Mikhail Loris-Melikov

**Mikhail Tarielovitx Loris-Melikov kondea** (; ;) politikari eta militar erruso-armeniar zen, zalditeriako jenerala eta enperadorearen segizioko jenerala.

Loriko printzeak, Loris-Melikov, antzinako familia noble baten ordezkariak dira, zeinen arbasoak XIV. mendean Lori hiriaren eta izen bereko probintziaren jabe baitziren. Georgiako gizarte aristokratiko gorenekoak ziren. Loris-Melikoven printze-familia 1832an ezarri zen errusiar noblezian.

## Biografia 
### Lehen urteak 
Tbilisien jaio zen, Kaukaso Erregeordetzan, Errusiar Inperioan 1826an, armeniar jatorriko Melikov familian Tariel Zurabovitx Loris-Melikov printzeari eta honen emazte Ekaterina Ahverdova printzesari, eta San Petersburgon hezi zen, lehenik Ekialdeko Hizkuntzen Lazarev Institutuan, eta gero Zaindarien Kadete Institutuan. Husar errejimendu batean sartu zen, eta handik lau urtera (1847) Kaukasora bidali zuten, non hogei urte baino gehiago eman zituen, eta zalditeriako ofizial ospetsu eta administratzaile trebe baten ospea lortu zuen. Azken gaitasun horretan, nahiz eta soldadu sutsua izan, bere ardurapeko biztanleria gerrazale eta nahasia prestatzea zuen helburu, administrazio zibil militarretik ohiko administraziora igarotzeko, eta lan horretan maisua zuen tresnarik gogokoena.

### Karrera militarra 
1877-78ko Errusia-Turkiar Gerran, ''corps d'armée* bereizi baten buru izan zen Turkiako mugan, Asia Txikian. Ardahango gotorlekua hartu ondoren, Ahmed Muhtar Pashak atzera bota zuen Zevinen, baina, ondoren, bere aurkaria garaitu zuen Ajarian, Kars hartu zuen ekaitzaren ondorioz, eta Erzerum setiatu zuen. Zerbitzu horiengatik hartu zuen konde titulua. Bigarren mailako San Jurgiren Ordena eman zioten 1877ko urriaren 27an, Ajarian egindako zerbitzuagatik.

### Administratzaile zibila 
Hurrengo urtean, Loris-Melikov Behe Volga eskualdeko behin-behineko gobernadore jeneral bihurtu zen, izurritearen agerraldi bati aurre egiteko. Hartu zituen neurriak hain izan ziren eraginkorrak, ezen Errusia Erdiko probintzietara eraman baitzuten nihilisten eta anarkisten aurka borrokatzeko, hauek terrorismo-politika hartu baitzuten, eta Kharkoven gobernadorea hiltzea lortu baitzuten.

Borroka horretan lortutako arrakastaren ondorioz, San Petersburgon sortu zen *Batzorde Administratibo Goren*eko buru izendatu zuten, 1880ko otsailean tsarraren hilketa saiakeraren ondoren, oro har terroristen asaldurari aurre egiteko. Hemen, Kaukason bezala,  aparteko neurriak baino, metodo juridiko arruntak erabiltzea nahiago zuela erakutsi zuen, baita handik gutxira bere bizitza probestu ondoren ere. Uste zuen politika onena gaizkiaren sustraia jotzea zela, herriaren nahigabearen kausak ezabatuz, eta Alexandro II.a enperadoreari erreforma administratibo eta ekonomikoen eskema handi bat gomendatu zion. Alexandrok, ordura arte erabilitako errepresio polizialaren metodo xumearen eraginkortasunean fedea galtzen hasia baitzen, entzungor egin zion iradokizunari. 1880ko abuztuan Batzorde Gorena desegin zenean, Loris-Melikov kondea Barne Arazoetako ministro izendatu zuen, aparteko botereekin.

Proposatutako erreformen eskema berehala hartu zen esku, baina ez zen inoiz gauzatu. Enperadoreak *ukase'' bat sinatu zuen, zenbait batzorde sortuz, funtzionariz eta partikular bikainez osatuak, administrazioaren hainbat adarretan erreformak prestatzeko, eta, zemstvotarren herri ordezkariei karguak ematen zitzaizkien bitartean, ez zitzaien botoa ematen utzi. Errusiako intelektualek erreformei iseka egin zieten: Ukase hau Loris-Melikovek diseinatu eta defendatu zuen, eta enperadoreak onartu zuen egunean bertan, 1881eko martxoaren 13an, enperadorea hil zuten. Baina hilketaren ondoren, Loris-Melikovek zalantza egin zuen herri-batzorde baten agindua argitaratzeari buruz, eta tsar berriaren zain geratu zen, oso aurka baitzegoen.

Tsar berria bere aitak, Alexandro II.ak, aldarrikatutako erreforma batzuk desegiten hasi zenean, Loris-Melikov kondeak zenbait hilabete geroago dimisioa eman zuen, eta erretiratuta bizi izan zen 1888ko abenduaren 22an Nizan hil zen arte.

## Kargu politikoak 
## Kanpo estekak