open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Parasite (2019ko filma)

***Parasite*** () 2019ko Bong Joon-ho korear zinema zuzendariaren film komikoa da. Bi familiaren arteko harremanaren inguruko komedia beltza da *Gisaengchung*.

Filmak Cannesko Zinemaldian Urrezko Palma irabazteaz gain, oso kritika onak jaso zituen. 92. Oscar Sarietan, sei izendapen lortu zituen, eta hauetatik lau sari eskuratu zituen: Film onenaren Oscar Saria, Zuzendari onenaren Oscar Saria, Jatorrizko gidoi onenaren Oscar Saria eta Nazioarteko film onenaren Oscar Saria. Film onenaren Oscar Sari nagusia irabazi zuen ingelesez besteko lehen filma bihurtu zen.

## Argumentua 
Ki-taeken familiako guztiak langabezian daude, eta Park familia aberatsaren bizimoduak izugarrizko interesa pizten die. Egun batean, semea Parken etxean ingelesezko eskolak emateko gomendatzen dute. Bidaia kontrolaezin baten hasiera izango da, eta inor ez da onik aterako.

## Aktoreak 
* Song Kang-ho: Ki-taek
* Lee Sun-kyun: Mr. Park
* Cho Yeo-jeong: Yeon-kyo
* Choi Woo-shik: Ki-woo
* Park So-dam: Ki-jung
* Jang Hye-jin: Chung-sook
* Lee Jung-eun: Moon-gwang
* Jung Ziso: Da-hye
* Jung Hyeon-jun: Da-song
* Park Seo-joon: Ki-wooren laguna

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Larrua ontze

[thumb| Larrua ontzen [Marrakexen ]]
**Larrua ontzea** edo **larrua apaintzea**, batzuetan **zurra**, larrua tratatzeko prozesua da. Lan hau egiten duena *larrugina*, *larru-ontzailea* edo *zurratzailea* da. *Larru-lantegia*, *larrugindegia*, *larru-apaindegia* edo *zurrategia* larruak prozesatzen diren lekua da.

Larrua ontzea larruko proteina egitura betirako aldatzen duen prozesua da, iraunkorragoa eta ustelezinagoa eginez eta, gainera, koloreztatzen du.
## Kanpo estekak
State of the Union (telesaila)

***State of the Union*** 2019ko estatubatuar telesail komikoa da, Stephen Frears eta Nick Hornbyk SundanceTVrentzat egina.

## Sinopsia 
Krisian den bikote batek terapia saioak hasi aurretik tabernan igarotzen dituen tarteen kontakizuna da telesaila. Harreman hautsien drama garratza eta desadostasunen naturaltasuna uztartuz, komedia lotsagabea osatu dute Hornby eta Frears sortzaile beteranoek. Harreman konplexuak gidoi adimentsuetan islatzeko gaitasuna erakutsi dute.

## Aktoreak 
* Rosamund Pike: Louise
* Chris O'Dowd: Tom

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
José Antonio Reyes

**José Antonio Reyes Calderón** (Utrera, Espainia, 1983ko irailaren 1a - Alcalá de Guadaíra, 2019ko ekainaren 1a) espainiar futbolari profesionala izan zen.

16 urterekin Espainiako futbol liga txapelketan debutatu zuen Sevilla Futbol Klub taldearekin, garai hartan Espainiako futbol maila gorenean debuta egin zuen futbolaririk gazteena bihurtuz.
UE Engordany

**Unió Esportiva Engordany** Andorrako futbol taldea da, Escaldes-Engordany herrikoa.

## Palmaresa 
### Andorran: 1 
* Liga (0): bigarren 2017-18 denboraldian.
* Kopa (1): 2019.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
José Vilallonga

**José Vilallonga Gipuló** (Figueres,  – Bilbo, ) kataluniar industrialaria eta enpresaburua izan zen.

Mariano Vilallonga industrialariaren semea, ingeniaritza ikasi zuen. 1846tik aurrera Bizkaiko siderurgiaren enpresetan parte hartu zuen. 1861ean Rafaela Ybarrarekin ezkondu zen.

1892tik aurrera Bizkaiko enpresak elkartzeko saiakera egin zen. José Villalonga Gipuló eta Luis Zubiria Ybarrak Victor Txabarri eta Pedro Pascual Gandariasekin negoziazioa ireki zuten ahalik eta 1901ean fusionatzea erabaki zuten arte. La Iberiak enpresa horiekin batzea eskatu zuen

## Erreferentziak
Gabala FK

**Gabala FK** (izen osoa *Qəbələ İdman Klubu*) Azerbaijango futbol taldea da, Qabala hirikoa. Azken urteetan puntako taldea osatu du eta Kopa bat irabazi du.

## Palmaresa 
### Azerbaijanen: 2 
* Azerbaijango liga (0): bigarren 2016-17 eta 2017-18 denboraldietan
* Azerbaijango kopa
** Txapelduna (2): 2019, 2023.
** Finalista (3): 2014, 2017, 2018.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
FC Ararat-Armenia

**FC Ararat-Armenia** (armenieraz Ֆուտբոլային Ակումբ Արարատ-Արմենիա) Armeniako futbol talde onenetakoa da, Erevan hiriburukoa.

## Historia 
Talde oso berria da. 2017an sortu zen FC Pyunik taldearen akademiako jokalariekin eta **FC Avan Academy** izena hartu zuen. 2018an Samvel Karapetyan enpresagizon multimiloidun armeniar-errusiarrak erosi zuen eta **FC Ararat Mosku** izenarekin Errusiako bigarren mailako (3. maila) erdialdeko multzoko txapelduna izan zen. Ez zuen mailaz igotzeko agiria lortu eta Karapetyanek izena aldatu eta Armeniako lehen mailan inskribitu zuen.

Armeniako ligako aurreneko denboraldian txapelduna izan da, FC Pyunik taldeari puntu bakarreko aldea aterata. 2020an errazago irabazi du liga eta Kopa finalera iritsi zen baina 5-5 egin ondoren FC Noah taldeak penalti jaurtiketetan garaitu zuen.

## Palmaresa 
* Armeniako Liga (2): 2019, 2020.
* Armeniako Kopa (1): 2024.

## Kanpo estekak
Albany (argipena)

**Albany** izan daiteke:

### Ameriketako Estatu Batuak 
* Albany (Kalifornia)
* Albany (Georgia)
* Albany (Illinois)
* Albany (Indiana)
* Albany (Kentucky)
* Albany (Louisiana)
* Albany (Minnesota)
* Albany (Missouri)
* Albany (New Hampshire)
* Albany, New York, estatuko hiriburua
* Albany (Ohio)
* Albany (Oklahoma)
* Albany (Oregon)
* Albany (Pennsylvania)
* Albany (Texas)
* Albany (Vermont)
* Albany (Wisconsin)
* Albany (Wyoming)

### Ikus, gainera 
* Albany konderria (argipena)
Timothy Olyphant

**Timothy David Olyphant** (Honolulu, 1968ko maiatzaren 20a) estatubatuar aktore bat da. Seth Bullock sheriffa Deadwood-en (2004-2006), eta Raylan Givens AEBetako presozaina, Justified (2010-2015) sailean, telebistako lanengatik ezaguna da.

*Scream 2* (1997), *Go* (1999), *Gone in 60 Seconds* (2000), *The Broken Hearts Club: A Romantic Comedy* (2000), *Dreamcatcher* (2003), *The Girl Next Door* (2004) , *Live Free edo Die Hard / Die Hard 4.0* (2007), *Hitman* (2007), *A Perfect Getaway* (2009), *The Crazies* (2010), *I Am Number Four* (2011) eta *Rango* (2011) filmetan protagonista izan da.
Txinako xaboi-arbola

**Txinako xaboi-arbola** (*Koelreuteria paniculata*) Sapindaceae familiako landare zuhaitz espezie bat da, jatorriz Asiako ekialde, Txina eta Koreakoa .

## Deskribapena 
Zuhaitz txiki edo ertaina da, hostoerorkorra, 7 metroko altuera izan dezake, koroa zabala eta kupula itxura du. Hostoak pinatuak dira, 15-40 cm luze, inoiz 50 cm arte eta 7-15 foliolo ditu neurriz 3-8 cm luzerakoak.

Loreak horiak dira, lau petalo modu asimetrikoan eta oinarrian kolore gorria-laranja. Fruitua 3-6 cm luze eta 2-4 cm-ko kapsula da, berdea eta heltzean, udazkenean, laranja-arrosa kolorea hartzen du; haziak 5-8 mm-ko diametroa dute eta marroi iluna edo beltzak dira.

## Laborantza 
Batez ere zuhaitz apaingarri gisa landatzen da mundu osoko zona epeletan, loreak, hostoak eta hazien itxura estetikoak direla eta.

Landare honek Royal Horticultural Society- ren "Garden Merit Award" saria irabazi du. 

Haziak erreta jan daitezke, baina normalean ez dira kontsumitzen.

Zenbait eremutan, esaterako ekialdeko Ameriketako Estatu Batuetan eta batez ere Floridan, espezie inbaditzailea da.

## Taxonomia 
*Koelreuteria paniculata* Erich Laxmann- ek deskribatu zuen eta *Novi Commentarii Academiae Scientiarum Imperalis Petropolitanae* 16: 563-564, f. 1. 1772. 

## Etimologia 
***Koelreuteria*** : Joseph Gottlieb Kölreuter (1733-1806) omenez emandako izen orokorra, botanikari alemaniarra, doktorea, Historia Naturaleko irakaslea eta Karslruheko Lorategi Botanikoa . 

***Paniculata*** : latinezko epiteteoak " ***panikulekin*** " esan nahi du 

## Sinonimia 
* *Koelreuteria apiculata* Rehder eta EH Wilson
* *Koelreuteria bipinnata* var. *apiculata* (Rehder eta EH Wilson) FC Nola eta CN Ho
* *Koelreuteria chinensis* (Murray) Hoffmanns.
* *Koelreuteria paniculata* var. *apiculata* (Rehder eta EH Wilson) Rehder
* *Koelreuteria paniculata* var. *Lixianensis* HL Tsiang
* *Paullinia aurea* Radlk.
* *Sapindus chinensis* Murray
* *Sapindus paniculata* (Laxm. ) Dum. Cours. 

## Iruditegia 

Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-06-Blasen-Esche-2012-gje.jpg
Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-10-Blasen-Esche-Bluete-2012-gje.jpg
Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-26-Blasen-Esche-Trieb-2012-gje.jpg
Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-42-Blasen-Esche-Blatt-2020-gje.jpg
Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-64-Blasen-Esche-Frucht-2012-gje.jpg
Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-74-Blasen-Esche-Herbstlaub-2012-gje.jpg
Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-86-Blasen-Esche-Frucht-2012-gje.jpg
Baden-Baden-Koelreuteria paniculata-94-Blasen-Esche-Frucht-2017-gje.jpg

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
# Txinako Editorialen Flora Batzordea. 2007. Txina 12: 1-534. Science Press eta Missouri Botanical Garden Press, Beijing eta St. Louis.

## Kanpo estekak
Angola (argipena)

**Angola** hegoaldeko Afrikako herrialde bat da.

Horretaz gain, **Angola** hurrengoa daiteke:

## Lekuak 
* Angola Portugesa, Portugalgo lurralde kolonial historiko bat

### Ameriketako Estatu Batuak 
* Angola (Delaware)
* Angola (Indiana)
* Angola (Kansas)
* Angola (New York)
PFC Lokomotiv Plovdiv

260px|eskuinera|thumb|2008ko taldea.
**PFC Lokomotiv Plovdiv** (bulgarieraz *ПФК Локомотив Пловдив*, "Professional Football Club Lokomtiv"), Bulgariako futbol taldea da, Plovdiv hirikoa.

## Palmaresa 
### Bulgarian: 5 
* Liga:
** Txapelduna (1): 2003-04.
** Bigarrena (2): 1972-73, 2020-21.
* Kopa:
** Txapelduna (2): 2019, 2020.
** Finalista (4): 1960, 1971, 1982, 2012.
* Bulgariako Superkopa (1): 2004.
* Sobietar Armadaren Kopa (1): 1983.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Arco (argipena)

**Arco** hurrengoa izan daiteke:

## Lekuak 
### Italia 
* Arco, Italiako udalerria, Trentoko probintzia autonomoan kokatua

### Ameriketako Estatu Batuak 
* Arco (Idaho)
* Arco (Minnesota)
* Sleep Train Arena, jatorriz ARCO Arena, Sacramento hirian dagoen kirol pabilioia

## Beste erabilera batzuk 
* Arco (itsasontzia), lurrunezko eta zurezko oskoldun arrantzu binakakoa
David Milch

**David Sanford Milch** (Buffalo, New York, 1945eko martxoaren 23a) telebistako zuzendari eta idazle estatubatuarra da. Hainbat telebistako ikuskizunak sortu ditu, besteak beste, *NYPD Blue* (Steven Bochco-ekin batera sortua) eta *Deadwood*.

Milch-ek desoreka bipolarra du. Alzheimer gaixotasuna diagnostikatu zioten 2017an.
Jeepers Creepers (2001eko filma)

**Jeepers Creepers**, 2001eko Víctor Salva estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako beldurrezko film bat da. Gina Philips, Justin Long,
Jonathan Breck eta Eileen Brennan aktoreek antzeztu zuten.

Izenburua *Jeepers Creepers* (1938) abestiarengandik hartzen du.

*Jeepers Creepers 2* (2003) eta *Jeepers Creepers 3* (2017) jarraipenak dauzka.

## Argumentua 
Trish Jenner (Gina Philips) eta bere anai txikia den Derry (Justin Long) AEBetan barna bidaiatuz doaz, bidaiaren monotonia beren eztabaidek bakarrik etengo dute.

Bapatean, ezerezaren erdian, abandonatutako eliza bat topatuko dute, eraikinaren teilatua beleek estalia dago, eta pertsonaia misterioso batek zeozer ur-irteerara bota duela ikusiko dute. Une hartatik aurrera ihesaldi beldurgarri bati ekingo diote, inork inoiz irudikatuko ez lukeen izaki hilgarri eta izugarrienak atzetik jarraitzen dituela.

## Aktoreak 
* Gina Philips: Patricia "Trish" Jenner
* Justin Long: Darius "Darry" Jenner
* Jonathan Breck: Creeper / Polizia burusoila
* Patricia Belcher: Jezelle Gay Hartman
* Brandon Smith: Davis Tubbs sarjentua
* Eileen Brennan: Cat Lady
* Jon Beshara: Robert Gideon soldadua
* Avis-Marie Barnes: Natasha Weston soldadua
* Tom Tarantini: Roach

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
The Black Hole

***The Black Hole*** (euskaraz *Zulo Beltza*), 1979ko Gary Nelson estatubatuar zinema zuzendariaren zientzia-fikziozko film bat da. Maximilian Schell, Anthony Perkins, Robert Forster, Joseph Bottoms, Yvette Mimieux, Ernest Borgnine, Roddy McDowall eta Slim Pickens aktoreek antzeztu zuten.

Walt Disney Company estudioek ekoitzi zuten.

## Argumentua 
USS Palomino espaziontzia kanpo espazioa denbora luzez arakatzen egon ondoren Lurrerako itzulera bidean doala zulo beltz baten ingurura iritsi da. Zulo beltzak espaziontzia irestera doanean, eskifaiako kideek mugimendu bitxiak egiten dituen beste espaziontzi erraldoi batekin topo egingo dute.

## Aktoreak 
* Maximilian Schell: Hans Reinhardt doktorea
* Anthony Perkins:. Alex Durant doktorea
* Robert Forster: Dan Holland kapitaina
* Joseph Bottoms: Charlie Pizer tenientea
* Yvette Mimieux: Kate McCrae doktorea
* Ernest Borgnine: Harry Booth
* Tom McLoughlin: S.T.A.R. kapitaina ("**S**pecial **T**roops/**A**rms **R**egiment").
* Roddy McDowall: V.I.N.CENTen ahotsa *(krediturik gabe)*
* Slim Pickens: B.O.B. Zaharraren ahotsa *(krediturik gabe)*

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
Ardmore (argipena)

**Ardmore** ( edo ) hitzak "altuera handia" esan nahi du. Honako hau izan daiteke:

## Lekuak 
### Irlandako Errepublika 
* Ardmore (Waterford konderria), Irlandako hegoaldeko Munster probintziako Waterford konderriko herrixka

### Erresuma Batua 
* Ardmore (Antrim konderria), Ipar Irlandan
* Ardmore (Fermanagh konderria), Fermanagh konderriko hiriburua, Ipar Irlandan
* Ardmore (Derry konderria), Ipar Irlandan
* Ardmore (Tyrone konderria), Tyrone konderriko herria, Ipar Irlandan
* Ardmore (Barra), Hebrides kanpokoak, Eskozian
* Ardmore (Easter Ross), Eskozian

### Ameriketako Estatu Batuak 
* Ardmore, Alabama
* Ardmore (Indiana)
* Ardmore (Maryland)
* Ardmore (Missouri)
* Ardmore (Oklahoma)
* Ardmore (Pennsylvania)
* Ardmore (Hego Dakota)
* Ardmore (Tennessee)
Rafael Medina Vilallonga

**Rafael Medina Vilallonga** (Bilbo, 1905 – Sevilla, ) andaluziar politikari eta abokatua izan zen.

Gerra Zibilean falangistekin borrokatu zuen. Gero, 1943 eta 1947 artean Sevillako alkate eta Gorteetako prokuradore izendatu zuten. 1938an Victoria Eugenia Fernández de Córdoba ezkondu zuen eta *iure uxoris* Alcalá de los Gazules eta Medinaceliko duke bilakatu zen.
Jeanne Tripplehorn

**Jeanne Marie Tripplehorn** (Tulsa, Oklahoma, 1963ko ekainaren 10a) estatubatuar aktorea da.

## Filmografia 
### Filmak 
### Telebista
Jeepers Creepers 3

***Jeepers Creepers 3***, 2017ko Victor Salva estatubatuar zinema zuzendariaren beldurrezko film bat da. Jonathan Breck, Meg Foster, Gabrielle Haugh, Chester Rushing, Stan Shaw, Brandon Smith, Meg Wright eta Gina Philips aktoreek antzeztu zuten.

*Jeepers Creepers* (2001) eta *Jeepers Creepers 2* (2003) aurrekariak dauzka, gain zuzen ere, film honetako istorioa kronologikoki aurreko bien artean gertatzen da.

## Argumentua 
Tubbs (Brandon Smith) sarjentu eszeptikoak Creeper deabrua behingoz suntsitzeko asmoz talde armatu batekin nere indarrak batuko ditu. Deabrua eta taldekideen arteko borroka odoltsua jazotzen den heinean, izakiaren jatorriaren berri izango dute.

## Aktoreak 
* Jonathan Breck: Creeperra
* Stan Shaw: Dan Tashtego sheriffa
* Meg Foster: Gaylen Brandon
* Brandon Smith: Davis Tubbs sarjentua
* Gabrielle Haugh: Addison "Addi" Brandon
* Ryan Moore: Kirk Mathers
* Meg Wright: Gracie Mathers
* Chester Rushing: Buddy Hooks
* Jordan Salloum: Kenny Brandon
* Gina Philips: Trisha "Trish" Jenner (kameoa)
* Michael Sirow: Michael Miller
* Joyce Giraud: Dana Lang udaltzaina
* Jason Bayle: Cal Hooks
* Michael Papajohn: Frank
* Thomas Francis Murphy: Bernardi jauna
* Carrie Lazar: Beth Mathers

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Il colosso di Rodi

***Il colosso di Rodi*** (eusk.: 'Rodasko kolosoa'), 1961eko Sergio Leone italiar zinema zuzendariaren ezpata eta sandalia edo peplum film bat da. Rodasko kolosoan oinarritutako filma da. Rory Calhoun, Lea Massari, Georges Marchal, Conrado San Martín eta Ángel Aranda aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
K.a. 280. urtea, Antzinako Grezia. Dario (Rory Calhoun) Atenasko heroia Rodas uhartean bere osaba Lisipo (George Rigaud) bisitatu eta egun batzuetako atsedenaz gozatzen ari da, bide batez eraikitzetik amaitu berri duten Rodasko kolosoa miresteko parada izango du. Baina, bat-batean, Serse (Roberto Camardiel) uharteko errege tiranoaren aurka altxatu diren esklaboen matxinadak asaldatuko du. Sersek matxinada zapaltzeko feniziarrekin aliantza burutzen saiatuko da.

## Aktoreak 
* Rory Calhoun – Dario
* Lea Massari – Diala
* Georges Marchal – Peliokles
* Conrado San Martín – Thar
* Ángel Aranda – Koros
* Mabel Karr – Mirte
* Mimmo Palmara – Ares
* Roberto Camardiel – Serse erregea
* Alfio Caltabiano – Kreonte
* George Rigaud – Lisipo

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Isabel de Ceballos-Escalera y Contreras

**Isabel de Ceballos-Escalera y Contreras** (Segovia, 1919ko maiatzaren 29a - Madril, 1990ko martxoaren 29a) museo zuzendaria eta kontserbadore espainiarra izan zen. Prado Museoaren zuzendariordea eta Espainiako Arte Dekoratiboen Museo Nazionalaren zuzendaria, eta *Hispanic Society* elkarteko kidea.

## Biografia 
Segovian jaio zen 1919ko maiatzaren 29an. Espainiako Gerra zibilean (1936-1939) *Sanidad Militar*reko erizaina izan zen, kanpainako hainbat ospitaletan lan egin zuen. Zenbait gurutze militarretako bereizketa balio izan zion lana. CFABA-ren bitarteko funtzionarioa izan zen (*Cuerpo de Archiveros, Bibliotecarios y Arqueólogos*) eta 1942tik lan egin zuen Espainiako Liburutegi Nazionalean eta Espainiako Arkeologia Museo Nazionalean (MAN).

Ondoren, 1943an, lizentziatura lortu zuen Filosofía eta Letretan (Historia atalean) Madrilgo Unibertsitate Zentralean. Urte bat geroago, 1944an, CFABA-ren funtzionario oposizioa atera zuen, ondorioz, Cerralbo Museoan kontserbadorea izan zen (1944); zuzendaria Murtziako Museoan (1945-1946); MAN-en kontserbadorea (1946-1971); Prado Museoan kontserbadorea (1971-1974), kontserbadorea eta zuzendariordea (1975) eta zuzendaria (1983); eta azkenik Espainiako Arte Dekoratiboen Museo Nazionalean kontserbadorea (1974-1989) eta azken urte horretan erretiroa hartu zuen.

Aldi berean, Espainiako Administrazio Publikoaren Museo Nazionalean zuzendari (1961-1989) izan zen eta Cervantesen Jaiotetxearen Museoan zuzendari (1968-1989), Alcalá de Henaresen biak.

Madrilen hil zen urte batean geroago, 1990ko martxoaren 29an. Segoviako San Martín hilerrian lurperatu zuten.

## Indusketa arkeologikoak 
Indusketa arkeologikoetan parte hartu zuen: 1945-1949 artean Duratóngo nekropoli bisigodoan (Segovia); 1952an Puente del Arzobispon (Toledo); Talavera de la Reinan (Toledo) 1973an; eta Complutum aztarnategi erromatarrean (Alcalá de Henares, Madril).

## Beste jarduera batzuk eta karguak 
* Complutenseko Unibertsitatean Filosofia eta Letren Fakultatean irakasle laguntzailea izan zen (1950-1956).
* Estatu mailako hainbat erakusketen komisarioa izan zen.
* Alfontso X.a *Jakintsua*ren Ordenaren Komendadorea izan zen (1959).
* *Hispanic Society of America* elkartearen kide ez numerarioa.
* *Real Academia de la Historia y Artes de San Quirce* (Segovia) akademiaren kide ez numerarioa.
* *Académie Internationale de La Céramique* akademiaren kidea.

## Argitalpenak 
Bere lan nagusien artean honako hauek aurkitzen dira:

* La Cruz de Vilabertrán. Madril. (1950)
* Segovia Monumental. Madril. Plus Ultra (1953)
* El Marqués de Lozoya. Semblanzas y bibliografía. Madril. Fundación Universitaria Española.(1985)
* Juan de Contreras y López de Ayala, marqués de Lozoyako markesaren, memorien edizioa.

## Erreferentziak 
## Kanpoko Loturak 
* MARTÍN-ICAL, P. (2019-05-12): "La segoviana Isabel de Ceballos, una mujer tan brillante como desconocida", *El Norte de Castilla.*
Beñat Sarasola (kantaria)

**Beñat Sarasola** (Urruña, Lapurdi, 1942) abeslari lapurtarra da. Guk taldea talde historikoaren sortzailea izan zen, Joanes Bordarekin batera 1968an. Geroago kide gehiago integratu zituzten: Panpi Lakarrieu, Pier Paul Berzaitz, Beñat Davant eta Eneko Labeguerie.

Ahotsa, gitarra eta hitz zorrotzak ziren talde honen kantaera indartsuaren oinarria. Euskal Herriak bizi zuen egoera politikoa salatzea zuten helburu, errebindikazioak zabaltzea.

1974an egin zuten beren lehen ikuskizuna ('Aita, seme, laborari').

2005ean bilduma bat kaleratu zuen taldeak, 30 urteko ibilbidea batzen zuena.

## Diskografia 
* *Presondegietan zuengatik* (?)
* *Euskalduna naiz eta* (?)
* *Laborarik, langile eta nagusi* (Elkar, 1977)
* *Herria zain* (Elkar, 1985)
* *Gerlarik ez* (Elkar, 1987)
* *Arrozten* (Elkar, 1990)
* *Bidez bide* (IZ, 1995). Lan hau aurrekoak baino askoz jantziagoa zegoen (txirula, pianoa, kontrabaxua, trikitia, txeloa, perkusioak...) eta konposizio garaikideagoak biltzen zituen. Halaber, borroka kantuak ez ezik, sentimentalak eta lirikoak ere baditu lan horrek.

## Kolaborazioak 
* *Ortziken* (Elkar, 1976)
* *Euskal Herriak izan behar du euskalduna eta librea!* (1996)
* *Gaur olerkiak, bihar presoak Euskal Herrirat!* (1998)
* *Hamahiru (t)alde* (IZ, 1997)
* *Manex Erdozaintzi-Etxart. Omenaldiko Kantaldia II* (2004)

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Euskal Musika garaikidea

## Kanpo loturak 
* Euskalduna naiz eta kantua Youtuben
FK Akademija Pandev

**FK Akademija Pandev** (mazedonieraz Фудбалска Академија Пандев, *Fudbalska Akademija Pandev*) Ipar Mazedoniako Errepublikako futbol taldea da, Strumica hirikoa.

## Historia 
Goran Pandev nazioarteko jokalari mazedoniarrak futbol akademia bat sortu zuen 2010 urtean bere herrian. Gaztetxoekin hasi zen lanean eta 2014 urtean senior taldea osatu zuen. 2017an lehen mailara igotzea lortu zuen eta 2019an lortu du aurreneko titulua, Ipar Mazedoniako Kopa. 2021ean Kopa final berria jokatu zuen baina penalti jartiketetan galdu zuen.

## Palmaresa 
### Mazedonian: 1 
* Ipar Mazedoniako liga (0): bigarrena 2021-22an
* Ipar Mazedoniako kopa:
** Txapelduna (1): 2019
** Finalista (1): 2021

## Kanpo estekak
Real Sociedad 2019-2020

Entrenatzailea:  Imanol Alguacil (17-18, 18-Egun)
* 15px = Kapitainak.
* 15px = Epe luzeko lesioa.
*  25 baino handiagoa den dortsala duten joklariak Sanse taldeko jokalariak dira, eta beraz bigarren edo lehen taldearekin jokatu dezakete partidak. LFP-ko arauak diotenez, lehen taldeko jokalariek 1-etik 25-erako dortsalak eraman beharko dituzte. 

#### Lagatakoak 
#### Neguan joanak 
### Neguko merkatua 2020 
### Udako merkatua 2019 
### Estatistikak 
*Jokalariak guztira: 29*

### Denboraldiko Hamaikakoa 
*Konpetizio guztiak kontutan harturik, hamaikakoetan geheien agertu diren jokalariak.*

350px

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Balzan FC

260px|eskuinera|thumb|Balzan taldeko jokalariak 2019ko Kopa garaipena ospatzen
**Balzan FC** Maltako futbol taldea da, Balzan hirikoa.

## Palmaresa 
### Maltan: 1 
* Liga (0): bigarrena 2016-17 eta 2017-18 denboraldietan.
* Kopa:
** Txapeldun (1): 2019.
** Finalista (1): 2016.
* Maltako Superkopa (0): finalista 2018an.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Mr. Link: jatorri galdua

***Mr. Link: Jatorri galdua*** () 2019ko Chris Butler-ek zuzendu eta idatzitako abentura-filma da, eta Laika, LLC-ek ekoiztua. 2019ko ekainaren 7an, filma zinema aretoetan estreinatu zen Espainian (eOne Films Spain-en banaketaren pean), eta hiru hizkuntzatara bikoiztu zuten (gaztelarra, katalana eta euskara). Euskarazko bikoizketak Zineuskadik zein Eusko Jaurlaritzaren laguntza izan zuen.

## Argumentua 
Lionel Frost ikertzaileak mitoak eta munstroak ditu ikergai. Izaki arraro eta maitagarri bat aurkituko du, bere espezieko azkena, eta Mr. Link izena jarriko dio. Frostekin batera, Mr. Linkek bidaia zoragarri bezain dibertigarri bati ekingo dio duela asko galdutako Yeti lehengusua aurkitzeko asmoz.

Horretarako, Adelina Fortnight abenturazale adoretsuaren laguntza izango dute, beronek baitauka Yetien kokagunea adierazten duen mapa bakarra. Hirurek elkar hartuta, arrisku ugari gainditu beharko dute helmugara iristeko.

## Euskarazko bikoiztaileak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Peloponeso (periferia)

**Peloponeso** () hegoaldeko Greziako eskualde eta periferia da, izen bereko penintsulan dagoena.

## Banaketa administratiboa 
Peloponeso bost prefekturatan (*nomoi*) azpibanatua dago:
* Arkadia
* Argolida
* Korintia
* Lakonia
* Mesenia

## Hiri nagusiak 
Peloponesoko hiri nagusiak (2001eko erroldaren arabera) honako hauek dira:

* Kalamata (54.065 biztanle)
* Korinto (30.434 biztanle)
* Tripoli (28.976 biztanle)
* Argos (25.068 biztanle)
* Esparta (16.473 biztanle)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Kamel Eddine Fekhar

**Kamel Eddine Fekhar** (Ghardaïa, 1963ko urtarrilaren 1 &ndash; Blida, 2019ko maiatzaren 28a) sendagile eta militante politikoa zen, giza eskubideak eta bere gutxiengo etnikoa defendatzailea, Aljeria erdialdeko Mzab haranean bizi diren mozabita amazig berbereen buruzagia.. Aljeriako gobernuak hainbat aldiz aldiz atxilotu eta torturatu zuen. 2019ko martxoaren 31an,berriz atxilotu zuten eta bi hilabete geroago, giltzapeturik zegoela, osasunez larri ospitaleratu eta hil zen.

## Erreferentziak
En mai, fais ce qu'il te plaît (2015eko filma)

'''''En mai, fais ce qu'il te plaît''''' 2015eko Christian Carion frantziar zinema zuzendariaren film belikoa da.

## Argumentua 
Nazien inbasiotik ihesi, Frantzia iparraldeko herri bateko biztanleek euren etxeetatik alde egingo dute, eta haur alemaniar bat eramango dute beraiekin batera, aita Arrasen atxilotu dutelako. Baina inbasioaren osteko kaosari esker, honek kartzelatik ihes egitea lortuko du eta semearen bila abiatuko da, Ingalaterrara itzuli nahi duen soldadu eskoziar baten laguntzarekin.

## Aktoreak 
* August Diehl : Hans
* Olivier Gourmet : Paul
* Mathilde Seigner : Mado
* Alice Isaaz : Suzanne
* Matthew Rhys : Percy
* Joshio Marlon : Max
* Laurent Gerra : Albert
* Jacques Bonnaffé : Roger

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Epiro

**Epiro** (, euskaraz kontinente esan nahi duen hitza; ) hego-ekialdeko Europako eskualde geografiko eta historikoa da, gaur egun Greziaren eta Albaniaren artean banaturik dagoena. Pindo mendilerroaren eta Itsaso Jonikoaren arteko lurrak hartzen ditu. Antzinatean greziar tribuak bizi ziren bertan, Epiroko Erresuma eratu zutenak. Ioanina da hiri nagusia.

## Geografia 
Iparraldean, Iliria eta Mazedonia ditu, ekialdean Tesalia, hegoaldean, Anbraziako golkoa eta Etolia, eta mendebaldean Jonikoa. Antzinate klasikoan erdialdeko eta iparraldeko zatiek Molosia izeneko lurraldea osatzen zuen; Pindo mendilerroak banatzen du eskualde hau Tesaliatik.

Eskualde menditsua da. Garia eta beste labore batzuk, barazkiak, fruituak, olibak eta tabakoa lantzen dira, batez ere.

## Historia 
Antzinatean erresuma askea izan zen. Sarri izan zituen gerrak Mazedoniarekin, Molosiako erregeek eta Filipo II.a Mazedoniakoak adiskidetasun ituna sinatu zutelarik izan ezik. Izan ere, Filipo Epiroko Olinpiarekin ezkondu zen; haien seme izan zen Alexandro Handia, Mazedoniar Inperioaren sortzailea.

K.a. IV. mendearen amaieran eta K.a. III. mendearen hasieran izan zuen Epirok bere garairik gorena, Pirroren erregealdian. Hiri nagusia Dodona zen, Molosian kokatua, eta ospetsua zen bere orakuluagatik. Alexandro I.a Epirokoak, berriz, Butrint hirian ezarri zuen bere egoitza. Erromaren kontra garaile atera zen, K.a. 146an Emilius Paulusek eskuratu zuen arte. 

IV. mendearen amaieran, Teodosio enperadoreak Erromatar Inperioa banatu zuelarik, Bizantziar Inperioaren zati bilakatu zen. 1205-1318 bitartean, Epiroko Despoterriaren erdigunea izan zen. 1430an, Otomandar Inperioaren esku geratu zen, baina bertako biztanleek saio ugari egin zituzten haiek kanporatzeko (Skanderbeg, 1444-1468; Ali Paxa Ioaninakoa, 1788-1822).

Balkanetako Gerraren (1912-1913) ondoren, Greziaren zati bihurtu zen, herrialdeko mendebaldeko muturreko Epiro prefektura edo periferia osatuz. Epiroren iparraldeko zatia Albaniaren zati da 1944tik (Iparraldeko Epiro).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Our Brand Is Crisis (2015eko filma)

***Our Brand Is Crisis*** 2015eko David Gordon Green estatubatuar zinema zuzendariaren komedia dramatikoa da.

## Argumentua 
Jane Bodine aholkularia, eskandalu lazgarri baten ostean, "Calamity" ezizena jarri zioten, eta lanik gabe gelditu zen. Orain, ordea, Boliviako Presidentetzarako hautagai batek kontratatu ditu bera eta bere taldea, inkestetan oso datu txarrak dituela-eta, bere irudia hobetzen lagundu diezaion. Lan honek, ordea, arazoak ekarriko dizkio Bodine aholkulariari, Pat Candy bere betiko etsaia aurkarietako baten kanpainan lanetan ari baita.

## Aktoreak 
* Sandra Bullock: 'Calamity' Jane Bodine
* Scoot McNairy: Richard Buckley
* Billy Bob Thornton: Pat Candy
* Anthony Mackie: Ben
* Ann Dowd: Nell
* Joaquim de Almeida: Pedro Castillo
* Zoe Kazan: LeBlanc
* Reynaldo Pacheco: Eduardo
* Dominic Flores: Hugo
* Louis Arcella: Rivera
* Octavio Gómez Berríos: Pepe
* Luis Chavez: Abraham
* Tilda Del Toro: Pedro Castilloren idazkaria

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tirarse al monte

***Tirarse al monte*** 1971. urtean eginiko espainiar film dramatikoa da, Alfonso Ungríak zuzendutakoa.

## Sinopsia 
Mendi babesgabe batean talde bat bizi da: emakume haurdun bat, mistiko bat, inkonformista bat... baina bikote berri bat azaldu eta dena aldatuko da.

## Pertsonaiak 

* Julieta Serrano
* Yelena Samarina
* José Renovales
* Luis Ciges
* Francisco Llinás
* Andrés Mejuto
* Carlos Otero as Guardia
* Mario Gas
* Maxi Martín
* Ricardo Lucía
* José Vidal
* Manuel Pereiro
* María Reniu: hilerriko emakumea
* Carlos Vasallo
* Luis Alonso
* Danièle Juving: Conchita

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Takers

***Takers*** 2010eko John Luessenhop estatubatuar zinema zuzendariaren thrillerra da.

## Argumentua 
Lapur talde baten gorabeherak dira istorio honen ardatza. Urteetan zehar hainbat lapurreta egin dituzte, eta erloju baten mekanismoak bezain zorrotz funtzionatu izan dute beti. Inolako arrastorik utzi gabe sartu eta irten izan dira, eta bizimodu normala izan dute lapurreta baten eta bestearen artean. Orain, azken lapurreta egin nahi dute, 20 milioi dolar osteko. Baina arazoak izaten hasiko dira esperientzia handiko detektibe bat euren kasua ikertzen hasten denean.

## Aktoreak 
* Matt Dillon: Jack Welles
* Paul Walker: John Rahway
* Idris Elba: Gordon Thomas "G" Cozier
* Jay Hernandez: Eddie "Hatch" Hatcher
* Michael Ealy: Jake Attica
* T.I.: Delonte "Ghost" Rivers
* Chris Brown: Jesse Attica
* Hayden Christensen: A.J.
* Zoe Saldana: Lilly
* Marianne Jean-Baptiste: Naomi Cozier
* Glynn Turman: Duncan detektibea
* Steve Harris: Carver tenientea
* Johnathon Schaech: Scott
* Gaius Charles: Max
* Gideon Emery: Sergei
* Zulay Henao: Monica Hatcher
* Nick Turturro: Franco Dalia
* Andrew Fiscella: Security Chief
* Gino Anthony Pesi: Paulie Jr.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Roux

thumb| Roux zuria.
**Roux-a** oinarrizko saltsetako asko loditzeko erabiltzen den irina eta gantz nahastea da: bexamel saltsa, saltsa espainiarra, velouté saltsa eta beste prestaketa batzuk. Gantza gurina, gurin gardendua, oliba olioa, landare-olioa, txerri-gantza edo hegazti-gantza izan daitezke, eta irina ohi da gari-irina baina arto-irina izan daiteke. Oinarrizko saltsa da saltsa konplexuagoak egiteko, edo zopak edo kremak egiteko oinarria.

## Kanpo estekak
Julieta Serrano

**Julieta Serrano Romero** (Bartzelona, ) aktore katalana da, Pedro Almodóvar eta Ventura Pons zuzendariekin egindako lanengatik ezaguna.

## Filmografia
El hombre oculto

***El hombre oculto*** 1970. urtean eginiko espainiar film dramatikoa da, Alfonso Ungríak zuzendutakoa.

## Sinopsia 
Gerra Zibila amaitu eta berehala, gizon bat ezkutatuko da frankisten jazarpena saihesteko.

## Pertsonaiak 
* Carlos Otero: Martín
* Yelena Samarina: Amalia
* Julieta Serrano: Clara
* Luis Ciges: Santos
* Mario Gas: Belénen mutil-laguna
* Carmen Maura: Belén
* Cecilia Bayonas: neskato
* Laura Bayonas: neskato
* José María Nunes: komandante
* Tatiana Samarina: neskato

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jelena Samarina

**Jelena Georgievna Volozhanina** (; Omsk, Sobietar Batasuna,  - Madril, ), **Jelena Samarina** izen artistikoz ezaguna, errusiar aktorea izan zen. Juan Manuel López espainiar errefuxiatua ezkondu eta bikotea Espainiara joan zen non Jelenak pertsonaia zitalak antzeztu zituen.

## Filmografia hautatua 
* *Cuéntame* (2004)
* *Antivicio* (2001)
* *La duquesa roja* (1997)
* *Don Juan en los infiernos* (1991)
* *Lulú de noche* (1986)
* *Cervantes* (1981)
* *Madrid al desnudo* (1979)
* *Las truchas* (1978)
* *La Carmen* (1976)
* *Tirarse al monte* (1974)
* *El hombre oculto* (1971)
* *Españolas en París* (1971)
* *The House of 1,000 Dolls* (1967)
* *Currito de la Cruz* (1965)
* *Chantaje a un torero* (1963)
* *El balcón de la luna* (1962)
* *¡Viva lo imposible!* (1958)

## Erreferentziak
Senta Berger

**Senta Berger** (Viena, ) austriar aktorea da, zineman eta telebistan aritutakoa.

## Filmografia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Callistemon citrinus

**Eskuila zuhaitza** (*Callistemon citrinus*) Myrtaceae familiako zuhaixka da, jatorriz Queensland, New South Wales eta Victoria estatuetakoa (Australia). Arroilen artean eta kostaldetik gertu dauden zingiretan hazten da. Euskal Herrian zuhaitz apaingarri modura aurkitu dezakegu.

## Deskribapena 
2 - 10 m bitarteko altuera izan dezake, hostoak 3-7 cm luze eta 5-8 mm zabal izan ohi dute; loreek, aldiz, 6-10 cm-ko luzera 4-7 cm-ko diametroa. Estamineak gorri, moreak, edo lila koloreko antera ilunak dituzte .

## Taxonomia 
*Callistemon citrinus* (Curtis) Skeels-ek argitaratu zuen *U.S. Department of Agriculture Bureau of Plant Industry Bulletin* 282:49 1913. urtean. 

## Etimologia 
***Callistemon*** : jatorriz grezieratik "estamine ederrak" esan nahi du, zuhaitzak duen infloreszentzia ikusgarriei erreferentzia eginez.

***citrinus*** : latin epitetoa "zitrikoak" esaten du, duen limoi usainagatik. 

## Sinonimia 
* Curtis, *Citrina Metrosideros* . Mag. 8: t. 260 (1794).
* *Melaleuca citrina* (Curtis) Dum. Cours., Bot. Cult. 3: 282 (1802).
* *Callistemon laevis* Stapf, Bot. Mag. 150: t. 9050 (1925), pro sin. 

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
# Berendsohn, WG, AK Gruber eta JA Monterrosa Solomon. 2012an. Nova Silva Cuscatlanica. Jatorrizkoa eta Salvadorreko zuhaitzak. 2. zatia: Angiosperma - Familiak M a P eta Pteridophyta. Englera 29 (2): 1-300.
# Liogier, H. eta L. Martorell. 1982. Puerto Rico Adj. Uharteak 1-342. Puerto Rico Unibertsitateko Río Piedras editoriala.
# Liogier, HA 1994. Spermatophyta: Myrtaceae to Cyrillaceae. Descr. Puerto Rico eta Adj. Isl. 3: 1-461.

## Kanpo estekak
Elke Sommer

**Elke Sommer** (Berlin, ) alemaniar aktorea da, zineman eta telebistan aritutakoa. Bere ibilbidea Hollywood eta Europa artean egin zuen.

## Filmografia hautatua 
## Erreferentziak
Amelia Tiganus

**Amelia Tiganus** (Galați, Errumania, 1984ko martxoaren 11) aktibista feminista da. Emakumeen salerosketatik bizirik ateratakoa, abolizionista da eta *Feminicidio.net* plataformako koordinatzailea izan zen.

## Bizitza 
Tiganus Errumanian jaio eta hazi zen. 13 urte zituela, eskolatik etxerako bidean bortxatu zuten eta geroztik bere ibilbidea aldatu zen. Ez zuen lotsagatik salatu eta bortxatekek jarraitu zuten. Irakasle edo medikua izan nahi zuen baina ikasketak utzi zituen. 17 urterekin lagun batek kaptatu zuen eta, egoerak bultzatuta, bere proposamena onartuz Iberiar Penintsula aldera abiatu zen. 2002an hasi zen prostituzioan Alacanten. Bost urtez 40 prostituzio etxe baino gehiagotan aritu zen, Euskal Herrikoetan barne. 2007an azken hauetariko batean zegoela, prostituzioa uztea erabaki zuen eta geroztik Gipuzkoan bizi eta taberna batean lan eginez, aldi berean aktibismo feministan murgildurik dirau.

## Aktibista feminista 
thumb|250px|Amelia Tiganus Bilbon, 2019.
Prostituzioa utzi eta denbora batera Tiganus feminismoaren ildo teorikoak ezagutzen hasi zen. Hori dela eta, berak bizitakoei bestelako interpretazioa ematen hastean, aktibismora bideratu zituen bere esku hartzeak. 2015etik aurrera *Feminicidio.net* webgunearen egitasmoaren koordinatzailea izan da hiru urtez prostituzioaren kontsumoa saihesteko sentsibilizazio tailerrak zein hausnarketarako baliabideak hedatuz. Prostituzioan diharduten andreen bizimodua hobetzen laguntzearen aldekoa da, baita aldi berean prostituzioa desagertzeko urratsak ematearen defendatzailea ere.

Estatu mailan zein Latinoamerikan antolaturiko kongresuetan parte hartzen du eta hitzaldiak ematen ditu bere bizipenetatik abiatuz eta prostituzioaren abolizioaren aldeko diskurtsoak sustatuz.

## Sariak eta errekonozimenduak 
* 2019an Seneca Falls saria, IX Jornada Casa de la Dona de Xirivella, Valentzia.

## Erreferentziak 
## Kanpo loturak 
* Amelia Tiganusi elkarrrizketa EITB-*360 grados* programan (2018)
* Amelia Tiganusi elkarrizketa EITB- *360º Punto de vista* programan (2019)
* Feminicidio.net ataria
1964ko Eurovision Abesti Lehiaketa

**1964ko Eurovision Abesti Lehiaketa** urtero ospatzen den Eurovision Abesti Lehiaketaren bederatzigarren edizioa izan zen. Kopenhageko Tivolis Koncertsal aretoan ospatu zen, Danimarkan, martxoaren 21ean. Aurkezlea Lotte Wæver izan zen.

Garailea Italiako Gigliola Cinquetti izan zen, "Non ho l'età" kantuarekin. Italiaren lehen garaipena izan zen.

Hamasei herrialdek hartu zuten parte, aurreko hiru edizioetako kopuru berdina. Portugalek lehen agerraldia egin zuen, Suediak partaidetza eten zuen bitartean artisten greba bat zela eta.

## Lehiaketa 
## Kanpo estekak 
*  Eurovision webgune ofiziala
Lauren Cohan

**Lauren Cohan** (Cherry Hill, New Jersey, 1982ko urtarrilaren 7a) britainiar-estatubatuar aktorea da.

## Filmografia 
### Filmak 
### Telebista
Don't ask, don't tell

'''Don't ask, don't tell''', , 1993ko abenduaren 21etik 2011ko irailaren 20ra Ameriketako Estatu Batuetako Indar Armatuetan homosexualitateari buruz indarrean egondako politikak jasotako izendapena da. Legedi Federalak (10 U.S.C. § 654) ezarri eta 2010eko abenduaren 16ean Ameriketako Estatu Batuetako Ordezkarien Etxeak eta 2010eko abenduaren 18an Ameriketako Estatu Batuetako Senatuak atzera bota ondoren, abenduaren 22an Barack Obama presidenteak indargabetu zuen.

Legeak AEBetako Indar Armatuetako homosexual edo bisexual orori Armadako kidea zen artean bere sexu-joera ezagutzera ematea edo homosexualitateari buruz mintzatzen debekatzen zien, 10 U.S.C. § 654 (b) atalean adierazitako salbuespen egoeretan bakarrik. Bestalde, "ez galdetzeak", debekatutako jokaerarik ez balegoke, goi karguek bere zerbitzupeko kideen sexu-joerei buruzko galdeketa edo ikerketa burutzeko debekua ezartzen zuen. Legeak "bere sexu-joera jakitera eman edo jarduera homosexualak izaten saiatzen den" edonori Estatu Batuetako Indar Armatuetan zerbitzatzea debekatzen zion, horrek "goi estandar morala, orden ona eta disziplina, eta gaitasun militarraren funtsa den unitatearen irmotasunarentzat onartezina den arrisku nabarmengaitza sortu dezakelako".thumb|eskuinera|Armadaren gida ofiziala
## Kanpo estekak
War of the Buttons (1994ko filma)

***War of the Buttons*** (euskaraz *Botoien Gerra*), 1994ko John Roberts zinema zuzendariaren drama eta abenturazko film bat da. *La Guerre des boutons* (1962) filmaren berregokitzapena da, biak ere Louis Pergaud frantziar idazleraren *1912ko izenburu berdineko eleberrian* oinarritua dago. Liam Cunningham, Gregg Fitzgerald eta Colm Meaney aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
1960ko hamarkada, Cork konderria. Ballydowse eta Carrickdowse herrietako haur taldeak elkarren arteko arerioak dira, *Ballyak* (langile klasekoak) eta *Carrickak* (maila ertainekoak) elkar borrokatu eta irabazleek garaipen sari gisa atzemandako arerioen botoiak, zapaten lokarriak eta kantzontziloak bereganatzen dituzte. Beren leloa: "gerra gehienak urteak irauten dituzte, honek afaria heltzen denerako amaitua behar du".

## Aktoreak 
* Gregg Fitzgerald: Fergus
* Gerard Kearney: Con Handi
* Anthony Cunningham: Con Txiki
* Darragh Naughton: Boffin
* Brendan McNamara: Tim
* Kevin O'Malley: Fishy
* John Cleere: Peter
* Thomas Kavanagh: Riley
* John Coffey: Geronimo
* Colm Meaney: Geronimoren aita
* Yvone McNamara: Maeve
* Liam Cunningham: Eskolako irakaslea
* John Crowley: Pat
* Stuart Dannell-Foran: Tich
* Eveanna Ryan: Marie
* Helen O'Leary: Helen
* Daniele Tuite: Fionnuala

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Mariano Vilallonga

**Mariano Vilallonga Ybarra** (Bilbo,  – Madril, ) bizkaitar politikari, industrialari eta industria-ingeniaria izan zen.

José Vilallonga eta Rafaela Ybarraren semea, ingeniaritza ikasi zuen. Bizkaiko siderurgiaren enpresetan parte hartu zuen.

Alderdi Liberal-Kontserbadorearen kidea, 1896, 1898 eta 1899an Figueres ordezkatu zuen Kongresuan eta 1903-1904 eta 1905-1907 artean Gironako probintzia Senatuan.

## Erreferentziak
Zerrendako zenbaketa proportzional

**Zerrendako zenbaketa proportzionala**, **zenbaketa proportzional plurinominala** edo **ordezkaritza proportzionaleko sistema**, hauteskunde sistemen kategoria bat da non ezartzen den hautagaitzek jasotako botoen ehunekoa modu proportzionalean islatuko direla esleitutako jarleku kopuruan. Gehiengoaren zenbaketa uninominalaren aldean, sistema proportzional hauek ordezkaritza aukera ematen die hauteskunde barrutietan gehiengo erlatiborik lortu ez duten hautagaitzei.

## Kanpo estekak
Karlštejn gaztelua

**Karlštejn gaztelua** (txekieraz *hrad Karlštejn*; alemanez: *Burg Karlstein*), Txekiar Errepublikako Karlštejn udalerrian dagoen gaztelu bat da, Praga hiriburutik 30 kilometro hego-mendebaldera. Herrialde guztiko gaztelu bisitatuenetako bat da.

1348an Karlos IV.ak, Bohemiako Erresumako erregeak, eraikitzea agindu zuen, Germaniako Erromatar Inperio Santuaren enperadorea hautatua eta izendatua izan zenean. Eraikuntza 1350etik 1421era luzatu zen, eta ondoren hainbat zaharberritze izan ditu.

## Iruditegia 

Irudi:Karlštejn_6.jpg|Karlštejn gaztelua eta herria
Irudi:Weltliche_Schatzkammer_Wien_(189)2.JPG|1421. urteaz geroztik Germaniako Erromatar Inperio Santuaren koroa gazteluan gordea dago.
Irudi:Karlštejn_kolem_r._1850_(Franz_Kaliwoda,_August_C._Haun).jpg|1850 inguruko margoa.
Irudi:Karlstejn_z_hankovce_od_v_1.jpg|Gaur egun.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Cazalis (abizena)

**Cazalis** Euskal Herriko hainbat lekutan hedaturik dagoen abizen okzitandarra da.

## Jatorria 
thumb|Cazalis (Landak)
Abizen honek Okzitaniako Cazalis (Landak departamentua) zein Cazalis (Gironda departamentua) izeneko herrietan jatorria izan dezake.

## Euskal Herrian izandako hedapena 
Lea-Artibai eskualdean, ahozko tradizioan jaso da abizen horretako lehen pertsona Markina-Xemeinera ailegatu zela Napoleon Bonaparteren garaian: Pierre Cazalis. Horregatik, bere ondorengoei *Pirrinekuek* ezizena ezarri zitzaien. Bizkaiko Elizaren Histori Artxiboan agertzen den Juan Pedro Cazalis Soulaet izan daiteke gizon hori, Justa Rufina Agirresarasua Sarasua anderearekin Pedro Gregorio (1807) eta Joan Angel (1809) semeak izan zituena, eta 1867an hil zena.

Zarautzen dauden Cazalistarren artean, berriz, Donostiako Elizbarrutiko Artxibo Historikoan agertzen den lehen errejistroa Jose Faustino Cazalis Lapeira eta Micaela Larrañaga Odriozolaren arteko ezkontza-agiria da, 1880 urtekoa. Familia honek Markina-Xemengoekin lotura izan dezake, lehen aipatu dugun Gregorio Cazalis Agirresarasuak Juana Ramona Lapeira Iriarte izeneko andrearekin ezkondu baitzen 1844 urtean; eta Jose Faustino izeneko semea izan baitzuten 1854ean.

XX mendean zehar Markina-Xemeingo familia honen adar bat Lekeitiora aldatu zen; harrezkero hedatu zen abizena herri honetan. Madrilen jokatu eta gero 1910eko eta 20ko hamarkadetan Kuban aritu zen. Madrilera itzulita Espainiako Gerra Zibila piztu zen; errepublikarren alde borrokatu zen. 1939an Habanara erbesteratu zen, eta bertan bizi izan zen 1959an hil arte. Bere seme Segundo Cazalis Goenaga (Habana, 1924) kazetari ospetsua izan zen Venezuelan eta Kuban, eta 1968an *Los Hijos de Gernika* dokumentala zuzendu zuen. Asier Cazalis musikari venezuelarra ere adar honetako ondorengoa da.

## Abizen hau duten euskaldun ezagunak 
thumb|Mikel Cazalis
* Jose Maria Cazalis Eiguren (fr) politikari lekeitiarra.
* Mikel Kazalis musikari zarauztarra.
* Asier Cazalis (es) musikari venezuelarra.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Austerlitzeko Gudua

**Austerlitzeko Gudua** 1805. urteko abenduaren 2an frantziarren eta austro-errusiarren artean Austerlitzen- egungo Slavkov u Brnan- izandako gudua izan zen. **Hiru Enperadoreen Gudua** ere deitu zitzaion. Napoleonek Austria eta Errusiako enperadoreak garaitu zituen.

Austerlitzekoa Napoleonen garaipenik nagusienetariko bat izan zen, Frantziako Lehen Inperioak bederatzi urteko borroka baten ondoren Hirugarren Koalizioa erabat menderatu baitzuen. Gudu-zelaia Austerlitzetik gertu, egungo Slavkov u Brnan, Brnotik hamar kilometrotara zegoen, Moravian, orduan Austriar Inperioan eta egun Txekiar Errepublikan dagoena. Austerlitzek Hirugarren Koalizioaren gerra amaitu zuen eta aste batzuk aurrerago Presburgeko Bakea sinatu zuten. Taktikaren ikuspegitik, guduaren planteamendua Napoleonen maisulana izan zen, Cannae edo Gaugamelaren parekoa.

Ulmgo guduan austriarrak menderatu eta gero, frantziar gudarosteek 1805eko azaroan Viena hartu zuten. Austriarrek borroka saihestu zuten errusiarrak ailegatu eta abantaila izan arte. Napoleonek iparralderantz bidali zuen bere armada aliatuak jazarriz, baina gero, atzera egiteko agindua eman zion ahularena eginez. Guduaren aurreko egunetan bere armadak borrokatzeko moduan ez zegoenaren planta egin zuen, baita gudu-zelaia bere oinetan zuen Pratzen muinoa utziz. Frantziar armada Pratzenen magalean utzi eta bere eskuinaldeko hegala ahuldu zuen aliatuek handik eraso zezaten eta gainontzeko armada erabiliz arerioa inguratuz. Davout mariskalak zuzenduriko III. Gorputzak Vienatik atera zen arin Napoleonen utzitzako zuloa betetzeko. Bitartean, austro-errusiar eraso bortitzak babesik gabe utzi zuen bere erdialdea eta Soult mariskalak zuzenduriko IV. Gorputzak gogor jo zuen. Aliatuen erdialdea erabat suntsiturik, frantziarrek hegaletara jo zuten arerioak sakabanatuz eta milaka preso hartuz.

Aliatuen porrotak gogorra izan zen Frantzisko enperadorearen gogorako. Frantziak eta Austriak berehala sinatu zuten armistizio bat eta, abenduaren 26an, Presburgeko Bakea, zeinaren bidez Austria Koaliziotik at geratu zen. Austriarrek Italia eta Bavariako eskualdeak galdu zituzten frantsesen alde eta 40 miloi liberako isuna ordaindu zuten. Austerlitz ondoren Rhingo Konfederazioa sortu zen, Frantzia eta Erdialdeko Europa arteko lastaira baten moduan funtzionatu zuena. Konfederazioak alferrikako bilakatu zuen Germaniako Erromatar Inperio Santua eta 1806an Frantzisko tronu horri abdikatu zion. Hala ere, bakea ez zen iraunkorra izan. Prusiak kezkaturik zegoen frantziar interbentzionismoaz eta laster Laugarren Koalizioaren gerra piztu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Karitateko Andra Mariaren Santutegia (Illescas)

**Karitateko Andra Mariaren Santutegia** Toledoko probintziako Illescas herrian, Gaztela-Mantxa erkidegoan dagoen eliza da. 1500 urtean Karitateko Ospitalearen eliza izan zen. Grekoren margolan interesgarriak gordetzen ditu.

## Historia 
Cisneros kardenalak Illescasko herriari moja komentu bat eraikitzeko baimena eskatu zio. Aukeratutako tokian VII. mendean Ildefonso Toledokoak sortutako Beneditar ordenaren komentua izana zen. Cisnerosek proposatu zuena, aldiz, Frantziskotar familiakoa izan zen. Baimenaren truke, Cisnerosek herriaren erdigunean ospitalea eta santutegia eraiki zituen. Santutegian Karitateko Andra Maria ezarri zuten eta tenpluari berak eman zion izena. Jatorrizko eraikinaren planoak Pedro de Gumiel arkitektoak egin zituen.

Filipe II.a Espainiakoa Karitatearen Birjinaren zalea zen eta sarritan hurbildu zen santutegi horretara. Halaber, haren emaztea, Joana Austriakoa eta gorteko nobleak ere sarritan joaten ziren. Errege horrek ospitalea eta eliza berritzeko agindua eman zuen. Lan horiek Nicolás de Vergara gaztea arkitektoak eta haren semeak, Juan de Vergarak, egin zituzten, 1588an eta 1600an.

1603an Grekoak erretaula nagusia egin zuen. Aldi berean, Andra Mariaren bizitzaren inguruko bost margolan egin zituen: *Deikundea*, *Karitateko Andra Maria*, *Andra Mariaren koronazioa* eta *Jaiokundea*, elizan bertan ikus daitezkeenak, eta *Ama Birjinaren ezkontza*, azken hau Errumaniako Arte Museo Nazionalean dago. Elizan Grekoren beste lan bat ikus daiteke: *San Ildefonso*. Elizan ere gai historikoa duen beste margolan bat dago, *Cisneros, fundador del hospital de Illescas* (Cisneros, Illescasko ospitalearen fundatzailea), Alejandro Ferrant y Fischermans margolariak 1892an egina eta urte horretan Arte Ederren Nazio Erakusketan lehen domina eskuratu zuena.

## Karitateko Andra Maria 
Karitatekoa Illescasko zaindaria da. Birjinaren irudia 1955ko urriaren 12an koroatua izan zen.

## Iruditegia 

GRECO Anunciacion.jpg|*Deikundea*. Grekoa.
GRECO Caridad.jpg|*Karitateko Andra Maria*. Grekoa.
GRECO Coronacion.jpg|*Andra Mariaren koronazioa*. Grekoa.
GRECO Natividad.jpg|*Jaiokundea*. Grekoa.
GRECO San Ildefonso.jpg|*San Ildefonso*. Grekoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo loturak 
* :Informazioa udaletxearen webgunean.
* :Santutegiaren bideoa.