Flammagenitus hodei

[thumb|2004ko sutea [Payson (Arizona)|Paysonetik  gertu (Arizona), *flammagenitus* hodei bat sortuz.]]
eskuinera|thumb|Su-ekaitzaren eskema: (1) sua, (2) kea  eta airea gorantz, (3) haize bolada bortitzak oxigenoa erakartzen, (A) **pirokumulonimbus** hodeia sortu da.
'''*Flammagenitus* hodeia**, **flammagenitus, pirokumulu**en hodeia, **pirokumulonimbo** hodeia edo **su-hodeia** bezala ere ezaguna, sute bati edo sumendien erupzio bati lotutako hodei kumuliforme trinko bat da. **Flammagenitus'* bat dinamikoki nolabait su-ekaitz baten antzekoa da, eta bi fenomenoak elkarrekin batera gerta daitezke, su-ekaitza eta honelako hodeiak sortea. Baina bata bestea gabe ere gerta daiteke.  

## Nola sortzen dira 
[thumb|2009ko *flammagenitus* hodei  bat [Kaliforniako hegoaldean]]
Flammagenitus hodei bat sortzen da lurraren gainazaleko airea asko berotzearen ondorioz. Bero handiak konbekzioa eragiten du, eta, horren ondorioz, aire-masa egonkortasun-puntu batera igotzen da, normalean hezetasuna dagoenean. Sumendien erupzioek eta basoetako suteek hodei horren sorrera eragin dezakete, gizakiek sortutako hodei batzuek eratzen dituzten mekanismoen antzekoak erabiliz. Maila baxuko goranzko jet korronte baten presentziak bere eraketa indartu dezake. Errauts-partikulen gainean erraz kondentsatzen da ingurune-hezetasuna (atmosferan dagoen hezetasuna), baita erretako landaretzatik lurrundutako hezetasuna edo sumendien azaleratzea ere (ur-lurruna sumendien erupzio-gasen osagai nagusia da). 
[ezkerrera|thumb|240x240px|2021eko Tiger Fire sute ospetsua Spring Valley-tik gertu, Arizonan, pirokumulu hodei bat sortuz. (6.500 [hektarea baino gehiago erre ziren gero).]]
thumb|Flammagenitus hodeiak, 2022ko uztailean Txekiar Errepublikan izandako baso bateko sute batetik sortuak
Flammagenitus hodeiek turbulentzia larriak izaten dituzte, lurraren gainazalean haize bolada indartsu gisa agertzen direnak, eta horrek suaren arriskua nabarmen areagotu dezake eta gar-eztanda modukoak sor daitezke. Flammagenitus handienek ere, bereziki erupzio bolkanikoei lotutakoek, tximistak sor ditzake. Baita ekaitz lehorrei lotutakoak ere. Oraindik guztiz ulertu gabeko prozesuak dira, baina, ziurrenik, turbulentzia larriek eragindako karga-banaketarekin lotuta dago nolabait, eta, agian, hodeiko errauts-partikulen izaerarekin. Flammagenitus handiek sute edo sumendietatik sortuta badaude ere gero goi-goian izoztearen oso azpiko tenperaturak izan ditzakete, eta sortzen den hodeiak izotzaren propietate elektrostatiko izan dezake. Tximistak sortzen dituen flammagenitus bat, berez, kumulonimbus mota bat da, trumoi-hodei bat, eta **kumulonimbus flammagenitus** deitzen da. Pirokumuluak eta pirokululuninboak esaten zaie tximistak botatzen badituzte, ekaitz lehorretan eta. Sute handiak sor ditzakete. Garai batean, lehen, Munduko Meteorologia Erakundeak  flammagenitus eta cumulonimbus flammagenitus sailkatzen zituen hurrenez hurren  (*cumulus mediocris* edo *cumulus congestus*) eta *cumulonimbus'' gisa. 2017an, WMO Nazioarteko Hodei Atlasak **flammagenitus** aukeratu zuen hodei horien izen formal gisa.

## Itxura 
[thumb|[Yellowstone Parke Nazionala|Yellowstone Parke Nazionaleko sutea. Flammagenitus hodeia sortu du.]]
[thumb|Flammagenitus hodeia Oregon eta Kaliforniako [2014 Oregon Gulch Fire|2014ko Oregon Gulch sutearen gainean, 2014. Ikusten den hegazkina, F-15C motakoa.]]
Flammagenitus grisaxka eta marroi kolorekoa izaten da, suari lotutako errauts eta kearen ondorioz. Hedatzeko joera ere badu, hodeiaren sorreran parte hartzen duen errautsak kondentsazio-nukleoen kopurua handitzen duelako. 
thumb|Yellowstone Parke Nazionaleko sute bat, pirokumuluen hodeia sortu du

## Eraginak basoetako suteetan 
Flammagenitus hodei batek sute bat hauspotu edo oztopa dezake. Batzuetan, airearen hezetasuna hodeian kondentsatuko da eta euria egin ahala eroriko da. Euri zaparrada botatzen badu, askotan sua itzaliko du edo itzaltzen lagunduko du. Maiz ikusi da sute batek sortutako flammagenitusak gero euri-jasa bota eta sutea itzaltzen duela. Hala ere, sua nahikoa handia bada, hodeiak hazten jarrai dezake, eta cumulonimbus flammagenitus bezala ezagutzen den kumulonimbus hodei mota bat bihurtu daiteke, tximistak sortu eta beste sute bat has dezakeena. 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Ekaitz lehor.

## Kanpoko loturak