open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ferrikopiapita

{{mineral infotaula
| izena = Ferrikopiapita
| formula = Fe5(SO4)6O(OH) * 20H2O
| kategoria = sulfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 7.DB.35
| dana = 31.10.5.4
| heys = 25.10.12
| kolorea = hori, yellow-orange*
| esfoliazioa = perfect - perfect on {010}*
| dentsitate = 2,14 g/cm3 (neurtuta); 2,14 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = triklinikoa
| simetria = 1 - pinacoide
| zelda = a = 7,394(5)  Å; b = 18,36(2)  Å; c = 7,324(8)  Å; α = 93,8(1)°; β = 102,2(1)°; γ = 98,9(1)°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,496 a 1,530 *n*β = 1,531 a 1,550 *n*γ = 1,579 a 1,592
| gogortasuna = 2,5 - 3
| 2v= neurri: 69°  to 80°
| pleokroismoa = visible
| dispertsioa = relatively strong r > v*
| erreferentziak = 
}}
**Ferrikopiapita** sulfato motako minerala da eta copiapite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Ferrikopiapita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: Fe5(SO4)6O(OH) * 20H2O. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 - 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ferrilotharmeyerita

{{mineral infotaula
| izena = Ferrilotharmeyerita
| formula = Ca(Fe^{3+},Zn)2(AsO4)2 * 2(OH,H2O)
| kategoria = fosfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.CG.15
| dana = 37.1.6.2
| distira = subadamantino, argizari, greasy*
| kolorea = brownish-yellow*, hori
| marra = hori argia
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = distinct/good - good on {001}*
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 4,25 g/cm3 (neurtuta); 4,25(8) g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m* - prismatiko
| zelda = a = 8,997 Å; b = 6,236 Å; c = 7,390 Å; β = 115,74°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,830(1) *n*β = 1,835 *n*γ = 1,870(1)
| ezpurutasuna = Cu, Al, Pb
| gogortasuna = 3
| 2v= neurri: 40°, kalkulu: 44°
| pleokroismoa = strong
| dispertsioa = r > v distinct*
| IMA = IMA1986-024
| erreferentziak = 
}}
**Ferrilotharmeyerita** fosfato motako minerala da eta tsumcorite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Ferrilotharmeyerita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Ca(Fe^{3+},Zn)2(AsO4)2 * 2(OH,H2O). Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ferripirofilita

{{mineral infotaula
| izena = Ferripirofillita
| formula = Fe^{3+}Si2O5(OH)
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.EC.10
| dana = 71.2.1.2
| heys = 14.19.5
| sistema = monoklinikoa
| zelda = a = 5,26 Å; b = 9,1 Å; c = 10,01 Å; β = 95,5°
| talde-optikoa = biaxiala
| ezpurutasuna = Mg, Ca, Al, K, Na
| gogortasuna = 1,5 - 2
| dispertsioa = r Fe^{3+}Si2O5(OH). Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1,5 - 2 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Harry and the Hendersons

***Harry and the Hendersons*** (euskaraz *Harry eta Hendersondarrak*), 1987ko William Dear kanadar zinema zuzendariaren fantasiazko komedia film bat da. John Lithgow, Melinda Dillon, Don Ameche, David Suchet, Margaret Langrick, Lainie Kazan eta Kevin Peter Hall aktoreek antzeztu zuten.

Bigfoot/Sasquatch kanadar-estatubatuar izakiaren hiri kondairan oinarritua dago.

Makillaje onenaren Oscar Saria irabazi zuen (Rick Baker). Gainera, izandako arrakastari esker, *izenburu berdineko telesailean* (1991-1993) oinarritua dago.

## Argumentua 
AEB, Washington estatua. Basoetako akanpalekuan oporrak pasatu ondoren, Seattle hiriko Henderson familia etxerako itzulera bidaian doa, baina errepidean doazela zebaitek beren autokao joko du. Hasiera batean pertsonaren bat izan ote den beldur dira, baina berahala Bigfoot bat dela jabetuko dira. Lehenbizian hila dagoela usteko dute, hortaz haren gorpuaren truk diruren bat emango dieten itxaropenez etxera eramango dute. Baina, Bigfoota ez dago hila, bizi-bizirik baizik, eta gainera, izaki berdulgarria izan beharren erraldoi lagunkoi eta jator bat da.

## Aktoreak 
* John Lithgow: George Henderson
* Melinda Dillon: Nancy Henderson
* Margaret Langrick: Sarah Henderson
* Joshua Rudoy: Ernie Henderson
* Kevin Peter Hall: Harry (in-suit performer)
** Rick Baker: Harry (panpina)
** Tom Hester: Harry (panpina)
** Tim Lawrence: Harry (panpina)
** Fred Newman: Harry (ahotsa)
* Lainie Kazan: Irene Moffat
* Don Ameche: Wallace Wrightwood doktorea
* David Suchet: Jacques LaFleur
* M. Emmet Walsh: George Henderson Sr.
* William Dear: Begiralea

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Ferrisicklerita

{{mineral infotaula
| izena = Ferrisicklerita
| formula = Li1-x(Fe^{3+}xFe^{2+}1-x)PO4
| kategoria = fosfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.AB.10
| dana = 38.1.4.1
| heys = 19.1.12
| kolorea = yellow-brown to dark brown*
| marra = light yellow-brown*, marroia, marroi gorrixka
| esfoliazioa = distinct/good - on {100}, good.*
| dentsitate = 3,2 a 3,4 g/cm3 (neurtuta); 
| sistema = ortoerronbikoa
| zelda = a = 5,91 Å; b = 10,02 Å; c = 4,79 Å; 
| talde-optikoa = biaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,790 *n*β = 1,805 *n*γ = 1,820
| gogortasuna = 4
| 2v= neurri: 85°, kalkulu: 88°
| pleokroismoa = visible
| dispertsioa = single; r > v, very strong.*
| erreferentziak = 
}}
**Ferrisicklerita** fosfato motako minerala da eta triphylite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Ferrisicklerita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Li1-x(Fe^{3+}xFe^{2+}1-x)PO4. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Neotozita

**Neotozita** mineral bat da.

## Ezaugarriak 
Neotozita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: . Saren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ferristrunzita

{{mineral infotaula
| izena = Ferristrunzita
| formula = Fe^{3+}Fe^{3+}2(PO4)2(OH)3 * 5H2O
| kategoria = fosfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.DC.25
| dana = 42.11.9.3
| heys = 19.13.8
| distira = sub-vitreous*, erretxinadun, argizari, silky*, mate
| kolorea = pale yellow to creamy white*, tan to very light brown*
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = none observed*
| fraktura = splintery*
| dentsitate = 2,38 a 2,50 g/cm3 (neurtuta); 2,55 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = triklinikoa
| zelda = a = 10,012 Å; b = 9,732 Å; c = 7,334 Å; α = 90,50°; β = 96,99°; γ = 116,43°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,664 *n*β = 1,698 *n*γ = 1,757
| gogortasuna = 4
| 2v= neurri: 77°, kalkulu: 78°
| pleokroismoa = visible
| dispertsioa = sendo
| IMA = IMA1986-023
| erreferentziak = 
}}
**Ferristrunzita** fosfato motako minerala da eta strunzite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Ferristrunzita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Fe^{3+}Fe^{3+}2(PO4)2(OH)3 * 5H2O. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ferrisurita

{{mineral infotaula
| izena = Ferrisurita
| formula = (Pb,Ca)2.4Fe^{3+}2(Si4O10)(CO3)1.7(OH)3 * nH2O
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.EC.75
| dana = 71.2.4.1
| kolorea = yellow-green*
| sistema = monoklinikoa
| zelda = a = 5,24 Å; b = 9,07 Å; c = 16,23 Å; β = 90,03°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,757 *n*β = 1,763 *n*γ = 1,773
| ezpurutasuna = Na, Mg, Ba, Pb
| gogortasuna = 2 - 2,5
| 2v= neurri: 76°, kalkulu: 76°
| dispertsioa = r > v*
| IMA = IMA1990-056
| erreferentziak = 
}}
**Ferrisurita** silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Ferrisurita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: (Pb,Ca)2.4Fe^{3+}2(Si4O10)(CO3)1.7(OH)3 * nH2O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 2,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gersdorffita

{{mineral infotaula
| izena = Gersdorffita
| formula = NiAsS
| kategoria = sulfuro
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 2.EB.25
| dana = 2.12.3.2
| heys = 3.11.34
| distira = metaliko
| kolorea = gray*, grayish black*, silver white*, or tin white*
| marra = grayish black*
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = perfect - perfect on {100}*
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 5,9 g/cm3 (neurtuta); 5,966 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = *m*3* (*2/*m *3*)* - diploidal*
| zelda = a = 5,66(6)  Å; 
| talde-optikoa = isotropic*
| ezpurutasuna = Fe, Co, Sb, Cu
| gogortasuna = 5,5
| erreferentziak = 
}}
**Gersdorffita** sulfuro motako minerala da eta cobaltite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Gersdorffita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: NiAsS. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Chaidamuita

{{mineral infotaula
| izena = Chaidamuita
| formula = ZnFe^{3+}(SO4)2(OH) * 4H2O
| kategoria = sulfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 7.DC.30
| dana = 31.9.7.2
| heys = 25.5.12
| distira = beira
| kolorea = brown to yellowish-brown*
| marra = laru
| esfoliazioa = perfect - (100) (001)*
| fraktura = maskor-itxura
| dentsitate = 2,722(2) g/cm3 (neurtuta); 2,72 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = triklinikoa
| simetria = 1 - pedial*
| zelda = a = 7,309(2)  Å; b = 7,202(2)  Å; c = 9,691(3)  Å; α = 89,64(3)°; β = 105,89(1)°; γ = 91,11(1)°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,632 *n*β = 1,640 *n*γ = 1,688
| gogortasuna = 2,5 - 3
| 2v= neurri: 44°, kalkulu: 46°
| pleokroismoa = strong
| dispertsioa = strong r ZnFe^{3+}(SO4)2(OH) * 4H2O. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 - 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Chenita

{{mineral infotaula
| izena = Chenita
| formula = Pb4Cu(SO4)2(OH)6
| kategoria = sulfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 7.BC.70
| dana = 30.1.16.1
| heys = 25.7.8
| distira = adamantino
| kolorea = urdin argia
| esfoliazioa = distinct/good - on {100}.*
| dentsitate = 5,98 g/cm3 (neurtuta); 6,044 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = triklinikoa
| simetria = 1 - pinacoide
| zelda = a = 5,791(1)  Å; b = 7,940(1)  Å; c = 7,976(1)  Å; α = 112,02(1)°; β = 97,73(1)°; γ = 100,45(1)°
| talde-optikoa = biaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,871 *n*β = 1,909 *n*γ = 1,927
| gogortasuna = 2,5
| 2v= neurri: 67°, kalkulu: 66°
| dispertsioa = very strong*
| IMA = IMA1983-069
| erreferentziak = 
}}
**Chenita** sulfato motako minerala da eta linarite-chenite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Chenita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: Pb4Cu(SO4)2(OH)6. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Halotrikita

{{mineral infotaula
| izena = Halotrikita
| formula = FeAl2(SO4)4 * 22H2O
| kategoria = sulfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 7.CB.85
| dana = 29.7.3.2
| heys = 25.11.26
| distira = silky*
| kolorea = colourless to white*, yellowish*, greenish; colourless in transmitted light*
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = poor/indistinct - on {010}, poor.*
| fraktura = maskor-itxura
| dentsitate = 1,89 g/cm3 (neurtuta); 1,95 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2 - sphenoidal*
| zelda = a = 20,51 Å; b = 24,29 Å; c = 6,18 Å; β = 100,99°
| talde-optikoa = biaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,480 *n*β = 1,486 *n*γ = 1,490
| gogortasuna = 1,5 - 2
| 2v= neurri: 35°, kalkulu: 78°
| dispertsioa = none*
| erreferentziak = 
}}
**Halotrikita** sulfato motako minerala da eta halotrichite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Halotrikita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: FeAl2(SO4)4 * 22H2O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1,5 - 2 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hidroxilapatita

{{mineral infotaula
| izena = Hidroxilapatita
| formula = Ca5(PO4)3(OH)
| kategoria = fosfato
| irudia =
| irudiaren testua =
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.BN.05
| dana = 41.8.1.3
| heys = 19.4.2
| distira = sub-vitreous*, erretxinadun, argizari, greasy*, lurkara
| kolorea = zuria, grisa, hori, berde, bioleta, purpura, red or brown*
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = poor/indistinct - poor on {0001) and on {1010}*
| fraktura = maskor-itxura, maskor-itxurapeko, fibrous*
| dentsitate = 3,10 a 3,21 g/cm3 (neurtuta); 3,16 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = hexagonala
| simetria = 6/*m* - dipiramidala
| zelda = a = 9,41 Å; c = 6,88 Å;
| talde-optikoa = uniaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*ω = 1,651 *n*ε = 1,644
| makla = rare contact twins on {1121}. twin plane {10_13} rare. also twinning reported on {1010} and {11_23}.*
| gogortasuna = 5
| pleokroismoa = non-pleochroic
| erreferentziak = 
}}
**Hidroxilapatita** fosfato motako minerala da, apatito taldearen kidea.

## Ezaugarriak 
Hidroxilapatita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Ca5(PO4)3(OH). Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.

## Mineral gisa 
Hidroxilapatitoa apatitoaren taldekoa da, fluorapatitarekin eta klorapatitarekin batera. Egiturari dagokionez antzekoak diren beste mineral batzuk ere talde horretakoak dira, baina beste anioi bat dute fosfatoaren edo beste katioi baten ordez, kaltzioaren ordez. Hidroxilapatito izena apatitotik dator, eta OH-ioiak (fosfatoarekin batera doan beste anioi nagusia) daudela adierazten du. Anioi horren ordez fluoruro, kloruro eta karbonato ioiak egon daitezke. Karbonato ioien ordez, mineral bat sortzen da, karbonato hidroxilapatito, kolofana edo dahllita izenekoa, eta gaur egun ez da espezie mineral independentetzat hartzen, karbonato ioiaren edukia txikia delako eta hidroxilo ioia beti delako nagusi. Dahllita terminoa antzinako literatura mineralogikoan ere erabili izan da apatito fibrosoa izendatzeko, haren osaera edozein dela ere.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jamesonita

{{mineral infotaula
| izena = Jamesonita
| formula = Pb4FeSb6S14
| kategoria = sulfuro
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 2.HB.15
| dana = 3.6.7.1
| heys = 5.8.5
| distira = metaliko
| kolorea = gray-black; iridescent at times*
| marra = gray-black*
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = distinct/good - {001} good; also possibly {010} and {120}*
| dentsitate = 5,63 g/cm3 (neurtuta); 5,76 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m* - prismatiko
| zelda = a = 4,030(4)  Å; b = 19,125(3)  Å; c = 15,750(6)  Å; β = 91,68(8)°
| talde-optikoa = anisotropic*
| ezpurutasuna = Cu, Zn, Ag, Bi
| makla = on {100}.*
| gogortasuna = 2,5
| pleokroismoa = visible
| erreferentziak = 
}}
**Jamesonita** sulfuro motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Jamesonita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: Pb4FeSb6S14. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Frondelita

**Frondelita** mineral bat da.

## Ezaugarriak 
Frondelit elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: . Sistema ortorronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kampfita

{{mineral infotaula
| izena = Kampfita
| formula = Ba12(Si11Al5)O31(CO3)8Cl5
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.EG.20
| distira = beira
| kolorea = light blue-grey*
| marra = zuria
| esfoliazioa = distinct/good - {001} well developed*
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 3,45 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = *m* - domatic*
| zelda = a = 31,2329(7)  Å; b = 5,2398(1)  Å; c = 9,0966(3)  Å; β = 106,933(2)°
| talde-optikoa = uniaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*ω = 1,642 *n*ε = 1,594
| gogortasuna = 3
| IMA = IMA2000-003
| erreferentziak = 
}}
**Kampfita** silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Kampfita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: Ba12(Si11Al5)O31(CO3)8Cl5. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kermesita

{{mineral infotaula
| izena = Kermesita
| formula = Sb2S2O
| kategoria = sulfuro
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 2.FD.05
| dana = 2.13.1.1
| distira = adamantino
| kolorea = gorria
| marra = brownish red*
| esfoliazioa = perfect - perfect on {100}*
| dentsitate = 4,5 a 4,6 g/cm3 (neurtuta); 4,85 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = triklinikoa
| simetria = 1 - pinacoide
| zelda = a = 10,84 Å; b = 4,07 Å; c = 10,25 Å; α = 90°; β = 101,53°; γ = 90°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 2,720 *n*β = 2,740 *n*γ = 2,740
| gogortasuna = 1 - 1,5
| dispertsioa = relatively strong*
| erreferentziak = 
}}
**Kermesita** sulfuro motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Kermesita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: Sb2S2O. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1 - 1,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ortojoaquinita-(La)

{{mineral infotaula
| izena = Orthojoaquinita-(La)
| formula = NaBa2La2Fe^{2+}Ti2[Si4O12]2O2(O,OH) * H2O
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.CE.25
| distira = silky*
| kolorea = marroia
| esfoliazioa = distinct/good - {001}*
| dentsitate = 4,1 g/cm3 (neurtuta); 4,14 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,754 *n*β = 1,760 *n*γ = 1,797
| gogortasuna = 5
| dispertsioa = distinct to strong*
| IMA = IMA2000-D
| erreferentziak = 
}}
**Orthojoaquinita-(La)** silikato motako minerala da eta joaquinite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Orthojoaquinita-(La) silikato mineralaren formula kimikoa hau da: NaBa2La2Fe^{2+}Ti2[Si4O12]2O2(O,OH) * H2O. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Poliakovita-(Ce)

{{mineral infotaula
| izena = Poliakovita-(Ce)
| formula = (Ce,Ca)4(Mg,Fe^{2+})(Cr3+,Fe^{3+})2(Ti,Nb)2(Si2O7)2O8
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.BE.70
| distira = beira
| kolorea = beltza
| marra = marroia
| esfoliazioa = none observed - none*
| fraktura = maskor-itxura
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m* - prismatiko
| zelda = a = 13,398 Å; b = 5,6974 Å; c = 11,042 Å; β = 100,539°
| gogortasuna = 5,5 - 6
| IMA = IMA1998-029
| erreferentziak = 
}}
**Poliakovita-(Ce)** silikato motako minerala da eta chevkinite subtaldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Poliakovita-(Ce) silikato mineralaren formula kimikoa hau da: (Ce,Ca)4(Mg,Fe^{2+})(Cr3+,Fe^{3+})2(Ti,Nb)2(Si2O7)2O8. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5,5 - 6 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dragonslayer (1981eko filma)

***Dragonslayer***, 1981eko Matthew Robbins estatubatuar zinema zuzendariaren fantasiazko film bat da. Peter MacNicol, Caitlin Clarke, Ralph Richardson, John Hallam, Peter Eyre, Sydney Bromley, Chloe Salaman eta Ian McDiarmid aktoreek antzeztu zuten.

Efektu berezi onenen Oscar Sariaren (Dennis Muren, Phil Tippett, Ken Ralston eta Brian Johnson) eta Soinu banda onenaren Oscar Sariaren (Alex North) izendapenak jaso zituen.

## Argumentua 
Garai ilunetan, magia arma nagusia zen. Maitasuna misterioa, abentura edonon zegoen... eta herensugeak benetakoak ziren. Erdi Aroan, Casiodorus (Peter Eyre) erregeak herensuge batekin ituna egin du, honen arabera erresumako neska gazte birjinak sakrifikatzearen alde, izaki odolzaleak ez du erresuma erasotuko. Halere, Galen Bradwarden (Peter MacNicol) azti ikasleak Valerian (Caitlin Clarke) anderea salbatzeko asmoz herensugeari aurre egingo dio.

## Aktoreak 
* Peter MacNicol: Galen Bradwarden
* Caitlin Clarke: Valerian
* Ralph Richardson: Ulrich Cragganmorekoa
* John Hallam: Tyrian
* Peter Eyre: Casiodorus erregea
* Albert Salmi: Greil (Norman Rodwayek bikoiztua)
* Sydney Bromley: Hodge
* Chloe Salaman: Elspeth printzesa
* Emrys James: Simon (Valerianen aita)
* Roger Kemp: Horsrick, Casiodorusen txanberlaina
* Ian McDiarmid: Anaia Jacopus

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Mottanaita-(Ce)

**Mottanaita-(Ce)** silikato motako minerala da eta hellandite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Mottanaita-(Ce) silikato mineralaren formula kimikoa hau da: Ca4(Ce,REE)\Sigma2Al(Be1.5\square0.5)\Sigma2[B4Si4O22]O2. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zaccagnaita

**Zaccagnaita** karbonato motako minerala da eta quintinite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Zaccagnaita karbonato mineralaren formula kimikoa hau da: Zn4Al2(OH)12[CO3] * 3H2O. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kristiansenita

{{mineral infotaula
| izena = Kristiansenita
| formula = Ca2ScSn(Si2O7)(Si2O6OH)
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.BC.30
| distira = beira
| kolorea = colorless*, zuria, or slightly yellowish*
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 3,64 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = triklinikoa
| simetria = 1 - pedial*
| zelda = a = 10,007(5)  Å; b = 8,401(5)  Å; c = 13,327(5)  Å; α = 90,08°; β = 109,06°; γ = 90,01°
| makla = polysynthetic twinning on {010}*
| gogortasuna = 5,5 - 6
| IMA = IMA2000-051
| erreferentziak = 
}}
**Kristiansenita** silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Kristiansenita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: Ca2ScSn(Si2O7)(Si2O6OH). Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5,5 - 6 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Faheyita

{{mineral infotaula
| izena = Faheyita
| formula = Be2Mn2+Fe^{3+}2(PO4)4 * 6H2O
| kategoria = fosfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.CA.15
| dana = 40.5.3.1
| heys = 19.3.13
| distira = sub-vitreous*, silky*
| kolorea = zuria, zuri urdinxka, brownish-white*
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = perfect - perfect // to c*
| fraktura = splintery*
| dentsitate = 2,66 g/cm3 (neurtuta); 2,670 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = trigonal*
| simetria = 3* *2 - trapezoidala
| zelda = a = 9,404(7)  Å; c = 15,920(11)  Å; 
| talde-optikoa = uniaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*ω = 1,631 *n*ε = 1,652
| ezpurutasuna = Na
| gogortasuna = 3
| pleokroismoa = non-pleochroic
| erreferentziak = 
}}
**Faheyita** fosfato motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Faheyita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Be2Mn2+Fe^{3+}2(PO4)4 * 6H2O. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hidroborazita

**Hidroborazita** mineral bat da.

## Ezaugarriak 
Hidroborazita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: CaMg[B3O4(OH)3]2 * 3H2O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Oswaldpeetersita

**Oswaldpeetersita** karbonato motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Oswaldpeetersita karbonato mineralaren formula kimikoa hau da: (UO2)2(CO3)(OH)2 * 4H2O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bushmakinita

**Bushmakinita** fosfato motako minerala da eta brackebuschite supertaldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Bushmakinita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Pb2Al(PO4)(VO4)(OH). Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 3,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Allabogdanita

{{mineral infotaula
| izena = Allabogdanita
| formula = (Fe,Ni)2P
| kategoria = elementu natiboak
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 1.BD.15
| distira = metaliko
| kolorea = light straw-yellow*
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = none observed*
| dentsitate = 7,11 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| simetria = *mmm (*2/*m *2/*m *2/*m)* - dipiramidala
| zelda = a = 5,748 Å; b = 3,548 Å; c = 6,661 Å; 
| talde-optikoa = anisotropic*
| makla = gypsum-like possibly with twin-plane {110}*
| gogortasuna = 5 - 6
| IMA = IMA2000-038
| erreferentziak = 
}}
**Allabogdanita** elementu natiboak motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Allabogdanita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: (Fe,Ni)2P. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 - 6 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Feklichevita

{{mineral infotaula
| izena = Feklichevita
| formula = Na11Ca9(Fe^{3+},Fe^{2+})2Zr3Nb[Si25O73](OH,H2O,Cl,O)5
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.CO.10
| dana = 64.1.7.
| distira = beira
| kolorea = marroi iluna
| marra = brownish*
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = perfect - perfect on {0001}.*
| dentsitate = 2,87 g/cm3 (neurtuta); 2,869 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = 
| simetria = 3*m* - ditrigonal pyramidal*
| zelda = a = 14,255 Å; c = 30,170 Å; 
| talde-optikoa = uniaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*ω = 1,616 *n*ε = 1,620
| ezpurutasuna = Fe
| gogortasuna = 5,5
| IMA = IMA2000-017
| erreferentziak = 
}}
**Feklichevita** silikato motako minerala da eta eudialyte taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Feklichevita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: Na11Ca9(Fe^{3+},Fe^{2+})2Zr3Nb[Si25O73](OH,H2O,Cl,O)5. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ferrohogbomita-2N2S

{{mineral infotaula
| izena = Ferrohogbomita-*2N2S*
| formula = [(Fe^{2+},Mg,Zn,Al)3(Al,Ti,Fe^{3+})8O15(OH)]2
| kategoria = 
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| distira = adamantino
| kolorea = reddish brown to brownish black*
| marra = light brown to brown*
| sistema = hexagonala
| simetria = 6*mm* - dihexagonal pyramidal*
| zelda = a = 5,712 Å; c = 18,317 Å; 
| talde-optikoa = uniaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*ω = 1,850 *n*ε = 1,830
| gogortasuna = 6 - 7
| IMA = IMA2001-048
| erreferentziak = 
}}
'*Ferrohogbomita-*2N2S'''* mineral bat da eta högbomite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Ferrohogbomita-*2N2S'' elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: [(Fe^{2+},Mg,Zn,Al)3(Al,Ti,Fe^{3+})8O15(OH)]2. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 - 7 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Manganipiemontita-(Sr)

{{mineral infotaula
| izena = Manganipiemontita-(Sr)
| formula = {CaSr}{Mn3+AlMn3+}(Si2O7)(SiO4)O(OH)
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.BG.05
| distira = beira
| kolorea = deep red*
| marra = brownish red*
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = perfect - perfect after {001}*
| fraktura = maskor-itxurapeko
| dentsitate = 3,84(3) g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m* - prismatiko
| zelda = a = 8,932(5)  Å; b = 5,698(4)  Å; c = 10,310(5)  Å; β = 114,56(4)°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| ezpurutasuna = Fe
| gogortasuna = 6 - 7
| pleokroismoa = strong
| IMA = IMA2001-014
| erreferentziak = 
}}
**Manganipiemontita-(Sr)** silikato motako minerala da eta epidote taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Manganipiemontita-(Sr) silikato mineralaren formula kimikoa hau da: {CaSr}{Mn3+AlMn3+}(Si2O7)(SiO4)O(OH). Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 - 7 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
D'ansita

'''D'Ansita''' sulfato motako minerala da eta d'ansite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
D'Ansita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: Na21Mg(SO4)10Cl3. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Damaraita

**Damaraita** haluro motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Damaraita haluro mineralaren formula kimikoa hau da: Pb3Cl(OH)O2. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Danburita

{{mineral infotaula
| izena = Danburita
| formula = CaB2Si2O8
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.FA.65
| dana = 56.3.1.1
| heys = 17.5.11
| distira = beira, greasy*
| kolorea = laru, marroi horixka, koloregabe
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = poor/indistinct - indistinct on {001}*
| fraktura = irregularra, malkartsu, maskor-itxurapeko
| dentsitate = 2,93 a 3,02 g/cm3 (neurtuta); 2,99 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| simetria = *mmm (*2/*m *2/*m *2/*m)* - dipiramidala
| zelda = a = 8,038(3)  Å; b = 8,752(5)  Å; c = 7,73 Å; 
| talde-optikoa = biaxial (+/-)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,627 a 1,633 *n*β = 1,630 a 1,636 *n*γ = 1,633 a 1,639
| ezpurutasuna = Fe, Mn, Al, Mg, Sr, Na
| gogortasuna = 7 - 7,5
| 2v= neurri: 88°  to 90°, kalkulu: 88°
| dispertsioa = r CaB2Si2O8. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 7 - 7,5 da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Labuntsovita-Mg

**Labuntsovita-Mg** mineral bat da eta labuntsovite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Labuntsovita-Mg elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: Na4K4(Ba,K)2Mg(Ti,Nb)8(Si4O12)4(O,OH)8 * 10H2O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Graulichita-(Ce)

{{mineral infotaula
| izena = Graulichita-(Ce)
| formula = CeFe^{3+}3(AsO4)2(OH)6
| kategoria = fosfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.BL.13
| distira = erretxinadun
| kolorea = light-green to brownish*
| esfoliazioa = none observed*
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 4,42 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = trigonal*
| simetria = 3*m (*3* *2/*m)* - hexagonal scalenohedral*
| zelda = a = 7,26 Å; c = 16,77 Å; 
| talde-optikoa = uniaxial (-)*
| IMA = IMA2002-001
| erreferentziak = 
}}
**Graulichita-(Ce)** fosfato motako minerala da eta dussertite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Graulichita-(Ce) fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: CeFe^{3+}3(AsO4)2(OH)6.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Santabarbaraita

{{mineral infotaula
| izena = Santabarbaraita
| formula = Fe^{3+}3(PO4)2(OH)3 * 5H2O
| kategoria = fosfato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.CE.80
| distira = sub-vitreous*, erretxinadun, argizari, greasy*
| kolorea = laranja, orange brown*, marroi horixka
| marra = yellow to yellowish-brown*
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = none observed*
| fraktura = maskor-itxura
| dentsitate = 2,42 g/cm3 (neurtuta); 
| sistema = amorphous*
| talde-optikoa = isotropic*
| errefrakzio_indizea = *n* = 1,695
| IMA = IMA2000-052
| erreferentziak = 
}}
**Santabarbaraita** fosfato motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Santabarbaraita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Fe^{3+}3(PO4)2(OH)3 * 5H2O.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Xirokxinita

{{mineral infotaula
| izena = Xirokxinita
| formula = KNaMg2(Si4O10)F2
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.EC.20
| distira = beira, nakar-itxurako
| kolorea = colourless to pale gray*
| marra = zuria
| irmotasuna = flexible*
| esfoliazioa = perfect - {001}*
| fraktura = micaceous*
| dentsitate = 2,922 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m* - prismatiko
| zelda = a = 5,269(2)  Å; b = 9,092(2)  Å; c = 10,198(4)  Å; β = 100,12°
| talde-optikoa = biaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,526(1) *n*β = 1,553(2) *n*γ = 1,553(2)
| gogortasuna = 2,5
| 2v= neurri: 5° (5)
| pleokroismoa = non-pleochroic
| dispertsioa = not observed*
| IMA = IMA2001-063
| erreferentziak = 
}}
**Xirokxinita** silikato motako minerala da eta dioctahedral mica taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Xirokxinita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: KNaMg2(Si4O10)F2. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Magnesionigerita-6N6S

'*Magnesionigerita-*6N6S'''* oxido motako minerala da eta nigerite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Magnesionigerita-*6N6S'' oxido mineralaren formula kimikoa hau da: (Mg,Al,Zn)3(Al,Sn,Fe)8O15(OH).

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pararsenolamprita

{{mineral infotaula
| izena = Pararsenolamprita
| formula = (As,Sb)
| kategoria = elementu natiboak
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 1.CA.10
| distira = metaliko
| kolorea = grisa
| marra = beltza
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = perfect - {001}*
| dentsitate = 5,88 g/cm3 (neurtuta); 5,99 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| simetria = *mm*2 - pyramidal*
| zelda = a = 3,663 Å; b = 10,196 Å; c = 10,314 Å; 
| talde-optikoa = anisotropic*
| ezpurutasuna = Sb, S
| makla = none mentioned*
| gogortasuna = 2 - 2,5
| IMA = IMA1999-047
| erreferentziak = 
}}
**Pararsenolamprita** elementu natiboak motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Pararsenolamprita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: (As,Sb). Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 2,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Magnesiohogbomita-6N6S

{{mineral infotaula
| izena = Magnesiohogbomita-*6N6S*
| formula = [(Mg,Fe^{2+})3(Al,Ti,Fe^{3+})8O15(OH)]6
| kategoria = oxido
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 4.CB.20
| sistema = 
| simetria = 3*m (*3* *2/*m)* - hexagonal scalenohedral*
| zelda = a = 5,7 Å; c = 55,8 Å; 
| erreferentziak = 
}}
'*Magnesiohogbomita-*6N6S'''* oxido motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Magnesiohogbomita-*6N6S'' oxido mineralaren formula kimikoa hau da: [(Mg,Fe^{2+})3(Al,Ti,Fe^{3+})8O15(OH)]6.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
May It Be

***May It Be*** (euskaraz *Baliteke*), Enya irlandar abeslari eta musikariaren new age abesti bat da. Zelta musika musikaren ahots doinua eta testuinguru epikoa duen abestia da. Jatorriz hitzak ingelesez izan arren, filmean agertzen diren elfoen quenya fikziozko hikuntzaren esaldia ere badu: *"Mornie utúlië"* (*iluntasuna iritsi da*).

Nagusiki, *Eraztunen Jauna: Eraztunaren Elkartea* (2002) filmaren amaierako kredituetako abestia izateagatik ezaguna da. Film horretako soinu bandaz osatutako *The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring (soundtrack)* diskoan argitaratua izen zen.

## Hitzak euskaraz 
## Kanpo estekak 
* *May It Be* abestiaren bideoklipa entzungai eta ikushai, Youtube.com
Baumstarkita

{{mineral infotaula
| izena = Baumstarkita
| formula = Ag3Sb3S6
| kategoria = sulfuro
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 2.HA.25
| distira = metaliko
| kolorea = greyish black to black*
| marra = greyish black*
| irmotasuna = sectile*
| esfoliazioa = perfect - on {001}, good on {100}*
| dentsitate = 5,33 g/cm3 (neurtuta); 5,39 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = triklinikoa
| simetria = 1 - pinacoide
| zelda = a = 7,766 Å; b = 8,322 Å; c = 8,814 Å; α = 100,62°; β = 104,03°; γ = 90,22°
| talde-optikoa = anisotropic*
| makla = occasionally on (001)*
| gogortasuna = 2,5
| pleokroismoa = non-pleochroic
| IMA = IMA1999-049
| erreferentziak = 
}}
**Baumstarkita** sulfuro motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Baumstarkita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: Ag3Sb3S6. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nabesita

{{mineral infotaula
| izena = Nabesita
| formula = Na2BeSi4O10 * 4H2O
| kategoria = silikato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 9.EA.65
| distira = beira
| kolorea = colourless to white*
| marra = zuria
| esfoliazioa = distinct/good - {110} and {001}*
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 2,16 g/cm3 (neurtuta); 2,21 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| simetria = 2* *2* *2 - disphenoidal*
| zelda = a = 9,748 Å; b = 10,133 Å; c = 11,954 Å; 
| talde-optikoa = biaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,499 *n*β = 1,507 *n*γ = 1,511
| gogortasuna = 5 - 6
| 2v= neurri: 65°
| IMA = IMA2000-024
| erreferentziak = 
}}
**Nabesita** silikato motako minerala da eta zeolite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Nabesita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: Na2BeSi4O10 * 4H2O. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 - 6 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Fluorocronita

**Fluorocronita** mineral bat da eta fluorite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Fluorocronita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: PbF2. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 4 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ftalimida

**Ftalimida** azido ftalikotik eratorritako imida bat da, bi karbonilo talde bigarren mailako amina bati lotuta dituena. Solido zuri bat da, giro-tenperaturan dagoena.

Ftalimida mineral ere bada.

## Ezaugarriak 
Ftalimida elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: C6H4(CO)2NH.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ferrycarrig gaztelua

**Ferrycarrig gaztelua** edota **Roche dorretxea** () Irlandako Wexford konderriko Ferrycarrig herrian dagoen gaztelu baten hondakinak dira, Slaney ibaiaren iparraldeko bazterrean.

XV. mendean eraikia izan zen, ibaia zeharkatzen zuen ontzia eta ibaiaren trafikoa bera zaintzeko. Gaztelutik hurbil eta ibaiaren hegoaldeko ertzean, 1858an Krimeako Gerran hildako Wexford konderriko gizonen omenezko dorre borobil oroigarri bat dago.

## Kanpo estekak
Dugganita

**Dugganita** fosfato motako minerala da eta dugganite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Dugganita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Pb3Zn3(AsO4)2(TeO6). Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dashkovaita

**Dashkovaita** substantzia organiko motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Dashkovaita substantzia organiko mineralaren formula kimikoa hau da: Mg(HCOO)2 * 2H2O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1 da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Arsendeskloizita

**Arsendeskloizita** mineral bat da, adelitaren taldekoa.

## Ezaugarriak 
Sistema ortorronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Merlinpark gaztelua

**Merlinpark gaztelua**, irlanderaz *Caisleán Mhuirlinne* eta ingelesez *Merlin Park Castle*, Irlandako Galway konderrian dagoen dorretxe bat da.

## Kokalekua 
Merlinpark gaztelua Galway hiriaren erdigunetik 4 kilometro ekialdera dago.

## Historia 
XII. mendean Tairrdelbach Ua Conchobair Connachteko erregeak eraikiarazi zuen.

XVI. mendean Lynch (Ó Loingsigh) familiaren jabetzara igaro zen. Oraindik baldintza onetan dago, eta XIX. mendearen erdirarte bertan jendea bizi zen.

## Kanpo estekak
Dún Dúchathair

**Dún Dúchathair**, Irlandako Aran uharteetako Inishmore uhartean dagoen eraztun gotorleku bat da, Galway konderrian. Higaduraren ondorioz, gaur egun itsasoruntz hedatzen den harrizko muino batean dago. Bere kanpoaldean harrizko horma handiak dauzka, 6 metro garai eta 5 metro zabal izatera ere iristen direnak, barnean aldiz, hainbat clochán etxolen hondakinak.

## Ikus, gainera
* Irlandako monumentu megalitikoak

## Kanpo estekak
Get Smart (filma)

***Get Smart***, 2008ko Peter Segal estatubatuar ekintza eta espioitzako komedia film bat da. *Get Smart* (1965-1970) telesailan oinarritua dago. Steve Carell, Anne Hathaway, Dwayne Johnson, Alan Arkin, Terence Stamp, Terry Crews, David Koechner eta James Caan aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
CONTROL estatubatuar espioi agentziako 86 superagente (Steve Carell) baldar eta despistatuak, 99 agentea (Anne Hathaway) eta lankidearekin batera, KAOS espioi agentzia arerioaren aurka borrokatuko da.

## Aktoreak 
* Steve Carell: Maxwell Smart / 86 agentea
* Anne Hathaway: 99 agentea
* Alan Arkin: Buruzagia
* Dwayne Johnson: 23 agentea
* Terence Stamp: Siegfried
* David Koechner: Larabee agentea
* Terry Crews: 91 agentea
* Masi Oka: Bruce
* Nate Torrence: Lloyd
* Ken Davitian: Shtarker
* Dalip Singh: Dalip
* James Caan: AEBetako presidentea

### Kameoak 
* Bill Murray: 13 agentea
* Patrick Warburton: Hymie robota
* Bernie Kopell: Opel GT autoaren gidaria

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Peggy Lipton

**Margaret Ann Lipton** (New York, 1946ko abuztuaren 30a - Los Angeles, 2019ko maiatzaren 11) estatubatuar aktore, modelo eta abeslaria izan zen. The Mod Squad eta Twin Peaks telesailetako bere parte-hartzeagatik ezagutzen da.
Haietako lehenegatik aktore onenarentzako Urrezko Globo Saria irabazi zuen 1970ean.

Jatorri juduko, Quincy Jonesekin ezkondu zen eta bi alaba izan zituzten.

## Filmografia
No Time to Die (2021eko filma)

***No Time to Die*** (euskaraz, *Hiltzeko betarik ez*) 2021eko Cary Joji Fukunaga estatubatuar zinema zuzendariaren espioitza film bat da. Ian Fleming britainiar idazlearen James Bond pertsonaian oinarritua dago. Daniel Craig, Ralph Fiennes, Naomie Harris, Rami Malek, Léa Seydoux, Ben Whishaw, Jeffrey Wright eta Ana de Armas aktoreeek antzeztu zuten.

## Argumentua 
James Bondek (Daniel Craig) zerbitzu aktiboa laga du eta Jamaikan bizimodu lasaia darama, baina Felix Leiter (Jeffrey Wright) CIAko aspaldiko lagunak desagertu berri den zientzialari bat bilatzeko laguntza eskatu dio. Zientzialaria bahitua izan dela garbi geratutakoan, Bondek teknologia berria duen arerio arriskutsuari (Rami Malek) aurre egin behar dio.

## Aktoreak 
* Daniel Craig: James Bond, 007 agentea
* Rami Malek: Safin
* Ralph Fiennes: M
* Naomie Harris: Eve Moneypenny
* Rory Kinnear: Bill Tanner
* Léa Seydoux: Madeleine Swann doktorea
* Ben Whishaw: Q
* Jeffrey Wright: Felix Leiter
* Ana de Armas: Paloma
* Lashana Lynch: Nomi
* David Dencik: Waldo
* Christoph Waltz: Ernst Stavro Blofeld
* Dali Benssalah: Primo
* Billy Magnussen: Ash

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
Sensozentrismo

**Sensozentrismoa** irizpide filosofiko bat da defendatzen duena sentitzeko gaitasuna duen norbanako oro dagoela ardura moralaren erdigunean . Begirada sensozentristak mahaigaineratzen du izaki "sentikorra" izatea irizpide bat izan behar dela ardura morala zor zaien izakiak epaitzeko garaian. "Ez diogu geure buruari galdetu behar: badute *arrazoitzeko* gaitasuna?, ezta ere, badute *mintzatzek*o gaitasuna?, baizik eta, badute *sufritzeko* gaitasuna?"

—*Introduction to the Principles of Morals and Legislation* (1780) 

## Desberdintasunak sensozentrismoa eta antropozentrismoaren artean 
Antropozentrismoak gizakion interesak bakarrik hartzen ditu kontutan eta sensozentrismoak ardura moral hau zabaldu egiten du sentitzeko gaitasuna duten norbanako orori, hau da, gizaki zein gizakiz haragoko animaliei. Hau da, antropozentrismoa da gizaki ez diren animaliak etikoki diskriminatzeko, menperatzeko eta jazartzeko arrazoia. Gizakiz haragoko animaliek, gizakiok bezala, nerbio sistema zentrala dute eta honek sentitzeko gaitasuna ematen die. Hau da animalia guztiak berdintzen gaituena, era berean, landareengandik banatuz, batzuen ustez bizitzeko interesa duten arren, ez dutelako sentitzeko gaitasunik eta, beraz, ez dutelako ez sufritzeko borondaterik. Horregatik, sensozentrismoa da antiespezismoaren oinarri etikoa.

## Erreferentziak 
# Askekintza (2018). *Gurean* Dokumentala, Donostia.https://web.archive.org/web/20190513124534/http://askekintza.org/gurean/

## Ikus, gainera 
* Antropozentrismo
* Ekozentrismo
* Espezismo

## Kanpo estekak
Animalien ongizate

alt=|thumb|Animalien erabilera laborategian gai polemikoa da. Animalien ongizatearen aldekoek erabilitako animalen osasuna mantentzeko neuriak hartzea eskatzen dute.
**Animalien ongizatea** gizakiz haragoko animaliekiko tratu txarrak gaitzetsi eta animalien oinazea baztertu egin behar dela defendatzen duen jarrera da. Animaliak egoera onetan egotea bilatzen du baina aldi berean onartu egiten du hauen erabilpena gizakien mesedetarako. Erreformak egitea proposatzen dute beste animalia batzuk jazartzen ditugunean egoera onetan egoteko, ikuspuntu antropozentrista betikotuz.

## Kanpo estekak
Rhus typhina

**Virginiako zumakea** (*Rhus typhina,*) Anacardiaceae familiako zuhaixka edo hostoerorkor zuhaitz txiki bat da, jatorriz Ipar Amerika ekialdekoa.

## Deskribapena 
3-10 m bitarteko altuera, txandakako hostoak, pinatuak, 25-55 cm luze eta 9-31 hostoxka zerratuak 6-11 cm luze ditu.  Pezioloak eta zurtoinak ile gorrixkez estalita daude.

Espezie dioiko bat da, eta eme edo ar landare talde handiak osatzen ditu.

; Etimologia

***Rhus*** : grezieratik eratorritako izen generikoa, *gorri* esanahia du, espezie batzuek udazkenean hartzen duten kolore deigarriaren adierazle.

***typhina*** : latinezko epitetoa " *Typha* generoaren antzekoa" esan nahi du. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Transfeminismo antiespezista

thumb
**Transfeminismo antiespezista** transfeminismoa eta antiespezismoa lotzen dituen borroka ildoa da.

Sistema patriarkalaren eta espezistaren zapalkuntzaren kontra borrokatzen dute, aldarrikatuz sistema berberaren parte direla. Diote sistema kapitalistaren baitan gertatzen diren menperatze estrukturak gurutzatu egiten direla, gorputzak zapalkuntza ugarik zeharkatzen dituztela eta denen aurka eginez bakarrik askatuko direla animaliak (pertsonak barne). Hau da, pribilegioen inguruan pentsatzera bultzatzen du, zapaldu izan ezik, batzuetan zapaltzaile ere badirelako pertsonak, aldi berean.

## Erreferentziak 
# Askekintza (2019): *Antiespezismoa eta feminismoa*, Irutxuloko Hitza, Donostia. https://irutxulo.hitza.eus/generoak/iritziak/antiespezismoa-eta-feminismoa/
# Kolektibo Anonimoa (2015): Jauría: Publicación transfeminista por la Liberación Animal https://jauriazine.wordpress.com/

## Kanpo estekak
Scissor Sisters

**Scissor Sisters**, AEBetako pop-rock musika talde bat da. 2001ean New York hirian sortu eta 2012an desegun zen, halere, tarteka bildu ohi dira zenbait emanaldi eskeintzeko. Jake Shears, Babydaddy, Ana Matronic, Del Marquis eta Randy Real kideek osatzen dute.

''I Don't Feel Like Dancin'* (2006) beren abesti ezagunena da.

## Diskografia 
* *Scissor Sisters* (2004)
* *Ta-Dah* (2006)
* *Night Work* (2010)
* *Magic Hour'' (2012)

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Azti-linterna

thumb| Azti-linterna
**Azti-linterna** edo **linterna magikoa** gailu optikoa da, zinematografoaren aitzindaria. Kamera ilunaren diseinuan oinarritu zen, kanpoko irudiak jasotzen zituena barruan ikusteko, prozesu hori alderantzikatuz eta kanporantz irudiak proiektatuz. Garai batean Athanasius Kircher gailuaren asmatzailetzat hartu izan zen, 1646an *Ars Magna Lucis et Umbrae* ('Argi eta iluntasunaren zientzia handia') argitaratu zuena, baina badirudi *1671ko* bigarren ediziora arte ez dagoela gailuaren deskribapenik. Irudiak proiektatzeko gai den gailuari buruzko lehen aipamena Christiaan Huygens-en 1659ko eskuizkribua izango litzateke.
## Kanpo estekak