Susan Fenimore Cooper

**Susan Augusta Fenimore Cooper** (Scarsdale, 1813ko apirilaren 17a - Cooperstown, 1894ko abenduaren 31) idazle eta naturalista amateur estatubatuarra izan zen, umezurtzak lagundu eta haiei hezkuntza ematen aritu zena.

## Bizitza 
Susan Fenimore Cooper 1813an jaio zen Scarsdalen, New Yorken.

Gurasoak zituen James Fenimore Cooper idazlea era haren emazte Susan Augusta DeLancey. Bikotearen bigarren umea zen, baina gaztaroa gainditu zuen lehena.

Umetan Europako eskoletan ikasi zuen, bere gurasoekin Europan zehar bidaiatzen zuen bitartean.

Ez zen ezkondu sekula.

Inoiz bere aitarekin bidaiatzen zuen eta oharrak antolatzen laguntzen zion, idazkari gisa. Bere bizitzaren zati handi bat aitari laguntzen aritu zen eta aitak artea eta idazketa ikastera bultzatu zuen.

Susan Fenimore Cooper bera ere idazle oparoa izan zen 

1873an, New Yorkeko Cooperstown-en umezurtz-etxea sortu zuen, alegia, bere aitaren aldetik aitona zuenak (William Cooper epaileak) sortutako herrian eta familia oso bizi izan zen lekuan. Bere zuzendaritzapean, erakunde arrakastatsua izan zen. Etxe txiki batean izan zuen hasiera, 5 umerekin; 1883an eraikin berria eraiki zuten eta 1900rako laurogeita hamar ume bizi ziren bertan. Umezurtzak txikitan jasotzen zituzten eta elikadura eta jantziaz gain, oinarrizko hezkuntza jasotzen zuten eta sarritan ofizio bat ere bai. Helduagoak bihurtzean, “familia kristau onetan” bizitzera joaten laguntzen zieten.

1886an “The Friendly Society” (‘Elkarte lagunkoia’) sortu zuen. Elkartean sartzen zen emakume bakoitzak, umezurtz-etxeko neskatila bat aukeratzen zuen, hari laguntza zuzena emateko.

Ahizparekin batera bizi izan zen etxea, bere aitaren aldeko aitonak eraikitako eta bere gurasoak bizi izandako Otsego Hall  (Cooperstown) etxearen aurrietatik hartutako adreilu eta materialekin eraiki zuten. *Rural Hours* lorpen handia izan zen, zeren garai hartan emakume gutxik idazten zuten historia naturalaz (XIX. mendearen bukaeran hasi ziren gai horri buruz indarrarekin idazten). Liburu honen ezaugarri nagusiena da egileak naturaren behaketa oso zehatza egin zuela (azalpen eta irudiekin Nabarmendu behar da, basoak abesteko dei hau Thoreau-ren “Walden” lana baino lau urte lehenago argitatru zela eta George Perkins-en “Marsh's man and nature”;

Susan Fenimore Cooperrek ere emakumearen sufragioaz saioa idatzi zuen (gutun forma zeukana) eta *Elinor Wyllys* izeneko eleberria. Horrez gain garaiko aldizkari askotan idatzi zuen: *The Atlantic Monthly*, ''The Freeman's Journal*, *Harper's New Monthly* eta *Putnam's Magazine* bezalakoetan, esate baterako.

Susan Fenimore Cooper amateur gisa hartua zen, baina zientzilarien arreta deitu zuen bere lanak Charles Darwinek Asa Grayri gutun batean Cooperren liburuaz hitz egiten dio, irakurtzen ari zela eta gustuko zuela esanez.

Henry David Thoreau-k ere irakurri zuen *Rural Hours* eta uste da bere *Walden* lanean eragina izan zutela hainbat pasartek.
[ezkerrera|thumb|223x223px|[:en:File:Rural_Hours.djvu|*"Rural Hours"'' lanaren edizio ilustratua.]]

Fitxategi:Rural_Hours_-_Blue_Bird.jpg
Fitxategi:Rural_Hours_-_Bald_Eagle.jpg
Fitxategi:Rural_Hours_-_Red-Headed_Woodpecker.jpg
Fitxategi:Rural_Hours_-_Crested_Purple_Finch.jpg
Fitxategi:Rural_Hours_-_Cardinal_Flower.jpg
Fitxategi:Rural_Hours_-_Beck's_Bidens.jpg
Fitxategi:Rural_Hours_-_Climbing_Fern.jpg

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Daniel Patterson: *Susan Fenimore Cooper*. In: Daniel Patterson (ed.), Roger Thompson (ed.), J. Scott Bryson (ed.): *Early American Nature Writers: A Biographical Encyclopedia*. Greenwood,2008, , pp.&nbsp;89–95
* Branch, Michael P. "5 Generations of Literacy Coopers: Intergenerational Valuations of the American Frontier." *Susan Fenimore Cooper: New Essays on Rural Hours and Other Works*. Georgia: U of Georgia, 2001. 60–79. Print.
* Kramer, Jack. *Women of Flowers: a Tribute to Victorian Women Illustrators*. Stewart, Tabori & Chang, 1996.

## Kanpo estekak 
* *Susan Fenimore Cooper* page from James Fenimore Cooper Society Website
* .
* Susan Fenimore Cooper, Internet Archiven.
* Susan Fenimore Cooper, LibriVox (audioliburuak).
* Susan Fenimore Cooper, The Online Books Page.
* Susan Fenimore Cooper saiakerak, Quotidiana.org.
* .