open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kataluniako Egun Nazionala

:* **Diada** hitzak artikulu honetara birzuzentzen du. Hitz horren beste esanahietarako ikusi: Diada (argipena) *

[eskuinera|thumb|Eskaintza [Rafael Casanovaren monumento aurrean, Bartzelonan]]
**Kataluniako Egun Nazionala** (katalanez *Diada Nacional de Catalunya* edo laburtuta *Diada*) urtero ospatzen da irailaren 11n, 1714an Espainiako Oinordetzaren Gerra bitartean gertatutako Bartzelonako erorketa gogoratuz.

1980an festa nazional izendatu zuen Kataluniako Parlamentuak.

Goizean elkarte zein alderdi politikoek Bartzelonan zein Kataluniako beste leku batzuetan Rafael Casanova eta Josep Moraguesen omenezko monumentuetan lore eskaintzak egiten dizkiete. Erakunde eta talde independentistek Fossar de les Moreresen, non Bartzelonako setioko defendatzaileak lurperatuak dauden, ere eskaintzak egiten dituzte. Arratsaldean, berriz, manifestazioak burutzen dira. Ohikoa da egun honetan Kataluniako banderak eta Esteladak balkoietan eskegitzea zein Els Segadors abestea.

2004tik aurrera ekitaldi nagusia Kataluniako Generalitateak Ciutadella parkean antolatzen duen duen instituizio ekitaldia da. Ekitaldian gonbidaturiko artistek parte hartzen dute.

2012an egun honetan bertan "Catalunya, nou estat d'Europa" manifestazio historikoa burutu zen, Kataluniaren independentzia eskatu zelarik.

## Ikus gainera 
* Bartzelonako setioa (1713-1714)
* Rafael Casanova

## Kanpo estekak 
*  Kataluniako Egun Nazionalari buruzko webgunea
*  Diada historikoa. 2012ko Diadari buruzko orrialdea. Berria.info
Kanadako bandera

**Kanadako bandera**, ingelesez *Maple leaf flag* ("astigar hostoaren bandera") eta frantsesez ''l'Unifolié'' ("hosto bakarduna") ezizenez ezaguna, atzealde gorridun bandera da, erdialdean 11 puntadun hosto gorria duen koadro zuria duena.

## Bandera ezberdinak historian zehar 
* **1606**: 
* **1801**: 
* **1868**: 
* **1921**: 
* **1957**: 
* **1964**: 
* **1965**: 

## Kanpo estekak
Jamaikako bandera

**Jamaikako bandera** 1962ko abuztuaren 6an erabakitakoa da. Bandera kolore beltz, berde eta horiz osatuta dago. Beltzak jamaikarren indarra eta sormena adierazten du; horiak eguzki argia eta bertako aberastasun naturala; eta berdeak etorkizunerako esperantza eta nekazal aberastasuna.

## Kanpo estekak
Mexikoko bandera

**Mexikoko bandera** 1968ko irailaren 16an erabakitakoa da. Neurri bereko hiru zutabez osatuta dago: berdea, zuria eta gorria. Banderaren erdian Mexikoko armarria dauka. 

Banderak kolore hauek ditu, arrazoi honengatik:
*gorria: maitasuna eta alaitasuna irudikatzen duelako.
*txuria: bakea irudikatzeko.
*berdea: natura eta mendiak irudikatutak ditu.

## Kanpo estekak
Brasilgo bandera

**Brasilgo bandera** 1889ko azaroaren 19an erabakitakoa da. **Auriverde** izenez ere ezagutzen da ("*urrezkoa eta berdea*"). Banderaren atzealdea kolore berdekoa da, erdian erronbo hori batekin. Erronboaren barruan zirkulu urdin bat dauka, barruan *"Ordem e progresso"* testua eta 27 izar zuri dituena.

## Kanpo estekak
Argentinako bandera

**Brasilgo bandera** 1812ko otsailaren 27an erabakitakoa da. Neurri bereko hiru errenkadaz osatuta dago, ertzetako biak urdin argiak eta erdikoa zuria direlarik. Erdialdean, gainera, Maiatzeko Eguzkia deritzon ikurra dauka. Manuel Belgranok sortu zuen.

## Kanpo estekak
Boliviako bandera

**Boliviako bandera** 1851ko urriaren 31n erabakitakoa da. Neurri bereko hiru errenkadaz osatuta dago: gorria, horia eta berdea.

## Kanpo estekak
Txileko bandera

**Txileko bandera** 1817ko urriaren 18an erabaki zen. *Izar bakartia* izenaz ere ezagutzen da. Bi errenkadaz osatuta dago: goikoa urdina eta zuria da eta behekoa, gorria. Koadro urdinaren barruan bost puntatako izar zuri bat dauka.

## Kanpo estekak
SVG

[eskuinera|thumb|350px|Bit mapa (*raster*) eta SVG irudien arteko aldea: [irudi bektoriala handitzerakoan kalitatea ez da galtzen, ez da irudia pixelatuta ikusten. Handitu arren, ez da irudi-bereizmenik galtzen.]]
**SVG** (ingelesetik ***S**calable** V**ector** G**raphics*) irudi bektorial eskalagarriak definitzeko W3Ck 1999an sortutako XML formatu ireki bat da. Irudiok bi dimentsiokoak dira eta estatiko edo animaziodunak izan daitezke.

SVG irudiak eta euren jokaera XML motako testu fitxategietan definitzen dira. Horrek esan nahi du fitxategi hauek bilatu, ordenatu, programatu eta konprimitu daitezkeela. Horrela izanik SVG irudiak sortu eta editatu daitezke testu editore batez baina normalean Inkscape bezalako irudi editorez sortu eta aldatzen dira.

Ondoko irudiak ilustratzen du bit mapa eta irudi bektorialen arteko aldea. Bit mapa motako irudiak pixel multzo batez osatuta daude eta irudia handitzean pixelok nabarmentzen dira. Irudi bektorialak, ordea, nodoz zehaztutako formez osatuta daude eta irudiaren tamaina aldatzen denean, eskalatu egiten da, nodoak tokiz mugitzen dira eta formak mantentzen dira.

Egungo web nabigatziale gehienek, Mozilla Firefox, Internet Explorer, Google Chrome, Opera, Safari, and Microsoft Edge barne, formatu hau irakur eta erakus dezakete.

## Aplikazioak 
SVG irudiak bektore motako grafikoen editore batekin sor datezke, adibidez: Inkscape, Adobe Illustrator, Adobe Flash Professional, edo CorelDRAW, eta raster irudi (edo bit map) moduan renderizatu daitezke (adibidez PNG formatura eraldatuz) aplikazio horiek erabiliz. Bestalde, aplikazio horietan, raster irudiak inportatu daitezke SVG artxiboan sartzeko.

SVGaren beste erabilera batzuk: txerta daitezke testu editore batean (LibreOffice Writer, adibidez) edota maketazio software batean (Scribus, adibidez), edo irudiak inportatu daitezke hainbat edizio programatan, (GIMP edo Blender, kasu).

## Oharrak 
## Ikus, gainera 
* Raster irudi.
* Irudi bektorial.
* Irudi-bereizmen.
* SVG Translate. Wikipedia Commonseko SVG artxiboak itzultzeko on-line tresna.  Wikimedia Foundation's Community Tech taldeak garatuta.

## Kanpo estekak 
*  SVGri buruzko informazioa W3Cren webgunean
Ivan Jefremov

**Ivan Antonovitx** (Antipovitx) **Jefremov**, (errusieraz: Ива́н Анто́нович Ефре́мов; 1907ko apirilaren 22a - 1972ko urriaren 5a) sobietar paleontologo eta zientzia fikzio idazlea izan zen.

Tafonomiaren ikerketa abiatu zuen.
Urgull

**Urgull** Donostian kokatuta dogoen mendi bat da, Igeldorekin batera Kontxako badia ixten duena. 123 metroko garaiera du. Sasoi batean uhartea zen; denboraren joanean, Urumea ibaiaren itsasoratzean metaturiko sedimentuek, Urgull uhartea lur lehorrarekin lotu zuen istmo bat sortu zuten, eta geroztik Urgull mendia erdiuhartea da.

## Izena 
Urgull izenak jatorri gaskoi edo bearnesa du, eta 'harrotasun' esan nahi du. Donostiako hainbat leku izen ezagun ere gaskoi jatorrikoak dira: Polloe, Aiete (Ayet), Miramon (Miramont), Ulia, Monpas (Montpas), Morlans, etab. Izan ere, Donostia udalerria sortu zutenean (1180), gaskoi etorkinen komunitate bat eratu zen bertan.

Bertan dagoen gazteluarengatik, "Gaztelua" izena eman ohi diote maiz Parte Zaharreko biztanleek mendi osoari, "Urgull" izena erabili ordez.

## Historia 
Urgullen daude hiria babesten zuten harresien zati batzuk, eta Donostiako Mota gaztelua, XII. mendean Nafarroako Erresumak eraikitzen hasi zena. Gaztelu hau izan zen Frantziako armadaren azkeneko erresistentzia lerroa 1813ko Donostiaren setioan errenditu baino lehen. Setio hartan goarnizio frantziarraren bi heren erortzeaz gain, ingeles, portuges eta espainiarrek 5000 gizon galdu zituzten. Hori dela eta, gaur egun mendiaren iparraldeko magalean Ingelesen hilerria dago, eta bertan Lehen Karlistaldian Donostiako inguruetan hildako soldadu britainiarrak ere hilobiratuta daude.

## Ondarea 
Urgull mendiaren gainaldean daude Urgulleko gaztelua eta Jesusen Bihotza eskultura, 1950ean eraikia. Hormigoi armatuzkoa eta 12,5 m garai da, piramide moztu itxurako 16 metroko kapera baten gainean kokatua. Eskultorea Federico Coullaut madrildarra izan zen eta arkitektoa Pedro Muguruza.

## Fauna 
[thumb|250px|eskuinera|[Urgullgo gaztelua|Urgull gazteluko *Rosita Wicke* kanoia.]]

Urgull mendian, baita Santa Klara uhartean ere, isolamendu geografikoa dela eta, iberiar sugandilaren mota berezi eta endemiko bat dago, balore ekologiko handikoa.

## Leku interesgarriak 
* Pasealeku Berria
* Urgullgo gaztelua
* Ingelesen hilerria
* Jesusen Bihotza
* Aita Mariren monumentua
* Eraikuntza Hutsa
* Jacques Cousteau plaza

## Iruditegia 

Irudi:Urgull 0004.JPG|Urgull mendia Kontxako hondartzatik ikusia.
Irudi:San Sebastian Zurriola.jpg|Urgull eta Kursaal jauregia Ondarreta hondartzatik ikusiak.
Irudi:Urgullgo gaztelua.jpg|Donostia Urgullgo gaztelutik ikusia.
Irudi:San Sebastian 05.JPG|Urgullgo Jesusen Bihotza.
Irudi:Urgull 001.JPG|Urgull.
Irudi:San Sebastián (RPS 13-09-2014) Castillo de la Mota, escaleras de piedra.png|Eskailerak.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko mendilerroen zerrenda

## Kanpo estekak 
* Jesusen Bihotza eskultura
Hondartzain

**Hondartzaina** Eusko Jaurlaritzak eta hainbat udalen 2003tik aurrera hondartzak zaintzeko ipini duten pertsona da. Euren eginbeharren artean, ez dago soroslearena.

## Kanpo estekak
Ameskoa ibarrak

**Ameskoa ibarrak** Nafarroa Garaiko mendebaldean dagoen eskualdea da. Ameskoagoiena eta Ameskoabarrena ibarrek osatzen dute eskualdea. Bere barnean hainbat herri daude, gehienak Ameskoabarrena udalerriaren parte direnak.
[thumb|[Balbino García de Albizu etnografo eta dibulgatzailea. (Arg: Dani Blanco, Argia,]]
Ameskoa ibarrek Urbasako lurretako zati bat dute, eta hantxe dago Urederraren jaiotza.

## Herriak 
* Larragoa (izen bereko udalerrian, Ameskoagoiena ibarrean)
* Eulate (izen bereko udalerrian, Ameskoagoiena ibarrean)
* Aranaratxe (izen bereko udalerrian, Ameskoagoiena ibarrean)
* San Martin (Ameskoabarrena udalerri eta ibarrean)
* Barindano (Ameskoabarrena udalerri eta ibarrean)
* Bakedano (Ameskoabarrena udalerri eta ibarrean)
* Zudairi (Ameskoabarrena udalerri eta ibarrean)
* Gollano (Ameskoabarrena udalerri eta ibarrean)
* Artatza (Ameskoabarrena udalerri eta ibarrean)
* Urra (Ameskoabarrena udalerri eta ibarrean)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Ameskoa ibarren webgunea.
Ge gorantza

**Ghe** edo **Ge gorantza** (Ґ, ґ) Alfabeto zirilikoko bostgarren letra da. Gamma letratik dator zuzenean eta horregatik berdin idazten da. Ukrainar alfabetoan erabiltzen da.

## Kanpo estekak
Bilbo Zorrozabal

**Bilbo Zorrozabal** edo **Bilbo Baggins** (; 2890ko irailaren 22 - ?) J.R.R. Tolkienek *Hobbita* libururako sortutako pertsonaia bat da. Eraztunen Jauna trilogian ez da asko agertzen, baina bere partaidetza kontuan hartzekoa da. Eraztun Bakarra aurkitu zuen hobbita izan zen.

Frodo Zorrozabalen osaba da, bai aitaren partetik, baita amaren aldetik ere. Aita Bungo Zorrozabal zuen eta ama Belladona Tuk.

## Gertaerak 
### *Hobbita* 
Gandalf Grisak eta hamahiru ipotxek Bilboren laguntza behar dute. Erebor mendian ipotxen erregeek beraien altxorrak dituzte, baina Smaug dragoiak bereganatu du mendia; orduan, abenturazale amorratua denez, Bilboren etxera jotzen dute, Komarkan, eta esaten diote beraiekin joateko. Geroago hainbat abentura dituzte elkarrekin. Mendi Lainotuetan orko batzuek eraso egiten dieten bitartean, Bilbo galdu egiten da eta Gollum (Sméagol) aurkitzen du. Berak daukan urrezko eraztun bat lapurtzen dio (ez daki Eraztun Bakarra dela, Sauronek sortutakoa). Ondoren, armiarma eta otso erraldoi batzuk aurkitu eta Ereborren borroka handi gertatzen da ipotx, orko, elfo eta gizonen artean. Eraztunari esker, Bilbo salbatu egiten da eta gero Frodori ematen dio objektua.

### *Eraztunen Jauna* 
Istorioaren hasieran Bilbo Komarkan agertzen da, Gandalfekin hizketan. Gero Frodorekin topo egiten du Elronden etxean, eta amaieran, Sauron desagertzen denean, Portu Grisetan Valinora joaten da Frodo, Gandalf eta azken elfoekin.

## Bilbo zineman 
Peter Jacksonen hiru filmetan Ian Holmes aktore britainiarrak hartu zuen Bilboren rola.
Datozen film berrietan (Guillermo del Tororenak), oraindik ez dago idearik Bilbo izango ote den aktoreari buruz.

## Oharrak 
## Kanpo estekak
Bungo Zorrozabal

**Bungo Zorrozabal** Bilbo Zorrozabalen aita da. Tolkienek asmatutako fikziozko pertsonaia da eta ez du paper berezirik betetzen berak idatzitako liburuetan, baina genealogian agertzen da.

## Kanpo estekak
Ainhoa (argipena)

**Ainhoa** hitzak esanahi ezberdinak izan ditzake:
# **Ainhoa** Lapurdiko udalerria da.
# **Ainhoa** euskarazko emakume izena da.
Ainhoa (izena)

**Ainhoa** euskarazko emakume izena da. Izen honek Ainhoa herriko Arantzazuko Ama Birjinan du jatorria.

Garai batean lapurtarrak, debozio handiz, Arantzazura joaten ziren erromes, Pazkoaren bigarren egunean. Geroago, gerrengatik muga itxi zutenean, ainhoarrek herrian bertan eraiki behar izan zuten Arantzazuko kapera, 389 metro garaiko mendian. Geroztik, urte guztiz, Mendekoste astelehenean, Arantzazuko Ama Birjinaren kaperan beila bat egiten da

## Izenaren jai eguna 
Mendekosteko astelehena.

## Ainhoa izena duten pertsona ezagunak 
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P735 wd:Q3607165 . ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=label
|columns=label:Izen-abizenak,P106:Jarduera,P19:Jaiolekua,P569,P570
|links=local
}}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Ainhoa (Euskaltzaindia)
*  Ainhoa (Ainhoa herriaren web orria)
*  "Notre Dame d'Arantzazu" (Mikel Duvert-ek idatzi duen testu bat)
L'Aquila

'''L'Aquila''' Italiako erdialdean dagoen hiria da, izen bereko probintziaren eta Abruzzo eskualdearen hiriburua.

2005ean ia 72.000 biztanle zituen.

## Mugakideak 
L'Aquilak honako udalerri hauekin egiten du muga:
 

## Historia 
* 1230ean fundatu zuten, *Aquila* izenarekin.
* 1861ean *Aquila degli Abruzzi* izena hartu zuen.
* 1939an gaur egungo izena eman zioten.
* 2009ko apirilaren 6an lurrikara batek 280 lagun hil eta 1.500 zauritu zituen.

## Klima 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Hiriko webgune ofiziala
Aosta

**Aosta** (*Aoste* frantsesez, *Aoûta* frankoproventzeraz) Italiako ipar-mendebaleko hiria da, Aostako Harana eskualdeko hiriburua. 2005ean ia 35.000 biztanle zituen.

Latinezko izen zaharra *Augusta Praetoria* zen.

## Ikus, gainera 
* Via Francigena

## Kanpo estekak 
* Hiriaren webgune ofiziala
Catanzaro

**Catanzaro** hegoaldeko Italiako hiria da, Catanzaroko probintziaren eta Calabria eskualdearen hiriburua. 112,72&nbsp;km²ko eremua dauka eta 2015eko uztailean 90.723 biztanle zituen.

## Mugakideak 
Catanzarok honako udalerri hauekin egiten du muga:
 

## Demografia 

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:555 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:150000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1861 text:1861
  bar:1871 text:1871
  bar:1881 text:1881
  bar:1901 text:1901
  bar:1911 text:1911
  bar:1921 text:1921
  bar:1931 text:1931
  bar:1936 text:1936
  bar:1951 text:1951
  bar:1961 text:1961
  bar:1971 text:1971
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
  bar:2011 text:2011

PlotData=
  color:barra width:20 align:left
  bar:1861 from:0 till:22378
  bar:1871 from:0 till:24226
  bar:1881 from:0 till:27814
  bar:1901 from:0 till:32005
  bar:1911 from:0 till:34103
  bar:1921 from:0 till:35623
  bar:1931 from:0 till:40533
  bar:1936 from:0 till:45400
  bar:1951 from:0 till:59969
  bar:1961 from:0 till:74037
  bar:1971 from:0 till:86284
  bar:1981 from:0 till:100832
  bar:1991 from:0 till:96614
  bar:2001 from:0 till:95251
  bar:2011 from:0 till:89364

PlotData=
  bar:1861 at: 22378 fontsize:S text:22.378 shift:(-8,5)
  bar:1871 at: 24226 fontsize:S text:24.226 shift:(-10,5)
  bar:1881 at: 27814 fontsize:S text:27.814 shift:(-10,5)
  bar:1901 at: 32005 fontsize:S text:32.005 shift:(-10,5)
  bar:1911 at: 34103 fontsize:S text:34.103 shift:(-10,5)
  bar:1921 at: 35623 fontsize:S text:35.623 shift:(-10,5)
  bar:1931 at: 40533 fontsize:S text:40.533 shift:(-10,5)
  bar:1936 at: 45400 fontsize:S text:45.400 shift:(-10,5)
  bar:1951 at: 59969 fontsize:S text:59.969 shift:(-10,5)
  bar:1961 at: 74037 fontsize:S text:74.037 shift:(-10,5)
  bar:1971 at: 86284 fontsize:S text:86.284 shift:(-10,5)
  bar:1981 at: 100832 fontsize:S text:100.832 shift:(-10,5)
  bar:1991 at: 96614 fontsize:S text:96.614 shift:(-10,5)
  bar:2001 at: 95251 fontsize:S text:95.251 shift:(-10,5)
  bar:2011 at: 89364 fontsize:S text:89.364 shift:(-10,5)

TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:Iturria ISTAT

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Hiriko webgune ofiziala
Alacant

**Alacant** (, eta ofizialki *Alacant/Alicante*) Valentziar Erkidegoko udalerria da, Alacantí eskualdean eta Alacanteko probintzian dagoena. Eskualdeko eta probintziako hiriburua eta udalerririk populatuena da.

2015ean 328.648 biztanle zituen.

## Inguru naturala eta kokapena 
Alacant hiria gune lau batean dagoen Mediterraneo itsasoaren ondoan eta izen bereko probintziaren erdialdean. Kostaldea nahiko laua da eta bertan hainbat hondartza nabarmentzen dira iparraldetik hegoaldera: Sant Joan, l'Almadrava, l'Albufereta, el Postiguet, Aigua Amarga, el Saladar, eta Tabarca uhartea.

L'Albufereta eta Sant Joan hondartzen artean Cap de l'Horta edo Alcodra lurmuturra dago eta tartean hainbat hondartza txiki: Calabarda, Cala de Cantalars, Cala dels Jueus eta Cala de la Palmera.

## Banaketa administratiboa 
thumb|Alacanteko auzoak taulan jarritako zenbakien arabera kokatuak.
thumb|Alacanteko auzo eta guneen mapa.

## Demografia 
## Ondarea 
* Santa Barbara gaztelua: IX. mendean eraikia.
* Santa María basilika: XIV eta XVI. mendeen artean eraikia. Estilo gotikoan diseinatua hiriko meskita nagusiaren gainean eraiki zen. Hiriko tenplurik zaharrena da.
* San Nicolas de Bari: XV eta XVII. mendean eraiki zen estilo pizkundetar-herreratarrean. Eraikineko gunerik zaharrena klaustroa da (XV. mendekoa. Katedral baten maila bera dauka 1959etik nahiz eta Alacanteko probintziako katedrala Orihuelan dagoen.
* Santa Faz monasterioa: XV. menden eraiki zen eta hiriaren erdigunetik bost kilometro iparraldera dago. Estilo barrokokoa da eta urtero Aste Santuaren ondorengo peregrinazioan ehundaka pertsonek bisitatzen dute.
* Alacanteko ortuaren defentsarako dorreak: XV eta XVII. mendeen artean eraiki ziren, piraten erasoengandik babesteko. Gaur egun jatorrizko egituratik 20 dorre baino ez dira kontserbatzen. Dorre bakoitzak izen bat dauka, Verónica, Reixes edo Bonanza esaterako.
* La Asegurada etxea: XVII. mendean eraiki zen eta hirian kontserbatzen den eraikin zibilik zaharrena da. 1685ean amaitu zuten eraikitzen eta estilo barrokoko etxe hau Santa Maria basilikaren plaza berean dago.

## Klima 
## Argazkiak 

Fitxategi:Alicante Spain marina.jpg|Alacanteko kirol-portua.
Fitxategi:Puerto de Alicante desde el Castillo de Santa Bárbara.JPG|Hiria Santa Barbara gaztelutik ikusia.
Fitxategi:Alicante Spain townhall.jpg|Alacanteko udaletxea.
Fitxategi:Palaciodiputacion.jpg|Alacanteko aldundiaren jauregia.

## Elkarteak 
* Hercules C.F., futbol taldea.

## Hiri senidetuak 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Alacanteko Udalaren webgunea
Grunge

**Grunge musika** alternative rockaren genero bat da, hardcore punk, heavy metal eta indie rockean oinarritua. Arrakasta komertziala 1980etako amaieran eta 1990eko hasieran etorri zitzaion, batik bat 1991 eta 1994 bitartean, Nirvanaren eskutik., eta bi hamarkada horien arteko musika estiloak bereizi zituen lehen fenomenoa izan zen. Ameriketako Estatu Batuetako ipar-ekialdean (Seattle, Olympia edo Portland bezalako hirietan) sortua, grunge musikak portaera eta janzkera propioa ere badakar, AEBetan "X belaunaldi" izenez ezagutu zena.

## Talde nabarmenenak 
### Seattle ingurukoak 
* Alice in Chains
* Green River
* Gruntruck
* Love Battery
* Mad Season
* Malfunkshun
* Melvins
* The Mono Men
* Mother Love Bone
* Mudhoney
* My Sister's Machine
* Nirvana (musika taldea)
* Pearl Jam
* Screaming Trees
* Skin Yard
* Soundgarden
* Tad
* Temple of the Dog

### Seattle ingurutik kanpo 
* The Fluid (Denver, Colorado)
* Hole (Los Angeles, Kalifornia)
* L7 (Los Angeles, Kalifornia)
* The Nymphs (Los Angeles, Kalifornia)
* Paw (Lawrence, Kansas)
* Stone Temple Pilots (San Diego, Kalifornia)

## Kanpo estekak
Bilbo (argipena)

**Bilbo**k esanahi ezberdinak ditu:
* **Bilbo,** Bizkaiko hiriburua.
* **Theodore G. Bilbo,** Mississippi estatuko senadorea izan.
* **Bilbo Zorrozabal.** Tolkienek sortutako pertsonaia, hobbit bat .
* **Bilbo,** Amerikako indiar tribu baten izena da.
* **Bilboak** zigor judizialerako tresnak izan ziren.
* **Bilbo,** ezpata mota baten izena da.
* **2991 Bilbo** asteroidea.
Bilbo (ezpata)

**Bilbo** XVI. mendeko tipo bat da, ezpata motza edo rapier txikia, garai batean Amerika osoan ezaguna. Oso ondo iragotuta zeuden eta malguak ziren, eta oso erabilgarriak itsasontzietan; Izena euskal hiritik dator, non metala (altzairua) atera eta geroago Toledora- toledoar altzairua- bidali zuten, non ezpata hauek forjatu eta Mundu Berrira esportatu zituzten. Ezpata hauek Europako nazio guztietako merkatariei ere saldu zitzaizkien, baita Ingalaterrakoei ere. Ondo eginiko burdin malgua izateagatik ziren famatuak.

## Etimologia 
"Bilbo" ingelesez erabiltzen zuten hitza da, oro har Amerika osoan aurkitzen diren kopa itxurazko ezpata-buru zuten ezpatei deitzeko erabiltzen zutena. Normalean, xafla zabal bat izaten zuten, labur samarra, sendoa eta ondo epela, apaindurarik gabea, eta praktikotzat eta erabilgarritzat hartzen zituzten. Ezpata-sagarra alanbrez estalita egoten zen sarritan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Parrokia (zibila)

**Parrokia** edo **eliztia** munduko leku askotan erabiltzen den zatiketa administratibo bat da. Lekuaren arabera balio ezberdina du. Adibidez Andorran herrialdea bera banatzeko erabiltzen da, Asturiasen udalerriak banatzeko eta Louisianan konderriaren baliokide dira.

Espainiako Erresuman, parrokiak udalerriaren barruko biztanle entitateak dira; eta Asturiasen, landa parrokiak landa inguruneko udalerrien barruko lurralde entitateak dira.

* Ameriketako Estatu Batuetan Louisiana estatuan.
* Ingalaterra: parrokia zibilak
* Irlanda
* Man uhartea
* Anglo-normandiar uharteak
* Karibeko hainbat herrialdetan, Jamaika kasu.
* Quebecen ere erabiltzen da, baina herri bat baino txikiagoa den eskualdea izendatzeko (Galizia eta Asturiasen *parrokia*ri ematen zaion erabilera bezala).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Peruko bandera

**Peruko bandera** 1825eko otsailaren 25ean erabakitakoa da. Neurri bereko hiru zutabez osatuta dago, ertzetako biak gorriak eta erdikoa zuria direlarik.

## Kanpo estekak
Parrokia (argipena)

**Parrokia** edo **elizti** izenak adiera hauek ditu:
# Parrokia, eliza kristauaren banaketa erlijiosoa.
# Parrokia, munduko leku askotan erabiltzen den banaketa administratiboa.
Ulia

**Ulia** edota **Uliamendi** Gipuzkoako Donostia eta Pasaia udalerrien artean hedatzen den mendia da, Euskal Herriko kostaldean.

## Mendia 
Sagues, Gros, Ulia eta Miracruz-Bidebieta auzoetatik Trintxerpe eta Pasai San Pedroraino luzatzen da. Mendebaldeko muturraren magalean Zurriola hondartza eta Monpas lurmuturra daude, eta 243 m ditu mendikatearen puntu gorenean, ekialdean aldiz, Platako lurmuturra eta Pasaiako badiaren bokalea.

Gailurrean dagoen harkaitz bat baleak ikusteko talaia gisa erabiltzen omen zuten donostiar baleazaleek Erdi Arotik.

Mendi honetan izen bereko Uliako parkea kokatzen da.

[thumb|erdian|400px|Ulia mendiaren [NASAren aireko ikuspegia.]]

## GR 121 ibilbidea 
Mendi honen kostaldeko itsaslabarretan barrena Gipuzkoa osoari itzulingurua egiten dion GR 121 ibilbidea doa, kostaldeko zatian, hots, Hondarribia eta Mutriku artean Talaia ibilbidea izena jasotzen duelarik. Ulian Talaia ibilbideko 2. etapa kokatzen da, hain zuzen ere, Pasai San Pedroko Senekozuluako itsasargian hasi eta Platako itsasargia eta Uliako itsaslabarretan barna Donostiako Sagues auzora doana.

## Leku interesgarriak 
* Uliako parkea[thumb|[Ulia mendiko aireko tranbia|Uliako aireko tranbia (1907-1912)]]
*Ulia mendiko aireko tranbia (1907-1912)
*Almirantearen gotorlekua
*Uliako itsaslabarrak
* Monpas lurmuturra
*Platako itsasargia
* Platako lurmuturra
* Senekozuluako itsasargia
*Buskando ur-biltegia
* Soroborda ur-biltegia
*Uliako Mintegietako parkea

## Iruditegia 

Fitxategi:Ulia coast Donosti San Sebastian.jpg|Ulia mendiaren ikuspegia Zurriola pasealekutik.
Fitxategi:Monpas donostia 001.jpg|Monpas lurmuturra.
Fitxategi:Ulia talaia 009.JPG|Uliako itsaslabarrak.
Fitxategi:Platako itsasargia 0001.JPG|Platako itsasargia.

## Kanpo estekak 
* Ulia B motako ingurune babestua Natura 2000 barruan
* Ulia. Euskal Herriko mendiak. Euskal-Herria.org
* Ulia. Mendikat.net 
* Ulia Interpretazio Zentroa
Ekuadorko bandera

**Ekuadorko bandera** hiru errenkadaz osatuta dago, horia, urdina eta gorria goitik behera, 2:1:1 proportzioan. Ekuadorko armarria dauka erdian.

## Kanpo estekak
Brfxxccxxmnpcccclllmmnprxvclmnckssqlbb11116

**Brfxxccxxmnpcccclllmmnprxvclmnckssqlbb11116** (*Albin* ahoskatua) 1996ko maiatzean suediar haur bati bere gurasoek jarri nahi izan zioten ponte izena da.

Bere gurasoek (ama: Elizabeth Hallin; aita: Lasse Diding) beren semearen izena ez erregistratzea planifikatu zuten, baina 5 urte betetzean izena ez erregistratzeagatik isuna jaso zuten (haurra 1991n jaio zen-eta). Horrenbestez, 43 karaktereko izena bidali zuten, haurdunaldiarekin lotura zuela adierazita. Hala eta guztiz ere, ez zen onartua izan, eta isuna mantendu zieten.

Gurasoek, orduan, izenaren ortografia aldatzea erabaki zuten; A izena bidali zuten, ahoskera ere *Albin* zuena, baina ez zuten onartu, Suedian debekatuta dagoelako letra bakarreko izena jartzea.

## Kanpo estekak
Ancona

**Ancona** Italiako ekialdean dagoen hiria da, Anconako probintziako eta Markak eskualdeko hiriburua. Itsaso Adriatikoaren ertzean dago. 123,23&nbsp;km²ko eremua du eta 2015eko ekainean 101.215 biztanle zituen.

## Demografia 

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:600 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:150000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:50000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001
 bar:2011 text:2011

PlotData=
 color:barra width:20 align:left

 bar:1861 from:0 till: 49375
 bar:1871 from:0 till: 48738
 bar:1881 from:0 till: 50703
 bar:1901 from:0 till: 57689
 bar:1911 from:0 till: 65804
 bar:1921 from:0 till: 68907
 bar:1931 from:0 till: 74227
 bar:1936 from:0 till: 79677
 bar:1951 from:0 till: 85763
 bar:1961 from:0 till: 100485
 bar:1971 from:0 till: 109789
 bar:1981 from:0 till: 106498
 bar:1991 from:0 till: 101285
 bar:2001 from:0 till: 100507
 bar:2011 from:0 till: 100497

PlotData=

 bar:1861 at: 49375 fontsize:S text: 49375 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 48738 fontsize:S text: 48738 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 50703 fontsize:S text: 50703 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 57689 fontsize:S text: 57689 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 65804 fontsize:S text: 65804 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 68907 fontsize:S text: 68907 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 74227 fontsize:S text: 74227 shift:(-10,5)
 bar:1936 at: 79677 fontsize:S text: 79677 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 85763 fontsize:S text: 85763 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 100485 fontsize:S text: 100485 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 109789 fontsize:S text: 109789 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 106498 fontsize:S text: 106498 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 101285 fontsize:S text: 101285 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 100507 fontsize:S text: 100507 shift:(-10,5)
 bar:2011 at: 100497 fontsize:S text: 100497 shift:(-10,5)

TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:iturria ISTAT

## Herri eta hiri senidetuak 
## Argazki galeria 

File:Crkva Chiesa del Santissimo Sacramento u Anconi.jpg
File:Rimokatolička crkva Chiesa di San Domenico (Ancona) 2017.jpg
File:Chiesa di Santa Maria della Piazza.jpg
File:Pogled iz ankonskoga muzeja.jpg
File:Muzej u Anconi.jpg
File:Ankonska katedrala.jpg
File:U Anconi spomenik.jpg
File:Ancona u rujnu 2017.jpg
File:Upravna zgrada u Anconi.jpg
File:U Anconi u Italiji.jpg
File:Zgrada u Anconi.jpg
File:Na ulazu u Anconu.jpg
File:U talijanskome gradu Anconi 13. rujna 2017.jpg
File:Ancona 2017.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Hiriko webgune ofiziala comune.ancona.it
Campobasso

**Campobasso** (italieraz ; bertoko aldaeran *Cambuàsce*,  ahoskatua) Italiako udalerri bat da, izen bereko probintziako eta Molise eskualdeko hiriburua dena. 2016an  biztanle zituen,  kilometro koadroko azaleran banatuta. 
 
## Mugakideak 
Campobassok honako udalerri hauekin egiten du muga: 
 

## Klima 
## Bilakaera demografikoa 

Colors=
 id:lightgrey value:gray(0.9)
 id:darkgrey value:gray(0.7)
 id:sfondo value:rgb(1,1,1)
 id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:55000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
 bar:1861 text:1861
 bar:1871 text:1871
 bar:1881 text:1881
 bar:1901 text:1901
 bar:1911 text:1911
 bar:1921 text:1921
 bar:1931 text:1931
 bar:1936 text:1936
 bar:1951 text:1951
 bar:1961 text:1961
 bar:1971 text:1971
 bar:1981 text:1981
 bar:1991 text:1991
 bar:2001 text:2001

PlotData=
 color:barra width:20 align:left

 bar:1861 from:0 till: 12802
 bar:1871 from:0 till: 14311
 bar:1881 from:0 till: 14845
 bar:1901 from:0 till: 14724
 bar:1911 from:0 till: 16791
 bar:1921 from:0 till: 16413
 bar:1931 from:0 till: 19955
 bar:1936 from:0 till: 22525
 bar:1951 from:0 till: 28678
 bar:1961 from:0 till: 34011
 bar:1971 from:0 till: 41782
 bar:1981 from:0 till: 48291
 bar:1991 from:0 till: 50941
 bar:2001 from:0 till: 50762

PlotData=

 bar:1861 at: 12802 fontsize:S text: 12.802 shift:(-8,5)
 bar:1871 at: 14311 fontsize:S text: 14.311 shift:(-10,5)
 bar:1881 at: 14845 fontsize:S text: 14.845 shift:(-10,5)
 bar:1901 at: 14724 fontsize:S text: 14.724 shift:(-10,5)
 bar:1911 at: 16791 fontsize:S text: 16.791 shift:(-10,5)
 bar:1921 at: 16413 fontsize:S text: 16.413 shift:(-10,5)
 bar:1931 at: 19955 fontsize:S text: 19.955 shift:(-10,5)
 bar:1936 at: 22525 fontsize:S text: 22.525 shift:(-10,5)
 bar:1951 at: 28678 fontsize:S text: 28.678 shift:(-10,5)
 bar:1961 at: 34011 fontsize:S text: 34.011 shift:(-10,5)
 bar:1971 at: 41782 fontsize:S text: 41.782 shift:(-10,5)
 bar:1981 at: 48291 fontsize:S text: 48.291 shift:(-10,5)
 bar:1991 at: 50941 fontsize:S text: 50.941 shift:(-10,5)
 bar:2001 at: 50762 fontsize:S text: 50.762 shift:(-10,5)

TextData=
 fontsize:S pos:(20,20)
 text:font ISTAT

## Campobassotar ospetsuak 
*Fred Bongusto
*Alberto Bonucci
*Pasquale Gravina

## Herri eta hiri senidetuak 
*
*
*
*
*
*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Australiako bandera

**Australiako bandera** 1901eko irailaren 3an erabakitakoa da. Atzealdea urdina da eta Erresuma Batuko bandera dauka goi ezkerraldeko ertzean. Honen azpian, zazpi puntadun izar zuri bat dauka, *Federazioaren Izarra* bezala ezagutzen dena. Zazpi punta horietako seik Australiako sei estatu orijinalak adierazten dituzte, eta azkenak lurraldeak eta etorkizuneko estatuak. Banderaren eskuinaldean beste bost izar daude: lau, zazpi puntakoak eta neurri berekoak, eta bosgarren bat bost puntakoa eta txikiagoa.

## Kanpo estekak
Kolonbiako bandera

**Kolonbiako bandera** 1861eko azaroaren 26an erabakitakoa da. 2:1:1 proportzioa betetzen duten hiru errenkadaz osatuta dago: horia sendoena, eta urdina eta gorria beste biak.

## Kanpo estekak
Elorriaga (argipena)

**Elorriaga** leku ezberdinen izena izan daiteke:
* **Elorriaga** Gasteizko (Araba) udalerria osatzen duten herrietariko bat da.
* **Elorriaga** Debako (Gipuzkoa) auzoa da.
* **Elorriaga** Bizkaiko Kortezubiko auzoa da.
* **Elorriaga** Bizkaiko Barakaldoko auzoa da.
* **Elorriaga** Bizkaiko Lemoako auzoa da.
* **Elorriaga** Bilboko San Inazio-Elorrieta inguruan kokatuta dagoen mendia da. 222 metro.

Euskal deitura ere bada Elorriaga, adibidez pertsona hauen abizena Wikipedia honetan:

* Ramon Elorriaga (1836-1898), margolaria.
* Xabier Elorriaga (1944), aktorea.
* Francisco Javier Elorriaga Iturriagagoitia (1947), txirrindularia.
* Beatriz Elorriaga (1957), politikaria.
* Javier Elorriaga Berdeque (1961), kazetaria.
* Unai Elorriaga Lopez de Letona (1973), irakaslea, idazlea.
* Agurtzane Elorriaga (1973),  txirrindularia.
* Unai Elorriaga Zubiaur (1980), txirrindularia.

Besterik:

* Elorriaga erretaula, poliptiko flandestar bat Zumaian gordea.
Panamako bandera

**Panamako bandera** lau laukizuzen berdinetan banatuta dago. Goi ezkerraldekoa zuria da, izar urdin bat duena; goi eskuinaldekoa gorria; behe ezkerraldekoa urdina; eta behe eskuinaldekoa zuria, izar gorri bat duena.

## Kanpo estekak
Valparaíso

**Valparaíso** Txileko erdialdeko komuna eta hiria da, izen bereko eskualdean dagoena, Hego Ozeano Barearen kostaldean. Txileko seigarren hiririk handiena da, ia 265.000 biztanlerekin (2002). Dena den, metropoli-barrutiak 800.000 biztanle hartzen dituenez, herrialdeko bigarren handiena da, Santiago ondoren. Barrutiak Viña del Mar udalerri turistikoa barne hartzen du. Hiriburutik 120&nbsp;km-ra dago, ipar-mendebalderantz.

## Historia 
* 1536an Espainiatik iritsi zen Diego de Almagro. Valparaíso izena hartu zuen lekuak Cuencako probintziako Valparaíso de Arriba herria dela eta.
* 1848tik 1914 arte, "urrezko garai kulturala" bizi izan zuen hiriak, Europatik hainbat etorkin hara bizitzera joan ostean.
* 1908an Salvador Allende bertan jaio zen.
* 1915ean Augusto Pinochet bertan jaio zen.
* 1928an "Pontificia Universidad Católica de Valparaíso" unibertsitatea fundatu zen.
* 2003an UNESCOk Munduko Ondare Historikotzat jo zuen.
* 2005ean Metroa zabaldu zuten.

## Klima 

## Biografiak 
* Salvador Allende (1908-1973), politikaria.
* Augusto Pinochet (1915-2006), militar eta agintaria.

## Unibertsitateak 
* Universidad Técnica Federico Santa María
* Pontificia Universidad Católica de Valparaíso
* Universidad Adolfo Ibáñez
* Universidad de Valparaíso
* Universidad de Playa Ancha

## Hedabideak 
"El Mercurio" hiriko egunkari nagusia da.

## Herri eta hiri senidetuak 
Valparaiso ondorengo herri eta hiriekin senidetuta dago:

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
## Kanpo estekak 
*  Valparaisoko webgune ofiziala
*  "El Mercurio" egunkaria
Iturribide kalea

**Iturribide** Bilboko Alde Zaharreko kalea da. Unamuno plazan hasi eta Santutxuraino doa kalea. Kale honetan taberna ugari daude, batez ere oinezkoentzako zatian. Horrez gain, museo bat ere badago gaurko parkea mugatuz, Aste Santuko irudiena hain zuzen ere.

Bilboko kalerik luzeenetakoa da, baina ibilbidea nahiko irregularra da, bira eta bihurgune ugari ditu. Horrez gain, Santutxura zenbat eta gehiago hurbildu, gero eta handiagoa da aldatsa.

Fika eta Zabalbide kaleak Iturribideren antzekoak dira. Zabalbide kalea Bilboko luzeena da, eta Iturribide bezala, bihurgune ugariz jositako kalea da.

## Iturria 
Kaleari izena ematen dion iturria XVIII. mendean egin zuten, Juan Bautista de Ibarra hargin-maisuak hain zuzen ere 1728an. Mende bat eta erdi baino gehiago geroago berriztatu zuten *"Casa Taller de Oficios"* atelierraren ikasleek 1894an. "Askaoko iturria" izena hartu zuen, eta uriko ur hornidurarako oso garrantzitsua izan zen mende haietan.

Kalearen 79 eta 81. zenbakien artean beste iturri bat egon zen, 1950eko hamarkadako argazkiren batean artean agertzen dena.

## Gayarre aretoa 
1916an *"Salón Gayarre"* zinema aretoa zabaldu zuten, izen bereko antzokia egon zen lekuan bertan eraikindakoa. Prim kalearen 2. zenbakian zegoen, Iturribide kalearekin muga egiten. Bilboko ezagunenen artean egon zen eta ibilbide luzea eduki zuen, 1989an betiko itxi zuten arte.

Zinemaz gain, kabaret ikuskizunak ere eskaini zituzten hasierako urte haietan 1910 eta 1920ko hamarkadetan, 'vedette' famatuen artean Emilia Bracamonte, Raquel Meller eta "La Argentinita" egon zirelarik.

## El Salvador Ikastetxea 
1965ean marista anaiek ikastetxea eraiki zuten kale honetan 78. zenbakian, "El Salvador" izenekoa. Eraikin oso handia da eta 3 sarrera ditu, bi Iturribide kaletik eta beste bat Zabalbidetik. Kirol instalazioak eta igerilekua nabarmentzekoa dira.

## Pertsonaia ezagunak 
* Alfredo Etxabe *Iturribidekoa* (1872-1926) euskarazko antzerkigilea kale honetan jaio zen.
* Eli Gallastegi (1892-1974) politikari jeltzalea kale honetako 16. zenbakian jaio zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* "La movida bilbaina" (Bilbao aldizkaria, 2001eko ekaina)
*
La Moneda

**La Moneda jauregia** () Txileko errepublikako Presidentearen egoitza da. Barne Ministerioa, Idazkaritza Orokorra eta Presidentziarako Ministerioa ere bertan daude. Normalki *La Moneda* izena bakarrik ematen zaio.

Mundu mailan famatua egin zen Augusto Pinochetek emandako estatu kolpean bonbardatua izan zelako. Bertan zegoen Salvador Allende presidentea.

## Kanpo estekak
Zere

**Zere** **Balaeonoptiidae** familiako zenbait ugaztun zetazeoren (bereziki *Balaenoptera* generokoen) izen arrunta da.

Zereak itxuraz balearen antzekoak dira, baina gorputza haiek baino zapalagoa dute; aho azpitik sabelaldera zimurgune luze batzuk dituzte eta isatsaren aurrean gila itxurako luzakin bat. Espeziearen arabera 10-20 m luze izan daitezke.

Arrainak eta planktona jaten dituzte, eta Ipar eta Hego Poloetan bizi dira.

## Sailkapena 
Bi generotan banatzen da:
* **Balaeonoptiidae**
** *Balaenoptera*
** *Megaptera*

### Hainbat espezie ezagun 
* Zere urdina edo balea urdina
* Zere txikia (*Balaenoptera acutorostrata*)
* Zere arrunta (*Balaenoptera physalus*)
* Ipar zerea (*Balaenoptera borealis*)
* Bryde zerea
* Xibarta
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Fábio Felício

**Fábio Alexandre Duarte Felício** (Faro, Portugal, 1982ko maiatzaren 2a - ) futbolari portugaldarra. 2006az geroztik Errealeko jokalaria da, UD Leiria taldetik etorrita.

## Kanpo estekak
Gelatxoa

**Gelatxoa** edo **El Cuartito** zeritzan toki hau Bilboko Arenal kalean zegoen, 8. zenbakiko behegainean, La Union y el Fenix eraikinean alegia. Txoko honetan Bilboko kultura munduan mugitzen ziren gizon handienak elkartzen ziren egunero: Zubiria Kondea, Juan Kortazar, Jose Sainz Basabe, Alfredo Etxabe, Xabier Arisketa, Leon Urriza, Jesus Guridi eta abar. Hiriko kultura eta musikari buruzko saioak azpijokatzen zituzten.

## Kanpo estekak
Jose Sainz Basabe

**Jose Sainz Basabe** (Madril, 1869 &ndash; Bilbo, 1948) arabar jatorrikoa zen, haurtzaroan, Gasteizko San Pedro elizako abesbatzan abesten zuen.

Madrilen eta Erroman musika ikasketak sakondu ondoren, Bilbora iritsi eta gutxira, Nikolas Ledesmaren adiskide sendo egin zen; bera da 1894an Bilboko Udal Musika Banda eraiki eta 30 urtetan zehar zuzendu zuena.

Jesus Guridi ezagutu eta berehala, mutilaren nolakotasuna egiaztatuz, babestu eta musika jakintzan lagunduz gain, Bizkaitar Institutoan kontzertuak antolatu zizkion.
Sabin Salaberri

**Sabin Salaberri Urzelai** (Aramaio, Araba, ) musikaria eta irrati esataria da.

Aramaioko Ibarra auzoan jaioa, oso gaztetatik musikari lotu zitzaion. Gasteizko apaizgaitegian ikasketak Tomás Etxabarri eta Julio Valdésekin egin eta gero, Donostian ikasi zuen Francisco Escudero maisuarekin. Azkenik, Carmelo Bernaolaren zuzendaritzapean biribildu zuen bere musika prestakuntza, Jesus Guridi Kontserbatorioan. Hor irakatsi eta zuzendari izan zen. Gainera, igandero irrati saio bat zuen, eta hainbat komunikabiderentzat lan egin du.

1970. hamarkadan Amets izeneko pop taldean parte hartu zuen, teklatu-jotzaile, eta urte batzuk eman zituen Gasteizko Olabide ikastolan, besteak beste musika eta latin irakasten.

1996an San Fernandoko Arte Ederretako Akademiaren kide izendatu zuten. Bere herriko seme kuttun ere bada, eta 2006an Gasteizko Urrezko Zeledoia saria eman zioten.

Salaberriren lana beti abesbatzei lotuta egon da. Gasteizko apaizgaitegiko *Schola Cantorum* zuzendu zuen 1960tik 1977 arte. Geroago, Araba Abesbatza eratu zuen.

## Lanak 
* *Seis Canciones Vascas*, tenor eta orkestrarako
* *Sei Euskal Abesti*, soprano eta orkestrarako
* *Tres Cantos de Navidad*
* *Gora Araba*
* *Oroimena*
* *Guridi, Ehun Urte*
* *Mendirik Mendi*

## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko musika klasikoa
* Arabar ospetsuen zerrenda

## Kanpo estekak
Mutiu Adepoju

**Mutiu Adepoju** (Ibadan, Nigeria, 1970eko abenduaren 22a) futbolari nigeriarra.

1996tik 2000ra Real Sociedaden jokatu zuen, 8 gol sartuz. 2003/2004 denboraldian utzi zuen futbola.

## Kirol ibilbidea 
* 1986 - Femo Scorpions
* 1987 - Femo Scorpions
* 1988 - Shooting Stars
* 1989 - Julius Berger FC
* 1989/90 - Castilla CF (0/0)
* 1990/91 - Castilla CF (37/19)
* 1991/92 - Castilla CF (28/8)
* 1992/93 - Racing Santander (37/11)
* 1993/94 - Racing Santander (29/2)
* 1994/95 - Racing Santander (21/4)
* 1995/96 - Racing Santander (36/7)
* 1996/97 - Real Sociedad (36/6)
* 1997/98 - Real Sociedad (21/2)
* 1998/99 - Real Sociedad (18/0)
* 1999/00 - Real Sociedad (14/0)
* 2000/01 - Al Ittihad
* 2001/02 - Salamanca (14/0)
* 2002/03 - Samsunspor (8/0)
* 2003/04 - AEL FC (5/1)

## Kanpo estekak
Parmako probintzia

**Parmako probintzia** Italiako iparraldeko lurraldea da, Emilia-Romagnako eskualdekoa.

Mugakideak hauexek ditu: Iparraldean Lombardia eskualdea, ekialdean Reggio Emilia, mendebaldean Piacenza eta hegoaldean Toskana eta Liguria eskualdeak.

3.449 km2-ko azalera dauka eta 413.182 biztanle zeukan 2005ean (120 biz./km2).

47 udalerri ditu, hiriburua Parma daukala.

## Herriak 
Probintziako herririk jendetsuenak honakoak dira:

## Bertako pertsonaiak 
* Giuseppe Verdi, musikagilea (1813-1901).
* Giovannino Guareschi, idazlea (1908-1968).

## Ikus, gainera 
* Italiaren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Puerto Madryn

thumb|250px|Hondartza
**Puerto Madryn** Argentinako hiria da, Chubuteko probintziaren hirugarren handiena.

2001ean ia 58.000 biztanle zituen.

Hego Ozeano Atlantikoaren kostaldean dago. Valdés penintsularen ondoan dago, itsas fauna izugarri aberatsa duena, mundu mailan bakarrenetarikoa.

## Historia 
* 1779an Juan de la Piedra iritsi zen hartara.
* 1865eko uztailaren 28an hiria fundatu zuten galestarrek.
* 1999an Valdés penintsula Gizateriaren Ondare izendatu zuen UNESCOk.

## Ikus, gainera 
* Galesak Patagonian

## Kanpo estekak 
* Hiriko webgune ofiziala
Kataluniako Parlamentua

**Kataluniako Parlamentua** (katalanez *Parlament de Catalunya*) Kataluniako Generalitatea osatzen duten erakundeetako bat da. Bertan, Kataluniako legeak eratzen dira. 135 legebiltzarkideek osatzen dute, katalanek lau urtetan behin sufragio unibertsal bidez aukeraturik. Parlamentua honela definitzen du Kataluniako autonomia estatutuak:
* Katalan herria ordezkatzen du.
* Botere legegilearen arduradun da, Generalitateko aurrekontuak onartzen ditu eta gobernuaren gaineko kontrola du.
* Parlamentua urraezina da.

## Kataluniako Parlamenturako hauteskundeak 
### VII. Legegintzaldia 
2003ko azaroaren 16an ospatutako hauteskundeak:

* CiU: 46 eserleku
* PSC - CpC: 42 eserleku
* ERC: 23 eserleku
* PP: 15 eserleku
* Iniciativa per Catalunya Verds - Esquerra Unida i Alternativa: 9 eserleku

### VIII. Legegintzaldia 
2006ko azaroaren 1ean ospatutako hauteskundeak:

* CiU: 48 eserleku
* PSC - CpC: 37 eserleku
* ERC: 21 eserleku
* PP: 14 eserleku
* Iniciativa per Catalunya Verds - Esquerra Unida i Alternativa: 12 eserleku
* C's: 3 eserleku

### IX. Legegintzaldia 
2010eko azaroaren 28an ospatutako hauteskundeak:

* CiU: 62 eserleku
* PSC - CpC: 28 eserleku
* PP: 18 eserleku
* ERC: 10 eserleku
* Iniciativa per Catalunya Verds - Esquerra Unida i Alternativa: 10 eserleku
* Independentziaren Aldeko Kataluniar Solidaritatea: 4 eserleku
* C's: 3 eserleku

### X. Legegintzaldia 
2012ko azaroaren 25ean ospatutako hauteskundeak:

* CiU: 50 eserleku
* ERC: 21 eserleku
* PSC - CpC: 20 eserleku
* PP: 19 eserleku
* Iniciativa per Catalunya Verds - Esquerra Unida i Alternativa: 13 eserleku
* C's: 9 eserleku
* Candidatura d'Unitat Popular - Alternativa d'Esquerres: 3 eserleku

### XI. Legegintzaldia 
2015eko irailaren 27an ospatutako hauteskundeak. 5.510.853 pertsona erroldauta, %74,95ek parte hartu zuen:

* Junts pel Sí: 62 eserleku
** CDC: 29 eserleku
** ERC: 20 eserleku
** Independenteak: 11 eserleku
** Demòcrates de Catalunya: eserleku 1
** Moviment d'Esquerres: eserleku 1
* C's: 25 eserleku
* PSC: 16 eserleku
* CSQP: 11 eserleku
* PP: 11 eserleku
* Candidatura d'Unitat Popular: 10 eserleku

### XII. Legegintzaldia 
2017ko abenduaren 27an ospatutako hauteskundeak. 5.510.853 pertsona erroldauta, %81,94ek parte hartu zuen:

* C's: 36 eserleku
* Junts per Catalunya: 34 eserleku
* ERC: 32 eserleku
* PSC: 17 eserleku
* CEC-Podem: 8 eserleku
* Candidatura d'Unitat Popular: 4 eserleku
* PP: 4 eserleku

## Kanpo estekak 
* Kataluniako Parlamentuaren webgune ofiziala
San Salvador de Jujuy

**San Salvador de Jujuy** Argentinako hiria da, Jujuyko probintziaren hiriburua.

2001ean ia 238.000 biztanle zituen.

## Historia 
* 1593ko apirilaren 19an Francisco de Argañaraz y Murguia euskaldunak fundatu zuen.
* 1901ean "Teatro Mitre" eraiki zuten, Argentinako zaharrenetarikoa.

## Klima 

## Inguru naturala 
Grande eta Xibi Xibi ibaien artean dago kokatuta.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Hiriko webgune ofiziala
Rawson

**Rawson** Argentinako hegoaldeko hiria da, Chubuteko probintziako hiriburua. 12&nbsp;km²ko eremua du eta 2010ean 31.787 biztanle zituen.

## Historia 
Galestar kolonoek fundatu zuten hiria 1865eko irailaren 15ean.

## Klima 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Hiriko webgune ofiziala rawson.gov.ar
Espainiako Alderdien Legea

**Espainiako Alderdien Legea** 2002ko ekainaren 27an Espainiako Legebiltzarrak onartutako lege bat da. Testu horren arabera, legearen helburua alderdi guztiek demokrazia eta konstituzioa errespetatzea da eta, beraz, bortizkeria onartzen duten alderdiak ezin dira demokratikoak izan. Modu horretan alderdiak legez kanpo uzteko bide administratiboa martxan jarri daiteke.

Legearen helburua Batasuna legez kanpo uztea izan zen, eta lege hori baliatu zen Herri Batasuna, Euskal Herritarrok eta hainbat Herri Plataforma legez kanpo uzteko. Zehazkiago, PP alderdiko buruzagi Jose Maria Aznarrek *ad hoc* asmo hori berretsi izan du, adieraziz "Alderdien Legea, besteak beste, Bildu legez kanpo uzteko egin zen".

Lege honen alde alderdi hauek bozkatu zutenː Alderdi Popularra, PSOE, CiU, CC eta Alderdi Andaluzista. Guztira aldeko 304 boto izan zituen (Izquierda Unidako Gaspar Llamazaresek ere alde bozkatu zuen, akats baten ondorioz). Jarraian agertzen diren alderdi hauen 16 boto aurka izan zituenː IU, EAJ, EA eta ERC, (ezker abertzaleak ez zuen diputaturik, 2000ko Espainiako hauteskunde orokorretarako abstentzioaren deia egin baitzuen) eta abstentziorik ez zuen izan.

## Ondorioak 
Legearen ondorioz, gehienbat 2003 eta 2011 urteen tartean ezker abertzaleko alderdi gehienak legez kanporatuak izan ziren. Ondorioz, euskal gatazka herri askotara zabaldu zen. Besteak beste "herriaren borondatearen gainetik" beste alderdi batzuek lortu zutelako boterea edo alkate izatea ENAMeko taldeek "lapurreta" egotzi zieten aukeratuak izan zirenei. 

Besteak beste lege honen ondorioz 2007an, 27 botuekin (boto guztien ̤%7a) Alderdi Popularreko Regina Otaola bihurtu zen Lizartzako alkate eta 2009an PSEko Patxi Lopez Euskadiko lehendakari.

## Alderdien Legea aplikatu zaien alderdi politiko, hautes elkarte nahiz koalizioak 
* Batasuna, Herri Batasuna, Euskal Herritarrok
* 2003ko udal hauteskundeetako 241 herri plataforma
* Autodeterminaziorako Bilgunea
* Aukera Guztiak
* Herritarren Zerrenda
* PCE (r)
* Eusko Abertzale Ekintza
* Euskal Herrialdeetako Alderdi Komunista
* Abertzale Sozialisten Batasuna
* Demokrazia Hiru Milioi
* Askatasuna
* Iniziatiba Internazionalista - Herrien Elkartasuna
* Marinda (Herri Plataforma)
* Santurtziarrak herri plataforma
* Kimua Herri Plataforma
* Artzentaleseko Herri Plataforma
* Herri Plataforma (Zalla)
* Plataforma Orkoiendarra
* Herri Anitza

## Ikus gainera 
* 1988-1994ko britainiar hedabideetako ahots zentsura

## Kanpo estekak 
*  Lege osoa