Serapias cordigera

thumb|Ilustrazioa

***Serapias cordigera*** *Orchidaceae* familiako landare belarkara iraunkorra da.

## Deskribapena 
*Serapias cordigera*-k loreen labelo oso zabal eta bihotz-formakoa eta purpura kolorea du, eta horrek bereizten du labelo estuagoa duten generoko beste espezieetatik. Labeloaren barnealdean bi kailu dibergente ditu (*Serapias lingua*-k bakarra du).

Zurtoin ertainak. 15-20 cm-ko altuerakoak, tenteak eta meheak; zurtoinaren oinarriak  tindu gorrixkak izaten ditu.

Hostoek, askotan, orban moreak izaten dituzte, estuak dira, lantzeolatuak eta ildaskatuak. Hostoek eta zurtoinaren oinarriak tindu gorrixkak izaten dituzte.

Infloreszentzia laburra da, trinkoa, 2-12 loreekin, nahiko handiak. Tepaloek krosko itxi bat osatzen dute, kanpokoak purpura kolorekoak, obatu-lantzeolatuak, puntaluzeak, muturrean libreak, barneko albokoak obatuak, ertzak ondulatuak eta oso puntaluzeak.

Labeloak erdiko uzkurdura bat du, bi zatitan banatzen duena: beherantz zuzendutako distal zati laua, mihi formarekin, zabala eta bihotz-formakoa, erdiko eremua bilotsua, eta aurrekoaren zabalera bereko beste eremu proximal ahur bat eta oinarrian bi kailu purpura kolorekoekin, ezproirik gabe.

Epikiloa zabalduta dauka oinarritik, hau da, bihotz formarekin. Hipokiloaren oinarriaren bi ildoak dibergenteak dira.

Tuberkulu oboideak, 3-5 bitartean, eserita edo estoloi gainean.
thumb|Lorearen xehetasuna
Loraldia apiriletik ekainera bitartean izaten da.

## Banaketa eta habitata 
Batez ere Mediterraneoko mendebaldeko herrialdeetan, baina ekialderantz hain urrun dauden lekuetara irits daitezke, hala nola Turkiako hegoaldera. Zenbait komunitate Pedroches-ko haranean daude, Kordoba probintzian. Azore uharteetan eta Afrikako ipar-mendebaldean ere hazten dira.

San Vicente de la Barqueratik Santanderrerako kostaldean  ere badaude. Belardietan, kostaldeko lehen lerroan.

Lur silizeotan bizi da, belardi hezeetan, sastraka altuetan, olibadietan, eta argi nahikoa igarotzen uzten duten baso argietan. Itsas mailatik 1000 metrorainoko altueretan garatzen da. Espezie babestua Balear Uharteetan.

## Taxonomia 
*Serapias cordigera* Carlos Linneok deskribatu zuen eta Species Plantarum, Editio Secunda 1345. 1763-n. argitaratu zuen.

## Etimologia 
*Serapias*: jatorri grekoko izen generikoa da, antzina ziurtasunez identifikatu gabeko orkidea bati aplikatu zitzaiona, agian *Orchis morio.* Egiptoko jainko batengandik dator, Serapis izenekoa, zeinaren tenpluetan elizkoiak haragiaren plazeretara dedikatzen baitziren. Linneok genero honi eman zion izena, agian orkidea batzuei efektu afrodisiakoak egozten zaizkielako da.

**cordigera:** latinezko epitetoa “bihotz formakoa” esan nahi duena. 

### **Subdibisioak** 
* *Serapias cordigera subsp. azorica* (Schltr.) Soó
* *Serapias cordigera subsp. cordigera*
* *Serapias cordigera subsp. cossyrensis* (B.Baumann & H.Baumann) Kreutz
* *Serapias cordigera subsp. cretica* B.Baumann & H.Baumann

### **Sinonimoa** 
* *Helleborine cordigera* (L.) Pers.
* *Lonchitis cordigera* (L.) Bubani
* *Serapias lingua var. cordigera* (L.) Savi
* *Serapiastrum cordigerum* (L.) A.A.Eaton

***subsp. azorica*** **(Schltr.) Soó**
* *Serapias atlantica* D.Rückbr. & U.Rückbr.
* *Serapias azorica* Schltr.

***subsp. cordigera***
* *Serapias lorenziana* H.Baumann & Künkele
* *Serapias ovalis* Rich.
* *Serapias vomeracea f. artemisiae* (W.Hahn, Kreutz & Passin) P.Delforge
* *Serapias vomeracea subsp. artemisiae* W.Hahn, Kreutz & Passin
* *Serapias vomeracea var. mauritanica* E.G.Camus

***subsp. cossyrensis*** **(B.Baumann & H.Baumann) Kreutz**
* *Serapias cossyrensis* B.Baumann & H.Baumann 

## Galeria 

Fitxategi:Serapias cordigera bat.jpg
Fitxategi:Serapias cordigera bi.jpg
Fitxategi:Serapias cordigera hiru.jpg
Fitxategi:Serapias cordigera lau.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak