Megakolon

**Megakolon** hitza grezieratik eratorritako terminoa da, honen esanahia “kolon handia” da. Izan ere heste lodian gertatutako eta buxadura mekaniko batek gauzatu ez duen dilatazioari erreferentzia egiten dio. Asaldura hau, abdomeneko Rx arruntean (abdomeneko erradiografia sinplean) behatutako diametroaz definituz, ezkerreko kolona 8cm baino handiagoa baldin bada, megakolona kontsideratuko da. Hala ere megarrektoaz (megaondesteaz) hitz egingo dugu baldin eta atal ondeste-sigmoideoaren diametroa 6.5 cm baino handiagoa bada.

Ondestearen dilatazioa aurkikuntza isolatua izan daiteke, batez ere idorreria kronikoa pairatzen duten ume edota adineko pertsonetan. Hala ere, megakolonarekin erlazionatu ohi da. Megakolon terminoa, termino deskriptibiboa izanik, ez du barne hartzen dikolona (kolonaren elongazioa), garrantzia klinikorik ez duena.

Bi mota etiopatogeniko nagusi bereizten dira:

* Megakolon kongenitoa edo Hirschprung-en gaixotasuna.

### Hartutako megakolona 
Hartutako megakolona helduaroan agertzen da normalean, eta mota honetakoa dela esango dugu, dilatazioa jaiotzetik ez zegoela baieztatzen badugu. Hainbat etiologia izan ditzake, hainbat gaixotasunekin erlazionatuta agertzen delarik:

* **Chagas gaixotasuna,** Trypanosoma cruzi-ren zoonosi batek eragiten duena, zeinak plexu mienterikoaren suntsipena eragiten duen.
* **Parkinson gaixotasuna,** mugimenduan eragina duen nerbio sistemaren gaixotasun nerbiosoa.  
* Muskulu lisoari eragiten dioten gaixotasunak:                                                                                                                                                    
** **Amiloidosia,** «amiloide» izeneko substantzia bat organoetan metatzen denean sortzen den gaixotasuna.
** **Esklerodermia,** zeinetan ehunen metaketa gertatzen den.[thumb|158x158px|Hainbat [Sendagai|farmako hartzeak hartutako megakolona eragin dezake helduaroan.]]
* **Gaixotasun endokrino-metabolikoak:**
** Diabetes Mellitus, zeinak gluzemia mailak handitzen dituen.
** Hipotiroidismoa
** Porfiria, hemo taldearen biosintesian jarduten duten entzimen falta eragiten duen gaixotasun metabolikoa (normalean heredagarria).
** Feokromozitoma**,** giltzurrun gaineko guruinetako zeluletan sortzen den tumorea.
** Hipopotasemia, potasio kontzentrazio baxuak izatea odolean.

* **Buxadura mekanikoa**
** Neoplasikoa, zelulen hazkuntza anormala eta kontrolatu gabea
** Dibertikulitisa: Hesteetako barneko paretan eratzen diren zaku edo boltsa txikiak (dibertikuluak) infektatu edo inflamatzen direnean gertatzen da.

* **Kolitis ulzerosoa eta Chron gaixotasuna** 

### Hartutako megakolona 
#### Megakolon akutua 
link=https://www.mediawiki.org/wiki/File:CSIRO_ScienceImage_11130_CSIROs_colonoscopy_simulator_developed_using_the_latest_computer_gaming_technology.jpg|thumb|163x163px|Kolonoskopia 3D-tan adierazita.
 **Megakolon toxikoa**

* '*** beharrezkoa izango da  mota honen  egiteko.

* **,** **, ** edota **** ohikoak izango dira.

 **Ogilvie sindromea**

* Lehenik eta behin, **abdomeneko erradiografiak** egin ohi dira eta **koloneko ** nabaritzen den lekua aurkitzen da.

* Erradiografiak antzekoak direnez megakolon mota guztietan, beste teknika baten erabilera sustatzen da: **eskanerra edo enema opakoa.*'

*  Uzkitik egingo da, kontraste teknika erabiliz eta erradiografia jarraiak egingo dira, Ogilvie sindromean dauden sintometatik desberdintzeko.
** *Ogilvie:* oklusiorik gabeko dilatazioa
** *Megakolon toxikoa:* Kolona buxatzen duen lesioren bat egongo da.

link=https://www.mediawiki.org/wiki/File:Toxic_Megacolon_in_Ulcerative_Colitis.jpg|alt=Mgeakolon toxikoa kolitis ultzerosoan|thumb|180x180px|Kolonaren erradiografia X izpien bidez.
#### Megakolon kronikoa 
Abdomenean **X izpien erabilera**, **enema opakoa** eta gaixotasunaren inguruko zalantzak badaude: **heste-biopsia** egingo da.

## Pronostikoa 
Megakolon kasu gehienen **pronostikoa ona** da; hala ere, kirurgia egin ondorengo eta aurreko arazoak egon daitezke: idorreria eta inkontinentzia.  Hala ere, gaixotasun horren arrisku maila handiagoa den umeetan pronostikoa nahiko kaltegarria dute; alabaina, hesteko transplanteek horien biziraupena berma ditzakete.  

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak