Luciana Peker

**Luciana Peker** (Argentina, 1973ko abenduaren 28a) kazetari, idazle eta emakumeen eskubideen aldeko aktibista feminista da. 2023an, Prentsa Idatziko “Por la vida de las mujeres, ni una muerte más” Saria jaso zuen Emakumeentzako Nazio Batuen Garapen Funtseak emana, Latinoamerikako eta Karibeko feminizidioaren aurkako lanarengatik. 2024. urtean, CNNk munduko emakumeen eskubideak eta LGBTQ+ komunitatea babesten dituzten 30 pertsonen artean aintzatetsi zuen.

## Bizitza 
Pekerrek 13 urterekin ekin zion bere kazetaritza ibilbideari, Manuel Belgrano Ikastetxeko Ikasleen Zentroko *La* *Puñeta* aldizkarian "Mariela Villanueva" ezizenarekin idatziz. Nerabezarotik, arau sozialak zalantzan jarri eta desberdintasunak ikustarazteko interesa agertu zuen, gerora bere ibilbidea markatu duten gaiak.

### Lan ibilbidea 
Generoan espezializatutako kazetaria da, eta 1998 eta 2019 urteen artean Argentinako *Página/12* egunkari nazionalaren *Las 12* asteroko gehigarriaren taldeko kidea izan zen. Plataforma horretatik, besteak beste, ugalketa eskubideen aldeko borroka, genero indarkeria eta desberdintasun sozialak bezalako gaiak jorratu ditu. Bere lana beste hedabide batzuetara ere zabaldu da, hala nola *Luna, Para Ti, Vigitrés, Crítica* edo *Playboy*, konpromiso soziala eta askotariko estiloak uztartzen dituen moldakortasuna erakutsiz.

Irrati eta telebistan, *Radio Nacional Argentina*, *Rock Nacional*, *Radio de la Ciudad, Canal 26* eta *CN23* bezalako espazioetan hartu zuen parte, genero zutabegile bezala eta beti ere kazetaritza irisgarria eta herrikoia izateko helburuarekin. Hainbat argitalpenetan ere kolaboratu du, hala nola, *Anfibia Aldizkaria*, *La* *Marea*, *Caras y Caretas*, *Veintitrés* edo *Crítica de la Argentina*. Pekerrek nazioarteko eragina ere izan du: Goethe Institutuak Alemanian duen Latinoamerikako Kazetari Gazteak beka lortu zuen, eta bere testuak Harvard Unibertsitateko Ugalketa Osasunaren Munduko Foroa bezalako espazioetan erreproduzituta ikusi zituen. 2017. urtean *La revolución de las mujeres no era una píldora* (euskaraz: Emakumeen iraultza ez zen pilula) liburua argitaratu zuen.

### Ugalketa-eskubideak 
Abortatzeko eskubideen aldeko mugimenduko ekintzaile lanetan, Pekerrek doako antisorgailuak eskuratzeko eta abortua despenalizatzeko borrokatu du, eta funtsezko ahotsa izan da ugalketa-eskubideen defentsan. 2018. urteko apirilaren 24an, Argentinan abortua legeztatzearen aldeko bosgarren eztabaida jardunaldian izan zen, Nazioko Kongresuaren 5. osoko bilkuran, abortuaren aldeko jarrera agertuz: «Eskubideak zabaldu behar dira. Gaur abortua legezkoa da, baina *sotto voce (ahots txikiaz)*. Emakumeek eskubide hori dutela jakin behar dute, bestela informaziorako eskubidea urratzen da. Abortuaren klandestinitatea da amen heriotzaren lehen arrazoia».

### Mehatxuak eta erbestea 
2023ko martxoaz geroztik, Pekerrek publikoki salatu ditu bere kazetari-lanarekin lotutako mehatxuak eta jazarpenak, batez ere Thelma Fardín aktorearen sexu-abusu kasuaren berri emateagatik, baita 'Ni una menos' mugimenduko beste kide batzuei ere. Zoritxarrak gorabehera, ausardiaz lan egiten jarraitu du, eta genero-indarkeriari buruzko gaiak jorratzen dituzten kazetariek dituzten zailtasunak aipatu ditu, gero eta polarizazio eta etsaitasun handiagoa baitago salaketa horien aurrean. Argentinako Javier Milei presidente izendatu ondoren, Pekerrek erbestea iragarri zuen, herrialdean jarraitzea ez zela segurua iritzita.

## Lanak 
* 2015 – *Mujeres ferroviarias, experiencias de vida sobre rieles* (euskaraz: Trenbideetako emakumeak, bizi-esperientziak errailen gainean). Argentinako Trenbide Berriak eta Barne eta Garraio Ministerioa
* 2017 – *La revolución de las mujeres no era solo una píldora* (euskaraz: Emakumeen iraultza ez zen pilula bat bakarrik). Eduvim argitaletxea
* 2018 – *Putita golosa. Por un feminismo del goce* (euskaraz: Putita golosa. Gozamenaren feminismo baten alde). Galerna argitaletxea.  
* 2019 – *La revolución de las hijas* (euskaraz: Alaben iraultza). Paidos argitaletxea.   
* 2020 – Sexteame: Amor y Sexo en la era de las mujeres deseantes (euskaraz: Sexteame: Maitasuna eta Sexua emakume desiratzaileen garaian).  Paidos argitaletxea. 
* 2023 – *¿El amor es o se hace?: Desafíos para reconstruir corazones rotos* (euskaraz: Maitasuna da ala egin egiten da?: Bihotz hautsiak berreraikitzeko desafioak). Åcademia antartikoa. 

## Sariak eta aintzatespenak 
* Luciana Pekerrek aitorpen ugari jaso ditu bere kazetaritza ibilbidean zehar, emakumeen eskubideen defentsarekin duen konpromisoarengatik eta genero gaietan duen ikuspegiarengatik nabarmendu da. 2005. urtean, Buenos Aires Hiri Autonomoko Politika Publikoen Institutu Federalak "Hamarkadako Emakume nabarmena" izendatu zuen. Omenaldi horrek genero-ikuspegia duten politika publikoen sustapenean izan zuen eragina eta lidergoa azpimarratu zituen.
* 2011. urtean, Lola Mora izeneko Saria jaso zuen prentsa idatziaren kategorian, Legealdiak emanda. Sari horrek komunikabideetan emakumeen irudi positiboa eraikitzen laguntzen dutenak saritzen ditu. Gero, Emakumearen Udal Erakundearen Juana Manso izeneko saria eman zioten, prentsa grafikoaren kategorian, kazetaritzan egindako ibilbidea eta emakumeen eskubideen defentsa aitortzeko.
* 2015. urtean, Lola Mora Saria jaso zuen berriz, Emakumearen Zuzendaritza Nagusiak emana, ordukoan bere kazetaritza ibilbide osoa aitortzeko, Argentinako kazetaritza feminista eta genero kazetaritzan erreferente nabarmenduta. Gainera, 2023. urtean, Prentsa Idatziko “Por la vida de las mujeres, ni una muerte más” Saria eskuratu zuen, ISIS Internazionalek emana eta UNIFEMek babestua, Latinoamerikan eta Kariben feminizidioaren aurka egindako lanarengatik. 2024. urtean, Lola Mora sarietako finalista izan zen irratiko kazetaritza-lanaren kategorian, Radio Nacional Argentinaren *Las Mafosas* irratsaioarekin.
* 2024. urtean ere, *CNN* hedabide estatubatuarrak "*Las defensoras: 30 personas que protegen los derechos de las mujeres y la comunidad LGBTQ+* (Defendatzaileak: emakumeen eskubideak eta LGBTQ+ komunitatea babesten dituzten 30 pertsona)" zerrendan sartu zuen Peker, eta erreprodukzio eskubideen defentsan kazetari eta aktibista lana eta genero berdintasunarekiko konpromisoa aitortu zizkion.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Elkarrizketa:Eskuin muturrak zigortu egiten ditu eraldaketetan giltzarri direnak  Berria, 2025.11.15