open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Dušan Domović Bulut

**Dušan Domović Bulut**, alfabeto zirilikoz Душан Домовић Булyт (Novi Sad, Serbia, 1985eko urriaren 23a), **Dušan Bulut** gisa ere ezagutua, saskibaloi jokalari profesional serbiarra da; Nazioarteko Saskibaloi Federazioaren (FIBA), gizonezkoen banakako 3x3 sailkapenean, munduko lehen ohia da. Power taldearekin BIG3an eta Serbiako gizonezkoen 3x3 selekzioan jokatzen du. Garai guztietako 3x3 modalitateko saskibaloi jokalaririk handiena dela uste da.

## Hastapenak 
Domović Bulut Novi Saden (Serbia) jaio, eta hazi zen. Saskibaloiarekiko interesa bederatzi urterekin biztu zitzaion. Laster hasiko zen bere auzo inguruko kantxetan jokatzen, orduan 3x3 saskibaloia baitzen, funtsean, hiriko kaleetan kirola egiteko modu bakarra.

## 3x3. Ibilbidea 
Domović Bulut 2012ko abuztuan hasi zen FIBA 3x3 World Tour-en jokatzen. Serbiako Novi Sad taldearekin jokatzen zuen.

## BIG3. Ibilbidea 
2019ko maiatzaren 3an, Domović Bulut, 2019ko BIG3 haukeraketa-saioan, 24. aukeraketa orokorrarekin hautatu zuen Ball Hogs-ek. 2019ko ekainaren 21ean, berriz, BIG3n jokatzeari utzi behar ziola jakinarazi zuen Bulutek, FIBAk, ustez, mehatxatu baitzuen liga utzi ezean ezingo zuela Olinpiar Jokoetan parte hartu.

2021eko ekainaren 15ean, 2021eko BIG3 haukeraketa-saioan, Powerrek 3. aukeraketa orokorrarekin hautatu zuen Bulut.

Power taldean jokatzen du BIG3an, 3x3 saskibaloi ligan.

## Selekzioa. Ibilbidea 
Domović Bulutek Serbia ordezkatzen du 3x3 saskibaloian. FIBA 3x3 Munduko Txapelketan, urrezko bi domina irabazi ditu 2012an Grezian eta 2016an Txinan, eta zilarrezko domina, 2014ko Errusiako txapelketan. 2017ko FIBA 3x3 Munduko Kopan, bere 3. urrezko domina irabaziko du Serbiarentzat, eta FIBA 3x3 World Cup 2017 Txapelketako Talderako hautatuko dute.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabaziko du Serbiako taldearekin Letoniakoaren (urrezkoa) eta ROC taldearen (brontzezkoa) atzetik sailkatuko dira. Hauek osatuko dute Serbiako taldea: Dušan Domović Bulut, Dejan Majstorović, Aleksandar Ratkov eta Mihailo Vasić-ek.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Saskibaloia. Ibilbidea 
Domović Bulutek bere jaioterriko Meridiana eta Vojvodina taldeetan jokatu zuen saskibaloian Serbiako B Saskibaloi Ligan (2. maila). Kožuv taldean ere jokatu zuen Mazedoniako Lehen Ligan.

## Sariak eta lorpenak 
* 4tan FIBA 3x3 World Tour irabazlea:  (2014, 2015, 2018, 2019)

## Banakakoa 
* Bitan FIBA 3x3 Munduko Kopako MVP saria: 2016, 2018
* Bitan FIBA 3x3 World Tour MVP saria: 2015, 2018.
* FIBA Europako 3x3 Txapelketako MVP saria: 2018
* Hirutan FIBA 3x3 Munduko Kopako Txapelketako Taldea: 2016, 2017, 2018
* FIBA Europako 3x3 Txapelketa Txapelketako taldea: 2018.
* FIBA 3x3 Munduko 1. jokalari-saria: 2015.
* FIBA 3x3 World Tour jokalaririk ikusgarriena: 2016, 2017, 2018
* Serbiako B Ligako saskiratzaile nagusia: 2015

## Erreferentziak 
 
 
## Kanpo estekak 
* Domović Bulut 3x3 Planetaren profila
* Eurobasket
* Dušan Domović Bulut Instagramen
Ameriketako Estatu Batuetako Baso Zerbitzua

**Ameriketako Estatu Batuetako Baso Zerbitzua** (ingelesez, *United States Forest Service)* Ameriketako Estatu Batuetako Nekazaritza Saileko agentzia bat da, 155 baso nazional eta 20 belardi nazional kudeatzen dituena. Agentziaren dibisio nagusiak Baso Sistema Nazionala, Basogintza Estatuko eta Pribatua eta Ikerketa eta Garapeneko adarra dira.

## Jarduerak 
eskuinera|thumb|300x300px| Baso Zerbitzu Nazionalak kudeatzen dituen 780.000 km²-ko lurren % 80 baino gehiago mendebaldeko estatuetan dago. Mapa honek NFS lurra estatu bakoitzeko lur azalera osoaren ehuneko gisa erakusten du.
Estatu Batuetan 155 baso nazional daude, baso-haztegi barrutietan antolatuta, basozainak eta beste langile batzuk enplegatuz. Barrutiek bideak eraiki eta mantentzen dituzte, kanpamenduak funtzionatzen mantentzen dituzte, artzaintza arautzen dute, basa eremuak zaintzen dituzte, kultura ondare garrantzitsuak babesten dituzte eta landaredia eta faunaren habitata kudeatzen dute. Baso Zerbitzuak eskualdeko zazpi ikerketa-estazio ere baditu, Baso Tropikalen Nazioarteko Institutua eta Baso Produktuen Laborategia barne, baso nazionaletako ekosistemak aztertzen dituztenak, baita beste erakunde federal eta estatal batzuk eta lur pribatuak ere. Baso Zerbitzuak finantzaketa eta laguntza teknikoa ere ematen die federalak ez diren lur-jabeei, Basogintza Estatukoa eta Pribatua («State and Private Forestry») izeneko adar baten bidez.

Urtero egur bolumen handia biltzen den arren, baso nazional guztiak ez daude guztiz basotuta. Alaskako Tongass Baso Nazionalean glaziarrak daude eta Wasatch-Cache Baso Nazionalean Alta (Utah) bezalako eski-eremuak daude. Gainera, Baso Zerbitzua Mendebaldeko Erdialdeko belardi nazionalen kudeaketa nazionalaren arduraduna da, baita Baso-eremu («wilderness») izendatuenak ere, Kongresuko legeek deklaratutakoak, non egur ustiatzea debekatuta dagoen, meatzaritza, errepideen eraikuntza eta lurren eraikuntza eta alokairua. nekazaritza edo abeltzaintza eta artzaintza helburu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
### Kudeaketa arloa 
* 
* AEBetako Baso Zerbitzua Baso Produktuen Laborategia
* AEBetako Baso Zerbitzua Pacific Wildland Fire Sciences Laboratory
* Baso Zerbitzuen Bileraren Deialdiak eta Erregelamenduen Aldaketak Federal Register RSS jariotik
* FSGeodata Clearinghouse : mapak biltzen ditu
* 

### Ikerketa eremua 
* Pazifikoko Hego-mendebaldeko Ikerketa Estazioa
* Pazifikoko Ipar-mendebaldeko Ikerketa Estazioa
* Rocky Mountain Research Station
* Hegoaldeko Ikerketa Estazioa
* Iparraldeko Ikerketa Estazioa
* Baso Esperimentalak
* 
* Pinaresko basoa (Espainia)
Gifford Pinchot

**Gifford Pinchot** (1865eko abuztuaren 11 &ndash; 1946ko urriaren 4a) AEBetako politikaria, agronomoa eta botanikaria izan zen; Estatu Batuetako Baso Zerbitzuko lehen buruzagia (1905 &ndash; 1910) eta baita Pennsylvaniako gobernadorea (1923-1927, 1931-1935), Errepublikano aurrerakoien taldean.

Pinchot ezaguna da Amerikako basoen kudeaketa eta garapena birmoldatzeagatik eta nazioko erreserben kontserbazioaren alde egiteagatik, erabilera planifikatuaren eta etengabeko berritzearen bidez. Pinchotek baliabide naturalen "kontserbazio etikoa" terminoa asmatu zuen.

## Erreferentziak 
* Gifford Pinchot ( *1912: Competiting Visions for America*, Ohio State University)
* Gifford Pinchot (1865-1948) *Conservation Hall of Fame*, National Wildlife Federation
* Gifford Pinchoten biografia laburra
* Gifford Pinchot, *The Conservation Diaries of Gifford Pinchot* ed. Egilea: Harold K. Steen (2001)
* Balogh, Brian. "Scientific Forestry and the Roots of the Modern American State: Gifford Pinchot's Path to Progressive Reform" *Environmental History* 2002 7(2): 198–225. ISSN 1084-5453
* Lewis, James G. "The Pinchot Family and the Battle to Establish American Forestry" *Pennsylvania History* 1999 66 (2): 143–165. ISSN 0031-4528
* M. Nelson McGeary, *Gifford Pinchot: Forester-Politician* (1960)
* Meyer, John M. "Gifford Pinchot, John Muir, and the Boundaries of Politics in American Thought" *Polity* 1997 30 (2): 267–284. ISSN 0032-3497
* Char Miller. *Gifford Pinchot and the Making of Modern Environmentalism* (2001)
* Nash, Roderick. "Wilderness and the American Mind", Univ. Of Wisc. Prentsa, (1967), eta ondorengo edizioak
* Hausnartu, Stephen. "Gifford Pinchot, Press Agent for Forestry" *Journal of Forest History* 1987 31 (1): 26–35. ISSN 0094-5080
* Smith, Michael B. "The Value of a Tree: Public Debates of John Muir and Gifford Pinchot" *Historian* 1998 60 (4): 757–778. ISSN 0018-2370

## Kanpo estekak 
* Pinchot Kontserbazio Institutua
* Pike County (Pennsylvania) Elkarte Historikoa
* Gray Towers Gune Historiko Nazionala, Milford, Pennsylvania
* Yaleko Basogintza eta Ingurumen Zientzien Eskola
* Gifford Pinchoten erretratua
* Bainbridge Graduondoko Institutua
Afganistan-Txina muga

**Afganistan-Txina muga** 76 kilometro luze den nazioarteko muga da, Afganistan eta Txinako Herri Errepublikaren artean. Pakistanek kudeatzen duen Kaxmir eskualdean dagoen puntu-hirukoitzean hasten da, Gilgit-Baltistanen, uraren banaketa lerroa jarraitzen du Mustagh mendilerroan eta Tajikistanen duten puntu-hirukoitzean amaitzen da. Muga labur hau Afganistango ipar-ekialde urrunean dago, biztanlean dauden guneetatik urrun, Wakhan korridorearen amaieran. Txinako aldean Chalachigu Bailara dago. Muga zeharkatzeko hainbat mendi-lepo daude, tartean Wakhjir lepoa hegoaldean eta Tagermandu lepoa iparraldean.

Bi aldeetan natural erreserbak daude, Wakhan Korridoreko Natura Babesgunea Afganistango aldean eta Taxkorgan Natura Erreserba Taxkorgan Tajik Herrialde Autonomoan, Kashgar prefektura, Xinjiangeko Uigur Eskualde Autonomoaren parte, Txinako aldean. 

Muga hau da mundu osoan ordu-eremu aldaketarik handiena duena, 3,5 orduko aldearekin. Afganistanen UTC+04:30 den bitartean, Txinan UTC+08:00 da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tom Holland

**Thomas Stanley Holland** (Londres, 1996ko ekainaren 1a) ingeles aktorea da. West End antzokian hasi zuen ibilbide artistikoa, *Billy Elliot* musikalean protagonista bezala 2008tik 2010era. Ondoren 2012ko *The Impossible* hondamendi filmaren protagonista izan zen. Nazioarteko ospea Marvelen unibertso zinematografikoan Spider-Man superheroiaren paperarean arituz lortu zuen, *Captain America: Civil War* (2016), *Spider-Man: Homecoming* (2017), *Avengers: Infinity War* (2018), *Avengers: Endgame* (2019), *Spider-Man: Far From Home* (2019) eta *Spider-Man: No Way Home* (2021) filmeetan.  

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Fanny Garrido

[thumb|255x255px|Gongorako Pazoko patioa, Fanny Garridoren egoitza. Gaur, [Coruñako Unibertsitatea|Coruñako Unibertsitateko Ingurumen Institutua.]]
**Francisca González Garrido,**  **Fanny Garrido** izenez ezaguna (Coruña, 1846 - Liáns, Oleiros, 1917ko irailaren 11) idazle eta itzultzaile galiziarra izan zen.

## Ibilbidea 
Marcial del Adalid konpositorearekin ezkonduta, Fannyren poema asko musikalizatu zituen. Eulalia de Liáns izengoitia ere erabili zuen. Senarra hil ondoren, José Rodríguez Mourelo Lugoko kimikariarekin ezkondu zen. 

*Galizia* eta Madrilgo *El Correo* egunkariekin kolaboratu zuen. Bere produkziotik *Escaramuzas* nobela autobiografikoa nabarmentzen da, 1885ean argitaratua.  Heinrich Heine eta Wolfgang Goethe poeten lanak ere itzuli zituen alemanetik 

## Ohoreak 
Real Academia Galegako kidea.

## Eponimoak 
* 1971ko abenduan kale bati Fanny Garrido izena jartzea onartu zen Coruñan.

## Lanak 
* *Escaramuzas*, 1885
* *La madre de Paco Pardo*, 1898
* *Batallas* (inédita)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*J. W. von Goethe: Viaje a Italia (Italienische Reise) traducción de Fanny G. Garrido, Madrid, 1891
*Musicalización de diversas poetas
Basozain

[eskuinera|thumb| Ameriketako Estatu Batuetako [Parke Nazionalen Zerbitzua|Parke Nazionalen Zerbitzuko basozaina.]]
**Basozaina** pertsonek irudika dezakete, baina baita mitologia, kondaira edo fikziozko pertsonaiek eta animaliek ere. 

Basozain edo oihanzain lanbideari dagokionez  eremu naturalak babesten eta zaintzen duten langile publikoak dira basozainak. 

Euskadin Basozain eta Baso-agente izendapena jasotzen dute eta lurralde historiko bakoitzak bere basozain edo oihanzain taldea dauka.

Horiek Basoak edo baso-parkeak, padurak, oihanak, etxe-guneak edo mendiak izan daitezke. Bere eginkizunen artean babestutako animalia eta landareen jarraipena egitea, baso-suteen itzaltze eta koordinazio lanak burutzea edo arau hausteak salatzea dira. Mendi eremuetan burutzen diren ekintza eta obra ororen jarraipena egiteaz gain baliabide arkeologiko eta kulturalen babesean ere jarduten dute.

## Galeria 

Fitxategi:Jorge Cieslik and his crew in Parque Nacional Iguazu.jpg|Basozainak Iguazuko parke nazionalean (Argentina)Basozain vietnamdar bat.
Fitxategi:Bandhavgarh forest patrol guard patrolling Magdhi Zone on a cycle..JPG|Indiar basozain bat bere bizikletarekin patruilatzen du herrialdearen iparraldeko Bandhavgarh basoan.
Fitxategi:Ndera Community Conservancy rangers on Patrol.jpg|Basozainak Kenyan
Fitxategi:Ranger in Bwindi Impenetrable National Park.jpg|Basozaina Ugandako Bwindi Parke Nazionalean
Fitxategi:Mirador_del_Guarda_Forestal_01.jpg|Basozainaren monumentua Malagan, Espainian.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Federación internacional de guardaparques
* El oso Smokey en la Wikipedia en inglés
* 
*
Aurora Villar Buceta

**Aurora Villar Buceta** (Pedro Betancourt, Matanzas, Kuba, 1907ko irailaren 7a -  Habana, 1981eko abenduaren 6a) idazle, kazetari eta ekintzaile kubatarra izan zen, 1920ko eta 1930eko hamarkadetako abangoardiari atxikia.

## Bizitza eta lana 
Froilán Villar Gonzálezen eta Petra Bucetaren alaba izan zen. Gaztetan egin zuen debuta narratiban. Bere literatura-lana kritika sozialera bideratu zuen nagusiki; 1940ko hamarkadaren hasieran erretiratu zen. Hainbat sari jaso zituen bere ibilbidean zehar.María Villar Buceta (1899-1976) poetisaren ahizpa izan zen, eta harekin borrokatu zen Gerardo Machadoren diktaduraren aurka.

Hainbat argitalpenetan parte hartu zuen, besteak beste: *Social, Antenas, Kartelak, Bohemia eta El País-*en.

### Argitalpenak 
#### Ipuinak 
* *Cuentos contemporáneos* (1937).
* *Cuentos cubanos. Antología* (1945).
* *Antología del cuento en Cuba 1902-1952* (1953).
* *Cuentos rurales cubanos del siglo XX* (1984).

#### Bestelakoak 
* *Cielo de piedra*
* *La estrella*

## Erreferentziak
Mihailo Vasić

**Mihailo Vasić**, alfabeto zirilikoz Михаило Васић, (Belgrad, Serbia, 1993ko uztailaren 20a) 3x3 modalitateko saskibaloi jokalari serbiarra da. FIBA 3x3 World Tour-eko Liman 3x3 taldean jokatzen du, eta Serbiako selekzioa ordezkatzen du nazioartean

## Hastapenak 
Vasić Novi Sadeko Vojvodina taldean hazi zen. 2013an, Ameriketako Estatu Batuetara joan zen, eta, han, batxilergoko saskibaloian jokatu zuen Lee Academy-rekin, senior mailan. Unibertsitateko lehen eta bigarren mailako ikasle gisa, National Junior College Athletic Association-eko (NJCAA) Harcum Bears taldearekin jokatu zuen. 2016an, NCAA Division II-ko New Haven Chargers taldean sartu zen, eta junior eta senior urteak jokatu zituen bertan.

## 3x3. Ibilbidea 
Vasić Novi Sad-eko Liman 3x3 taldeko kide da 2017tik.

## 3x3 selekzioko ibilbidea 
Vasić Serbiako 3x3 selekzio nazionala ordezkatzen du nazioartean. 2019ko FIBA 3x3 Munduko Kopan debutatu zuen, eta bere taldeak 4. postuan amaitu zuen. Gainera, Serbia ordezkatu zuen 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabaziko du Serbiako taldearekin Letoniakoaren (urrezkoa) eta ROC taldearen (brontzezkoa) atzetik sailkatuko dira. Hauek osatuko dute Serbiako taldea: Dušan Domović Bulut, Dejan Majstorović, Aleksandar Ratkov eta Mihailo Vasić-ek.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak 
 
## Kanpo estekak 
* Mihailo Vasić liman3x3.com webgunean
* Eurobasket profila
* FIBA 3x3 profila
* Mihailo Vasić realgm.com webgunean
Aurelia Castillo de González

**Aurelia Castillo de González** (Puerto Príncipe, 1842 &ndash; Camaguey, 1920) ipuin eta poema idazle kubatarra izan zen, baita itzultzailea ere. Arte eta Letren Akademia sortu zuen. Bere lanen artean  D'Annunzioren *La hijas de Yorio* liburuaren itzulpena nabarmentzen da.

## Argitalpenak 
* *Fábulas* (1879)
* *Adiós de Victor Hugo a la Francia de 1852* (1885)
* *Biografía de Gertrudis Gómez de Avellaneda y juicio crítico de sus obras* (1887)
* *Un paseo por Europa* (bidaia liburua, 1891)
* *Un paseo por América* (bidaia liburua, 1895)
* *Trozos guerreros y apoteosis* (1903)
* *Cuentos de Aurelia* (1912)
* *Ignacio Agramonte en la vida privada* (1912)
* *Escritos de Aurelia Castillo de Gonzáles y algunos de Francisco González del Hoyo* (1913-1918) (6 tomo)

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Segura Graíño, Cristina (1998). Diccionario de mujeres en la historia. Editorial Espasa Calpe. ISBN 84-239-8631-4.  

## Kanpo estekak
Dentalium

***Dentalium*** itsas-barraskilo generoa da, Dentaliidae familiakoa. 50 espezie inguru deskribatu dira, eta iraungitako beste 50 espezie ezagutzen dira. **Elefante-hortza** dute izen arrunta.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Troll basea

**Troll** Norvegiako base antartikoa da. Jutulsessen nunatakean dago, Lazareveko itsasertzetik 235 km-ra, Marta printzesaren ekialdeko sektorean, Maud erreginaren lurrean, Antartidan. Norvegiak bere mende dagoen lurralde gisa aldarrikatzen du. Modu iraunkorrean irekita dagoen Norvegiako estazio antartiko bakarra da. Norvegiako Poloko Institutuak operatzen du Troll, baina baditu Norvegiako Meteorologia Institutuko eta Airearen Ikerketarako Norvegiako Institutuko instalazioak ere.

Kontinenteko beste ikerketa-estazio gehienek ez bezala, Troll izotzik gabeko arroka solidozko gainazal baten gainean eraikita dago, Jutulsessenen nunatakean, 1275 metroko altueran, izotzez inguratuta. Estazio hori udan erabiltzeko helburuarekin ireki zen 1990ean, baina 2005ean urte osoan jarduteko egokitu zen. Negu antartikoan, baseak zortzi lagun hartzeko gaitasuna du, eta udan 40 lagun hartzeko ahalmena. Trolleko aireportua 3300 m-ko luzera eta 100 m-ko zabalera duen pista da. Antartikako indlandsian dago, izotz urdinaren gainean, 1232 metroko altueran, eta Troll basetik 6,8 km-ra. Aerodromo hau 2005ean ireki zen eta *Dronning Maud Land Air Network*-erako balio du. Dronning Maud nazioarteko lankidetza-proiektu horrek kontinente arteko aire-zirkulazioa hornitzeko erabiltzen du Antartikako sektore hori.

## Instalazioak 
Baseko instalazioak Norvegiako gobernuaren jabetzakoak dira, Statsbygg agentziaren bidez. Instalazioen kudeaketa beste gobernu-agentzia batek egiten du, Norvegiako Institutu Polarrak. Oinarria 300 m²-ko eraikin modular berriagoa eta 100 m²-ko sektore zaharragoa da. Atal berriak 8 logela, gimnasio bat, sauna bat, sukalde bat, komunikazio zentro bat eta bulego bat ditu. Gainera, zenbait eraikin txiki erabiltzen dira laborategi, hornidura-biltegi, sorgailu eta garaje gisa. Sekzio zaharrena zati batean erabiltzen da biltegiratzeko, eta, zati batean, udako estazio gisa. Instalazioak larrialdietarako zentro bat ere badu zortzi pertsonarentzat, oinarri nagusitik distantzia seguru batera kokatua, sutea edo bestelako istripuak gertatzen direnean. -60 °C-tik beherako tenperaturak eta 60 m/s-ko haizea jasateko dimentsionatuta dago estazioa.

Instalazioaren ingurumen-inpaktua minimizatu nahi da, hainbat mekanismoren bidez, eta erabilitako azalera minimizatuz. Energia gutxiago kontsumitzen da, gehiegizko beroaren birzirkulazioak elurra eta izotza urtzeko eta edateko ura eta berokuntza lortzeko. Hondakinak erosketa- eta birziklapen-plangintzaren bidez minimizatzen dira, eta soberakinak konprimitu eta Antartidatik kanpora garraiatzen dira. Erregaia manipulatzean, isuri txikiak ere minimizatu egiten dira.

Baseak klima hotz eta lehorra du, basamortu batean kokatua. Urteko batez besteko tenperatura -25 °C-koa da; udan, 0 °C-koa da, eta neguan, -50 °C-koa. Ekaitzak, urte osoan gerta daitezkeenak, noizbehinka aire zabaleko jarduerak ezinezko bihurtzen ahal dituzte. Zirkulu polar antartikoaren hegoaldean dago Troll, eta eguzki-argia du udan eta gau polarrean neguan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Busto Mendibike

**Busto Mendibike**, mendiko bizikletako talde bat izan zen. 1992. urtean, taldea sortu zen eta Busto empresak dirulaguntza eskeini zien. Nahiz eta lehenengo urteetan talde apala izan, XXI. mendeko lehen urteetan, talde handia eta ezaguna bihurtu zen. Euskadiko Openean 3. postua lortu zuten, taldeka. Gainera, taldeko neskak, Bizkaiko Txapelketa eta Bizkaiko Challengea irabazi zituen. 2000 eta 2004. urteen artean, kategoria ezberdinetan ondorengo podiumak eskuratu zituzten taldeko txirrindulariek: Euskadiko Txapelketa, Euskadiko opena, Bizkaiko Txapelketa, Bizkaiko Challengea, Arabako Challengea, Burgosko mendi bizikletako txapelketa.

Taldeak Gorlizen izan du beti egoitza. Gainera, taldeak lasterketa bat antolatzen zuen irailean; Mountain Bike Gorliz. Gero, 2001. urtean, Hego Euskal Herriko Koparen parte izateko udaberriko lasterketa eratu zuten, baita ere. Taldeak, Gorlizeko batzokitik urbil txosna bat jartzen zuen Gorlizeko jaietan, dirua ateratzeko.

Taldeko maillota urdina zen 90eko hamarkadan, baina 2000. urtean, hori eta zuri koloreengatik aldatu zen. Urdin kolorea kulotean eraman zuten ala ere.

## Taldeak 
### 2006 
Joseba Fernandez

### 2005 
Jon Elorriaga

Asier Barrenetxea

Alexander Pinto

Israel Perea

Angel Perez de Eulate

Ugutz Goiriena

Koldo Garcia

Vicente Garcia Cerrato

Maite Rodriguez

### 2004 
Jon Elorriaga

Asier Barrenetxea

Alexander Pinto

Maite Rodriguez

### 2003 
thumb|Bizkaiko Federakundeak luzatutako diploma Angel Perez de Eulateri
Jon Elorriaga

Asier Barrenetxea

Angel Perez de Eulate

Iñigo

Alexander Pinto

Maite Rodriguez

### 2002 
Ugutz Goiriena

Joseba Fernández

Alex

Jon Elorriaga

Asier Barrenetxea

Maite Rodriguez

### 2001 
Ugutz Goiriena

Edu Castillo

Joseba Fernández

Alex

Jon Elorriaga

Asier Barrenetxea

Eneko Garcia

Unai lopez

Beñat Arako

Maite Rodriguez

### 2000 
thumb|Busto-Mendibike taldea 2000. urtean
Ugutz Goiriena

Asier Bilbao

Antton Zabala

Jon Elorriaga

Asier Barrenetxea

Maite Rodriguez

Susan Kristiansen

### 1999 
Asier Sorriketa

Ugutz Goiriena

Antton Zabala

Kepa Galardi

Xabier Garraztazu

Jon Elorriaga

Susan Kristiansen

## Kanpo estekak
Gartzi Ximenitz

Gartzi Ximenitz edo Gartzia Ximenitz (724? – 758?), kondairaren eta mitoaren arteko pertsonaia, gaur egungo Huescako (Aragoi) Sobrarbeko lehen erregetzat hartzen da, nahiz eta ez dagoen inolako oinarri historikorik.  Ainsako salbatzailetzat jotzen da.

## Biografia 
**Sobrarbeko errege.** Sobrarbe eta Ribagorzako lehen errege kristau gehienekin bezala, bere historia kondairarekin nahasten da. Sobrarbeko zazpi errege mitikoen artean dago, eta horietako asko Iruñeko Erresumakoak dira aldi berean (gerora Nafarroako Erresuma izango zena). 

Kondairaren arabera, Ainsa musulmanei kendu zien borroka gogor baten ondoren. Borroka horretan, kristauak ia garaiturik zeudenean, suzko gurutze bat agertu omen zen Sobrarbeko zuhaitz mitikoa den karraska baten gainean, armada kristauei borroka irabazteko indarra eman ziena.

Gartzi Ximenitz Aragoiko buruzagiaren hautaketak ere jatorri mitologikoa du. Esaten denez, San Juan de la Peñako monasterioan bilduta zeuden hirurehun gizonek bat-batean, ahots batez, egin omen zioten gorazarre, aurretik adostu gabe, alegia.

San Juan de la Peñako kronikan mendiko biztanlea irudikatzen duen genealogiarik gabeko gizon gisa agertzen da .

**Nafarroako errege**. Nafarroan, Altsasu eta Urdiainen arteko mugan dagoen San Pedro ermitako ate nagusian, bere ateburuan, 717ko urtarrilaren 20an Gartzi Ximenitz Nafarroako Erresumako lehen errege izendatua izanaren inskripzioa dago; hau kenduta, ez dago beste oinarri historiko garbirik.

Badago hipotesi bezala Gartzi Ximenitz eta Iruñeko Eneko Arista, Nafarroako lehen erregetzat hartua, pertsona bera direla esaten duena.

Izan liteke Navarro Villosladaren Amaia edo euskaldunak VIII. mendean (jatorrian *Amaya o los vascos en el siglo VIII*, 1879) liburuko García Jiménez, Abartzuza eta Ameskoetako jauna, Nafarroako lehen errege aukeratua, Amaiaren senarra.

## Bibliografia 
* Lera, Chema G. Prames, ed. *Breve inventario de seres mitológicos fantásticos y misteriosos de Aragón*. .

* Domingo La Ripa (1688). «Del Origen, y Ascendencia de Don Iñigo García Giménez, cognominado comúnmente Arista». En Pascual Bueno, ed. *Corona Real del Pirineo, establecida y disputada* **III**. Zaragoza.

## Erreferentziak
Gloria Scott

**Gloria Scott**, jatorrizko ingelesezko izenburua *The Adventure of the Gloria Scott*, Arthur Conan Doyle eskoziar idazleak argitaratutako Sherlock Holmes detektibe ospetsuari buruzko kontakizun laburra da. 1893an kontakizun labur eta solte modura *The Strand Magazine* aldizkarian argitaratu zen. Ondoren eta urte berean, aldizkari horretan argitaratutako Sherlock Holmesi buruzko beste hainbat kontakizun laburrekin batera, *Sherlock Holmesen memoriak* liburuan argitaratu zen.

## Argumentua 
Unibertsitate-garaian, Holmesek hilabete igaro zuen Victor Trevor lagunarekin, Norfolkeko Victorren aitaren etxean. Han zegoela, Holmesek harritu egin zuen bere anfitrioia, Australiako urrezko zelaietan dirutza egin zuen lur-jabe bat.

Holmesek handik alde egin aurretik, beste agure bat agertu zen bat-batean etxean, Hudson jauna. Itxuraz, 30 urte lehenago bidaide izan ziren. Orduan, Holmesek Trevortarren etxea utzi eta hurrengo zazpi asteak kimikako esperimentuak egiten igaro zituen. Bat-batean, Trevor gaztearen telegrama jaso zuen, eta Norfolkera itzultzeko eskatu zion. Iritsi zenean, Victorrek esan zion Holmesi aita hiltzen ari zela gutun bat jaso ondoren izandako isuri baten ondorioz. Etxera heltzean, hilda zegoela jakin zuten.

Victorrek kontatu zion Holmesi bere aitak ezagutzen zuela Hudson, marinel ohia baitzen, eta nahiz eta sarritan mozkortu, aitak lorezain izendatu zuen, eta horrek asetzen ez zuenez, maiordomo geroago. Kontua da Hudsonek xantaia psikologikoa egin ziola aitari. Azkenean, Hudsonek joatea erabaki zuen, baina hauxe esan zuen: *Hampshirera joango naiz Beddoes jaunarengana. Seguru nago zu bezainbeste poztuko dela ni ikusteaz*. Handik gutxira, eskutitz bat heldu zitzaion aitari eta atake bat jasan zuen. Holmesek onartu zuen oharra lehen aldiz irakurri zuenean Watsoni jarri zitzaion harridura aurpegi bera jarri zitzaiola. Gakoa mezuaren hirugarren hitzetan zegoen. Funtsean, Beddoes jaunak ohartarazten ziola Trevorri Hudsonek guztia kontatu zuela.

Dena argitu zen Trevor jaunak gutun batean azaldutakoa irakurtzean. Berak idatzi zuen James Armitage izena zuela, ez Trevor, eta dirua faltsutzeagatik kondenatua izan zela. Beraz, Gloria Scott korbetan giltzaperatu zuten, Australiarako bidean. Presoetako batek, Jack Prendergastek, motin bat prestatu zuen. Matxinada arrakastatsua izan zen, eta preso batzuek odol gehiago nahi ez zutenez, korbetatik ihes egin zuten, besteak beste, bera eta Evans izeneko bat (Hudson geroago ikusiko duen Beddoes jauna). Hudson Gloria Scott korbetako marinela izan zen, matxinadatik bizirik ateratzea lortu zuen bakarra, eta matxinada hori egin zutenen beldurraren kontura bizitzea pentsatu zuen.

## Ikus, gainera 
* *Sherlock Holmesen memoriak* (1893)

## Kanpo estekak
Littorina obtusata

***Littorina obtusata*** itsas-barraskilo espeziea da, Littorinidae familiakoa. Banaketa-area zabala du: Atlantikoaren Europako kostaldea Norvegiatik hegoaldeko Espainiara, Mediterraneoa eta Atlantikoaren ipar-mendebaldea (Maineko golkoa). 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ágata Lys

**Margarita García San Segundo**, izen artistikoz **Ágata Lys** (1953ko abenduaren 3a, Valladolid &ndash; 2021eko azaroaren 13a, Benalmádena, Málagako probintzia), espainiar aktore bat izan zen.   

Valladolideko Unibertsitatean Filosofia eta Letrak ikasi eta ondoren Madrilen Antzerkia ikasi zuen.

*Un, dos, tres... responda otra vez* (1972) telebistako lehiaketa ospetsuan azafata 8zan zen eta hortik aurrera zinema, antzerki eta telebistako aktore ibilbide luzeari ekin zion.

## Kanpo estekak
All i pebre

[thumb|*All-i-pebre* [angila|angilekin.]]
**All i pebre**, valentzieraz *Baratzuri eta piperra*, Espainiako Valentziako Erkidegoko arraina sukaldatzeko saltsa bat da. 

Hedapenez, saltsa honekin prestatzen den platera izendatzeko ere erabiltzen den izendapena da, denetan ospetsuena angiladun all i pebre platera izanez. Korrokoi bizkarbeltz, errapea, izokina eta beste hainbat jakiekin prestatutakoak ere usadioazkoak dira.

Plater hau L'Horta de València eta Júcarreko erriberan sukaldatzen da.
Purita Pelayo

**Purita Pelayo**, **Alberto Cabral y Cabrera** idazle-ezizenduna, LGBTIQ+ komunitatearen eskubideen aldeko ekuadortar ekintzaile transgeneroa da. Ekuadorrek homosexualitatea zigorgabetu zezan borroka egin zuen mugimenduko kidea da, 1997ko azaroaren 27an lortu zena. 

2017an *Los fantasmas se cabrearon: Crónicas de la despenalización de la homosexualidad en el Ecuador* izenburuko kronika-liburua argitaratu zuen Ekuadorren homosexualitatearen zigorgabetzeari buruzkoa. 2021ean Quitoko Udalak Brabomalo saria eman zion hiru hamarkadatan zehar pertsona transen alde egindako lana sarituz.

## Liburuak 
* *Los fantasmas se cabrearon: Crónicas de la despenalización de la homosexualidad en el Ecuador* (2017)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bruce Beutler

**Bruce Alan Beutler** (Chicago, 1957ko abenduaren 29a) estatubatuar immunologo eta genetikalaria da. 2011ko Medikuntzako Nobel Sariaren erdia partikatu zuen Jules Hoffmannekin batera sortzetiko immunitatearen aktibazioari buruz egindako aurkikuntzengatik. Beste erdia Ralph M. Steinman jaso zuen zelula dendritikoen aurkikuntzagatik.

Medikuntza ikasi zuen Chicagoko Unibertsitatean. University of Texas Southwestern Medical Center-eko genetika zentroko zuzendaria da.

Aitzindaria da sortzetiko hanturaren eta immunitatearen azterketa molekularrean eta genetikoan. Alfa faktorea tumore-nekrositik isolatzen lehena izan zen. Bere aurkikuntzek Etanercept medikuntza sortzea ahalbidetu zuten, artritis erreumatoidea, Crohn gaitza, psoriasia eta beste gaixotasun inflamaiorio batzuk tratatzeko erabilia.
Ittoqqortoormiit

**Ittoqqortoormiit** (ekialdeko groenlandieraz) edo **Illoqqortoormiut** (mendebaldeko groenlandieraz), lehenago **Scoresbysund** izenarekin ezaguna, Semersooq udalerriko herri bat da, ekialdeko Groenlandian. 2020an 345 biztanle zituen. Lurreko lekurik urrunetako bat bezala deskribatzen da. 

Lehenago zuen izena, Scoresbysund, William Scoresby ingeles esploratzailearen omenez zuen, 1822an bertako mapa bat egin zuen lehen europarra. "Ittoqqortoormiit" izenak "etxe handietan bizi direnak" esan nahi du. Eskualdea ezaguna da bertako bizitza basatiagatik, hartz zuriak eta fokak barne. 

## Kanpo estekak
Dawson Creek

**Dawson Creek** Columbia Britainiarreko (Kanada) ipar-ekialdeko hiri txikia da. 20,66 km2-ko azalera du, eta 2006ko erroldaren arabera, 11.615 biztanle inguru. «Bakearen Hiriburua» deitzen zaio, eta landa-eremu askoren zerbitzu nagusia da, Bakearen ibaiaren hegoaldean eta Bakearen Ibaiaren eskualdeko barrutiko hiriburuan dago. Dawson Creek nekazari-komunitate txiki izatetik eskualdeko zentro izatera pasatu zen, Albertako Trenbideen mendebaldeko terminala 1932an zabaldu zenean, eta Estatu Batuetako armadak terminal hori bera erabili zuenenean 1942an Alaska autobidea eraikitzen ari zirela. Hiriaren garapen handiena 1942 eta 1966 artean gertatu zen, Bakearen ibaiaren landa-eremua Columbia Britainiarrarekin Dawson Creek-en bidez lotuz autobiak eta burdinbideak eraiki zirenean.

Dawson Creek-ek izen bereko errekari zor dio bere izena. George Mercer Dawsonen omenez deitu zitzaion Dawsoni, 1879ko abuztuan inguru horretatik igaro zirenean lurrak neurtzeko taldeko kide batek. Hiria, Alaskako autobiaren hegoaldeko muturrean, "0 Miliaren Hiria" izenez ezagutzen da, eta eskualdeko jolas-parke baten, ondare-interpretazioko herri baten eta Northern Lights Unibertsitatearen egoitza ere bada.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kivalliq eskualdea

**Kvalliq eskualdea** Nunavuteko (Kanada) eskualde administratiboa da. Hudson badiaren mendebaldeko zati kontinentalak, Southampton uharteak eta Coat uharteak osatzen dute. Eskualdeko zentroa Rankin Inlet da. Biztanleria 10.413 biztanlekoa izan zen 2016ko zentsuan, hau da, %16,3 igo zen 2011ko zentsuarekiko.

1999. urtea baino lehen, Kvalliq eskualdeak muga zertxobait desberdinak zituen, Keewatin eskualdea izenarekin, ipar-mendebaldeko lurraldean. Kvalliq izena 1999. urtean ofizial bihurtu zen arren, Statistics Canadak Keewatin Region, Nunavut erroldan eta eta antzeko argitalpenetan aipatzen jarraitu du. Eremuari buruzko erreferentzia gehienak, "Keewatin" izenekoak, Nunavut-en oinarritutako erakundeek kendu dituzte, izen hori Ontarioko ipar-mendebaldeko eskualde batean sustraituta baitzegoen, dialekto batetik eratorria, eta inuitek bizi ziren lurretan bakarrik erabili zuten.

## Geologia 
ezkerrera|thumb|Glaziazio ondoko errebotearen mapa
Kvalliq eskualdea munduko errebote postglaziarreko tasarik altuena jasaten ari da (17 milimetro arte urteko).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Asunciongo katedral metropolitarra

**Asunciongo katedral metropolitarra** () edo **Andre Mariaren Jasokundearen katedral metropolitarra** () Paraguaiko Asuncion hiriburuko eliza katoliko nagusia da. Asunciongo Catedral auzoan kokatuta dago, hirigune historikoan.

Katedralaren gaur egungo modeloa, Carlos Antonio López presidentearen agintaldian eraikia, 1845ean inauguratu zen. Katedrala hiriaren zaindaria den Andre Mariaren Jasokundeari eskainita dago.

## Historia 
### Hasiera 
Hasieran delako elizari Haragitzea () zeritzon. 1539an egin zen zura eta buztina erabiliz. Zorigaitzez, 1543ko otsailaren 4an erre zen ia herri osoa suntsitu zuen Asunciongo sutean.

Orduko gobernadoreak, Álvar Núñez Cabeza de Vacak, eliza berreraikitzea agindu zuen, kiskalitakoa baino handiagoa izateko eta sakanatik hurbilago kokatuta egoteko. Asunciongo eliza nagusia Asunciongo lehen katedralaren kokalekua izan zen, 1548ko urtarrilaren 10ean eraikia eta Andre Mariaren Jasokundeari eskainia.

Faustino de Casas gotzainaren nahia betez, katedrala Paraguai ibaitik aldenduago dagoen leku batean berreraiki zuten, gaur egungo katedralaren kokaleku berean. Katedrala leku berrira eramateko lanak 1687ko otsailaren 8an hasi ziren, gotzaina hil eta bost hilabete beranduago. Katedrala 1689ko azaroaren 30ean inauguratu zuten.

### Gaur egungo modeloa 
Carlos Antonio López eta Mariano Roque Alonso kontsulak Paraguaiko Gobernura iristearekin batera, katedral zaharkitua eraistea erabaki zen, ez baitzuen kanpandorrerik ere, eta modernoago bat eraikitzea erabaki zen Paraguaiko katedral nagusiaren eginkizuna egiteko.

Tenplua Pascual Urdapilleta bizkaitar militar eta arkitektoak diseinatu zuen. Eraikitze-lanak 1842ko maiatzaren 10ean hasi ziren eta lanetan Carlos Zucchik, Patricio Aquinok eta Tomás Bergesek lagundu zuten. 1845eko urriaren 27an katedral berria bedeinkatu zuen, eraikitze-lanak amaitu gabe zeuden arren. Orduz geroztik, katedralak XIX. mendeko estilo neoklasikoa mantentzen du.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Andre Mariaren Jasokundea.
* Haragitzearen eliza.

## Kanpo estekak
Artie Shaw

**Artie Shaw** (**Arthur Jacob Arshawsky** jaioa; New York, 1910eko maiatzaren 23a - Thousand Oaks, Kalifornia, 2004ko abenduaren 30a) estatubatuar klarinete-jotzaile, musikagile, aktore eta egilea izan zen.

New Yorken jaio zen familia judu batean. Jazz klarinete-jotzaile onenetakoa izan zen eta 1930 eta 1940ko hamarkadetako big band ezagunenetako baten burua. Cole Porterren *Begin the Beguine* abestiaren grabazioarekin lortu zuen arrakastarik handiena 1938an.

Musika klasikoko eta jazzeko elementuak batzen lehenetarikoa izan zen. Jazz talde txikiekin ere grabatu zuen. 1954an erabat erretiratu zen musikatik.

Hainbat filmetan ere antzeztu zuen. Zortzi aldiz ezkondu zen, besteak beste, Ava Gardner eta Lana Turner aktoreekin.

## Diskografia hautatua 
## Bibliografia 
* Tom Nolan, *Artie Shaw, King of the Clarinet: His Life and Times* (W. W. Norton, New York, 2011).
* John White, *Artie Shaw: His Life and Music* (Bloomsbury Academic, London, 2004).
* Vladimir Simosko, *Artie Shaw: A Musical Biography and Discography* (Scarecrow Press, Lanham, MD, 2000).

## Kanpo estekak
UTC+08:45

**UTC+08:45** UTC ordua baino +08:45 aurrerago doan ordu-eremua da.

## Denbora estandar gisa 
*Hiri nagusiak: Eucla*

### Ozeania 
#### Ozeano Barea 
##### Australasia 
* Australia - Central Western Standard Time
** Mendebaldeko Australia
*** Caiguna
*** Cocklebiddy
*** Eucla
*** Madura
*** Mundrabilla
** Hegoaldeko Australia 
*** Border Village

## Erabilera 
UTC+08:45 ordu-eremu gisa erabiltzen da Australian (Mendebaldeko Erdiko Ordua edo CWT). Mendebaldeko Australiako eta Hegoaldeko Australiako Eyre autobideko errepide batzuek erabiltzen dute. Estatuak edo gobernu federalek legez definituta ez dagoen arren, hasten eta amaitzen diren mugak argi eta garbi markatzen ditu Shire of Dundaseko gobernuak, eta maiz agertzen dira inguruko ibilbide-orrietan. Eyre autobideko ordu-eremuaren mendebaldeko muturrean dauden errepide-seinaleek 45 minutuan aurreratzea gomendatzen diete bidaiariei.

UTC+08:45 Australiako 5 lekutan erabiltzen da, Hegoaldeko Australiako Border Village eta Mendebaldeko Australiako Cocklebiddy, Eucla, Madura eta Mundrabilla barne. Hegoaldeko Australiaren mugatik Caigunako ekialderaino hedatzen da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Svarthausane labarrak

**Svarthausane labarrak** Antartikako hegien multzo bat da. Euren mendirik altuena Zhil'naya mendia da, 2.560 metrorekin. Sudliche Petermann mendilerroaren ipar-ekialdeko mugan daude, Wohlthat mendietan. Alemaniar Espedizio Antartikoak (1938–1939) aurkitu eta mapan jarri zuen lehen aldiz. Ondoren, Seigarren Norvegiar Espedizio Antartikoak berriro argazkiak egin zizkioan 1956-60 artean. Norvegiarrek izendatu zuten *Svarthausane*, "hegi beltzak".

## Kanpo estekak
Tjuvholene labarrak

**Tjuvholene labarrak** Antartikako labarren multzo bat da. Euren mendirik altuena Grytoyr mendia da, 2.495 metrorekin. Muhlig-Hofmann mendietan. Seigarren Norvegiar Espedizio Antartikoak argazkiak egin zizkioan 1956-60 artean. Norvegiarrek izendatu zuten *Tjuvholene*, "lapurraren gordelekua".

## Kanpo estekak
Ernst Johann von Biron

**Ernst Johann von Biron** (Bühren jaioa; ; Kalnzeem, Semigalia, 1690eko azaroaren 23aGreg./azaroaren 13aJul. - Mitau, 1772ko abenduaren 29aGreg./abenduaren 18aJul.) Kurlandia eta Semigaliako dukea eta Errusiar Inperioko erregeordea izan zen.

Ana Errusiakoa enperatrizaren maitalea eta gorteko pertsonaiarik eraginkorrenaren izan zen. 1737tik 1740ra Kurlandia eta Senigaliako dukea izan zen. Anak erregeorde izendatu zuen bere seme Ivan VI.aren adin txikitasunean. Erregeordetzak hiru aste iraun zuen erregina hil ondoren, eta 1740ko azaroaren 19an haren aurkariek atxilotu eta Siberiako erbestera bidali zuten. 1763an Katalina Handiak Kurlandiako duke izendatu zuen berriro.
Clemente Iriarte

**Clemente Iriarte Madariaga** (Iruñea, 1946ko uztailaren 25a - Iruñea, 2021eko abenduaren 29a) nafar futbolaria izan zen, 1978 eta 1983 bitartean Osasuna taldean aritutakoa. 173 partidatan jokatu zuen elastiko gorriaz, eta hamahiru gol egin zituen.

Iruñean sortua, gazterik Txilera joan zen familiarekin, eta han Txileko Unión Española taldean hasi. Gero Rayo Vallecano, Oberena eta Burgos taldeetan trebatu eta Oviedon sartu zen 23 urte zituela, bertan bederatzi denboraldi egiteko. 1978an Osasunara etorri zen, futbolari utzi aurretik bost denboraldi eginez.
Malenkonia (musika taldea)

**Malenkonia** 2004. urtean Oñatin sortutako pop-rock musika taldea da.

## Diskografia 
* *Hegazkadak dakar ekaitza* (2009, Gor)
* *Homo homini lupus* (2013, Gor)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zhil'naya mendia

'''Zhil'naya mendia''' 2.560 metroko mendi bat da, Svarthausane hegietan, Südliche Pettermann mendilerroan, Wohlthat mendietan, Antartikako Maud Erreginaren Lurraldean. Alemaniar Espedizio Antartikoak (1938–1939) aurkitu eta mapan jarri zuen lehen aldiz. Ondoren, Seigarren Norvegiar Espedizio Antartikoak berriro argazkiak egin zizkioan 1956-60 artean; Sobietar Espezidio Antartikoak 1960-61ean mapa berriro egin zuen eta Zhil'naya izena eman zion, "adarkatutako mendia". 

## Kanpo estekak
Adele Bianchi

**Adele Bianchi** (Ferrara, Italia, 1842ko abuztuaren 26a - Ferrara, ?) geografo italiarra izan zen. 

## Biografia 
Luigiren eta Carolina Pagliariniren alaba zen, 1884an Dankalian hildako Gustavo Bianchi esploratzailearen arreba zaharrena. Kartografian eta toponimian aritzen zen.

Ikuspegi historiko eta geografikoei buruzko azterlanak argitaratu zituen, bereziki *La Geografia* egunkarian, 1912 eta 1930 artean, Novarako De Agostini Institutu Geografikoak argitaratua. Adibide horien artean daude 1916ko *La Ciocieria* monografia korografikoa, Lennestadt lakuari buruzko entseguak eta Como probintziako Komunen izenen ortografia eta ebakera, 1917tik 1918ra, hurrenez hurren, eta ''L'Afrikari'' buruzko lau lezioak 1918 eta 1919an argitaratuak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Palmako Tenplu Masonikoa

**Palmako Tenplu Masonikoa** () Paraguaiko Logia Sinboliko Handiaren masoien tenplu bat da. Asuncion hiriko Palma kalean kokatuta dago.

## Historia 
Ricardo Lloretek diseinatua eta José Vilák eraikia, 1899ko irailaren 6an erosi zuen Cecilio Báez doktorea Maisu Handiak. Chacoko Gerraren garaian odol-ospitale gisa funtzionatu zuen. 2017an tenplua zaharberritzeari ekin zioten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ilinti

thumb|Ilintiak hondatutako garagarra.
**Ilintia** zelula anitzeko onddo batzuek laboreetan (bereziki zerealetan) eta sortzen duten gaitza da. Ustilago familiako onddoak dira, teliosporo asko dituztenak, eta eragiten dutena da garian, artoan edo garagarrean, buruko alearen gainean hauts beltzazka agertzea. 

## Izena eta ezaugarriak 
Gaixotasun ezaguna da zerealak ereiten dituzten nezkazarientzat eta aldaera desberdinak ditu hitzak euskaraz, horien artean ilinti, ilintxa eta ikatz, inguruko erdaretan bezala ikatza esaten diogun gaiarekin lotuak (gazteleraz *tizón*, frantsesez *charbon nu*). Euskararen eremuaren ekialdean, Nafarroa Beherean eta Zuberoan, *itsu* forma ere jasoa dago.

Patogeno hauek ekonomikoki garrantzitsu eta kaltegarriak dira, eragiten diotenean gizakientzat inportanteak diren produktuetan: artoa, garagarra, garia, oloa, azukre-kanabera eta bazka-larreak. Gariaren ilintiak *gariaren urdin* izena ere jasotzen du (*Ustilago tritici* onddoak sortzen du), eta artoarenari arto-ustela ere esaten zaio (*Ustilago maydis‎* da kulpantea kasu honetan).

Gaitza ez agertzeko trataera tradizionala, gariaren kasuan, erein aurretik "harri urdinarekin erre" edo kobre sulfatoarekin tratatzea da; gai hori uretan disolbatu ondoren, gari-haziari bainua eman, azalean lituzkeen onddoen esporak akabatzeko.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dolores Prida

**Dolores Prida** (Cabairién, Kuba, 1943ko irailaren 5a – New York, AEB, 2013ko urtarrilaren 20a) kubatar-estatubatuar kazetari eta antzerkigilea izan zen. *El Diario La Prensa* egunkariko asteroko zutabe batean idazten zuen. *Latina* aldizkarian eta *New York Daily News*-en ere lagundu zuen. *Latina*n bere "Dolores Dice" ("Doloresek dio" gaztelaniaz) zutabea idatzi zuen. Prida *Latina* aldizkariko kide sortzailea izan zen.

## Biografia 
Dolores Prida 1943ko irailaren 5ean jaio zen Kubako Cabairiénen. Hiru seme-alabetatik zaharrena zen. Bi ahizpa zituen, Lourdes eta Maria. Nerabea zela, poesia eta istorio laburrak idatzi zituen Pridak. Kubako Iraultza amaitu eta gutxira, bere aita Estatu Batuetara joan zen, itsasontzi batean ihesi. 1961ean, aita joan eta bi urtera, Pridak, bere amak eta bi ahizpek Kuba utzi zuten. Familia New York hirian finkatu zen. Prida New York hirian bizi izan zen bere bizitza osoan. Hunter College-ra joan zen, okindegi batean lan egiten zuen bitartean, gaueko eskolak hartuz. Geroago argitalpen industrian sartu eta kazetari bihurtu zen.

1970eko eta 1980ko hamarkadetan *Nuestro* aldizkariko zuzendari nagusia, *El Tiempo* aldizkariko zuzendari kudeatzailea, *Visión* aldizkariaren New Yorkeko korrespontsala, Puerto Ricoko Foro Nazionaleko informazio zerbitzuen zuzendaria, Nazioarteko Arte Harremanen (INTAR) literatur zuzendaria, eta Arte Hispanikoen Elkartearen (AHA) argitalpen zuzendaria izan zen. 

Dolores Pridaren lanak bere posizionamendu ideologikoki aurrerakoi eta feministaren berri ematen du. Jarrera hori inolako zalantzarik gabe agertzen da bere antzerki-idazkietan, non AEBetan bizi diren emakume latinoamerikarrek egunero jasaten dituzten arazoak azaltzen ditu. 

2013ko urtarrilaren 20an hil zen, New Yorkeko Mount Sinai ospitalean. Bere heriotzaren kausa oraindik ez da ezagutzen, eta bere familiak autopsia egiteko eskaera egin zuen.
* *Beggars Soap Opera* (1979)
* *Coser y cantar* (1981)
* *Pantallas* (1986)
* *Botánica* (1991)
* *Casa Propia* (1999)
* *Four Guys Named José* ... and u*na mujer named Maria* (2000)

### Poesia 
* *37 poemas* (1967)

## Sariak eta ohoreak 
* Literaturarako *Cintas Fellowship Saria*. 1976
* *Creative Artistic Public Service Saria*. 1976
* *Excellence in Arts Saria*. 1987
* *Mount Holyoke College-ko ohorezko titulua, Giza Zientzietan Doktorea*. 1989

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Aomi Hiri Kirol Parkea

**Aomi Hiri Kirol Parkea**, japonieraz 青海アーバンスポーツパーク (Kōtō, Tokio (Japonia), 2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetako egoitzetako bat da. Saskibaloi 3x3 formala, hiri kirola eta kirol eskalada osagarria egingo dira bertan. Aomi Hiri Kirol Parkea lehen Aomi Hiri Kirol Kaijo izenez ezagutzen zen.

## Historia
2016ko abenduaren 7an NOK 2016ko abenduaren 7an NOKeko Zuzendaritza Batzordeak 2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetarako ekitaldi osagarria den skate eta kirol eskaladarako lekua Aomi Urban Sports gunea izango dela erabaki du.
2017ko ekainaren 9an, 2020ko Tokioko Olinpiar Jokoen lehiaketa ofizialaren osaera NOKen Batzorde Exekutiboak erabakiko du. Ekitaldiaren osaeran, tokia erabakitzeke zegoenez, saskibaloia 3x3 gizon eta emakume eta abar sartu ziren, lokalaren azterketari ekin zitzaion.

2017ko abenduaren 6an, KOIko Batzorde Exekutiboak erabakitzen du saskibaloi 3x3 gunea Aomi Hiri Kirol Parkea izango dela. Skateboarding-en lekua 2016ko abenduaren 7an NOKeko Zuzendaritza Batzordeak onartutako Aomi Hiri Kiroldegitik Ariake BMX Course-ra, geroago Ariake Hiri Kirol Parkea, aldatuko da .
2018ko urriaren 23an TOCOGeko (Tokioko Joko Olinpiko eta Paralinpikoen Antolakuntza Batzordea) 28. Administrazio Kontseiluak erabaki zuen "Aomi Hiri Kirol Parke" izen ofizialera aldatzea, NOKen onespenarekin.

## Lekua
Egoitza Qinghai eremuan dago, Hiri Olinpikotik gertu. Tokioko badia ikus daitekeen leku batean kokatua, Tokio 2020 Jokoak sinbolizatzen dituen lekuetako bat da, non saskibaloia 3x3 eta kirol eskalada egiten diren eta mundu osoko gazteak aritzen diren.
## Eserlekuak
Olinpiar jokoen garaian, 3x3 saskibaloiak: 7.100, kirol eskaladak: 8.400.
Paralinpiar Jokoen garaian, itsu-futbolaren egoitza izango da.
## Sarbideak
* Tokyo Rinkai Shinkotsu Rinkai Line Yurikamomen jaitsi "Aomi geltokian", eta, oinez 10 minutu inguru
* Tokioko Nazioarteko Gurutzetako terminal geltokitik 10 minutu ingurura, Yurikamome Tokyo Seaside New Transit Line-n
* Jaitsi Tokyo Seaside Abiadura Handiko Trenbide Rinkai Linean "Tokyo Teleport Station" eta oinez.

## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Noa Lur

**Noa Lur**  (jaiotzez, **Ainhoa Bidaurreta**, Bilbo, 1983) euskal abeslari eta musikaria da. Jazz estiloa jorratzen du eta nazioarteko jazz areto nagusienetan abestu du. Bobby McFerrin musikariaren teloneroa ere izan zen.

## Ibilbidea 
Estoniako “Nomme Jazz” Nazioarteko Jaialdian Europako ahots gazte onenetakoa izendatu zuten eta “Moody ́s Mood For Love” singlearekin Itunes Jazz-en salmentetan aurreneko postua lortu zuen. Ondoren *Badakit* diskoa osatu zuen eta biza luzea osatu zuen, besteak beste Istanbulen, Casablancan eta Madrilen abestuz. 2016an bigarren diskoa atera zuen, *Troublemaker*.

## Diskografia 
* *Badakit* (2014)
* *Troublemaker* (2016)
* *Gaur* (2021, Errabal Jazz)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Zwiesel mendia

**Zwiesel mendia** ( mendi-konplexu handi bat da. 2.790 metroko altuera du, Pieck mendilerroaren parte da, Petermann mendilerroen barne, Maud Erreginare Lurraldean. "Zwiesel-Berg" izena eman zion (sarde-mendia) Alfred Ritscherren Alemaniar Espedizio Antartikoak (1938–1939) aurkitu zuenean. 

## Kanpo estekak