Manuela M. Veloso

**Manuela Maria Veloso** (Lisboa, Portugal, 1957ko abuztuaren 12a) portugaldar-estatubatuar ikertzailea eta irakaslea da Carnegie Mellon Unibertsitateko Informatika Eskolan, non Ikaskuntza automatikoko Departamentuko zuzendaria izan zen. Robotikan eta adimen artifizialean aditua da nazioartean. Adimen Artifizialaren Aurrerapenerako Elkarteko (AAAI) lehendakaria izan zen 2014ra arte, eta Federakuntza MamCup-en fundatzaile eta presidente ohia ere izan zen. AAAI, Elektrikaren eta Elektronikako Ingeniarien Institutua (IEEE), Zientziaren Aurrerapenerako Elkarte Estatubatuarreko (AAAS) eta Makina Konputazionalen Elkarteko (ACM) kidea da. 

2018ko maiatzean, JP Morgan Chasek kontratatu zuen adimen artifizialaren arloko ikerketan burua izateko.

## Biografia 
### Hezkuntza 
Manuela Velosok Goi Mailako Institutu Teknikoko (Lisboa, Portugal) Ingeniaritza Elektrikoko lizentziatura eta masterra jaso zituen 1980an eta 1984an, hurrenez hurren. Ondoren, Bostongo Unibertsitatean hasi zen lanean, eta Informatikako Arteen Maisutza jaso zuen 1986an. Carnegie Mellon Unibertsitatera joan zen eta 1992an bere Informatikan Doktoretza jaso zuen "*Arrazoibide analogiko bidezko ikaskuntza helburu orokorreko arazoetan*" izenburuko tesiarekin, Jaime Carbonellek gainbegiratua.

### Ibilbidea 
Doktoretza jaso eta gutxira Manuela Velosok Carnegie Mellon Informatika Eskolako fakultatearekin bat egin zuen laguntzaile irakasle lanetan. 1997an, irakasle elkartua izatetik 2002an irakasle izatera igaro zen. Veloso behin-behineko irakaslea zen Massachusettseko Tecnologia Institutuan 1999-2000 ikasturtean, 2006-2007 ikasturtean Radcliffe Instituto Estudio Aurreratuaren erakundeko Harvardeko Unibertsitateko bazkidea, eta behin-behineko irakaslea Hiri Aurrerapen eta 2013-2014 ikasturtean Zientziarako Zentroan (CUSPIDE) New Yorkeko Unibertsitatean (NYU). 2009an ACM/SIGART Agente Autonomoen Bilaketaren Saria irabazi zuen. IJCAI-07rako Programaren aurkezlea izan zen. 2007ko urtarrilean 6@-12, Hyderabad estatuan (India), eta AAAI-05ren aurkezlea izan zen, 2005eko uztailaren 9a@13, Pittsburghen. CACM Editorialeko eta AAAI Aldizkariko kidea izan zen. Arrazoiketa analogikoaren bidezko plangintzari buruzko liburu baten egilea da. 2015ean, Velosok 32 PhD ikasle graduatu zituen. 2016. urtean Carnegie Mellon Ikaskuntza Automatikoko Departamentuko lider izendatu zuten.

Velosok honelaxe deskribatzen ditu bere ikerketa-helburuak: "*Eragile autonomoak eraginkortasunez eraikitzea, non ezagutza, pertzepzioa eta ekintza konbinatuta dauden lanen plangintza, exekuzioa eta ikaskuntza zuzentzeko*". Veloso eta ikasleek robot autonomo mota bat ikertu eta garatu dute, besteak beste, futbol-robot ekipoak eta zerbitzu mugikorreko robotak. Bere futbol robotikoko jokalariek munduko munduko Robocop delakoa irabazi dute behin baino gehiagotan, eta mugikorren CoBot robotek 1.000 KM-tik gora nabigatu ditu euren kasa unibertsitate-eraikinetan. 2016ko azaroan egindako elkarrizketa batean, Velosok garapen bidean dauden sistema autonomoetan berezkoa den erantzukizun etikoaz hitz egin zuen, eta bere baikortasuna adierazi zuen, teknologia gizakiaren onerako erabiltzeko erabiliko zela esanez.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 1995ean Zientzia Nazionalaren Fundazioaren KARRERA Saria.
* 1997an Allen Newell Bilaketa Bikaintasunaren Domina.   
* 2003an AAAI bazkidea
* 2006/2007 Radcliffe bazkidea Ikasketa Aurreraturako Radcliffe institutuan (Harvard Unibertsitatea)
* 2010 Elektrikaren eta Elektronikako Ingeniarien Institutuko (IEEE) bazkidea
* 2010 Zientzia Aurrerapenerako Amerikako Elkarteko (AAAS) bazkidea
* 2009 ACM/SIGART Agente Autonomoen Ikerketa Saria*
* 2012 Einstein Aulki Irakaslea, Txinako Zientzia Akademia
* 2016 ACM Asociados, "adimen artifizialaren arloan ekarpenak egiteko, batez ere, plangintza, ikaskuntza, eragile-sistema anitzak eta robotika."

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak