Jon Gotzon Aldaparena

**Jon Gotzon Aldaparena** Gaztea irratiko pertsonaia bat da. Mikel Fernandez aktoreak interpretatua, 2005 ingurutik astegun goizeroko irratsaioetan agertu izan da, euskaldun berri gay baten estilizazio hiperboliko eta parodikoa eginez.

## Pertsonaiaren ezaugarriak 
Burgosen jaioa, berezko izena Juan Angel de la Cuesta Díaz de Lombar du. etorri handikoa da, eta euskara eta gaztelera etengabe nahasten ditu modu estrabagantean, beste esatarien euskara txukun eta biziarekin kontrastatuz. Hauek, ordea, ez diote hizkera eredu horri jarraitzen; kontrara, sarritan kontrapuntu papera jokatzen dute, Jon Gotzonek esandako "astakeriak" zuzenduz. Gaztea Irratian Jon Gotzonen kontrapuntu papera jokatu izan duten esatariak asko izan dira, hala nola Edurne Garmendia, Ainhoa Vitoria edo Julen Telleria.

Homosexual bezala modu nabarmenean aurkezten da, sexu orientazio honi buruz dauden estereotipoekin bat etorriz: hizkera ("luma", tonu altua, karrankaria...), gaiak (moda, arropa, tendentziak...). Etengabe sexu gaiei erreferentzia egiten die. 

2022 inguruan, gazteen artean zabaltzen hasia zen fenomenoa integratu zuen Jon Gotzon pertsonaiak: hizkuntzen kode-aldaketan ingelesa sartzea, euskara eta gaztelerarekin batera.

## Parodiaren interpretazioa 
Jon Gotzon pertsonaiaren euskararen erabilerari buruzko adostasun bat dago: katarsiaren bidez, soziolinguistikoki eragin nahi duen parodia dela . Hori "EITBren beraren arau orokorrak" apropos urratuz egiten da, alegia, enpresa publiko horren "asmo eredugarrien mugarrietan arrakala bat" irekitzea onartuz, baina era berean mugatuz (antzinako gizarte katolikoan Aratusteek jokatzen zuten bezalako paper katartikoa, euskalgintza arlora ekarria). hizkuntza gutxituen munduan gehiagotan ere erabili izan dira, hala nola Eirlys Bellin aktoreak Galeseko S4C telebista publikoan antzeztutako "Madamrygbi" pertsonai arrakastatsua, galesa eta ingelesa eten gabe nahasten dituen rugbyzalea.

Euskararen gaitik harantzago, Agurtzane Elordui EHUko irakasle eta Soziolinguistika Aplikatuko ikertzailearen arabera, Jon Gotzon pertsonaiaren umorearen azpian aldarrikapen kutsu argi bat dago; pertsonaiaren anbiguetateak, esaten ari dena egia edo gezurra den ezin jakiteak, gizartean zailak diren hainbat gizarte gaiak gordin-gordinean plazaratzeko aukera ematen dio. euskara-erdara kode-alternantzia ez da handiagoa izaten, euskara etxean jaso dutenen artean baino; halere, azken hauen kasuan fenomeno hori "benetako" edo "natural" bezala hartzen da, eta ez da kritikatzen. Ikuspegi honen arabera, beraz, Jon Gotzonen parodiak euskaldun berri eta zaharrekin erabiltzen den ebaluazio-irizpide bikoitza salatuko luke.

Gaztea irratiaren hizkuntza politika urteekin aldatu da: 90eko hamarkadan sortu zenetik euskara batuaren promozioa bilatzen zen, eta 2000 urtetik aurrera berriz, euskalkiei eta hizkera maila desberdinei lekua eman zaie. Jon Gotzon pertsonaiaren ideia 2003 inguruan sortu zen, eta estrategia aldaketa honen lehen adibide adierazgarrienetako bat dugu.

Edonola ere, adituen arabera, aldekoen eta kontrakoen arteko eztabaida hauek ez dira txarrak, kontrara: eztabaida aldaketa soziolinguistiko bat gertatzeko ezinbesteko osagaia da.

### Euskal jarrera immobilistei buruz 
Jon Gotzonen parodiak badu beste alde kritiko bat ere: "euskal kulturan bere ustez iraganean erroturik, immobilistatzat jotzen dituen jarrerak kritikatzen ditu, eta aurretik ezarriak diren identitate ezaugarri existentzialistak eta «aldaezinak» eztabaidan jarri ere. Umorea baliatzen du euskalduntasunaren ikuspegi zurrun eta bakar baten ezarpena kritikatzeko. Euskalduntasunaren identitate, bere ustez, zurrunak zalantzan jartzen ditu eta hibridoagoak izan daitezkeen bestelako euskal identitate batzuk haien ondoan agertzen ditu".

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak