Itziar Miranda

**Itziar Miranda Vicente** (Zaragoza, 1978ko Irailaren 21a) aktore eta idazlea da. *Amar en tiempos revueltos* eta *Amar es para siempre* telesailetan *Manuela Sanabria* pertsonaia interpretatzeagatik. 

## Bizitza pertsonala 
Nacho Rubio aktorearekin ezkonduta dago, eta bi alaba ditu: Daniela (2014ko *maiatzean* jaioa) eta Julia (2016ko *urrian* jaioa). Biek parte hartu dute Amar es para siempre seriean, hurrenez hurren, *Ciriaco* (3. eta 4. denboraldiak) eta *Catalina* (5. denboraldia), Marcelino eta Manolitaren seme-alaba txikien roletan. 

## Ibilbide profesionala 
### Aktoresa 
Zaragozan jaioa, Huescako Estadilla herrian hazi zen.

*Ensayo 100 Teatro* eskolan 2000n diplomatua. 1998an, *Nada en la nevera* filmarekin egin zuen debuta interpretazioan, *Álvaro Fernández Armeroren* zuzendaritzapean. Urte hartantxe hartu zuen parte lehen aldiz telesail batean, Telecincok emandako Periodistas kapitulu pilotuan

Beste telesail batzuetan kolaboratu ondoren, 2005ean ospetsu egingo zuen *Manolita* pertsonaia iritsi zitzaion, lehenengo La 1-ko Amar en tiempos revueltos telesailean 2012ra arte eta ondoren Antena 3eko Amar es para siempre telesailean 2024ra arte. Guztira 19 urtez interpretatu zuen pertsonaia hau.

*El último show* edota *Física o Quimica. La nueva generación* bezalako telesailetan ere lan egin zuen. 

Antzerkian ere aritu da, *Teatro Español* edo *Centro Dramático Nacional* bezelako antzokitan baita Meridako Antzokian egiten den Jaialdi ospetsuan ere.      

2024an La 1ko *MasterChef Celebrity 9* lehiaketan ere parte hartu zuen. Kate berean, 2025ean, *Pyramid* lehiaketa aurkeztu zuen.      

Hainbat sari jaso ditu, besteak beste, *Villa de La Almunia de las Artes Cinematográfico* saria (2012), La Almunia de doña Godinako Udalak emana edota *Aragoiko Talentu Saria* (2023) Tarazona eta Moncayoko Komedia Zinemaldiak eTarazonan emana.  

2024an *Ortega-Marañon Fundazioak* Maruja Mallo Saria eman zion Narratiba kategorian. Sari horiek, Emakumeen Egunarekin bat etorriz, hainbat diziplinatako zortzi emakumeri ematen zaizkie urtero, beren ibilbidea eta lidergoagatik. Berarekin batera, Victoria Camps filosofoa, Cristina Iglesias eskultorea eta Gloria Lomana kazetaria saritu zituzten, besteak beste. 

Panticosan ospatzen den *Tocando el cielo* musika klasikoko nazioarteko jaialdiaren enbaxadorea da eta konpromiso handia du emakumeak musikan duen zereginarekin, Clara Schuman eta Fanny Mendelssohn bezealako emakume konpositoreei ikusgarritasuna emanez.

### Idazlea 
Interpretazioa eta idazketa uztartzen ditu. Jorge anaiarekin batera *Miranda* Bilduma argitaratu zuen 2020an. Historiako emakume handien bizitza kontatzen duten haurrentzako liburuak dira, besteak beste, Marie Curie, Hedy Lamarr, Coco Chanel, Indira Gandhi, Billie Holiday, Emily Brontë, Frida Kahlo, Amelia Earhart, Jane Goodall . Bildumak 15 liburu baino gehiago ditu, eta, besteak beste, ukrainera, lituaniera, errumaniera eta errusiera ditu itzulita. 

2021ean, Jorge anaiarekin eta Nacho Rubio senarrarekin batera argitaratu zuen abentura-bilduma: *Miranda* *y Tato*, 10-12 urteko gazteak NBEren 2030 Agendako Garapen Jasangarrirako Helburuetara hurbiltzeko eta gure inguruko errealitatearekin kontzienteagoak izatera eta konprometitzera animatzeko, mundu jasangarriagoa eta bidezkoagoa izan dezagun. Bilduma honek 2021eko Heraldo de Aragon egunkariaren Haur eta Gazte Literaturako *Artes & Letras Saria* irabazi zuen, Aragoiko Heraldok emana.   

2025eko abuztuan *Matilde andrea* izeneko ipuina argitaratu zuen El País egunkarian, eta bere haurtzaroko historiari buruzko nobela bat zintzilik zuela aurreratu zuen. 

Urteak dira feminismoari eta hezkidetzari buruzko tailerrak ematen dituela ikastetxe, liburu-denda eta museoetan. Literatura tailerrak ere eman ditu Mexiko Hirian eta Guadalajarako Nazioarteko Liburu Azokan (Mx). 

## Filmografia 
### Telebista 
#### Telebistako serieak 
#### Telebistako programak 
### Film luzeak 
* *Nada en la nevera*, Natalia bezala. Zuzendaria: Álvaro Fernández Armero (1998)
* *Celos*, Trini bezala. Zuzendaria: Vicente Aranda (1999)
* *El arte de morir*, diskotekako neska  bezala. Zuzendaria: Álvaro Fernández Armero (2000)
* *Corazón de bombón*, Susana bezala. Zuzendaria: Álvaro Sáenz de Heredia (2001)
* *School Killer*, Rosa bezala. Zuzendaria: Dir. Carlos Gil (2001)
* *La soledad era esto*, Barbararen laguna  bezala. Zuzendaria: Sergio Renán (2002)
* *Bestiario,* Maru  bezala. Zuzendaria: Vicente Pérez Herrero (2002) 
* *Esta noche, no*, Carmen bezala. Zuzendaria: Álvaro Sáenz de Heredia (2002)
* *Perro flaco*, antzeztaldeko aktoresa. Zuzendaria: Ernesto Martín (2011)
* *Bendita calamidad*, antzeztaldeko aktoresa. Zuzendaria: Gaizka Urresti (2014)
* *Tierra baja*, Marian bezala. Zuzendaria: Miguel Santesmases (2025)
* *Cariñena, vino del mar* Palmira bezala. Zuzendaria: Javier Calvo (2025)

### Film laburrak 
* *Franco no puede morir en la cama*,bezala. Zuzendaria: Alberto Macías (1998)
* *Los aficionados*, antzeztaldeko aktoresa. Zuzendaria: Felipe G. Luna (2000)
* *Intro*, protagonista. Zuzendaria: Carlos del Puerto (2005)
* *Entrevista a Víctor*. Zuzendaria: Boris Kozlov (2006)
* *Termitas*, protagonista. Zuzendaria: Raúl Acín (2006)
* *Pasión por el Fútbol. La jugada más ardiente de la temporada.* Zuzendaria*:*  Rut Suso y María Pavón (2007)
* *Perrito chino*, okina bezala. Zuzendaria: Fran Gil-Ortega (2012)

## Antzerkia 
* *Zatureki*, RESDAD ekolako 4. mailarako muntaketa (2000)
* *Estaba en casa, y esperé que llegara la lluvia*. Zuzendaria: Darío Facal, *Metatarso* antzerki taldearekin (2002)
* *Doña Rosita la soltera*, Rosita bezala. Zuzendaria: Federico García Lorca/Antonio D. Florián,*Espada de Madera* antzerki taldearekin (2004)
* *El principito*, Rosa, azeria eta sugea bezala. Zuzendaria: Pablo R. Escola (2007tik-2009ra)
* *La Lección*. Zuzendaria: J. M. Gual, Teatro Español antzokian (2009tik 2010ra)
* *Tartufo*. Zuzendaria: Hernán Gené (2011)
* *Dani y Roberta*. Zuzendaria: J. M. Gual, Teatro Español antzokian (2012)
* *Lúcido*.: Zuzendaria: Amelia Ochandiano (2012-2014)
* *Historia del soldado*. Zuzendaria: Amelia Ochandiano (2015)
* *Nerón.* Zuzendaria: Alberto Castrillo-Ferrer (2018). Méridako antzerki jaialdian. 

## Liburuak 
* “Mirandaren bilduma”, berak eta bere anaia *Jorge Miranda* idazleak idatziak, *Lola Castejonen* ilustrazioekin eta *Nacho Rubio* sukaldariak lagunduta. Edelvivesek argitaratua
* *Miranda eta Tato* bilduma. (2021, Edelvives) Nacho Rubio eta Jorge Mirandarekin batera idatzia eta Àngel Ruizek ilustratua.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*