Cenicero

**Cenicero** Errioxako iparraldean dagoen udalerria da, 2.000 biztanle inguru zituena. Ebro ibaiaren ertzean dago eta ardogintzari dagokionez  "Errioxa Altua" azpieskualdean kokaturik dago.

## Izena 
Cenicero izenak "errauts tokia" esan nahi du. Batzuen ustetan artzainek bertan igarotzen zuten negua eta haien errautsak gelditzen ziren bertan. Beste batzuek ikatz begetala egiterakoan pilatzen zen errauts tokia zela diote.

## Geografia 
Ebro ibaiaren ertzean kokaturik dago, Najerilla ibaiadarrak bat egiten duen puntuan. Ebroren beste aldean Arabako Errioxa dauka, Mañueta eta Eltziego, eta Errioxa aldean Fuenmayor eta Navarrete ditu mugakide.

Udalerriko puntu altuena 783 metrotan dago, Navarreteko dehesa, eta puntu baxuena 405 metrotan, Ebroren ertzean. Herriaren erdigunea 437 metrotako altueran dago.

## Historia 
Albeldako Kronika (740. urtea) hartan aipatzen da *Cinassariam*  izenarekin. 1375. urtean jaso zuen herri titulua, Nafarroako Errsumari aurre egiteko mugako asentamendu izateko helburuarekin. Gaztelu bat ere eraiki zen.

1767an Karlos III.ak merkatua egiteko eskubidea eman zion eta 1790ean Errioxako Elkarte Ekonomikoaren sortzaileetako bat izan zen.

1834ko urriaren 21 eta 22an Zumalakarregiren karlistek herria setiatu zuten baina eutsi egin zion.

1903an tren istripu handi bat izan zen Torremontalbo ondoan. Bilbo eta Castejón arteko trena bidetik atera zen eta Najerillaren arroilera erori ziren 17 bagoi. 43 hildako eta 75 zauritu izan ziren.

## Ekonomia 
Ardogintzari loturik dagoen herria da. Urtean 12-14 milioi kilogramo mahats biltzen dira Ceniceron.

## Biztanleriaren bilakaera 

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.9)
  id:darkgrey  value:gray(0.7)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8)

ImageSize = width:455 height:373
PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:3000
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:1900 text:1900
  bar:1910 text:1910
  bar:1920 text:1920
  bar:1930 text:1930
  bar:1940 text:1940
  bar:1950 text:1950
  bar:1960 text:1960
  bar:1970 text:1970
  bar:1980 text:1980
  bar:1990 text:1990
  bar:2000 text:2000
  bar:2005 text:2005

PlotData=
  color:barra width:20 align:left

  bar:1900 from:0 till: 2646
  bar:1910 from:0 till: 2487
  bar:1920 from:0 till: 2391
  bar:1930 from:0 till: 2653
  bar:1940 from:0 till: 2859
  bar:1950 from:0 till: 2864
  bar:1960 from:0 till: 2620
  bar:1970 from:0 till: 2314
  bar:1980 from:0 till: 2078
  bar:1990 from:0 till: 2211
  bar:2000 from:0 till: 2055
  bar:2005 from:0 till: 2052

PlotData=
  bar:1900 at: 2646 fontsize:S text: 2.646 shift:(-8,5)
  bar:1910 at: 2487 fontsize:S text: 2.487 shift:(-10,5)
  bar:1920 at: 2391 fontsize:S text: 2.391 shift:(-10,5)
  bar:1930 at: 2653 fontsize:S text: 2.653 shift:(-10,5)
  bar:1940 at: 2859 fontsize:S text: 2.859 shift:(-10,5)
  bar:1950 at: 2864 fontsize:S text: 2.864 shift:(-10,5)
  bar:1960 at: 2620 fontsize:S text: 2.620 shift:(-10,5)
  bar:1970 at: 2314 fontsize:S text: 2.314 shift:(-10,5)
  bar:1980 at: 2078 fontsize:S text: 2.078 shift:(-10,5)
  bar:1990 at: 2211 fontsize:S text: 2.211 shift:(-10,5)
  bar:2000 at: 2055 fontsize:S text: 2.055 shift:(-10,5)
  bar:2005 at: 2052 fontsize:S text: 2.052 shift:(-10,5)

TextData=
  fontsize:S pos:(20,20)
  text:Iturria - Espainiako Estatistika Institutu Nazionala

## Kultura 
Santa Dariaren omenezko jaiak egiten dira. Eguna urriaren 25ean bada ere irailaren hasieran ospatzen dira.

Beste jai batzuk San Jose jaiak eta San Isidro jaiak dira, bai eta Aste Santuko ekintzak ere.

Ebroko jota abesti lehiaketa egiten da.

Herriko kirol taldeak Club Deportivo Cenicero (futbola) eta Club Baloncesto Cenicero (saskibaloia) dira.

## Ondasun nabarmenak 
* San Martin eliza
* Virgen del Valle baseliza
* Las Monjas Kultur Etxea
* XVI. mendeko gurutzea
* Askatasunaren estatua

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Ceniceroko Udalaren webgunea