Kurt Cobain

**Kurt Donald Cobain** (Aberdeen, AEB, 1967ko otsailaren 20a - Seattle, AEB, 1994ko apirilaren 5a) Nirvana musika taldeko abeslaria, musikagilea eta gitarra-jotzailea izan zen. Haren atsekaberako, taldearen arrakastarekin batera, Cobain nazioarteko musika-izar bilakatu zen. Izan ere, «nahi nuen azkena ospetsu bihurtzea» zela esan zuen.

Kurt Cobainek eta Nirvanak 1990eko hamarkadako rocka eraberritzen lagundu zuten. "Smells Like Teen Spirit" kantaren agerraldiak (1991) 1980ko hamarkadako genero nagusietatik (glam metal, arena rock eta dance-pop) aldendu zuen rock musika. Hortik aurrera, rock alternatiboa eta grungea 1990eko hamarkadako estilo garrantzitsuenak bilakatu ziren.

1994ko apirilaren 8an hilda aurkitu zuten Seattleko bere etxean, buruan tiro bat emanez bere buruaz beste egin zuelarik. Hurrengo urteetan, bere buru-hilketaren arrazoien inguruko eztabaida piztu zen.

*Rolling Stone* aldizkariaren arabera, 2003an, inoiz izan diren 100 gitarra-jotzaile onenen zerrendan 12. postuan zegoen, eta 45.ean, 100 abeslari onenen zerrendan.

Hauek dira haren kanta abestirik ezagunenetako batzuk: ''Smells Like Teen Spirit, Drain You, Come as You Are, Lithium, In Bloom, Heart-Shaped Box, All Apologies, Aneurysm, Pennyroyal Tea, About a Girl, Rape Me, Breed, Sliver, Dumb, You Know You're Right, Stay Away, Sappy, Something in the Way* edo *Polly*.

## Bizitza 
### Hasierako urteak 
Aberdeenen jaio zen 1967ko otsailaren 20an, familia kristau batean (*Lithium* abestian islatzen da etapa hori). Aita Donald Lenald Cobain zuen eta ama, Wendy Elizabeth Frandenburg. Arreba gazteago bat ere bazuen, Kimberly, 1970ean jaioa.

Oso goiz hasi zen musikarako interesa interesa agertzen eta, haren izeba batek dioenez, The Beatlesen hainbat kanta abesten zituen (tartean, erregistratuta geratu den "Hey Jude"). Ramones taldearen jarraitzalea ere bazen.

Mutikoaren bizitza erabat aldatu zen, 7 urte zituenean, gurasoak banatu zirenean. 1993an egin zioten elkarrizketa batean, zera esan zuen:
* *Goibel sentitu nintzela gogoratzen dut, triste nire gurasoengatik. Lotsatu egiten nintzen nire eskolako kideen aurrean, nik haiek zuten bezalako familia klasikoa eta arrunta nahi bainuen niretzako: aita, ama... Ziurtasuna nahi nuen. Gorroto nien gurasoei arrazoi horregatik!*
Hasieran amarekin geratu bazen ere, urtebete geroago aitarengana joan zen bizitzera, Montesanora.

Eskolako garaian, kirolak ez zion arretarik piztu. Gurasoen presioak borrokalarien ekipoan parte hartzera eraman zuen, baina arte klaseak nahiago zituen. Klasean, marrazten ibiltzen zen, giza anatomiaren xehetasunak edo Michael Jacksonen karikaturaren bat eginez.

### Ezkontza 
[thumb|ezkerrera|250px|[Courtney Love, Kurt Cobainen emaztea]]

1990ean, Courtney Lovek Kurt eszenatoki baten gainean lehen aldiz ikusi zuen. Everett True kazetariaren hitzetan, aurkezpen ofiziala 1991ko maiatzean izan zen Los Angelesen. Beste biografia batzuek 1989an bateratu dituzte Portlanden, baina 1992an Sassyri eskainitako elkarrizketa batean, bikoteak Los Angeleseko data aipatu zuen, L7 eta Butthole Surfersen emanaldi batean.

1992ko otsailaren 24an ezkondu ziren Waikikiko hondartzan, Hawaiin, eta abuztuaren 18an jaio zen izan zuten alaba bakarra, Frances Bean Cobain.

Love ez zen gustukoa Nirvanaren jarraitzaileen artean eta hauek Cobain erabiltzen zuela uste zuten, bere ospearen mesede. Cobain eta Lennon konparatzen zituzten kritikoek Love eta Yoko Ono ere alderatu zituzten. Ebidentziarik ez badago ere, Courtneyren banda zen Holeren *Live Through This* arrakastatsuaren gehiengoa Cobainek idatzitakoa zen zurrumurruak zabaldu ziren.

1992an, Courtneyk, haurdun zegoela ezjakinean, heroina hartu zuela argitaratu zuen *Vanity Fair* aldizkariak eta zipriztin ilunak erantsi zitzaizkion amaren irudiari. Cobain-Love bikoteak medioen arreta pizten zuen lehen ere, baina orain Frances adikzioan jaioa zen jakin nahi zuten, eta azkenean, ikerketa batean bukatu zuten: guraso izateko gaitasunik ba ote zuten? Ondoriorik gabe itxi zuten ikerketa eta bikoteak Vanity Fair aldizkariak hitzak testuinguruz kanpo hartu zituela esan zuen.

### Adikzioa 
Bizitza osoan zehar, Kurtek ezin handiei egin behar izan zien aurre: depresioa, bronkitis kronikoa, inoiz argitu ez zioten tripako min izugarriak... Urteetan egon zen hauen arrazoiaren bila eta alferrik; agian, txikitan izandako eskoliosia, edo estresa... Bakearen bila, Kurt heroinaren munduan murgiltzen joan zen.

1990. hamarkadaren hasieran inguratu zen drogetara lehenengoz; hiperaktiboa, lasaigarriak txikitatik erabiltzen zituen eta, kasualitatez droga hartzen hasi zenean, adikzioa izan zen berehala. 1991 amaieran, *Nevermind* promozionatzen ari zirenean, bandarentzako zama izan zen hori eta argazki saioetan zorabioak hartzen zuen.

Heroina-adikzioa hazten joan zitzaion eta, 1992aren hasieran, Courtney haurdun geratu zenean, errehabilitazioan hastea erabaki zuen. Utzi eta Nirvanarekin Japonia eta Australiara bira egitera joan zen; zurbil eta itxura txarrekoa agertu zen eta abstinentzia sindromea nabarmendu zitzaion. AEBetara iristean, adiktoa zen berriro.

1993ko maiatzean, New York hiriko New Music Seminaren eman behar zuten emanaldi baten aurretik, heroina sobredosiak hartu zuen. Anbulantzia bati deitu ordez, Courtneyk naloxona eman zion (ilegalki lortua), bere senera itzul zedin eta, ordu batzuk geroago, Nirvanaren kontzertu biribilenetako bat eskaini zuten. Ikusleek ez zuten aurreko larritasuna atzeman.

### Azken asteak eta heriotza 
1994ko martxoaren 1ean Terminal Einzen (Munich, Alemania) emandako kontzertuaren ondoren, bronkitis eta laringitis larria diagnostikatu zioten. Hurrengo egunean, Erroman zen sendatzeko ahaleginak egiten eta Courtney ere hantxe zegoen.

Biharamunean jaiki zenean, Courtney Lovek ikusi zuen senarra harrapatu zuela sobredosiak; xanpain eta flunitrazepam nahasketak, alegia. Berehala eraman zuten ospitalera, eta han eman zuen egun osoa konortea galduta. Bost egun ospitalean egon ondoren, irten eta Seattle-era itzuli zen. Gerora, Courtneyk esango zuen Kurten lehenengo suizidio saiakera izan zela.

Urte bereko martxoaren 18an, Courtneyk poliziari deitu zion bere senarra gela barruan arma batekin itxi zela eta bere buruaz beste egin nahi zuela esateko. Berehala etorri zitzaien polizia etxera eta hainbat arma eta pilula pila konfiskatu zizkioten Kurti. Honek ez zuela bere buruaz beste egin nahi esaten zuen, emazteaz babestu baizik. Courtneyri galdetutakoan, honek dena ukatu zuen, Kurt arma batekin ikusi ez zuela eta hark ez zuela bere buruaz beste egin nahi adierazi zuen.

Martxoaren 25ean, Lovek Cobainen droga erabilerari buruz hitz egiteko bilera bat antolatu zuen. Joan ziren 10 pertsonen artean zeuden Cobainen gertuko musikariak, diskografikako exekutiboak eta Kurten bi adiskide minenak, Earth taldeko Dylan Carlson eta REM taldeko Michael Stipe. Danny Goldbergek, Nirvanako ordezkari ohiak, Cobain "erabat eszeptiko" deskribatu zuen eta ez zuen hain autosuntsitzailea zenik aitortu nahi izan, baina, egunaren amaierarako, desintoxikazio programa batean sartzeko prest agertu zen.

Martxoaren 30ean, Cobain Los Angelesko (Kalifornia) Exodus errekuperazio zentrora iritsi zen. Apirilaren 1eko arratsaldean, zaintzaileak Kurten alaba, Frances Bean Cobain, aita bisitatzera eraman zuen, ordubetez berarekin egon zelarik. Gau hartan bertan, Kurt eraikinetik zigarro bat eskuan irten zen eta, ia bi metroko altuerako burdin-hesia igota, ihes egin zuen. Taxi bat hartu aireporturaino, eta Seattlera iritsi zen. Hurrengo goizean, etxera joan zen eta Michael Cali DeWittekin hitz egin zuen, gertu bizi baitzen. Ondorengo egunetan, Seattlen zehar ibili zen, baina inguruko familiar eta lagunek ez zioten arretarik jarri.

Apirilaren 3an, Lovek Tom Grant ikertzaile pribatua kontratatu zuen Cobain bila zezan. Hurrengo egunean, Courtneyk Cobainen izena eman zuen pertsona desagertuen zerrendan; Kurten amaren izena erabili zuen berari ezer esan gabe eta, gainera, bere buruaz beste egin nahi zuela eta arma baten jabetza zuela ere gehitu zituen.

1994ko apirilaren 8an, Cobainen gorpua bere garajearen gaineko gela batean aurkitu zuen Veca Electriceko langile Gary Smithek. Smith goiz hartan iritsi zen Cobainen etxera segurtasun sistema elektriko bat instalatzeko asmoz, eta hor aurkitu zuen gorpua, hasieran maniki bat zela pentsatuta. Cobainen belarritik zerion odola ikusi arte, lo zegoela ere pentsatu zuen, ez baitzegoen beste trauma arrastorik. Bere buruaz beste egin zuela frogatzen zuen oharra ere aurkitu zuen loreontzi txiki batean. Besteak beste, Neil Young abeslariaren *Hey Hey, My My (Into the Black)* abestiko esaldi bat zekarren:

Cobainek Dylan Carlsonen laguntzaz lortu zuen eskopeta gorpuaren ondoan aurkitzen zen. Autopsiaren emaitzen arabera, heriotza «buruan sarturiko balak sortutako zauriek» eragindakoa izan zen. Apirilaren 5a izan liteke haren heriotzaren eguna.

Ohar hartaz gain —Tom Grantek Courtneyk berak osatu zuela dio, bukaerako esaldiak erantsita— bazen beste bat, Lovek ez ziona inori erakutsi eta berehala erre zuena.

Kurten gorpua erre zuten, eta haren errautsen herena New Yorkeko Ithaca tenplu budistan zabaldu; beste heren bat Frances Bean alabak bota zuen Wishkah ibaian; eta azken herena Courtney Lovek hartu zuen.

Cobain 27koen klubaren kide da, 27 urterekin hil diren musikarien multzoa, alegia. Superstizioari jarraituz, Brian Jonesek, Jimi Hendrixek, Janis Joplinek eta Jim Morrisonek bezala, berak ere bazuen pizgailu zuri bat.

Urteak pasatu dira, eta konspirazio teoriek diote Cobainek ez zuela bere burua hil, beste norbaitek hil zuela, ez baitzegoen aztarnarik eskopetan, ez eta luman edo oharrean ere. Egiaztatu zen Kurtek bere gorputzean hiltzeko behar zen heroinaren hirukoitza zeramala; eta, konspirazio teorien aldeztaileen ustez, ezin izango zuen besoa altxatu ere egin. Hala ere, kontuan izatekoa da Kurt oso ohituta zegoela droga horretara; beraz, heroinak ohi baino askoz eragin txikiagoa zuela haren gorputzean.

## Obra 
### Aurrekariak eta hartutako eraginak 
Kurt rock alternatiboan murgiltzen ziren lehen artisten jarraitzaile sutsua izan zen eta haiek eragina izango zuten bere musikan. Eskainitako elkarrizketetan The Vaselines, The Melvins, Daniel Johnston, Meat Puppets, Young Marble Giants, King Crimson, Wipers edo The Raincoats aipatu zituen eta lortu zuen diskografikek hainbat album berreditatzea: *Geffen* diskografikak The Raincoatsena edo *Sub Pop Records-ek* The Vaselinesena.

Cobainek aitatu zuen, era berean, Pixies taldea, eta *Smells Like Teen Spirit*ekin zuen antza azpimarratu zuen.

Kurt saiatu zen gustuko zituen musikariak bere lanean txertatzen. 1993an, bigarren gitarra bat behar zuela erabaki zuen eta The Germs bandako Pat Smearrekin elkartu zen.

Sonic Youthek Nirvanari lagundu zion arrakasta lortzen, eta Nirvana saiatu zen beste artista indie batzuk ere igoarazten. Horietako bat izan zen The Jesus Lizard.

The Beatles izan zen Cobainentzako eragin nagusienetako bat eta John Lennon miresten zuen bereziki. Punk zertzeladak ere iritsi zitzaizkion eta Black Flag edo Sex Pistols ez zituen alboan utzi.

Eragin indie garbia bada ere, Nirvanaren hasieran 70eko hard rock bandak ere suma daitezke: Led Zeppelin, Queen, Black Sabbath edo Kiss. Garai hartan, taldeak banda horien bertsioak jo ohi zituen eta Led Zeppelinen *Immigrant Song, Dazed and Confused* edo *Heartbreaker* edo Kissen *Do You Love Me?* landu zituzten.

Beste bertsio batzuk ere egin zituzten: Leadbellyk abestutako *Where Did You Sleep Last Night*, David Bowieren *The Man Who Sold The World''...

### Nirvana 
thumb|300px

Lehen gitarra 14 urterekin etorri zitzaion eta izebaren eskuetatik jaso zuen. Aberdeengo Rosevear Musika Zentroan lortu zuen, bizikleta baten ordez instrumentua aukeratu zuenean.

Une horretatik aurrera, Kurten helburua banda bat sortzea izango zen eta AC/DC edo Led Zeppelinen abestiak jotzen zituzten, baina bigarren hezkuntzan zebilenean, ez zitzaion batere erraza egin, bere kideek ez baitzuten musikarako gaitasun berezirik. Geroxeago aurkitu zuen Krist Novoselic, Young kaleko zubiaren beste aldean bizi zen punk-rock zalea. Novoselicen ama edergintza areto baten jabea zen -Maria's Hair Design- eta zenbaitetan haren bigarren solairua erabiliko zuten praktikatzeko. Urte batzuk pasa eta gero, Kurtek berarekin banda bat osatzeko proposamena luzatu zion Novoselici eta bere lehenengo bandetako bat zen Fecal Matterren etxeko grabazio bat utzi zion: *Illiteracy Will Prevail*. Azkenean, Novoselic Cobainengana etorri zen eta Nirvanaren oinarriak ezarri zituzten.

Lehenengo urteetan, bateria-jotzailez maiz aldatu behar izan zuten, Chad Channing taldera elkartu zen arte. Honekin, *Bleach* grabatu zuten, 1989an Sub Pop Recordsek argitaratua. Hala ere, Cobain ez zegoen Channingen estiloarekin gustura eta Dave Grohlek hartu zuen haren postua. Grohlekin lortu zuen taldeak arrakastara eramango zuen albuma grabatzea, *Nevermind* (1991) eta, 1993an, berriz, *In Utero* diska atera zen.

Nirvanaren arrakasta ez zen batere erraza izan Kurtentzako. Medioen jazarpena nozitu zuen eta taldearen fan ero haiek gorroto zituen.

### Lan garrantzitsuenak 
thumb|250px|Nirvanak eskainitako azken kontzertuko abesti zerrenda

Cobainen abestirik ezagunena *Smells Like Teen Spirit* da, grunge estiloaren himnoa. Abesti honen atzean badago istorioa: Kurten laguna zen Kathleen Hannak zera idatzi zuen bere logelako horman:
* *Kurt smells like Teen Spirit* -Kurt-ek Teen Spiriten usaina du-. Tobi Vail zen Kurten neskalaguna une hortan eta hark erabiltzen zuen Teen Spirit desodorantea. Cobainek ez zuen txistea ulertu eta esanahi berezia zuela interpretatu zuen.

1994an, Kurt hil eta gero, MTVk kontzertu akustiko bat emititu zuen telebistan eta *MTV Unplugged in New York* albuma kaleratu zuen, grammyaren irabazle izango zena.

Bi urte geroago, *From the Muddy Banks of the Wishkah* izeneko albuma irtengo da, zuzeneko abestiz osatua.

2002an, Love eta Nirvanako kide ohien artean izandako eztabaida luzeen ondoren, Nirvanaren abesti ezagunenen bilduma azaldu zen, 1994an grabatutako Nirvanaren azken abestia zen ''You Know You're Right* ere tartekatuz.

2004an, *With The Lights Out* agertu zen, editatu gabeko bandaren beste material batzuekin. Rolling Stonek inoiz izan den box set salduena dela esan zuen. Hurrengo urtean, berriro atera zuten beste box set bat, *Sliver: The Best Of The Box*, aurrekoaren zatiak eta 3 abesti berriren bertsio editatu gabeak txertatuz: bat *Spank Thru* zen, Kurt eta Kristen arabera, Nirvanaren lehen lana eta Fecal Matterren demotik sortu zena; horrekin erakarri zuen Kurtek Krist bandara.

## Azken oharra 
thumb|ezkerrera|300px|Kurt Cobainek idatzitako eskutitza

Transkripzioa hurrengoa da:
*To Boddah pronounced
Speaking from the tongue of an experienced simpleton who obviously would rather be an emasculated, infantile complainee. This note should be pretty easy to understand. All the warnings from the punk rock 101 courses over the years. Since my first introduction to the, shall we say, ethics involved with independence and the embracement of your community has proven to be very true. I haven't felt the exitement of listening to as well as creating music along with reading and writing for too many years now. I feel guilty beyond words about these things. For example when we're backstage and the lights go out and the manic roar of the crowd begins it doesn't affect the way in which it did for Freddy Mercury who seemed to love and relish in the love and adoration from the crowd. Which is something I totally admire and envy. The fact is I can't fool you. Any one of you. It simply isn't fair to you or me. The worst crime I can think of would be to rip people off by faking it and pretending as if I'm having 100 % fun. Sometimes I feel as if I should have a punch in time clock before I walk out on stage. I've tried everything within my power to appreciate it, and I do. God, believe me I do but it's not enough.
I appreciate the fact that I and we have affected and entertained a lot of people. I must be one of one of those narcissists who only appreciate things when they're gone. I'm too sensitive. I need to be slightly numb in order to regain the enthusiasm I once had as a child. On our last three tours I've had a much better appreciation for all the people I've known personally and as fans of our music, but I still can't get over the frustration, the guilt and empathy I have for everyone. There's good in all of us and I think I simply love people too much. So much that it makes me feel too fucking sad. The sad little, sensitive, unappreciative, pisces Jesus man! Why don't you just enjoy it? I don't know. I have a goddess of a wife who sweats ambition and empathy and a daughter who reminds me too much of what I used to be.
Full of love and joy kissing every person she meets because everyone is good and will do her no harm. And that terrifies me to the point to where I can barely function. I can't stand the thought of Frances becoming the miserable self-destructive, death rocker that I've become. I have it good, very good, and I'm grateful, but since the age of seven I've become hateful towards all humans in general. Only because it seems so easy for people to get along, and have empathy. Empathy! Only because I love and feel for people too much I guess. Thank you all from the pit of my burning nauseous stomach for your letters and concern during the past years. I'm too much of an erratic, moody baby! I don't have the passion anymore and so remember, its better to burn out than to fade away. peace, love, empathy. Kurt Cobain
Frances and Courtney, I'll be at your later.
Please keep going Courtney
For Frances
For her life which will be so much happier without me. I Love you. I love you*!

## Zinema 
* *Last Days* (2005)
* Kurt Cobain: About a Son (2006)
* Kurt Cobain: Montage of Heck (2015)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Kurt Cobain 2 urterekin Beatles taldearen "Hey Jude" abesten (besteak beste)
* Nirvanaren *Smells Like Teen Spirit* YouTuben
* Kurt Cobain Come As You Are abesten YouTuben
* Nirvanaren *Lithium'' YouTuben
* Kurten elkarrizketa YouTuben
* Nirvana suntsitzaileena
* Kurt Cobain, Courtney Love eta Frances Bean
* Nirvana MTVn
* Tom Granten ikerketa
* Azken oharra