O motako sekuentzia nagusiko izar

**O motako sekuentzia nagusiko izar** bat (O V) sekuentzia nagusiko (hidrogenoa erretzen duen nukleoa) O espektro motako eta V argitasun klaseko izar bat da. Izar hauek Eguzkiaren masa halako 15 eta 90 bitartean dute, eta azaleko tenperaturak 30.000 eta 50.000 K. Eguzkia baino 40.000 eta 1.000.000 aldiz argitsuagoak dira.

## Izar estandar espektralak 
ezkerrera|thumb|231x231px|O5V izar baten espektroa
O motako sekuentzia nagusiko izarrentzat MK sailkapen parrilla definitzen duten "aingura" patroiak, hau da, XX. mendearen hasieratik aldatu ez diren patroiak S Monocerotis (O7 V) eta 10 Lacertae (O9 V) dira.

1943ko Morgan-Keenan-Kellerman (MKK) "Yerkes" atlasak, O5 eta O9 motako estandarrak zerrendatzen zituen, baina soilik O9entzako argitasun klaseak banatzen zituen. MKK O9 V bi estandarrak Iota Orionis eta 10 Lacertae ziren. Johnson & Morganen (1953) aurkeztutako Yerkesen estandar berrikusiek ("MK") ez zuten aldaketarik izan O5 eta O8 motetan, eta 5 O9 V estandar (HD 46202, HD 52266, HD 57682, 14 Cephei, 10 Lacertae) eta 3 O9.5 V estandar (HD 34078, Sigma Oriuchi, Zeta Ophiuchi) zerrendatzen zituzten. Morgan eta Keenanek (1973) espektro sailkapenari buruz egindako berrikuspen garrantzitsu batek "MK berrikusiak" estandarrak zerrendatu zituen O4-tik O7-ra, baina berriz ere ez zituen estandarrak argitasun moten arabera banatu. Berrikuspen horrek 10 Lacertae-rako O9 V eta Sigma Orionis-erako O9,5 V sekuentzia nagusiko "daga-estandarrak" ere zerrendatzen zituen.

O5 baino lehenagoko azpimotetarako O motako argitasun motak ez ziren izar estandarrekin definitu 1970eko hamarkadara arte. Morgan, Abt eta Tapscotten atlas espektralak (1978) sekuentzia nagusiko ("V" argitasun mota) O motako hainbat estandarren zerrenda bat definitu zuen: HD 46223 (O4 V), HD 46150 (O5 V), HD 199579 (O6 V), HD 47839 (O7 V), HD 46149 (O8 V) eta HD 46202 (O9 V). Walborn & Fitzpartrick (1990) OB motako izarrentzako espektroen lehen atlas digitala eman zuten, eta sekuentzia nagusiko estandar bat O3 V-rako (HDE 303308). O2 espektro klasea Walborn et al-en definitu zen. (2002), BI 253 izarra O2 V-ren lehen mailako estandar gisa (egiazki, "O2 V((f*))" motakoa). HDE 303308 O4 V estandar gisa ere birdefinitu zuten, eta O3 V estandar berriak zerrendatu zituzten (HD 64568 eta LH 10-3058).

## Propietateak 
Objektu arraroak dira; uste denez, Esne Bide osoan ez dago O klaseko 20.000 izar baino gehiago, izar guztien 10.000.000 izarretatik bat, gutxi gorabehera. O klaseko sekuentzia nagusiko izarrek 15 eta 90 M☉ artean dituzte, eta 30.000 eta 50.000 K arteko azaleko tenperaturak. Turen argitasun bolometrikoak 30.000 eta 1.000.000 L☉ artean daude. Bere erradioak apalagoak dira, 10 R☉ ingurukoak. Azaleko grabitatea Lurrarena baino 10.000 aldiz handiagoa da, sekuentzia nagusiko izar batentzat erlatiboki baxua. Magnitude absolutuak -4, eguzkia baino 3.400 aldiz distiratsuagoa eta -5,8, eguzkia baino 18.000 aldiz distiratsuagoa dira.

O motako izarrak oso gazteak dira, ez milioi gutxi batzuk urte baino gehiagokoak, eta gure galaxian denek metaltasun handia dute, eguzkiarenaren bikoitza inguru. O motako izar argitsuenek milioi bat M☉ baino gehiagoko masa galera tasak dituzte urtero, argitasun gutxiagokoek askoz gutxiago galtzen duten arren. Bere izar haizeek 2.000 km/s-ko abiadura terminala dute.

## O klaseko sekuentzia nagusiko izar nagusiak 
* θ Muscae, begi hutsez, Wolf-Rayet izar bat da, baina, ikus daitekeen argi gehiena, O klaseko sekuentzia kide nagusi batek eta OB supererraldoi batek sortzen dute.
* 9 Sagittarii sekuentzia nagusiko O3,5 eta O5-5,5 izarrak dituen izar bitar espektroskopiko bat da, Aintzira Nebulosaren barnean ikus daitekeen izarrik distiratsuena bihurtzen duena.
* μ Columbae begi hutsez O9,5 sekuentzia nagusiko izar bat da.
* θ1 Orionis C, Orionen nebulosan dagoen Trapezioko kumuluko izarrik dizdiratsuena da, sekuentzia nagusiko O6 izar bat, lagun espektroskopiko ahulago batekin.
* ζ Ophiuchi O9,5 sekuentzia nagusiko izar bat da, zeruko distiratsuena 3. magnitudean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak