Hind Rajaben hilketa

**Hind Rajab** (2017/2018 – 2024ko urtarrilaren 29a) sei urteko palestinar neskatoa zen, Gaza hiriko Tel al-Hawa auzokoa, Gazako zerrendan. Gazako genozidioaren barruan, Israelgo Armadak hil zuen Rajab, beste sei seniderekin batera ibilgailu batean ihesi zihoala. Armada horretako tanke batek ibilgailua suntsitu eta bere sei senideak hil zituen, eta horren ostean tankearen bonbardaketatik bizirik irten zen neskatila ere hil zuten.

Rajaben familia Gazako Tel Al-Hawa auzotik ihesi zihoan, Israelgo armadako tanke batek haien ibilgailuaren kontra tiro egin zuenean. Tankearen erasoak Rajaben izeba-osabak eta lau lehengusuak hil zituen. Une horretan bizirik geratu zen beste senide bakarrak, Rajaben 15 urteko lehengusinak, Palestinako Ilargi Gorriaren Elkarteari (PIGE) deitu zion, larrialdietako laguntza eskatzeko. Dei horretan, lehengusuak, negar eta oihu eta tiro hotsen artean, Israelgo soldaduak tiroka ari zitzaizkiela jakinarazi zuen, harik eta erabat isilik geratu zen arte.

Lehengusua hil ostean, sei urteko Rajab izan zen ibilgailuan bizirik geratu zen bakarra. Haurrak PIGEko larrialdi zerbitzuekin izandako 3 orduko telefono-deia argitaratu zuten hedabideek. Dei horretan, Rajabek ondorengo hau esan zuen: «Hain izututa nago... mesedez, etorri. Zatozte nire bila. Etorriko al zarete, arren?»

PIGEk anbulantzia bat bidali zuen Rajab erreskatatzeko, baina Israelgo Armadak anbulantziari eraso zion, eta PIGEko bi langile hil zituen: Yusuf Zeino eta Ahmed al-Madhoun. PIGEren arabera, erasoa berariaz egin zuen Israelek. Izan ere, Israeli aldez aurretik jakinarazi zioten anbulantzia bidaliko zutela. Israelek esan zuen bere tropak ez zeudela Rajab hil zen ibilgailuaren inguruan. Hala ere, *Al Jazeera* eta *The Washington Post* agerkariek Israelen baieztapenak gezurtatu zituzten, satelite irudietan oinarritutako ikerketen bitartez.

## Testuingurua 
2023ko urriaren 7an, Hamasek zuzenduta, israeldar okupatzaileen aurkako palestinar erresistentziak eraso egin zion Israeli. Eraso horretan, 1.200 pertsona inguru hil ziren (gehienak palestinar militanteek hil zituzten; batzuk, israeldar tropek), eta palestinar militanteek 250 bat pertsona bahitu zituzten. Erantzun gisa, Israelek Gazako genozidioa abiatu zuen, lurraldearen blokeoa gogortu zuen, bonbardaketa masiboak egin zituen eta Gazako zerrendaren iparraldeko biztanleak ebakuatzera behartu zituen erasoaldi militarrari hasiera eman baino lehen.

Gazako zerrendako iparraldea ia hutsik eta gogorki bonbardaturik zegoen urtarrilaren amaierarako. Gazako osasun arretarako sistema kolapsatzear zegoen, Israelen erasoengatik eta Israelek Gazako biztanleei ezarritako setioak eragindako baliabide faltaren ondorioz. Ofentsibak eragin berezia izan zuen Gazako iparraldean, abendurako ez baitzen ospitalerik martxan inguru horretan, hornidura, erregai eta langile faltaren ondorioz.

2023ko abenduaren 29an, Hegoafrikak Israeli genozidio kargua leporatu zioten Nazioarteko Justizia Auzitegiaren aurrean, eta 2024ko urtarrilaren 26an Auzitegiak genozidatzat har daitekeen edozein ekintza ekiditeko agindua helarazi zion Israeli.

## Hilketa 
2024ko urtarrilaren 29an, Rajaben familia Gazako Tel Al-Hawa auzotik ihesi zihoala, Israelgo Armadako tanke batek haien ibilgailua, Kia beltz bat, bonbardatu zuen. Ondorioz, Rajaben izeba, osaba eta lau lehengusinak hil ziren. Bizirik geratu zen bakarrak, Rajaben 15 urteko lehengusu Layan Hamadehek, Palestinako Ilargi Gorriaren Elkarteari (PIGE) deitu zion, larrialdiko laguntza eskatzeko. Hamadehek une batean esan zuen: «Tiroka ari zaizkigu. Tankea nire ondo-ondoan dago. Autoan gaude, tankea gure ondo-ondoan dago.»

PIGEko langileek Hamadehen oihuak entzun zituzten, autoaren aurka jo zuten metrailadore baten tiroek gaztea hil zutenean, artean telefonoz larrialdi zerbitzukoekin hizketan ari zela. Larrialdi zerbitzuek berriro deitu zutenean, Rajabek erantzun zion deiari. Autoko guztiak hilda zeudela Rajab hiru orduz aritu zen PIGEeko langileekin telefonoz hitz egiten, eta hauxe esan zien: «Hain izututa nago... Mesedez, etorri. Zatozte nire bila. Etorriko al zarete, arren?». Geroago, Rajaben aitonak kazetariei esan zien Rajabek zauriak zituela bizkarrean, eskuetan eta oinetan. PIGEkoek autoan ezkutatuta geratzeko esan zioten Rajabi, anbulantzia bat joango zitzaiola jasotzera. PIGEren, Hamadehren eta Rajaben arteko telefono deiaren audioa otsailaren 3an argitaratu zuen Ilargi Gorriak. Rajaben eta larrialdi langileen patua ez zen ezagutu 12 egun igaro arte. Izan ere, 2024ko otsailaren 10ean, Israelgo armada erretiratu zelarik, Rajaben familia auzora itzuli zen, eta suntsitutako autoa aurkitu zuen, barruan Rajab, Hamadeh eta haien osabaren gainerako familia guztia zituela, denak hilik. Leihoak zartatuta zeuden, eta ateak balen zuloez josita. Ilargi Gorriko anbulantzia handik metro gutxira aurkitu zuten, Israelgo misil batek erabat suntsituta. Bertan zeuden anbulantziako bi langileak, Yusuf al-Zeino eta Ahmed al-Madhoun, hilda haiek ere.

## Ikerketa 
Giza Eskubideen Euromediterraniar Monitorearen hasierako ikerketa baten arabera, Rajab eta haren senideak Israelgo Armadak «planifikatutako hilketa» batean hil zituen. Gainera, Israelgo Armadak gaztea erreskatatzera bidalitako anbulantziako langileak ere hil zituen, Ameriketako Estatu Batuetan fabrikatutako misil batekin. AEBen egindako M830A1 modeloko misil baten puskak aurkitu zituzten Rajab erreskatatzera joandako Ilargi Gorriaren anbulantziatik gertu. Zibilei eraso egiteko erabilitako estatubatuar munizioei buruz galdetu zitzaionean, AEBko Estatu Departamentuko bozeramaileak, Matthew Millerrek, esan zuen «berriak egiaztatzea ezinezkoa» zela, eta «Israelek munizio horiek gerraren legeekiko errespetu osoz erabiliko dituela espero» dutela.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak