Juan Kruz Igerabide

**Juan Kruz Igerabide Sarasola** (Aduna, Gipuzkoa, 1956ko martxoaren 24a - ) euskal idazlea da, literaturaren alor ugari jorratu dituena eta haur eta gazte literaturan lan ugari argitaratu dituena. Sari garrantzitsuak jaso ditu, besteak beste, Haur eta Gazte Literaturako Euskadi Saria 1999an, eta Espainiako Kritika Saria birritan, 1994an eta 2003an.

## Biografia 
Magisteritza ikasketak egin eta Lehen eta Bigarren Hezkuntzan irakasle aritu zen zenbait urtetan; gerora, Euskal Filologian doktoregoa egin zuen, eta EHUn Euskara Teknikoko irakaslea da. Gaur egun, euskara teknikaria da EHUko Euskara Zerbitzuan. Azken urteotan, EHUko Mikel Laboa katedraren zuzendaria ere bada. 2003an euskaltzain urgazle izendatu zuten.

Idazle oparoa ez ezik, ikerlaria ere bada. Haur Literaturan ikerketak egin izan ditu, batez ere, poesia aztertuz. Aipatzekoa da 1993an osatutako ikerlana; ahozko tradizioaren alorra aztertzen duen *Bularretik mintzora: haurra, ahozkotasuna eta literatura* (Erein, 2000).

Ikerlan hori amandre ipuinetatik abiatzen da, ipuinen jatorria, funtzioak, erabilera, ideologia, eta abar landuz. Izan ere, haurraren eta literaturaren arteko harremana du aztergai, haur txikiei kontatzen zaizkien ipuinak, ipuin horien eragina haurrengan, psikoanalisiak zer dioen... baita egungo gizartean zer betebehar duten amandre ipuinek ere.

## Literatur ibilbidea 
### Heldu literatura 
Haur eta gazte literaturako liburu askoren egilea den arren, heldu literaturan eman zituen bere lehen urratsak: *Notre-Dameko oihartzunak* (1984) poesia liburuarekin. Haren atzetik etorri ziren *Bizitzarekin solasean* (1989), *Sarean leiho* (1994) eta *Mailu isila* (2002) Espainiako Kritika Saria euskarazko poesiari. Eta horiekin tartekaturik, aforismo liburuak ekarri zituen egileak: *Herrenaren arrastoan* (1998) eta *Egia hezur* (2004). Ondoren bi eleberri agertu ziren: *Elurra sutan* (2009) eta *Zangotraba* (2014). Tarte baten ondoren, 2021ean, beste eleberri argitaratu zuen: *Doneaneko alaba*.

### Haur eta gazte literatura 
thumb|300x300px|Liburu idazle.
Haur narrazioari dagokionez, Igerabidek hogeitik gora ipuin idatzi ditu, tartean Grigor protagonista dutenak: *Egunez parke batean* (*De día en un parque*; Alberdania, 1993), *Gauez zoo batean* (*De noche en un zoo*; Alberdania, 1994)*, Denboraldi bat ospitalean (Una temporada en el hospital*; Alberdania, 1995) *eta* *Oporraldi bat baserrian* (*Vacaciones en el caserío*; Alberdania, 1996). 1999an Euskadi Haur eta Gazte Literatura Saria irabazi zuen *Jonas eta hozkailu beldurtia* lanarekin. *Jonas eta hozkailu beldurtia*ren bidez aurkezturiko pertsonaia izango zen ondoren beste ipuin askoren protagonista. eta *Ur: euriaren liburua* (Denonartean, 2014) jolasak, musika, liburua, eta irudi solteak biltzen dituen kartoizko kutxatxoa.

2018an *Abezedario tititrijario (letren txotxongiloa)* (*Abecedario titiridario (el guiñol de las letras)*, Denonartean, 2017) lanagatik Espainiako Haur eta Gazte Literaturaren Sari Nazionala jaso zuen. Epaimahaiak "oihartzun sinbolisten aliterazioaz, nonsense umoreaz, absurdoaz, errodariar fantasiaz eta euskal ahozko tradizioaren oihartzunez elikatzen den hizkuntza poetikoaren erabileran maisutasunagatik" saritu du egilea.

## Lanak 
thumb|Juan Kruz Igerabide, *Jonas eta hozkailu beldurtia* liburuko pasarte bat irakurtzen.
[thumb|1995ean [Aiurri (aldizkaria)|Aiurri aldizkarian]]
Haren liburuen zerrenda oso luzea eta oparoa da: narrazioa, nobela, saiakera, poesia, haur eta gazte literatura... denetarik idatzi du. Hauek dira azken urteetan haur eta gazte literaturan idatzi dituenak:

* *Gorputz osorako poemak* (2005, Aizkorri)
* *Ilargia ezpainetan* (2006, Erein)
* *Pipitaki* (2006, Aizkorri)
* *Adio Jonas* (2007, Aizkorri)
* *Sudurretik txintxilika* (2007, Edebe-Giltza)
* *Haizearen tunela* (2009, Giltza)
* *Misterioa argitu arte* (2010, Elkar)
* *Motoa* (2012, Alberdania)
* *Ur: euriaren liburua* (2014, Denonartean)
* *Satorra hegan* (2015, Edebe-Giltza)
* Ez lemaio. Arrasateren erreketa (2017, Beta)
* Doneaneko alaba (2021, Alberdania)
* *Motx-Motxean: aforimoak hasiberrientzat* (2021, Denonartean) Koldobika Jauregiren irudiekin.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Gipuzkoako idazleen zerrenda

* 31 eskutik

## Kanpo estekak 
* Juan Kruz Igerabide literaturaren zubitegian
* Juan Kruz Igerabideren hainbat poema basqueliterature.com webgunean
* Juan Kruz Igerabideren lanak *Alberdania* argitaletxean
* Juan Kruz Igerabideren ipuin bat landuta C1 mailarako: mintzamena
* Juan Kruz Igerabideri elkarrizketa
* Elkarrizketa Ikasbilen
* *Lainoa janez l*iburuaren aurkezpena Berrian
* Aitor Ortiz de Pinedo (2025). Juan Kruz Igerabideren "Izar ona": puzzlea gelarako. Zenodo.

### Bideoak 
*  CILIJ Fundazioaren elkarrizketa
*  haurrekin topaketa, CILIJ Fundazioak antolatua
* "Zangotraba" eleberriaz, Sautrela saioan
* Idazle eskola 2009
* Et incarnatus orkestra

* Idazlea itzultzaileen lantegian, 2013