kontzentrazio-esparruetako presoen azterketan parte hartu zuen. 1951n Lundeko Unibertsitateko irakasle izendatu zuten. Bost hilabete eman zituen Bihotzaren Institutu Nazionalean ikertzen, Bethesdan, Marylanden. Bertan, psikofarmakologiara bideratu zuen bere interesa. 1959an irakasle sartu zen Göteborgeko Unibertsitatean. Astra AB konpainiarekin ere kolaboratu zuen. Bere ikerketek fluoxetinaren (Prozac) aurkikuntza ekarri zuten.

## Kanpo estekak
Heroltice

**Heroltice** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 213 biztanle ditu eta 3,42 kilometro koadroko azalera. Brno-Landako barrutian dago.

## Kanpo estekak
Hodonín (Hodoníngo barrutia)

**Hodonín** () Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 24.683 biztanle ditu eta 63,05 kilometro koadroko azalera. Hodoníngo barrutian dago.

Moraviaren hego-ekialdean, Hego Moravia eskualde administratiboan, kokatutako hiria da. Morava ibaiaren ertzean dago, Austriako mugaren ondoan, Brnotik 50&nbsp;km hego-ekialdera. 63,05&nbsp;km²ko azalera du eta 2012an 25.259 biztanle zituen.

## Historia 
Udalerriaren lehen aipamen idatzia  urtean egin zen.

## Hiritar ezagunak 
* Tomáš Masaryk (1850-1937). Txekoslovakiako lehenbiziko presidentea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Holohlavy

**Holohlavy** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 950 biztanle ditu eta 5,89 kilometro koadroko azalera. Hradec Královéko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Hosín

**Hosín** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 859 biztanle ditu eta 30,97 kilometro koadroko azalera. České Budějoviceko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Hostín u Vojkovic

**Hostín u Vojkovic** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 311 biztanle ditu eta 4,78 kilometro koadroko azalera. Mělník barrutian dago.

## Kanpo estekak
Hradec (Plzeň-South barrutia)

**Hradec** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 549 biztanle ditu eta 6,73 kilometro koadroko azalera. Plzeň-Hegoaldea barrutian dago.

## Galeria 

Fitxategi:Hradec (okres Plzeň-jih) (01).jpg
Fitxategi:Hradec (okres Plzeň-jih) (06).jpg
Fitxategi:Hradec (okres Plzeň-jih) (07).jpg
Fitxategi:Hradec (okres Plzeň-jih) (49).jpg

## Kanpo estekak
Hříšice

**Hříšice** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 330 biztanle ditu eta 11,67 kilometro koadroko azalera. Jindřichův Hradeceko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Hrobčice

**Hrobčice** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.393 biztanle ditu eta 42,55 kilometro koadroko azalera. Teplice barrutian dago.

## Historia 
Udalerriaren lehen aipamen idatzia  urtean egin zen.

## Kanpo estekak
José Antonio Martínez Gil

**José Antonio Martínez Gil** (La Palma del Condado, Huelva, Espainia, 1993ko otsailaren 12a) Eibar KE futbol taldeko ezker atzelaria da, espainiar jatorrikoa. 2018ko uztailaren lehen egunean ofizializatu zuen bere fitxaketa Eibarrek eta 2021 arterako kontratua sinatu zuen ezker hegalekoa zein ezker zentral bezala joka dezakeen atzelari indartsu honek.

Bere ibilbidea Alcalá taldean hasi zuen, bizi zen herriko taldean eta hor formatu zen futbolari bezala 2013arte. Urte horretan bertan, 20 urterekin, Sevilla futbol taldearen bigarren taldera iritsi zen eta bi urte geroago oso denboraldi ona egin ondoren, 2. mailara igoera lortu zuen bere taldeak.Sevillako bigarren taldean bigarren mailan jokatzera iritsi gabe, beste harrobi batera joatea erabaki zuen, Bartzelonaren bigarren taldera.Han egon zen bi denboraldi eta 2018an, bi denboraldi geroago, harrobiko futbola utzi eta Eibarren lehen fitxaketa bilakatu zen, kontratua bukatzen baitzitzaion.

## Ibilbidea
Hvězdonice

**Hvězdonice** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 318 biztanle ditu eta 1,4 kilometro koadroko azalera. Benešoveko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Jablonec nad Nisou

**Jablonec nad Nisou** (txekieraz  ahoskatua; ), normalean **Jablonec** soilik deitua, Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 45.771 biztanle ditu eta 31,39 kilometro koadroko azalera. Jablonec nad Nisouko barrutian dago.

## Historia 
Udalerriaren lehen aipamen idatzia  urtean egin zen.

## Kirola 
* FK Jablonec futbol taldea

## Herri eta hiri senidetuak 
* 
* 

## Kanpo estekak
Hvozd (Rakovníkeko barrutia)

**Hvozd** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 172 biztanle ditu eta 3,67 kilometro koadroko azalera. Rakovníkeko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Jirkov

**Jirkov** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 19.466 biztanle ditu eta 17,11 kilometro koadroko azalera. Chomutoveko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Kašava

**Kašava** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 920 biztanle ditu eta 8,4 kilometro koadroko azalera. Zlín barrutian dago.

## Kanpo estekak
Kladno (Kladno barrutia)

**Kladno** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 68.804 biztanle ditu eta 36,97 kilometro koadroko azalera. Kladno barrutian dago.

Erdialdeko Bohemia eskualde administratiboan kokatutako hiria da. 2013an 68.551 biztanle zituen. Pragatik 25&nbsp;km ipar-mendebaldera dago, hiri horren metropoli eremuaren barnean.

## Historia 
Kladnoren lehenbiziko aipamen idatzia XIV. mendekoa da. 1842tik aurrera, harrikatzaren ustiatzeari esker, industria gune garrantzitsu bilakatu zen.

## Ekonomia 
Ekonomiaren oinarria industria astuna da. Labe garaiak eta altzairutegiak daude. Horrez gainera, makineria, kableak eta txirrindulak ere ekoizten dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Klenčí pod Čerchovem

**Klenčí pod Čerchovem** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.322 biztanle ditu eta 18,09 kilometro koadroko azalera. Domažliceko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Kly

**Kly** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 1.492 biztanle ditu eta 10,61 kilometro koadroko azalera. Mělník barrutian dago.

## Historia 
Udalerriaren lehen aipamen idatzia  urtean egin zen.

## Kanpo estekak
Kočín

**Kočín** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 135 biztanle ditu eta 3,76 kilometro koadroko azalera. Plzeň-Iparraldeko barrutian dago.

## Kanpo estekak
Qalat Ibn Man

**Qalat Ibn Man** () edo **Palmirako gaztelua**, izen bereko nabateo herriaren hirian dagoen ondo kontserbatutako eraikina da, Siriako Homs probintzian. Tamdor hiritik bi kilometrotara dago.

## Historia 
Tradizionalki Fakhr ad-Din Libanoko emir drusoa (1590-1635) eraiki zuela esan ohi da baina elementu askok aurretik gotorleku bat hor zegoela adierazten dute. Esaterako, Erdi Aroko zeramika aurkitu da bertan. Beraz, pentsatzekoa da egungo eraikina beste baten edo batzuen gainean eraiki zela. Egun aurreko eraikina XIII. mendean mamelukoek eraiki zutela onartzen da.
  
Gaztelua, inguruko eraikinak bezala, 2013tik gerraren eta Estatu Islamikoaren eraginez arriskuan dago.

## Galeria 

Palmira Fakhr-al-Din al-Maani - GAR - 7-02.jpg|Gotorlekua barrutik ikusita.
Qalaat ibn Maan 1.jpg|Kanpotik ikusita.
PalmyraQalatIbnMaan.jpg|
Walls within Walls (48693809).jpg|Harresiak.

## Erreferentziak 
## Kanpo loturak 
* Unescoren fitxa.
Kostelec u Heřmanova Městce

**Kostelec u Heřmanova Městce** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 361 biztanle ditu eta 7,46 kilometro koadroko azalera. Chrudim barrutian dago.

## Kanpo estekak
Odei Arrieta

**Odei Arrieta Etxeberria** (Tolosa, Gipuzkoa, 1996ko otsailaren 2a) Euskal Herritar futbolaria da. Ezker atzelari moduan jokatzen du.

## Ibilbide profesionala 
*2018eko maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Fitxa - www.athletic-club.eus
* Jokalariaren ibilbidea errealaren webgunean (Gaztelaniaz)
Ant-Man and the Wasp

**Ant-Man and the Wasp** (euskaraz *Txingurri-Gizona eta Liztorra*), 2018ko Peyton Reed estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako superheroi film bat da. Marvel Comics estatubatuar komiki argitaletxearen Ant-Man eta Wasp superheroien komikietan oinarritua dago. Paul Rudd, Evangeline Lilly, Michael Peña, Walton Goggins, Bobby Cannavale, Judy Greer, Tip "T.I." Harris, David Dastmalchian, Hannah John-Kamen, Abby Ryder Fortson, Randall Park, Michelle Pfeiffer, Laurence Fishburne eta Michael Douglas aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
*Captain America: Civil War* filmaren gertaeren ondoren, Scott Lang (Paul Rudd) superheroi eta aita izatearen aukeraketaren ondorioei aurre egin beharko die. Bere etxeko familiaburuaren bizitza eta Ant-Man superheroia izatearen erantzunkizunen arteko oreka topatzen saiatzen den bitartean, Hope van Dyne (Evangeline Lilly) eta Hank Pym (Michael Douglas) doktorearekin misio garrantzitsu bati ekingo dio. Scottek txingurri-gizonaren jantzia berriz ere jarri eta Liztorrarekin elkarlanean iraganeko sekretuak argitzen sasiatuko dira.

## Aktoreak 
* Paul Rudd : Scott Lang / Txingurri-Gizona
* Michael Douglas : Henry « Hank » Pym
* Evangeline Lilly : Hope van Dyne / Liztorra
* Walton Goggins : Sonny Burch
* Hannah John-Kamen : Mamua
* Bobby Cannavale : Paxton
* Michael Peña : Luis
* T. I. : Dave
* Judy Greer : Maggie
* David Dastmalchian : Kurt
* Michelle Pfeiffer : Janet Van Dyne

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
Izarra Kirol Elkartea 2018-2019

Entrenatzailea:  Diego Martínez Ruiz (2019-Egun,29.jardunalditik)  Rodrigo Hernando (2018-19,28.jardunaldirarte)
* 15px|Kapitain = Kapitainak
* 15px|Lesio = Epe luzeko lesioa.

#### Bajak 
### Neguko merkatua 2019 
### Udako merkatua 2018 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Andrés Manuel López Obrador

**Andrés Manuel López Obrador** (Tepetitán, Macuspana, Tabasco, Mexiko, 1953ko azaroaren 13a), **AMLO** akronimoaz ere ezaguna, mexikar politikaria, politologoa eta idazlea da. 2018ko Mexikoko hauteskunde federaletara bere burua presidentegai aurkeztu zuen hirugarren aldiz, *Juntos Haremos Historia* koalizioak babestua, eta hauteskundeok aise irabazi zituen.

1996tik 1999ra Partido de la Revolución Democrática alderdiko presidente izan zen, eta 2000tik 2005era Mexiko Hiriko gobernuburua izan zen.

## Literatura lanak 
* *Los Primeros Pasos, Tabasco, 1810-1867*. Villahermosa, Tabasco: Universidad Juárez Autónoma de Tabasco. 1986. OCLC 21117234.
* *Del esplendor a la sombra: la República restaurada, Tabasco 1867-1876*. Villahermosa, Tabasco: Universidad Juárez Autónoma de Tabasco. 1988. OCLC 48297841.
* *Tabasco, Víctima de un Fraude. Mexiko: Nuestro tiempo*. 1990. OCLC 2421602.
* *Entre la Historia y la Esperanza: corrupción y lucha democrática en Tabasco*. Mexiko : Grijalbo. 1996. OCLC 906604879.
* *Fobaproa, expediente abierto: reseña y archivo*. Mexiko: Grijalbo. 1999. OCLC 654341802.
* *Un proyecto alternativo de nación: hacia un cambio verdadero*. Mexiko: Grijalbo. 2004. .
* *Contra el desafuero: mi defensa jurídica*. Mexiko: Grijalbo. 2005. .
* *La mafia nos robó la Presidencia*. Mexiko: Grijalbo. 2007. .
* *La gran tentación: el petróleo de México*. Mexiko: Grijalbo. 2008. .
* *La mafia que se adueñó de México... y el 2012*. Mexiko: Grijalbo Mondadori. 2010. .
* *No decir adiós a la esperanza*. Mexiko: Grijalbo. 2012. .
* *Neoporfirismo hoy como ayer*. Mexiko: Grijalbo. 2014. .
* *El poder en el trópico. Mexiko: Planeta mexicana. 2015*. .
* *Catarino Erasmo Garza Rodríguez ¿Revolucionario o Bandido?*. Mexiko: Planeta. 2016. .
* *2018 La salida. Decadencia y renacimiento de México*. Mexiko: Planeta. 2017. .
* *Oye, Trump*. Planeta. 2017. .

## Kanpo estekak
Kasper Schmeichel

**Kasper Peter Schmeichel** (1986ko azaroaren 5a, Kopenhage, Danimarka) daniar futbol atezain profesional bat da. Peter Schmeichel daniar futbol atezainaren semea da.

Premier Leagueko Leicester City Football Club taldean jokatzen du. Gainera, 2013tik aurrera Danimarkako futbol selekzio nazionalaren lehen atezaina da eta 2018ko Munduko Futbol Txapelketan atezain titular gisa jokatu zuen.
Mouctar Diakhaby

**Mouctar Diakhaby** (Vendôme, Frantzia , 1996ko abenduaren 19a) Valencia CF futbol taldean jokatzen duen erdi-atzelari frantziarra da, Ekuatore Gineako gurasoak dituena. 1,92 neurtzen du eta horrek baimentzen dio kornerretan errematatzera joatea.Bere ibilbidea, Valentziarekin kontratua sinatu aurretik,(2022rarte 2018ko uztailaren 1ean) USSA Vertou taldean hasi zuen eta han egon zen 2004tik 2013rarte tartean Nantesera egin zuen urte bateko bidaia kontuan hartu gabe (2009-2010). 2013an Lyonek fitxatu zuen eta 2014ean Lyongo bigarren taldearekin hasi zen. Bi denboraldiren ondoren, 2016ean, lehen talderako jauzia egin zuen eta han beste bi denboraldi eman zituen (34 partidu eta 2 gol). Horrek balio izan zion Valentziak fitxatzeko.
Heist (2001eko filma)

**Heist**, 2001eko David Mamet estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako thriller film bta da. Gene Hackman, Danny DeVito, Delroy Lindo, Rebecca Pidgeon, Ricky Jay eta Sam Rockwell aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Joe Moore (Gene Hackman) bitxidenda lapur talde bateko buruzagi bat da. Behinola, haren lagun den Mickey Bergman (Danny DeVito) mafiaburuak bitxidenda batean lapurreta handi bat burutzeko lana eskeiniko dio. Bere adiskidetasuna urte luzetakoa izan arren, mafiaburuak Jimmy Silk (Sam Rockwell) hiloba lapur taldearen plana ikuskatu dezan bidaliko du, plan hau aurrez zehatz-mehatz prestatua dago, inork lapurtutako diruarekin ospa egin ez dezan.

## Aktoreak 
* Gene Hackman: Joe Moore
* Danny DeVito: Mickey Bergman
* Delroy Lindo: Bobby Blane
* Rebecca Pidgeon: Fran
* Sam Rockwell: Jimmy Silk
* Ricky Jay: Pinky

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Hitchcock (filma)

**Hitchcock**, 2012ko Sacha Gervasi britainiar zinema zuzendariak zuzendutako biografia film bat da. Alfre Hitchcock ingeles zinema zuzendari ospetsuaren biografian oinarritua dago, bai eta hari buruzko Stephen Rebello estatubatuar idazlearen *Alfred Hitchcock and the Making of Psycho* (*Alfred Hitchcock eta Psikosiaren Burutzea*) liburuan ere. Anthony Hopkins, Helen Mirren, Scarlett Johansson, Toni Collette, Danny Huston, Jessica Biel, James D'Arcy eta Michael Wincott aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Bere ibilbidearen gailurrean, Alfred Hitchcock (Anthony Hopkins) zuzendariak itxuraz kategoria baxuagokoa dirudien beldurrezko film bat filmatzea erabaki du. Ekoiztetxe bakar batek ere ez dio proiektuari babesik emango, hortaz Hitchcockek bere kaxara finantziatu eta telebistako talde merke batekin filmatzea erabaki du. Emaitza nazioarteko fenomenoa eta historiako film ospetsu eta eraginkorrenetako bat bilakatzea izan zen: *Psycho* (1960).

## Aktoreak 
* Anthony Hopkins: Alfred Hitchcock
* Helen Mirren: Alma Reville
* Scarlett Johansson: Janet Leigh
* Danny Huston: Whitfield Cook
* Toni Collette: Peggy Robertson
* Michael Stuhlbarg: Lew Wasserman
* Michael Wincott: Ed Gein
* Jessica Biel: Vera Miles
* James D'Arcy: Anthony Perkins
* Richard Portnow: Barney Balaban
* Kurtwood Smith: Geoffrey Shurlock
* Ralph Macchio: Joseph Stefano
* Wallace Langham: Saul Bass
* Paul Schackman: Bernard Herrmann
* Currie Graham: PR Flack
* Richard Chassler: Martin Balsam
* Spencer Leigh: Nunzio
* Josh Yeo: John Gavin

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
Herri bat bidegurutzean

**Herri bat bidegurutzean** Espainiako Gerra Zibilaren euskal erbestealdiaren kulturari buruzko saiakeren bilduma da. 2003an plazaratuta, euskal egile batzuen inguruko lanak bildu zituen. Koordinatzailea Xabier Apaolaza izan zen beste hamaika idazle eta kritikoekin batera. Liburuaren helburua zera zen: "Euskaraz idatziz eta pentsatuz, aberriaren aldeko grinari eta maitasunari bidea eman zieten erbesteratu hauon samina eta mina gogoratuz, bai eta egin zitzuten ahaleginak ere, gorazarre xume hau egin nahi izan diegu".

## Kapituluak 
* Xabier Apaolaza: "Su txikiari eragiteko hauspoa"
* Txuma Lasagabaster: "Erbesteko literatura eta euskal literaturaren historia"
* Paulo Iztueta: "Orixe erbesteratuaren autoerretratuak".
* Josemari Velez de Mendizabal: "Iokin Zaitegi, bi belaunaldien arteko zubia"
* Pako Sudupe: "Andima Ibiñagabeitia: abertzaletasun berria"
* Koldo Izagirre: "Exilioko poeta bat: Telesforo Monzon"
* Juan San Martin: "Toribio Etxabarria Ibarbia jaunaren nortasuna"
* Xabier Irujo Ametzaga: "Bingen Ametzaga Aresti. Itzulpena eta hizkuntza filosofia"
* Xabier Mendiguren Elizegi: "Salbatore Mitxelena: lehenengo euskal idazle existentzialista"
* Joan Mari Torrealdai: "Aberri bi, bihotz beretik"
* Jose Ramon Zabala: "Erbesteko euskal editoreak"
* Felipe Juaristi: "Erbesteak"

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kostelany

**Kostelany** Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 631 biztanle ditu eta 13,2 kilometro koadroko azalera. Kroměřížko barrutian dago.

## Historia 
Udalerriaren lehen aipamen idatzia  urtean egin zen.

## Kanpo estekak
Axur meskita

**Axur meskita** (), baita ere **Lezgin meskita** (), Baku hirian (Asaf Zeynalli kalean) 1169an sortutako erlijio-eraikina da.

## Historia 
Sortzailea Najaf Axur Ibrahim oghlu izan zen. XIX. mendean lurraldean gertatu ziren petrolio ustiapenak, Bakun Lezgin herritar asko langile bezala aritu ziren Bakun eta meskita hau erabiltzen zuten; hortik dator Lezgin meskita izena. 1970ean meskita berreskuratzeko lanei ekin zieten eta indusketa lan horietan Azerbaijango Sasandar Inperioaren garaiko bi zirkulu erdiko arku aurkitu ziren. Aurkikuntza horiek meskitaren hegoaldean egin ziren.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Anna Atkins

**Anna Atkins** (jaiotzez **Anna Children**, 1799ko martxoaren 16a – 1871ko ekainaren 9a) botanikari eta argazkilari ingelesa izan zen. Argazkiekin hornitutako lehen liburua argitaratu zen lehen pertsonatzat hartzen da. Zenbaitek diote argazki bat sortu zuen lehen emakumea izan zela.

[thumb|eskuinera|260px|Atkinsek egindako [zianotipo bat, 1843. urtean argitaratu zuen *Photographs of British Algae: Cyanotype Impressions* liburukoa.]]

## Erreferentziak
Hoffa

**Hoffa**, 1992ko Danny DeVito estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta aktoreak zuzendu, ekoitzi eta antzeztutako biografia film bat da. DeVitoz gain, Jack Nicholson, Armand Assante, J. T. Walsh eta Robert Prosky aktoreek antzeztu zuten.

Jimmy Hoffa estatubatuar kamiolarien sindikalista ezagunaren bizitzan oinarritua dago.

## Argumentua 
Bobby Ciaro (Danny DeVito), Jimmy Hoffa (Jack Nicholson) buruzagi sindikalista polemikoaren adiskideminak, Depresio Handiaren garaian Kamiolarien Sindikatu Batasuna sortzeko ahaleginak gogora ekartzen ditu, bai eta Kennedytarrekin izandako borroka eta bere desagerpen misteriotsua ere.

## Aktoreak 
* Jack Nicholson: Jimmy Hoffa
* Danny DeVito: Robert Ciaro
* Armand Assante: Carol D'Allesandro
* J. T. Walsh: Frank Fitzsimmons
* John C. Reilly: Peter Connelly
* Kevin Anderson: Robert F. Kennedy
* John P. Ryan: Red Bennett
* Frank Whaley: Afariko kamiolari gaztea
* Natalia Nogulich: Josephine Hoffa
* Nicholas Pryor: Hoffaren abokatua
* Robert Prosky: Billy Flynn
* Paul Guilfoyle: Ted Harmon
* Karen Young: Emakume gaztea RTAn
* Cliff Gorman: Solly Stein

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Jony Rodríguez

**Jonathan "Jony" Rodríguez Menéndez** (Cangas del Narcea, Asturias, Espainia, 1991ko uztailaren 9a) , Laziok utzita Osasunan jokatzen duen hegaleko jokalari espainiarra da, ezkerreko hegaletik atzerako joka dezakeena.

## Ibilbidea 
29 urterekin, hainbat taldetan egona da Jony Rodriguez. Bere ibilbidea 6 urterekin hasi zuen Narcea-n, talde txiki bateko futbol eskolan.Talde horretan segitu zuen 15 urtera arte. Orduan Oviedok deitu zion eta hara joan zen 2 denboraldiko kontratua betetzera.Hain denboraldi onak egin zituen, Bartzelonak deitu zion eta beste 2 urte eman zituen han, ikasten zuen bitartean. 2010ean, Oviedora itzuli zen eta denboraldi bat egon zen han Oviedo Vetusta eta Oviedoren lehen taldea txandakatuz (Azken honetan partidu bakarra jokatu zuen). Gero, 2011an Asturiasko beste talde batera, Marinora joan zen eta hurrengo denboraldian berriro Asturiastik atera zen, Getafe B-ra joateko.Partidu gutxi jokatzen zituen eta, berriro Asturiasera itzultzea erabaki zuen, Avilés-era joanez.2013-2014ra begira, Asturiasen gelditu zen baina oraingoan bertako talde hoberenera joan zen: Sporting B-ra.Han ongi sentitu zen eta 8 gol sartu zituen 31 partidutan.Hurrengo denboraldian lehen taldera igo zen eta 2016rarte 82 partidu jokatu zituen 14 gol sartuz. 2016ean, bere jokaldi onengatik, Malagak fitxatu zuen eta denboraldi eta erdian 29 partidutan 2 gol sartu eta gero, Sporting-era itzuli zen baina oraingoan utzita.2017-2018ren bigarren zatian, 21 partidutan 5 gol sartu zituen (Bigarren mailan) eta 2018eko udan, Alavesera joan zen utzita. Urtebete Alavesen jokatu ondoren, Laziok erosi zuen milioi baten truke, eta 2019-2020 denboraldia Serie A-n jokatu zuen. Ez zituen minutu asko jokatu, eta 2020ko udan Euskal Herrira itzuli zen utzita, Osasunara.

## Ibilbidea
Tham Luang leizeko erreskate operazioa

2018ko ekainaren 23an, 11-16 urte bitarteko hamabi mutil nerabeko talde bat, eta beraien begiralea (25 urtekoa), Tham Luang Nang Non leizean (laburrago, Tham Luang) sartu ziren txango batean, Chiang Rai probintzian, Thailandian. Barruan zirela eurite handiak hasi, eta leizearen parte asko urak hartuta geratu ziren.

## Erreskate planak 
Hamahiru laguneko taldea aurkitu ondoren, espeleologia adituen arabera, lehentasunak izan behar ziren leizeko mutilak elikatzea, bibak bat antolatzea zeuden une lehorrean, eta erreskate operazioko urpekarien segurtasuna bermatzea, arrisku handiak gainditu behar baitziren mutilak dauden tokiraino iristeko.

Hortik aurrera, erreskatea asko luzatu zitekeela ohartarazi zuten agintariek. Gazteak urpekaritzan trebatzea izan zitekeen bideetako bat, baina aipatu zen halaber mendiaren zulaketa operazioak egin daitezkeela, Txileko 2010eko meatzarien erreskate operazioan bezala.

Lehen uneko epe luze posibleak moztu egin behar izan zituzten zenbait konplikaziogatik: batez ere, monzoi erako euriteak zetoztela, eta leizean oxigeno mailak behera egin zezakeela. Hori dela-eta, hipotesi errealista eta azkarrena, urpekariekin mutilak banan banan ateratzea erabaki zen.

### Urpekari militar baten heriotza 
Erreskateko konplikazioetan erreskatatzaile baten heriotza ere gertatu zen. Sanan Kuman Thailandiako itsas-armadako urpekari ohia zen, eta boluntario aurkezturik parte hartu zuen erreskate operazioetan. Leizeko galerietan oxigeno tankeak jartzeko lanean, ur azpiko tarte batean konortea galdu zuen eta itota hil zen.

## Erreskate operazioa 
Egunetan zehar mutilak zeuden punturaino bidea errazten saiatu ziren erreskate taldeak. Ura dragatu ondoren, zenbait galeriatan ur maila jaistea lortu zuten: era berean, pasarte batzuk zabaldu zituzten, eta kable bidezko lotura egin zen leize barruraino. Era berean, tarteko puntuetan laguntza unitateak eta oxigeno botilak jarri zituzten. Mutilentzako, halaber, aurpegi osorako arnasteko maskarak eskuratu zituzten, ez zezaten arnasik hartu behar ahoko aparailutik.

Uztailaren 8an nazioarteko talde bat prest zela jakinarazi zuten agintariek, eta prentsa guztia leizeko sarreratik urrundu zuten. Taldea hainbat herrialdetako 13 urpekarik, eta Thailandiako itsas armadako 5 lagunek osatzen zuten. Mutil bakoitzarekin bi urpekari ziren egitekoak bidearen zati bakoitza, tartekako galerietan urpekari eta oxigeno aldaketa eginez. Mutilak urperatu aurretik, lasaigarriekin tratatu zituzten. Lehen egunean 4 irten ziren, bigarrenean (uztailaren 9an) beste lau, eta 10ean azken lauak eta baita futbol taldeko entrenatzaile begiralea ere.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Antilla Frantsesak

**Antilla Frantsesak** () Karibe itsasoan Frantziaren agindupean uharteak dira. Nagusiak Martinika eta Guadalupe dira; Guadalupen beste bost uharte txikiago daude:
* Marie-Galante
* Îles des Saintes
* La Désirade
* Saint Barthélemy, lehen Guadaluperen menpe zegoen baina 2007ko uztailaren 15tik itsasoz haraindiko kolektibitatea da.
* Saint Martin (alde bat), lehen Guadaluperen menpe zegoen baina 2007ko uztailaren 15tik itsasoz haraindiko kolektibitatea da.
1946tik Guadalupe (bere dependentziekin batera) eta Martinika Itsasoz haraindiko Frantziaren departamenduak dira.

## Ikus, gainera 
* Antillak
* Antilla Txikiak
* Antilla Handiak
* Espainiar Antillak
* Holandarren Antillak

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Alma viajera Antillas Francesas
San Joanen abadia (Sorde)

**San Joanen abadia** () Sorde herriko beneditar abadia historikoa da, 960 inguruan eraikia. Euskaraz, egiaztatuta dago Sordua deitu izan zaiola.

1909n Frantziako gobernuak monumentu historiko eta 1998an UNESCOk Gizateriaren Ondare (Donejakue Bidearen barnean) izendatu zuten. Erdi Aroan oso abadia boteretsua izan zen eta zenbait aldiz zaharberritu zuten, tartean Orangeko kondearen espainiarrek 1523an eta Gabriel I.a Montgomerykoare higanotek 1569-70ean suntsitu ondoren.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kunda

thumb|Alemaniako *Juztisbus* bat, presoen garraiorako autobus leihorik gabea, Espainian *kanguro* esaten zaionaren parekidea

**Kunda** esaten zaio Hego Euskal Herrian eta Espainian (gaztelaniaz, presondegietako hizkeran, *cunda*) **presoen garraio** antolatuari, espetxe batetik bestera presoak eramateko prozedura multzo eta sistemari. Espainian erabiltzen den termino tekniko ofiziala *conducción* da (gidatzea edo gidaritza), eta espetxeko hizkerak hori *cundación* bihurtu zuen, *cunda* edo *kunda* bilakatu aurretik.

Espainiako espetxe sisteman, preso bat espetxe batetik bestera mugitu behar denean, ez da egiten garraio pertsonalizaturik. Aldiz, beste herrialde batzuetan bezala, berezitutako autobus batzuk erabiltzen dira, eta hauek ibilbide jakin bat jarraitzen dute, geltoki bakoitzean (espetxe bakoitzean, alegia) preso batzuk jasoz eta utziz. Autobus berezi horietan, ziega txiki eta indibidualetan gatibu doaz presoak. Espetxeetako hizkeran, *kanguro* esaten diete Espainian autobus hauei

Sistema honek azaltzen du, adibidez, 2018an preso independentista katalanak (Oriol Junqueras, Jordi Cuixart eta beste batzuk) Espainia erdialdeko kartzeletatik Kataluniara gerturatu zituztenean, ez zutela bidaia zuzena egin, baizik eta geldialdia egin behar izan zutela Zaragozako Zuera espetxean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
San Joan Bataiatzailearen eliza (Bourdalat)

**San Joan Bataiatzailearen eliza** () Bourdalat herriko eliza erromanikoa da, ziur asko XIV. mendean eraikia. Erlijio Gerrak eta Iraultzaren ondorioz zaharberritu zuten. 1998an Frantziako gobernuak monumentu historiko izendatu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
San Nikolas eliza (Capbreton)

**San Nikolas eliza** () Capbreton herriko parrokia-eliza da, ziur asko XVI. mendean estilo gotikoan eraikia.

2000an Frantziako gobernuak monumentu historiko izendatu zuen.

Fitxategi:Church Saint-Nicolas (Capbreton).jpg|Dorrea
Fitxategi:Capbreton cloche de St Jean de Bouret.JPG|Kanpandorrea
Fitxategi:Capbreton Saint-Nicolas nave.jpg|Ganga ekialdetik
Fitxategi:Capbreton église St Nicolas transept nord.JPG|Iparraldeko transeptua

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Done Jakue eliza (Tartas)

**Done Jakue eta San Martin eliza** () Tartas herriko parrokia-eliza da, 1849 eta 1854 artean estilo neogotikoan eraikia.

1999an Frantziako gobernuak monumentu historiko izendatu zuen. Louis Anselme Longa landatar margolariak bere horma-irudia egin zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Forgesko Gure Amaren eliza

**Forgesko Gure Amaren eliza** () Tarnose herriko parrokia-eliza da. 1895ean eraiki zuten Forges de l'Adour enpresako langileen auzoan.

1997an gurtzarako itxia, 2001ean Frantziako gobernuak monumentu historiko izendatu zuen.

TARNOS - Eglise Notre-Dame des Forges 04.jpg
TARNOS - Eglise Notre-Dame des Forges 01.jpg
TARNOS - Eglise Notre-Dame des Forges 02.jpg
TARNOS - Eglise Notre-Dame des Forges 03.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Atzerako artazi

**Atzerako artazia** edo **txilena** ateari bizkarra emanez egindako artazia da. Jatorriz, Hego Amerikako hitza da. Bere jatorria eta sortzailea zalantzazkoa da: Brasilek, Txilek, Italiak edo Peruk bertsio ezberdinak mantentzen dituzte.

erdian|Gauzatzeko faseak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pablo Casado

**Pablo Casado Blanco** (1981eko otsailaren 1a, Palencia, Gaztela eta Leon) espainiar politikari bat da. Espainiako Parlamentuan Alderdi Popularreko diputatua da Ávila ordezkatuz.

2018ko uztailaren 21etik aurrera Espainiako Alderdi Popularreko presidentea da.

## Ideologia 
2018ko ekainaren 25ean Altsasura egindako bisitaldi batean euskara Nafarroako Foru Erkidegoko hizkuntza ez zela adierazi zuen. Alderdi Popularreko presidente hautatua izan eta egun batzuetara, Pedro Sanchezekin bildu zen, eta hari adierazi zion igaro ezineko zenbait muga ("lerro gorriak") ezarriko zizkiola: Katalunia, euskal presoen gerturatzea, Nafarroa; "terrorismoaren gorespenaren kontrako lege berri bat" proposatuko zuela ere adierazi zuen. Casado harro agertu zen behin baino gehiagotan PPren iraganaz, baina ez zuela "PPren iraganari buruz erantzungo". Hala ere, adierazi zuen Génovako PPren egoitza uztearen alde zegoela.

## Erreferentziak
Goleada

**Goleada** talde batek, partida bukatu ondoren, kontrako taldeari erraz irabazi eta gero lortutako gol-kopuru ugari eta ezohikoa. Mundu mailean, historiako goleadarik handiena 2002ko Madagaskarreko Txapelketan gertatu zen, noiz AS Ademak 149-0 mendean hartu zuen Stade Olympique L'Emyrne (SOE) taldea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Romário

**Romário de Souza Faria** (Rio de Janeiro, ) brasildar futbolari ohia da, zaletu eta aditu askoren iritziz inoizko handienetariko bat. Goleatzaile fina, egun diputatua da Brasilen.

## Kirol ibilbidea
Futbol goleatzaile (gizonak)

[thumb|200px|[Josef Bican, historiako goleatzailerik handiena.]]
**Goleatzailea** golak sartzeko duen gaitasun edo trebetasunagatik nabarmentzen den futbolaria da.

## Historiako gizon futbolari goleatzailerik handienak 
*Oharra: Izenak eta banderak, garaieraren araberakoak. **Lagunarteko partidak eta behe mailakoak ez dira kontuan hartzen**. Egun aktiboan dauden futbolariak, nabarmenduta.*

## Talde berarekin 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Brebeta

[thumb|Brebeta eskuratzeko probak euskaraz egiteko eskubidea aldarrikatzeko [Manifestazio|elkarretaratzea.]]
thumb|Brebeta lortzeko probak euskaraz egiteko eskubidea aldarrikatzen.
**Brebeta** ( **DNB**) Frantziak 14-15 urteko ikasleei euren kolegioko eskolaratzea gainditu dutela ziurtatzeko ematen dien diploma da. Ez dago harremanik diploma ematearen eta eskolak hartzen duen orientazio-erabakiaren artean. Lehenengoa departamenduko epaimahai batek zuzentzen du, bigarrena eskolako zuzendaritzak hartzen du.

Brebeta azterketak, baxoa probak bezala, euskaraz egiteko aukera eskatu eta ukatu egin izan da inoiz.

## Ikus, gainera 
* Baxoa
* Azterketak Euskaraz

## Erreferentziak 
* 

## Kanpo estekak
Marko Dmitrović

**Marko Dmitrović** ((,  ahoskatua; Subotica, Serbia, 1992ko urtarrilaren 24a) Eibar Kirol Elkartean atezain gisa jokatzen duen futbolari serbiarra da, bere herrialdeko selekzio nazionalarekin internazionala. Serbiako entrenatzaileak asko konfiatzen du beragan eta horregatik Errusiako 2018ko munduko txapelketara eraman zuen, hori bai, erreserba gisa. Transfermarkt.com orrialdearen arabera bere balio fitxaketen merkatuan 4 milioikoa da (Eibar taldearen 10ena) eta bere klausula 8 milioikoa.

## Kirol ibilbidea 
### Hastapenak Serbian 
Bere ibilbidea berandu hasi zen, 14 urterekin Belgradeko Izar Gorria taldean sartu zenean eta hango beheko kategorietan egon zen 2010ean adinez nagusi izatera iritsi zen arte. Hala ere, 2010ean Izar Gorriak taldeko lehen taldearen fitxa lortu eta titularra izan behar zenean, lesio larri batek itxi zion bidea eta nahiz eta 2013rarte hainbat saiakera egin zituen sendatzeko, ezin izan zuen.

### Atzerriko taldeetan 
Hungariako Újpest taldera joan zen aurrena. Talde honetan izan zuen aukera profesionalki debuta egiteko baina 2 urteetan 12 partidu soilik jokatu zituen eta 2015-16 denboraldirako Charlton Athletic taldeak fitxatu zuen. Liga hartako 5 partidu jokatu zituen arren, fitxa bat gainetik kendu beharra zeukan bere taldeak eta Alcorcónera utzi zuen, Espainiako 2. mailako Madrilgo taldera. Behingoz hemen eduki zuen behar zuen jarraitasuna eta Alcorcón pozik zegoenez bere jarrerarekin, kontratua berritu zuen. Hurrengo denboraldian, partidu guztiak jokatu zituen bat izan ezik eta oso garrantzitsua izan zen bere taldea 2.B mailara ez jaisteko.

### Eibar KE 
2017ko udan Eibarrek fitxatu zuen Alcorcóni milioi bat euro ordainduta. Malagaren aurkako partida batean egin zuen debuta eta 0-1 nagusitu ziren armaginak. Aurreneko denboraldi hartan Eibarko jokalari onena izendatu zuten.

Bitxikeria gisa aipatzekoa da 2021eko urtarrilaren 21ean Atlético Madrilen aurkako partidan penaltiz gola sartu zuela, Ligaren historian zazpi atezainek baino ez dute hau lortu. Zoritxarrez eibartarrek partida 1-2 galdu zuten.

## Serbiako selekzioa 
Serbiako selekzioarekin 2017an egin zuen debuta eta partida gehien 2019an jokatu zituen, 9 hain zuzen ere.

## Taldeak 
## Palmaresa 
* Hungariako futbol kopa (1): 2014 (Újpest FC)
Chuka (filma)

**Chuka**, 1967ko Gordon Douglas estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako western film bat da. 1961eko Richard Jessup idazlearen izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago. Rod Taylor, Ernest Borgnine, John Mills, Luciana Paluzzi, Victoria Vetri, James Whitmore, Michael Cole eta Joseph Sirola aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Zalgi-gurdi batean, Chuka (Rod Taylor) pistolari beteranoa, Veronica (Luciana Paluzzi) emakume gazte eder eta alarguna, eta haren hiloba Elena (Victoria Vetri) gotorleku batera ailegatu dira, baina berehalako arapahoetarren erasoaldi baten ondorioz handik atera ezinik geldituko dira. Bai gotorlekuan amaitu duten soldaduak nahiz ofizialak aurrez epaiketa militar batetik igaro eta zigortu modura iritsi dira.

## Aktoreak 
* Rod Taylor: Chuka
* Ernest Borgnine: Otto Hansbach sarjentua
* John Mills: Stuart Valois kolonela
* Luciana Paluzzi: Veronica Kleitz
* James Whitmore: Lou Trent
* Victoria Vetri: Helena Chavez (edota Angela Dorian)
* Louis Hayward: Benson maiorra
* Michael Cole: Spivey
* Hugh Reilly: Carrol kapitaina, gotorlekuko medikua
* Barry O'Hara: Slim, sukaldaria
* Joseph Sirola: Baldwin, zaldi-gurdiko eskopetalaria
* Marco Lopez: Hanu (edota Marco Antonio)
* Gerald York: Daly tenientea
* Herlinda Del Carmen: Indiar neska, Bensonekin oheratzeko erosia; gerora labankadaz hilko du
* Lucky Carson: Zaldi-gurdi gidaria

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Wilde (filma)

**Wilde**, 1997ko Brian Gilbert britainiar zinema zuzendariak zuzendutako biografia film bat da. 1987ko Richard Ellmann idazlearen Oscar Wilde irlandar olerkari eta idazlearen biografia eta Pulitzer Saria irabazitako liburuan oinarritua dago. Stephen Fry, Jude Law, Vanessa Redgrave, Jennifer Ehle, Gemma Jones, Judy Parfitt, Michael Sheen, Zoë Wanamaker eta Tom Wilkinson aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Oscar Wilde (Stephen Fry) irlandar idazlea jenio bat izan zen, bere garaiko britainiar gizartearen tabuei, hipokresiari eta ergerlkeriari aurre egiteko kemena izan zuen gizasemea, horregatik, epaitua eta espetxeratua izan zen. Bere eskandalu eta arrakasta ugariz beteriko bizitza izan zen, jada soilik ezberdina izatea delitua zen garai batean.

## Aktoreak 
* Stephen Fry: Oscar Wilde
* Jude Law: Lord Alfred "Bosie" Douglas
* Tom Wilkinson: John Douglas, 9. Queensberryko markesa
* Jennifer Ehle: Constance Lloyd Wilde
* Gemma Jones: Sibyl Douglas, Queensberryko markesa
* Judy Parfitt: Lady Mount-Temple
* Michael Sheen: Robbie Ross
* Vanessa Redgrave: Jane Francesca Agnes "Speranza", Lady Wilde
* Zoë Wanamaker: Ada Leverson
* Ioan Gruffudd: John Gray
* Albert Welling: Arthur
* Orlando Bloom: Alokairuko mutila

## Kanpo estekak 
* Webgunea 
* IMDBko fitxa irakurgai
Lucio Aginagalde

**Lucio Aginagalde Aizpurua** (Itziar, Deba, Gipuzkoa, 1917 &ndash; Gasteiz, Araba, 2005) enpresaburua izan zen. 1986an ETAk bahitu zuen, eta 18 eguneko bahiketaren ondoren, Ertzaintzak askatu egin zuen erreskate operazio batean. Operazio berean ETAk tirokatuta hil zen Genaro Garcia de Andoain Ertzaintzako buruzagi nagusia.

## Bizitza 
Itziarren jaio zen Lucio Aginagalde, eta familiako bederatzi senidetan nagusia zen. Bere aitak sortutako bisuteria negozioa, Indagui izenekoa, Gasteizera mugitu zuten 1940. urtean, eta haren ustiaketari ekin zion Aginagaldek. Harrezkero, gasteiztar zela esan daiteke. Gasteizko bizitza sozialean, bereziki pilotazale gisa nabarmendu zen, eta ohikoa zen Mendizorrotza frontoian. Nalda II.a pilotariaren botillero laguntzailea ere izan zen. Ertzain batek ikusi zuen leizeko atea harri batekin estalia, 1986ko azaroaren 1ean, eta horren berri emanik, operazioa antolatu zen Ertzaintzako buru Genaro Garcia de Andoainek pertsonalki zuzendua. Operazioan Aginagalde askatu zuten, baina tiroek joa hil zen Garcia de Andoain.

Epaiketan ebatzi zenez, Aginagalde hiru laguneko ETAko komando batek bahitu zuen, pertsona hauek osatua: Luis Enrique Garate Galarza, Patxi Cabello eta Juan María Gabirondo '*Txispas*'. Cabello eta Gabirondo bahiketa amaitu zuen operazioan atxilotu zituzten, baina Garate ez zuten atxilotu 2004. urtea arte. Frantziako poliziak atxilotu ondoren, Espainiara egotzi zuten eta 2011. urtean epaitu zuten Auzitegi Nazionalean Aginagalde bahitzeagatik eta Garcia de Andoain erailtzeagatik.

## Erreferentziak