open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Erdialdeko Mashonaland

**Erdialdeko Mashonaland** Zimbabweko probintzia bat da. 28.347 km²-ko azalera dauka eta 2002ko datuen arabera 998.265 biztanle, Zimbabwe osoko %8,5-a izanik.

Bindura da probintziako hiriburua. 2002/2003 urteko euri denboraldian uholde handiak egon ziren probintzia honetan, beste batzuen artean.

## Erdialdeko Mashonalandeko barrutiak 
Probintzia zazpi distritotan banatuta dago:

* Bindura
* Centenary
* Guruve
* Mount Darwin
* Rushinga
* Shamva
* Mazowe

## Kanpo estekak
Ostrobotnia eskualdea

**Ostrobotnia** (finlandieraz: *Pohjanmaa*; suedieraz: *Österbotten*) Finlandiako mendebaldean dagoen eskualde bat da.

## Demografia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
El Florido Pensil (filma)

***El Florido Pensil*** 2002an Juan José Portok zuzendutako filma da. Filma Andrés Sopeñak idatzitako izen bereko eleberrian oinarrituta dago, Ttanttaka Teatroak antzerkietara eraman zuena.

## Sinopsia 
Filmak frankismo garaiko eskola bat islatzen du, Elizak egindakoa eta bestelako errepresioa ezaugarritzat zituena.

## Aktoreak 
* Daniel Rubio
* El Gran Wyoming
* Fernando Guillén
* Natalia Dicenta
* Emilio Gutiérrez Caba
* María Isbert
* Chus Lampreave
* Francis Lorenzo
* Jorge Sanz
* Paco Maldonado
* Ana Turpin
* Jorge Grau
* Ángel Blanco
* Víctor Elías
* Alberto Gallo Sánchez

## Ezaugarri teknikoak 
## Kanpo estekak
Paul Bilbao

**Paul Bilbao Sarria** (Algorta, Getxo, Bizkaia, 1971) hizkuntza-eskubideen aldeko aktibista da.

Euskal Filologian lizentziaduna da Deustuko Unibertsitatean (1994), Hizkuntza Plagintzan graduondoa Euskal Herriko Unibertsitatean (1995) eta Oinarrizko Eskubideak eta Botere Publikoetan masterra Euskal Herriko Unibertsitatean (2017).

Hizkuntz Eskubideen Behatokian aritu zen bere sorretatik. 2001eko ekainetik Behatokiko kudeatzailea izan zen eta 2004ko irailetik 2010eko apirilera arte zuzendaria.

2010eko apirilaren 24an Euskalgintzaren Kontseiluko idazkari nagusi izendatu zuten, Xabier Mendiguren Bereziartuk erretiroa hartu ostean. 2022ko abenduaren 6an Idurre Eskisabeli pasa zion lekukoa. 

Europako ELEN sareko lehendakariordea da 2011z geroztik.

2023ko urritik aurrera Armentia Ikastolako zuzendari orokorra da. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nire aitaren etxea

***Nire aitaren etxea*** (jatorrizkoan ) 2009an Gorka Merchan donostiarrak zuzendutako lehendabiziko filma da, euskal gatazkaren ingurukoa.

Filma Gipuzkoako Errenteria, Hernani, Hondarribia eta Tolosa herrietan grabatu zuten. 2008ko irailaren 24an estreinatu zuten Donostiako Zinemaldian eta 2009ko apirilaren 3an, zinemetan.

## Sinopsia 
Txomin Garai (Carmelo Gómez), enpresari eta pilotari ohia, ETAk mehatxatuta Argentinan zenbait urte eman ondoren, bere anaia Koldo, zinegotzi abertzalea, hiltzear dagoela jakin eta etxera itzuli da. Bertan ezagutu du Gaizka iloba (Juan José Ballesta), kale borrokan dabilen pilotaria. Anaia hil baino lehen Txomini semea bide onean sar dezan eskatzen badu ere, zaila da Gaizka osaba traidoretzat duelako.

Azkenean Gaizka eta Txominen arteko harremanak konpondu eta pilota lehiaketa batean aritzeko entrenatzen da. Tamalez, lehiaketarako egun bat falta zela, Txominek buruan tiro bat jasoko du. Horrek Gaizka pentsakor utziko du, alde batetik osaba aintzat hartu duelako eta bestetik Sara lehengusinak maitemindu duelako.

## Aktoreak 
## Ezaugarri teknikoak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Durangoko barruti judiziala

**Durangoko barruti judiziala** Bizkaiko lurraldearen justizia administrazioa osatzen duten 6 barruti judizialetako bat da.

Barruti judizialeko burua Durango da.

## Udalerriak 
## Epaitegiak 
* Lehen Auzialdiko eta Instrukziozko Epaitegia zbk. 1
* Lehen Auzialdiko eta Instrukziozko Epaitegia zbk. 2
* Lehen Auzialdiko eta Instrukziozko Epaitegia zbk. 3
* Lehen Auzialdiko eta Instrukziozko Epaitegia zbk. 4

## Erreferentziak 
*  1/1990 LEGEA, Apirilaren 6koa, Euskal Autonomi Elkarteko Epailaritza-Barrutietako Hiriburuak Erabakitzeari Buruzkoa
*  Espainiako barruti judizialei buruzko datuak - Justizia Ministerioa

## Ikus, gainera 
* Bizkaiko barruti judizialen zerrenda

## Kanpo estekak
Azido laktiko

**Azido laktikoa** edo **esne-azidoa** (laktatoa, ionizatzen denean) H3C-CH(OH)-COOH formula duen azido karboxilikoa da (C3H6O3), hainbat prozesu biokimiko eta fisiologikotan agertzen dena (esaterako, esne-hartziduran). Bi isomero optiko ditu: destrogiroa (D-laktikoa) eta lebogiroa (L-laktikoa), azken horrek garrantzi biologikoa du.

## Ekoizpena 
Gorputzean, esne-azidoaren ekoizpena esne-hartziduran gertatzen da: oxigenoaren maila txikia denean, glukolisian sortutako azido pirubikoa ez da azido zitrikoaren zikloan sartzen; horren ordez, laktato deshidrogenasa entzimak pirubikoa laktato bihurtzen du, gihar-ehunetan:

:pirubato + NADH + H+ --> laktato + NAD+

Atsedenaldian, laktatoaren maila odolean 1-2mmol/litrokoa da, baina ariketa fisikoarekin 20 mmol/litroko mailaraino hel daiteke. Ariketa handia denean gihar-ehunetan oxigeno-maila nabarmen jaisten da, eta oxigenorik gabeko esne-hartzidura nagusitzen da.

Bestalde, *Streptococcus* eta *Lactobacillus* izeneko bakterioak ere gai dira esne-hartzidura burutzeko. Bakterio hauek garrantzia handia dute esnekien industrian, egiten duten esne-hartzidurari esker jogurt, mamia eta gazta bezalako ekoizkinak sortzen baitira. *Streptococcus* bakterioak ahoan sortzen duen esne-azido, berriz, hortz-haginei kalte egiten die, txantxarra eraginez.

## Erreferentzia 
## Kanpo-estekak
Kariba (barrutia)

**Kariba** Zimbabweko barruti bat da. Distrituko hiriburua Kariba hiria da.

Kariba Lakua deitzen den erreserba handi bat dago Kariban. Kariba Zimbabwe eta Zambiaren arteko mugan dago.

## Ikus, gainera 
* Zimbabweren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak 
*  Kariba lakuari buruzko informazioa.
Mendebaldeko Mashonaland

**Mendebaldeko Mashonaland** Zimbabweko probintzia bat da. 57.441 km²-ko azalera du eta 1.2 milioi pertsona (2002) bertan bizi dira bertan. Chinhoyi da probintziako hiriburua.

Mendebaldeko Mashonaland-en bi zonalde bereiz daitezke, bata bestearengatik guztiz desberdinak direnak. Zambeze mendilerroaren iparraldean ez da inor bizi, oso ezatsegina da eta parke naturala izendatu zuten. Hegoaldean berriz lur emankorrak daude eta jende ugari bizi da bertan, nekazaritzaz bizi direlarik bertako herri gehienak (Kadoma, Chinhoyi, Norton, Chegutu, Muzvezve). Hararetik gertu dago, herrialdeko merkatu zentraletik hain zuzen ere.

Mendebaldeko Mashonaland-en 6 barruti daude:

* Chegutu
* Hurungwe
* Kadoma
* Kariba
* Makonde
* Zvimba

## Kanpo estekak
Kadoma

**Kadoma** Zimbabweko barruti bat da. Distrituko hiriburua Kadoma Hiria da.

Mehatz lurralde baten erdian kokatuta dago, eta beraz mehatze txiki eta handiz inguraturik dago, hala nola: Venice mehatzea, Dalny mehatzea, Brompton mehatzea, Pickstone mehatzea, Etna mehatzea, Cam eta Motor mehatzeak, Patchway mehatzea, Magisa mehatzea, Savannah mehatzea, eta Gatawa mehatzea.

## Kanpo estekak
Kariba (Zimbabwe)

**Kariba** Mendebaldeko Mashonaland probintziako herri bat da, Zimbabwen. Kariba Presatik gertu kokatzen da, Kariba Lakuko ipar-mendebaldean, Zambiarekiko mugatik gertu. 1992ko datuen arabera 20.736 pertsona bizi ziren bertan.

## Kanpo estekak
Bison latifrons

***Bison latifrons*** desagertutako bisonte mota bat izan zen. Abere hau Pleistozenoan zehar Ipar Amerikan bizi omen zen. **Bisonte erraldoia** da bere beste izenetariko bat, baita **Izotz Aroko bisontea**. Duela 25.000-30.000 mila urte desagertu omen zen.

## Ezaugarriak 
Izotz Aroko bisonteak 2,5 metroko garaiera zeukan eta bere adarren arteko zabalera 2 metrotara heltzen zen. Adarrek boomerang baten itxura hartzen zuten. Adarrak askoz handi eta sendoagoak ziren arren kasuan emetan baino.
Espeziearen neurri ezagunak beste edozein bisonte motatakoak baino handiagoak dira beraz. Haren pisua toneladatik gorakoa zen.

## Habitat eta ohiturak 
Segur aski haren bizimodua, habitat eta ohiturak egungo Amerikako bisontearen oso antzekoak izango ziren. Egungo bisonteen habitat berbera zeukan ere Izotz Aroko bisonteak.
## Fosilak 
*Bison latifrons*en fosilak ez dira ugari. Hezurdura baten hainbat puzketa topatu zuten, esate baterako, Kaliforniako "Rancho La Brean".

## Ikus, gainera 
[thumb|px 280|Bisonte erraldoi baten [orno hezurra]]
* Bisontea
* Amerikako bisontea

## Kanpo estekak 
*  Dakotako Izotz aroko bisonteei buruzko artikulua
* At Paleocraft.com
* Cast at Royal Saskatchewan Museum
Lizarrako barruti judiziala

**Lizarrako barruti judiziala** Nafarroa Garaiko lurraldearen justizia administrazioa osatzen duten 5 barruti judizialetako bat da, Lizarrako merindadearena hain zuzen ere.

Barruti judizialeko burua Lizarra da. Guztira bi epaitegi ditu, azkena 1999ko azaroaren 22an sortua.

## Udalerriak 
## Epaitegiak 
* Lehen Auzialdiko eta Instrukziozko Epaitegia, 1. zenbakia.
* Lehen Auzialdiko eta Instrukziozko Epaitegia, 2. zenbakia.

## Erreferentziak 
*  Partido Judicial de Estella, Juzgados de Primera Instancia e Instrucción
* Espainiako barruti judizialei buruzko datuak, Espainiako Justizia Ministerioaren webgunean.

## Ikus, gainera 
* Nafarroa Garaiko barruti judizialen zerrenda

## Kanpo estekak
Iruñeko barruti judiziala

**Iruñeko barruti judiziala** Nafarroa Garaiko lurraldearen justizia administrazioa osatzen duten 5 barruti judizialetako bat da, Iruñeko merindadearena hain zuzen ere.

Barruti judizialeko burua Iruñea da. Bertan, Nafarroako Probintzia Fiskaltzaz eta Probintzia Auzitegiaz gain Nafarroako Foru Erkidegoko Auzitegi Nagusiaren egoitza dago, Nafarroa Garaiko lurraldeko barruti judizialik garrantzitsuena baita.

## Udalerriak 
## Epaitegiak 
* Nafarroako Foru Erkidegoko Auzitegi Nagusia, zibil eta penal arlokoa
* Nafarroako Foru Erkidegoko Auzitegi Nagusia, administrazioarekiko auzietako arlokoa
* Nafarroako Foru Erkidegoko Auzitegi Nagusia, lan arlokoa
* Probintzia-Auzitegia, Zibil-Zigor Arloak 1. Sekzioa
* Probintzia-Auzitegia, Zibil-Zigor Arloak 2. Sekzioa
* Probintzia-Auzitegia, Zibil-Zigor Arloak 3. Sekzioa
* Administrazioarekiko Auzietako Epaitegia zbk. 1
* Administrazioarekiko Auzietako Epaitegia zbk. 2
* Administrazioarekiko Auzietako Epaitegia zbk. 3
* Emakumeenganako Biolentziaren Aurkako Epaitegia zbk. 1
* Instrukziozko Epaitegia zbk. 1
* Instrukziozko Epaitegia zbk. 2
* Instrukziozko Epaitegia zbk. 3
* Instrukziozko Epaitegia zbk. 4
* Instrukziozko Epaitegia zbk. 5
* Adingabekoen Epaitegia zbk. 1
* Zigor-Arloko Epaitegia zbk. 1
* Zigor-Arloko Epaitegia zbk. 2
* Zigor-Arloko Epaitegia zbk. 3
* Zigor-Arloko Epaitegia zbk. 4
* Zigor-Arloko Epaitegia zbk. 5
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 1
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 2
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 3
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 4
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 5
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 6
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 7
* Lehen Auzialdiko Epaitegia zbk. 8
* Lan-Arloko Epaitegia zbk. 1
* Lan-Arloko Epaitegia zbk. 2
* Lan-Arloko Epaitegia zbk. 3
* Lan-Arloko Epaitegia zbk. 4
* Merkataritza-Arloko Epaitegia zbk. 1
* Espetxe-jagotzako Epaitegia zbk. 1

## Erreferentziak 
* Espainiako barruti judizialei buruzko datuak, Espainiako Justizia Ministerioaren webgunean.

## Ikus, gainera 
* Nafarroa Garaiko barruti judizialen zerrenda

## Kanpo estekak
Girolamo Cardano

thumb|200px|Girolamo Cardano zientzia-gizonaren erretratua.
**Girolamo Cardano** (frantsesez: *Jerome Cardan*; latinez: *Hieronymus Cardanus*) (Pavia, 1501eko irailaren 24a – 1576ko irailaren 21a) italiar Pizkundeko matematikari, sendagile eta astrologoa izan zen.

Haren medikuntzari buruzko teoriak astrologian oinarritzen ziren batez ere, eta Europa osoan ospe handia eman zioten. *De subtilitate*, *De varietate rerum*, eta beste zenbait filosofia lanetan ikusi zen bezala, Aristoteles, Plotino, Ibn Rush eta estoikoen sistemaren jarraitzailea izan zen. Matematikari bikaina zen. Aljebraren arloan ezaguna da 1545. urtean, *Ars magna* obran, hirugarren mailako ekuazioen soluzioa argitaratu zuelako. Horrez gain, probabilitatearen bitartez zorizko jokoak aztertu zituen. Matematika eta medikuntzaz gainera, liburu anitz idatzi zituen astronomia, fisika, jokoak (*Liber de ludo aleae* edo *Zori-jokoen Liburua*), filosofia eta ezkutuko jakintzei buruz. Bere izena daraman esekidura sistema asmatu zuen (Kardan giltzadura).

## Erreferentziak
Gipuzkoako Errepublika

**Gipuzkoako Errepublika** independentea eratzeko proposamena egin zuten Gipuzkoako Batzar Nagusiek 1794ko abuztuaren 14an. Frantziarren inbasioa gertatzen ari zen bitartean, Getarian bildutako Batzar Nagusiek, 46 herritako batzarkidek osatuek, Frantziaren babespeko errepublika bat eratzea babestu zuten. Agintari iraultzaile frantsesek, ordea, ez zioten Gipuzkoari inongo maniobra ahalmen politikorik aitortu, eta batzarkide horiek atxilotuak izan ziren. Batzarkideen erabakiak Manuel Godoy espainiar estatu idazkaria eta agintariak aztoratu zituen Gipuzkoaren kontra.

## Historia 
Fernando VI.aren eta Karlos III.aren erreinaldiek, borboitarren joera zentralistaren ondorioz, gogortu egin zituzten euskal foruen aurkako erasoak.1794ko abuztuaren 1ean, Konbentzioaren Gerra zela eta, Moncey jeneralak zuzendutako armada frantsesak Nafarroatik Irun hartu zuen Bidasoan behera. Egun berean Hondarribia hartu zuten, eta hurrengo egunetan Monceyren armadaren eskuetan geratu ziren Pasaia, Lezo eta Hernani; Donostia errenditu zen borrokarik gabe (abuztuaren 3an). 

Espainietako Koroaren joera zentralista zela kausa, Gipuzkoan haserrea zen nagusi, eta frantsesekin ituna egin nahi izan zuten. Abuztuaren 16an, Getarian bildutako Batzar Nagusiak Espainiaren menpetik atera ziren, eta Frantziaren protektoratupean jarri, Gipuzkoako Errepublika izendatzea eskatu zieten Konbentzioko mandatariei. Bertan, Gipuzkoako 46 herrik parte hartu zuten. Abuztuaren 26an Donostiako alkateak ez zuen Gipuzkoako Errepublika aldarrikatu baizik eta Frantziari menpekotasuna, errepublika eskatu ziotenean Napoleon Bonaparteren ordezkaria zen Salbert Pinetek 46 gipuzkoar ordezkariak atxilotu eta Baionan preso zituelako. Horrela bukatu zen Errepublika. 

Bitartean, errepublikaren alde bozkatu ez zutenak Arrasaten bildu eta erresistentzia antolatu zuten irailaren 1ean egindako Batzar batean.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Juan Jose Vicente Mitxelena

## Kanpo estekak
Alonso Salazar (argipena)

**Alonso Salazar** edo **Alonso de Salazar** zenbait lagunen izen-abizenak dira:

*  Alonso Salazar edo **(Toribio) Alonso de Salazar** XV. eta XVI. mendeko euskal esploratzailea.
* ?? Alonso de Salazar garai berean ustez *Lepolemo* zalduntza-liburua idatzi zuena.
* 20px Alonso de Salazar y Frías (Burgos 1564 - Madril 1635) Inkisizioko kidea.
*  Alonso Salazar edo **Fabio Alonso Salazar Jaramillo** politikari eta kazetari kolonbiarra.

## Erreferentziak
Balear Uharteetako Parlamentua

**Balear Uharteetako Parlamentua** (katalanez *Parlament de les Illes Balears*) Balear Uharteetako lurralde parlamentua da. Biltzarreko parlamentariak lau urteko eperako hautatzen dira sufragio unibertsalez. Egoitza Palmako Conqueridor kalean dago, antzinako *Círculo Mallorquín*-en eraikina izandakoan. Egungo presidentea María Consuelo Huertas Podemosko kidea da.

## Uharte bakoitzeko ordezkaritza 
* Mallorca: 33 eserleku
* Menorca: 13 eserleku
* Eivissa: 12 eserleku
* Formentera: 1 eserleku

thumb|ezkerrera|200px|Parlamentuaren egoitza.

## Osaketa 
Eskuineko irudian ikus daitekeen bezala, biltzarrak 59 diputatu ditu. Honela banatzen dira:
* **Parlamentuko Taldea - Popularra** (PP): 20 eserleku
* **Parlamentuko Taldea - Sozialista** (PSIB-PSOE): 15 eserleku
* **Parlamentuko Taldea - Podemos** (Podemos): 10 eserleku
* **Parlamentuko Taldea - Més** (MpM): 9 eserleku
* **Parlamentuko Taldea - Erregionalista** (Proposta per les Illes): 3 eserleku
* **Parlamentuko Taldea - Mistoa** (C's) 2 eserleku eta (GxF) eserleku 1

## Kanpo estekak 
* Balear Uharteetako Parlamentuaren webgune ofiziala
Forever Marshall Islands

**Forever Marshall Islands** ("Marshall Uharteak betiko") Marshall Uharteetako ereserkia da.

Hitzak Amata Kabua presidente-ohiak sortu zituen. 1991etik ofiziala da; ordura arteko ereserkia, Ij Iokwe Lok, ordezkatu zuen.

## Hitzak marshalleraz 
:Aelon eo ao ion lometo;
:Einwot wut ko loti ion dren elae;
:Kin meram in Mekar jen ijo ilan;
:Erreo an romak ioir kin meram in mour;
:Eltan pein Anij eweleo im woj;
:Kejolit kij kin ijin jikir emol;
:Ijjamin Ilok jen in ao lemoran;
:Anij an ro jemem wonakke im kejrammon Aelin kein am.

## Hitzak ingelesez 
:My island (heart) lies o'er the ocean;
:Like a wreath of flowers upon the sea;
:With a (the) light of Maker from far above;
:Shining the with the brilliance of rays of life;
:Our Father's wondrous creation;
:Bequeathed to us, our Motherland;
:I'll never leave my dear home sweet home;
:God of our forefathers protect and bless forever Marshall Islands.

Oharra: Parentesiek bere aurretik dagoen hitzaren ordez kanta daitekeen edo kantatu den hitz bat markatzen dute.

## Kanpo estekak 
* Ereserkiaren partitura pdf formatuan.
* Bertsio bat entzungai.

## Erreferentziak
Stigma

**Stigma** gaur egungo alfabeto grekoko letra zaharkitua da. **Ϛ** (larriz) eta **ϛ** (xehez) idazten da.

## Kanpo estekak 
* Stigma
Bon-Adrien Jeannot de Moncey

**Bon-Adrien Jeannot de Moncey** (Palise, 1754ko uztailaren 31 &ndash; Paris, 1842ko apirilaren 20a), Coneglianoko dukea, frantziar militar eta politikaria izan zen, 1804an Inperioko mariskal izendatua.

## Bizitza 
Besançongo abokatu baten semea zen. Gaztaroan, bi aldiz saiatu zen Frantziako Armadan sartzen, baina aitak galarazi zion. Azkenik, 1778an bere nahia bete ahal izan zuen. 1791n, kapitaina zela, bat egin zuen Frantziako Iraultzarekin. 1793an, Konbentzio Gerraren hasieran, Euskal Ehiztarien buruzagia izan zen. Egindako lan onaren sari, jeneral izendatu zuten 1794ko otsailean. Urte bereko uztailean, Armada Errepublikanoaren buru, Baztan inbaditu eta Bidasoa zeharkatu zuen; Irun, Hondarribia, Pasaia eta Donostiak borrokatu gabe kapitulatu zuten. Operazio horiek bakea eskatzera behartu zuten Espainiako gobernua. Ondoren, Ebro ibarreko kanpainan jardun zuen. Tafallan ezarri zuen kuartier nagusia, eta 1809an Zaragozako bigarren setioan esku hartu zuen.

1812an, uko egin zion Errusiako inbasioan parte hartzeari. Baina 1814an, Frantzia inbaditua izan zelarik, Parisko azken guduan borrokatu zen, bai Montmartren, bai Clichyn. 1814an, Luis XVIII.aren alde agertu zen, eta pare titulua jaso zuen. Hala ere, neutral iraun zuen Ehun Egunetan. Waterlooko guduaren ostean, berriz, espetxeratu zuten, ezetz esan ziolako Ney mariskalaren aurkako gerra auzitegian parte hartzeari. 1816an, mariskal titulua itzuli zion erregeak. 1823an Katalunian sartu zen San Luisen Ehun Mila Semeen buru; hori izan haren azken gerra ekintza. 1833-1842 bitartean, Hôtel des Invalides gerrako elbarrien egoitzako gobernaria izan zen. Bertan hil zen, 1842ko apirilaren 20an.

## Ezkontza eta seme-alabak 
Charlotte Prospère Remillet-ekin (1761–1842) ezkondu zen; hiru seme-alaba izan zituzten:
* Anne-Francoise (1791–1842)
* Bon-Louis (1792–1805)
* Jeanne-Francoise (1807–1853)

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Juan Jose Vicente Mitxelena
Banksy

**Banksy** grafiti artista britainiar baten goitizena da. Uste da 1974an jaio zela, Bristol-tik hurbil, baina haren identitatea ezezaguna da.

Haren artelanak, maiz, satira grafikoak dira politika, kultura eta etikari buruzkoak batez ere. Haren irudiak harrigarriak eta umoretsuak dira askotan, eta leloekin batera ager daitezke. Mezua, gehienetan, gerra, kapitalismo edo *establishment*aren kontrakoak dira. Irudi ohikoenak honakoak dira besteak beste: arratoiak, tximinoak, polizia, soldaduak, umeak eta edadetuak.

Kaleko arte hori, grafiti eta txantiloi teknikak nahasten dituena, *Blek le Rat*en antzekoa da, baita Crass talde anarko-punk-ena. Txantiloiak, hasieratik erabili zituen, eta teknika hori erabiltzeagatik hasi zen nabarmentzen Bristolen eta Londresen.

Denboran zehar, Banksyk toki askotan paratu ditu grafitiak, Bristol eta Londresez gain. Hala nola, Estatu Batuetan edo Israelek Zisjordanian eraikitako harresian bertan. 2006an, Guantanamo espetxeko presoen antzera jantzi zuen panpin bat eta Kaliforniako Disneyland parkean paratu zuen. 2005ean Londresko British Museum-ean labar artearen aldaera bat utzi zuen, non giza irudi primitibo batek erosketa gurditxoa zeramala agertzen zen.

## Galeria 

|*Heriotza txalupan*, Bristol

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
* Banksyren kale lanaren argazkiak
Hugin

**Hugin** hainbat irudiz osaturiko panoramak egiteko aplikazio librea da. Plataforma-anitza da eta Panorama Tools izeneko erremintarako interfaze grafikoa da. Panoramak egiteko, leku beraren zenbait argazki partzialki gainjarri erabiltzen dira eta zenbait kontrol puntuz baliatzen da irudiak lerrokatu eta transformatzeko; era honetan, irudiek irudi handiagoa osatzen dute. 

Kontrol puntu horiek era sinple (askotan automatikoan) sortzen dira, irudi optimizazioarekin gertatzen den moduan, hasiberrientzat tresna erraza bihurtzeko asmoarekin. Gainera, uneoro irudiaren egoera ikusi daiteke aurreikuspen baten bitartez. Aurreikuspena egokia denean, irudiak guztiz itsatsi daitezke, panorama sortu eta irudi formatu estandar batean gordetzea ahalbidetuz.

## Ezaugarriak 
* Irudi gainjarriak konbinatu, irudi panoramikoa sortzeko
* Nibelazio arazoak dituzten irudi panoramikoak zuzendu
* Irudi eta argazki kopuru handiko mosaikoak osatu
* Kontrol puntuak eta parametroen optimizazioa, morroi automatikoak erabiliz
* Hainbat proiekziotako irteerak
* Zuzenketa fotometriko aurreratuak egin

## Adibideak 
Hona hemen Hugin erabilita eginiko zenbait panorama:

## Kanpo estekak
San (hizkia)

**San** gaur egungo alfabeto grekoko letra zaharkitua da. **Ϻ** (larriz) eta **ϻ** (xehez) idazten da. /s/ soinua adierazteko erabiltzen zen, sygma letraren ordezko gisa.

## Kanpo estekak 
* San
Balear Uharteetako Gobernua

**Balear Uharteetako Gobernua** (ofizialki ; 1999ra arte *Govern Balear*) Balear Uharteetako autonomia erkidegoan botere betearazlea jarduten duen erakundea da, 1983 urteko 2/19983 Lege Organikoaren bitartez sortu zena. Gobernuaren burua presidentea da.

Autonomia Estatutuaren erreformaren proposamena, besteak beste, autonomia erkidegoko gobernuari dagokio.

## Presidenteak 
## Gobernuko sailak 
* Berrikuntza, Ikerketa eta Turismo Saila / Presidenteordea
* Presidentetza Saila / Gobernuko Bozeramailea
* Ogasun eta Herri Administrazio Saila
* Lurralde, Energia eta Mugikortasun Saila
* Hezkuntza eta Unibertsitate Saila
* Lan, Merkataritza eta Industria Saila
* Partehartze, Transparentzia eta Kultura Saila
* Ingurumen, Nekazaritza eta Arrantza Saila
* Osasun Saila
* Gizarte Zerbitzu eta Lankidetza Saila

## Kanpo estekak 
* Govern de les Illes Balears
Zulu Erresuma

**Zulu Erresuma**, batzuetan **Zulu Inperioa** ere deitua, edo baita **Zululandia** ere, Hegoafrikan izandako monarkia izan zen. Indiako ozeanoaren kostaldean kokatzen zen, Tugela ibaia hegoaldera eta Pongola ibaia iparraldean mugatzen zutelarik.

Erreinu txiki honek Hegoafrikako lurralde zabal baten gain agindu zuen, baina 1870ean Anglo-Zulu Gerran galtzaile irten ziren nahiz eta hasiera batean garaipenak lortu. Erresuma Nataleko koloniaren parte bihurtu zen, eta ondoren Hegoafrikar Batasunaren parte bilakatu zen.

## Kanpo estekak
Masvingoko probintzia

**Masvingo** Zimbabweko probintzia bat da. Ekialdean Mozambikerekin egiten du muga, Hegoaldeko Matabeleland-ekin hegoaldean, Midlands iparralde eta mendebaldean eta Manicaland ipar-ekialdean. 1980 urtearen aurretik Victoria Probintzia izena zeukan.

1.300.000 biztanle zituen 2002an.

## Kanpo estekak
NUTS:ES

**NUTS** (*Nomenclature of Territorial Units for Statistics*) kodeak **Espainiarako** (ES), ondorengo hiru mailetan banatzen dira::

## NUTS kodeak 

## Udal unitate administratiboak 
NUTS mailen azpian, bi LAU (*Local Adminsitrative Units*) mailak hauek dira:

*Espainiako LAU kodeak hemen dituzu:* http://ec.europa.eu/eurostat/ramon/nuts/excel_files/ES_LAU_2007.xls''

## Ikus, gainera 
* Espainiaren banaketa administratiboa
* ISO 3166-2:ES

## Kanpo estekak
Balear Uharteetako Sozialisten Alderdia

**Balear Uharteetako Sozialisten Alderdia - PSOE** Espainiako Langileen Alderdi Sozialistaren Balear Uharteetako federakundea da, 1913an sortu zena.

Izena katalanez *Partit dels Socialistes de les Illes Balears* eta gaztelaniaz *Partido de los Socialistas de las Islas Baleares* da.

## Idazkari nagusiak 
* 1982-1983: Francesc Triay
* 1983-1985: Fèlix Pons
* 1985-1991: Josep Moll
* 1991-1994: Joan March
* 1994: Francesc Triay
* 1994-1998: Andreu Crespí
* 1998-2012: Francesc Antich
* 2012-orain arte: Francina Armengol

## Kanpo estekak 
* Balear Uharteetako Alderdi Sozialista-PSOEren webgunea
Ipar Dvina

**Ipar Dvina** (), Errusiako ipar-mendebaldeko ibaia da, Vologda eta Arkhangelsk oblastak zeharkatzen dituena. Ipar Dvina Iug eta Sukhona ibaien elkargunean sortu eta Itsaso Zuriko Dvina badian itsasoratzen da. Oso arro zabala du, 357.052&nbsp;km², Europako 5.a eta Errusiako 10ª.a.

## Hidrometria 
Ipar Dvinaren emaria 1881-1993 bitartean neurtua izan da Ust-Pinegan (itsasoratu baino 137 km lehenago). Gune horretan, drainatutako eremuak 348.000 km² ditu, arro osoaren % 97,5. Emari handiena maiatzean du (14.722 m³/s), elurra urtzen delarik, eta txikiena martxoan (847 m³/s). Abendutik apirilera izozturik egon ohi da.

**Ipar Dvinaren batez besteko emariak (m³/s), Ust-Pinegan neurtuak**Datuak: 1881 eta 1993 artean****

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.3)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.9)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:40 bottom:40 top:20 right:20
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:15000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:3000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:Jan text:Urta
  bar:Fév text:Otsa
  bar:Mar text:Mart
  bar:Avr text:Apir
  bar:Mai text:Maia
  bar:Jun text:Ekai
  bar:Jul text:Uzta
  bar:Aoû text:Abuz
  bar:Sep text:Irai
  bar:Oct text:Urri
  bar:Nov text:Azar
  bar:Déc text:Aben

PlotData=
  color:barra width:30 align:left

  bar:Jan from:0 till: 1167
  bar:Fév from:0 till: 928
  bar:Mar from:0 till: 847
  bar:Avr from:0 till: 3546
  bar:Mai from:0 till: 14722
  bar:Jun from:0 till: 5623
  bar:Jul from:0 till: 3078
  bar:Aoû from:0 till: 2238
  bar:Sep from:0 till: 2058
  bar:Oct from:0 till: 2432
  bar:Nov from:0 till: 2012
  bar:Déc from:0 till: 1320

PlotData=
  bar:Jan at: 1167 fontsize:S text: 1167 shift:(-10,5)
  bar:Fév at: 928 fontsize:S text: 928 shift:(-10,5)
  bar:Mar at: 847 fontsize:S text: 847 shift:(-10,5)
  bar:Avr at: 3546 fontsize:S text: 3546 shift:(-10,5)
  bar:Mai at: 14722 fontsize:S text: 14722 shift:(-10,5)
  bar:Jun at: 5623 fontsize:S text: 5623 shift:(-10,5)
  bar:Jul at: 3078 fontsize:S text: 3078 shift:(-10,5)
  bar:Aoû at: 2238 fontsize:S text: 2238 shift:(-10,5)
  bar:Sep at: 2058 fontsize:S text: 2058 shift:(-10,5)
  bar:Oct at: 2432 fontsize:S text: 2432 shift:(-10,5)
  bar:Nov at: 2012 fontsize:S text: 2012 shift:(-10,5)
  bar:Déc at: 1320 fontsize:S text: 1320 shift:(-10,5)

## Ipar Dvina ertzeko hiriak 
* Veliki Ustiug
* Kotlas
* Novodvinsk
* Arkhangelsk
* Severodvinsk, deltaren eskuinaldean

## Ibaiadarrak 
* Sukhona
* Iug.
* Pinega
* Uftiuga
* Vaga
* Vytxegda
* Iemtsa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jolastoki

thumb|250px|eskuinera
thumb|Haur txikientzako **jolas-parke** bat.

**Jolastokia** haurrentzat propio diseinatu eta eraikitako gune bat da, haurrek bertan jolasteko. Kulunkak, txirristak eta haur-jolaserako bestelako elementu eta eraikuntzak ditu. Hiri eta herrietako parke, berdegune eta plazetan kokatu ohi dira, eraikin baten barruan osatutako jolas-parkeak ere badauden arren.

## Jolastokien elementuak 
Asko izan daitezke:
* Txirristra
* Zabuak
* Zubi-eroa
* Kulunkak
* Barrak igotzeko

## Kanpo estekak
Kariba (aintzira)

**Kariba** munduko aintzira artifizial eta erreserba handiena da. Zambezi ibaian dago kokatuta, ibaiaren sorburuaren eta bukaeraren arteko erdibidean, Indiako ozeanotik 1300 km-ra ibaian gora, Zimbabweren eta Zambiaren arteko mugan. 1958tik 1963ra bitartean bete zen urez, Kariba presari esker.

## Historia 
Zimbabweko Kariba herria, presan lanean ari ziren langileentzat sortu zen. Mlibizi herrian (Zimbabwe) eta Siavonga eta Sinazongwe herrietan (Zambia), aldiz, biztanle kopurua nabarmen handitu da, urperatutako lurretatik heldu den jendearengatik.

## Geografia 
Kariba aintzirak Zimbabweren eta Zambiaren arteko muga osatzen du. 220 kilometro luze da, eta 40 kilometro zabal. 5.580 km²-ko azalera dauka, eta 185 km³ ur biltzeko edukiera.

## Fauna 
Urtegia urez bete zen heinean deskonposatzen ari zen materia organiko ugari askatu zen eta gaur egun arrain espezie ugari kopuru handitan agertzen dira. Sardina itxurako *kapenta* arrainak sartu zituzten Tanganyika aintziratik ekarrita. Gaur egun arrantza jarduera handia dago urtegiaren ertzetako herrietan.

Ugaztunei dagokionez Nilotar krokodiloak eta hipopotamoak daude aintzirako uretan eta elefanteak, lehoiak, gepardoak, lehoinabarrak, bufaloak eta beste hainbat animalia inguratzen dira ertzera ura edatera.

Arrano arrantzaleak eta ubarroiak ere ugari ikusten dira.

## Iruditegia 

Irudi:Inbound6698412843107325327.jpg|Kariba aintzira.
Irudi:Fishermen at work on the lake Kariba.jpg|Arrantzaleak aintziran.
Irudi:Kariba, Zimbabwe 04.JPG|Aintzira ertzean hondartzak daude.
Irudi:Sunset over Kariba Dam.jpg|Aintzira ilunabarrean.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Afrikako Aintzira Handiak

## Kanpo estekak
France 3 Euskal Herri Pays Basque

**France 3 Euskal Herri Pays Basque** France 3 Aquitaine Frantziako eskualdeko telebista katearen tokiko edizioetako bat da, Lapurdi, Zuberoa eta Nafarroa Behererako hain zuzen. Frantsesez, okzitanieraz eta euskaraz emititzen da, euskarazko lehen emisioa 1971n izanik, euskaraz inoiz telebista batean egindako lehen saioa, ETBren sorrera baino 11 urte lehenago. Euskarazko lehen emisio hori France 3 Aquitaine-n eman zen, "France 3 Euskal Herri Pays Basque" tokiko edizioa 1992an sortu baitzen.

Tokiko edizio hau France 3 Aquitaineren barnean kokatzen da eta hau aldi berean France 3 kate nazional frantsesaren barnean.

## Helbidea 
Egoitza Baiona dago eta honakoa da helbidea: *51, allées marines BP 826 64108 Baiona*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* France 3 Euskal Herri Pays Basque webgune ofiziala
* France 3 Aquitaine - Webgune ofiziala
Basoko bisontea

***Bison bison athabascae*** edo **basoko bisontea** Amerikako bisontearen bi azpiespezietakoa bat da.

Zehazki basoko bisontea Amerikako bisontearen iparraldeko azpiespezie edo ekotipo berezia da.

Bere jatorrizko zabalpen eremuak Alaskako iparraldeko baso borealak hartu zituen, Yukon, eta Britaniar Kolunbiako mendebaldeko lurraldeak, Kanadako Ipar mendebaldeko lurraldeak, Albertako iparraldean eta ipar-mendebaldeko Saskatchewan. Kanadako agintariek arriskuan dagoen espezietzat hartzen dute.

## Etimologia 
**Basoko bisontea** edo **Mendiko bisontea** deitzen dute. Bere izen zientifikoa Bison bison athabascae da.

## Ezaugarriak 
Basoko bisontea ezaugarri askotan bereizten da Amerikako bisontearen beste ekotipotik, hau da, Ordokietako bisontetik. Nabarmenena zera da, basoko bisontea askoz astunagoa dela. Zenbait ar handiek 900 kilo inguru pisatzen dute. Hori dela eta, Amerikako alur animalik astunena da.

Basoko bisontearen punturik garaien bere aurreko hanken aurretik dago, eta ordokietako bisontearen kauan zuzenki aurreneko hanken gainean dago, bertako soin gurutzean.
Bere senidearekin konparatuz, basoko bisonteak adar muin luzeago dauka, ilaje ilunago eta artiletsuagoa eta baita ile gutxiago aurreneko hanketan eta bizarran. Hauetako zenbait ezaugarri (Pisu handigoa, kolore iluna, ilaje naroa...) iparraldean bizitzera egokitzeko ugaztunen ekotipo ezberdinen adaptazioen antzekoak dira.

## Ikus gainera 
* Bisonte
* Amerikako bisonte
* Yakalo
* Beefalo

## Kanpo estekak 
*  Environment Canada's Species at Risk website
profiles the Wood Bison
* Basoko bisonteen bideoa
Bison occidentalis

***Bison occidentalis*** Pleistozenoan zehar Ipar Amerikan bizi zen eta egun desagertutako bisonte espeziea da. *Bison occidentalis* ziurrenik *Bison priscus*en eboluzioaren bidez sortu zen. *Bison occidentalis*-a Estepako bisontea (*Bison priscus*) baino txikiagoa zen, eta adarrak ere askoz motzagoak zeuzkan.

## Ezaugarriak 
Tamaina txikiagoa izateaz gain, beraien aurreko edozein bisonte mota ez bezala, bisonte hauen adar zorrotzak aurpegiari paraleloki joaten zitzaizkien, muturretik kopetara, eta ez aurreraka.

## Agerpena eta eboluzioa 
Duela 120.000 mila urte eguraldia epeltzeak bisonteen aurreneko arbasoen desagerpena ekarri omen zuen, eta *Bison antiquus*en agerpena. Aintzineko bisonte hura ondorengo bisonteak baino txikiagoa zen.
Duela 9.000 eta 11.000 mila urte artean, *Bison antiquus* desagertuz joan zen, eta *Bison occidentalis* berriz zabaltzen. Duela 5.000 urte inguru, egungo bisonte txikiagoak (Amerikako bisontea) *Bison occidentalis*en lekua hartu zuen eta ondoren egungo Amerikako bisontearen bi azpiespezietan banatu zen; Amerikako basoko bisontea, (*Bison bison athabascae*) eta
Amerikako ordokietako bisontea, (*Bison bison bison*).
thumb|px 400|Ameriketako indigenek *bison occidentalis*ak amildegietara eramanez ehizatzen zituzten
Historiaurreko gizakiek bisonte hauek ehizatzen zituzten jada amildegietara eramanez.
Zenbait teorien arabera, *Bison occidentalis*en kopurua murrizten joan zen megafaunaren garaietan beste zenbait belarjaleekiko konpetentzia zela eta.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Bisonte
Tikal

**Tikal** garai klasikoko maien antzinako hirien artean handiena da. Egungo Guatemalako Peten eskualdean dago.

Tikal maia zibilizazioaren herri eta kultura gune nagusietako bat izan zen. Dinastiaren balizko sortzailea izan daitekeen '''Yax Ehb' Xook**en hilobia 60. urtean datatua dago, K. a. 600etik okupatua izan zela adierazten duen arren, hiriko zatirik antzinakoena den Mundo Perdidon eginiko aurkikuntzen arabera.

Nagusiki garai klasiko mesoamerikarrean oparo izan zen, 200 eta 850 bitartean gutxi gora-behera, garai honen ondoren tenplu handiagorik eraiki ez zelarik, elitearen jauregi batzuk erreak izan ziren, eta bertako biztanleria pixkanaka gutxitzen joan zen toki hau X. mendearen amaieran erabat utzia izan zen arte. Dataturiko azken monumentua 899. urtekoa da.

Tikal Parke Nazionalaren parte da, 1979an UNESCOk, bere balio natural zein kulturalengatik, Gizateriaren Ondare izendatu zuena.

## Toponimia 
Tikal izenak "Ahotsen Tokia" edo "Hizkuntzen Tokia" esan nahi du maien hizkuntzan, eta Sylvanus Morleyk sortu zuen. Bere benetako izena hieroglifo testuen arabera **Mutul** edo **Yax Mutul'* da, korapiloa esan nahi duen *Mut'' hitzetik eratorria, Ku'hul Ahaw edo Gobernari Nagusiaren orrazkerari erreferentzia eginez.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Adela Úcar

**Adela Úcar Innerarity** (Bilbo, ) euskal herritar kazetaria da. Ikus-entzuneko Komunikazioan lizentziatua da Nafarroako Unibertsitatean. Dokumentalen Zuzendaritzako graduondokoa egin zuen Melbourneko Unibertsitatean (Australia). Bere jarduera profesionala 2004. urtean hasi zen "Discovery Networks Asia"ren eskutik, Singapurren. Aurretik, 2003an, Discovery Channelek dokumentalista gazteentzat antolatzen duen "Reel Race" nazioarteko lehiaketa irabazi zuen.

Hainbat dokumentalen ekoizketa-lanetan egin du lan eta 2007an *Guías Pilot-Lonely Planet* aurkezten hasi zen Discovery Channelen.

Espainian, *Mucho Viaje* eta *Españoles en el mundo* saioetan egin du lan erreportari bezala. 2010eko maiatza geroztik, Cuatro telebista kateko *21 días* saioko erreportaria da, Samanta Villar kazetari kataluniarraren lekua hartuz.

## Lanak 
### Telebista 
* *Guías Pilot-Lonely Planet* (Discovery Channel)
* *Españoles en el mundo* (TVE 1)
* *Mucho Viaje* (La 2)
* *21 días* (Cuatro)
* *El impostor* (ETB 2)
* *Sin ir más lejos* (ETB 2)

## Kanpo estekak
Iparraldeko Matabeleland

**Iparraldeko Matabeleland** Zimbabweko mendebaldeko probintzia bat da. Ekialde eta iparraldean Midlands eta Mendebaldeko Mashonaland probintziekin mugatzen du, eta Hegoaldeko Matabeleland eta Bulawayo hiriarekin hegoaldera. Iparraldeko muga Zambezi ibaiak finkatzen du, eta mendebaldeko muga berriz Botswanaak. 75.025 km² azalera dauka eta 700.000 (2002ko datuak) pertsona bizi dira bertan. Lupane da probintziako hiriburua. Hwange eta Victoria Falls dira probintzia honetako herri bakarrak.

Probintziaren Matabeleland izena Matabele etniatik (Ndebele) jasotzen du, lurralde hauetan bizi baitira.

Iparraldeko Matabeleland probintzia Matabeleland, Iparraldeko Matabeleland eta Hegoaldeko Matabeleland-etan banatu zenean sortu zen, 1974ean. 1997an probintziak beste aldaketa bat jasan zuen bere hiriburua (Bulawayo) probintziatik atera zenean.

### Barrutiak 
Iparraldeko Matabeleland 7 barrutitan banatzen da:

* Binga
* Bubi
* Hwange
* Lupane
* Nkayi
* Tsholotsho
* Umguza

## Kanpo estekak
Gwanda barrutia

**Gwanda barrutia** Hegoaldeko Matabeleland probintzian kokatzen da, Zimbabwen.

Gwanda da barrutiaren hiriburua.

## Ikus, gainera 
* Zimbabweren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak 
*  Gwanda barrutiaren kokapen mapa.
Mesothelae

**Mesothelae** Araneae (armiarma) suborden bat da. Arthrolycosidae eta Arthromygalidae familia desagertuak eta Liphistiidae familia biltzen ditu. Prosomaren alde bentralean bularhezur bat dute. Alde dortsalean plakak ditu eta opistosomako alde bentralekoko errenkadak erdialdean daude. Ez ditu pozoi guruinik. Bi birika pare dituzte.
Kaltzifikazio patologikoak

[thumb|[Amiloidosia kaltzifikazio distrofikoarekin]]

Kaltzifikazio patologikoa kaltzio, burdin, magnesio eta beste gatz mineralen metaketa ez normalari deritzogu.
Bi kaltzifikazio patologiko mota bereizten dira:

## Kaltzifikazio distrofikoa 
Kaltzio-gatzen metaketa da ehun endekatu edo hiletan odoleko kaltzio mailak normalak izanik, eta kaltzio metabolismoan aldaketak ez daudelarik.

* **Morfologiari** dagokionez, makroskopikoki, pikor zuri eta txikiak ikus daitezke.

* **Mikroskopokoki**, berriz, eta hematoxilina-eosinarekin tindatuta pikor amorfo basofiloak bereiz daitezke, zelula barnean zein zelula kanpoan.

Kaltzifikazio mota honetan egitura berezi batzuk agertu ohi dira **Psamoma gorputzak** izenekoak. Psamoma gorputzak epitelio edo konektibo-ehunaren tumore zelular onbera zein gaizto batzuetan aurkitzen diren karez osatutako geruza anitzeko egiturak dira. Kaltzio metaketa laminarrak dira, minbizi papilarretan ager ohi direnak. Mikroskopikoki, eraztun zentrokide gogortuen antza dute. Kaltzifikazio distrofikoen ondorengo giza hezur heterotopikoa ager daiteke, denborarekin kaltzifikazio-fokua hezur bihurtzen denean.

## Kaltzifikazio metastatikoa 
Hiperkaltzemia dela eta ehun normaletan ematen den kaltzio-gatzen metaketari deritzo. Ehun bizietan ageri da beraz, hiperkaltzenia eta kaltzio-metabolismo asalduretan.

Hainbat arrazoi etiologiko daude bere agerpenerako: hiperparatiroidismo primarioa, hezur-ehunaren suntsipena, D bitaminaren asaldurak eta giltzurrun gutxiegitasuna. Organismo osoan ager daitezke, baina bereziki urdail-mukosaren interstizioan, giltzurrunetan, biriketan, arteria sistemikoetan eta birika zainetan aurkitzen dira. Ehun hauek azido galera dela eta alkalinizatzen dira eta hau arrisku faktorea da kaltzifikazio metastatikoaren agerpenerako.

Bere morfologia kaltzifikazio distrofikoaren antzekoa da. Bi mota bereizten dira:

* Metaketa amorfo ez kristalinoa

* Hidroxiapatita kristalak, kaltzio fostatoz osatutako mineralaren kristalak alegia.

Gehienetan ez dute disfuntzio klinikorik eragiten, baina batzuetan birikan gehiegi agertzean birikaren asaldura erradiografikoak eta arnas gutxiegitasuna eragin ditzakete edota giltzurrun gutxiegitasuna giltzurrunean denbora pasa ahala.

## Kanpo estekak
Bechuanalandia

**Bechuanalandia Protektoratua** 1885eko martxoaren 31n Erresuma Batuak Hegoafrikan sortutako protektoratua izan zen, 1966ko irailaren 30ean Botswanako Errepublika bilakatu zena.

Bechuanalandia Bechuana herriaren (egun Batswana edo Tswana idatzia) herrialdea esan nahi du. Protektoratua bitan zatitu zuten:
* Hegoaldekoa, Molopo ibaiatik hegoalderantz kokatuta, koroaren kolonia bilakatu eta, Bechuanalandia Britainiarra izena hartu ondoren, lehendabizikoz Lurmuturreko kolonia eta egun Hegoafrikaren zati bat bihurtu zen. Mafikeng inguruko eskualdea da.
* Iparraldekoak, Bechuanalandia Protektoratua deitua, 1904an 225.000 milia karratu eta 120.776 biztanle zituen. 1890ean iparralderantz zabaldu zuten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Severodvinsk

**Severodvinsk** (errusieraz *Северодвинск*) Errusiako hiria da, Arkhangelsk oblastan kokatua. Ipar Dvina ibaiaren deltan dago, Arkhangelsketik 35&nbsp;km mendebaldera.
Hiria 1936an sortu zuten, **Sudostroi** izenarekin, eta 1938tik 1957ra **Molotovsk** izena hartu zuen. 2010ean 192.353 biztanle zituen.

Severodvinsken eraikitzen dira Errusiako itsaspeko nuklear gehienak.

## Klima 

## Demografia 
## Hiri senidetuak 
Severodvinsk ondorengo hiriekin senidetuta dago:

* 
* 
* 
* 
* 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea
Hegoaldeko Matabeleland

**Hegoaldeko Matabeleland** Zimbabweko probintzia bat da. 54.172 km² ditu eta 650.000 biztanle (2002an). Probintziako hiriburua Gwanda da.

## Geografia 
Probintzia Kalahari basamortutik gertu dago, hau bezala lehorra izanik.

## Hegoaldeko Matabeleland-eko barrutiak 
Probintzia 6 barrutitan banatuta dago
* Beitbridge
* Bulilimamangwe
* Gwanda
* Insiza
* Matobo
* Umzingwane.

## Kanpo estekak
Larache

**Larache**  (, *Al-´Araish*; , *Aɛrich*) Marokoko ipar-mendebaldeko hiria da, Tanger-Tetuan-Al-Hoceima eskualdearen kostaldean dagoena, Tangerretik 86 kilometro hegoaldera. 2014an, 125.008 biztanle zituen. 

Hiritik 3 kilometrora Lixus erromatar kokalekuaren hondakinak daude.

## Geografia 
Larache Marokoko ipar-mendebaldean dago, Ozeano Atlantikoaren bazterrean, Tangerretik 86 kilometro hegoaldera eta Rabatetik 168 kilometro iparraldera. Bertako hondartzak herrialdeko hoberenetakoak dira, eta udan turismoak garrantzi handia du.

## Klima 
Uda beroko klima mediterraneoa du, *Csa* Köppen sailkapenaren arabera.

## Herri eta hiri senidetuak 
* 

## Pertsona ezagunak 
* Luis Martin-Santos

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mendebaldeko Estatu Batuak

300px|thumb|

**Mendebaldeko Estatu Batuak** edo ingelesez *Western United States* Ameriketako Estatu Batuetako eskualdea da. Eskualdea errolda bulegoaren estatistika eta bestelako lan edo ikerketetarako erabiltzen da. Halaber, eskualdea beste bi azpieskualdeetan banatzen da:
* Mendialdeko Estatuak: Montana, Wyoming, Kolorado, Mexiko Berria, Idaho, Utah, Arizona eta Nevada
* Pazifikoko Estatuak: Washington, Oregon, Kalifornia, Alaska eta Hawaii

Mendialdeko estatuak, Mendebaldeko Estatu Batuetako estatu itsasgabeen multzoak osatzen dute eta Pazifikoko estatuek Ozeano Barera sarrera dutenak.

## Demografia 
2000 urteko erroldaren arabera, biztanleria honela banatzen zen arrazaren arabera:
* 68.5% zuria
* 12.1% bestelako arrazak,
* 7.9% asiarra,
* 4.9% beltza edo afroamerikarra,
* 4.3% bi arrazetakoa,
* 1.8% Ameriketako indiarra edo Alaskako natiboa, eta
* 0.5% Hawaiiko edo Pazifikoko natiboak.
* 24.3% hispaniar edo latinoak.

## Hiri nagusiak 

Fitxategi:LA Skyline Mountains2.jpg|Los Angeles, Kalifornia
Fitxategi:Phoenix skyline Arizona USA.jpg|Phoenix, Arizona
Fitxategi:Sandiego_1_bg_071302.jpg|San Diego, Kalifornia
Fitxategi:Downtown san jose south market st.jpg|San Jose, Kalifornia
Fitxategi:Lightmatter sanfrancisco.jpg|San Frantzisko, Kalifornia
Fitxategi:2006-03-26 Denver Skyline I-25 Speer.jpg|Denver, Kolorado
Fitxategi:Seattleskyline1cropped.JPG|Seattle, Washington
Fitxategi:Las Vegas Strip.png|Las Vegas, Nevada
Fitxategi:Portland panorama3.jpg|Portland, Oregon
Fitxategi:CatalinasAndTusconAZ.JPG|Tucson, Arizona
Fitxategi:Downtown albuquerque from e.jpg|Albuquerque, Mexiko Berria
Fitxategi:Downtownfresno.jpg|Fresno, Kalifornia
Fitxategi:Sacramento_Riverfront.jpg|Sacramento, Kalifornia
Fitxategi:CC COSPRINGS.jpg|Colorado Springs, Kolorado
Fitxategi:Honolulu01.JPG|Honolulu, Hawaii

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Ameriketako Estatu Batuak

## Kanpo estekak
Indagine su un cittadino al di sopra di ogni sospetto

***Indagine su un cittadino al di sopra di ogni sospetto*** () 1970eko film dramatikoa da, Elio Petrik zuzenduta eta Gian Maria Volonté eta Florinda Bolkanek interpretatua.

1970ean Canneseko Zinemaldian Epaiaren Sari Berezia lortu zuen. 1970ean baita ere Ingelesa ez den hizkuntza batean egindako film onenaren Oscar Saria Estatu Batuetako Zinema Arte eta Zientzia Akademiak ingelesa ez den hizkuntza batean egindako film bozkatuenari ematen dion saria lortu zuen.

Azpimarratzekoak dira Ennio Morriconeren musika, eszenografia eta argazkia.

## Istorioa 
Homizidio-brigadako buruak maitalea erail du, baina bere buruaren aurkako frogak jartzen ditu agerian, ezin baitu jasan ezarritako ordena ez errespetatzea eta errudunak zigorrik gabe geratzea. Botere politiko eta polizialetako goi-mailaren analisi xehatua, Elio Petri zuzendaria goratu zuena.

## Nazioarteko Sariak 
* Canneseko Zinemaldia: Epaiaren Sari Berezia.
* David di Donatello 1970: David di Donatello filma hoberenari.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Erkidegoko ganbera

**Erkidegoko ganbera** edo **parlamentu autonomikoa** Espainiako autonomia erkidego bakoitzak beren botere legegileari ematen dion izena da. Autonomia estatutu bakoitzak bere izen ofiziala arautzen du. 1978ko Espainiako Konstituzioak *Biltzar* (Asamblea) edo *Biltzar Legegile* (Asamblea Legislativa) izenak ematen ditu, 152. artikuluan.

Espainiako Konstituzioko VIII. Tituluak autonomia erkidego bakoitzek botere legegile eta betearazleak antolatzen ditu, botere judiziala aldiz, bakarra da estatu osorako.

## Autonomia hiria 
Autonomia erkidegoko guztiek dute beraien ganbera. Ceuta eta Melillako autonomia hiriek, ez. 1995 urtean Gorte Nagusiek estatutu ezpezifiko bat ezarri zuten autonomia hirientzako, baina ez die botere legegilerik ematen (autonomia hiri eta erkidegoren arteko ezberdintasun nagusia).

## Parlamentuak autonomia erkidegoaren arabera 
## Kanpo estekak 
* Autonomia erkidegoetako parlamentuen webguneetarako loturak
Elio Petri

**Elio Petri** (Erroma,  - *ib.*, ) zinema zuzendari italiarra izan zen.

## Filmografia 
* *Nasce un campione* (1954)
* *I sette contadini* (1957)
* ''L'assassino* (1961)
* *I giorni contati* (1962)
* *Il maestro di Vigevano* (1963)
* *Nudi per vivere* (1964)
* *Alta infedeltà*, episodio *Peccato nel pomeriggio* (1964)
* *La decima vittima* (1965)
* *A ciascuno il suo (film)|A ciascuno il suo* (1967)
* *Un tranquillo posto di campagna* (1968)
* *Ipotesi* in *Documenti su Giuseppe Pinelli* (1970)
* *Indagine su un cittadino al di sopra di ogni sospetto* (1970)
* *La classe operaia va in paradiso* (1971)
* *La proprietà non è più un furto* (1973)
* *Todo modo (film)|Todo modo* (1976)
* *Le mani sporche* (1978) - film tv
* *Le buone notizie* (1979)

## Argitalpenak 
* *Roma ore 11* (Rome & Milan: Sellerio Editore Palermo, 1956; 2004).
* *L’assassino* (Milan: Zibetti, 1962). With Tonino Guerra.
* *Indagine su un cittadino al di sopra ogni sospetto* (Rome: Tindalo, 1970). With Ugo Pirro.
* *La proprietà non è più un furto* (Milan: Bompiani, 1973). With Ugo Pirro.
* *Scritti di cinema e di vita*, ed. by Jean A. Gili (Rome: Bulzoni Editore, 2007).
* *Writings On Cinema & Life'' (New York: Contra Mundum Press, 2013). Ed. by Jean A. Gili

## Sariak 
* Oscar 1970 atzerriko hizkuntzaren pelikula hoberenari: "Indagine su di un cittadino al di sopra di ogni sospetto"
* Palma d'Oro 1972: "La classe operaia va in paradiso"
* David di Donatello 1970 - Pelikula hoberena: "Indagine su di un cittadino al di sopra di ogni sospetto"
* David di Donatello 1972 - Pelikula hoberena: "La classe operaia va in Paradiso"