open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Diango Cissoko

**Diango Cissoko** (1948 &ndash; Bamako, 2022ko apirilaren 4a) maliar politikaria izan zen. Maliko lehen ministroa izan zen 2012ko abendutik 2013ko irailera.

Zuzenbidean doktoratu zen Rouengo Unibertsitatean eta funtzionarioa izan zen bere herrialdean. Bamakoko espetxeko zuzendaria eta Zerbitzu Zibileko eta Pertsonaleko zuzendaria izan zen. Nazioarteko Diru Funtsean, Munduko Bankuan eta Garapenerako Afrikako Bankuan ere lan egin zuen.

1984tik 1988ra Justizia ministro izan zen. 1988tik 1991ra Lehendakaritzako idazkari nagusia izan zen. 2012ko abenduaren 11n militar kolpistek lehen ministro izendatu zuten kanpoko presioen ondorioz. Iparraldeko eskualdeetako ordezkari gehiago sartu zituen bere gobernuan, eta atzerriko laguntza militarra eskatu zuen. Ibrahim Boubacar Keïta presidente demokratiko berriak lehen ministro berria izendatu zuen 2013ko irailean.
Helen McCrory

**Helen Elizabeth McCrory** (Paddington, Londres, 1968ko abuztuaren 17a - Tufnell Park, Londres, 2021eko apirilaren 16a) ingeles antzezlea izan zen, antzerkian, zineman eta telebistan lan egin zuena. Besteak beste, Cherie Blair hezurmamitu zuen *The Queen*-en, Narcissa Malfoy *Harry Potter*-en sagako filmetan, eta  Polly Gray *Peaky Blinders* telesailean.

## Filmografia 
### Zinema 
### Telebista 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Akito Watabe

2005az geroztik konbinatu nordikoan lehiatzen ari den eskiatzaile japoniarra da. Urrezko domina irabazi zuen 4 × 5 km-ko taldekako proban, FIS Nordic World Eski Txapelketan 2009an Liberec-en eta 31. postua lortu zuen Sapporon 7,5 km-ko esprintean 2007an.

## Ibilbide profesionala 
Neguko bost Olinpiar Jokotan lehiatu zen, Watabek 2010ean Vancouver-eko 4 x 5km taldekako proban seigarren postua lortu zuen eta 10km-ko banakako proban bederatzigarren postua lortu zuen.

Munduko Kopako postu onena hirugarrena izan zen 2010eko martxoan Finlandian, 2011/2012 denboraldian, Munduko Kopako lehiaketak irabazten hasi zen arte.

2014ko Sotxiko Neguko Olinpiar Jokoetan, Akito Watabek zilarrezko domina eraman zuen Gundersen NH/10km-ko banakako proban Konbinatu Nordikoan. 

2018ko Olinpiar Jokoetan, Watabek zilarrezko domina irabazi zuen tranpolin arrunta/10 km-ko konbinatu nordikoko lehiaketan.

2022ko Olinpiar Jokoetan, Akito Watabek brontzezko bi domina irabazi zituen bakarkako eta taldekako tranpolin handi/10 km-ko probetan konbinatu nordikoan.

## Bizitza pertsonala 
Bere emaztea, Yurie Watabe, estilo libreko eskiatzaile japoniarra da, halfpipean espezializatua.  Akitoren anaia txikia, Yoshito, Konbinatu nordikoko Munduko Kopan ere lehiatzen da.

## Munduko Kopako garaipenak 
## Nazioarteko emaitzak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Txuhuiveko gudua

**Txuhuiveko gudua** Errusiako Indar Armatuen eta Ukrainako Indar Armatuen arteko borroka militar bat izan zen, Txuhuiv hirian (Ukraina) gertatutakoa, Errusiaren Ukrainako inbasioaren testuinguruan.

## Gudua 
Errusiaren aire-erasoek Txuhuiv jo zuten otsailaren 24an, aire-base militar bat eta apartamentu multzo bat barne; 14 urteko mutiko bat hil eta emakume bat zaurituz. Errusiar indarrak, hurrengo egunean, otsailaren 25ean, sartu ziren hirian. 

Errusiak hiriaren aurkako aire-erasoakekin jarraitu zuen martxoaren 7ra arte; izan ere, Ukrainak kontraerasoa egin zien egun hartan errusiarrei, errusiarrak hiritik ateratzera behartuz. Ustez, bi komandante hil zituen kontraeraso hartan, egiaztatu gabeko informazioa den arren. Haatik, oraindik ere maila baxuko borrokak daude hiriaren iparraldean.

## Oharrak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Duncan Haldane

**Frederick Duncan Michael Haldane** (Londres, 1951ko irailaren 14a) ingeles fisikaria da. 2016ko Fisikako Nobel Saria jaso zuen David J. Thouless eta John Michael Kosterlitzekin batera materiaren fase topologikoei buruzko ikerketagatik.

Cambridgeko Unibertsitatean ikasi zuen eta 1977tik 1981era Frantzian Laue-Langevin Institutuan lan egin zuen. 1981etik fisikako irakasle izan zen Kaliforniako Unibertsitatean eta 1990ean Princetongo Unibertsitatera joan zen.

Materia kondentsatuaren fisikan funtsezko ekarpenak egin zituen. Nobel Saria irabazi duten ikerketek mundu ezezagunetako ateak zabaldu dituzte, non materiak egoera arraroak har ditzakeen eta metodo matematiko aurreratuak erabili dituzte  materiaren fasea edo egoera ezohikoak aztertzeko, supereroaleak, superfluidoak eta film magnetiko finak, kasurako.
Victoria Hayward

**Victoria Gran Hayward** (Toronto, Ontario, Kanada, 1992ko apirilaren 11a) sofbol jokalari profesional kanadarra, eta olinpiar domina irabazle da. Washingtonen, unibertsitateko softbolean jokatu zuen 2011-14 bitartean. National Pro Fastpitch-en Canadian Wild taldean jokatu du duela gutxi arte. Athletes Unlimited Softball ligako hasierako denboraldian jokatu zuen, eta, lortutako puntuetan, hirugarren postuan amaitu zuen. Kanpoko jokalaria da, eta bateatzaile eta jaurtitzaile ezkertia. 2009ko ekainetik, Kanadako Emakumezkoen Sofbol taldean jokatzen du, eta brontzezko domina irabazten lagundu zuen 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Hastapenak 
Toronton jaioa, Victoria Mountain View-en (Kalifornia) hazi zen, eta Mountain View High School-era (MVHS) joan zen. Komunikazio eta Zientzia Politikoetan lizentziatua da Washingtongo Unibertsitatean, eta Enpresen Administrazioko masterra du Massachusettseko Unibertsitatean.

## Jokalari ibilbidea 
### Unibertsitatea 
Lau urtez joan zen Washingtongo Unibertsitatera, 2011tik 2014ra, eta Washington Huskies softbol programan jokatu zuen kanpo-jokalari moduan. 2014ko All-American izan zen, eta, lau aldiz, All-Pac-12 selekziokoa. Washingtongo Unibertsitatearekin, lau NCAA Eskualde Txapelketa irabazi zituen, eta 2013ko Emakumeen College World Seriesera igo zen.

### Profesionala 
2014ko NPF aurreikuspenetan, Pennsylvania Rebellion-ek 19. postuan aukeratu zuen Hayward. 2015ean eta 2016an Rebellion taldean jokatu zuen profesionalki. 2019an Canadian Wild-era joan zen, eta, 2020an, Athletes Unlimited Softball ligan sinatu zuen lehen jokalaria izan zen.

## Selekzioa 
Hayward Kanadako Emakumeen Selekzio Nazionalean jokatu du 2009az geroztik, eta, 16 urte zituela, Kanadako selekzioan agertu zen jokalaririk gazteena izan zen. Bost domina irabazi ditu Kanadarako lehiatzen: bi zilarrezko joko panamerikarretan eta hiru brontzezko munduko txapelketetan. Urrea irabazi zuen 2015eko Panamerikar Jokoetako talderako hautatu zuten, baina, lesio baten ondorioz, ezin izan zuen lehiatu
## Olinpiar Jokoak
2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan Kanadarentzako zilarrezko domina irabazi zuen taldeko kide izan zen. Japoniak (urrezkoa) eta AEBk (zilarrezkoa) eskuratuko zituzten. Hauek osatu zuten Kanadako taldea: Jenna Caira, Emma Entzminger, Larissa Franklin, Jennifer Gilbert, Sara Groenewegen, Kelsey Harshman, Victoria Hayward, Danielle Lawrie, Janet Leung, Joey Lye, Erika Polidori, Kaleigh Rafter, Lauren Bay-Regula, Jennifer Salling eta Natalie Wideman-ek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Entrenatzaile ibilbidea 
Bere unibertsitateko softbol ibilbidea amaitu ondoren, entrenatzaile egin zen. 2015ean, Louisiana State University-n sartu zen, eta, Women's College World Seriesen, hirugarren postura eramaten lagundu zuen taldea. 2016an eta 2017an, Massachusettseko Unibertsitateko entrenatzaile-laguntzaile izan zen, eta, bi denboraldietan jarraian, irabazten lagundu zien. 2018an, Marylandeko Unibertsitateko entrenatzaile-laguntzaile izan zen, eta, 2019an, Florida Central Unibertsitateko softbol taldeko Operazio zuzendaria izan zen.

## Estatistikak 
## Erreferentziak
Julius Raab

**Julius Raab** (Sankt Pölten, 1891ko azaroaren 29a - Viena, 1964ko urtarrilaren 8a) austriar politikaria izan zen. Austriako kantzilerra izan zen 1953tik 1964ra.

Ingeniaritza zibila ikasi zuen Vienako Unibertsitate Teknologikoan. Austria-Hungariako armadako ofiziala izan zen Lehen Mundu Gerran, eta errusiar eta italiar fronteetan borrokatu zen.

Gerra amaitzean, Alderdi Sozial Kristauan sartu zen politikan, eta diputatu izan zen 1927tik 1934ra. Indar paramilitar eskuindarretan ere parte hartu zuen eta 1932an Kurt Schuschnigg eta Leopold Figl alderdikideen miliziekin bat egin zuen. 1938an Merkataritza ministro izendatu zuten Anschluss baino lau hilabete lehenago.

1945ean Karl Rennerren behin-behineko gobernuan parte hartu zuen eta Austriako Alderdi Popularraren sortzaileetako bat izan zen. 1953an kantziler federal bihurtu zen. Sobietarrekin zituen harreman onei esker, Austriako Estatu Ituna negoziatu ahal izan zuen. Austriak neutraltasuna adierazi zuen eta okupatzaile sobietarrek alde egin zuten. 1956ko hauteskundeak irabazi zituen eta sozialdemokratekin koalizioan gobernatu zuen. 1961eko apirilean Adolf Schärfi utzi zion kantziler kargua.
Kelsey Harshman

**Kelsey Harshman** (Tucson, Arizona, AEB, 1996ko azaroaren 10a) jatorri estatubatuarra duen Kanadako sofbol jokalaria da.

## Ibilbidea 
Harshman, 2018ko Emakumeen Sofboleko Mundu Txapelketan, brontzezko domina irabazi zuen taldean izan zen. Wisconsin Badgers taldean sofbolean jokatu zuen.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan Kanadarentzako zilarrezko domina irabazi zuen taldeko kide izan zen. Japoniak (urrezkoa) eta AEBk (zilarrezkoa) eskuratuko zituzten. Hauek osatu zuten Kanadako taldea: Jenna Caira, Emma Entzminger, Larissa Franklin, Jennifer Gilbert, Sara Groenewegen, Kelsey Harshman, Victoria Hayward, Danielle Lawrie, Janet Leung, Joey Lye, Erika Polidori, Kaleigh Rafter, Lauren Bay-Regula, Jennifer Salling eta Natalie Wideman-ek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
Urbeltz gorritzaile

**Urbeltz gorritzailea** (*Coprinopsis atramentaria*) onddo espezie bat da. Antzina tinta-iturri gisa erabili zen, bildu eta deskonposatzen uzten zuten, likido oretsu eta beltz bat sortzeko. Hobe ez kontsumitzea, ezta aleak gazteak direnean ere.

Sinonimoa: *Coprinus atramentarius*.

## Deskribapena 
**Kapela:** 3 eta 8 cm arteko diametrokoa. Lehenengo oboidea, gero kanpai formakoa eta azkenik irekia, baina inoiz ez da zabaltzen, ezkata fin-finekin, ia erpinetik datozen ildo paraleloekin. Azal satinatua, kolore arre-gris argikoa edo gris-lur kolorekoa.

**Orriak:** Libreak, oso estu eta sabeldunak; lehenengo zuriak, gero grisaxkak, azkenik beltzak eta delikueszenteak.

Orri libreak: Oinera hurbiltzen diren orriak, baina ukitzen ez diotenak.

**Hanka:** Zurixka, zilindrikoa, hutsa, pixka bat mehetua goialdean. Oinaren behe aldea ezkata arreez zipriztinduta. Eraztuna iheskorra da, ia ez da ikusten, eta beltzaxka esporak geratzen diren lekuan.

**Haragia:** Zurixka, biguna, usain eta zapore nabarmenik gabea.

**Etimologia:** *Coprinus* hitza grezieratik dator, “cóprinus” hitzetik, eta esan nahi du: simaurrari dagokiona, simaurretan hazten dena. *Atramentarius* epitetoa berriz latinetik dator, “atramentum” hitzetik, eta tinta esan nahi du. Delikueszente beltzagatik.

## Jangarritasuna 
Jangarria gaztetan. Toxikoa edari alkoholdunekin batera kontsumitzen bada. Eretismo kardio-baskularra sortzen du, aurpegiaren azala gorritzea, izerdia, palpitazioak eta abar.

### Nahasketa arriskua 
*Coprinus fuscescens* perretxikoarekin, oso antzekoa da, eta litekeena da *Coprinopsis atramentaria* espeziearen aldaera bat izatea. *Coprinellus domesticus* espeziearekin, txikia da eta multzokatuta ateratzen da. *Coprinellus truncorum* espeziearekin, enbor hiletan hazten da. *Coprinopsis insignis* perretxikoarekin, oso antzekoa da.
thumb|Urbeltz gorritzaileak

## Sasoia eta lekua 
Udaberritik udazkenera. Multzotan estu, bideetatik hurbil, lurperatutako motzondoetan, belar-eremuetan, hainbat zuhaitz ipurdiren ondoan.

### Banaketa eremua 
Kanada, Alaska, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Kolonbia, Txile, Argentina, Groenlandia, Azoreak, Islandia, Europa, Errusia, Kaukasia, Turkia, Israel, Kazakhstan, Turkmenistan, Uzbekistan, Tajikistan, Kirgizistan, India, Himalaia, Mongolia, Ipar Korea, Hego Korea, Japonia, Txina, Taiwan, Australia, Zeelanda Berria, Hegoafrika eta Madagaskar.

## Galeria 

Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 1.jpg
Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 2.jpg
Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 3.jpg
Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 4.jpg
Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 5.jpg
Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 6.jpg
Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 7.jpg
Fitxategi:Coprinopsis atramentaria 8.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gladiolus illyricus

**Ezpata-loreak** (Gladiolus illyricus) Mayo, oilarbuztan edo Gladiolo bezalako izenak ere hartzen ditu.
thumb|191x191px

## Ezaugarriak 
Belar iraunkorra eta erraboilduna da eta sable itxurako hosto txandakatuak ditu, sei petalodun lore arrosak ditu eta fruitua kapsulan dauka hazi hegodunarekin.

## Habitata 
Iberiar penintsulako hego-ekialdekoa da jatorriz, eta Mediterraneoaren iparraldeko herrialdeetakoak ere bai; besteak beste, Frantzia, Italia, Grezia, Turkia, Mazedonia, Errumania...

Belardietan eta harkaitzetan bizi da.

## Bitxikeriak 
Erromatarren garaian, gladiolo lorea borrokan garaile ziren gladiadoreei ematen zitzaien; horregatik, lorea garaipenaren sinbolotzat hartzen da.

## Loraldia 
## Sendabelar erabilera 
Ez dute erabilera sendagarririk, apaintzeko baino ez dute balio.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Trostianetseko gudua

**Trostianetseko gudua** borroka militar bat izan zen, Errusiaren 2022ko Ukrainako inbasioaren testuinguruan emandakoa. Trostianets hiria, Sumy Oblastean kokaturikoa, Ukrainan, Errusiako indarrek eraso zuten otsailaren 24an, inbasioaren lehen egunean, Ukraina ipar-ekialdeko erasoaldiaren zati gisa.

## Gudua 
### Lehen fasea: errusiar bereganatzea (martxoak 1–martxoak 26) 
Borroken ostean, Errusiako indarrek hiria bereganatu zuten 2022ko martxoaren 1ean.Errusiaren egoitza militarra herriko tren-geltoki nagusian ezarri zen. Martxoaren erdialdean, errusiar tropa batzuk Errusiak-lagundutako indar separatistekin ordezkatu zituzten.

Gutxi gorabehera 800 errusiar soldaduk okupatu zuten hiria. Okupazioan zehar, Ukrainako Poliziak hirian inkogniton mantendu ziren, tokian tokiko zibilei eta indar partisanoak lagunduz. Ukrainako Indarrek hiriaren hegoaldeko zubi bat suntsitu zuten, Errusiaren aurrerapena Ukrainaren sakonerantz gelditzeko. Herri-alkatea, Jurii Bova, inguruko herrietan ezkutatu zen; hala, herrian ez geratzeko erabakiagatik kritika batzuk jaso zituen. Edonola ere, Ukrainako erresistentzia koordinatzen jarraitu zuen; besteak beste, Errusiaren posizioak bonbardatuz. Errusiako tropek eginiko zibilen exekuzioen informazioa ezberdinak martxoaren hasieran hasi ziren.

#### Bigarren fasea: ukrainar kontraeraso eta garaitzea (martxoak 26–*egun*) 
Martxoaren 23an hasitako Ukrainaren kontraeraso batek hiria ukrainarren esku berrerortzea eragin zuen, martxoaren 26rako. Borroketan herriko ospitalea bonbardatu zuten; bizilagunen arabera, errusiar indarrek. AFPren txosten batek "dozena bat" tanke eta ibilgailu blindatu suntsitu edo kaltetu zirela adierazi zuen. Bova alkateak adierazi zuenez, gutxienez 50 zibil hil ziren hiri-okupazioan zehar.

Fitxategi:Manor in Trostianets after Russian invasion (01).jpg|Trostianetseko Museoa, XIX. mendekoa.
Fitxategi:Manor in Trostianets after Russian invasion (02).jpg|Museoa, barrutik.
Fitxategi:House of estate manager of Leopold Koenig after Russian invasion (1).jpg|1911an eraikitako eraikina, Ukrainan nazio-mailako garrantzia duen monumentu arkitektonikoa dena. Egun, Mendi-Ingeniaritzaren Ikerketa Zentro moduan dihardu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nucifraga

***Nucifraga*** hegazti paseriformeen hiru espezieko generoa da, Corvidae familiakoa, eta beleekin erlazionatuta dago.

## Espezieak 
* *Nucifraga caryocatactes* (Linnaeus, 1758)
* *Nucifraga columbiana* (Swainson, 1827)
* *Nucifraga multipunctata* (Gould, 1849)

## Kanpo estekak
Iturraspe-Bengoetxea etxea

**Iturraspe-Bengoetxea etxea** Arropain (Ispaster) auzoko eraikin bat da, indiano-etxea, Ameriketatik itzulitako bi bizkaitarrek eraikitakoa 1907. urtean. Etxe sendo eta dotorea da, baina beste indiano-etxeen askoren estilo efekturik gabea.

Arropain ingurua emigrazio gune izan zen 19. mendeko bigarren zatian, eta bertako eta inguruko Bizkaiko parajeetako zenbait euskaldun Oregongo Jordan Valleyn ezarri ziren. Haietariko batzuek itzuli eta etxeak eraiki zituzten hantxe bertan. Horietako bi izan ziren Luis Iturraspe (Lekeition jaioa) eta Meliton Bengoetxea (Bedaroakoa), zeinak lurralde bat erosi zioten Antonio Mendieta bati, eta han etxe hau eraiki.

Lekeitioko sarreran itsatsita dago Arropain, eta 21. mendean irekitako Lekeitioko Aterpetxea parez pare du Iturraspe-Bengoetxea etxeak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Avdiivka

**Avdiivka** (, ,  ahoskatua) edo **Avdeevka** 2024an Avdiivkako guduan zehar, errusiarrek berriro hartu zuten.

## Demografia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zentzu komun

**Zentzu komunak** gizarteak elikatzen dituen sinesmen edo proposamenak deskribatzen ditu (familia, klana, herria, nazioa edo gizateria osoa). Barne sena edo sen onarekin ere lotzen da. 

## Definizioa 
Zentzu komuna ezagutza akritikoari dagokio, oinarri arrazional-zientifikorik zein sozialik gabekoari edo kolektiboki banatutakoari. Askotan mespretxuz erabiliz, baieztatzeak edo defendatzeak ez dakar autoritate akademikorik, adinak eta esperientziak emandako ezagutza hutsa baizik. Zentzu komunaren kontzeptuak, Antonio Gramsciren arabera, erreferentzialtasunaren balioaren arazoa eta bere aldaketa azaltzen ditu, arrazoizkoa eta ez-arrazionala elkarrekin bizitzea ahalbidetzen duelako; bizitzaren munduaren irudiak ez bezala, non barne-inkoherentziak historikoki modu arrazionalean konpondu beharko litzatekeen kontraesan bat sortuko lukeen, zentzu komunean inkoherentziak aldi luzeetan elkarrekin bizi daitezke, kontraesanik eragin gabe.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Benito, Jon. Zentzu komunaren batailaz (bat-bateko apunte dispertso batzuk).2015.
Rakel Gamito

**Rakel Gamito Gomez**  (Arrasate, Gipuzkoa, 1984ko martxoaren 6a) Euskal Herriko Unibertsitateko Didaktika eta Eskola Antolakuntza saileko irakasle eta ikertzaile pedagogoa da.

Irakaslea da, batetik EHUko Hezkuntza eta Kirol Fakultatean (IIKTak irakasten du) eta, bestetik, Etengabeko Formakuntzan eta Hizkuntzen Irakaskuntzan online graduondokoan ere bai,  Azken horretan *Konpetentzia Digitalak Hezkuntzan* irakasgaia) parte hartzen du.  

Emaitzak gizartean transmititzea garrantzi handikoa denez, dibulgazio-ekintza ugari egin ditu.

## UEUn kide eta pedagogia-sailburua 
Udako Euskal Unibertsitateko Pedagogia Saileko sailburua da. Hezkuntzan teknologia berriak integratzeko formakuntza eskaintzen duen #HEZikt berezko tituluan irakaslea da, eta UEUren online eredu pedagogikoaren egileetako bat. 

### Online ikasteko eredu pedagogikoa 
Euskarazko online irakaskuntzaz aitzindaria izan da UEU, eta bide horretan.

Urte ugariko eskarmentua metatuta UEUk 2013an on-line irakaskuntzarako eredu psikopedagogikoa definitzeari ekin zion. Eredu hori sortu zuen taldean Rakel Gamitoz gain, Abel Camacho, Ireide Arriolabengoaz, Maite Larrañaga, eta Maialen Urbieta ere aritu ziren.

Online unibertsitatearen eraikuntza ondo mamitutako oinarri psikopedagogikoetatik egin beharra zegoen, ingurune digitalean ere era guztietako ikaskuntza- eta ikerketa-prozesuak bultzatuko eta mesedetuko dituen egitasmo baten barruan, eta betiere etengabeko planifikazioa, ekintza eta ebaluazioa gidari dituela.

### Berezko tituluak 
UEUkren honako berezko titulu hauetan sortzaile, irakasle izan da Gamikto hainbat urtez:

* 2016-2017 ikasturtetik: IKTak eta konpetentzia digitalak hezkuntzan, etengabeko formakuntzan, eta hizkuntzen irakaskuntzan.
* 2019-2020 ikasturtetik: Ikerkuntza Digitala eta IKTak (UPV/EHUren Aditu Titulua)
* 2019-2020 ikasturtetik: IKTak eta Konpetentzia Digitalak Eskolan, Unibertsitatean eta Enpresan (UPV/EHUren Aditu Titulua)
* 2019-2020 ikasturtetik: Hezkuntzarako Baliabide Digitalak: Aukerak eta Arriskuak Jendartean (UPV/EHUren Aditu titulua)

## Aitortzak 
* 2020: Udako Euskal Unibertsitatean 2020/2021 ikasturteko sarrera-hitzaldia irailaren 24an Eibarren izenburu honekin: “*Online irakatsi edo online biziraun?*”. Koronabirus-pandemiaren urtean izan zen hitzaldi hura, lehen lau hilabeteko konfinamendua bukatu eta gutxira.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Ireide Arriolabengoa
* Abel Camacho
* Ane Sarasua

## Kanpo estekak 
* Rakel Gamito Google Scholar datu-base akademikoan (13 argitalpen zientifiko)
* Rakel Gamito Inguma datu-base akademikoan (4 liburu, 8 artikulu, 5 liruru-kapitulu, 20 hitzaldi eta 23 ikastaro)
* Rakel Gamito Linkedin sare profesionalean.
* Rakel Gamito Artizarra sare profesionalean.
* @rakelgamito kontua Twitter-ren
Ivankiv

**Ivankiv** (,  ahoskatua) Ukrainako iparraldeko hiria da, Kieveko oblastean dagoena. Teteriv ibaiaren ezkerraldean kokaturik, 2021ean 10.191 biztanle zituen.

## Historia 
Herria 1589an sortu zuten Ivan Proskuraren omenez. Lehenik Ivanov eta Ivanovka deitu zioten, baina gero Ivankiv bilakatzea erabaki zuten. XVII. mendearen hasieran, Krimeako tatariarrek Polesiako hainbat eremutan lau kanpaina militar egin zituzten, eta, ondorioz, hainbat pertsona hil eta beste batzuk preso hartu zituzten.

Txernobylgo zentral nuklearretik 52 kilometro hegoaldera dago, gune kaltetuenetik 20 kilometrora. Ondorioz, Ivankivek ez zuen hondamendi nuklearraren eraginik jasan (Poliske edo Pripiatek ez bezala), baina herriaren mendebaldean ingurabide-errepide bat sortzea erabaki zuten, bizitegi-eremuetan hauts erradioaktiboa ez zabaltzeko.

2022ko otsailaren 24tik aurrera, Ukrainaren inbasioaren arloan Bielorrusiako mugaren eta Kiev hiriburuaren arteko erdibideko puntu estrategiko batean zegoelako, errusiar armadaren bonbardaketek hiria partzialki suntsitu zuten. Suntsitutako eraikinen artean, bertako Historiaren Museoa zegoen, Maria Prymatxenko artista ukrainarraren 25 artelan biltzen zituena, herrialdeko kultura herrikoiaren ikur bat.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Joey Lye

**Joey Lye** (Toronto, Ontario, Kanada, 1987ko maiatzaren 4a) Kanadako sofbol jokalaria da.

## Ibilbidea 
Lye hiru Panamerikar Jokotan parte hartu du. 2011ko Panamerikar Jokoetan, Lyek zilarra irabazi zuen. Torontoko 2015eko Panamerikar Jokoetan, urrezko domina irabazi zuen, eta, berriro ere, 2019ko Limako Panamerikar Jokoetan, zilarra irabazi zuen.

2018tik 2020ra Bucknell-en softboleko entrenatzailea izan zen bere ametsa olinpikoa betetzeko utzi aurretik.

2021eko ekainean, Lye Kanadako 2020ko Olinpiar talderako aukeratu zuten. Lesbiana da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan Kanadarentzako zilarrezko domina irabazi zuen taldeko kide izan zen. Japoniak (urrezkoa) eta AEBk (zilarrezkoa) eskuratuko zituzten. Hauek osatu zuten Kanadako taldea: Jenna Caira, Emma Entzminger, Larissa Franklin, Jennifer Gilbert, Sara Groenewegen, Kelsey Harshman, Victoria Hayward, Danielle Lawrie, Janet Leung, Joey Lye, Erika Polidori, Kaleigh Rafter, Lauren Bay-Regula, Jennifer Salling eta Natalie Wideman-ek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
Konotop

**Konotop** (, ,  ahoskatua) Ukrainako ipar-ekialdeko hiria da, Sumyko oblastean dagoena. 2021ean 84.787 biztanle zituen.

## Historia 
Konotop XVII. mendearen hasieran sortu zuten, ukrainar kosakoez populatutako herrixka gisa. 1648an udalerri estatusa lortu zuen. 1659an Konotopeko gudua gertatu zen hiritik gertu. 1868an burdinbidea iritsi zen. II. Mundu Gerran, Ukrainaren zati batekin gertatu zen bezala,alemaniar armadak 1943ko irailaren 6ra arte setiatu zuen.

Errusia-Ukraina gerran zehar gudu-zelai bilakatu zen. Konotopeko guduan zehar, errusiarrek hiria hartu zuten.

## Demografia 

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.2,0.7,0.8)
  id:cobar2 value:rgb(0.6,0.9,0.6)
  
ImageSize = width:700 height:300
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:100
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = late
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:10 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:5 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=

  bar:1859 text:1859
  bar:1897 text:1897
  bar:1923 text:1923
  bar:1926 text:1926
  bar:1939 text:1939
  bar:1959 text:1959
  bar:1970 text:1970
  bar:1979 text:1979
  bar:1989 text:1989
  bar:1992 text:1992
  bar:1995 text:1995
  bar:2001 text:2001
  bar:2010 text:2010
  bar:2018 text:2018

PlotData=
  color:barra width:20 align:left

  bar:1859 from:0 till: 9.0
  bar:1897 from:0 till: 18.8
  bar:1923 from:0 till: 28.8
  bar:1926 from:0 till: 33.2
  bar:1939 from:0 till: 45.9
  bar:1959 from:0 till: 54.1
  bar:1970 from:0 till: 68.4
  bar:1979 from:0 till: 82.3
  bar:1989 from:0 till: 95.5
  bar:1992 from:0 till: 99.2 color:cobar2
  bar:1995 from:0 till: 97.2
  bar:2001 from:0 till: 92.7
  bar:2010 from:0 till: 89.8 
  bar:2018 from:0 till: 87.1
  
PlotData=

  bar:1859 at: 9.0 fontsize:S text: 9.0 shift:(-10,5)
  bar:1897 at: 18.8 fontsize:S text: 18.8 shift:(-10,5)
  bar:1923 at: 28.8 fontsize:S text: 28.8 shift:(-10,5)
  bar:1926 at: 33.2 fontsize:S text: 33.2 shift:(-10,5)
  bar:1939 at: 45.9 fontsize:S text: 45.9 shift:(-10,5)
  bar:1959 at: 54.1 fontsize:S text: 54.1 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 68.4 fontsize:S text: 68.4 shift:(-10,5)
  bar:1979 at: 82.3 fontsize:S text: 82.3 shift:(-10,5)
  bar:1989 at: 95.5 fontsize:S text: 95.5 shift:(-10,5)
  bar:1992 at: 99.2 fontsize:S text: 99.2 shift:(-10,5)
  bar:1995 at: 97.2 fontsize:S text: 97.2 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 92.7 fontsize:S text: 92.7 shift:(-10,5)
  bar:2010 at: 89.8 fontsize:S text: 89.8 shift:(-10,5)
  bar:2018 at: 87.1 fontsize:S text: 87.1 shift:(-10,5)
  
TextData=
  fontsize:S pos:(180,30)
  text:Bilakaera demografikoa

## Klima 
## Herri eta hiri senidetuak 
* 
* 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Itsaso Bengoetxea

**Itsaso Bengoetxea Martinez** (Bilbo, Bizkaia, 1976ko abenduaren 22a) Zaintza Aringarrien saileko eta Etika Batzordeko medikua da. EAEko Eutanasiaren Alorreko Berme eta Jarraipen Batzordeko presidentea 2021eko ekainaren 8tik, 2025eko Azarora.

## Ibilbide akademikoa 
* Medikuntzan lizentziatua EHUn 2000. urtean.
* Familia eta komunitate medikuntzan espezializatua 2004an.
* Zainketa aringarrietan unibertsitate espezialista Valladolideko unibertsitatean (UVA) 2008an.
* Medikuntzan doktoratua EHUn 2018an. Bere doktorego tesiaren izenburua: "Desarrollo y validación de herramientas pronósticas de mala evolución en antibioterapia intravenosa domiciliaria en hospitalización a domicilio".
* Bioetikan masterra.

## Lan ibilbidea 
Itsaso Bengoetxea EAEko Eutanasiaren Alorreko Berme eta Jarraipen Batzordeko presidentea da 2021eko ekainaren 8tik.

Itsaso Bengoetxeak gizarteak heriotzarekin duen tabua hautsi eta "ospitaleetatik eta erakundeetatik atera" behar dela uste du.

"Heriotza sozializatzea" eta haren gainean "bilorik gabe hitz egitea" defendatzen du, "gure bizitzako errealitate bakarra baita". 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Itsaso Bengoetxeari elkarrizketa: "Nos cuesta pensar en nuestro final" Cadena Ser 2021
Txuhuiv

**Txuhuiv** () edo **Txuguev**

## Demografia 
## Txuhuivar ospetsuak 
* Ilia Repin (1844-1930), margolaria.
* Sergei Volkov (1973-), kosmonauta.
* Elena Volkova (1915–2013) margolaria.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Robert Downey Sr.

**Robert John Downey Sr.** (New York, 1936ko ekainaren 24a  - New York, 2021eko uztailaren 7a) estatubatuar zinemagile eta aktorea izan zen, eta AEBetako kontrakulturaren ordezkarietako bat. 1960ko eta 1970eko urteetan estatubatuarren bizimodu idealaren satira egiten zuten hainbat film zuzendu zituen, hala nola *Putney Swope* (1969) eta ''Greaser's Palace'' (1972). 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Trostianets

**Trostianets** (; ) Ukrainako ipar-ekialdeko hiria da, Sumyko oblastean dagoena. 2024ean 19.000 biztanle zituen.

## Historia 
XVII. mendearen hasieran sortua, Sloboda Ukrainako herri nagusienetariko bat izan zen. Eskuinaldeko Ukrainako kosakoen bizilekua izan zen. Hiriak Trostyanka ibaiaren ondoan hazi zen.

Errusia-Ukraina gerran zehar gudu-zelai bilakatu zen. Trostianetseko guduan zehar, errusiarrek hiria bereganatu zuten.

## Demografia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Janet Leung

**Janet Leung** (Mississauga, Ontario, Kanada, 1994ko apirilaren 25a) Kanadako sofbol jokalaria da. Kanadako emakumezkoen sofbol selekzio nazionaleko kide da, eta, 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, parte hartu zuen brontzezko domina irabaziz.

## Ibilbidea 
Leungek, unibertsitateko softbolean, Ivy Leaguen jokatu zuen Brown Bears-ekin 2012tik 2016ra.

Leung, 2019ko Limako Panamerikar Jokoetan, parte hartu zuen zilarra irabaziz.

2021eko ekainean, Leung Kanadako 2020ko Olinpiar talderako izendatu zuten. Olinpiar Jokoetan, Leungek bi erantzun gabeko kolpe eta ibilaldi bat egin zituen; brontzezko domina jokoan, bere erantzun gabeko kolpe bat grabatu, eta garaipena lortu zuen Kanadak Mexiko taldearen aurrean.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan Kanadarentzako zilarrezko domina irabazi zuen taldeko kide izan zen. Japoniak (urrezkoa) eta AEBk (zilarrezkoa) eskuratuko zituzten. Hauek osatu zuten Kanadako taldea: Jenna Caira, Emma Entzminger, Larissa Franklin, Jennifer Gilbert, Sara Groenewegen, Kelsey Harshman, Victoria Hayward, Danielle Lawrie, Janet Leung, Joey Lye, Erika Polidori, Kaleigh Rafter, Lauren Bay-Regula, Jennifer Salling eta Natalie Wideman-ek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Brown Bears biografia
Henny Knoet

**Henny Knoet** (Bergen op Zoom, 1942ko maiatzaren 3a - Sprang-Capelle, 2013ko abuztuaren 26a) holandar diseinatzailea izan zen. Batez ere Efteling-i egindako ekarpenengatik aitortzen zaio. 

Alemanian lan egin ondoren, Knoet 1979an hasi zen Efteling-en parke-antolatzaile gisa. Bere ekarpenek estilo jai eta koloretsua dute ezaugarri. 2007an erretiratu zen 65 urte zituela, diseinatzaile berriei lekua egin nahi ziela adieraziz. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mart Stam

**Martinus Adrianus Stam**, **Mart Stam** izenez ezaguna, (Purmerend, 1899ko abuztuaren 5a &ndash; Zurich, 1986ko otsailaren 21a) Holandako arkitektoa, hirigilea eta diseinatzailea izan zen .

## Biografia 
Stam oso ondo erlazionaruta zegoen, eta bere ibilbideak bat egiten du XX.mendeko Europako arkitekturaren une garrantzitsuekin. Besteak beste, kolaboratu zuen hauekin: Van der Mey, Hans Poelzig, Bruno Taut, W. Moser eta A. Itten. Zuricheko ABC aldizkaria zuzendu zuen, 1924tik 1928ra, Hans Schmidt, Hannes Meyer, Lissitsky eta Rothekin. 1926 eta 1927 artean Rotterdamgo Opbouw taldearen buru izan zen. 1928an CIAMen parte hartu zuen bazkide sortzaile gisa.  1928 eta 1929 artean hirigintza irakatsi zuen Meyer-ek zuzendutako Bauhausen. 1930 eta 1934 bitartean, ABC taldeko beste arkitekto asko bezala, SESBera joan zen eta Ernst Mayrekin hiri garapenetan aritu zen. Ondoren, Amsterdamera itzuli zen, non 1934an ezkondu zen Lotte Beeserekin eta W. Van Tijenekin elkartu zen. "Open Oog" aldizkaria editatu zuen 1946an Gerrit Rietveld-ekin eta beste batzuekin. 1948 eta 1950 bitartean Dresdeko Arte Ederren Akademiako zuzendaria izan zen. 1966an Amsterdameko estudioa itxi eta Suitzara joan zen .

## Obra nagusiak 
* Konigsberg-ko hormigoi armatuzko eta beirazko eraikuntza-proiektua. Lehiaketa. 1923
* Van Nelle fabrika. Rotterdam (JA Brinkman eta LC Van der Vlugt-ekin elkarlanean). 1929-30
* Amsterdameko Rokin-erako proposamena. 1927
* Rotterdamgo Hofplein-erako proposamena. 1927-28

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Mart Stam, altzairuzko hodien aita, bere obraren ibilbidea
Hans Klok

**Hans Klok** (Purmerend, 1969ko otsailaren 22a) holandar aktorea eta ilusionista da .

Nerabezaroan hasi zuen bere mago-karrera eta 16 urterekin dagoeneko hainbat lehiaketa garrantzitsu irabazi zituen.

23 urterekin, egungo Holandako umorista ospetsuenetako batekin emanaldi baten parte zen. Ikuskizunak arrakasta handia izan zuen eta Europan zehar bira handia egin zuen.

1994an, Las Vegasen agertu zen lehen aldiz, "The World's Greatest Magic" ("Munduko magiarik handiena") ikuskizunaren aktoreen taldearen barruan. NBC AEBetako telebista kateak zuzenean eman zuen ekitaldia Caesar's Palace kasinotik 60 milioi ikusleren audientziari.

Klok Europan eta Txinan ibili zen hurrengo 10 urteetan, Las Vegasen eta Alemaniatik eta Monte-Carlotik telebistako saio nagusietan ere agertuz.

Alemanian 2006ko Munduko Koparen inaugurazio ekitaldian, 152 herrialdetako ia 500 milioi zalek ikusi zuten Klok FIFAk kopako irabazleari ematen dion 18 kilateko urrezko garaikurra ezerezetik agertaraziz.

Klok-en azken ikuskizuna, "Magiaren edertasuna", Las Vegasen estreinatu zen 2007ko ekainaren 1ean Planet Hollywood Casinon. Ikuskizuna abuztuaren amaierara arte luzatuko zen, baina abenduaren erdialdera arte luzatu zen.

Ikuskizunaren arrakasta, neurri batean, Pamela Anderson aktore eta modelo estatubatuarraren (Baywatch saioko izarretako bat) parte hartzeari zor zaio, nor agertzen da ikuskizunean bainujantzi eskotatu bat jantzita azti-laguntzaile gisa aritzeko.

Klok aurretik beste pertsona ospetsu batzuekin lan egin zuen bere ikuskizunetan, Carmen Electra barne. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* "Magiaren edertasuna" ikuskizunaren webgune ofiziala
Erika Polidori

**Erika Polidori** (London, Ontario, Kanada, 1992ko urtarrilaren 26a) Kanadako softbol jokalaria da.

## Ibilbidea 
Polidori Torontoko 2015eko Panamerikar Jokoetan lehiatu zen urrezko domina irabaziz, eta, berriro ere, 2019ko Limako Panamerikar Jokoetan, zilarra irabazi zuen.

2021eko ekainean, Polidori Kanadako 2020ko Olinpiar talderako aukeratu zuten.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan Kanadarentzako zilarrezko domina irabazi zuen taldeko kide izan zen. Japoniak (urrezkoa) eta AEBk (zilarrezkoa) eskuratuko zituzten. Hauek osatu zuten Kanadako taldea: Jenna Caira, Emma Entzminger, Larissa Franklin, Jennifer Gilbert, Sara Groenewegen, Kelsey Harshman, Victoria Hayward, Danielle Lawrie, Janet Leung, Joey Lye, Erika Polidori, Kaleigh Rafter, Lauren Bay-Regula, Jennifer Salling eta Natalie Wideman-ek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Oakland Golden Grizzlies biografia
Festara

**"Festara"** Donostian abesten den abesti herrikoia da. Festen hasierarekin lotzen da eta, tradizionalki, abuztuaren 14an, Gaztelubide elkartearen aurrean kantatzen da. Raimundo Sarriegiri egotzi zaio konposizioa. Nahiz eta hotsandiko itxura izan, festaren benetako aldarrikapena da.

## Hitzak 
Festara! Festara! Festara!
Festarik behar bada 
bego Donostia,
betikoa du fama 
ondo merezia. (Bis) 

Bestetan ez bezela,
hemen gazteria, beti 
amaren sabeletik 
dator ikasia.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Jesus Maria Arozamena-Tomas Garbizu: *Viejas canciones donostiarra. Donostiko kantu zarrak*. Donostiako Aurrezki Kutxa, Donostia, 1971, 24-27 or.

## Kanpo estekak 
* Donostiako Orfeoiaren bertsioa.
The Endless (filma)

***The Endless*** (euskaraz *Amaigabea*), 2017ko Justin Benson eta Aaron Moorhead estatubatuarrek zuzendu, idatzi eta antzeztutako zientzia-fikzio eta beldurrezko drama film bat da. Justin Benson eta Aaron Moorheadez gain, Callie Hernandez, Tate Ellington, Lew Temple eta James Jordan aktoreek antzeztu zuten.

2017ko apirilaren 21ean Tribecako Zinemaldian estreinatu zen, ondoren 2018ko apirilaren 16an mundu osoan estreinatzeko.

## Argumentua 
Duela urte batzuk, Justin (Justin Benson) eta Aaron Smith (Aaron Moorhead) anaiak haurtzarotik hazi ziren sekta batetik ihes egitea lortu zuten. Orain, Los Angeles hiriko alokairuko apartamentu batean lanik gabe eta estuasun ekonomikoekin nahiko larri bizi dira. Egun batez, sektaren bideozinta bat jasoko dute, eta Aaroni ihes egin zuten sektaren kanpalekura itzultzeko zalantza piztuko zaio. Hasiera batean Justinek sektara itzultzeari uko egingo dio arriskutsuak direla aipatuz, baina ondoren Aaron anaia depresiotik ateratzeko lagungarria izan daitekelakoan baiezkoa emango dio, betiete sektarekin egun bakar batez egon eta hirira itzultzeko baldintzapean. Hortaz, bi anaiak sektaren kanpalekura itzuliko dira.

## Aktoreak 
*Justin Benson: Justin Smith
*Aaron Moorhead: Aaron Smith
*Callie Hernandez: Anna
*Tate Ellington: Hal
*Lew Temple: Tim
*James Jordan: Shitty Carl
*Shane Brady: Shane Williams
*Kira Powell: Lizzy
*David Lawson Jr.: Dave Irribarretsu
*Emily Montague: Jennifer Danube
*Peter Cilella: Michael Danube
*Vinny Curran: Chris Daniels
*Glen Roberts: Woods

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Veena Sahajwalla

**Veena Sahajwalla** (Mumbay, India, XX. mendea) zientzialaria, ikertzailea, asmatzailea eta materialen zientzia-irakaslea da Hegoaldeko Gales Berriko  Unibertsitatean (Australia). Material Jasangarrien Ikerketa eta Teknologiarako SM@RT Zentroko zuzendaria da eta Australiako Ikerketa Kontseiluko kide saritua.

Sahajwalla ezaguna da Australiako Klimaren Kontseiluan zinegotzi gisa eta ABC kateko "The New Inventors" telebista-programan epaile gisa duen rolagatik. Sahajwalla mandatari ere aritu zen desagertutako Australiako Klimaren Batzordean.

## Lorpenak 
Sahajwalla «Green Steel/Altzairu berdea»ren asmatzailea da nazioartean.

Sahajwallaren ikerketa ezaguna da karbonoa duten materialen (ikatza, kokea, grafitoa, plastikoa eta kautxua barne) propietateak ulertzeko modua aldatzen baitu. Sahajwallaren lanak eragin nabarmena izan du burdinaren, altzairuaren eta zeramikaren fabrikazioko industrien eragiketen oinarria osatzen duten teorian eta praktiketan. Bereziki garrantzitsua da plastikoek eta hondakin-kautxuek, neurri batean, ikatza eta kokea ordezka ditzaketela altzairuaren fabrikazioan.

Tenperatura altuko kondizioetan karbonoaren propietateen bilakaeran Sahajwallak duen ikuspegi bakarrak, materialen prozesamenduaren ulermen zientifikoa hobetzeaz gain, aukera errentagarriak eman ditu industriek ingurumena errespetatzen duten ekoizpen-metodo jasangarriak lortzeko.

## Ohoreak eta sariak 
2008an, Sahajwalla *Ingeniaritza Zientzietarako Urteko Zientzialari* izendatu zuen NSWko Zientzialari Buruaren Gobernu Bulegoak.

2011n, *Nokiaren* Enpresa Berrikuntzaren Saria jaso zuen Sahajwallak, *Negozioetako Emakumeen Telstra* Sarietan aurkeztua.

2012an, Banksia Ingurumen Fundazioaren *GE Berrikuntzaren Saria* jaso zuen Sahajwallak.

2012an, Sahajwallak *«Australian Innovation Challenge» saria* irabazi zuen, kautxu birziklatuzko pneumatikoak altzairu bihurtutako lan iraultzailea saritzeko.

2013an, Sahajwallak *«AIST Howe Memorial Lecture» saria* jaso zuen.

Sahajwallak  *2015. urteko Eragin handieneko 100 emakume australiarren* arteko Berrikuntzaren Kategoria saria irabazi zuen.

2016. urtean, Sahajwalla finalista izan zen NSWren «Premier de *NSW»* sariketan, Urteko Emakumearen sarietan.

2018an, Australiako Zientzia Akademiako (FAA) kide hautatu zuten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Daniel Ketchedjian

**Daniel Ketchedjian**  (Montevideo, 1979ko maiatzaren 20a), **Daniel K** izen artistikoarekin ezagunagoa, mago eta komunikatzaile uruguaitarra da.  Ameriketan eta Espainian zehar ibili da bere ikuskizunak Montevideoko Solís Antzokian, Buenos Airesko Avenida Antzokian eta Hollywoodeko Gaztelu Magikoan. 20 urte baino gehiagotan Uruguai, Argentina, Peru, Ekuador, Kolonbia, Guatemala eta Estatu Batuetako telebista saioetara gonbidatua izan da, non Don Francisco presenta eta Univisión kateko Despierta América eta The CW kateko Fool Us programan egindako agerraldietan. 

Munduan zehar ikastaroak eta hitzaldiak ematen ditu mago eta afizionatuei, non bere jatorrizko efektuak eta magiari buruzko gogoeta teorikoak irakasten dituen. Gaur egun Destacados - Uruguayos Solidarios sarien gidaria da

## Biografia 
Daniel Ketchedjian 1979ko maiatzaren 20an jaio zen Montevideon, armeniar jatorriko familia batean. Bere aitona-amonek Armeniatik ihes egin behar izan zuten Turkiako genozidioan eta Uruguain finkatu ziren. Arreba nagusi bat eta anaia txiki bat ditu. Salestar ikasle ohia da. 2014an Komunikazioan lizentziatu zen Montevideoko Unibertsitatean. 2013az geroztik Lissy Hernández abokatu uruguaitarrarekin ezkonduta dago eta Joaquín eta Josefinaren aita da. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ikusi nuanian

**"Ikusi nuanian"**, egungo euskara "Ikusi nuenean", Gipuzkoako abesti herrikoia da. Abestiaren edukia barregarria bada ere, doinua nahiko malenkoniatsua da. Testua konparaketa barregarri batzuen sorta herrikoia da: gorputz atalak objektuekin, elementuekin konparatzen dira.

## Hitzak 
Hau da, agian, bertsio ezagunena:

Ikusi nuanian
zure belarria 
iruditu zitzaidan maitia 
azaren orria.

Ikusi nuanian 
nik zure ahoa 
iruditu zitzaidan maitia 
karobi zuloa. 

Ikusi nuanian 
zure bekokia 
iruditu zitzaidan maitia 
sartagi ipurdia.

Ikusi nuanian 
nik zure sudurra 
iruditu zitzaidan maitia 
lukainka muturra. 

Ikusi nuanian 
zure ile latza 
iruditu zitzaidan maitia 
sorginen erratza. 

Ikusi nuanian 
nik zure kokotza 
iruditu zitzaidan maitia 
gaztaina morkotsa.

Ikusi nuanian 
nik zure bekaina 
iruditu zitzaidan maitia 
gauaren kamaina. 

Ikusi nuanian 
nik zure bularra 
iruditu zitzaidan maitia 
basoan txondorra.

Ikusi nuanian 
nik zure mokorra 
iruditu zitzaidan maitia 
Azpiroz malkorra. 

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Jesus Maria Arozamena-Tomas Garbizu: *Viejas canciones donostiarra. Donostiko kantu zarrak*. Donostiako Aurrezki Kutxa, Donostia, 1971, 122-123 or.

## Kanpo estekak 
* https://www.youtube.com/watch?v=KxPjNfevA88
* https://www.youtube.com/watch?v=9mydOHyN830
* https://www.youtube.com/watch?v=u6k4hVZjhZA
Marlene Mathews

**Marlene Judith Mathews**  (geroago *Willard*; 1934ko uztailaren 14an jaioa) erretiratutako esprinter olinpiar australiarra da. "Australiako txapeldun handienetariko eta zorterik gabeenetako bat" dela deskribatu dute. 

## Hasierako karrera 
Mathews Sydneyko Fort Street High Schoolera joan zen eta 1940ko hamarkadaren amaieran hasi zen atletismoan lehiatzen.

1950eko Australiako Txapelketan, laugarren sailkatu zen, Shirley Stricklanden atzetik, 80 metroko hesietan eta estatuko errelebo talde irabazlean korrika egin zuen, 

Mathews 1952ko Udako Olinpiar Jokoetarako hautapena lortzeko ziurtzat hartu zen hankako lesio batek lehiaketatik kanpo utzi aurretik. 

## Nazioarteko ibilbidea 
[ezkerrera|thumb| Matthews (ezkerrean) 1960an [Betty Cuthbert|Betty Cuthbertekin]]
1954an, zaurietatik errekuperatuta, Jackson-en atzetik geratu zen 100 metroko txapelketa nazionalean (eta hirugarren 220 metroetan) 

Mugimendu polemiko batean, urrezko domina irabazi zuen Australiako 4×100 metroko errelebo taldetik kanpo geratu zen, «ez zelako erreleboko lasterkari ontzat hartzen», baina Jokoen ostean Australiako talde bati lagundu zion 4×200 metroko eta 4×220 yarda erreleboen ekitaldietan munduko errekorren bila. 

Sprint probetan bere aldakortasuna frogatu zuen 1957ko urtarrilaren 6an 400 metroko 57,0 segundoko munduko errekor berria ezarriz.

1958ko martxoaren 20an, Australiako Txapelketan, munduko errekor berria ezarri zuen 100 metrotan 10,3 segundorekin, eta bi egun geroago 220 metroko lasterketa egin zuen 23,4 segundotan eta beste munduko errekor bat ezarri zuen.  eta 200 metro  munduko lehen postuan sailkatu zen 1957an eta 1958an.

Mathewsen azken lehia Erromako 1960ko Olinpiar Jokoetan izan zen, non 100 metroko finalerdietan kanporatua izan zen.   . 1993an, Estatuko Garraio Agintaritzak RiverCat ferry bati Matthewsen izena jarri zion. 2018an bere brontzezko eskultura bat (eta Betty Cuthbertena) aurkeztu zuten Sydneyko (Australia) Sydney Cricket Ground -en.  Honek Sydney Cricket Ground barrutian brontzezko eskulturei gehitutako lehen emakumezko atletak bihurtzen ditu. 

## Estatistika 
**Munduko Sailkapenak** - 100 m  eta 200 m  - sailkapenak 1956an hasi ziren. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bojana Popović

**Bojana Popović**  (**Petrović** jaioa; Niš, Jugoslavia, 1979ko azaroaren 20a) montenegroar eskubaloi jokalari ohia da. Askoren ustez, azken hamarkadako emakumezkoen eskubaloiko jokalaririk onena da, nahiz eta ez duen aintzatespen ofizialik jaso.Emakumezkoen EHF Txapeldunen Liga Budunicost-ekin eta Montenegroko talde nazionalarekin 2012ko Joko Olinpikoetan zilarrezko domina bat irabazi ondoren, Bojanak eskubaloitik erretiratzea erabaki zuen. Hala ere, 2016ko ekainean, Popovićek iragarri zuen erretirotik aterako zela, eta Montenegroko eskubaloiko talde nazionalak hautatzeko aukera izango zuela, Rio de Janeiroko 2016ko Udako Joko Olinpikoetan lehiatzeko.

## Kirol ibilbidea 
Bojana Popović Serbiako HC Naisa Niš taldean hasi zen jolasten 11 urte zuelarik. Beranduago Montenegoko Budućnost Podgorica taldean jolastu zuen lau denboraldiz. 2002an, Popović-ek  Slagelse DT daniar taldearekin sinatu zuen momentu horretan  Anja Andersen entrenatzaile zegoelarik. Talde honekin zenbait txapelketa irabazi zituen: hiru aldiz Champions League-a , EHF Cup behin, hirutan Danish Championship-go urrea eta daniar kopa behin.

2006/07 denboraldiaren amaieran, Popović-ek  Viborg HK taldearekin sinatu zuen. Bera Viborg-era iritsi zenetik, bi Danish Championship urre eta bi daniar kopa irabazi zituen. Eta 2009 bere laugarren Champions League titulua irabazi zuen, lehenengoa Viborg taldearekin.

## Taldearen emaitzak 
; Kluba

* Champions League

: Irabazlea 2004, 2005 eta 2007 (Slagelse); 2009, 2010 (Viborg) eta 2012 (ŽRK Budućnost T-Mobile)

* EHF Cup

: Irabazlea 2003 (Slagelse)

* Danish Championship

: Urrea 2003, 2005 eta 2007 (Slagelse); 2008, 2009 eta 2010 (Viborg)

* Danimarkako Kopa

: Irabazlea 2003 (Slagelse); 2007 eta 2008 (Viborg)

* Serbiako eta Montenegroko Txapelketa

: Irabazlea 1999, 2000, 2001 eta 2002 (Buducnost Podgorica)

* Serbiako eta Montenegroko Kopa

: Irabazlea 2000, 2001 eta 2002 (Buducnost Podgorica)

* Montenegroko Txapelketa

: Irabazlea 2011, 2012

* Montenegroko Kopa

: Irabazlea 2011, 2012

; Selekzioa

* 2001eko Munduko Txapelketa

: Brontzezko domina (Jugoslavia)

* 2012ko Udako Olinpiar Jokoak

: Zilarrezko domina

## Sariak eta errekonozimendua 
Eskubaloiko ibilbidean, Bojana Popović munduko jokalaririk onena bezala hartu zuten askok. Danimarkako Eskubaloi Federazioak lau aldiz aukeratu du Urteko Jokalari. Popovic-en banakako sariak eta lorpenak honako hauek dira:

* Danimarkako urteko jokalaria 2004, 2005, 2007 eta 2008
* 2003/04 eta 2004/05 Danimarkako Ligako goleatzaile onena 
* Txapeldunen Ligako goleatzaile onena 2004, 2005 eta 2007an 
* "Cup Fighter" (    ) 2008 
* Montenegroko urteko kirolaria : 2012

## Kanpo estekak
Kaleigh Rafter

**Kaleigh Rafter** (Guelph, Ontario, Kanada, 1986ko abuztuaren 18a) Kanadako Softbol jokalaria da.

## Ibilbidea 
Rafter emakumezkoen selekzio nazionalean dago 2007tik. Rafterrek bere herrialdea ordezkatu zuen 2008ko Udako Olinpiar Jokoetan Pekinen, (Txina), non taldeak laugarren postuan amaitu zuen.

Rafterrek Kanada ordezkatu du lau Joko Panamerikarretan: 2007, 2011, 2015 eta 2019, eta, lau ekitaldietan, dominak irabazi zituen, 2015ean etxeko lurretan irabazitako urrezko domina barne. Rafter Kanadako 2020ko olinpiar talderako hautatu zuten 2021eko maiatzean.
## Olinpiar Jokoak
2008ko Udako Olinpiar Jokoetan Pekinen, (Txina), Rafterrek bere herrialdea ordezkatu zuen, eta taldeak laugarren postuan amaitu zuen.

2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan Kanadarentzako zilarrezko domina irabazi zuen taldeko kide izan zen. Japoniak (urrezkoa) eta AEBk (zilarrezkoa) eskuratuko zituzten. Hauek osatu zuten Kanadako taldea: Jenna Caira, Emma Entzminger, Larissa Franklin, Jennifer Gilbert, Sara Groenewegen, Kelsey Harshman, Victoria Hayward, Danielle Lawrie, Janet Leung, Joey Lye, Erika Polidori, Kaleigh Rafter, Lauren Bay-Regula, Jennifer Salling eta Natalie Wideman-ek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak