Diana Athill

**Diana Athill** (Londres, 1917ko abenduaren 21a - *Ibidem,* 2019ko urtarrilaren 23a) britainiar literatura-editorea, nobelagilea  memoria-idazlea  izan zen, eta XX. mendeko idazle handienetako batzuekin lan egin zuen Londresen egoitza duen Andre Deutsch Ltd argitaletxean.

## Biografia 
Diana Athill Kensingtonen jaio zen, Londresen, Lehen Mundu Gerran zepelinez egindako bonbardaketa baten erdian. Norfolk konderriko Ditchingham Hall-en hazi zen, landa-etxe batean. Bere gurasoak Lawrence Athill komandantea eta Alice Carr Athill (1895-1990)  ziren. Dianak neba bat zuen, Andrew, eta ahizpa bat, Patience. Amaren aldeko aitona William Carr (1862-1925) biografoa izan zen. Amonaren aita James Franck Bright (1832-1920) zen, Oxfordeko University College-ko maisua. Athill Lady Margaret Hall-en graduatu zen, Oxforden, 1939an, eta BBCn lan egin zuen Bigarren Mundu Gerran.

## Ibilbidea 
Gerraren ondoren, Athillek André Deutsch lagunari lagundu zion Allan Wingate argitaletxea eraikitzen, eta bost urte geroago, 1952an, bere izena jaso zuen argitaletxearen zuzendari fundatzailea izan zen. Deutsch-en autore askorekin lan egin zuen, besteak beste, Philip Roth, Norman Mailer, John Updike, Mordecai Richler, Simone de Beauvoir, Jean Rhys, Gitta Sereny, Brian Moore, V.S. Naipaul, Molly Keane, Stevie Smith, Jack Kerouac, Charles Gidley Wheeler, Margaret Atwood eta David Gurr.

Athill 1993an erretiratu zen Deutschetik 75 urterekin, argitaletxeen munduan 50 urte baino gehiago igaro ondoren. Literatura-munduan eragina izaten jarraitu zuen, bere ibilbide editorialari buruzko memoria argigarrien bidez. 

Autore gisa egin zuen lehen liburua *An Unavoidable Delay* (1962) ipuin-bilduma izan zen, eta fikziozko beste bi lan argitaratu zituen: ''Don't look at like that* (1967) eleberria eta 2011n *Midsummer Night in the Workhouse* izeneko ipuin-bolumena. Hala ere, ezagunagoa izan zen bere memoria-liburuengatik, eta horietako lehena *Instead of a Letter* izan zen 1963an. Memoria horiek ez ziren ordena kronologikoan idatzi, eta *Yesterday Morning* (2002) izan zen bere haurtzaroko kontakizuna. Frantsesetik zenbait lan ere itzuli zituen. 

Desert Island Discs-en agertu zen 2004an 86 urte zituela, eta Haydnen  *La creación*  grabazio bat hautatu zuen hautatutako zortzi diskoetatik baloratuena eta Thackeraynen *La feria de las vanidades* liburu gisa.

2008an, Costa Book saria irabazi zuen *Somewhere Towards The End* memoriengatik, zahartzaroari buruzko liburua. Liburu beragatik, Liburuko Kritikari Nazionalen Zirkuluaren saria ere jaso zuen 2009an.

Athill Britainiar Inperioaren Ordenako Ofizial (OBE) izendatu zuten 2009an, literaturan egindako zerbitzuengatik.

2010eko ekainean, BBCren Growing Old Disgracefully dokumental baten objektua izan zen, *Imagine* seriekoa. 2013an, The Guardianek 50 urtetik  gorakoen artean hobekien jantzitako 50en artean sartu zuen.

2011n, Granta Books-ek *Instead of a Book: Letters to a Friend* argitaratu zuen, Edward Field poeta estatubatuarrari Athillek bidalitako gutunen bilduma bat, 30 urte baino gehiagoko korrespondentzia intimoa kontatuz (hark bere karta guztiak gorde zituen, berak ez zuen bere bat ere gorde). Granta Booksek beste bi izenburu argitaratu zituen: *Alive, Alive Oh!And Other Things That Matter in 2015* eta *A* *Florence Diary* 2016. 

## Bizitza pertsonala 
Mick Brown kazetariaren arabera, «Berak konbentzionalismoetatik ihes egin izana bere lehen maitaleari egozten dio, Tony Irvine, RAFeko pilotu bat, 15 urte zituela maitemindu zena eta bere pentsaera zen, "bizitzaren ikuspegi oso irekia". Irvinerekin zuen harremanaren porrota (Paul en *Instead of a Letter*), haren «maitasun handia», urte askoan «atsekabetuta geratu zen»: «Nire harremanak horren ondoren, ahalik eta arinen mantendu nituen. Intentsitatearen beldur nintzen, zauritu egingo zela banekielako». 43 urte zituela, Athillek abortu bat izan zuen nahi gabe. Maitale batek, Waguih Ghali idazle egiptoarrak, depresioak jota, bere buruaz beste egin zuen bere apartamentuan. Bere harremanik nabarmenena, geroago berari buruz liburu bat idatzi zuena, Hakim Jamal afroamerikar erradikalarekin izan zen, «harreman iheskor samarra, nabarmen bitxia», Jainkoa zela eta Malcolm X-en lehengusua zela esaten zuen eta. Jamalen beste maitalea, Gale Benson, Black Power Michael X-ko lider trinitarioa hil zuten. Jamal hil egin zuten, urtebete geroago.

Londresko iparraldeko egoitza batera joan zen bizitzera «nagusi» aktiboentzat, 2009. urtearen amaieran. Erabaki horri buruz esan zuen: «Ia berehala, etxera iristean, jakin nuen gustatuko zitzaidala. Eta, jakina, gustatu egin zitzaidan. Kezkarik gabeko bizitza habia txiki eta eroso batean...» Ehun urte bete zituen 2017ko abenduan. 2019ko urtarrilaren 23an hil zen, 101 urte zituela, eritasun labur baten ondoren.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 2008an, Costa Book saria, *Somewhere Towards The End* memoriengatik. 
* 2009an, Liburuko Kritikari Nazionalen Zirkuluaren saria, *Somewhere Towards The End* memoriengatik.
* 2013an, The Guardianek 50 urtetik  gorakoen artean hobekien jantzitako 50en artean.

## Erreferentziak 
## Hautatutako bibliografia 
### Fikzioa 
* 1962: *An Unavoidable Delay*, kontakizun laburrak
* 1967: *Don't Look at Me Like That: a novel.* *Londres: Chatto & Windus.* Edizio berria, Granta Books, 2001.  ά1862074415
* 2011: *Midsummer Night in the Workhouse*, kontakizun laburrak. Londres: Persephone Books.  

### Autobiografia 
* 1963: *Instead of a Letter*. Londres: Chatto & Windus. Edizio berria, Granta Books, 2001.  ά1862074545
* 1986: *After a Funeral* - J Sariaren irabazlea. R Autobiografietarako Ackerley. Londres: Jonathan Cape.  ά1847086334
* 1993: Make *Believe''. Londres: Sinclair-Stevenson.' Reimpresión, Granta Books, 2012.  ά1847086327
* 2000: *Stet: a memoir, Londres: Granta Books*.  
* 2002: *Yesterday Morning: a very English childhood*. Londres: Granta Books.  ά1847084262
* 2008: *Somewhere Towards the End* – Costa Sariaren irabazlea Biografiak atalean. Londres: Granta Books.  ά1-84708-069-1
* 2009: *Life Class: the Selected Memoirs of Diana Athill.* Londres: Granta Books.  
* 2011: *Instead of a Book: Letters to a Friend*. Londres: Granta Books.  λ1-84708-414-9
* 2015: Alive, Alive Oh!: *Eta Other Things That Matter*. Londres Granta Books.'  ά1783782543
* 2016: *Florence Diary*. Londres Granta Books.'  ά1-78378-316-8

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Uhala, Arlindo. Diana Athillen profila; hainbat argitalpen britainiar eta amerikarretatik ateratako artikuluen hautaketa.
** Profila; artikuluak ,1 ()
** Artikuluak, 2  ()
* *Steti* buruz argitaratutako iruzkinen laburpena, kritika osoa ()
* Elkarrizketa laburrak BBCn Fiona Brucerekin (BBC News), 2009ko urtarrilaren 18an ()
* ,  2009ko ekainaren 15a 
* Elkarrizketa Jenni Murrayrekin, "Being 90 – Diana Athill eta Denis Healey eztabaidan aritu dira bederatzigarren hamarkada bizitzari buruz", ''Woman's Hour*, BBC Radio 4, 2009ko maiatzaren 22a ()
* Bere bizitzaren historia kontatzen du Diana Athillek Web of Storiesen ()
* Jonathan Derbyshire-rekin elkarrizketa.  artxibatua, , New *Statesman*, 2012ko abuztuaren 20an 
* "Diana Athill: why I never became a gran", *The Guardian*, 2012ko azaroaren 16an 
* Lucy Scholes, "Diana Athill on How to Age Gracefully", The Daily Beast, 2012ko apirilaren 30a. 
* *Midsummer Night in the Workhouse'', Persephone Booksen