open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Shenzhen Center

**Shenzhen Center**, baita ere **Dabaihui Plaza** () Shenzhenen (Guangdong probintzian, Txina) dagoen etxe orratza da. 375.5 metro ditu eta 80 solairu. Eraikitzeko lanak 2012an hasi ziren eta 2021ean osatu zen. Posmoderno estilokoa da. Diseinua Kohn Pedersen Fox Associates bulegoak prestatu zuen.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Arte postmoderno

## Kanpo estekak
Mollie Faustman

**Mollie Faustman** (pseudonimo, **la Vagabonde** ; Stockholm, 1883 - Stockholm, 1966) suediar margolari, marrazkilari, kazetari eta idazlea izan zen.

## Biografia 
Jatorriz Kungsholmen barrutikoa, Mollie Faustman Edvard Faustman ingeniariaren eta Alma Karsten irakaslearen hiru alabetako bat izan zen.  Carl Wilhelmson artista suediarrarekin ikasi zuen Göteborgeko Valand Arte Eskolan 1905etik 1908ra.  1910ean, Parisera joan zen Henri Matisserekin ikasketak burutzeko . 

Faustman Gösta Törneqvistekin ezkondu zen 1910etik 1915era, Gösta Chathamekin bigarren aldiz ezkondu aurretik 1917tik 1926ra. Bi seme-alaba izan zituzten, Tuttan Faustman-Hedberg (1917-1999) eta Hampe Faustman (1919-1961).  Olofskolan eta Viggbyholmsskolan bezalako eskola pedagogiko berritzaileen eraikuntzan parte hartu zuen Stockholmeko inguruan. 

Faustman Stockholmeko Skogskyrkogården hilerrian lurperatu dute. 

## Karrera artistikoa 
1909an, Faustmanek Gösta Törneqvist, Frans Timén eta Carl Luthander artistekin batera aurkeztu zituen bere lehen lanak.  Batez ere, espresionismoaren eta erromantizismoaren ezaugarriak dituzten kolore biziko paisaietan zentratu zen, haurrentzako motiboak barne.   Erretratuak ere egin zituen, besteak beste, Uno Henning, Ture Nerman eta Hanna Borrie. 

Faustman *Optimisterna* artisten elkarteko kide izan zen 1924tik 1932ra, eta taldearekin erakusketa egin zuen Liljevalchs konsthall-en. *Independentna* arte taldean sartu zen. Bakarkako hainbat erakusketa egin zituen Stockholmeko Artisten Etxean 1930eko eta 1940ko hamarkadetan, eta kristau arte garaikideaz betetako talde-erakusketetan parte hartu zuen. 1949an Människans glädjeämnen koadro monumentala egin zuen Härnösands småskoleseminarium-en. 

Faustman Nationalmuseum, Moderna Museet, Gothenburg Art Museum, Länsmuseet Gävleborg, Östergötlands Museum, Norrköpings konstmuseum eta Hälsingland Museum-en dago ordezkatuta.    

## Karrera literarioa 
*La Vagabonde* ezizenez, Faustmanek aldizka idazten zuen *Idun* eta *Dagens Nyheter* egunkarietan.  1926an, paper handia izan zuen *Fäderneslandet* tabloide aldizkaria itxi zuen kanpainan.  Hainbat liburu ere argitaratu zituen, liburuen ilustrazioak egin zituen eta komiki-tirak marraztu zituen, hala nola, *Tuttan* eta *Putte*, *Dagens Nyheter* egunkarian.  

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Paisaiaren historia

**Paisaiaren historia** paisaiari dagokion ikerketa eremu bat da. Giza taldeek ingurunearen itxura fisikoa zein modutan eraldatu duten ikertzen du, hala antzina nola gaur egun egiten diren ekintzak hain zuzen ere. Beste diziplina batzutako datuak erabiltzen ditu eraldaketa hori aztertzeko; arkeologia, arkitektura, ekologia, aire argazkiak, tokiko historia eta geografia historikoa.

## Kontzeptuaren sorrera 
W. G. Hoskinsek 1955. urtean argitaraturiko *The Making of the English Landscape* ("Ingalaterrako paisaiaren moldaketa") liburuarekin egin zen ezagun paisaiaren historiaren kontzeptua. Gaur egun *Society for Landscape Studies* elkarteak hilabetero argitaratzen du *Landscape History* aldizkaria.

## Paisaiaren eraldaketaren helburua 
Gizakiak bere onurarako eraldatu izan du inguruan zuen paisaia. Esate baterako basoak moztu izan dira lurrak nekazaritzarako edo abereen hazkuntzarako erabili ahal izateko; monokultiboak ezarri dira, hala nekazaritzan nola basogintzan ustiatzeko; eremu lehorretan ureztatze sistemak garatu dira nekazaritza lur eremuak handitzeko...

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Caparrosoko zubia

**Caparrosoko zubia** edo **Kaparrotsuko zubia** Aragoiko Erriberako Caparroso edo Kaparrotsu udalerrian Erdi Aroko harrizko zubi bat da, Aragoi ibaiaren gainean. 1700ean zituen 11 begietatik 9 baino ez zaizkio geratzen 1787ko uholde handira arte. Duela gutxi berritzen ari dira.

Gaur egun, Caparrosoko edo Kaparrotsuko zubia bera eta aduanako kabina herriko armarrian daude. Horrek ematen du aurreko mendeetan zubiak izan zuen garrantziaren berri. Aragoiko Erriberako beste herri batzuetan, Zarrakaztelu, Santakara edo Martzillan, esaterako, txalupak edo pontoiak zeuden batetik bestera gurutzatzeko, baina, askotan, erabili gabe geratzen ziren, ur-goraldien ondorioz. Horregatik zen hain garrantzitsua Caparrosoko zubia, bera baitzen, Tuterakoarekin batera, Mendialdea Erriberarekin lotzen zuen errege-bidean ibaia salbatzen zuen bakarra.

## Historia 
ezkerrera|thumb|184x184px|Kaparrotsuko armarria, zubiarekin
XIX. mendean trenbidea ezarri zen arte, errege-bidetik zihoazen bidaiari, animalia eta merkantzia ia guztiek zeharkatzen zuten zubibide hori, eta bertatik igarotzen da Deustiatik Urbasa-Andiarako errege-abelbidea ere. Horrez gain, zubiaren pasabide zaharrak erabilera lokala izan du, Caparrosoko nekazariek ibaiaren beste aldeko lur ureztatuak landu baitituzte.

Azken sei mendeetan, Caparrosoko zubiak hainbat uholde garrantzitsu jasan ditu. Horien artean 1420 eta 1428koak nabarmentzen dira, eta batez ere 1787koa, harrizko arku batzuk eraman zituena. Mende bat geroago, 1889an gertatutako etorbide handiaren ondoren, Nafarroako Foru Aldundiak, Caparrosoko Udalak eskatuta, ehun urte iraun zuen burdinazko zati bat eraikitzeko agindu zuen.

Burdinazko zubi hura 1890ean eraiki zuen Willesbroek enpresa belgikarrak. 60,75 metroko luzera zuen, eta enpresa berak eraikitako Zangozako zubiaren antzekoa zen. Inauguratu baino lehentxeago, legarrez betetako hiru gurdi gurutzatzea onartu zen erresistentzia-froga gisa, eta horrek Caparrosoko zubia edozein pisutarako gai zela bermatzen zuen.

Burdinazko egitura zaharrak 1990era arte iraun zuen. Garai hartan, hamar urte baino iraun ez zuen beste batek ordezkatu zuen. 2000. urtean, arazo berriak antzeman ondoren, egungo hormigoizko zubia eraiki zen, burdinazkoa bezala harrizko bi begi zaharren gainean bermatuta.

Aldi berean, 1970eko hamarkadaren hasieran, hormigoizko zubi berri bat eraiki zen, egungotik bostehun bat metrora, zirkulazioa Iruñetik Zaragozara desbideratzeko. Beraz, Kaparrotsuk gaur egun hormigoizko bi zubi ditu, duela 34 urte eraikitako berriak Iruñetik Zaragozara doan errepide nagusiaren trafikoa jasaten du, eta zaharrak, gaur egun, tokiko erabilera du nagusiki.

## Erreferentziak 
* 

## Ikus, gainera 
* Caparroso/Kaparrotsu
* Aragoiko Erribera
* Aragoi ibaia

## Kanpo estekak
Nestorren Kronika

***Nestorren Kronika*** edo ***Pasa den urteetako historia*** (; ), ekialdeko lehen estatu eslaviarraren historia da, Kieveko Rusarena, 850 eta 1110 urteen artean, gutxi gorabehera, eta, jatorriz, antzinako ekialdeko eslavieran idatzia dago, 1113. urtearen inguruan Kieven.

Denbora luzez, jatorrizko idazketa Nestor izeneko Kieveko leize-zuloetako monasterioko monje bati egotzi zitzaion, eta hortik Nestorren Kronika edo Nestorren Eskuizkribua izena. Aditu modernoen aburuz, Nestorren Kronika autore ezberdinen nahasketa da, eta Nestorri zati handiena idatzi zuelako edo zatiak bildu zituelako egotzi zioten. Erabili zituen iturri ugarien artean honako hauek zeuden: lehen kronika eslaviarrak (gaur egun galduak), Joan Malalasen eta Jurgi Monjearen bizantziar urtekariak, kondaira herrikoiak eta saga nordikoak, greziar testu erlijioso ugari, bizantziar eta eslaviar tratatuak, Yan Vixatitxen eta beste buruzagi militar batzuen ahozko iturriak. Nestorrek Sviatopolk II.a Kievekoaren gortean lan egin zuen, eta ziurrenik eskandinaviarren aldeko printzearen politika bultzatu zuen.

## Kanpo estekak
Hedvig Hamilton

**Hedvig Eleonora Hamilton** (1870eko abenduaren 9a - 1949ko abenduaren 11) suediar erretratu margolari bat izan zen, akuarela eta olioekin lan egiten zuena.

## Biografia 
Hamilton Lunden jaio zen 1870ean. 

Erretratuak, autorretratuak eta paisaiak margotu zituen Stockholmeko motiboekin olioz eta akuarelaz. Tegne- og Kunstindustriskolen for Kvinde-n parte hartu zuen Kopenhagen. Richard Burgh artistarekin ikasi zuen Stockholmen, Richard Bergh-ekin. Frantzian eta Alemanian ikasi zuen gehiago.  

Hamilton Stockholmen hil zen 1949an.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Serenata notturna

***Serenata notturna*** (Gaueko Serenata) edo ***Serenata orkestrarako 6. zk.*** Wolfgang Amadeus Mozartek Salzburgon, 1776an egin zuen konposizio ezaguna da.

## Egitura 
Bi orkestra txikientzako egina da; lau biolines, bi biola, biolontxelo, kontrabaxu eta Tinbalak. Hiru mugimendu ditu:

* I. *Marcia* (*maestoso*)
* II. *Menuetto*
* III. *Rondo* (*Allegretto*)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Partitura. 
* [Jordi Savall(https://eu.wikipedia.org/wiki/Jordi_Savall) eta Le Concert des Nations orkestraren bertsioa, Harmonia Mundi, 2005.]
* :Komentario kritikoa.
Ulrica Hydman Vallien

thumb| Vallien-en loreontzia, 1978an sortua.
**Ulrica Margareta Hydman Vallien** (1938ko martxoaren 24a - 2018ko martxoaren 21a)  beirateetan eta dekorazio-pinturan espezializatutako artista suediarra izan zen. Suedian, suge, tulipan eta otso sinutsuen motiboekin egindako loreontziengatik egin zen ezagun. 

## Lana 
thumb| Izpirituen loreontzia, 1986
Ulrica Hydman Vallien Stig Johan Hydman-en eta Margit Billberg-Johansson-en alaba zen, eta Algutsbodan bizi zen. 1972an egin zuen debuta beira-artista gisa. Artista mundu kontserbadorearen aurkako protesta gisa "arratoi-ontzia" sortu zuen.  Hydman Vallien British Airways-ekin lan egiteko aukeratutako 50 artistetako bat izan zen hegazkinen isatsak, ezpainzapiak, portzelana, txartelak eta flotarako papergintzarako diseinuak sortzeko.   Suediako Museo Nazionaleko *Unga tecknare* 1964–1966 erakusketan ere parte hartu zuen. 

Hydman Vallien-en lanak Nationalmuseum-en ikus daitezke  Moderna Museet-en,  Kalmar Konstmuseum-en,  Victoria and Albert Museum-en,  Michigango Unibertsitateko Arte Museoan, [5] .  Chrysler Arte Museoan,  Powerhouse Museoan,  Detroit Institute of Arts,  eta Göteborgs Konstmuseum-en . 

## Omenaldiak 
Omenaldi gisa, *Ulrica Hydman Valliens gata* bere izena daraman kalea da Åfors-en (Suedia). Eriksmalan hil zen 2018ko martxoaren 21ean, 80 urte bete baino hiru egun lehenago. 

## Liburuak 
* *Svenskt konstnärslexikon* V. zatia, 576. orrialdeak, Allhems Förlag, Malmö. Liburuxka 8390293
* Alfons Hannes *Die Sammlung Wolfgang Kermer, Glasmuseum Frauenau: Glas des 20.* *Jahrhunderts; 50er bis 70er Jahre* . Schnell & Steiner, München, Zürich, 1989 (= Bayerische Museen; 9), Orrialdeak. 113–114.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Berta Hansson

**Berta Elisabet Hansson** (1910–1994) suediar artista eta hezitzailea izan zen. Herrialdeko espresionistarik nabarmenenetako bat bezala gogoratzen da, batez ere umeen irudikapenengatik. Lehenik eskolako irakasle gisa lan egin ondoren, 1940an Otte Skölden arte eskolara joan eta margotzen hasi zen. Bere lanak harrituta, Elsa Björkman-Goldschmidt idazle eta artistak bakarkako erakusketa bat antolatu zion 1943an. Bere aztertzaileen interesari esker, denbora osoko artista bihurtu zen laster. 1950eko hamarkadan, urtebete eman zuen Hegoafrikan, beltzei ezarritako baldintzek gogaituta. Suediara itzultzean apartheidaren aurkako sentimenduak artelanetan eta ehungintzan adierazi zituen. Geroago, eskulturara jo zuen, terrakota eta brontzezko haurren erretratuak sortuz. Bere lanak Suediako hainbat museotan ikus daitezke, besteak beste, Nationalmuseet eta Moderna Museet.   

## Biografia 
Hammerdal-en, Jämtland konderrian jaioa, 1910eko ekainaren 23an, Berta Elisabet Hansson Daniel Hansson nekazariaren eta Brita emaztearen alaba zen. Bere ama eta ahizpa nagusiaren heriotzaren ondoren, Bertak aita konbentzitu zuen Sigtunako batxilergora joateko, non bere ikasgaiek artea, literatura eta filosofia barne hartzen zituzten. Ondoren, Umeå-n irakasle-ikasketak ikasi zituen, eta 1934an diploma   
 lortu zuen.

Hurrengo hamar urteak Suediako iparraldeko Fredrika herrian eman zituen irakasle gisa. Ahal zen guztietan, marrazkia sartu zuen bere ikasgaietan. Bere lan arrakastatsuenen artean Fredrikako haurren marrazkiak daude.  1938an, Linköpingera irakaskuntza-bidaian zegoela, Leoo Verde margolaria ezagutu zuen eta hark margoak erabiltzera bultzatu zuen. Bi urte geroago, pintura ikasi zuen Brita Nordencreutz-en (1899–1982) eta udako ikastaro bat egin zuen Stockholmeko Otte Sköld-en pintura eskolan. 

1940ko hamarkadaren hasieran, Fredrikan zegoela Elsa Björkman-Goldschmidt idazle eta artistak Hanssonen margolanak aurkitu zituen eta bakarkako erakusketa bat antolatu zuen Stockholmen 1943an. Kritikariak harrituta geratu ziren artista ezezagunaren originaltasunarekin eta sentsibilitatearekin, nahiz eta batzuek bere umeen margolanak karikatura zirela esan.   

Gerraosteko urteetan, Hanssonek Frantziara, Italiara eta Egiptora bidaiak egin ahal izan zituen. 1953an, urtebete eman zuen Suediako misio-etxe batean Hegoafrikan, non KwaZulu-Nataleko eskoletarako arte programa bat garatu zuen. Populazio beltzaren baldintzengatik bereziki kezkatuta, bere sentimenduak irudikatu zituen bere artean, ehungintzan barne, gero eta interes handiagoarekin. Jendaurrean erakusteko ehungintza lan handiak ekoiztu ez ezik, 1970eko hamarkadan umeen erretratuak terrakotan eta brontzean zizelkatzen hasi zen. Bere azken urteetan, txorien irudi mentalak zuri-beltzean margotu zituen, koloreak bereizteko gai ez baitzen.     Espresionista gisa, Siri Derkert eta Vera Nilssonekin alderatu dute. 

Berta Hansson Stockholmen hil zen 1994ko irailaren 3an.   

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Betegarri

thumb|Piper betea

**Betegarri, betegaia** edo **fartsa** prestaketa bat betetzeko erabiltzen den osagai multzoa dira. Betegaiak behar dituzten prestaketak izan daitezke kaneloiak, lasagnak, enpanadak...

## Bexamel edo veloute betegaiak 
Osagai zaporetsu desberdinak, zatituak eta kozinatuak bexamel edo veloute lodi batekin nahasten dira eta denak ongi elkartuta osatuko da betegai hau. Piper beteak, kaneloiak, lasagnak..... betetzeko.

## Haragi betegaiak 
Haragi xehatu edo birrindu gordina, barazki eta ontzeko beste osagai gordin edo kozinatuekin ( perrexila, tipula edo barazkia sueztituta, baratxuria, ogi mamia esnetan bustia, pasak, fruitu lehorrak, aran lehorrak, ...) nahastu eta arrautzarekin batzen direnak. Hirugarren osagai bat betetzeko. Oilaskoa, indioilarra, haragi xerrak betetzeko edo bere horretan haragi bolak edo hanburgesak egiteko erabiltzen da.
Askotan txerri eta behi haragiak nahastu egiten dira.

## Barazki betegaiak edo Duxelleak 
Tipulatxa, tipula, txanpiñoiak, urdaiazpiko eta bestelako barazki edo osagai xehatu desberdinak gurinarekin sueztitzen dira. Tartaletak, arrain edo haragi xerrak, txanpiñoi txapelak.... betetzeko. Kasu batzuetan arraina ere gehi daiteke.

## Mousseak 
Mousse hitz frantsesak aparra esan nahi du. Airea sartu diogun prestaketa harrotuei deitzen zaie horrela. Betegai gazi edo gozoak izan daitezke.

### Mousse klasikoak 
Mousseak prestatzeko harrotutako esne-gaina, zaporea duten osagai birrindu bat eta gelatina erabiltzen da, kasu batzuetan zuringo harrotua ere gehitzen zaio.
Beti hotzak prestatu eta jaten dira. Jeneralean, bere horretan azkenburuko moduan edo pastelak eta tartak betetzeko edo edertzeko erabiltzen dira.

Mousseak egiteko kontu handia izan osagai guztiak hotzak egon daitezen eta nahasketa burutzerakoan kontu handiarekin egin, osagaiak jaitsi ez daitezen.

### Sifoiarekin eginiko aparrak edo bitsak 
Likido zaporetsu, (zuku, salda, infusio) bat edo batzuk nahastu eta sifoi ontzian sartzen dira, eta aire konprimitua gehituz, barruko likidoa apar moduan kanporatuko da. Ez du zertan esne gainik edo zuringorik izan, izan badezake ere; hartara zapore naturalagoa izango du. Osagai guztiak hotzean nahastu beharko dira eta gelatina gehitzea egon liteke.
Zerbitzatzeko momentu berean botatzen da, inoiz ez aurretik.
6 eta 12 g gelatina erabiltzen dira litro likido bakoitzeko.

## Pateak 
Koipetsuak diren haragiekin ( gibela, papua, hirugiharra) normalean txerrikiekin edo bestelako haragiei ehiza, untxia, behikiak.... koipea gehituta burutzen da.
Haragi hau lehenik egosi egiten da. Ondoren zati txikietan edo mus fin bat eginez birrinduko dugu. Gatza espeziak edo bestelakoekin ondu eta bigarren egosaldi bat emango zaio hostore bat betez edo bere horretan ontzi batean Maria bainuan.

## Ikus, gainera 
*Sukaldaritza_liburua/Azala

## Kanpo estekak 
*gastronomiavasca.net/eu/gastro
Everything Everywhere All at Once

***Everything Everywhere All at Once*** () 2022ko Daniel Kwan eta Daniel Scheinert estatubatuar zinema zuzendarien komedia dramatiko absurdo filma da.

Zazpi Oscar Sari irabazi zituen: Film onena, Zuzendari onena, Emakumezko aktore onena (Michelle Yeoh), Taldeko emakumezko aktore onena (Jamie Lee Curtis), Taldeko gizonezko aktore onena (Ke Huy Quan), Jatorrizko gidoi onena eta Muntatze onena.

## Argumentua 
Txinatik AEBetara joandako etorkina da Evelyn. Abentura basati batean murgilduko da nahitaez, eta, dirudienez, hark bakarrik salbatu dezake mundua. Multibertsoetan harrapatuta geldituko da, denboran zehar bidaiak egiten, eta askotariko pertsonaiak topatuko ditu.

## Aktoreak 
* Michelle Yeoh : Evelyn Quan Wang
* Stephanie Hsu : Joy Wang / Jobu Tupaki
* Ke Huy Quan : Waymond Wang
* James Hong : Gong Gong
* Jamie Lee Curtis : Deirdre Beaubeirdre
*  : Becky
* Jenny Slate : «Big Nose»
* Harry Shum Jr. : Chad
* Audrey Wasilewski : Alpha ofiziala
* Daniel Scheinert : barruti-zuzendaria (cameo)
* Randy Newman : Raccoonie  (ahots-cameoa)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Prehistoric Planet

***Prehistoric Planet*** britano-estatubatuar telesail labur dokumentala da, David Attenboroughek Apple TV+rako egina. Ikerketa paleontologiko eguneratuak oinarri hartuta, Attenboroughen lantaldeak hamar urte eman ditu telesaila fintzen. Iruditan, dinosauroak eta kontinenteen antzinako ekosistemak CGI teknologiaren bidez birsortu dituzte.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Lucinta Luna

**Ayluna Putri**, ezagunagoa **Lucinta Luna** izen artistikoaz, (Jakarta, Indonesia, 1989ko ekainaren 16a) indonesiar abeslaria eta aktorea da.

## Filmografia 
### Filmak 
### Websailak 
### Telefilmak 
* *Cermin Kehidupan: Cara Mengubah Takdir* (2018)

## Diskografia 
### Singleak 
* "Tingkah Lakumu Kode-Kode" (2018)
* "Jom Jom Manjalita" (2018)
* "Bobo di Mana" (2018) — Aliff Syukrirekin eta Nur Sajatekin
* "Tanpa Status" (2019) — Dede Satriarekin
* "Syukur" (2021)

## Kanpo estekak
Sukaldaritzako krema

thumb|Ilar krema
**Sukaldaritzako krema** irina edo beste osagai batekin loditutako likido zaporetsuei esaten zaie. Saltsa eta purearen arteko dentsitatea dute eta lehen plater moduan koilararekin jaten dira.

Frantziako sukaldaritza tradizionaletik datorren ohitura da krema hauek esnekiekin edo gorringoarekin amaitzeko ohitura. Hori asko egiten bada ere, sukaldari guztiek ez dute gustuko.

Krema hauek zerbitzatzeko garaian ohitura handia dago, elementu txigortuak ( ogia, urdaiazpikoa....) edo belar usaintsu xehatuak ( perrexila, tipulin, ....) gainetik gehituz amaitzea.

Kremak sailkatzeko garaian, loditzeko erabili dugun elementuaren arabera egingo dugu.

## Krema motak 
### Lekaleen kremak 
Krema prestatzeko garaian elementu nagusiak lekaleak ( dilistak, garbantzuak, babarrunak...) direnean. Lekale hauek prestatzeko garaian, barazkiak edo bestelako osagaiak erabil ditzakegu.

Jeneralean, bezperan sobratutako lekaleak aprobetxatuz egiten dira. Lekale prestaketa hauek salda batekin bustita eta irabiagailutik lehenik eta txinotik ondoren pasatuta lortzen diren likido krematsuak izaten dira.

Badago ohitura bat krema hauek esneki ( gurin, esne gain, esne, gazta krema) pittin batekin bukatzeko. Sukaldari guztiak ez daude frantziar sukaldaritza klasikotik datorren ohitura honen alde.

Dilista krema, txitxirio krema, babarrun krema...

### Barazki kremak 
Irina duen barazki bat da ( patata, kuia, ilarra...) bestelako osagaiekin eta salda batekin nahastu eta egosita. Irabiatu eta iragazi egiten da. Amaieran esneki bat gehi dakioke krema dentsitate handiagoa emateko.

Kremaren osagai batzuk egosi aurretik koipearekin sueztitu daitezke.

Parmantiere krema, vichyssoise krema, Saint-Germain krema, kalabaza krema, ilar krema, patata krema.....

### Irinekin loditutako kremak 
Kremaren prestaketa hasieran roux bat egiten da irin eta gurinarekin. Roux hau egin aurretik gurinetan beste osagairen bat sueztitu daiteke: tipula, porrua. Roux honi ondoren zapore nagusia emango dioten osagaiak ( txanpiñoiak, muskuiluak ) gehituko dizkiogu, besteak beste. Salda zaporetsu batekin busti eta irakin ondoren, irabiatu eta iragazi egingo dugu krema dentsitatea lortu arte.

Bigarren aukera bat ere badago krema mota hau egiteko. Prestaketa guztia berdin egingo genuke baina ez genioke irinik gehituko amaiera arte. Behin salda irabiatu eta iragazi ondoren, irakiten dugula arto irin birfindua ur hotzetan nahastua gehituko genioke, hagatxoarekin irabiatzen dugun bitartean.

Esnekiren batekin edo arrautza gorringo batekin amaitu dezakegu, krema dentsitate gehiago emanez. Veloute krema ere esaten zaio.

Muskuilu krema, txanpiñoi krema, itsaski krema, onddo krema.....

### Arroz kremak 
Jeneralean, barazkiekin egiten den krema izaten da, eta salda gehituta, arroz ale batzuekin egosten da.

Arroz aleak izango dira irabiatu eta iragazirik, krema dentsitatea emango diotenak.
Kasu honetan ere amaieran sukaldari batzuk esnekiak gehitzen dizkiete, krema dentsitate handiagoa emateko.

Portugaldar krema, errekako karramarro krema, barazki krema...

## Ikus, gainera 
Barazki_eta_Entsalada_errezetak

## Kanpo estekak 
gastronomiavasca.net/eu/gastro
Star Wars: The Clone Wars

***Star Wars: The Clone Wars*** () izan daiteke:

## Filmak
* ***Star Wars: The Clone Wars (filma)*** (2008).

## Telesailak
****Star Wars: Clone Wars (2003ko telesaila)*** (2003-2005)
****Star Wars: The Clone Wars (2008ko telesaila)*** (2008-2014 eta 2020)

## Bideo-jokoak
****Star Wars: The Clone Wars (bideo-jokoa)*** (2002)
****Star Wars: The Clone Wars - Jedi Alliance*** (2008)
****Star Wars: The Clone Wars - Lightsaber Duels*** (2008) 
****Lego Star Wars III: The Clone Wars*** (2011)

## Komikiak
****Star Wars: Clone Wars (komikia)***
****Clone Wars Adventures***

## Eleberriak
****Star Wars: The Clone Wars (eleberria)***
Ewoks: The Battle for Endor

***Ewoks: The Battle for Endor*** (), 1985eko Ken eta Jim Wheat estatubatuarrek zuzendutako zientzia-fikziozko eta abentura film bat da. Star Wars unibertsoan oinarritua dago, Endor ilargian. *Caravan of Courage: An Ewok Adventure* (1984) filmaren jarraipena izan zen.

## Argumentua 
Cindel Towani umezurtz geratu ondoren ewokekin bat egiten duen neskato txiki bat da, bere herria zelatatzen ari diren bilauak garaitzen laguntzeko asmoz, Endor Ilargiaz jabetu baitira.

## Aktoreak 
## Kanpo estekak
The Book of Boba Fett

***The Book of Boba Fett*** estatubatuar telesail laburra da, Jon Favreauk Disney+erako egina. *The Mandalorian* telesailaren *spin-off* hau espazio-western bat da.

## Sinopsia 
Boba Fett eta Fennec Shand galaxiaren azpi-munduan ospetsu bilakatzen saiatzen dira Jabba the Huttek kontrolatutako lurraldeaz jabetuz.

## Aktoreak 
* Temuera Morrison: Boba Fett
* Ming-Na Wen: Fennec Shand
* Pedro Pascal: Din Djarin / Mandaloriarra

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Genevieve O'Reilly

'''Genevieve O'Reilly'* (Dublin, 1977ko urtarrilaren 6a) irlandar aktorea da. Adelaiden hazi eta australiar herritartasuna ere badu. Mundu mailan nagusiki Star Wars saileko lanetan Mon Mothmaren papera antzeztu eta *Diana: Last Days of a Princess'' filmean protagonista izateagatik ezaguna da.

## Filmografia 
### Zinema
### Telebista
### Bideo-jokoak
## Kanpo estekak
Andor (telesaila)

***Andor***, ***Star Wars: Andor*** eta bigarren denboraldirako ***Andor: A Star Wars Story*** ere deitua, estatubatuar telesail laburra da, Tony Gilroyk Disney+erako egina. Berez, *Rogue One: A Star Wars Story* filmaren prekuela bat da.

## Sinopsia 
*Rogue One: A Star Wars Story* filmaren gertaerak baino bost urte lehenago girotua egonik, Cassian Andor espioiari jarraitzen dio istorioak, Aliantza Errebeldea sortu zen urteetan. Andorren eraldaketa erakusten du: iraultzaile bihurtzen den lapurra, eta, azkenik, Inperio Galaktikoaren aurkako matxinadarekin bat egiten duena.

## Aktoreak 
* Diego Luna: Cassian Andor
* Stellan Skarsgård: Luthen Rael
* Genevieve O'Reilly: Mon Mothma
* Adria Arjona: Bix Caleen
* Kyle Soller: Syril Karn
* Denise Gough: Dedra Meero
* Fiona Shaw: Maarva Andor
* Faye Marsay: Vel Sartha
* Varada Sethu: Cinta Kaz
* Elizabeth Dulau: Kleya Marki
* Ben Mendelsohn: Orson Krennic

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dinosaurs (telesaila)

***Dinosaurs*** estatubatuar telesail komikoa da, Michael Jacobsek eta Bob Youngek American Broadcasting Companyrako egina.

## Sinopsia 
Telesailak Sinclair familiaren abenturak kontatzen dituzte, giza ezaugarriak dituzten dinosauro antropomorfikoen familia bat (telebistarekin, etxetresna elektrikoekin, autoekin, tresnekin eta abarrekin bizi dira, eta gizaki gisa jokatzen dute). K.a. 60.000.003 urtean girotua, Pangean, laurogeita hamarreko hamarkadako gizarte estatubatuarraren parodia bat da. Sinclairtarrak erdi-mailako klaseak dira: aita, dinosauro lodi eta berde bat, Earl izenaz ezagutzen dena, zuhaitzak eraisten aritzen den langile soil bat da, Francinekin ezkonduta dagoena eta hiru seme-alaba dituena, Robbie, Charlene eta Baby.

## Pertsonai nagusiak
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Viva Suecia

**Viva Suecia** Indie talde espainiarra da. Jatorriz Murtzian sortu ziren, 2013an.  

## Ibilbidea 
Izenaren oinarria Fernando Campillo bateria-jotzailearengandik dator, eta bere Suediako post-rock taldeekiko maitasuna. Azaldu dutenez, «Izenak herrialde nordikoaren kutsua izatearen ideia gustatu zitzaien lau kideei, harik eta egun batean, festan, norbaitek zera esan zuen arte: "Gora Suedia!". 

2014an, taldea osatu eta zazpi hilabetera, *Viva Suecia* EPa argitaratu zuten, bost kanturekin eta Paco Románen (Neuman) ekoizpenarekin. Subterfuge Records diskoetxeak sinatuta, *La Fuerza Mayor* (Ezinbesteko kasua) lehen albuma atera zen, binilozko eta CDzko diskoan argitaratua, 2016ko otsailean. 2017ko martxoan bigarren diskoa kaleratu zuten, *Otros Principios Fundamentales* (Bestelako oinarrizko printzipioak).  Jaialdi entzutetsu askotan jo izan dute, hala nola Cruïlla Barcelona Jaialdian, Mad Coolen, Benicasimeko Nazioarteko Jaialdian eta Sonorama-Riberan.

2019ko urriaren 4an, *El Milagro* (Mirakulua) diskoa atera zuten, eta arrakasta handia lortu zuen, salmenten zerrendan bigarren postura iritsiz. Lan hau aurkezteko, 'Showcases' batzuk egin zituzten herrialde osoan zehar, baita diskoak bezala bataiatutako bira bat ere, Espainia osoko areto eta jaialdietan kontzertuak emanez.

2022ko martxoaren 24an atera zen *No Hemos Aprendido Nada* (Ez dugu ezer ikasi) bere laugarren diskoaren lehen aurrerapena. Lan horretan, Leiva abeslariarekin kolaborazioa jaso dute, "Cuando el mundo apriete" (Mundua estutzen duenean) abestian, alegia.

## Taldekideak 
Taldean lau musikari aritzen dira:
* Rafa Val: abeslari, gitarra.
* Jess Fabric: baxu.
* Alberto Cantúa: gitarra.
* Fernando Campillo: bateria 

## Diskografia 
### Albumak 
### EP 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Webgune ofiziala.
* :[Viva Suecia  Facebook(https://eu.wikipedia.org/wiki/Facebook)en].
* :[Viva Suecia Twitter(https://eu.wikipedia.org/wiki/Twitter)ren].
* :[Viva Suecia Youtube(https://eu.wikipedia.org/wiki/Youtube)n].
* :"No hemos aprendido nada" abestiaren bideo-klipa.
Jörg Immendorff

**Jörg Immendorff** (Bleckede, 1945eko ekainaren 14a - Düsseldorf, 2007ko maiatzaren 28a) alemaniar margolari eta eskultorea izan zen.

1963tik Düsseldorfeko Arte Akademian ikasi zuen eta Theo Otto eta Joseph Beuys irakasle izan zituen. Ezkerreko jarduera politikoengatik eta ekintza neo-dadaistengatik kanporatu zuten. 1969tik 1980ra arte irakasle izan zen eskola publiko batean, 1989an Frankfurteko Städelschule eskolan irakasle eta 1996an Düsseldorfeko Arte Eskolan irakasle.

Izaera politikoko margolaritza-ziklo handiak egin zituen, eta urteak behar izan zituen amaitzeko. Zikloetako batzuk LIDL, Margolan Maoistak, Cafe Deutschland eta The Rake's Progress izan ziren. *Neue Wilde* mugimendu artistikoko kidea izan zen, neoespresionismoaren barruan.

## Iruditegia 

Jörg Immendorff 1986, Hans- Albers-Denkmal (Hans Albers Memorial), Hamburg, Germany 6.jpg|Hans Albers, Hamburg-St. Pauli
Riesa elbquelle immendorff (edited).jpg|*Elbquelle*, Riesa
Bremen-Affentor I.jpg|*Affentor I*, Bremen

## Kanpo estekak
Obi-Wan Kenobi (telesaila)

***Obi-Wan Kenobi*** estatubatuar telesail laburta da, Deborah Chowek Disney+erako egina.

## Sinopsia 
Jedien suntsiketa atzean utzita, Luke Skywalker gertutik zaintzen ahaleginduko da Kenobi, eta horrek ezusteko abentura batean murgilaraziko du.

## Aktoreak 
* Ewan McGregor: Obi-Wan Kenobi
* Hayden Christensen: Anakin Skywalker/Darth Vader
* Joel Edgerton: Owen Lars
* Bonnie Piesse: Beru Whitesun Lars
* Grant Feely: Luke Skywalker
* Rupert Friend: Inkisidore Nagusia
* Moses Ingram: Reva Sevander/Hirugarren Ahizpa
* Sung Kang: Bostgarren Anaia
* Indira Varma: Tala Durith
* Kumail Nanjiani: Haja Estree
* Benny Safdie: Nari
* Vivien Lyra Blair: Leia Organa
* Jimmy Smits: Bail Organa
* Simone Kessell: Breha Organa
* Flea: Vect Nokru

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Star Wars: The Clone Wars (2008ko telesaila)

***Star Wars: The Clone Wars*** () marrazki biziduneko telesaila da, Star Wars-en unibertsoan girotua dagoena. George Lucasek sortu zuen izen bereko filmaren ondoren.

## Argumentua 
Aurreko telesailaren baino lehen gertatzen da. Toydarrekin aliantza bat egiteko asmoarekin, Yoda ilargi neutral batera doa Kattunko erregearekin elkartzeko. Hala ere, Dookuk eta indar separatistek Yodaren ontzia geldiarazi eta ihes egiteko kapsula batean ebakuatzera behartu zuten. Asajj Ventressek apustu bat proposatzen du: bere tropa onenak bidaltzea Yoda eta berarekin doazen hiru klonak hiltzeko. Yoda bizirik itzultzen bada, Toydariako erregea Errepublikara batuko da, baina hiltzen bada, kausa separatistarekin bat egingo du. Azkenean, Yoda maisua bizirik itzuli zen, eta erregeak Errepublikarekin bat egin zuen, Ventresek tranpa egin baitzuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jasokundeko Andre Mariaren eliza (Puiu)

**Jasokundeko Andre Mariaren eliza** Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Puiu udalerrian XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.

## Eraikina 
Puiuko monumentu nagusia Jasokundeko Andre Mariaren parrokia da. 1200 inguruko eraikin aurregotikoa da, habearte bakarrekoa, burualde zuzenekoa eta oinplano karratuko bi kapera dituena. Bere espazioa kanoi-erdi zorrotzeko sei atal irregularrek estaltzen dute. Ganga horiek ebakidura karratuko edo pentagonaleko fajoi sendoek markatzen dituzte, eta mentsula apaingarrietatik abiatzen dira; gehienak oso hondatuta daude, baina agerikoak dira irudi figuratiboak edo landare-motiboak. 1625ean Piarres Sarakoa hargin lapurtarrak hainbat obra egin zituen tenpluan, batez ere kapera nagusian eta alboetan. Azken horietan, atzean dagoen gotiko baten arabera, gaur egungo erdi-puntuko sarrerak eta gurutze-gangak eratzen dira, dagozkien mentsula eta giltzarriekin. Obren etapa berekoa izan behar du oinaldeko atalari erantsitako ganga eliptikoak.

Kanpoaldeek Erdi Aroko harlanduzko horma indartsuak erakusten dituzte, XVII. mendean handituak izan arren, eta oinaldean arku zorrotzak dituen dorre prismatiko bat agertzen da, zirkuluerdikoak kanpai-gorputzean. Fabrika protogotikoan, Epistolaren horman dagoen eskema zorrotzeko portada ere kontserbatzen da. Aurreko ataria XVII. mendekoa da, nahiz eta 1801ean erabat berreraiki zuten Silvestre Alduate, Joan Etxarte eta Pedro Iherabide harginek.

Elizaren barnealdean erretaula nagusi barrokoa dago, 1678 eta 1691 artean Jose Iturmendi maisuak egina. Bere arkitekturak, landare-itxurako apainduraz betea, beste hainbeste kaletako eta teilatupeko hiru gorputz ditu, eta, horietan, uhin formako eta pilastrazko zutabeak gainjartzen dira. Euskarri horien artean, Ama Birjinaren eta Pasioaren bizitzari buruzko erliebeak daude, baita Jasokundearen talde nagusia ere. Presbiterioan, San Joan Ebanjelariaren erliebe bat ere badago, XVI. mendeko bigarren hereneko estilo espresibista duena. Ziur asko, Bernat Flandriakoa da, parrokia honetan 1563ko tasazio baten arabera lan egiten zuen artista. Garai horretakoa da Ibaiko Ama Birjinaren tailu eseria, elizaren alboko kaperetako batean gurtua.

## Erreferentziak 
* 

## Ikus, gainera 
* Erromanikoa Euskal Herrian
* Euskal Herriko arkitektura erromanikoen zerrenda
* Puiu
* Orbaibar
* Erdialdea

## Kanpo estekak
Done Jakue baseliza

**Done Jakue baseliza** Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Puiu udalerrian Erdi Aroko kristiau baseliza bat da.

## Eraikina 
Herriaren goiko aldean Done Jakue baseliza dago, Erdi Aroko eraikin zaharra, Juan Frantzisko Agoitz 1698an zaharberritu zuena, Frantzisko Antxietaren trazekin, eta baita oraintsu ere. Habearte bakarra du, zirkuluerdi-formako absidea, harlanduxkaz eraikia, eta hiru atalez estaltzen da, ganga beheratuz fajoi eta pilareen gainean, eta esfera laurden batez absidearen zatian. Bertan, Juan Lopez Sanmartiñek 1717an landutako erretaula barroko bat dago, salomondar zutabeekin; horma-hobi nagusiak XVII. mendeko Done Jakueren tailu bat gordetzen du, nahiz eta erromanistak izan. Herrigunetik kanpo, San Kirze eta Santa Julieta baseliza dago, laukizuzen formako harlanduxkako landa-eraikina, egurrezko habeen gainean bi isurkiko estalkia duena.

## Erreferentziak 
* 

## Ikus, gainera 
* Puiu
* Orbaibar
* Erdialdea

## Kanpo estekak
Rakuten Viki

**Viki** edo **Rakuten Viki** AEBetako streaming bidezko telebista edo ikus-entzunezko zerbitzu bat da. Singapurren sortu zen Viki izenarekin, eta Asiako hainbat hizkuntzatan edukia azpidatzita izateagatik nabarmentzen da, azpidatziak erabiltzaileen beraien kolaborazioarekin sortzen dituztelarik neurri handi bartean. 

Enpresak egoitza San Mateon du (Kalifornia, AEB), eta bulegoak Singapurren, Tokion eta Seulen ditu.

## Historia eta hedapena 
Viki 2007an sortu zuten Razmig Hovaghimian, Changseong Ho eta Jiwon Moonek. 

Enpresa Singapurrera joan zen 2008an, gobernuaren babesa eta hiri-estatuak zentro panasiatiko gisa eskaintzen zituen hedapen aukerak aprobetxatzeko. 2010eko abenduan, beta fasetik zerbitzu irekia izatera igaro ziren. Rakuten enpresak erosi zuen 2013an.

Jatorrizko edukia eskaini ahal izateko bazkide-zerrenda bat du enpresak, BBC Worldwide barne. Horrez gain, enpresak banaketa-hitzarmenak sinatu ditu Hulu, Netflix, Yahoo!, NBC eta A&E-rekin AEBetan; TVBrekin Hong Kongen, SBSrekin Hego Korean, Fuji TVrekin Japonian, eta Amediarekin Errusian. Harpidetza modu premium batek Kocowa sarera ere sarbidea ematen du AEBetan, Hego Koreako telebista kate eta eduki nagusiak han batzen dituen zerbitzua delarik hori.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Puiuko zubia

**Puiuko zubia** Orbaibar ibarreko Puiu udalerrian Erdi Aroko harrizko zubi bat da, zidakos ibaiaren gainean.

## Zubia 
Zidakos ibaiaren gainean, herritik hurbil, harlanduzko Erdi Aroko zubi hona dago.

## Erreferentziak 
* 

## Ikus, gainera 
* Puiu
* Orbaibar
* Zidakos

## Kanpo estekak
Millerovo

**Millerovo** () Errusiako Rostov Oblastean kokaturiko Millerovski Barrutiko herri bat da, bai eta barrutiko administrazio-zentroa ere. Millerovo, gainera, garrantzi estrategiko handikoa izan zitekeen Ukrainako inbasioan zehar, Ukrainako mugatik hurbi kokaturik baitago.

## Kanpo estekak
Nadia Delago

**Nadia Delago** (Brixen, Bozen, Italia, 1997ko azaroaren 12a) Italiako Munduko Kopako eski alpinoko lasterkaria da.

Jatorriz Selva di Val Gardenakoa eta Nicolen ahizpa, Ski Club Gardenan entrenatu zuen, Fiamme Oro Kirol Taldean sartu aurretik. 2013ko abenduaz geroztik, FIS lasterketetan diharduen lasterketa azkarreko espezialista, 2015eko abenduaren 10ean egin zuen debuta Europako Kopan Kvitfjell-en supererraldoian (25.), eta 2018ko abenduaren 19an lortu zituen lehen garaipenak, baita lehen podiumak ere bi libreetan, Altenmarkt-Zauchensee-n jokatutako jaitsieretan. 2019ko urtarrilaren 20an egin zuen debuta Munduko Kopan, Cortina d'Ampezzon jokatutako supererraldoian 32. postuan geratuz; 2021eko Cortina d'Ampezzoko Munduko Txapelketan, bere lehen munduko txapelketan, 15. postuan geratu zen jaitsieran, 8. taldekako lehiaketan eta ez zuen konbinatua osatu. Pekinen 2022ko Neguko XXIV Olinpiar Jokoetan, bere debut olinpiarrean, brontzezko domina irabazi zuen jaitsieran.

## Ezaugarri teknikoak
Gorputz sendo eta indartsua duen atleta (bere ahizpa zaharrenaren, Nicolen, guztiz antzekoa) eta materialen kudeaketan eta hondo elurtuaren interpretazioan sentsibilitate berezia duena.

## Delago, eskiatzaileen familia 
Delago familiako lau eskiatzaile alpinoek hartu dute parte Munduko Kopako eta Munduko Txapelketako lehiaketetan: Oskar (1963an jaioa) eta Karla Delago (1965ean jaioa) neba-arrebak 1980ko hamarkadan, abiadura probetan espezialistak, eta haien bi ilobak ―Nicol (1996an jaioa) eta Nadia (1997an jaioa)― 2010eko hamarkadan, oraindik aktibo.

## Munduko Txapelketako emaitzak 
## Olinpiar emaitzak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Nadia Delago FIS (alpinoa)
* Nadia Delago Olympedia
Cuerdas

***Cuerdas*** 2022. urtean Estibaliz Urresola Solagurenek eginiko film laburra da.

Laudioar zinegilearen bostgarren lanak Canneseko Kritikaren Astean aurkeztu eta Rails d'Or saria irabazi zuen.

## Sinopsia 
Herri industrial batean, emakumez osatutako abesbatza batek udal dirulaguntza galdu du, eta herriko enpresa batek, herria inguratzen duen kutsadura maila altuaren erantzule nagusiak, korua babesteko eskaintza egingo dio taldeari. Kideek onartu ala ez erabaki beharko dute, abesbatzaren biziraupena ezbaian dela.

## Pertsonaiak 
* Begoña Suarez
* Miguel Garcés
* Xanti Agirrezabalaga
* Jone Laspiur
* Oier Zuñiga
* Ainhoa Jauregi

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jada Pinkett Smith

**Jada Koren Pinkett Smith**  ( ahoskatua; **Jada Koren Pinkett** jaioa; Baltimore,  - ) estatubatuar aktore eta telebista aurkezlea da. 2021ean *Time* aldizkariak eragin handien duten munduko 100 pertsonen zerrendan sartu zuen.

## Filmografia 
### Zinema 
### Telebista
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Khersongo Nazioarteko Aireportua

**Khersongo Nazioarteko Aireportua** ()  Ukrainako Kherson hiria zerbitzatzen duen aireportu zibil eta militar bat da. Txornobaivkan dago kokaturik, Kherson Oblastean eta Khersongo ipar-mendebaldeko aldirietan. Aireportua Errusiako Indarrek 2022ko Ukrainako inbasioan harrapatu zuten urte bereko martxoaren 2an.

## Airelineak eta helmugak 
2022ko otsailaren 24tik aurrera, Khersongo bidaiari-hegaldi guztiak eten egin dira, modu mugagabean.

Aurretik, honako aire-konpainia hauek aireportuan hegaldi erregularrak eta charter-hegaldiak egiten zituzten:

## Estatistikak 
## Khersongo aire-basea 
Basea, Thornobaivkkoa aireportu gisa ere ezaguna, Ukrainako Armadaren Hegazkineriaren Hegazkintza Banatuko 11. Erregimentuaren egoitza da.

2022ko Errusiako Ukrainaren inbasioan zehar lehen erasotutako Ukrainako aire-baseetako bat izan zen; hala, Errusiako Indarrek aire-basea hartu zuten Khersongo guduan zehar, urte bereko martxoaren 2an, bai eta bertan komando-postu bat antolatu ere, Ukrainako Armadak ordutik hainbat aldiz jomugan jarri duena. Martxoaren 16an, Ukrainak errusiar indarren aurkako aire-eraso bat hasi zuen aire-basearen aurka, non, gutxienez, zazpi helikoptero eta ibilgailu ugari suntsitu zituen. Ukrainako funtzionarioek esan zutenez, erasoen ondorioz Errusiako goi-mailako bi komandante hil ziren: Andrei Mordvitxev eta Jakov Rezantsev jeneralak.

## Oharrak 
## Erreferentziak
Txornobaivka

**Txornobaivka** () Ukrainako herri bat da –zehazki, selo bat–, Kherson Oblasteko izen bereko raionean kokaturikoa. Gainera, herri-kontseiluaren hirigunea da, bai eta Thornobaivkako landa-hromadaren administrazioa hartzen du, Ukrainako hromadaetako bat. 

Khersongo Nazioarteko Aireportua bertan dago kokaturik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Shoegaze

**Shoegaze** estiloa (jatorriz **Shoegazing**) rock alternatiboaren azpigeneroa da. Erresuma Batuan 1980 urtetan sortu zen baina bere arrakasta nagusia 1990 eta 1991. urtetan eman zen. Izena prentsan sortu zen: horrelako taldeen partaideek lurrari begira jotzeko ohitura zuten, publikoari begiratu gabe, eta hortik izena zeren eta ingelesez "zapateei tinko begiratzen" esan nahi baitu "shoegaze" hitzak. Musikaren ikuspuntutik gitarrek protagonismo handia zuten, zaratatsuak baina, halaber, melodiotsuak, efektu ugarirekin: flanger, reverb edo chorus. Talde hauek oso giro berezia sortzen zuten, ilun eta malenkoniatsu, non abestiak xuxurlatzen zituzten.

## Eraginak 
Generoren lehengo taldeak, edo horrela aipatzen direnak, hauek dira: Cocteau Twins, The Jesus and Mary Chain, My Bloody Valentine, Spacemen eta Loop. Taldeek inspirazioa 60. urteetako beste generoetatik jaso zuten: garage rock, rock psikodeliko; garrantzi handia izan zuen zebait talde amerikarren eragina, Sonic Youth eta Dinosaur Jr esaterako. Eragin handia izan zuen, bestetik,  My Bloody Valentine taldearen ''Isn't Anything'' albumak, bereziki abesti batek, "You Made Me Realise". Generoak izan zuen beste eraginak hauek izan ziren: The Velvet Underground, Siouxsie and the Banshees, Sonic Youth, Hüsker Dü, The Chameleons, The Cure, Galaxie 500, eta The Smiths.

## Ondorengo urteak 
2000ko hamarkadaren hasieran, blackgaze ere jaio zen, black metala eta shoegaze uztartzen zituen generoa; lerro horretan Alcest, Amesoeurs eta Deafheaven bezalako taldeak zeuden.

2010eko hamarkadaren hasieratik, talde berri eta gazteen bolada bat shoegaze estetikan inspiratu da: The Radio Dept, The Pains of Being Pure at Heart, A Place to Bury Strangers, No Age, The Big Pink, Vivian Girls, Bipolar Explorer, Spotlight Kid, Tamaryn, Amusement Parks on Fire, The Joy Formidable, The Away Days, Hitsujibungaku. Batzuek berpizte horri Nu gaze esaten diote.

Euskal Herrian Belako taldea dugu, 2011an sortua eta, nolabait, joera horretan aktiboa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :"Zer da Shoegaze?" bideoa.
Bujar Nishani

**Bujar Nishani** (Durrës, 1966ko irailaren 29a - Berlin, 2022ko maiatzaren 28a) albaniar politikaria izan zen. Albaniako presidentea izan zen 2012tik 2017ra.

Sanderbeg Akademia Militarrean graduatu ondoren, defentsa baliabideak kudeatzeko ikasketa zabalak Estatu Batuetan. Tiranako Unibertsitateko Zuzenbide Fakultatean graduatu zen eta Europako Ikasketen masterra egin zuen.

Albaniako Alderdi Demokratikoko kidea izan zen. Justizia, Defentsa eta Barne ministro izan nintzen, eta 2012an parlamentuak Albaniako presidente hautatu zuen. Bere lehendakaritzan Europako integrazio prozesua bultzatu zuen eta diaspora albaniarrarekin bildu zen herrialdearen Independentziaren mendeurrenean.

COVID delakoaren ondorioz hil zen.
John Fogerty

**John Cameron Fogerty** (Berkeley, Kalifornia, 1945eko maiatzaren 28a) estatubatuar musikari eta abeslaria da.

Doug Clifford, Stu Cook, eta bere anaia Tom Fogertyrekin batera *Creedence Clearwater Revival* taldea sortu zuen. Taldeko abeslari, gitarra-jotzaile eta abestien egilea izan zen. 1972an taldea banandu ondoren, Fogertyk bakarkako ibilbidea jarraitu zuen.

## Diskografia 
* *The Blue Ridge Rangers* (1973)
* *John Fogerty* (1975)
* *Hoodoo* (1976 - unreleased)
* *Centerfield* (1985)
* *Eye of the Zombie* (1986)
* *Blue Moon Swamp* (1997)
* *Deja Vu All Over Again* (2004)
* *Revival* (2007)
* *The Blue Ridge Rangers Rides Again* (2009)
* *Wrote a Song for Everyone* (2013)
* ''Fogerty's Factory'' (2020)

## Kanpo estekak
Porkkala

**Porkkala** (; ) Finlandiako golkoko penintsula da, Kirkkonummi udalerrian dagoena.

## Geografia 
Penintsula Finlandiako hegoaldean dago, Helsinkitik hogeita hamar bat kilometrora eta Finlandiako golkoaren atarian.

XX. mendearen lehen erdian balio estrategiko handia izan zuen, bertan zegoen kostaldeko artilleriak Finlandiako golkoaren erdia baino gehiago estal baitzezakeen. Beraz, Porkkala eta Estoniako kostalderik hurbilena kontrolatuta (36 kilometrora soilik), golkorako sarbidea eta, bereziki, San Petersburgo eta Itsaso Baltikoaren arteko loturak blokeatu ahal izango lirateke.

## Historia 
Bigarren Mundu Gerraren amaieran, Sobietar Batasunak Porkkalan itsas base bat mantentzeko eskubidea erdietsi zuen, 1944an Jarraipenaren Gerrari amaiera eman zion Moskuko armistizioan ezarritakoaren arabera. 1947ko Parisko Itunean berriro errepikatu ziren armistizioaren klausulen arabera, eremua sobietarrei lagako zitzaien 50 urtez, baina 1955eko irailaren 19an, armistizioa gertatu eta hamaika urtera hain zuzen ere, alde biko akordio bat sinatu zuten. Akordio horrek penintsula 1956ko urtarrilaren 26tik aurrera finlandiarren kontrolpean jarri zuen. Hori hainbat arrazoirengatik izan zen posible, hala nola, kostaldeko artilleriaren zaharkitzapenagatik, Finlandia NATOn sartu ez zenagatik eta Nikita Khrustxovek politika berriagatik.

Sobietar garaian ez zen lurraldeko administrazio zibilik ezarri, eta Porkkalako komando militarraren esku utzi zen. Aldi horretan, Helsinki-Turku lineako tren finlandiarrek inguruan ibiltzeko baimena izan zuten, baina leihoak blokeatuta eta babestuta zituzten, eta horrek eragotzi egiten zuen argazkiak ateratzea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Millerovoko aire-basea

**Millerovo** Errusiako Aireko Indarren Rostov Oblasteko Millerovski Barrutian kokaturiko aire-base bat da, Hegoaldeko Barruti Militarreko kide den Aireko eta Aire Defentsako Indarren 4. Armadaren kontrolpean dagoena.

Basean Sukhoi Su-30SMen bi eskuadroi dituen **Guardiako Borroka Hegazkintzako 31. Errejimentuaren** egoitza da.

## 2022ko erasoa 
2022ko otsailaren 25ean, sare sozialetako bideo *amateur* batek erakusten zuenez, Ukrainak jaurtitako Tochka-U motako bi misil balistikoekin eraso egin zuen, Millerovoko instalazio militarrak kaltetuz; ustez, Errusiako Indarrek aire-basea erabili ez zezaten Ukrainako inbasioan errusiar tropei aire-laguntza emateko. Halere, Ukrainako zein Errusiako Indar Armatuek ez dute ezer esan Millerovoko aire-basearen aurkako erasoaren erantzuleari buruz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
San Pelaio baseliza (Orbaibar)

**San Pelaio eliza** Nafarroa Garaiko Orbaibar ibarreko Orisoain eta Leotz udalerrien artean kokatutako Erdi Aroko kristiau baseliza bat da.

Amatriain, Artariain eta Orisoain herrietako biztanleek gurtzen dute.

## Erreferentziak 
* 

## Ikus gainera 
* Orbaibar
* Erdialdea

## Kanpo estekak
Gerda Ahlm

**Gerda Maria Ahlm** ( 1869ko maiatzaren 24a - 1956 ) suediar jatorriko margolari eta arte kontserbadorea izan zen.

## Biografia 
Gerda Maria Ahlm Västeråsen jaio zen, Suedian. Stockholmeko Suediako Arte Errege Akademian ikasi zuen (1889-91)  eta gero akuafortea ikasi zuen Axel Tallberg grabatzailearekin (1896). 1892 eta 1900 urteen artean hainbat bidaia egin zituen Europan zehar gehiago aztertzeko. Parisko Colarossi Akademian ikasi zuen eta Italian, Ingalaterran, Norvegian eta Belgikan ibili zen.   

Artea zaharberritzeko interesa piztu zitzaion, eta artearen kontserbazioan trebatu zen F. C. Sessig-ekin Municheko Alte Pinakothek-en.  Bere trebetasuna eta ospea halakoak ziren, non enkargu garrantzitsu batzuk lortu zituen, besteak beste, Suediako Viktoria erreginaren familiaren erretratuak zaharberritzea. 

1903an, Estatu Batuetara emigratu eta zaharberritzaile laguntzaile gisa hartu zuten New Yorkeko Metropolitan Museum-en.  Azkenean, Chicagon kokatu zen, eta arte-kontserbatzaile gisa lan egin zuen Chicagoko Arte Institutuan, baita beste arte-erakunde eta bildumagile pribatu batzuetan ere, bere herrialdeko kontserbatzaile nagusietako bat bihurtuz. Paisaiak, etxeko barruak eta estilo inpresionista hutsean egindako emakumeen erretratuak erakusten jarraitu zuen.  

Ahlm Suediako emakumezkoen Nya Idun elkarteko kidea zen. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak