Margaret Keane

**Margaret Keane** (Nashville, Tennessee, 1927ko irailaren 15a - Napa, Kalifornia, 2022ko ekainaren 26a) artista estatubatuarra izan zen, bere pertsonaien begi handiengatik ezaguna. Hainbat etapatan bere lanak sinatu zituen, hala nola, Peggy Doris Hawkins, Peggy Ulbrich, MDH Keane eta Margaret McGuire. Batez ere emakumeak, izakiak eta etxeko animaliak olioz margotzen zituen erretratugile bat izan zen.

## Biografia 
Keane 1927an jaio zen Margaret (Peggy) Doris Hawkins izenarekin Nashvillen, Tennesseen. 10 urterekin marrazketa klaseak jasotzen hasi zen Nashvilleko Watkins Instituten. Txikitan, bertako elizan ezaguna zen, begi handiko aingeruen bozetoengatik. Betidanik egotzi zion amonarekiko harremanari Bibliari zion begirune sakona eta haren 3. artikuluaren inspirazioa. 1959an bere lehen koadro profesionala margotu zuen.

Walter Keanek bere higiezinen negozioa itxi zuen, eta marrazkiak eta grabatuak modu masiboan saldu zituen saltoki handietan, komiki-liburuetan eta aldizkarietan. Denbora horretan Walter Keanek bere burua margolanen pintore izendatu zuen, eta benetako egilea, Margaret, berriz, giltzapean egon zen denbora luzez margotzen, eta horrek eragina izan zuen bere koadroetan.

1986an, Walter Keane eta *USA Today* egunkaria auzitara eraman zituen, pintura-lanak Walter Keaneren sorkuntza esklusiboa zirela baieztatzen zuen artikulu batengatik. Margaret Keanek koadro bat margotu zuen 53 minututan. Walter Keanek ez zuen ezer margotu, sorbaldako min baten ondorioz. Epaimahaiak Margareten alde egin zuen eta bere lanak Keane bezala sinatzeko aukera eman zion. Halaber, Walter Keane 4 milioi dolar ordaintzera kondenatu zuen, kalte emozionalengatik eta bere izen onari kalte egiteagatik. 2014an Margaret Keaneren bizitzan oinarritutako *Big Eyes* filma estreinatu zen, Tim Burtonek zuzendua eta Scott Alexander eta Larry Karaszewski *Ed Wood* filmeko gidoilarien gidoiarekin. Tim Burton zinema zuzendariak Keaneren obrarekiko duen pasioa aitortu zuen, baita bere bizitzan zehar bere lanetan izan duen eragin handia ere, *The Nightmare Before Christmas* eta *Corpse Bride* filmetako pertsonaien aurpegietan ikus daitekeena. Margaret Keane Amy Adamsek antzezten du eta Walter Keane Christoph Waltzek. Filmean Danny Huston, Krysten Ritter, Jason Schwartzman eta Terence Stamp aktoreek ere parte hartzen dute. Hasiera batean Reese Witherspoonek antzeztu behar zuen Margareten papera, baina haurdun zegoenez ezin izan zuen.

Belarriko ebakuntza eskas batek belarrietatik gorra utzi zuen, eta Margaretek, konpentsatzeko, jendearen begietan arreta handia jartzen zuen hura ulertzeko. Keanek aipatu zuen sentitzen zuen isolamendu espirituala eta bakardadea margotzen zituen aurpegietan islatzen zirela.

‘I’ve always been interested in eyes because I’m interested in the inner person.‘ 

‘Begiak beti interesatu zaizkit, pertsonaren barruan interesa dudalako.‘ 

Margaret Keane‘I think what Keane has done is terrific! If it were bad, so many people wouldn’t like it.‘

‘Uste dut Keanek egin duena zoragarria dela! Txarra balitz, ez litzaioke hainbeste jenderi gustatuko.‘ 

Andy Warhol

Joan Crawforden autobiografiaren azalak, *My way of life*, 1972an argitaratua, aktorearen argazki bat sartu zuen Margaret Keanek eginiko erretratu baten ondoan.

Austingo hotel batean, Texasen, gizon batek bere koadro bat erosi zion emazteari oparitzeko urtebetetzeagatik. Dirurik gabeko txeke batekin ordaindu zion. Salatu zuenean, Keanek jakin zuen FBIk gehien bilatzen zituen 10 pertsonetako bat zela. Koadroaren argazkia egunkarietan atera zen. Bi hilabete igaro ziren, eta poliziaburuaren alaba festa batera joan zen, hormetan koadro zoragarriak zituen luxuzko apartamentu batera. Haien artean koadroa identifikatu zuen. Polizia apartamentura joan zen, gaizkilea atxilotu eta koadroa Keaneri itzuli zion. Ondoren, Joan Crawfordek koadroa erosi zuen.
* Mexiko D.F. Arte Modernoaren Museo Nazionala.
* Tenesse. Brooks Memorial Museum & Tennessee Fine Art Museum.
* Tokyo. National Museum Of Western Art.
* Triton, San Jose, Kalifornia. Triton Museum of San Jose, Kalifornia.
* Laguna Beach, Kalifornia. Laguna Art Museum. Margaretek adierazi zuen McGuirek bere izaera lotsati eta beldurgarria gainditzen lagundu ziola bere lanera itzultzeko. Orduan, bere margolan gogokoenetako bat margotu zuen, «To Begin Again», non neskatila bat fetu-posizioan agertzen den.

## Bibliografia 
* KEANE, Margaret, ''MDH Margaret Keane Tomorrow's master series*, Elton Fiscus-Powell, 1964, 80 pp.
* WARNER, Jennifer, *Big Eyes and All: The Unofficial Biography of Margaret Keane'', BookCaps Study Guides, 2013, ISBN 1621075354, 9781621075356

## Erreferentzia 
## Kanpo estekak 
* Wikiquotek **Margaret Keane**ren edo berari buruzko esaldi ospetsuak ditu.
* Keane galeria
* Keen Look Inc. galeria
* Margaret Keaneren hainbat lanen aurkezpena
* Margaret Keaneren biografia
* Walter Keanerekin elkarrizketa 1964an
* Tim Burton, Amy Adams eta Christoph Waltzekin elkarrizketa Big Eyes-i buruz