Sagrario Aguado

**Sagrario Aguado Nadal** (Madril, 1949ko urriaren 4a) atleta ohia da, gorako jauzian aditua. 24 aldiz errekorduna altuera nazionaleko jauzian (11 aire zabalean eta 13 pista estalian), 12 aldiz Espainiako txapelduna atletismo modalitate horretan (6 aire zabalean eta 6 pista estalian) eta 16 aldiz nazioarteko absolutua 1966 eta 1975 urteen artean. Bere jauzietan, sabel-arrabolaren teknika zein Dick Fosburyren teknika erabili zituen, eta azken estilo hori Espainiako gorako jauzian sartzen lehena izan zen, bai maskulinoan, bai femeninoan.

## Bizitza 
Aguado Espainiako hiriburuan, Madrilen, jaio zen eta 1966an hasi zuen bere kirol ibilbidea, 16 urterekin, beti ere bere familiaren onespen eta babesarekin, kirola egitea baloratzen baitzuen. Atletismoa aukeratu baino lehen eskubaloiko jokalaria izan zen Medina Almudena Klubeko Lehen Mailan. Luzera jauzia eta metro hesiak ere probatu zituen, baina bertan behera utzi zituen, bere ustez hobea zen modalitatean buru-belarri jarduteko, gorako jauzian, Bernardino Lombao entrenatzailearen eskutik.

CAUrekin (Club Atlético Universitario) lehiatzen hasi zen. Bi urte geroago, 1966 urtean, atletismoko sail bat sortu zen, baina, desagertu ostean, Cangurora joan zen.   

### Emakumea, kirola eta frankismoa 
Erregimen frankistak debekatu egin zuen emakumezkoen atletismoa 1963 urtera arte, emakumeak maskulinizatu eta jarraitu behar zuten bide naturaletik, hau da, etxetik, aldentzen zituen argudioarekin. Hortaz, 1966 urtean emakumeak jada atletak izan zitezkeen arren, diktadurako ingurune politiko, sozial eta erlijiosoa ez zuen begi onez ikusten eta askotan kirolariak marimutiltzat joz estigmatizatu egiten zituen. Beraz, Aguado izan zen tabu hori hautsi eta emakumezkoen kirolaren espezialitate bat praktikatu zuen lehenengo emakume atletetako bat, non arrakasta ugari lortu zituen, nahiz eta entrenamenduak eta finantza enpresa batean egiten zuen lana eta Gizarte Zientzietako unibertsitate-ikasketak uztartzen zituen, gaueko ordutegian egiten baitzituen.  

### Errekorrak 
thumb|Sagrario Aguado izan zen jauzi egiteko Fosbury estiloa erabili zuen lehen atleta espainiarra.
Atletismoko hastapenak gogorrak izan ziren, kirola egiteko baldintzak ere gogorrak ziren eta. Lehenengo jauzien erorketak lur-hobi  baten gainean izaten ziren, eta handik denbora batera, apar goman. 1968 urteko Mexikoko Udako Olinpiar Jokoetan Dick Fosbury atleta amerikarra agertu zen estilo berri batekin, non bizkarrez salto egiten zuen. Horrek ere garrantzi handia izan zuen Sagrario Aguadorentzat, jauzi mota hori oso azkar sartu baitzuen. Aitzindaria izan zen erabiltzen, arrabol-jauziarekin uztartuz eta bi estiloekin errekorrak lortuz.         

Aire libreko jauziaren lehen errekorra 1967 urtean lortu zuen, Coruñan, 1,54 metrora gaindituta; eta azkena 1975 urtean, Bartzelonan, 1,73 metroko jauzia egitea lortu zuenean. Pista estaliko modalitatean 1,50 metroko errekorra gainditu zuen 1967 urtean eta 1975 urteean 1,69 metrotan amaitu zuen. Zortzi urteko tartean bere errekorrak bata bestearen atzetik lortu zituen.        

Pistetan, sasoi hartako beste atleta espainiar batzuek izan zituen lehiakide, hala nola, Mercedes Morales eta Teresa María Roca, gorako jauziko espezialitatean zuen aurkari handia. Bulgariako Yordanka Blagoyeva jauzilariarekin ere podiuma partekatu zuen, eta, azken urteetan, Carolina Nolten holandar jatorriko atleta izan zuen aurkari nagusietako bat.        

### Bikote bizitza eta kirola uztartu 
Bikote bizitza eta kirola uztartu zituen lehen atletetako bat izan zen Aguado, eta, pentsamendu nagusia izan arren, alderdi bateraezinak ez zirela erakutsi zuen. José Ignacio Calderónekin ezkonduta, atletismoan jarraitu zuen, eta bere lehen umearen jaiotzak ez zuen eragotzi hiru hilabetera pista estaliko jauziko Espainiako Txapelketa jokatzea. Txapelketa horrek sei aldiz irabazi zuen 1967an (1,55), 1969an (1,56), 1972an (1,66), 1973an (1,62), 1974an (1,62) eta 1975ean (1,66). Era berean, Espainiako txapelduna izan zen aire zabaleko jauzian 1968an (1,51), 1970ean (1,62), 1972an (1,71),1973an (1,66), 1974an (1,64) eta 1975ean (1,68).

### Gurako jauziak utzi eta gero 
Sagrario Aguado 1975 urtean erretiratu zen atletismotik, baina ez zen horrengatik kiroletik aldendu. 1972an Municheko Udako Olinpiar Jokoetatik kanpo geratu zen, bi zentimetrorengatik. Bartzelonako 1992ko, Atlantako 1996ko, Sidneyko 2000ko eta Atenasko 2004ko Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen, Espainiako Olinpiar Batzordeko (COE) Kanpo Harremanetako eta Protokoloko Saileko protokolo-buru gisa. Juan Antonio Gómez-Angulo Kiroletako Estatu Idazkariaren aholkularia izan zen, eta Kirol Kontseilu Gorenaren Unibertsitate Kirolaren Zuzendaritzan, Industria Antolaketako Eskolan eta Patente eta Marken Bulegoan ere lan egin zuen.        

## Kirol ibilbidea 
* Brontzezko domina Kopa Latinoan (Brasil)
* Brontzezko domina Europako Kopan (Madril)
* Espainiako Unibertsitate Txapelduna 80 metro hesi (1969)
* Espainiako Unibertsitate Txapelduna luzeran (1971)

## Beste jarduera batzuk 
1979 urtean, Sagrario Angulo Madrilgo Udalerako UCDren hautagaitzako kide izan zen, Jose Luis Alvarez Alvarez buru zuela, baina ez zen hautatua izan eta ez zen berriro ahalegindu.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 2023an, Iberdrola BeAthletics Women saria, Espainiako Atletismo Federazioak emana, emakumezkoen atletismoa garatzeko eta sustatzeko egin zuen ekarpena aitortzeko.
* 2006an, Brontzezko Domina Kirol Merezimenduaren Errege Ordena 
* Hiru aldiz Madrilgo Kirolari Onena

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak