María Sofía Neoburgekoa

**Maria Sofia Isabel** **Palatinatu-Neoburgekoa** edo **María Sofía Neoburgekoa** (alemanez: *Maria Sofia Elisabeth von Pfalz-Neuburg*; portugesez: *Maria Sofia Isabel do Palatinatua-Neuburg*; Düsseldorf, Palatinatua, 1666ko abuztuaren 6a – Lisboa, Portugal, 1699ko abuztuaren 4a) jaiotzaz printzesa izan zen, eta gero Portugalgo erregina ezkontidea, Petri II.a Portugalgo erregearen bigarren emaztea 1687. urtetik erregea hil arte, 1699ko abuztuaren 4an. Erregina herrikoia izan zen, eta bere eskuzabaltasun apartarengatik nabarmendu zen, baita Portugalgo Joanes V.a Portugalgo ospetsu eta bitxiaren ama izateagatik ere.

## Bizitza 
Maria Sofia Düsseldorf hiriko Benrath Jauregian jaio zen, gaur egun Alemaniaren kanpoaldean. Bere aita, Felipe Guillermo Neoburgekoa, Neoburgeko konde palatinarra zen. 1685ean, Palartinar hautesle bihurtu zen bere lehengusua, Karlos II.a hauteslea, hil ostean. 1676ko abenduan, María Sofíaren ahizpa nagusia, Leonor Magdalena Neoburgeko printzesa, Leopoldo I.a Germaniako Erromatar Inperio Santuko enperadorearekin ezkondu zen, familiaren emankortasunarengatik eta Austrian oinordekorik ez zegoelako. Leonor Magdalena enperatriz berriak bere funtzioa bete zuen, eta berehala erditu zituen 10 ume, horietariko bi Germaniako Erromatar Inperio Santuko etorkizuneko bi enperadore (Josef I.a Hasburgokoa eta Karlos VI.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa).

Antzeko ondorengotza krisi bat gertatzen ari zen Portugalen. Tronuaren oinordekoak, Isabel Luisa Portugalgo infantak, Petri II.a Portugalgo erregearen alaba bakarrak, ez zuen seme-alabarik, eta Europako subirano gehienek arbuiatu egin zuten, bere izaera gaixotia eta Portugalgo oinordetza-eskubide zorrotzak zirela eta. Horren ondorioz, eta Leonor Magdalena enperatrizaren babesarekin, Manuel da Silva Teles enbaxadore portugaldarra Heidelbergera bidali zuten María Sofía printzesari ezkontza eskaera egiteko. Enbaxada 1686ko abenduaren 8an irten zen Lisboatik eta ezkontza kontratua 1687ko maiatzaren 22an sinatu zen eta 100.000 florineko dotea adostu zen.

### Ezkontza 
1687ko uztailaren 2an Heidelbergen senar-emazte ezkontza prozesamendu bidez egin ostean, María Sofíak bere jaioterria, Alemania, utzi zuen abuztuan eta Rhin ibairaino bidaiatu zuen errege gorte osoaren ohoreak jasotzeko. Brilan, Maria Sofiak yate ingeles bat hartu zuen, Jakue II.a Ingalaterrako erregearen aginduz bere eskura egon zena. Ingalaterrako ontzidi bat eraman zuen lagun, Karlos II.a Ingalaterrakoa eta Eskoziakoa zenaren seme Graftoneko dukearekin Plymouthera bidaiatu zuena. Erregina berria 1687ko abuztuaren 12an heldu zen Lisboara ospakizun handi baten erdian, eta egun berean Lisboako artzapezpikuak formalki ezkondu zuen bikotea Ribeirako Jauregian. Frantziako Luis XIV.a Borboiko erregea "oso atsekabetuta" zegoen Petrik Palatinar hauteslearen alaba batekin ezkontzea erabaki zuelako, eta ez Frantziako printzesa batekin, berak espero zuen legez. Erregina gazteak berehala irabazi zuen bere alabaordearen, Isabel Luisa Portugalgoaren, maitasuna, azken hau Mariía Sofía baino bi urte pasatxo gazteagoa baino ez zelarik. Senarrak oso maite izan zuen, eta hark seme bat eman zion ezkondu eta urtebetera. Haurtxoa, ordea, hiru aste besterik ez zen bizi izan, baina urte bat beranduago, María Sofíak beste seme bat erditu zuen, bere aitaren oinordekoa izan zen Joanes V.a Portugalgoa.

Erregearen arreba alargun Katalina Enriqueta Bragantzakoarekin liskarra izan zuen etiketa kontuak zirela eta. María Sofía adeitsutzat jo zuten, eta Petrik errespetuz tratatzen zuen, eskuzabaltasunez, eta Lisboako behartsuei laguntzen hasi zen. Bere izaera errukiorrari esker erregina herrikoia bihurtu zen. Askotan egon zen inplikatuta alargunekin, umezurtzekin eta ongintzako laguntza-erakundeekin, eta gaixo txiroei errege-jauregian mediku-arreta jasotzeko aukera eman zien. Santu famarekin hil zen Aita Bartolomeu do Quentalekin oso adiskidetasun estua izan zuen. Bejan, berak finantzatu zuen eskola frantziskotar baten fundazioa. 

#### Heriotza 
Lisboan hil zen sukarrak jota, ziurrenik erisipelaren sintoma gisa, 1699ko abuztuaren 4an, bere 33. urtebetetzea baino bi egun lehenago. Lisboako São Vicente de Fora monasterioan lurperatu zuten haren gorpua.

## Ezkontza eta ondorengotza 
Petri II.arekin ezkondu zen eta zazpi seme-alaba izan zituen, horietatik bost helduarora iritsi zirelarik:

* Joanes (1688), Brasilgo printzea, jaio eta hiru astera hil zen.
* Joanes V.a Portugalgo erregea (1689-1750), aitaren oinordekoa.
* Frantzisko Portugalgoa (1691-1742), ezkongabe hil zen, baina bi seme-alaba ez-legitimo izan zituen, Pedro eta Juan, Mariana Silveira mojarekin, gerora legitimatuak izan zirenak.
* Antonio (1695-1757), ezkongabe hil zen.
* Teresa (1696-1704) haurtzaroan hil zen.
* Manuel (1697-1736), ezkongabe hil zen.
* Frantziska Portugalgoa (1699-1736), ezkongabe hil zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak