Melania Moscoso

**Melania Moscoso Pérez** (Bilbo, 1974ko irailaren 28a) antropologoa, pedagogoa, Zientzia Politikoetan doktorea eta ikertzailea da Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Goreneko (CSIC) Filosofia Institutuan.

## Ibilbidea 
1997an gizarte eta kultura antropologian lizentziaduna eta 1999an Pedagogian lizentziaduna Bilboko Deustuko Unibertsitatean. 2007an Zientzia Politikoetan eta Soziologian doktorea Euskal Herriko Unibertsitatean, "bikain cum laude" notarekin. Doktoratu aurreko ikertzailea izan zen 2004an Duquesne Unibertsitatean (Pittsburgh, AEB) eta 2005ean Illinoiseko Unibertsitatean, Chicagon (UIC), eta doktoratu ondoko ikertzailea Temple Unibertsitatean (Filadelfia, AEB) 2008-2009 ikasturtean. 2010etik 2013ra Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Nagusiak, CSIC delakoak, kontratatutako doktore gisa lan egin zuen. 2014tik 2018ra Euskal Herriko Unibertsitateko Balioen Filosofia eta Gizarte Antropologiako Departamentuko irakaslea izan zen. Gaur egun (2022), Filosofia Institutuko zientzialari titularra da, Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Gorenean (CSIC).

Bere ikerketa-ildoak filosofia politikoaren eta hezkuntzaren arteko intersekzioan daude, eta horri eskaini zion *Legitimitatearen abenturak* *eta gorputzaren irudikapen soziokulturalak* izeneko liburukia, *normaltasun* fisikoaren kategoriari eta haren korrelatu zitalei, ezgaitasunari arreta berezia eskainiz; kontzeptu horren genealogia eta subjektibotasunerako dituen ondorioak bereziki landu ditu.Melania Moskosok aldezten du ahalmena edo kapazitismoa (*ableism* ingeleraz), generoagatiko bereizkeria edo arrazakeria bezala, desberdintasuna naturalizatzeko modu bat dela, desgaitasun (gutxiagotasun) osagarriari buruzko diskurtsoa. Moscosok, Michel Foucault-en eta Robert McRuer-en laguntzarekin, desgaitasunerako hurbilketa kulturala aldezten du, eta diskurtso-eremuan gorputzak eta desberdintasuna mugatzeko aukera erakusteaz gain, gorputzen eta desberdintasunen artean izatez gertatzen den inbrikazioaren berri ematen du.

Espazio publikoan mugitzeko edo enplegu normalizatua lortzeko zailtasunez gain, desgaitasuna duten pertsonek egin behar diete aurre, Pierre Bordieuk indarkeria sinbolikoa deitu zuenaren maila aldakorrari: aniztasun funtzionala duten pertsonak «beren bizitzaz arduratzeko ezgai» bezala agertzen direnean, erakundeen edo komunikabideen aldetik. Eredu sozialeko teorialariek bezala, Moscosok uste du, garuneko paralisia duen pertsona izanik, "eguneroko jarduerak egiteko laguntza eskatzea ez dela aitzakia pertsona ezinduek bizi duten herritartasun erdibitua izateko. Ezgaitasuna, eztabaidagai politikoa da, ez dena konpontzen karitatea edo paternalismoa argudiatuz.

2014. urtean Giza Eskubideen Nicolas Salmeron saria jaso zuen desgaitasun alorrean, ezgaitasuna duten eta mendekotasun-egoeran dauden pertsonen eskubideak eta duintasuna defendatzeko mugimenduari oinarria eta edukia ematen laguntzeagatik, jarduera intelektualaren bidez eta foro politiko, sozial eta akademiko guztietan eguneroko konpromisoaren bidez.

## Lanak 
### Liburuak 
* *Zilegitasunaren abenturak*. (Plaza eta Valdés, 2012).

### Liburuetako kapituluak 
* Moscoso Pérez, M. (2007). "*Emakumeak baino gutxiago: gorputzaren arau-diskurtsoak feminismoaren eta ezgaitasunaren bidez - Menos que mujeres: los discursos normas del cuerpo a través de la feminismo y la capacidad*" in ARPAL, J;MENDIOLA, I. (2007) Gorputzari, kulturari eta teknologiari buruzko azterlanak. EHUko argitalpen-zerbitzua, 185-195 or.

### Zientzia-aldizkarietako artikuluak 
Zenbait argitalpen:

* Moscoso Pérez, M. (2006).“*Ez garena: ezgaitasunaren inguruko hausnarketa laburra - Lo que no somos: una breve reflexión a propósito de la discapacidad*”, in *La ortiga*: *revista cuatrimestral de pensamiento y arte*, 68-70. or., 73-89.
* Moscoso Pérez, M. (2009). "*Normaltasuna? eta bere lurralde askatuak - La ¿normalidad? y sus territorios liberados*" in *Dilemata*, 1.a, or. 57-70.
* "*Autonomia pertsonala sustatzeko eta mendekotasunari laguntzeko legeari dagokionez*",  *Intersticio, Revista Sociológica de Pensamiento Crítica*, 3, 2.a (2009).
* Moscoso Pérez, M. (2010)."*Harria bota eta eskua ezkutatzea: ezgaitasunean politikoki zuzena den hizkera - Tirar la piedra y esconder la mano: El lenguaje de lo políticos directo en la discapacidad*"  *Intersticio, Revista Sociológica de Pensamiento Crítica*, 4, 2.a.
* Moscoso Pérez, M. (2011). "*Ezgaitasuna aniztasun funtzional gisa: paradigma etnokulturalaren mugak justizia-eredu gisa - La discapacidad como diversidad funcional: los límites del paradigma etnocultural como modelo de justicia*", *Dilemata* 7:77-92.
* Moscoso Pérez, M. (2012). "*People first language: hizkuntza politikoki zuzena elbarritasunaren aurrean*". *Uztaron*: giza eta gizarte zientifikoa aldizkaria. 81: 79-88:
* Moscoso Pérez, M. (2013). "*Hemendik ez da inor joaten: Minusbaliatua irakaspen moralerako erabiltzeaz* - *De aquí no se va nadie: Del uso del capacitado para el enseñanza moral*", *Constelaciones, Revista de Teoría Crítica,* 5. zk.
* Moscoso Pérez, M. (2013). "*Arauari buruz: biopolitikari eta subiranotasunari buruzko gogoeta batzuk, Michel Foucaultekin eta Roberto Espositorekin hitz eginda - En torno a la norma: algunas reflexiones sobre biopolítica y soberanía en diálogo con Michel Foucault y Roberto Esposito*" 12. *Dilemata*.
* Moscoso Pérez M. (2013). "*Ezgaitasuna, eszenan - La discapacidad, a escena*". *ADE Teatro: Espainiako Eszena Zuzendarien Elkartearen aldizkaria* (148), 96-98.
* Moscoso Pérez, M. (2015). "*Deformitate fisikoa izendatzea: ezgaitasun terminoari eta azken erabilerei buruzko hausnarketa laburra - Nombrar la deformidad física: Breve reflexión en torno al término discapacidad y sus usos recientes*". *Encrucijadas - Revista Crítica de* Ciencias Sociales, 10(0).
* Moscoso, M.; Platero, R. L. (2017). *Cripwashing: abortuaren eztabaidak generoaren eta ezintasunaren bidegurutzean Espainiako hedabideetan - Cripwashing: The abortion debate at the crossroads of gender and disability in the spanish media*. Continuum, 31/3. 468-479 or.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 2014 Nicolas Salmeron saria Giza Eskubideen alorrean, aniztasun funtzionala duten pertsonen berdintasunaren aldeko borrokagatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Melania Moskosori elkarrizketa Gallardón Legeari buruz eta  aniztasun funtzionalari buruz, Pikara Magazin aldizkarian 2014. urtean (bideoa).
* 'Emakume ezinduok diskriminazio bikoitza jasaten dugu', elkarrizketa Melania Moskosori Radio Vitorian, 2015. urtean.
* Melania Moskosoren argitalpenak Google Scholarren.
*