Zaragoza

**Zaragoza** Espainiako Erresumako iparraldeko hiri bat da, izen bereko probintziako eta Aragoiko hiriburua. Ebro ibaiak zeharkatzen du. Espainiako Erresumako hiri jendetsuenetan laugarrena da; izan ere,  

## Izena 
Gaur egungo izena, *Zaragoza* ([θa.ɾaˈɣ̞o.θa]), Antzinako Erromako *Caesaraugusta* toponimotik dator. Erromatar izen hori [[Zesar Augusto] enperadorearen omenez jaso zuen, Kristo aurreko 14. urtean. Hiriaren jatorria Salduie da, gaur egun Zaragoza dagoen tokian Kristo aurreko III. mendetik aurrera izan zen sedetaniar hiria, iberiar txanponetan dokumentatua. *Salduvia* izenez ageri da Plinio Zaharraren testu batean; eta, askoz berrikiago, Erronkariko euskaran, *Zaldu* izenez. Caesaraugusta fundatzean, iberiar hiri-estatua erromatarren kolonia immune bihurtu zen. Izen erromatarra aldatuz joan zen, beharbada *Saraqusta* arabiar izenetik igarota, eta Erdi Aroan *Çaragoça* formatik igarota.

## Geografia 
Hiria gune estrategikoan dago, Ebro ibaiaren sakonunearen erdian eta Bartzelona, Bilbo eta Madrilen artean. Kokapen estrategiko hori erabakigarria izan zen hiriak XX. mendean izandako garapenean.

### Klima 
## Banaketa administratiboa 
250px|thumb|ezkerrera|Zaragozako barrutien mapa.

Zaragoza hamabi barrutik osatzen dute eta horiek, aldi berean, beste hainbat auzotan banaturik daude:

* **1. Barrutia**: Casco Antiguo: San Pablo, El Gancho, La Magdalena, San Miguel, Tenerías, San Agustín.
* **2. Barrutia**: Centro
* **3. Barrutia**: Delicias: La Bombarda, La Bozada, Delicias, Monsalud, Parque Roma.
* **4. Barrutia**: Universidad: Romareda, Ciudad Jardín, Casablanca, Rosales del Canal, Montecanal, Valdespartera y Arcosur.
* **5. Barrutia**: San José: San José.
* **6. Barrutia**: Las Fuentes: La Cartuja, Las Fuentes.
* **7. Barrutia**: La Almozara: La Almozara, Puerta Sancho.
* **8. Barrutia**: Oliver-Valdefierro: Valdefierro, Miralbueno, Oliver.
* **9. Barrutia**: Torrero-La Paz: Torrero, La Paz, Torrecilla de Valmadrid.
* **10. Barrutia**: Margen Izquierda: Actur-Rey Fernando, Zalfonada, Parque Goya, Arrabal, Barrio de Jesús, Vadorrey, Cogullada, Picarral, La Jota.
* **11. Barrutia**: Barrios Rurales Norte: Juslibol, Movera, Santa Isabel, Montañana, Peñaflor, San Juan de Mozarrifar, San Gregorio, Urbanización El Zorongo
* **12. Barrutia**: Barrios Rurales Oeste: Alfocea, Casetas, Garrapinillos, Monzalbarba, Venta del Olivar, Villarrapa.

## Demografia 

Colors=
  id:a value:gray(0.9)
  id:b value:gray(0.7)
  id:c value:rgb(1,1,1)
  id:d value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:750 height:350
PlotArea = left:50 bottom:30 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:700000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:b increment:100000 start:0
ScaleMinor = gridcolor:a increment:10000 start:0
BackgroundColors = canvas:c

BarData=

  bar:1842 text:1842
  bar:1857 text:1857
  bar:1877 text:1877
  bar:1887 text:1887
  bar:1900 text:1900
  bar:1910 text:1910
  bar:1920 text:1920
  bar:1930 text:1930
  bar:1940 text:1940
  bar:1950 text:1950
  bar:1960 text:1960
  bar:1970 text:1970
  bar:1981 text:1981
  bar:1991 text:1991
  bar:2001 text:2001
  bar:2011 text:2011
  
PlotData=
  color:d width:20 align:left

  bar:1842 from:0 till: 30000
  bar:1857 from:0 till: 63399
  bar:1877 from:0 till: 86126
  bar:1887 from:0 till: 94538
  bar:1900 from:0 till: 99118
  bar:1910 from:0 till: 111704
  bar:1920 from:0 till: 141350
  bar:1930 from:0 till: 173987
  bar:1940 from:0 till: 238601
  bar:1950 from:0 till: 264256
  bar:1960 from:0 till: 326316
  bar:1970 from:0 till: 479845
  bar:1981 from:0 till: 590750
  bar:1991 from:0 till: 622371
  bar:2001 from:0 till: 614905
  bar:2011 from:0 till: 674725
  
PlotData=
  
  bar:1842 at: 30000 fontsize:s text: 30&nbsp;000 shift:(-10,5)
  bar:1857 at: 63399 fontsize:s text: 63&nbsp;399 shift:(-10,5)
  bar:1877 at: 86126 fontsize:s text: 86&nbsp;126 shift:(-10,5)
  bar:1887 at: 94538 fontsize:s text: 94&nbsp;538 shift:(-10,5)
  bar:1900 at: 99118 fontsize:s text: 99&nbsp;118 shift:(-15,5)
  bar:1910 at: 111704 fontsize:s text: 111&nbsp;704 shift:(-15,5)
  bar:1920 at: 141350 fontsize:s text: 141&nbsp;350 shift:(-15,5)
  bar:1930 at: 173987 fontsize:s text: 173&nbsp;987 shift:(-15,5)
  bar:1940 at: 238601 fontsize:s text: 238&nbsp;601 shift:(-15,5)
  bar:1950 at: 264256 fontsize:s text: 264&nbsp;256 shift:(-15,5)
  bar:1960 at: 326316 fontsize:s text: 326&nbsp;316 shift:(-15,5)
  bar:1970 at: 479845 fontsize:s text: 479&nbsp;845 shift:(-15,5)
  bar:1981 at: 590750 fontsize:s text: 590&nbsp;750 shift:(-15,5)
  bar:1991 at: 622371 fontsize:s text: 622&nbsp;371 shift:(-15,5)
  bar:2001 at: 614905 fontsize:s text: 614&nbsp;905 shift:(-15,5)
  bar:2011 at: 699917 fontsize:S text: 674&nbsp;725 shift:(-15,5)
  

## Ondarea 
* Pilarko Ama Birjinaren Basilika
* Aljaferia jauregia

## Argazkiak 

Fitxategi:Basilica del Pilar-sunset.jpg|Pilarreko basilika eguneko azken orduetan.
Fitxategi:Fachada Aljafería nocturna.jpg|Aljaferia jauregiaren gaueko ikuspegia.
Fitxategi:Teatro Romano Cesaraugusta-vista desde arriba-3.jpg|Antzoki erromatarra.
Fitxategi:Parque Metropolitano del Agua (Zaragoza).jpg|Uraren parke metropolitarra.

## Jaiak eta ospakizunak 
* Herriko jai nagusiak Pilarko Ama Birjinaren omenez ospatzen dira urriaren 12aren inguruan.

* Herriko patroia San Valero da (urtarrilaren 29a).

## Zaragozar ospetsuak
* José Antonio Labordeta (1935-2010), idazlea, abeslaria eta politikaria.
* Soledad Puértolas (1947-), idazlea.
* Francho Nagore (1951-), hizkuntzalaria.
* Antonio Altarriba (1952-), idazlea.
* Santiago Auserón (1954-), abeslaria.
* Carlos Gonzalez (1960-), pediatra.
* Manolo Kabezabolo (1966-), abeslaria.
* Enrique Bunbury (1967-), abeslaria.
* Cristina Fallarás (1968-), kazetaria.
* Eva Amaral (1972-), abeslaria.
* Irene Vallejo Moreu (1979-), idazlea.
* Pilar Palomero (1980-), zinema zuzendaria.
* Alexandra Jiménez (1980-), aktorea.

## Herri eta hiri senidetuak 
Zaragozak honako hiri senidetuak ditu:

## Ikus, gainera 
* Zaragozako udalerrien zerrenda

## Erreferenziak 
## Kanpo estekak 
*  Zaragozako Udalaren webgunea