2002

## Gertaerak 
### Euskal Herria 
* Urtarrilaren 25a &ndash; Igeltsuzko 200 iratxo agertu ziren Gasteizko kaleetan. Ertzaintzak eta Udaltzaingoak dozenaka komisaldegira eraman zituzten. Ekintza Basoetako Iratxoen Asanbladak erreibindikatu zuen, Gasteizko Gaztetxearen defentzan. 
* Otsailaren 2a &ndash;
** Intsumiso talde batek armadak igorritako dokumentuak konfeti bilakatu zituen Bilboko Gobernu Militarraren aurrean. Bezperan intsumisioa despenalizatu zuen Espainiako Gobernuak.
** Euskal Herrian Euskaraz taldeko hamar kidek intsumisio kanpaina abiatu zuten Gernika-Lumoko epaitegian.
* Apirilaren 13a &ndash; Metro Bilbaoren bigarren linea inauguratu zen Gurutzeta eta Urbinagako geltokien artean.
* Apirilaren 14a &ndash; Zornotzako herritarrek Boroako zentral termikoaren inguruko erreferenduma egin zuten. Parte hartzaileen %98,2ak zentralaren aurka bozkatu zuen, 5.352 herritarrek.

### Mundua 
* Urtarrilaren 1a &ndash; Txina, Munduko Merkataritza Erakundean sartu zen.
** Euroa ezarri zuten Europar Batasuneko 12 estatuko diru ofizialtzat.
* Urtarrilaren 5a &ndash; 15 urteko mutiko batek gidaturiko hegazkin bat Tampa hiriko eraikin baten aurka talka egin zuen, Irailaren 11ko atentatuen beldurra berpiztuz.
* Urtarrilaren 17a &ndash; Nyiragongo mendiaren erupzioa Kongon. 400.000 pertsonek euren etxeak utzi behar izan zituzten.
* Otsailaren 1a  Espainiako Gobernuak intsumisioa despenalizatu zuen.
* Otsailaren 23a &ndash; FARCek Ingrid Betancourt bahitu zuen.
* Otsailaren 27a &ndash; 57 hildako Indian, hinduez betetako tren bati musulman talde batek su ematerakoan.
* Martxoaren 1a &ndash; AEBetako armadak Afganistan inbaditu zuen.
* Martxoaren 19a &ndash; AEBetako armadaren Afganistango kanpainari amaiera eman zitzaion.
* Martxoaren 30a &ndash; Erresuma Batuko Ama Erregina hil zen.
* Apirilaren 15a &ndash; Air Chinaren hegazkin baten istripua Pusango hiri hegokorearrean. 128 hildako.
* Apirilaren 21a &ndash; Frantziako hauteskundeen lehen itzulia. Jacques Chirac eta Jean-Marie Le Pen ultra eskuindarra izan ziren kandidaturik bozkatuenak.
* Apirilaren 26a &ndash; Robert Steinhauser Erfurt, Alemania, hiriko bere eskolako irakasle eta ikasleen aurka tiro egin zuen. 16 hildako.
* Maiatzaren 6a &ndash; Pim Fortuyn politikari holandarra erail zuten.
* Maiatzaren 20a &ndash; Ekialdeko Timorren independentzia berrezarri zen.
* Maiatzaren 25a &ndash; China Airlineseko hegazkin baten istripua Taiwanetik gertu. 225 hildako.
* Ekainaren 23a &ndash; Israelek Zisjordania banatzeko harresia eraikitzea onartu zuen. Nazioarteko Justizia Epaitegiak legez eristeko agindu arren, entzungor egin eta hurrengo bi hamarkadetan 700 kilometrotik gora eraiki zituen Israelek. 
* Uztailaren 1a &ndash; Hegazkin istripua izan zen Alemania eta Suitza artean dagoen Konstantza lakuaren inguruan.
* Uztailaren 14a &ndash; Jacques Chirac erailtzeko saiakera Bastilla egunaren ospakizunetan parte hartzen zebilela.
* Abuztua &ndash; Uholdeek Europa osoan 50 hildakotik gora eragin zituzten.
* Abuztuaren 9a &ndash; ETAk Torreviejako hanburgesategi batean bonba bat eztandarazi zuen.
* Abuztuaren 17a &ndash; Ismael Berasategi presoak ihes egin zuen Parisko La Santé espetxetik, antz fisiko handia zuen Joxean anaiak haren lekua hartuta.
* Irailaren 10a &ndash; Suitzak, Nazio Batuetan sartzea erabaki zuen.
* Irailaren 22a &ndash; Gerhard Schröder Alemaniako kantziler aukeratu zuten.
* Urriaren 12a &ndash; Atentatua Balin, 202 hildako eta 300 zauritu Indonesiako Al Kaidak eginiko erasoan.
* Urriaren 23a &ndash; 40-50 terrorista txetxen armatuk Dubrovka Antzokia hartu eta 850 lagun bahitu zituzten.
* Azaroaren 7a &ndash; Gibraltarko burujabetzari buruzko galdeketan gibraltartarrek Erresuma Batua eta Espainiak elkarbanatutako burujabetza baten pean egoteari ezezkoa eman zioten.
* Azaroaren 13a &ndash; *Prestige* petrolio-ontzia hondoratu zen Galiziako kostan, olio isuri erraldoia Euskal Herriraino hedatuz.
* Azaroaren 14a &ndash; Argentinako krisialdi ekonomikoa hasi zen.
* Abenduaren 27a &ndash; Atentatua Txetxenian, 72 hildako.

## Ekonomia 
* Urtarrilaren 1a &ndash; Euroa indarrean sartu zen Europar Batasuneko hamaika herrietan. Baita Euskal Herrian ere.
* Otsailaren 28a &ndash; Euroa hartu zuten herrietako berezko txanponek balioa galdu zuten, eta Euroa legezko txanpon bakarra bihurtu zen.

## Arte eta kultura 
* Otsailaren 21a &ndash; Euskara desagertzeko arriskuan zegoela argitaratu zuen UNESCOk. *Arriskuan dauden munduko hizkuntzen atlas berritua* izeneko txostena argitaratu zuten eta bertan jaso zenez, Hego Euskal Herrian arriskuan zen euskara, baina Ipar Euskal Herrian "desagertzeko arrisku bizian". 
* Apirilaren 14a &ndash; 2002ko Nafarroako Bertsolari Txapelketan Amets Arzallusek jantzi zuen txapela hirugarren urtez jarraian.
* Maiatzaren 11 &ndash; Arabako Bertsolari Txapelketaren bigarren ekitaldiaren finala jokatu zen Gasteizen, aurreko ekitalditik 18 urtetara jokatu zena. Asier Otamendik lehenengo txapela eskuratu zuen
* Abenduaren 18a &ndash; 2002ko Bizkaiko Bertsolari Txapelketaren finala Igor Elortzak irabazi zuen, aurreko bi edizioetan legez.

## Zientzia eta teknologia 
* Otsailaren 19a &ndash; Mars Oddysey espaziontziak bere misioa hasi zuen.
* Ekainaren 5a &ndash; Mozilla nabigatzailearen 1.0 bertsioa kaleratu zen.
* Ekainaren 10a &ndash; Eklipse anular osoa.
* Abenduaren 4a &ndash; Eguzki eklipse osoa.

## Kirolak 
* 2002ko Neguko Olinpiar Jokoak (Salt Lake City, AEB; Otsailaren 8a &ndash; Otsailaren 24a).
** Bi euskal herritarrek hartu zuten parte bi kiroletan, Espainiako selekzioarekin.
* Otsailaren 23a &ndash; Aitzin aukeraketan ziren Ipar Euskal Herriko sei pilotarik Frantziako Selekzioari uko egin zioten. 
* Ekainaren 2a &ndash; 2002ko Nafarroako Itzulia: Alberto Hierro bizkaitarra irabazle.
* Ekainaren 8a &ndash; Biarritz Olympique errugbi taldea Frantziako txapelduna izan zen finala 25-22 irabaziz S.U.Agen taldearen aurka.
* Ekainaren 30a &ndash; Brasilek 2-0 irabazi zion Alemaniari, Munduko Futbol Txapelketan.
* Uztailaren 28a &ndash; Lance Armstrongek laugarren aldiz irabazi zuen Frantziako Tourra.
* Urte hartan bertan Alberto Iñurrategik 14 zortzimilakora igotzea lortu zuen, Annapurnako tontorrera iritsita.

## Jaiotzak 
#### Urtarrila 
* Urtarrilaren 2a &ndash; Xabier Irurita, nafar futbolaria.
* Urtarrilaren 2a &ndash; Leire Vargas, bizkaitar bertsolaria, idazlea eta itzultzailea.
* Urtarrilaren 7a &ndash; Mikel Escobar, bizkaitar futbolaria.
* Urtarrilaren 18a &ndash; Quicala Bari, afrikar futbolaria.
* Urtarrilaren 20a - Ane Briz, bizkaitar boleibol eta hondartza-bolei jokalaria.
* Urtarrilaren 22a &ndash; Beñat De Jesús, bizkaitar futbolaria.
* Urtarrilaren 23a &ndash; Joško Gvardiol, kroaziar futbolaria.
* Urtarrilaren 29a &ndash; Garazi Estebez, gipuzkoar txirrindularia.
* Urtarrilaren 30a &ndash; Daniel Sancho, nafar futbolaria.
* Urtarrilaren 31 &ndash; Beñat Turrientes, gipuzkoar futbolaria.

#### Otsaila 
* Otsailaren 5a &ndash; Enekoitz Azparren, gipuzkoar txirrindularia.
* Otsailaren 7a - Antton Fruiz, bizkaitar futbolaria.
* Otsailaren 10a - Aimar Collante, nafar futbolaria.
* Otsailaren 13a &ndash; Adrián Trespalacios, bizkaitar futbolaria.
* Otsailaren 14a &ndash; Caroline Marks, estatubatuar surflaria.
* Otsailaren 14a - June San Sebastian, gipuzkoar ilustratzailea eta 3D artista.
* Otsailaren 17a &ndash; Izarne Sarasola, gipuzkoar futbolaria.
* Otsailaren 20a &ndash; Kerman Sukia, gipuzkoar futbolaria.
* Otsailaren 20a &ndash; Unai Vélez, bizkaitar futbolaria.
* Otsailaren 22a &ndash; Mikel Mendibe, bizkaitar futbolaria.
* Otsailaren 23a &ndash; Emilia Jones, britainiar aktore, abeslari eta egile abeslaria.
* Otsailaren 23a &ndash; Kepa Uriarte, bizkaitar futbolaria.
* Otsailaren 27a &ndash; Idoia Eraso, nafar txirrindularia.

#### Martxoa 
* Martxoaren 1a &ndash; Izan Gutiérrez, arabar futbolaria.
* Martxoaren 6a &ndash; Yang Shuyu, txinatar saskibaloi jokalaria.
* Martxoaren 8a &ndash; Oier López, bizkaitar futbolaria.
* Martxoaren 10a &ndash; Jevhen Malyxev, ukrainar biatleta eta militarra (h. 2022).
* Martxoaren 11 - Ander Madariaga, bizkaitar futbolaria.
* Martxoaren 15a - Unai Barandalla, bizkaitar saskibaloi jokalaria.
* Martxoaren 15a &ndash; Sakura Yosozumi, japoniar skateboarderra, parkeko espezialitatekoa.
* Martxoaren 19a &ndash; Unai Egiluz, bizkaitar futbolaria.
* Martxoaren 21a &ndash; Briana Williams, estatubatuar jatorriko Jamaikar atleta, 100 metro eta 200 metrotan aditua.
* Martxoaren 25a &ndash; Javier López Carballo, espainiar futbolaria.
* Martxoaren 26a - Inma Rubiales, espainiar idazlea.

#### Apirila 
* Apirilaren 3a - Iñigo Gomeza, bizkaitar futbolaria.
* Apirilaren 5a &ndash; Carmen Avilés, espainiar atleta, abiadura-lasterketetan aditua.
* Apirilaren 11 &ndash; Manex Ansorregi, gipuzkoar saskibaloi jokalaria.
* Apirilaren 12a &ndash; Xubane Garai, gipuzkoar txirrindularia.
* Apirilaren 12a &ndash; Robert Navarro, kataluniar futbolaria.
* Apirilaren 19a - Ai Tsunoda, kataluniar judoka.
* Apirilaren 20a &ndash; Jon Balda, gipuzkoar futbolaria.
* Apirilaren 20a &ndash; Iñaki Telletxea, nafar futbolaria.
* Apirilaren 27a &ndash; Iñigo López Gálvez, bizkaitar futbolaria.

#### Maiatza 
* Maiatzaren 5a &ndash; Ekhiotz Orobiogoikoetxea, arabar futbolaria.
* Maiatzaren 7a &ndash; Elene Lete, gipuzkoar futbolaria.
* Maiatzaren 9a &ndash; Adriana Nanclares, mirandar futbolaria.
* Maiatzaren 10a - Asier Ortiz de Guinea, mirandar futbolaria.
* Maiatzaren 17a - Léon Marchand, frantziar igerilaria, tximeleta eta misto estiloetan aditua.
* Maiatzaren 18a &ndash; Alina Zagitova, errusiar izotz gaineko patinatzaile artistikoa.
* Maiatzaren 21a &ndash; Elena Huelva, espainiar minbiziaren aurkako aktibista (h. 2023).
* Maiatzaren 22a &ndash; Asier Grande, bizkaitar futbolaria.
* Maiatzaren 23a &ndash; Mikel Goti, bizkaitar futbolaria.

#### Ekaina 
* Ekainaren 2a &ndash; Ana Tejada, errioxar futbolaria.
* Ekainaren 3a - Daniel Milagros, nafar patinatzailea.
* Ekainaren 14a &ndash; Kimetz Renteria, bizkaitar aktorea.
* Ekainaren 15a - Aitzol King, irlandar errugbi jokalaria.
* Ekainaren 20a &ndash; Maju de Araújo, brasildar modelo, Interneteko ospetsu eta Downen sindromea duten pertsonen eskubideen aldeko ekintzailea.
* Ekainaren 22a &ndash; Adama Boiro, senegaldar-nafar futbolaria.
* Ekainaren 27a - Arrieta Rodríguez, gipuzkoar alpetar-eskiatzailea.

#### Uztaila 
* Uztailaren 12a &ndash; Nicholas Williams, nafar futbolaria.
* Uztailaren 18a - Asier Castilla, bizkaitar txirrindularia.
* Uztailaren 18a &ndash; Sem Westerveld, gipuzkoar atezaina.
* Uztailaren 20a &ndash; Alberto Dadie, gipuzkoar futbolaria.
* Uztailaren 20a &ndash; Ekhiñe Zapiain, nafar bertsolaria.
* Uztailaren 21a &ndash; Valentina Muñoz, *Chica Rosadita*, txiletar programatzailea eta aktibista feminista.
* Uztailaren 23a &ndash; Jon Mikel Aranburu, euskal-venezuelar futbolaria.
* Uztailaren 24a &ndash; Manex Salsamendi, nafar iraupen eskiatzailea.
* Uztailaren 26a &ndash; Unai Aznar, nafar txirrindularia.
* Uztailaren 26a - Elene Guridi, gipuzkoar futbolaria.
* Uztailaren 28a &ndash; Tessy Ebosele, nigeriar-arabar atleta, jauzi hirukoitzean 20 urtez azpiko Munduko txapeldunordea.

#### Abuztua 
* Abuztuaren 2a &ndash; Eider Egaña, gipuzkoar futbol atezaina.
* Abuztuaren 8a - Markel Goikoetxea, bizkaitar futbolaria.
* Abuztuaren 10a &ndash; Iker Benito, espainiar futbolaria.
* Abuztuaren 13a &ndash; Emma Martin Queralt, kataluniar futbolaria.

#### Iraila 
* Irailaren 2a &ndash; Jon Gorrotxategi, gipuzkoar futbolaria.
* Irailaren 16a &ndash; Juan Ayuso, espainiar txirrindularia.
* Irailaren 19a &ndash; Jon Karrikaburu, nafar futbolaria.
* Irailaren 24a - Jéssica Bouzas Maneiro, espainiar tenislaria.
* Irailaren 26a - Tom Spring, baxenafartar errugbilaria.
* Irailaren 27a &ndash; Jenna Ortega, estatubatuar aktorea.
* Irailaren 30a &ndash; Maddie Ziegler, estatubatuar dantzari, aktore eta modeloa.

#### Urria 
* Urriaren 3a &ndash; Shaane Fulton, zeelandaberritar txirrindularia.
* Urriaren 5a &ndash; Mikel Erdozain, gipuzkoar igerilari paralinpikoa.
* Urriaren 8a &ndash; Lorea Ibarra, gipuzkoar aktorea.
* Urriaren 9a &ndash; Tylan Grant, ingeles aktorea.
* Urriaren 11 &ndash; Carmen Arrufat, espainiar aktorea.
* Urriaren 13a &ndash; Aitor Galarza, gipuzkoar futbolaria.
* Urriaren 17a &ndash; Ibai Larrea, gipuzkoar atleta, krosean eta mendi lasterketatan aditua.
* Urriaren 23a &ndash; Alberto Ginés López, espainiar eskalatzailea.
* Urriaren 31 &ndash; Ansu Fati, ginear futbolaria.

#### Azaroa 
* Azaroaren 2a &ndash; Nowend Lorenzo, dominikar-nafar futbolaria.
* Azaroaren 5a &ndash; Berta Castañé, kataluniar aktore eta modeloa.
* Azaroaren 5a &ndash; Iker Muñoz, nafar futbolaria.
* Azaroaren 13a &ndash; Milli, tailandiar abeslari eta raperoa.
* Azaroaren 15a &ndash; Iker Mintegi, nafar txirrindularia.
* Azaroaren 19a &ndash; Xabier Sola, nafar futbolaria.
* Azaroaren 23a &ndash; Ander Herrero, gipuzkoar futbolaria.
* Azaroaren 25a &ndash; Pedri González, espainiar futbolaria.
* Azaroaren 26a &ndash; Aitor Etxeguren, bizkaitar saskibaloi jokalaria.
* Azaroaren 26a &ndash; Molly Picklum, australiar surflaria.
* Azaroaren 27a &ndash; Estefania Etxebeste Giraldo, nafar arri-jasotzailea.

#### Abendua 
* Abenduaren 4a &ndash; María Dueñas, espainiar biolin-jotzailea.
* Abenduaren 7a - Ekain Imaz, gipuzkoar errugbilaria.
* Abenduaren 8a &ndash; Igor Arrieta, nafar txirrindularia.
* Abenduaren 17a &ndash; Malen Osa, gipuzkoar mendi lasterketaria.
* Abenduaren 19a &ndash; Nee Barros, galiziar idazle, youtuber, musikari, LGBT ekintzailea eta hizkuntza aktibista.
* Abenduaren 25a &ndash; Àngela Mármol, kataluniar *influencerra*.

#### Egun ezezaguna edo zehaztugabea 
* Aitor Ugarte, arabar mendi lasterkaria eta bertsolaria.
* Aitziber Urrutia, bizkaitar goi-mailako eskalatzailea.
* Maddi Zabalo, idazlea, bertsolaria eta bertso gai-jartzailea.
* Nadine Salgado, gipuzkoar gimnasta erritmikoa.

## Heriotzak 
#### Urtarrila 
* Urtarrilaren 8a &ndash; Alexander Prokhorov, sobietar fisikaria, 1964ko Fisikako Nobel Saria (j. 1916).
* Urtarrilaren 9a &ndash; Isabel García Lorca, espainiar irakasle eta idazlea (j. 1909).
* Urtarrilaren 11 &ndash; Henri Verneuil, armeniar-frantziar zinema zuzendaria (j. 1920).
* Urtarrilaren 12a &ndash; Cyrus Vance, estatubatuar politikaria (j. 1917).
* Urtarrilaren 13a &ndash; José María Sánchez-Silva, espainiar idazle eta kazetaria (j. 1911).
* Urtarrilaren 14a &ndash; Manuel Sein, *Xanpun*, lapurtar bertsolaria (j. 1928).
* Urtarrilaren 15a &ndash; Mary Dolim, estatubatuar idazlea (j. 1925).
* Urtarrilaren 16a &ndash; Ignazio Urkixo, bizkaitar euskaltzalea eta diplomatikoa (j. 1907).
* Urtarrilaren 17a &ndash; Camilo Jose Cela, galiziar idazlea, gaztelaniazko idazlerik garrantzitsuenetarikoa eta 1989ko Literaturako Nobel Saria (j. 1916).
* Urtarrilaren 19a &ndash; Martti Miettunen, Finlandiako lehen ministroa (j. 1907).
* Urtarrilaren 19a &ndash; Vavá, brasildar futbolaria (j. 1934).
* Urtarrilaren 20a &ndash; Dolors Piera, kataluniar irakasle sindikalista (j. 1910).
* Urtarrilaren 21a &ndash; Peggy Lee, estatubatuar jazz abeslari, abestigile eta aktorea (j. 1920).
* Urtarrilaren 23a &ndash; Pierre Bourdieu, frantziar soziologoa, antiglobalizazio eta altermundialismo mugimenduen inspiratzaile intelektualetako bat (j. 1930).
* Urtarrilaren 27a &ndash; Wafa Idris, Palestinar gatazkako lehen emakumezko bonba-jartzaile suizida (j. 1975).
* Urtarrilaren 27a &ndash; Mari Carmen Prendes, espainiar aktorea (j. 1906).
* Urtarrilaren 28a &ndash; Gustave Deloor, flandriar txirrindularia (j. 1913).
* Urtarrilaren 28a &ndash; Astrid Lindgren, suediar idazlea (j. 1907).
* Urtarrilaren 29a &ndash; Kaxiano Ibarguren, *Lizartzako itsua*, soinujole euskalduna (j. 1932).
* Urtarrilaren 29a &ndash; Harold Russell, kanadar-estatubatuar militar eta aktorea (j. 1914).
* Urtarrilaren 30a &ndash; Inge Morath, austriar-estatubatuar argazkilaria, Magnum Photos Agentzian sartzea lortu zuen lehen emakumea (j. 1923).

#### Otsaila 
* Otsailaren 1a &ndash; Hildegard Knef, alemaniar aktore, abeslari eta idazlea (j. 1925).
* Otsailaren 4a &ndash; Agatha Barbara, Maltako 3. presidentea (j. 1923).
* Otsailaren 4a &ndash; Helen Dodson Prince, estatubatuar astronomoa (j. 1905).
* Otsailaren 4a &ndash; Marisa Sanches, brasildar aktore, abeslari eta esataria (j. 1924).
* Otsailaren 6a &ndash; Gré de Jongh, Herbeheretako lasterkaria (j. 1924)
* Otsailaren 6a &ndash; Max Perutz, britainiar biokimikaria, 1962ko Kimikako Nobel Saria (j. 1914).
* Otsailaren 8a &ndash; Ong Teng Cheong, Singapurreko presidentea (j. 1936).
* Otsailaren 9a &ndash; Margaret Windsor, Ingalaterrako Jurgi VI.aren eta Elisabete Erregina Amaren bigarren alaba (j. 1930).
* Otsailaren 10a &ndash; Traudl Junge, Adolf Hitlerren azken idazkari pribatua (j. 1920).
* Otsailaren 11 &ndash; Barry Foster, ingeles zinema, antzerki, telebista eta irratiko aktorea (j. 1927).
* Otsailaren 12a &ndash; Antonio Márquez Salas, venezuelar ipuingilea (j. 1919).
* Otsailaren 14a &ndash; Geneviève de Gaulle-Anthonioz, Frantziako Erresistentziako kidea, Ohorezko Legioko Gurutze Handia hartu zuen lehen emakumea (j. 1920).
* Otsailaren 14a &ndash; Nándor Hidegkuti, hungariar futbolari eta entrenatzailea (j. 1922).
* Otsailaren 19a &ndash; Egoitz Arana, gipuzkoar futbolaria.
* Otsailaren 19a &ndash; Sylvia Rivera, estatubatuar LGBT aktibista (j. 1951).
* Otsailaren 22a &ndash; Charles Jones, estatubatuar zinemagilea, marrazki bizidun sortzaile nagusienetakoa (j. 1912).
* Otsailaren 22a &ndash; Jonas Savimbi, angolar politikaria, Portugalen kolonizazioaren aurkako borrokalaria (j. 1934).
* Otsailaren 23a - Mercedes Herrán, haurren salerosketarako sare bat zuzentzeagatik salatutako emakumea.
* Otsailaren 25a &ndash; Isabel Mesa Delgado, espainiar langile sindikalista, anarkista eta anarkofeminista (j. 1913).
* Otsailaren 26a &ndash; Juan Manuel Martínez Iturri, *Iturri*, palazko nafar pilotaria (j. 1942).
* Otsailaren 27a &ndash; Francisco Queipo de Llano Acuña, madrildar militar eta politikaria (j. 1927).

#### Martxoa 
* Martxoaren 4a &ndash; Ugné Karvelis, lituaniar idazle, literatura-kritikaria, itzultzailea eta diplomazialaria (j. 1935).
* Martxoaren 8a &ndash; Justin Ahomadegbé-Tomêtin, Dahomeyko presidentea (j. 1917).
* Martxoaren 10a &ndash; Patxi Aldabaldetrecu, gipuzkoar enpresari eta historialaria (j. 1930).
* Martxoaren 11 &ndash; James Tobin, estatubatuar ekonomista, 1981eko Ekonomiako Nobel Saria (j. 1918).
* Martxoaren 12a &ndash; Spyros Kyprianou, Zipreko presidentea (j. 1932).
* Martxoaren 12a &ndash; Jean-Paul Riopelle, kanadar margolaria (j. 1923).
* Martxoaren 13a &ndash; Hans-Georg Gadamer, alemaniar filosofoa (j. 1900).
* Martxoaren 16a &ndash; Alfredo Goienetxe, euskal noble, ingeniari eta zaldizkoa (j. 1937).
* Martxoaren 21a &ndash; Zeni Pereira, brasildar aktorea (j. 1924).
* Martxoaren 24a &ndash; César Milstein, argentinar-britainiar biokimikaria, 1984ko Medikuntzako Nobel Saria (j. 1927).
* Martxoaren 25a &ndash; Nijolė Miliauskaitė, lituaniar poeta (j. 1950).
* Martxoaren 26a &ndash; Odile Schweisguth, frantziar sendagilea, Europan onkologia pediatrikoaren aitzindaritzat hartua (j. 1913).
* Martxoaren 27a &ndash; Alicia Cañas Zañartu, txiletar politikaria, Txileko historian hauteskundeen bitartez hautatutako lehen emakume alkatea (j. 1901).
* Martxoaren 27a &ndash; Dudley Moore, ingeles aktorea, umorista eta musikagilea (j. 1935).
* Martxoaren 27a &ndash; Billy Wilder, austriar-estatubatuar film gidoigile, zuzendari eta ekoizlea (j. 1906).
* Martxoaren 30a &ndash; Elizabeth Bowes-Lyon, Elisabet II.a Erresuma Batukoaren ama (j. 1900).

#### Apirila 
* Apirilaren 1a &ndash; Simo Häyhä, *Herio Zuria*, finlandiar gudari eta frankotiratzailea, historiako frankotiratzaile onena gisa joa (j. 1905).
* Apirilaren 2a &ndash; John Robinson Pierce, estatubatuar ingeniaria, satelite bidezko komunikazioen aitzindaria (j. 1910).
* Apirilaren 2a &ndash; Shigeo Sugimoto, japoniar futbolaria (j. 1926).
* Apirilaren 4a &ndash; Paulo Zubiarrain, *Hernani Txikia*, gipuzkoar bertsolaria (j. 1912).
* Apirilaren 5a &ndash; Layne Staley, estatubatuar abeslari eta musikagilea (j. 1967).
* Apirilaren 6a &ndash; Petru Dumitriu, errumaniar idazlea (j. 1924).
* Apirilaren 8a &ndash; María Félix, *La Doña*, mexikar aktorea (j. 1914).
* Apirilaren 9a &ndash; Alazne Rivero, bizkaitar marrazkilari eta komikigilea (j. 1958).
* Apirilaren 15a &ndash; Clara Galle, nafar modelo eta aktorea.
* Apirilaren 16a &ndash; Ramiro de León Carpio, Guatemalako presidentea (j. 1942).
* Apirilaren 16a &ndash; Robert Urich, estatubatuar zinema eta telebista aktore eta ekoizlea (j. 1946).
* Apirilaren 18a &ndash; Thor Heyerdahl, norvegiar esploratzailea, etnografoa eta abenturazalea (j. 1914).
* Apirilaren 21a &ndash; Jose Maria Palacios, *Ogeta*, gasteiztar pilotaria (j. 1935).
* Apirilaren 22a &ndash; Linda Lovelace, estatubatuar aktore pornoa (j. 1949).
* Apirilaren 23a &ndash; Manfred Bieler, alemaniar idazlea (j. 1934).
* Apirilaren 26a &ndash; Hans Heinrich von Thyssen-Bornemisza, suitzar industrialari eta arte bildumagilea (j. 1921).
* Apirilaren 27a &ndash; Ruth Handler, estatubatuar enpresaburua, Barbie panpinaren marketinean izan zuen paperagatik gogoratua (j. 1916).
* Apirilaren 28a &ndash; Aleksandr Lebed, errusiar militar eta politikaria (j. 1950).

#### Maiatza 
* Maiatzaren 3a &ndash; Muhammad Haji Ibrahim Egal, Somalia lehen ministroa eta Somalilandiako presidentea (j. 1928).
* Maiatzaren 5a &ndash; Hugo Banzer, Boliviako presidentea (j. 1926).
* Maiatzaren 5a &ndash; George Sidney, estatubatuar zinema zuzendari eta ekoizlea (j. 1916).
* Maiatzaren 6a &ndash; Pim Fortuyn, herbeheretar politikari, idazle eta soziologoa (j.1948).
* Maiatzaren 7a &ndash; Masakatsu Miyamoto, japoniar futbolaria (j. 1938).
* Maiatzaren 10a &ndash; David Riesman, estatubatuar soziologoa (j. 1909).
* Maiatzaren 16a &ndash; Matilde González Palau, gaztelaniaz, katalanez eta galegoz idatzi zuen idazle eta poeta (j. 1912).
* Maiatzaren 17a &ndash; László Kubala, hungariar futbolaria (j. 1927).
* Maiatzaren 19a &ndash; John Gorton, Australiako lehen ministroa (j. 1911).
* Maiatzaren 20a &ndash; Stephen Jay Gould, estatubatuar paleontologoa, XX. mendeko zientzia-dibulgatzaile handienetarikoa (j. 1941).
* Maiatzaren 21a &ndash; Niki de Saint Phalle, frantziar artista plastiko, margolari, eskultore eta zinemagilea (j. 1930).
* Maiatzaren 22a - Maria Azeo Ezkerra, *Maitxo segalaria*, gipuzkoar etxekoandre-baserritarra, emakume aitzindaria sega apostuko jardunean (j. 1930).
* Maiatzaren 23a &ndash; Sam Snead, estatubatuar golfaria (j. 1912).
* Maiatzaren 26a &ndash; Mamo Wolde, etiopiar atleta, nazioarteko mailan distantzia luzean arrakasta lortu zuen Afrikako lehen korrikalaria (j. 1932).
* Maiatzaren 30a &ndash; John B. Keane, irlandar eleberrigile, saiakeragile eta antzerkigilea (j. 1928).

#### Ekaina 
* Ekainaren 3a &ndash; Alice Stewart, britainiar mediku eta epidemiologoa (j. 1906).
* Ekainaren 4a &ndash; Fernando Belaúnde Terry, Peruko presidentea (j. 1912).
* Ekainaren 5a &ndash; Carmelo Bernaola, euskal konpositorea (j. 1929).
* Ekainaren 5a &ndash; Dee Dee Ramone, estatubatuar musikaria, *Ramones* taldeko kide sortzailea (j. 1951).
* Ekainaren 7a &ndash; Lilian Baels, Belgikako printzesa (j. 1916).
* Ekainaren 7a &ndash; Francisco Escudero, euskal musikagilea (j. 1912).
* Ekainaren 7a &ndash; Basappa Danappa Jatti, Indiako behin-behineko presidentea (j. 1912).
* Ekainaren 10a &ndash; John Gotti, estatubatuar gangsterra, New Yorkeko Gambino familiaren buruzagia (j. 1940).
* Ekainaren 14a &ndash; June Jordan, karibear-estatubatuar poeta, saiakeragile eta aktibista (j. 1936).
* Ekainaren 15a &ndash; Said Belqola, marokoar futbol epailea (j. 1956).
* Ekainaren 17a &ndash; Miriam Michael Stimson, estatubatuar kimikaria, espektroskopian egindako lanagatik ospetsua (j. 1913).
* Ekainaren 17a &ndash; Fritz Walter, alemaniar futbolaria (j. 1920).
* Ekainaren 19a &ndash; Pascal Mazzotti, euskal aktorea (j. 1923).
* Ekainaren 22a &ndash; Yoshio Okada, japoniar futbolaria (j. 1926).
* Ekainaren 24a &ndash; Pierre Werner, Luxenburgoko lehen ministroa eta Europar Batasunaren sorreran pertsona nabarmena (j. 1913).
* Ekainaren 26a &ndash; Dolores Gray, estatubatuar aktore eta abeslaria (j. 1924).
* Ekainaren 27a &ndash; John Entwistle, The Who taldeko baxu-jotzailea (j. 1944).
* Ekainaren 29a &ndash; Rosemary Clooney, estatubatuar abeslari eta aktorea (j. 1928).

#### Uztaila 
* Uztailaren 1a &ndash; Antonio Mentxaka, bizkaitar militar eta idazlea (j. 1921).
* Uztailaren 4a &ndash; Laurent Schwartz, frantziar matematikaria (j. 1915).
* Uztailaren 5a &ndash; Katy Jurado, mexikar aktorea (j. 1924).
* Uztailaren 6a &ndash; John Frankenheimer, estatubatuar zinema zuzendari, gidoilari eta ekoizlea (j. 1930).
* Uztailaren 8a &ndash; Julio Catania, euskal opera abeslaria (j. 1921).
* Uztailaren 9a &ndash; Rod Steiger, estatubatuar aktorea (j. 1925).
* Uztailaren 12a &ndash; Maria Rantho, hegoafrikar politikari eta aktibista (j. 1953).
* Uztailaren 12a &ndash; Josefina de la Torre, kanariar poeta, eleberrigilea, abeslari lirikoa eta antzezlea (j. 1907).
* Uztailaren 13a &ndash; Yousuf Karsh, armeniar-kanadar argazkilaria (j. 1908).
* Uztailaren 14a &ndash; Igor Ansoff, errusiar-estatubatuar matematekari eta enpresa-kudeatzailea (j. 1918).
* Uztailaren 14a &ndash; Joaquín Balaguer, Dominikar Errepublikako presidentea (j. 1906).
* Uztailaren 17a &ndash; Joseph Luns, herbeheretar politikari eta diplomazialaria , NATOren 5. Idazkari Nagusia (j. 1911).
* Uztailaren 20a &ndash; Pedro Alberto Cano, bizkaitar futbolaria (j. 1969).
* Uztailaren 23a &ndash; Juan Labat, *Labat*, argentinar pilotaria, xarean eta palan aditua (j. 1912).
* Uztailaren 23a &ndash; Leo McKern, australiar antzerki, zinema, telebista eta irratiko aktorea (j. 1920).
* Uztailaren 23a &ndash; Katya Paskaleva, bulgariar aktorea (j. 1945).
* Uztailaren 28a &ndash; Archer Martin, britainiar kimikaria, 1952ko Kimikako Nobel Saria (j. 1910).
* Uztailaren 29a &ndash; Ion Gabella, euskal antzezlea (j. 1968).

#### Abuztua 
* Abuztuaren 1a &ndash; Javier Garcia Egotxeaga, gipuzkoar politikari eta enpresaburua (j. 1940).
* Abuztuaren 6a &ndash; Edsger Dijkstra, herbeheretar informatikaria, informatikaren aintzindarietako bat (j. 1930).
* Abuztuaren 11 &ndash; Jiří Kolář, txekiar olerkari, idazle, itzultzaile eta artista bisuala (j. 1914).
* Abuztuaren 13a &ndash; Frank Le Maistre, normandiar idazle eta hizkuntzalaria (j. 1910).
* Abuztuaren 14a &ndash; Larry Rivers, estatubatuar margolaria (j. 1923).
* Abuztuaren 16a &ndash; Abu Nidal, palestinar politikari eta gerrillaria (j. 1937).
* Abuztuaren 16a &ndash; Jean Urruti, esku huskako baxenafar pilotaria eta Frantziako Erresistentziako kidea (j. 1912).
* Abuztuaren 19a &ndash; Antonio Barrios, euskal herritar futbolari eta entrenatzailea (j. 1910).
* Abuztuaren 19a &ndash; Eduardo Txillida, donostiar eskultorea, euskal herritar eskultore famatuena (j. 1924).
* Abuztuaren 20a &ndash; Mercedes Villacián, arabar irakasle eta politikaria (j. 1935).
* Abuztuaren 24a &ndash; Cornelis Johannes van Houten, herbeheretar astronomoa (j. 1920).
* Abuztuaren 27a &ndash; Pino Ojeda, espainiar idazle eta artista plastikoa (j. 1916).
* Abuztuaren 30a &ndash; J. Lee Thompson, britainiar zinema zuzendari, gidoilari eta ekoizlea (j. 1914).
* Abuztuaren 31 &ndash; Lionel Hampton, estatubatuar jazz musikaria (j. 1908).
* Abuztuaren 31 &ndash; George Porter, britainiar kimikaria, 1967ko Kimikako Nobel Saria (j. 1920).

#### Iraila 
* Irailaren 3a &ndash; Fernando Murua Quintana, *Fernandito*, La Polla Records musika taldeko bateria-jotzailea (j. 1962).
* Irailaren 6a &ndash; Hanneke Canters, herbeeretar filosofo eta akademiko feminista (j. 1969).
* Irailaren 7a &ndash; Eugen Coseriu, hizkuntzalaritza erromanikoan aditua (j. 1921).
* Irailaren 7a &ndash; Erma Franklin, estatubatuar soul-abeslaria, Aretha eta Carolynen ahizpa (j. 1938).
* Irailaren 8a &ndash; Georges-André Chevallaz, Suitzako Konfederazioko presidentea (j. 1915).
* Irailaren 11 &ndash; Resurrección Hernández Gil, 109 urte bizi izan zen euskal herritarra (j. 1893).
* Irailaren 11 &ndash; Kim Hunter, estatubatuar zine, antzerki eta telebista aktorea (j. 1922).
* Irailaren 11 &ndash; Rosario Zubizarreta, *Ermua I*, bizkatar erraketista (j. 1918).
* Irailaren 13a &ndash; Blanca de Silos, arabar antzezlea (j. 1914).
* Irailaren 14a &ndash; Lolita Torres, argentinar aktorea eta kantaria (j. 1930).
* Irailaren 18a &ndash; Hazel Brooks, estatubatuar aktore eta modeloa (j. 1924).
* Irailaren 18a &ndash; Etta Falconer, estatubatuar matematikaria (j. 1933).
* Irailaren 19a &ndash; Robert Guéï, Boli Kostako presidentea (j. 1941).
* Irailaren 20a &ndash; Balendiñe Albizu, euskal idazlea (j. 1914).
* Irailaren 25a &ndash; Raul Urrutikoetxea, euskal herritar margolari neorrealista (j. 1962).
* Irailaren 27a &ndash; Anna Murià, kataluniar idazlea (j. 1904).
* Irailaren 30a &ndash; Göran Kropp, suediar abenturazalea, alpinista eta eskalatzailea (j. 1966).
* Irailaren 30a &ndash; Hans-Peter Tschudi, Suitzako presidentea (j. 1913).

#### Urria 
* Urriaren 2a &ndash; Heinz von Foerster, austriar-estatubatuar filosofo eta fisikaria (j. 1911).
* Urriaren 3a &ndash; Darryl DeLoach, estatubatuar musikaria, *Iron Butterfly* taldeko kidea (j. 1947).
* Urriaren 3a &ndash; Jose Maria Jimeno Jurio, historialari eta etnografo nafarra (j. 1927).
* Urriaren 4a &ndash; André Delvaux, belgikar zinema-zuzendaria (j. 1926).
* Urriaren 6a &ndash; Claus von Amsberg, Beatriz I.a Herbehereetakoa erreginaren ezkontidea (j. 1926).
* Urriaren 7a &ndash; Eudald Serra, kataluniar eskultore eta etnologoa (j. 1911).
* Urriaren 10a - María Josefa Jiménez Cisneros, espainiar arkeologoa, Cádizko lehen arkeologotzat joa (j. 1916).
* Urriaren 11 &ndash; Antonio González González, espainiar biokimikaria (j. 1917).
* Urriaren 17a &ndash; Koldobike Gezala, *Luisa*, *Luisita*, *Guezala*, gipuzkoar erraketista (j. 1917).
* Urriaren 19a &ndash; Manuel Álvarez Bravo, mexikar argazkilaria (j. 1902).
* Urriaren 19a &ndash; Hans Jürgen Press, haurrentzako liburuen ilustratzaile eta idazle alemaniarra (j. 1926).
* Urriaren 21a &ndash; Bernardino Pérez Elizaran, *Pasieguito*, euskal herritar futbolari eta entrenatzailea (j. 1925).
* Urriaren 22a &ndash; Géraldine Albaniakoa, Albaniako erregina ezkontidea (j. 1915).
* Urriaren 24a &ndash; Hernán Gaviria, kolonbiar futbolaria (j. 1969).
* Urriaren 24a &ndash; Jose Sebastian Laboa, donostiar apaiza eta nuntzio apostolikoa (j. 1923).
* Urriaren 25a &ndash; Richard Harris, irlandar aktore eta zinema zuzendaria (j. 1930).
* Urriaren 25a &ndash; René Thom, frantziar matematikaria (j. 1923).
* Urriaren 26a &ndash; Jacques Massu, frantziar militarra eta jenerala (j. 1908).
* Urriaren 29a &ndash; Marina Berti, italiar aktorea (j. 1924).
* Urriaren 30a &ndash; Juan Antonio Bardem, espainiar zinema zuzendaria (j. 1922).
* Urriaren 31 &ndash; Michail Stasinopoulos, Greziako presidentea (j. 1903).
* Urriaren 31 &ndash; Raf Vallone, italiar antzezlea (j. 1916).

#### Azaroa 
* Azaroaren 3a &ndash; Lonnie Donegan, eskoziar musikaria, *Skiffle* musika estiloaren aitzindarietako bat (j. 1931).
* Azaroaren 7a &ndash; Peg Phillips, estatubatuar aktorea (j. 1918).
* Azaroaren 13a &ndash; Juan Alberto Schiaffino, uruguaitar futbolAria (j. 1925).
* Azaroaren 17a &ndash; Abba Eban, israeldar politikaria (j. 1915).
* Azaroaren 18a &ndash; James Coburn, estatubatuar aktorea (j. 1928).
* Azaroaren 18a - Edith Hirsch Luchins, poloniar-estatubatuar matematikaria (j. 1921).
* Azaroaren 21a &ndash; José Goñi Gaztanbide, nafar elizgizon, irakasle eta historialaria (j. 1914).
* Azaroaren 22a &ndash; Beatriz Borboikoa eta Battenbergekoa, Espainiako infanta (j. 1909).
* Azaroaren 23a &ndash; Angel Martín Municio, espainiar zientzialaria (j. 1923).
* Azaroaren 23a &ndash; Roberto Matta, txiletar margolaria, bere herrialdeko artistarik ospetsuenetarikoa (j. 1911).
* Azaroaren 24a &ndash; John Rawls, estatubatuar filosofo eta irakaslea (j. 1921).
* Azaroaren 25a &ndash; Karel Reisz, ingeles zinemagilea (j. 1926).
* Azaroaren 28a &ndash; Melih Cevdet Anday, turkiar idazlea (j. 1915).
* Azaroaren 28a &ndash; Juan Carlos Díaz Quincoces, *Quincoces II.a*, arabar futbolaria (j. 1933).

#### Abendua 
* Abenduaren 1a &ndash; Kepa Areso, euskal herritar futbolaria (j. 1911).
* Abenduaren 2a &ndash; Julio Gurpide, nafar idazlea (j. 1906).
* Abenduaren 2a &ndash; Ivan Illich, austriar pedagogoa, filosofoa eta apaiz katolikoa, kapitalismoaren erakundeei egindako kritikengatik ospetsua (j. 1926).
* Abenduaren 5a &ndash; Ne Win, Myanmargo presidentea (j. 1911).
* Abenduaren 7a &ndash; R. Orin Cornett, estatubatuar fisikaria (j. 1913).
* Abenduaren 11 &ndash; Luis Ciges, espainiar zinema-aktorea (j. 1921).
* Abenduaren 13a &ndash; Zal Yanovsky, kanadar folk-rock musikaria, ''The Lovin' Spoonful* taldeko kidea (j. 1944).
* Abenduaren 20a &ndash; Grote Reber, estatubatuar astronomoa, irrati-astronomia alorreko ikerketen aitzindaria (j. 1911).
* Abenduaren 21a &ndash; Juan Eraso, nafar musikari eta abesbatza zuzendaria (j. 1914).
* Abenduaren 21a &ndash; José Hierro, espainiar poeta (j. 1922).
* Abenduaren 22a &ndash; Joe Strummer, ingeles musikari, abeslari eta aktorea, The Clash talde punkaren sortzaile, musikagile, gitarrista eta abeslaria (j. 1952).
* Abenduaren 24a &ndash; Miguel Lizarazu, euskal txirrindularia (j. 1924).
* Abenduaren 24a &ndash; José Luis Molinuevo, euskal herritar futbolari eta entrenatzailea (j. 1917).
* Abenduaren 25a &ndash; Iñigo Cavero, gipuzkoar politikari, abokatu eta noblea (j. 1929).
* Abenduaren 27a &ndash; Pedro Berrondo, euskal idazlea, itzultzailea eta apaiza (j. 1919).
* Abenduaren 27a &ndash; George Roy Hill, estatubatuar zinema zuzendaria (j. 1921).
* Abenduaren 28a &ndash; Begoña Aretxaga, donostiar antropologoa (j. 1960).
* Abenduaren 29a &ndash; Don Clarke, *The Boot'', zeelandaberritar errugbi eta kriket jokalaria (j. 1933).
* Abenduaren 31 &ndash; Dennis Joseph Enright, ingeles poeta, eleberrigile eta kritikaria (j. 1920).

#### Egun ezezaguna edo zehaztugabea 
* Rafael Basterretxea, bizkaitar arkitekto arrazionalista (j. 1908).
* Jose Maria de Vera, erligio-gaietan aritu zen espainiar eskultorea eta aita kaputxinoa (j. 1912).

## Nobel saridunak: 
* Fisika: Raymond Davis Jr., Masatoshi Koshiba eta Riccardo Giacconi
* Kimika: John B. Fenn, Koichi Tanaka eta Kurt Wüthrich
* Literatura: Imre Kertész
* Medikuntza: Sydney Brenner, H. Robert Horvitz eta John E. Sulston
* Ekonomia: Daniel Kahneman eta Vernon L. Smith
* Bakea: Jimmy Carter

----

## Kanpo estekak