open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Annegret Kramp-Karrenbauer

**Annegret Kramp-Karrenbauer** (Völklingen, Sarre, 1962ko abuztuaren 9a) alemaniar politikaria da, CDUko kidea. Alderdiko presidentea da 2018ko abendutik.

## Bizitza 
Annegret Kramp Völklingenen hirian jaio zen 1962ko abuztuaren 9an, familia katoliko batean. Alemaniako hego-mendebaldean dago Völklingen, Frantziako mugatik hurbil. Ondoko Püttlingen hirian bizi izan da betidanik. 1984an ezkondu zen Helmut Karrenbauerrekin, eta senarraren abizena gehitu zion bereari. Urte berean hasi zituen Zientzia Politikotako ikasketak; Saarland unibertsitatean eta Tiergo unibertsitatean egin zituen, 1990era arte.

1990ean ekin zion ibilbide politikoari, eta beti Sarre landerrari estu lotuta garatu zuen. CDUko kide egin zen, eta alderdiaren Sarreko adarrean aholkulari politiko gisa jardun zuen 1990eko hamarkadan. 1998an, hilabete batzuetan Alemaniako Parlamentuko ordezkari ere izan zen alderdiko kide baten tokia hartzeko, baina urte bereko hauteskundeetan ez zuen lortu jarlekuari eustea. Berlindik Sarrera itzuli zen, eta etengabe haziz joan zen karrera politikoa hasi zuen: 1999an Sarreko Parlamenturako hautatu zuten; 2000tik 2011ra landerreko hainbat ministerioren ardura izan zuen; eta, 2011n, CDUren buruzagi izendatu zuten Sarren, eta landerreko gobernuburu hautatu zuten hauteskundeetan.

Sarreko &nbsp;2017ko hauteskundeetan, botoen %&nbsp;40 jaso zituen. Gobernu federalaren eredua jarraikiz, Alemaniako Alderdi Sozialdemokratarekin Koalizio Handia osatuz agindu zuen. CDUren barrenean adar aurrerakoitzat ikusten zen Kramp-Karrenbauer eta haren Sarreko eredua, gehienbat migrazio eta integrazio politiketan, eta genero gaietan. Ia bi hamarkadaren ondoren, 2018ko otsailean Sarre utzi eta Berlinera itzuli zen, politika handira. 2018ko abenduaren 7an, CDUko presidente aukeratu zuten. 2019ko uztailean, Defentsa ministro izendatu zuen Angela Merkelek.

CDUren presidentetzan, ezin izan zuen alderdiaren kontrola bereganatu. 2020ko otsailean, Turingian izandako krisiaren ostean, dimisioa emateko asmoa jakinarazi zuen. Horrezaz gainera, uko egin zion 2021eko hauteskundeetan kantzilergai izateari.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
It's Okay to Not Be Okay

'''''It's Okay to Not Be Okay''''' (; ) 2020ko Hego Koreako telesail erromantikoa da, Kim Soo-hyun eta Seo Ye-ji protagonista dituena. Seriak ezohiko amodio istorioa kontatzen du, elkarren zauri emozionalak eta psikologikoak sendatzen amaitzen duten bi pertsonen artean. tvN katean larunbat eta igande guztietan emititzen zen 21:00etan ordu tarte 2020ko ekainaren 20tik abuztuaren 9ra 16 ataletan. Seriea mundu osoan dago ikusgai Netflix-en.

## Pertsonaiak 
* Kim Soo-hyun: Moon Gang-tae
* Seo Ye-ji: Ko Moon-young
* Oh Jung-se: Moon Sang-tae
* Park Kyu-young: Nam Ju-ri

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aitor Olea

**Aitor Olea Juaristi** (Durango, Bizkaia, ) piano eta organo jotzailea da.

## Musika ikasketak 
Musika ikasketak Arrasaten eta Donostian egin zituen. 1991 eta 1997 artean Baionako ENM eskolan ikasketak burutu zituen Marie Bernadette Carrau irakaslearekin, urrezko domina eta sari berezia lortuz. 1995ean piano goi mailako titulua lortu zuen Bilboko Juan Crisostomo Arriaga Kontserbatorioan, ikasle libre bezala. 

Daniel Roth, Louis Robilliard eta Jean Boyerrekin interpretazio ikasketak egin zituen, eta 2001 urtean organo ikasketak baliozkotu zituen Gasteizko Jesus Guridi Kontserbatorioan, Jose Ignacio Sanz irakaslearen zuzendaritzapean, ohorezko aipamena eta goi mailako irakasle titulua lortuz.

## Ibilbide profesionala 
1988 eta 2008 urteen artean Lekeitioko Andre Mariaren Jasokundearen elizako organo-jotzailea izan zen, 1854 urteko Cavaillé-Coll instrumentuarekin.

Kontzertuak eman ditu Euskal Herrian, Espainian, Frantzian, Belgikan, Alemanian, Irlandan, Italian, Erresuma Batuan eta Finlandian. Laguntzaile —pianoan zein organoan— aritu izan da Bilboko Koral Elkartearekin, Euskal Herriko Unibertsitateko Abesbatzarekin eta Lausardi Abesbatzarekin.

## Dibulgazioa 
[thumb|Aitor Olea Juaristi, [Bergarako (Gipuzkoa) San Pedro Ariznoakoa elizan dagoen 1889. urteko Stoltz-Frères organoa jotzen, 2025ko azaroaren 21ean.]]

Bere lehen grabazioa Lekeition egin zuen; "XXth Century Basque Organ Music", "De música popular vasca", "Julian Sagasta gogoan", "Aita Madina Eliz Kantak".

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ralph Stafford

**Ralph Stafford** (1301ko irailaren 24a - 1372ko abuztuaren 31) Ingalaterrako noblea izan zen, Staffordeko kondea, Edmund Stafforden eta Margaret Bassetten semea. Ehun Urteko Gerran parte hartu zuen militar nabarmena izan zen.

## Bizitza 
Stafford zaldun izendatu zuten 1327an eta handik gutxira eskoziarren aurka borrokatu zen. Eduardo III.a Ingalaterrakoaren askapenean parte hartzeak, Roger Mortimer Marcheko kondearen agindupean, erregearen esker ona lortzeko balio izan zion. 1332ko udan Staffordshiren bakearen komisionatu izendatua izan zen, eta atzerrian errege zerbitzuetan aritu zen Hugh Audleykoarekin batera, Gloucesterreko kondea zena. Era berean, Eskoziaren aurkako borroketan parte hartu zuen berriz ere, Dupplin Moorreko guduan arkulariak gidatuz, 1332. urteko abuztuaren 11n.

1336ko azaroaren 29an Legebiltzarrera deitu zuten idatziz, eta 1350era arte egon zen bertan. Bere karrera militarrak jarraitu zuen, Eduardo erregeak Frantziara aholkulari bezala lagunduz 1338an, eta Sluyseko itsas guduan egon zen 1340ko ekainaren 24an. Bresteko setioan eta Morlaixeko setioan ere borrokatu zuen. Vannesen harrapatu zuten, baina garaiz askatu zuten Malestroiten su-eten bat negoziatzeko.

1341eko urtarrilaren 6an Errege Etxeko maiordomo izendatua izan zen, baina kargu horri uko egin zion 1345eko martxoaren 29an Akitaniako seneskal kargua hartu zuenean, Frantzian, non urtebete inguru eman zuen. Auberocheko guduan parte hartu zuen, Aiguillongo setioan, Barfleurren eginiko eraso batean eta ingelesen garaipenean Crecyko guduan, 1346ko abuztuaren 26an. Gainera, Galtzariaren Ordenako zaldun izendatu zuten.

1347ko azaroan, aitaginarreba hil ondoren, bere jabetzak hartu zituen erregeari zergarik ordaindu gabe, Ralph eta erregearen arteko harreman hurbila adierazten duena. Horrela, gizon aberatsa bihurtzen zen bere jabetzei eta Frantzian egindako kanpainetatik lortutako irabaziei esker.

Eduardo III.ak, bere gerrako kapitainentzako sari bezala eta erretiroa hartzeko bere urtearen ospakizun bezala, pare-duintasunez titulu berri batzuk sortu zituen, Ralphek Staffordeko lehen kondearen titulua jaso zuelarik 1350eko martxoaren 5ean, baita urtero 1.000 markoko errenta bat ere. Gainera, Henrike Grosmontekoa ordezkatu zuen, Lancasterreko dukea erregearen teniente bezala Gaskonian, baina, ondoren, Eduardo Printze Beltzak ordezkatu zuen.

Komandante militar bezala balio izan zuen hirurogei urte zituenean ere, eta honen adibide bezala 1361ean Frantziara eta Irlandara bidalia izan zela, Leonel Anbereskoarekin batera, errege kontrola berrezartzeko helburuarekin.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Magon II.a Kartagokoa

**Magon II.a Kartagokoa**, Magon izenaz ere ezaguna (, MGN), Kartagoko sufete izan zen K.a. 396 eta 375. urteen artean, eta Magoniden dinastiako kide bat ere. Sufete bihurtu zen K.a. 396an Himilkon II.aren suizidioaren ondoren eta 375ean, Mago III.a (edo Himilkon Magon) jarri zen haren ordez.

Bere erregealdia Siziliako greziarrekin izandako gerretan hasi zen, Dionisio I.a Sirakusakoaren gidaritzapean, Himilkon garaitu zuena. Magonek Libian matxinada bat zapaldu zuen eta bakea Sirakusarekin sinatu, sikuloen kaltetan.

Bere agintaldiaren amaieran, gerra berriro piztu zen eta hil zen kartagotarren porrataren ostean, Kabalako guduan. Bere semea izan zen oinordekoa, Magon III.a, *Himilkon Magon* ere deitua, kartagotarrek garaipen handia lortu zuena Dionisioren aurka Kronioko guduan.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* HUSS, Werner (1985):* Geschichte der Karthager*, Munich: C.H. Beck,  (alemanez)

## Ikus, gainera 
* Kartagoko monarkak
* Kartagotarren hedapena Italian
* Magonidak
* Siziliar gerrak
Magon III.a Kartagokoa

**Magon III.a Kartagokoa**, (, MGN),
Magon III.a (K.a. IV. mendea) Kartagoko errege izan zen.
Hogei urte inguru gobernatu zuen, K.a. 375. urtetik aurrera. K.a. 344 arte. Honen ondorengoa Hannon III.a izan zen.

Bere aita Magon II.a ordezkatu zuen, hau K.a. 375ean hil ondoren, Sizilian, Dionisio I.a Sirakusako tiranoaren aurkako Kabalako guduan. Dionisiok Sizilia osoa eskuratu zuen garaipenaren ondoren. Kartagotarrek tregoa labur bat negoziatzea lortu zuten, itxuraz Siziliako hirien errendizioari buruz hitz egiteko, baina, egia esan, Magonen seme gaztearen kartagotarren armadari aukera eman zion greziarrekin hurrengo enfrentamendua prestatzeko. Honela, barealdia amaitzean, bi armadek berriro armak hartu zituzten elkarren aurka eta Magon III.ak greziarrak garaitzea lortu zuen Kronioko guduan, non greziarrek 14.000 gizon galdu zituzten. Dionisiosek sinatutako bakearen ondorioz, Selinonte eta Akragas hiriak entregatu zizkien kartagotarrei. Horrez gain, 1.000 talentuko kalte-ordaina eman zien.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* HUSS, Werner (1985):* Geschichte der Karthager*, Munich: C.H. Beck, . {ale}(alemanez)

## Ikus, gainera 
* Kartagoko monarkak
* Kartagotarren hedapena Italian
* Magonidak
* Siziliar gerrak
Mi-Go

**Mi-Go**, H. P. Lovecraft estatubatuar idazleak sortutako fikziozko estralurtar arraza bat da, Cthulhuren Mitoetan beste hainbat estralurtar arrazekin agertzen dena.

*Xuxurlatzailea Iluntasunean* (1930) kontakizun laburrean lehenbizikoz agertu zen.

Kontakizunen arabera, Jurasiko aroan Lurrera iritsi omen ziren, Antzinakoak iparraldeko eskualdetara bultzaraziz.

## Deskribapena 
Honela deskribatuak dira:

## Kanpo estekak
Dunwicheko Izua

***Dunwicheko Izua***, , H. P. Lovecraft estatubatuar idazlearen kontakizun labur bat da. 1928an idatzia zuen eta 1929ko apirilean *Weird Tales* (481–508. orr.) aldizkarian lehenbizikoz argitaratua izan zen. Massachusetts estatuko Dunwich fikziozko herrian girotuta dago, eta Cthulhuren Mitoak osatzen duten kontakizun laburretako bat da.

## Argumentua 
Massachusetts, Dunwich, herriko familia bakarti bateko munstroa itxurako seme goiztiar bat da, Nekronomikon liburu debekatuaren zati baten jabea dena. Sekretua ezin daiteke, ezin liteke, gizonei azaldu: Gaizkiaren indarrak gaurdaino biziraun dute eta haiei dei egin daiteke. Behin aske direla, munduak bere apokalipsia ezaugutuko du.

## Ikus gainera 
* Dunwich (Lovecraft)
Dehesas Viejas

**Dehesas Viejas** Espainiako udalerria da, Granadako probintziakoa. 2019an 705 biztanle zituen.

## Kanpo estekak 
*  Dehesas Viejasko Udala
Antzinako (Lovecraft)

**Antzinakoak** edo **Zaharrenak**, Cthulhuren mitoan agertzen diren estralurtar izaki batzuk dira. Lehenbiziko aldiz H. P. Lovecraft idazlearen *Eromenaren mendietan* (1931) eleberrian agertu ziren. Ondoren, *Ametsak Sorgin Etxean* (1933) eta *Denboratik Sortutako Itzala* (1936) eleberrietan ere agertu ziren.

Fisikoki honela deskribatuak dira:
August Macke

**August Macke** (Meschede, Alemaniar Inperioa, 1887ko urtarrilaren 3a - Souain-Perthes-lès-Hurlus inguruan, Champagne, Frantzia, 1914ko irailaren 26a) alemaniar margolari espresionista izan zen. Der Blaue Reiter mugimenduko kide nagusietako bat izan zen. Artea ikasi zuen Kunstakademie Düsseldorfen. Batez ere Bonnen margotu zuen. 1910ean Vasili Kandinski ezagutu eta Der Blaue Reiter mugimenduan parte hartu zuen. 1912an Robert Delaunay ezagutu zuen eta orfismoak eragin zion. 1914an Tunisiara bidaiatu zuen Paul Kleerekin eta Louis Moillietekin eta exotismoa funtsezkoa izan zen bere azken etapako luminismoan. Bere margoek sentimenduak eta aldarteak adierazten dituzte eta kolorea eta forma desitxuratzen. Borrokan hil zen Lehen Mundu Gerraren hasieran.

## Iruditegia 

Irudi:August Macke 043.jpg|mini|*Kapeladun autoerretratua* (1909)
Irudi:August Macke 036.jpg|*Artistaren emaztea kapela urdinarekin*, 1909
Irudi:Macke - Staudacherhaus am Tegernsee.jpg|*Staudacherren etxea Tegernseen*, 1910
Irudi:1910 Macke Tegernsee Landschaft anagoria.JPG|Tegernseeko paisaia, 1910, Germanisches Nationalmuseum
Irudi:Macke - Landschaft am Teggernsee mit lesendem Mann.jpg|*Landschaft am Tegernsee mit lesendem Mann*, 1910
Irudi:August Macke 030.jpg|*Santa Maria, etxeekin eta tximiniarekin (Bonn),* 1911, Kunstmuseum Bonn
Irudi:Straße mit Kirche in Kandern.jpg|thumb|*Kalea eta eliza Kandernen*, 1911
Irudi:August Macke 014.jpg|*Landare-eremuak,* 1911, Ludwig Museoa, Kolonia
Irudi:August Macke, 1912, Rokoko, oil on canvas, 89 x 89 cm, National Museum of Art, Architecture and Design, Norway.jpg|thumb|*Rokoko*,1912, 89 x 89 cm, Nasjonalmuseet for kunst, arkitektur og design, Norvegia
Irudi:Macke - Seiltänzerin (1913).jpg|thumb|*Orekaria*, 1913
Irudi:1912 Macke Walterchens Spielsachen anagoria.JPG|Walter txikiaren jostailuak, 1912, Städel
1913 Macke Zwei Mädchen anagoria.JPG|Bi neska, 1913, Städelsches Kunstinstitut
Irudi:August Macke - Leute am blauen See.jpg|*Leute am blauen See*, 1913
Irudi:Macke, August - Promenade - Google Art Project.jpg| *Ibialdia*, 1913
Irudi:August Macke 005.jpg|*Andrea jaka berdearekin,* 1913, Ludwig Museoa, Kolonia
Irudi:August Macke 004.jpg|*Ikuspegia kalezulo batean* 1914, akuarela
Irudi:August Macke 023.jpg|*Kairouan (III)*, 1914, akuarela, LWL-Landesmuseum für Kunst und Kulturgeschichte, Münster
Irudi:Macke Hutladen III.jpg|*Hutladen III*, 1914
Irudi:Macke - Rotes Haus im Park.jpg|*Etxe gorria parkean*, 1914

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pablo Agüero

**Pablo Agüero** (Mendoza, Argentina, 1977ko maiatzaren 13a) argentinar zine zuzendaria eta gidoilaria da.

## Bizitza 
Pablo Agüero El Bolsón Patagoniako herrian hazi zen.

15 urterekin, *Más allá de las puertas* zuzendu zuen (Lehenengo saria Patagoniako Arte Bienalean), gero *Lejos del sol* (2005eko Buenos Aires Bafici Jaialdiko film labur onenaren saria); Cork Festivaleko saria 2005) eta *Primera nieve* (Epaimahaiaren Saria 2006ko Canneseko Zinemaldian eta lehen saria 2006ko Gijoneko Zinemaldian).

Bere lehen film luzea, *Salamandra*, 2008ko Canneseko Nazioarteko Zinemaldian Zuzendarien Hamabostaldian aurkeztu zen. John Cale abeslariak bere lehen papera egin zuen zineman.

Ondoren, *77 Doronship* zuzendu zuen, ertaineko film esperimentala, Donostiako Nazioarteko Zinemaldiko sail ofizialean aukeratua, nazioarteko hainbat jaialditan saritua.

*Evita* proiektuarekin gidoilari onenaren Sopadin Sari Nagusia irabazi zuen 2012an. 2013an Angers jaialdian Jeanne Moreauk jendaurrean irakurritako gidoi honek, irrati moldaketa bat izan zuen, Denis Lavanten parte hartzearekin eta Müller eta Makaroff-ek, Gotan Project-ekoak, konposatutako jatorrizko musikarekin. 2015ean, Pablo Agüerok zinemara eraman zuen, Eva Peronen gorputz enbalamatuaren tribulazio dramatikoen bidez, Argentinako matxismoa eta diktadura militarrak gogora gogoratzen dituena  . *Eva no duerme* *izenburupean*, Gael García Bernal, Denis Lavant, Daniel Fanego eta Imanol Ariasek interpretatu zuten filma; 2015 urtean Torontoko Nazioarteko Zinema Jaialdian proiektatu zen.

## Filmografia 
### Film luzea 
* 2008 : *Salamandra*
* 2009 : *77 Doronship*
* 2015 : *Madres de los dioses* (dokumentala)
* 2015 : *Eva no duerme*
* 2020 : *Akelarre*

### Film laburra 
* 2006 : *Primera nieve*
* 2005 : *Lejos del sol*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hannon III.a Kartagokoa

**Hannon III.a Kartagokoa**, (K.a. IV. mendea) kartagotar buruzagia izan zen, eta K.a. 344an, errege izendatu zuten.

Hannonek kartagotar armada zuzendu zuen Dionisio II.a Sirakusako tiranoaren aurka. Orduan, Siziliarako espedizio baten buru izanik, bere flotarekin Timoleon (K.a. 345) uxatu behar zuen. Enpresan arrakasta izan ez zuenez, agintetik baztertu zuten. Geroago, bere jaioterriko barne nahasmenduan protagonista izan zen.

Botere gorena eskuratu nahi zuenez, Kartagon esklaboen matxinada bat sustatu zuen, baina agerian geratu zen. Tortura gogorrak jasan ondoren, gurutziltzatu zuten.

K.a. 344 arte gobernatu zuen. K.a. eta 340. urteren inguruan haren oinordekoa Hannon I.a Handia izan zen.

## Bibliografia 
* HUSS, Werner (1985):* Geschichte der Karthager*, Munich: C.H. Beck, . {ale}(alemanez)

## Ikus, gainera 
* Kartagoko monarkak
* Kartagotarren hedapena Italian
* Magonidak
* Siziliar gerrak
Mikel

[thumb|[Mikel (goiaingerua).]]
**Mikel** gizonezko izen bat da, hebreerazko מי כאל‎ esalditik eratorrita, mī kāʼēl, "El bezalakoa dena". Arameraz ܡܝܟܐܝܠ esaten da ([miχaˈʔel]). Izen teoforiko hau, berez, galdera erretoriko bat da: "Nor [da] El [Hebrearren jainkoa] bezalakoa?" eta erantzuna "ez dago inor El bezalakorik" da, edo "ez dago Jaungoikoa baino ezagunagorik eta boteretsuagorik". Latinez galdera honi *Quis ut Deus?* esaten zaio.

Izena lehen aldiz Hebrear Biblian agertzen da, Zenbakien Liburuan, , *Mikaelen seme Setur, Axerren leinukoa;* moduan.

Herrialde eta hizkuntza bakoitzean izenak aldaera ezberdinak jaso ditu, batzuetan abizen gisa ere: Carmichael, DiMichele, MacMichael, McMichael, Michaels, Micallef, Michael, Michaelson, Michiels, Michalka, Michels, Miguel, Mihály, Mikeladze, Mikhailov, Mikkelsen, Mitchell, Michalski, Mykhailenko edo Mikaelian.

## Mikel izena duten pertsona ezagunak 
Zerrenda honek Mikel izena duten pertsonak erakusten ditu:

{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P735 wd:Q18697349 . ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=label
|columns=label:Izen-abizenak,P106:Jarduera,P19:Jaiolekua,P569,P570
|links=local
}}

## Kanpo estekak
Emilie Flöge

**Emilie Louise Flöge** (Viena, Austria, 1874ko abuztuaren 30a - Viena, Austria, 1952ko maiatzaren 26a) moda diseinatzailea eta enpresaburua izan zen. Lagun eta, seguruena, bikotekide izan zuen Gustav Klimt margolaria.

## Bizitza 
thumb|Emilie Flöge (1902), Gustav Klimtek egina.
Emilie Flöge 1895ean hasi zen josten Pauline bere ahizpa nagusiarekin. 1899an, ahizpek josteko lehiaketa irabazi zuten eta erakusketa baterako batista soineko bat egiteko eskaera onartu zuten. Hermann Flögeren (1837-1897) alabak ziren, maisu ebanista eta alemanez *itsas-apar* bezala ezagutzen zen mineral batekin pipa egilea.

Geroago, Emilie moda diseinatzaile bihurtu zen eta 1904an hasi zen arrakasta lortzen, bere ahizpa Helene-rekin batera, negozio-emakume gisa, Vienako goi-mailako joskintza-apaindegia ireki zenean, *Schwestern Flöge* (Flöge Sisters) *Mariahilfer-*en kokatuta. *Straße* (hiriko merkataritza kale garrantzitsuenetako bat). Josef Hoffmann arkitektoak estilo modernistari jarraituz diseinatutako gela honetan, Emilie-n moda bildumak Wiener Werkstätte- ren gustukoak izan ziren. Londresera eta Parisera egindako bidaietan, modako azken joeren berri jasotzen zuen Coco Chanel edo Christian Diorrera hurbilduz. Eskaera handieneko aldietan laurogei jostun izatera iritsi zen.

1938an Anschluss-en ondoren, Flöge-k bezero nagusiak galdu egin zituen eta bere apaindegia itxi egin behar izan zuen, behin Vienako modaren topaleku ezinbestekoa izana. 1938tik aurrera Ungargasse 39. zenbakiko azken solairuan kokatutako etxetik lan egin zuen. Bigarren Mundu Gerraren azken egunetan, suak, Flögeren arropa bilduma ez ezik, Klimten herentziatik zetozen gainerako objektu baliotsuak ere suntsitu zituen (berak jaso zituen bere ondasunen erdiak 1918an hil ondoren, margolariaren familia gainontzekoarekin geratu zelarik).

Emilie Flöge Vienako bohemiako eta XIX. mende amaierako gizarteko pertsonalitate liluragarria izan zen.Gustav Klimt margolariaren bikotekidea zen; haren hainbat erretratu margotu zituen 1891tik aurrera. Aditu batzuen ustez, *Musua* margolan ospetsuan, Klimtek Emilie Flögerekin batera irudikatzen du bere burua. Zenbait modelo diseinatu zituen Reformkleidung joerari jarraituz (askatasuna bilatzen zuen mugimendu), baina eredu "iraultzaile" hauen bezeroak mugatuak ziren, eta Flögek ohiko modaren alde egin behar izan zuen.

2006an Raoul Ruiz-en *Klimt* filma estreinatu zen, non Veronica Ferresek Emilie Flöge eta John Malkovichek margolaria interpretatzen duten

## Bibliografia 
* (alemanez) Elizabeth Hickey, *Der gemalte Kuss*, Bloomsbury Berlin Verlag, Berlin 2005, 
* (alemanez) Wolfgang Georg Fischer, *Gustav Klimt und Emilie Flöge.* *Genie und Talent, Freundschaft un*https://www.mujeresenlahistoria.com/2013/01/la-eterna-companera-emilie-floge-1874.html*d Besessenheit*, Brandstätter Verlag, Wien 1988 (2. Aufl. )
* (alemanez) Wolfgang Georg Fischer ua, *Gegenwelten.* *Gustav Klimt - Künstlerleben im Fin de Siècle*, Bayerische Vereinsbank (Hrsg. ), München 1996

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Biografia.
*  Emilie Flöge. "La eterna compañera". *Mujeres en la Historia*.
* Emilei Flögeren argazkien bilduma bat.
José Neira Jarabo

**José Neira Jarabo** (c. 1906-1941ko irailaren 26a) espainiar anarkista izan zen, Espainiaren Bigarren Errepublikaren aldeko militarra Espainiako Gerra Zibilan.

## Biografia 
Argiketaria lanbidez, CNT-FAI sindikatuan afiliatuta zegoen. Gerra Zibila piztu ondoren, milizia anarkistekin bat egin zuen, non postu ezberdinak bete zituen. 1937ko urtarrilean, 59. Brigada Mistoko komandante izendatua izan zen. Alfanbrako guduan parte hartu zuen; bere unitatea desegin egingo zen halako bajak jasan baitzituen. 1938ko abuztuan, 36. Dibisioko agintea jaso zuen, Extremadurako frontean. Frankistek harrapatu zuten gerraren amaieran, eta espetxeratu egin zuten. Madrildo Ekialdeko hilerrian frankistek hilarazi zuten, 1941eko irailaren 26an.

## Bibliografía 
* Engel, Carlos (1999). *Historia de las Brigadas Mixtas del Ejército Popular de la República*. Madril, Almena. 84-922644-7-0.
* Martínez Bande, José Manuel (1981). *La batalla de Pozoblanco y el cierre de la bolsa de Mérida*. Madril: San Martín.
* Núñez, Mirta; Rojas, Antonio (1997). *Consejo de guerra: los fusilamientos en el Madrid de la posguerra (1939-1945)*. Madril: Compañía Literaria.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nawaf Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah

**Nawaf Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah** (; Kuwait Hiria, 1937ko ekainaren 25a - 2023ko abenduaren 16a) Kuwaiteko emirra izan zen 2020tik 2023ra. Ahmed Al-Jaber Al-Sabah Kuwaiteko emirraren semea izan zen. 2006an oinordeko printze izendatu zuten eta 2020an bere anaia Sabah Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabahren oinordekoa izan zen emirerrian.

## Kanpo estekak
Kanpo-Espazioko Kolorea

***Kanpo-Espazioko Kolorea***, , H. P. Lovecraft estatubatuar idazlearen zientzia-fikzio eta beldurrezko kontakizun labur bat da. 1927ko martxoan idatzi zuen eta urte bereko irailean *Amazing Stories* aldizkarian lehenbizikoz argitaratua izan zen.

## Argumentua 
Massachusetts, Arkham herriko leku isolatu batean antzira bat eraikitzeko ardura duen ingeniaria bat protagonista da, honek kontakizuna lehen pertsonan kontatuz. Bertan, gainontzeko lurretatik ezberdina den lursail bat dago, ingeniariari sentipen bitxiak eragiten dizkiona. Bertako agure batek lursaila horren egoera aspaldi hango baserri batetik hurbil meteorito bat erori izanan zetzala azalduko dio, eta denboraren poderioz, landareak eta zuhaitzak lehenbizi, eta abereak ondoren, mutazioak jasaten hasi zirela, kolorea aldatuz, usain nazkagarriak bereganatuz, eta baserrian bizi zen familiako senideei ere eraginez, erotu eta amaiera tragiko batean denak hil baiziren. Hortaz, ingeniariak bertan topatutako izugarrikeriaren ondorioz bere lana uztea erabakiko du.

## Zinema 
* *Color Out of Space* (2019)
Etxabakoizko errepide lotunea

**Etxabakoizko errepide lotunea** Nafarroako Zizur Nagusia udalerriko autobide errepide lotunea da.

 eta  autobiak elkarrekin lotzen ditu.

## Historia 
 autobidearen Berriozar eta Noain arteko zatia 1991n inauguratu zen. Bestalde, Iruña eta Gares arteko  autobidea 2004an ireki zuten. Hor sortu zen errepide lotunea.

## Autobiak edo Autobideak 
*  edo *Donejakue Bidearen autobia* (Iruña  Burgos)
*  edo *Nafarroako autobia* (Noain  Berriozar)

## Eskema 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Etxabakoitz
* 
* 

## Kanpo estekak
Amaia Iriondo Aristondo

**Amaia Iriondo Aristondo** (Bilbo, Bizkaia, 1961) bizkaitar idazlea da. Santurtziko Udalak antolatzen duen "Emakumeen Kontakizunak" kontakizun laburren XV. eta XVI. lehiaketak irabazi ditu.

## Liburuak 
### Narrazioa 
* *Gezurrari gorazarre* (2020, Booktegi)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
John Betjeman

Sir **John Betjeman** (Lissenden Gardens, Londres, 1906ko abuztuaren 28a - Trebetherick, 1984ko maiatzaren 19a) ingeles olerkari, idazle eta telebistako aurkezlea izan zen. Erresuma Batuko poeta ereinozduna izan zen 1972tik hil zen arte. Viktoriako Elkarteko kide sortzailea izan zen. Viktoriako arkitekturaren defendatzailea izan zen eta Saint Pancraseko tren geltokia eraispenetik salbatzea lortu zuen.
thumb|upright|Betjemanen estatua St Pancras tren geltokian

## Lan hautatuak 
* *Mount Zion*. 1932.
* *Continual Dew*. 1937.
* *An Oxford University Chest*. 1938.
* *Old Lights for New Chancels: Verses Topographical and Amatory*, 1940.
* *New Bats in Old Belfries*. 1945.
* *Shropshire: A Shell Guide*, 1951.
* *A Few Late Chrysanthemums*. 1954.
* *Poems in the Porch*. 1954.
* *Summoned by Bells*, 1960.
* *High and Low*. 1966.
* ''London's Historic Railway Stations*, 1972.
* *A Nip in the Air*. 1974.
* *John Betjeman: coming home : an anthology of his prose 1920–1977*, 1997.
* *Betjeman's Best British Churches'', 2011.

## Kanpo estekak
Mario Luca Giusti

**Mario Luca Giusti** (Florentzia, 1956) diseinatzaile eta enpresari italiarra da, bere izenaren markarekin ekoizten dituen kristal sintetikoko diseinuzko baxera eta ontziteriagatik ezaguna.

19. mendetik Florentzian oinetakoen ekoizpenera dedikatzen zen familia baten jaioa, 16 urterekin Milanera joan zen, non diseinatzaile lanetan trebatu zen Germana Marucelli jostunarekin.

2007an ireki zuen bere izena duen enpresa eta denda katea, zeinean diseinuzko baxera eta ontziak saltzen diren. Kristal sintetikoa deitzen diona, beira akrilikoa izan ohi da ontzien kasuan, eta melamina plateretan, kolore bizi eta forma originaletan. Bere produktua banatzen duten puntuen artean, zenbait museoren dendak daude, hala nola Guggenheim Bilbokoa eta Victoria and Albert Museum Londresen.

## Erreferentziak
Jean Rey (kimikaria)

**Jean Rey** (c. 1583 &ndash; c. 1645) frantziar zientzialari eta medikua izan zen.

Le Bugue izeneko hirixka txiki batean jaio zen, garai horretako Perigord probintzian eta orainaldiko Dordogne eta Akitaniako eskualdean. Medikuntza ikasi zuen Montpelliereko unibertsitatetan eta Rene Descartes filosofarekin korrespondentzia mantendu zuen.

Kimiko honek, ohartu zen berunaren eta eztainuaren pisua handitzen direla errausten direnean eta fenomeno hau airean erantzi zuen (saiakerak 1630. urtean izan ziren)

Jean reyek azaldu zuen, beruna eta eztainuaren kaltzinatutako gehienengo pisua izaten dela kontuan hartuz kiskalketan airearen eransketa egon behar dela metalean. Hipotesi hau beranduago egiaztatua izango zen Anton Laurent Lavoisierrengatik, 1789.urtean.

Airea metalean eransten dela ohartu zenean, barometroaren aurkikuntza ahalbideratu zen (Torricelliren esperimentua 1643.urtean).

Jean Rey Le Buguen hil zen, non bizitza osoa egon zen eta medikuntza praktikatu zuen.
Ramiro Pinilla eleberri laburren saria

**Ramiro Pinilla eleberri laburren saria** Pinillesca taldeak eta Getxoko Udalak antolatzen duten sari bat da, Ramiro Pinilla idazlearen memoria mantentzeko eta literatur sorkuntza bultzatzeko asmoz. Lehiaketa literarioa 2018 urtean hasi zen eta bi sari ematen dira lehiaketan, euskarazko eta gaztelaniazko lan onenentzat, 6.000na eurokoak. Halaber, lana argitaratzeko 1.000na euroko laguntza jasoko dute irabazleek. Lanak  originalak  eta zorrozki  argitaragabeak izan  behar dute,  edozein  dela  bere formatua (internet  barne),  bere osotasunean  zein partzialki, eta ezingo  dute  aurreko leihaketetan saririk jaso izan.

## Irabazleen zerrenda 
* 2018. Nerea Balda San Juan ''Atzerrian, abroad, á l'etranger, all'estero* (Euskeraz) eta Fernando Palazuelos Gete *Llamadme Zula* (Gaztelaniaz)

* 2019. Jokin de Pedro Pérez-Salado *Joana* (Euskeraz) eta Herminia Luque Ortiz, *Las traidoras* (Gaztelaniaz)

* 2020. Mikel Ayllon *Hanka hautsiak* (Euskeraz) eta Ascension Badiola Ariztimuño *La decisión de Juana Mir* (Gaztelaniaz)

* 2021. Goiatz Labandibar  *Biharmuna* (Euskeraz) eta Miguel Paz *Banksy estuvo aquí'' (Gaztelaniaz)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Abukirko gudua (1799)

**Abukirko gudua** 1799an Abukirren egondako guda bat izan zen. Guda hau Napoleon Bonaparteren azken garaipen militarra izan zen Egipton, Frantziara bueltatu aurretik, Egipto berreskuratzeko saio-otomandarra zapuztuz.

## Otomandar erasoa eta frantziar erantzuna 
1799ko martxoan, Mustafa Paxaren agintean zeuden hemezortzi mila gizoneko armada turkiarra lehorreratu zuen Abukirren (Egipton). Napoleon ( c. 1769 - c. 1821), Acre setiatzen ari zena, honetaz jakin zuenean, setioa altxatu zuen Siriatik erretiratuz. Napoleon hegoalderantz abiatzen zen bitartean, otomandarrek Egiptoko itsasertzean zeuden Frantziako gudaroste txikiak garaitu zituzten.

Ekainaren 14an, Napoleon Bonaparte Kairora heldu zen, gutxi gorabehera zazpi mila soldaduekin. Jeneralak beste gudaroste batzuen unitateak bildu zituen eta iparralderantz abiatu zen. Hamar egun geroago, Abukirren bildutako otomandarrak aurkitu zituen, bere ontzidiaren ondoan, hiru borroka-lerrotan eta bi gotorlekutan zabalduta.

Frantziarrek erasoa burutu zuten. Turkiarrak esperientzia gabezia zela eta, turkiarrak ezin izan zieten aurre egin frantziarren hamar mila soldadu beteranoei. Egun haietako eguerdi batean, Joachim Murat (c. 1767 - c. 1815) jeneralaren zalditeria karga batek otomandarrak jarri zituen ihesean, gotorlekuetako bat hartu zuen eta Mustafa harrapatu zuen eta bertan harekin zeuden sei mila gizonek amore eman zuten.

## Gudaren emaitza 
Frantziarrek hirurehun eta laurogeita sei hildako izan zituzten. Otomandarrek beste bi mila gizon hildako izan zituzten borrokan, gehi itotako beste lau mila. Beste bi mila eta bostehun turkiar Abukirreko gazteluan giltzaperatu ziren, baina ez zeukaten edateko urik. Hurrengo astean zehar, haietako mila hil ziren, abuztuaren 2an, gainerako gudari turkiarrak bandera zuria altxatu zuten.

## Kanpo estekak
Schlosshotel Kronberg

thumb|ezkerrera|250px|Erdian Victoria enperatriza seme-alabekin inguratuta.
thumb|250px|Inguruko parkea ere hotelarena da.
**Schlosshotel Kronberg** jatorriz Alemaniako Hesseko Kronberg im Taunus herrian zegoen jauregia zen, 1889-1893 artean eraikia. Eraikitzailea Alemaniako enperatriz Victoria Erresuma Batukoa (1840-1901) izan zen. Eraikina estilo neogotikokoa da.
 
## Historia 
Victoriak bere senarra izan zen Frederiko III.a Alemaniakoaren ohorez altxatu zuen jauregia, Schloss Friedrichshof izena emanez. Enperatriza bertan bizi izan zen hil arte. Heredentzian Margarethe von Preußen alabak jaso zuen.

Bigarren Mundu Gerra ondoren, amerikar okupazioaren garaian, Friedrichshof autoritate militarren ofizialen kluba gisa erabili izan zen. 1945eko azaroaren 5ean klubaren zuzendaria zen Kathleen Nash-ek, jauregiaren sotoetan ezkutatuta, Hesse familiaren bitxi asko aurkitu zituen. Dirudienez, altxorra Margaritaren alaba zen Wolfagang-ek ezkutatu zituen han. Nashek bere senarra izango zen Jack Durant-en eta David Watson maioraren laguntzarekin, inori ezer esan gabe, bitxiak Alemaniatik atera zituen. 1946ko hasieran Margarita printsesak lapurketa deskubritu zuen. Gertaerak salatu zituen. Lapurrak 1951eko abuztuan harrapatuak izan ziren; familiak bakarrik lapurtutakoaren %10a berreskuratu zuen.

## Hotela 
Gaur egun Friedrichshof bost izarretako hotela da eta inguruko parkearekin batera Hesse familiaren jabegoa da. Hotelean oraindik enperatrizaren liburutegiarekin batera jatorrizko altzari eta arte-lan asko ikus daitezke. Inguruko lurretan 18 zuloko golf-zelaia egin da eta parke publiko bat ireki da baita ere.
  
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Hotelaren webgune ofiziala.
Peter Capusotto y sus videos

***Peter Capusotto y sus videos*** (euskaraz: *Peter Capusotto eta bere bideoak*) Diego Capusotto aktore eta umoristak gidatutako telebistako programa umoretsu eta musikal argentinarra da. Honek rockaren bideo klasiko eta garaikideen bilduma bat aurkezten du, bera protagonista duten esketx umoristikoekin tartekatuz. Peter Capusottok aurkezten ditu esketxak, programari izenburua ematen dion pertsonaiak, eta sortzaileen izenen elkarketatik sortzen da: Pedro Saborido (Peter) saioaren gidoigile izenaren bertsio anglosaxoia eta gidari eta sortzailearen abizena.

Saioak hainbat ñabardura dituen umorea erabiltzen du, begi-bistatik alegorikoa dena (zentzu bikoitza barne), batez ere argentinarren portaera, pentsamendu eta jarrera tipikoak irudikatzeko eta parodiatzeko, bai musika figurenak, bai herrialdeko biztanle gehienenak. Modu honetan, azpi-narrazioa erabiliz edo ez, Argentinako herriaren nolabaiteko idiosinkrasia eta ekintza komunen ikuspegi eta kritika belatua sortzen du, oro har testuinguru musikal batean kokatuz.

## Kanpo estekak
Fintis

**Fintis** (; Crotona, k.a. IV. mendea &ndash; k.a. III. mendea ) greziar filosofo pitagorikoa zen. Emakumeen portaera egokiari buruzko liburu bat idatzi zuen, liburu honen bi laburpen Estobeo doxografo mazedoniarrak jaso zituen bere *Emakumeen epeltasunari buruz* lanean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Alba de Tormesko gudua (1812)

**Alba de Tormesko gudua** Iberiar Penintsulako Gerraren barneko guda izan zen. 1812ko azaroaren 8tik 16ra gertatu zen Alba de Tormes herrian, Salamancako probintzian, Espainian. Alba de Tormes udalerria Salamancatik 20 kilometrora dagoen herri txikia da.

Frantziako Armada britaniar armada garaitzen saiatu zen, hauek erretiroa hartzen zuten bitartean. Wellington jeneralak burututako britaniar armadak haien atzera-egitea gelditu zuten Jean-de-Dieu Soult jeneralak burututako Frantziako armadaren pertsekuzioa gelditzeko nahian. Bien bitartean, gainerako britaniar armadako partaideak haien erretiraketarekin jarraitu zuten Coria eta Frenadako neguko kuarteletara heltzeko asmoz.

## Guda aurretik 
Britaniar armadak Burgos eta Madriletik Salamancara egindako erretira neguko kuarteletara heltzea helburu izanik, britaniar historia militarreko erretira nekagarri eta jasankorrenetarikoa izan zen.

James Grant idazlearen ustez, guda hau Frantziako armadak britaniar eta espainiar armaden kontra izandako gudarik gogorrenetarikoa izan zen.

## 1812ko azaroaren 8 eta 9a 
**1812ko azaroaren 8an** izan zen ingelesak Alba De Tormesera iritsi ziren eguna, herri txiki honen azken ertza defendatzeko aginduak hartu zituen infanteriako bigarren dibisioko lehen brigadarekin.

Frantziako armada 90000 gizonez osatuta zegoen, britaniar armadak Hamilton jeneralaren brigada portugaldarraren eta espainiar brigadaren laguntza behar izan zuen bitartean.

Herriak aspektu hondatua eta izugarria aurkezten zuen. Haren biztanleek ihes egin zuten britainiarrenganako mesfidantzagatik eta frantziarrei beldur izateagatik. Iritsi bezain laster, britainiarrek zura bilatu zuten sua egiteko, haren arropa bustiak lehortzeko asmoz. Azaroaren 9ko egunsentian, ez zegoen etsaiaren bistarik, baina hala eta guztiz ere ingelesek martxa luzearen ondoren deskantsatzeko, jatekoa bilatzeko, herria zuen harresi zaharra berreraikitzeko eta trintxerak aitzurtzeko aprobetxatu zuten. Egun hartan ez zen frantziarren aldetik erasorik egon.

## Atzerakadaren hasiera 
Azaroaren 10eko gauean frantziarrak berriz elkartzen ziren bitartean, Wellington jeneralak Hamilton jeneralari gotorlekuetatik alde egitea agindu zion frantziarrek berriz ere eraso aurretik. Tresnak batu eta tropa britainiarrek herritik alde egin zuten ahalik eta azkarren.

Hala ere, aliatu guztiak ez ziren joan. Izan ere, John Grant tenientea eta beste 10 gizon herrian azken uneraino geratu ziren. Alba De Tormesen gazteluan kokatu ziren frantziarrei aurre egiteko zain.

## Kanpo estekak
Finantza-erakunde

**Finantza-erakundea** zerbitzu finantzarioak ematen dituen finantza-bitartekaria da, hala nola bankua, aurrezki-kutxa, kreditu-sozietatea edo aseguru-etxea. Finantza-erakundeek finantza-merkatuetan bitartekari gisa jarduten dute. Inbertitzaileetatik funts horiek behar dituzten enpresetara funtsak transferitzeko erantzukizuna dute. Finantza-erakundeek diru-fluxua errazten dute. Horrela, aurrezkiak maileguetarako funtsak errazteko erabil daitezke.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aseguru etxe

**Aseguru etxea** Kontratuz hitzartutako arriskua bere gain hartzen duen eta, prima baten ordainetan, kalte-ordain bat pagatzera edo zerbitzu bat ematera behartuta dagoen pertsona juridikoa. Bere jarduera aktiboak metatzean datza, gertaera ekonomiko kaltegarrien eraginpean dauden subjektu askoren ekarpenen bidez, horrela metatutakoa beharra duten gutxiei bideratzeko. Mutualitatearen printzipioari jarraitzen dio, arriskuak dituen talde baten arteko elkartasuna bilatuz.

Aseguruen finantza-jarduera finantza-merkatuen hiru oinarrietako bat da, kreditu-merkatuarekin eta balore-merkatuekin batera. Garrantzi estrategikoa, soziala eta ekonomikoa dutenez, aseguru-etxeak administrazioaren gainbegiratzearen mende daude, funtzionamenduari, kontrolari eta ikuskapenari buruzko berezko arauak izanda.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Villa Soldati (Buenos Aires)

**Villa Soldati** Argentinako Buenos Aires hiriburuko hegoaldeko auzoa da. Auzoak 41.000 biztanle ditu (2001. urtetik aurrera) 8,7 km²-ko azaleran&nbsp;. Km² bakoitzeko 4.700 biztanleko dentsitatearekin, Buenos Aireseko biztanle gutxien dituen auzoetako bat da funtsean. Buenos Airesko batez besteko biztanle-dentsitatea 13.500 biztanle/km² ingurukoa da. Villa Lugano eta Villa Riachuelorekin batera, auzoak C8 barruti administratiboa osatzen du.

## Kokapena eta izaera 
Villa Soldati Avenida 27 de Febrero, Coronel Esteban Bonorino, Av. General Francisco Fernández de la Cruz, Varela, Av. Perito Moreno, Castañares eta Escalada kaleek mugatuta dago..

Villa Soldati langile auzoa da eta Buenos Airesko auzorik txiroenetakoa. Bizilagunen % 40 Barri Soldatin bizi da, 1973 eta 1979 artean eraikitako etxebizitza sozialen multzoa eta Hego Amerikako handienetako bat. Villa Soldati-n bost Villa Miseria ere badaude, hau da, auzoa, Villa Luganorekin batera, hiriburuan txabola kopuru handiena duen horietako bat da.

Estadio Parque Roca estadioa ere auzokoa da.

## Kanpo estekak 
* Barriada: Villa Soldati
* Villa Soldati
Nad Spiro

**Rosa Arruti** (Donostia), artistikoki **Nad Spiro** gisa ezaguna, emakume musikagile eta musikaria da. Musika elektronikoan eta esperimentalean aintzindaria izan da Katalunian zein Espainian. Bere ibilbide artistikoa XX. mendeko 70. hamarkadan Bartzelonan hasi zuen, talde desberdinetan arituz, Underground kulturatik oso gertu: Psicópatas del Norte, Tendre Tembles, MohoChemie.

## Nad Sprio gisa grabatutako diskoak 
* 2000 - *"Nad Spiro vs. Enemigos de Helix"* Geometrik.
* 2002 - "''Nad Spiro's Fightclubbing*" Geometrik.
* 2007 - "*Tina Invisible*" Geometrik
* 2012 - "*Atomic Spy*" Geometrik.
* 2014 - "Extensions of You", GasaG
* 2015 - "*Orgasm fórmula''".

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Nad Spiroren diskoak Diskogs webgunean.
* :[Nad Spiro Youtuben, José Manuel Costa(https://eu.wikipedia.org/wiki/Jos%C3%A9_Manuel_Costa)ren omenaldian.]
* :Nad Spiroren gaineko musika komentarioa.
Europako Inbertsio Bankua

**Europako Inbertsio Bankua** (**EIB**) Europar Batasuneko finantza-erakunde nagusia, kohesio ekonomiko eta sozialaren bitartez Batasuneko lurraldean garapen orekatua bideratzea helburu duena. Ogasun-ministroek osatutako Gobernadoreen Kontseilua da organo nagusia. 1958an sortua, Luxenburgon du egoitza.

Europako Inbertsio Bankuak urtean 60.000 mila miloi euro ematen ditu kreditutan, eta Munduko Bankuarena baino finantza-egoera hobea du. EIBk ez dio finantziazio orokorrik ematen estatu bati; aitzitik, proiektu zehatzak kofinantzatzen ditu, partzialki eta subsidiarioki.

EIBk 2872 finantza-aditu enplegatzen ditu. Oro har, EIBk ez du ematen proiektu bakoitza gauzatzeko behar diren funtsen %50 baino gehiago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Europako Inbertsio Bankuaren webgunea.
Villa Urquiza (Buenos Aires)

**Villa Urquiza** Argentinako Buenos Aires hiriburuko ipar-mendebaldean dagoen auzoa da. 89.360 biztanle ditu (2001etik aurrera) 5,6 km²-ko azaleran. Biztanle-dentsitatea km² bakoitzeko 15.957 pertsona da, hau da, gutxi gorabehera Buenos Airesko batez bestekoa.

## Historia 
Villa Urquiza Francisco Seeberrek sortu zuen. Paraguaiaren aurkako gerran soldadua izan zen, Buenos Airesko alkatea 1889tik 1890era, enpresaria eta *Ferrocarril Oeste-ko* (Trenbide Konpainia Mendebaldea) presidentea.

Hasiera batean Villa Urquiza Villa Catalinas, Villa Mazzini eta Villa Modelo hiru auzo txikiagoek osatzen zuten, itsas mailatik 40 metrora dagoen muino batean kokatuta zeuden. Garai hartan, Seeberrek "Muelle de las Catalinas" portuko instalazioaren jabe zen beherago zegoen eremuan. Lurrak erosi zituen jabetza betetzeko. Proiektu honetako langile gehienak Entre Ríos probintziatik etorri ziren. Lana amaitu zenean, bertako tokiko heroi Justo José de Urquiza izena jartzeko eskatu zuten.

## Kokapena eta izaera 
Villa Urquiza Constituyentes, Crisólogo Larralde, Galván, Núñez, Tronador, Roosevelt, Rómulo S. Naón eta La Pampa kaleen artean dago. Auzoa etxebizitza da gehienbat, etxe zaharrak eta apartamentu eraikinak, alboko kale lasaiak eta kale nagusi biziak ditu. Hainbat parke daude. Hilabete epeletan, bizilagunak maiz eserita daude espaloian.

Tangoa *Sunderland* eta *Club Sin Rumbo* milongetan (Argentinako tango dantza klubak) dantzatzen da. *Club Pinochok* areto-futboleko hiriko azken hiru txapelketak irabazi ditu.

## Kanpo estekak 
* Barriada.com: Villa Urquiza
* Udalaren administrazioari buruzko informazioa
Haustura-tentsio

**Haustura-tentsioa** material bati hausteko eragin behar zaion tentsioa da. Kg/mm tan ematen da.
 Material arruntenetarako tabulatuta daude, hala nola aleazioak, material konposatuak, zeramikoak, plastikoak eta egurra.

## Haustura-tentsioaren balio tipikoak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
San Pedro eliza (Eskoriatza)

**San Pedro eliza** Gipuzkoako Eskoriatza herriko eliza nagusia da. XVIII. mendearen bukaeran eraiki zen Mexikotik bidalitako diruarekin. Barroko estilokoa da; aipatzekoak ditu dorrea eta korupean dagoen Kristoren eskultura. 1991n berriztatu egin zen.

## Ezaugarriak 
XVIII. mendean eraikia, latindar gurutzedun oinarekin eta Gurutze barrokoa. Eliza honen antzinako kokapena hilerrian aurkitzen zen. Fatxada, dorrea eta elizpearen sarreran dauden bost arkuak harlanduzko harriez eraikiak izan dira. Tenpluaren barrualdeak gurutze latinoaren irudia du, elizaren ormetara erantsiak dauden eta hamabi apostoluak irudikatzen dituen hamabi zutabeetan eusten delarik. Elizak duen elementu batzuk, agian, tenplu zaharretik ekarri ziren, esaterako, koruaren azpian dagoen Kristoa da aipagarriena.

## Historia 
XV. mendearen erdialdean jadanik ba zegoen eliza bat toki horretan. XVIII. mendearen erdialdean bi kabildoak, elizakoak eta udalarenak, parroki berria eraikitzeko eskaria aurkeztu zuten, baina dirurik ez zuten. 1758. urtean Juan Frantzisco Urtatzak, Eskoriatzan jaioa eta Mexikoko Santa Claran bizi zenak, 3100 peso eman zituen, 100 Santa Marina baselizako ornamentuarentzat eta gainontzeko hiru milak "eliz berriaren eraikuntzarentzako".

1755. urteko maiatzean eraikitzen hasi ziren, Loiolako Santutegiko eraikitzailea izan zen Inazio Ibero maisuaren zuzendaritzapean. Eraikuntzaren ardura Iberoren ikaslea izan zen Carrera arkitekto arrasatearrak izan zuen.

Harriak Alabita, Leintz eta Bolibarreko harrobietatik lortu ziren. 1769. urtean dorrearen amaierarekin eraikuntza amaitu zen. Hau dena burutu ahal izateko Eskoriatzako semeen dirulaguntza ezberdinak jaso ziren, hauen artean Urtatza jaunaren iloba zen Zalbidegoitia jaunarena eta On Domingo Antonio de Viciolarena. Arku nagusian elizaren fundatzaileei eskainitako oroitarri bat dago:

"LOS FELIGRESES DE ESCORIAZA A LOS FUNDADORES DE LA PARROQUIA DON JUAN DE URTAZA, DON JOSE ANTONIO DE ZALBIDEGOITIA, DON DOMINGO DE VICIOLA EN EL II CENTENARIO 1763-1963"

Kaliza baliotsua dauka, bestetik, Alfontso XII.ak oparitua 1879.ean jada desagertutako Landeta bainuetxean hildako bere arreba Pilarri herriak eman zion harrera eskertzeko.

## Iruditegia 

Image:
Escoriaza_-_Iglesia_de_San_Pedro_04.jpg|Sarrera nagusia.
Escoriaza_-_Iglesia_de_San_Pedro,_interior_12.jpg|Aldare nagusia, neoklasikoa.
Escoriaza_-_Iglesia_de_San_Pedro,_interior_14.jpg|Kupula.
Escoriaza_-_Iglesia_de_San_Pedro_08.jpg|Arkupeak.
Escoriaza_-_Iglesia_de_San_Pedro_03.jpg|Eliza Deba ibaia gainean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Euskal Autonomiaren Erkidegoaren Kultura Ondarearen fitxa.
Unai Arietaleanizbeaskoa

**Unai Arietaleanizbeaskoa Miota**, batzutan **Arieta**, (Bergara, 1999ko ekainaren 16a) Euskal Herritar futbolaria da. 

## Biografia 
Aurrelari lanetan aritzen da normalean. Bere jaioterriko Bergaran eta Eibarren harrobietan hezia, lehen talde armaginarekin debuta egin zuen lehen mailan 2020an. 2023an Bigarren Federaziorako igoera lortu zuen Barakaldorekin.

## Kirol Ibilbidea 
*2025eko ekainaren 30ean eguneratua. Datu ofizialak.*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Fitxa
Idazkera demotiko

[thumb|right|320px|[Rosetta harriaren zeinu demotikoak.]]

Antzinako Egipton idazkera hieratikoaren ondorengo kaligrafia demotikoan, idazketaren azken etapa bezala, **zeinu demotikoak** erabiltzen zituzten. Bere sarreraren ondoren, idazkera hieratikoa arrazoi erlijiosoengatik erabiltzen jarraitu zuten, idazkera ideografiko demotikoa helburu ekonomikoetarako eta testu literarioetarako erabiltzen zuten bitartean.

K.a. 660 inguruan erabiltzen hasi zituzten, eta, k.a. 600 urte inguruan, Antzinako Egiptoko idazkera nagusi bihurtu zen. K.o. IV. mendearen hasieran, alfabeto grekoagatik ordezkatua izaten hasi zen. Ezagutzen den azken erabilera 451. urtean gertatu zen, Filaeko Isisen tenpluko hormen gainean. "Demotikoa" (, 'herrikoi') Herodotok sortutako hitza da, eta greziar "demotikotik" bereizi behar da.

## Zeinu eta transkripzioak 
Egiptoerazko bere arbasoetan bezala, demotikoak zeinu "uniliteral" edo "alfabetiko" sorta bat du, fonema indibidualetarako erabil daitekeena. Hauek dira zeinu ohikoenak demotikoan, erdian testu guztien zeinu guztien heren bat eta bitarteko bat eginez; atzerriko hitzak ere zeinu horiekin bakarrik idazten zituzten. Gero, (erromatar aroan) testuek zeinu horiek sarriago erabiltzen zituzten.

Beheko taulak zeinu uniliteralen zerrenda bat ematen du, transkripzioarekin, jatorri heroglifikoa, alfabeto koptoak eta horien erabilerak

## Oharrak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Franz Jonas

**Franz Josef Jonas** (Viena, 1899ko urriaren 4a - *ibidem* 1974ko apirilaren 24a) Austriako presidentea izan zen 1965etik 1974ra. Lanbide tipografoa eta Austriako Alderdi Sozialdemokratako kidea izan zen. Vienako alkatea izan zen 1951tik 1965era. 1965ean Austriako hautatu zuten presidente, eta 1971n berriz haitatu zuten. 1974an hil zen, bigarren agintaldia amaitu gabe. Esperantoaren aldeko sutsua izan zen.

## Kanpo estekak