The Good Liar

***The Good Liar*** 2019ko suspense eta krimen film bat da, Bill Condonek zuzendu eta ekoiztutakoa, eta Jeffrey Hatcherrek idatzitakoa. Nicholas Searleren izen bereko eleberrian oinarrituta dago. Ian McKellen da protagonista, alargun aberats bat (Helen Mirren) online ezagutzen duen iruzurgilea, zeinak aurrerago jakingo duen bere dirutza lapurtzeko planak ustekabeko oztopoak dituela.

Filma Erresuma Batuan estreinatu zen 2019ko azaroaren 8an, eta Estatu Batuetan 2019ko azaroaren 15ean. Kritikarien kritika mistoak jaso zituen eta 33 milioi dolar bildu zituen 10 milioi dolarreko aurrekontuaren aldean.

## Sinopsia 
Roy Courtnay (Ian McKellen) bere zortea sinetsi ezin duen iruzurgile profesionala da: Betty McLeish (Helen Mirren) alargun diruduna online ezagutu du. Bere bihotza irekitzen dion heinean, Roy harritu egiten da berarenganako sentimenduak dituela konturatzean, orduan iruzur erraza izan beharko lukeena bere bizitzako egoerarik konplexuenetako bat bihurtzen da.

## Argumentua 
Roy Courtnay zahartutako iruzurgile britainiarra da, eta, Vincent merkataritza-bazkidearekin batera, nortasun faltsuak erabiltzen ditu pertsonak manipulatzeko, beraien finantzak eskura ditzan. Bere helburua Betty McLeish da, duela urtebete senarra galdu zuen Oxfordeko Unibertsitateko historia irakasle ohia eta £2 milioitik gorako aurrezkiak dituena.

Belaun txar baten itxurak eginez, Royk Betty manipulatzen du bere etxean geratzeko. Royk etengabe bultzatzen du berarekin offshore inbertsio kontu bateratu bat irekitzera, dirua lapurtu ahal izateko. Aldi berean, Royk eta Vincentek inbertsio iruzur bat egiten dute Bryn markarekin eta bere elkartekidearekin, errusiar inbertitzaile faltsuak erabiliz. Errusiar faltsuetako batek, egiaz harakin poloniar batek, hartualdiaren mozketa handiagoa eskatzen du; Erantzun bezala, Royk, bizkartzainei, harakinaren eskua, haragi bigungarri batekin hausteko agintzen die. Lapurtua izan dela konturatzean, Brynek Roy jarraitzen du Bettyrekin duen hitzorduan. Bryn gertu ikustean, Royk Betty dendetara bidaltzen du Bryn Charing Cross metro geltokira erakarri aurretik. Han, Royk Bryn sastakatzen du eta, gero, momentuan sartzen ari den trenaren bidera bultzatzen du. Roy Bettyrekin biltzen da dendetan.

Roy eta Betty Berlinen daude oporretan, eta badirudi Royk alemaniera ulertzen duela, nahiz eta ezetz dion. Bettyren bilobak, Stevenek, Royk ezagutzen duen pisu batera eramaten du bikotea. Stevenek dioenez, 'Roy Courtnay', britainiar armadako ofizial gaztea, nazien gerrako kriminal batek etxe horretan hil zuen 1948an, Sobietar Batasuneko erregistroen arabera. Honen ondorioz, Royk bere benetako izena Hans Taub dela azaltzen du, Royren itzultzaile alemaniarra zena, eta Royren nortasuna lapurtu zuela Alemania utzi eta bere burua berrasmatu ahal izateko. Bettyk bere azalpena onartzen du eta Stevenen eragozpenak errefusatzen ditu.

Handik gutxira, Royk eta Bettyk dirua transferitzeko asmoa dute baterako banku-kontu batera. Vincentek, gutxienez, diruaren zati bat uztea iradokitzen dio Royri, Bettyk bere mediku izaerarekin lagun diezaion, baina Royk ideia errefusatu eta Betty, aurreko biktimei bezala, finantza arloan iruzur eginda utziko duela errepikatzen du. Vincentek gogoz kontra betetzen du, eta, ondoren, bikotekideari begiratzen dio bere dirua baterako kontura transferitzen. Hala ere, Betty utzi eta bere departamentura itzuli ondoren, Royk konturako teklaturik ez duela konturatzen da. Roy Bettyren etxera itzultzen da erreklamatzera, Betty bere zain aurkitzeko bakarrik, eta etxeko eduki guztiak kendu dituela ikusteko.

Betty Royren aitorpen bat behartzen saiatuko da, bere identitatea eta historia faltsuak direla esan aurretik. Bere benetako izena Lili Schröeder da, eta berak eta Royk 1943an ezagutu zuten elkar nerabe alemaniar bezala, Hans bere ingeles tutorea zenean. Bere azken saioan, Hansek Lili bortxatu zuen. Gurasoek Hans tutoretza eskolatik bota ondoren, Liliren aita traidoretzat salatu zuen eta naziek exekutatu zuten. Horrek Liliren ama bere buruaz beste egitera eraman zuen. Geroago, Liliren ahizpak leherketa batean hil zituzten Adolf Hitler hil baino bi aste lehenago. Gerra amaitu ondoren, Lili Ingalaterrara joan zen.

Bere iraganari buruz kontatu ondoren, Lilik Royri azaltzen dio bera erabat kontziente izan dela denbora guztian engainatzeko izan duen planaz. Stevenek, Liliren benetako biloba zen Michaelen mutil-laguna zena, Roy/Hansen historia kriminala arakatu zuen, eta bere identitatea baieztatu zuten DNA proba batean, Betty/Liliren haurtzaroko medailoi bat erabiliz, Hansen ile zati bat zuena. Era berean, Vincentek Roy traizionatu duela ezagutarazten du, bere krimenen ezagutzarekin aurrez aurre egon ondoren.

Bettyk Royren diru guztia bere kontu bateratutik ateratzen du, bere aurreko iruzurraren biktimei ordaintzeko adina diru bakarrik utziz. Etxetik irteteko prestatzen ari den momentuan, Royk atea itxi eta eraso egiten dio, baina berak bere burua defendatzen du Brynen bazkideari eta aurretik engainatu zuen harakin poloniarrari aurre egin aurretik. Gero Bettyk etxetik alde egiten du Roy bere bezeroei ordaintzeari uko egiten dionean. Ondorioz, Roy kolpatua da. Aste batzuk geroago, Roy ospitalean azaltzen da, ia katatonikoa, aldiz, Betty pozik agertzen da bere familia osoarekin bizitzen.

## Aktoreak 
thumb|150x150px|Helen Mirren 2014
* Helen Mirren: Betty McLeish/Lili Schröeder. Alargun oso aberatsa da. Energia bizia du, erakargarria da eta alargundu berria.
* thumb|146x146px|Ian McKellen 2013Ian McKellen: Roy Courtnay/Hans Taub. Courtnay iruzurgile profesionala da, engainuaren maisua. Vincentekin, bere lankidearekin, bere bezeroei aditzera ematen diete beraien lana dela bere biktimak inbertsio-eskemetan biltzea, ustez errendimendu handiko ordainketak baitituzte. Benetan, Royk eta Vincentek egiten duten lana diru horren kontua drainatu eta gauean desagertzean datza. McKellenek esan zuen "Roy ez da ezagutu nahiko nukeen norbait. Eta ez da izan nahiko nukeen norbait ere, baina badu, nik uste, ezaugarri miresgarririk, adibidez, biziraun duena".
* Phil Dunster: Roy Courtnay (1948)
* Russell Tovey: Steven
* Jim Carter: Vincent Halloran
* Mark Lewis Jones: Bryn
* Spike White: Hans Taub (1943)
* Laurie Davidson: Hans Taub (1948)
* Nell Williams: Lili Schröeder (1943)
* Lucian Msamati: Beni
* Jóhannes Haukur Jóhannesson: Vlad
* Tunji Kasim: Michael
* Céline Buckens: Annalise
* Bessie Carter: Idazkari

## Produkzioa 
2018ko martxoan, Bill Condonek filma zuzenduko zuela iragarri zen, Ian McKellen eta Helen Mirren aktore nagusi gisa. 2018ko apirilean, Russell Tovey eta Jim Carter beste aktoreekin elkartu ziren.

Ekoizpen nagusia 2018ko apirilaren 23an hasi zen Londresen, Ingalaterran. Filma Berlinen ere filmatu zen, Alemanian.

## Estreinaldia 
Filma 2019ko azaroaren 8an estreinatu zen Erresuma Batuan eta 2019ko azaroaren 15ean Estatu Batuetan.

## Harrera 
### Bildutako dirua 
*The Good Liar* filmak 17.2 milioi dolar bildu ditu Estatu Batuetan eta Kanadan, eta 16.2 milioi beste lurralde batzuetan, mundu osoan 33.4 milioi dolar biltzeko, 10 milioi dolarreko ekoizpen-aurrekontuaren aurka. Lehenengo egunean 1.6 milioi dolar irabazi zituen eta 5.6 milioi dolarrekin debuta egin zuen, zazpigarren postuan amaituz leihatilan. Bere bigarren asteburuan %40a jaitsi zen, 3.6 milioi dolarrera, hamargarren postuan amaituz.

### Kritika 
*Rotten Tomatoesek* azaldu zuenez, kritikarien %63k 153 erreseinetan oinarritutakoa kritika positiboa eman diote filmari, 6.13/10eko batez besteko kalifikazioarekin. Webguneko kritikoen adostasunak dio: "The Good Liar bere zati ospetsuen batura baino gutxiago da, baina Ian McKellenek eta Helen Mirrenek etengabe beha daitezkeen prozedurak mantentzen dituzte". *Metacritic*-en, filmak 100etik 55eko batez besteko puntuazio haztatua du, 31 kritikaritan oinarrituta, "Erreseina mistoak edo batez bestekoak" adierazten dituztenak. *CinemaScorek* inkestatutako publikoak batez besteko "B" kalifikazioa eman zion filmari, A + a F eskala baten barnean, *PostTraken* zeudenek 5 izarreko 4 eman zizkioten bitartean,% 56k behin betiko gomendatuko zutela esanez.

*The Wall Street Journal* egunkariarentzat egindako aipamenean, Joe Morgensternek hau idatzi zuen: "'The Good Liar' arkuaren hasieratik amaiera hutsera arteko kalkulua da... Film hau pieza osagarria izateko nahiko iluna bihurtzen da". *The New York Times* egunkariko Ben Kenigsbergek, kazetariak, esan zuen: "'The Good Liar' esku jokoa orrialdean ezkutatuta mantentzen errazagoa izaten saiatzen da. Aurrera egin ahala, filmak konplikazioak erakusten ditu (1940an flashback-ak banatzeko moduarekin bereziki zalantzazkoak diren trikimailuak jokatzen ditu) eta kapela batetik atera zitekeen arrazoi bat. Amaiera xehetasun guztiz ezberdinekin idatz liteke, eta aurreko eszena ia bakar batek ere ez litzateke aldatu beharko. Benetako gezurtia da Mirren eta McKellen konbentzitu zituena hain material mehe eta arbitrarioari klasea emateko". Peter Sobczynskik *RogerEbert.com*-entzat idaztean lau izarretatik bi izar eta erdi eman zizkion filmari eta hau adierazi zuen: "... berehala ikusten da hori dela ezer ez dirudien istorio horietako bat, eta errebelazio zirraragarri bat azalerazten du, gehienek, azaletik bada ere, ikusiko dutena. Horrelako film batek trama hermetiko bat behar du, edo, gutxienez, exekutatzen den bitartean gauzak ez argitzeko bezain hermetikoa, baina kasu gehiegi daude pertsonaiek gauzak esaten eta egiten dituztenak, tramak egitea eskatzen duelako".

*The Sydney Morning Herald*en Sandra Hall-ek bost izarretatik hiru izar eta erdi eman zizkion filmari, eta honako hau adierazi zuen: "... emaitza moduan, ez dago suspentso handirik. Ariketa zirraragarria da, baina bereziki garun-ariketa: emoziorik gabeko thriller psikologikoa". *The Guardian*-en Wendy Idek bosteko hiru izar eman zizkion filmari, esanez: "... 'The Good Liar 'unerik onenean dago Mirren eta McKellen pantailan daudenean, gero eta engainu sakonagoen panpina errusiar baten antzera sentitzen den traman batean zehar dantzan. Indarkeriazko distirak ez datoz bat filmaren zati handi baten erosotasun abegikorrarekin. Hain arrakastatsuak ez diren bi flashback harrigarriak dira, berun pisuarekin joanez, erakusketa zatiak botatzen dituztenak eta McKellen eta Mirrenen ekitaldi bikoitz trebean dibertimenduaren zerbait deuseztatzen dutenak". *The Wrap*-en Elizabeth Weitzmanek esan zuen: "'The Good Liar'-en ikusten ez den biraketa bat besterik ez dago, eta hori da publikoak antzokitik irtetean sentituko duen etsipena".

*The Adelaide Review*k 7/10 puntu eman zizkion filmari, adieraziz, "Helen eta Ianen lehen filma elkarrekin (aurretik agertokian ekitaldi bikoitza bezala agertu ziren arren), emanaldi bereziki konplexua eta desatsegina du McKellenek, baina Mirren ere ez da atzean geratzen, eta ona da Tovey bi 'altxor nazional' horiekin batera eszenetan defendatzen ikustea. Eta bai, Helenen Bettyk esango lukeen bezala, "Hain ingelesa da!"". *Rolling Stonerentzat* egindako kritikaren arabera, David Fearrek bosteko bi izar eman zizkion filmari eta honako hau idatzi zuen: "Benetako galdera da: prest al zaude desbideratze hori guztia ausaz jasateko artista hauen konpainia atseginagatik? Bi aktoreak dira, espero zitekeen bezala, hemen atzera makurtzea pertsonaia horiek saltzeko eta pantailako kimika nahikoa ezartzea adabaki latz asko leuntzeko... Oso ondo jokatzen dute bata bestearekin duten materiala izan arren, eta lehen aipatutako soinu eta amorru mailaz gozatzeko aukera dute. Bai, ia edozertan ikusiko zenituzke bi hauek. Hau ez izatea nahi zenuke. Zerbait indartsuagoa merezi dute, eta ez hain zentzugabea, eta hori da egia". Jon Froschek, *The Hollywood Reporter* aldizkaritik, gehitu zuen: "Klase ertaineko "helduentzako zinema" motaren adibide bat, Marvelen Aroan arraro bihurtu den klasearekin apaindua, filmak adin jakin bateko ikusleen interesa piztu dezake; plazer erosoa dago bi profesional hauek alde batetik bestera aranondo azentuekin jotzen, te katiluak hartzen edo xanpain kopak hartzen ikustean. Hala ere, 'The Good Liar' en sofistikazioa azalekoa baino ez da. Nahiz eta bere bira desatsegin guztiak, bere faltsifikazio eta oroitzapenak eta traizio gurutzatuen pilaketa lotsagabe pilatua, iruzurgile zahar eta alargun aberats baten istorio hau arriskugabe sentitzen da halabeharrez. 'The Good Liar 'trebezia handiko lana da, baina txinparta gutxikoa". *Le Newsek* lau izarreko hiru eman zizkion filmari. "Drama ingelesaren kultura handiko bi aktore bikain, Helen Mirren eta Ian McKellen, arrazoi nahikoak dira engainuzko istorio intrigante honetara bideratzeko... Kalitatezko entretenimendua bilatzen baduzu gidoi xurgatzaile batekin, bira askorekin eta emanaldi handi batekin, hau da zure filma. Ez da maisulana, liluragarria eta gogobetegarria baizik".

David Hughesek, *Empire aldizkaritik*, bostetik hiru izar eman zizkion filmari: "... Zer datorren baldin badakizu ere, poza dago aktore beterano oso maiteen bi emanaldi perfektu ikustea, pertsonaien ñabardura, eta bere une bakoitza pantailan dastatuz. Izan ere, flashback sekuentzietan bezala, bata edo biak pantailatik kanpo dauden bakoitzean pelikula seinalatuta geratzen da, eta litekeena da egokitzapen ausartago bat alde batera uztea... Txakur iletsuaren istorioa izan daiteke, melodraman noizbehinkako tarteak dituena, baina Mirren eta McKellen modu distiratsuan daude, eta nagusiki erretiratuei zuzendutako film batek C hitza eta lesio odoltsuen xehetasunak erabiltzen dituenean, ezin du aspergarria izateaz akusatu". *IndieWire*-etik David Ehrlichek esan zuen: "... Mirren da azkenean film hau helmugan zehar eramateko eskatzen zaiona, eta bere elan bereizgarriarekin egiten du. Aktore arraroa da, aireportuko thriller baten eta kalkulu historiko baten arteko desberdintasuna bana dezakeena, tontoa eta serioa konbinatzeko gai dena desberdintasuna erabat ezabatzen duen modu batean, baina Mirren erronkaren mailaren parean dago. Condonen pelikularen azken tarteak hain dira barregarriak, ia iruzur eginda sentitzen zarela filmagatik puntu horretaraino kezkatzeagatik, baina Mirrenek trama bira bat beste baten atzetik oinarritzen du bere sinesmenaren larritasunarekin (eta Carter Burwellen "Sr. Holmes"-ren puntuazio melodioso eta kezkagarriaren laguntza pixka batekin). 'The Good Liar'-k agian ez du gauza handirik esateko adiskidetasuna mantendu dezaketen erredentzioari, harrapaketari edo gezurrei buruz esateko, baina iragana hain da garrantzitsua unean bertan gozatzen den thriller gaizto batentzat".

*Hawkesbury Gazette* egunkaritik Jess Layt-ek filmari 5.5/10 puntu eman zizkion filmari, azalduz: "Istorio honek pertsonaien benetako lana, benetako istorioa, motibazioak eta bizitza ematen dizkie aktore nagusiei. Hori esanda, 'The Good Liar' azken ekitaldian nola garatzen den engainu bat bezala sentitzen da bere baitan. Ikusleak pertsonaia horien atzetik ibili dira pelikularen zati handi batean, soilik bat-batean agertutako sakoneko istorio bitxiak izateko, zeinentzat ageriko zantzurik ez dagoen... 'The Good Liar ', protagonista bezala, asko hitz egiten du, baina benetan nahastuta dago bere identitateaz eta munduan duen lekuaz".

### Sari eta izendapenak 
## Bitxikeriak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
* ''* IMDb-n
* *The Good Liar'' AllMovie-n