open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Janne Saar

**Janne Saar** (Estonia, 1986ko urriaren 17a) estoniar bakarkako abeslaria da. Aurretik, 2003 eta 2006 bitartean, Nexus musika taldean egon zen.

## Diskografia 
### Bakarkako ibilbidean 
* "Millist armastust" (2007)
* "Janne unejutud – 7 imeilusat Grimmi muinasjuttu" (2007)
* "-" (2015)

### Nexus taldearekin 
* "Nii kuum" (2003)
* "Nexus2" (2004)
* "Nii head tüdrukud ei tee" (2005)
* "Best of Nexus" (2006)
Pedro Bordaberry

**Juan Pedro Bordaberry Herrán** (Montevideo, 1960ko apirilaren 28a) uruguaitar abokatua, irakaslea eta politikari bat da. Uruguaiko 2009ko hauteskunde orokorretan, Colorado Alderdiak lehendakaritzako hautagai aurkeztu zuen, eta ordutik, senataria da. Colorado Alderdiko idazkari orokorra izan zen.
Juan Etxepare

**Juan Etxepare Aramendia** (Burlata, 1880ko maiatzaren 4a - Iruñea, 1936ko uztaila) nafar politikari errepublikanoa izan zen. 

## Txupinazoa 
1931 urterarte ez zen Iruñeko San Fermin festei hasiera ematen zien txupinazo jaurtitzaile ofizialik egon. Juan Etxeparek, Kale Nagusiko estankoko langileak, izan zen txupinazoa botatzearen arduradun 1936 arte. 

## Politikan ibilbidea 
Partido Republicano Autónomo Navarroren sortzailea, Jakako altxamenduan parte hartu zuen. Kartzelan, Niceto Alcalá-Zamora ezagutu eta Izquierda Republicanaren alde egin zuen.

## Heriotza 
Gerra Zibilaren hasieran atxilotu eta erail zuten.

## Erreferentziak
Colorado Alderdia

**Colorado Alderdia** (), Uruguaiko alderdi politiko bat da, joera liberalekoa eta 1836an sortu zena.

## Historia 
Herrialdeko gobernu-alderdi historikoetakoa da. XX. mendean zehar eskuina eta zentro-ezkerra bitarteko espazio politikoan mugitu da. 2004 beherakada handia izan zuen eta herrialdeko hirugarren alderdia izatera pasa zen, Fronte Zabala eta Alderdi Nazionalaren atzetik.

## Kanpo estekak
Jenni Vartiainen

**Jenni Mari Vartiainen** (Kuopio, Finlandia, 1983ko martxoaren 20a) suomitar pop abeslaria da.

2002an egin zen ezagun Susanna Korvala, Ushma Karnani, Jonna Pirinen eta laurak *Popstars* telebista-lehiaketa irabazi zutenean. Laurak Gimmel musika-taldea osatzen zuten eta euren ibilbidean zehar, denera 3 disko argitaratu zituzten. 2004an, ordea, musika-taldea desegin zuten. Gimmel taldea hautsi zenean, Vartiainenek bakarkako ibilbideari ekin zion.

## Diskografia 
### Bakarkako diskoak 
* *Ihmisten edessä* (2007)
* *Seili* (2010)
* *Terra* (2013)

### Gimmel taldeko kidea zeneko diskoak 
* *Lentoon* (2002)
* *Kaksi kertaa enemmän* (2003)
* *Pisaroita ja kyyneleitä* (2004)
Bror von Blixen-Finecke

eskuinera|thumb|Blixen armarria
**Bror Fredrik von Blixen-Finecke** (1886ko uztailaren 25a - 1946ko martxoaren 4a) baroi suediar bat izan zen, idazlea eta afrikar ehiza larriko kirol-ehiztaria.

Suediako familia aristokratiko batean jaioa, Karen Dinesenekin, bere bigarren lehengusu daniarrarekin, ezkon-hitza eman eta gero Kenyan 1914an ezkondu zen, non kafe sail bat sortu eta zuzendu zuten bere familiaren izenean.

Bikotea 1925ean dibortziatu bazen ere (Karenek kafe saila mantenduz), karenek aipatu zuen, bere heriotzaren aurretik, «nire bizitzako nahi nukeen gauza, berriro Brorekin safarian joatea izango litzateke... "

1928ko abuztuaren 1ean Jacqueline Harriet "Cockie" Alexander aristokrata britainiarekin ezkondu zen. Eva Dicksonek, suediar abenturazale eta hegazkinlariak, Kenyan bisitatu zuenean 1932an, "Cockie" bere ama Ingalaterran bisitatzen ari zen bitartean, ezkontza azkar amaitu zen, eta berak eta Eva maitaleak bilakatu ziren. 1935. urtean, bera eta "Cockie" dibortziatu ziren, eta hurrengo urtean Evarekin New Yorken ezkondu zen eta eztei-bidaian Kuba eta Bahamak belaz inguratu zituzten Ernest Hemingway eta Martha Gellhorn lagunekin.

1938ko martxoan, Eva Dickson von Blixen-Finecke Bagdadetik kanpoko auto istripu batean hil zen, Kalkutatik itzuliz, Beijingerako Zetaren Bidean zehar gidatzearen ametsari utzi ondoren. Bror von Blixen-Finecke-k ez zuen bere heriotzari buruzko berririk izan 1938ko uztailaren 28ra arte, eta albisteak suntsitu zuen. Afrika utzi zuen 25 urte igaro ondoren eta bere jaiotzeko Suediara itzuli zen, non 1946an hil zen, 59 urte zituela, bera bidaiari zihoan auto baten istripuaren ondorengo lesioengatik.
José Luis Astigarraga

**José Luis Astigarraga Lizarralde** (Azkoitia, 1940ko maiatzaren 4a – Yurimaguas, Peru, 2017ko urtarrilaren 20a) gipuzkoar pasiotar apaiz eta gotzaina izan zen. 1991n Joan Paulo II.ak Bulelianako gotzaina izendatu zuen.
Monika Linkytė

**Monika Linkytė** (Gargždai, Lituania, 1992ko ekainaren 3a) lituaniar abeslaria da, 2015eko Eurovision Abesti Lehiaketan Vaidas Baumilarekin batera Lituania ordezkatuz jardun zena. Lehenago ere saiatu zen 2010, 2011, 2012, 2013 eta 2014ko edizioetan. 2023ko Eurovision Abesti Lehiaketan bakarlari gisan esku hartu zuen, *Stay* kantarekin. 

## Diskografia 
### Estudioko diskoak 
* *Walk with Me* (2016)

## Kanpo estekak
Jeantaud, Linet eta Lainé

***Jeantaud, Linet eta Lainé*** Edgar Degas margolariak 1871an egin zuen olio-pinturaz oihal gainean egin zuen margolana da.

## Pertsonaiak 
Margolan honetan Degasek Frantzia-Prusia Gerran, Parisko setioan, 1871, bere lagun izan ziren hiru pertsonak jaso zituen. Margolanak neke azaltzen digu. Kolore ilunak nagusiak dira. Gaur egun Parisko Orsay museoan ikus daiteke.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Margolanaren fitxa Orsay museoaren webgunean.
Mendi Harritsuetako sukar

**Mendi Harritsuetako sukarra** gaixotasun infekziosoa da, Rickettsia ricketsii bakterio patogenoak sortua. Zoonosi bat da (hots, animaliengandik gizakiengana transmititzen den gaitza).

Gaixotasuna AEBetako lurralde hartan (Mendi Harritsuetan) antzeman zen lehenbizikoz, XX. mendearen hasieran. Gaur egun Ipar zein Hego Amerikan hedatuta dago. Europan beste Rickettsia batek, Rickettsia conorii-k, antzeko gaitza sortzen du (Mediterraneoko botoi-sukarra), baina Mendi Harritsuetako sukarrik ez dago.

Gaitza larria da, eta tratatu ezean gaixoen %25 hiltzen da.

AEBetan urtero gaitz honetako 500-2.500 kasu agertzen dira, ugariagoa izanik umeen artean 

## Etiologia eta patogenia 
Kaparren bidez transmititzen da gaitza. Kaparrek hozkada egiterakoan bakterio patogenoa odolean inokulatzen dute . Arriskutsuak dira kaparrak eramaten dituzten abereak. Gaitza ez da pertsonen artean transmititzen.

Rickettsia guztiak zelula barneko parasito hertsiak dira. Odolean sartzerakoan, mikrobio patogenoak odol-hodien endotelioan dauden zelulak infektatzen dituzte. Zelula horien barnean hazi eta ugaltzen dira bakterioak, eta gero apurtzen dituzte. Odol-kapilarretan sortutako kalteak larruazaleko negal exantemikoa eragiten du, diagnostikorako asko laguntzen duena .

## Sintoma klinikoak 
Inkubazio epea 1-2 aste bitartekoa da. Sintomak ez dira oso espezifikoak: sukarra, giharretako mina (mialgiak) eta buruko mina; geroago larruazaleko exantema agertu ohi da: hanketan eta besoetan hasten da, eta gorputz osora zabal daiteke (gaixo guztiek ez dute garatzen exantema hori, ordea).

Infekzioa beste organo batzuetara heda daiteke (garuna, bihotza, gibela...), eta odolaren koagulazio arazo larriak sortu.

## Diagnostikoa 
Ez da erraza, bakterio eragilea ezin baita laborategian kultibatu, duen birulentzia apartagatik. Froga serologikoen bidez (bakterio patogenoaren aurkako antigorputzak antzematen) baieztatzen da diagnostikoa, baina froga horiek ez dira positiboak infekzioa hartu eta aste gutxi batzuk pasatu arte. Ondorioz, diagnostiko goiztiarra hein handi batean sintoma klinikoetan datza (azaleko exantemak eta datu epidemiologikoek asko laguntzen dute), eta sendagilearen trebetasunean ere. 

## Tratamendua 
Tratamendu antibiotiko goiztiarrak (tetraziklinak edo kloranfenikol dira aukerako antibiotikoak) gaitza ondo kontrolatzen du.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Maria Adelaida Bragançakoa

**Maria Adelaida Bragançakoa** (Donibane Lohizune,  – Lisboa, ) Portugalgo infanta izan zen, Bragantza etxeko kidea. 1945ean Vienan ezkondu eta erizain moduan lan egin zuen, non nazien aurkako erresistentzian parte hartu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sonia Sanchez

**Sonia Sanchez** (jaiotza-izena **Wilsonia Benita Driver**; 1934ko irailaren 9a) poeta, narraziogile, saiakeragile, antzergi-egile eta haur-literaturako liburuen egile afroamerikarra da. Batez ere, Beltzen Artearen Mugimenduarekin lotu ohi da. Hainbat poesia-liburu, narrazio labur, saiakera kritiko, antzezlan eta haurrei zuzendutako literatura-lan idatzi ditu. 1993an Arteetako Pew Fellowships saria eman zioten. 2001ean, berriz, Robert Frost Domina eman zioten bere poesia-lanarengatik (AEBetan, poesiako saririk garrantzitsuenetakoa). Sonia Sanchezek eragina izan du beste emakume poeta afroamerikar batzuengan; esate batera, Krista Franklin poetarengan.

## Lanak 
**Poesia**
* *Homecoming* (1969)
* *We a Baddddd People* (1970)
* *Love Poems* (1973)
* *A Blues Book for a Blue Black Magic Woman* (1974)
* *Autumn Blues*
* *Continuous Fire: A Collection of Poetry*
* *Shake Down Memory: A Collection of Political Essays and Speeches*
* ''It's a New Day: Poems for Young Brothas and Sistuhs* (1971)
* *Homegirls and Handgrenades* (1985)
* *Under a Soprano Sky* (1987)
* *I've Been a Woman: New and Selected Poems* (1985)
* *Wounded in the House of a Friend* (1995)
* *Does Your House have Lions* (1997)
* *Like the Singing Coming Off of Drums* (1998)
* *Shake Loose My Skin* (2000)
* *Ash (*2001)
* *Bum Rush the Page: A Def Poetry Jam* (2001)
* *Morning Haiku (*2010)

### Antzerki-lanak 
* *Black Cats and Uneasy Landings*
* *I'm Black When I'm Singing, I'm Blue When I Ain't* (1982)
* *The Bronx is Next* (1970)
* *Sista Son/Ji* (1972)
* *Uh Huh, But How Do It Free Us?* (1975)
* *Malcolm Man/Don't Live Here No More* (1979)
* *I'm Black When I'm Singing, I'm Blue When I Ain't and Other Plays* (Duke University Press, 2010)

### Narrazio laburren bilduma 
* *A Sound Investment and Other Stories*

### Haur-literatura 
* *It's a New Day* (1971)
* *A Sound Investment*
* *The Adventures of Fat Head, Small Head, and Square Head* (1973)

### Antologiak 
* *We Be Word Sorcerers: 25 Stories by Black Americans* (1974)
* *360 Degrees of Blackness Coming at Ya!*
* Robert Bly, David Lehman, eds. (1999) *The Best American Poetry, 1999*
* *Junot Díaz, ed. (2001). "A Poem for My Father". The Beacon Best of 2001: Great Writing by Women and Men of All Colors and Cultures*
* Arnold Rampersad, Hilary Herbold, eds. (2006). *"answer to yo / question of am i not yo / woman even if you went on shit again".* The Oxford Anthology of African-American Poetry

## Diskografia 
* *A Sun Lady for All Seasons Reads Her Poetry* (Folkways Records, 1971)
* *Every Tone a Testimony'' (Smithsonian Folkways, 2001)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Official website
* Academy of American Poets
* Sonia Sanchez Biography at Voices from the Gap
* Joyce Joyce and John Reilly, Approaches to teaching Sonia Sanchez's poetry
* Sonia Sanchez Biography at Speak Out
* Sonia Sanchez article at the Heath Anthology of American Literature
* Sonia Sanchez's oral history video excerpts at The National Visionary Leadership Project
Zaldi-lasterketa. Irteera baino lehen

***Zaldi-lasterketa. Irteera baino lehen*** (frantsesez *Course de gentlemen. Avant le départ*) Edgar Degas margolariak 1862an egin zuen olio-pinturaz oihal gainean egin zuen margolana da. Gaur egun Parisko Orsay museoan ikus daiteke.

## Azalpenak 
Zaldi-lasterketen gaia gustukoa zuen Degasek. Lan horietan mugimendua jasotzeari garrantzi handia ematen zion. Lan honetan irteera aurreko unea jaso zuen. Lehen planoan zaldiak eta jockeyak haien koloretako arropekin ikusten ditugu. Atzean, ikusleak ilara batean agertzen dira; garai haietan kirol-ekintza horietan klase sozial desberdinetako pertsonak biltzen ziren. Atzealdean larrea eta, urrutiago, lantegi batzuen suburuak. Margolanaren goiko aldea zeru lainotsua ikus daiteke. Margolanak argazkiaren kutsua erakusten du, espontaneotasuna. Laukitzeak nahierakoa ematen du; esaterako, eskuineko zaldia moztuta agertzen da.

## Erreferentziak 
## Kanpo-estekak 
* :Margolanaren fitxa Orsay museoaren webgunean.
Ehiza larri

[thumb|200x200px|[Ernest Hemingway safari batean Afrikan]]
**Ehiza larri**a animalia handien ehiza da, ia beti lurreko ugaztun handiak, haragirako, edo beste animalia-produktu batzuetarako (adibidez, adarrak edo hezurrak), garaikurrerako edo kirolagatik. Terminoa Afrikako "Bost Handien" ehizarekin (lehoia, elefantea, bufaloa, lehoinabarra eta errinozeroa), eta indiar azpikontinenteko tigrea eta errinozeroaren ehizarekin lotu dute historikoki. Bost animalia handiekin batera, beste espezie batzuk ere ehizatzen dira, kudua, antilopea eta ñua barne. Altzea, oreina, karibua, bisontea, orein mandoa eta orein buztanzuria dira Ipar Amerikan harrapatutako ehiza larriak: han, ehiza larri gehiena egiten da egun.

Ehiza larria Afrikan, Ipar Amerikan, Hego Amerikan, Europan, Asian eta Ozeanian egiten da. 

* Afrikan, lehoia, bufaloa, elefantea, jirafa eta beste animalia handiak ehizatzen dira.
* Ipar Amerikan, hartza, otsoa, elur-oreina, altzea, oreina, aligatorea, basurdea, ardia eta bisontea bezalakoak.
* Hego Amerikan, oreinak bereziki. 
* Europan, ardia, basurdea, ahuntza, oreina...
* Asian, oreina, basurdea, ardia...
* Ozeanian, orkatza, basurdea...

## Kanpo estekak
Joaquín Sukuntza

**Joaquín Mariano Sukuntza** (Iruñea, 1946ko otsailaren 15a) nafar-argentinar apaiz eta gotzaina da. Bi urte besterik ez zituela joan zen Argentinara. 2000. urtean Buenos Airesko gotzain laguntzaile izendatu zuten.
Louis Leplée

**Louis Leplée** (Baiona,  – Paris, ) lapurtar enpresaburua izan zen. ''Le Gerny's'' kabaretaren jabea, Arletty laguna zuen eta Édith Piaf aurkitu zuen. Bere etxean balaz erail zuten.
Pedro Celestino Negrete

**Pedro Celestino Negrete** (Karrantza,  – Bordele, ) bizkaitar militarra izan zen, Mexikoko agintaria izandakoa.
Jose Aretxabaleta

**Jose Aretxabaleta Balpardo** (Urioste, Ortuella, Bizkaia,  – Montevideo, Uruguai, ) naturalista izan zen. Hamazazpi urte besterik ez zuela, Uruguaira joan zen, eta han farmazialaria eta unibertsitateko irakaslea izan zen.

### Biografia 
Uriosten (Ortuella, Bizkaia) jaio zen, eta 17 urterekin Uruguaira emigratu zuen, eta han jarraitu zituen ikasketak. 1862an farmazialari gisa graduatu zen eta botanika, zoologia eta historia natural medikoko irakasle izan zen Errepublikako Unibertsitatean 1874 eta 1905 artean. Montevideoko Udal Laborategiko zuzendaria izan zen eta 1892an Uruguaiko Historia Naturalaren Museo Nazionaleko zuzendari izendatu zuten, hil zen arte izan zuen kargua. 1884ko abuztuan, Medikuntza Kimikako Katedra sortu zen Montevideon. Botanikako irakaslea eta Osasun Publikoko Saileko bakteriologoa ere izan zen, eta José Sanarelli mikrobiologoaren zuzendaritzapean Higiene Esperimentaleko Unibertsitate Institutuko Bakteriologia Laborategiaren sortzailea izan zen, Latinoamerikan mota honetako lehenengoa izan zena, ikerketa zientifikorako bide aurreratu bat irekiz. Zientzia Naturalen Elkartea ere sortu zuen.

## Lanak 
* *Gramíneas Uruguayas*
* *Flora uruguaya*
Merlyn Uusküla

**Merlyn Uusküla** (Tallinn, Estonia, 1984ko martxoaren 23a) estoniar abeslaria da. Bakarkako ibilbideari ekin aurretik, 2003 eta 2006 bitartean, Nexus musika taldeko kidea izan zen.

## Diskografia 
### Nexus taldearekin 
* *Nii kuum* (2003)
* *Nexus2* (2004)
* *Nii head tüdrukud ei tee* (2005)
* *Best of Nexus* (2006)

### Bakarkako lanak 
* *Ihuüksi* (2010)
Kerli Kõiv

**Kerli Kõiv**, ezagunagoa **Kerli** artista-izenaz, (Elva, Estonia,
1987ko otsailaren 7a) estoniar abeslari eta abesti-idazlea da.

2008an bere estreinako diskoa kaleratu zuen, *Love is Dead* izenekoa.

## Diskografia 
### Estudioko diskoak 
* *Love is Dead* (2008)

### EPak 
* *Kerli* (2007)
* *Utopia* (2013)
Buenaventura Iñigitz

**Buenaventura Iñigitz Telletxea** (Zangoza, 1840ko uztailaren 14a - Sevilla, 1902ko apirilaren 12a) nafar organo-jotzaile eta musikagilea izan zen. Tuterako apaiztegian egin zituen ikasketak. 1865. urtean Sevillako katedraleko organo-jotzaile izendatu zuten.
Melecio Brull

**Melecio Brull Aierra** (San Martin Unx, 1858ko otsailaren 12a - Madril, 1923ko martxoaren 17a) nafar piano-jotzaile eta musikagilea izan zen. Madrilgo kontserbatorioan egin zituen ikasketak eta bertan ere irakasle aritu zen.

## Lan nabarmenak 
* *Los días de la semana*
* *Los meses del año*
* *Flores y mariposas*
Maarja-Liis Ilus

**Maarja-Liis Ilus**, ezagunagoa **Maarja** artista-izenaz, (Tallinn, Estonia 1980ko abenduaren 24a) estoniar pop abeslaria da. Bi aldiz joan da Estoniako ordezkari Eurovision Abesti Lehiaketara: 1996an eta 1997an.

## Diskografia 
* *Maarja* (1996)
* *First In Line* (1998)
* *Kaua veel* (1998)
* *City Life* (2000)
* *Look Around* (2005)
* *Läbi jäätunud klaasi*, Rein Rannap pianistarekin batera (2006)
* *Homme* (2008)
* *Jõuluingel* (2009)
* *Kuldne põld* (2012)
Apolinar Brull

**Apolinar Brull Aierra** (San Martin Unx, 1845ko uztailaren 3a - Madril, 1905eko apirilaren 7a) nafar musikagilea izan zen, zarzuelatan aditua. Gorritirekin ikasi zuen Tafallan.

## Lanak 
* *Espinas de una rosa* - zarzuela (1882, Madril)
* *Guldnara* (1884, Madril)
* *Blanca de Saldaña* - drama liriko (1887, Madril)
* *El estudiante de Alcalá* - zarzuela (1887, Madril)
* *La verdad desnuda* - satira (1888, Madril)
* *La cruz blanca* - zarzuela (1888, Madril)
* *Las virtuosas* - (1888, Madril)
* *El fuego de San Telmo* - sainete (1889, Madril)
* *Panorama nacional* - (1889, Madril)
* *Sociedad secreta* - (1889, Madril)
* *Los empecinados* - zarzuela (1890, Madril)
* *La boda del cojo* - zarzuela (1891, Madril)
* *El ángel guardián* - zarzuela (1893, Madril)
* *La merienda* - sainete (1894, Madril)
* *Madril cómico* - zarzuela (1896, Madril)
* *Su majestad la tiple* - (1896, Madril)
* *El ángel caído* - sainete (1897, Madril)
* *La buena sombra* - sainete (1898, Madril)
* *El querer de la Pepa* - sainete (1899, Madril)
* *La celosa* - sainete (1900, Madril)
* *Los Charros* - zarzuela (1902, Madril)

## Erreferentziak
Eda-Ines Etti

**Eda-Ines Etti**, ezagunagoa **Ines** artista-izenaz, (Haapsalu, Estonia, 1981eko maiatzaren 26a) estoniar abeslaria da. 2000. urtean Estoniako ordezkari joan zen Eurovision Abesti Lehiaketara *Once in a Lifetime* abestera.

## Diskografia 
### Estudioko diskoak 
* *Here for Your Love* (2000)
* *15 magamata ööd * (2004)
* *Uus päev * (2005)
* *Kustutame vead * (2007)
* *Kas kuuled mind * (2009)
* *Kiusatus* (2011)
Martin Donamaria

**Juan Martin Donamaria Valencia** (San Martin Unx, 1909ko azaroaren 3a - Barbastro, 1936ko abuztuaren 28a), anaia Rosendo erlijio-izena zuena, nafar beneditar fraidea izan zen. El Pueyo monasterioan zegoela beste hamazazpi kideekin erail zutenez, 2013an Frantzisko aita santuak dohatsu izendatu zuen.

## Erreferentziak
Marya Roxx

**Marya Roxx**, jaiotza-izenaz **Maarja Kivi**,
(Tallinn, Estonia,
1986ko urtarrilaren 18a) estoniar hard rock/metal musikari eta abeslaria da.

2002an Vanilla Ninja musika taldearen sortzaileetako bat izan zen Lenna Kuurmaa, Katrin Siska eta Piret Järvisekin batera. 2004an Roxxek taldea utzi zuen eta Triinu Kivilaanek hartu zuen bere lekua.

2010ean bere bakarkako lehen diskoa argitaratu zuen, *Payback Time* izenburuduna.

## Diskografia 
### Bakarkako lanak 
#### Estudioko diskoak 
* *Payback Time* (2010)
Domingo Arrillaga

**Domingo Arrillaga Larrarta** (Eibar, 1890eko otsailaren 11 &ndash; Lima, 1951ko otsailaren 22a) gipuzkoar futbolaria izan zen, aurrelari moduan aritzen zena.

## Kirol ibilbidea 
## Kanpo estekak
Juan Eulate

**Juan Alvarez de Eulate Ladron de Zegama** (Eulate, 1583 &ndash; Kanariak, 1655eko apirilaren 9a) nafar militarra izan zen. Laurogei Urteko Gerran izan zen eta handik bere ibilbide profesionala egin zuen administrazioan, Santa Fe de Nuevo Méxicoko, Margarita uharteko eta Kanarietako gobernadore eta kapitain-jeneral izanik.
Weronika Korthals

**Weronika Korthals** (Puck, Polonia, 1982ko urtarrilaren 9a) kaxubiar abeslari eta musikagilea da. Kaxubieraz eta polonieraz abesten du.

## Diskografia 
### Bakarkako diskoak 
* *Na wiedno* (2009)
* *Velevetka* (2011)
* *W darënkù na Gòdë* (2014)
* *On* (2015)
Natalia Szroeder

**Natalia Szroeder** (Bytów, Polonia, 1995eko apirilaren 20a) kaxubiar abeslari, abesti-idazle eta musikaria da. Kaxubieraz eta polonieraz abesten du.

## Diskografia 
### Estudioko diskoak 
* *Natinterpretacje* (2016)
Philippe Jaroussky

**Philippe Jaroussky** (Maisons-Laffitte, 1978ko otsailaren 13a) frantziar kontratenorea da.

Musika ikasketak txikitan hasi zituen. Biolina eta pianorekin ondo moldatzen zen. Versailleseko kontserbatorioan sari bat eman zioten biolinarekin zeukan maila nabarmentzeko. Pianoarekin zaletu zen geroago baina ahotsarekin zeukan gaitasunak ekarri zion nazioarteko ospea.

Pizkunde eta Barroko musika interpretatzen nabarmendu da. Opera batzuetan ere parte hartu izan du. Pop musikan ere interpretazio batzuk egin ditu, esate baterko, 2016an David Bowieren "Always crashing in the same car" abestia grabatu zuen. Leonard Cohenen abestiren bat edo beste ere grabatu ditu.

2004-2017 urte bitartean hogei bat album grabatu eta argitaratu egin ditu.
Gwenno Saunders

**Gwenno Mererid Saunders** (Cardiff, Gales,
1981eko maiatzaren 23a) galestar abeslaria da. Ezagunagoa da **Gwenno Pipette** izen-artistikoaz, The Pipettes musika taldeko abeslaria eta teklatu-jotzailea zenekoa. Gaur egun, ordea, bakarlari dabil.

Cardiffen jaioa, Lyn Mererid gales hizkuntzaren aldeko ekintzailearen eta Tim Saunders kornubierazko poeta eta hizkuntzalariaren alaba da.

Gwenno Saunders kornubieraduna eta galesduna da. Haurtzaroan, aitak kornubieraz egiten baitzion; amak, aldiz, galesez.

## Diskografia 
### Bakarkako lanak 
* *Vodya* (2003)
* *Ymbelydredd* (2012)
* *Y Dydd Olaf* (2014)
* *Y Dydd Olaf (re-release)* (2015)
* *Le Kov* (2018)
* *Tresor* (2022)
Zer? Jeloskor zaude?

***Zer? Jeloskor zaude?*** (jatorrizko izenburua tahitiera arautuan: ''No te aha 'oe fe'i'i?*; maiz *Aha Oe Feii?* gisa; frantsesez: *Eh quoi ! Tu es jalouse ?*) Paul Gauguin margolariaren lana da, 1892an margotua, Tahitira egin zuen lehenengo bidaian. Moskuko Puxkin Museoan gordetzen da. Wildenstein katalogoan 461 zenbakia darama. Egilea lanarekin oso pozik gelditu zen eta ondoren lana monotipoz erreproduzitu zuen. Jatorrizko margolana emazteari, Mette Gadi, bidali zion, Kopenhagera, baina oso garesti saldu nahi zuen, 800 liberatan gutxienez, eta, azkenik, ez zuen saldu. Parisen erakutsi ondoren Edgar Degasek erosi zuen. Gaur egun, Puxkin Museoan erakusten da, Moskun.

## Izenburua 
Berez, izenburuaren itzulpena ez da egokia. Gauguinek Jaussen hiztegiaren oker bat jaso zuen eta 1893ko Durand-Ruel erakusketaren katalogoan *Eh quoi ! Tu es jalouse ?* bezala itzuli zuen. Baina benetako itzulpen literala *Zergatik ezinikusia?* izango litzateke.

## Deskribapena 
Margolanak ez du izenburuarekin inongo zerikusirik. Eszenan bi neska tahitiar hondartzan daude, lasai-lasai. Bata etzanda dago, bestea eserita. Biak biluzik daude. Ondoan oihal bat eta itsasertza ikusten dira; oihalaren kolorea leuna den bitartean, urak kolore arbitrarioak erakusten ditu. Nesken artean ez da inongo tentsiorik ikusten, biak ala biak lasai baitaude, deskantsatzen. Gauguinek *Noa Noa* testuan eszena hitz hauekin deskribatu zuen: "Itsasertzean, nahiz eta sargori egin, bi ahizpa bainatu berriak dira, luzatzen ari dira deskantsatzen ari diren animaliatxoen jarrera atseginez, eta atzoko, biharko maitasunez hitz egiten dute. Borroka bat: oroimen bat".

Eserita dagoen neskaren jarrera argazki batean oinarrituta dago, Atenasko Dioniso antzokian dagoen friso baten argazkian, alegia. Horri esker eskultura itxura eta erliebea eman zion. Irudi bera beste margolanetan aurkituko dugu: *Nave nave moe* (1894), *Buda handia* (1899) eta *Eta haien gorputzetako urrea* (1901).

Fitxategi:Paul Gauguin 068.jpg|*Nave nave moe'', 1894.
Fitxategi:Gauguin Aha Oe Feii monotype.jpg|Monotipo, 1894.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aritz Itxisoa

**Aritz Itxisoa Lata** (Gasteiz, 1981eko apirilaren 18a - ) arabar kirolari ohia da, taekwondon aritzen zena. 67 kilotik beherako kategorian parte hartu zuen.

## Palmaresa 

## Kanpo estekak
Eglė Jakštytė

**Eglė Jakštytė** (Radeikiai, Lituania, 1991ko abuztua) lituaniar abeslaria da.

## Diskografia 
* *Eglė* (2010)
* *Ar jauti mane…* (2012)
Vilija Matačiūnaitė

**Vilija Matačiūnaitė** (Vilnius, Lituania, 1986ko ekainaren 24a) lituaniar abeslari eta aktorea da. 2014ko Eurovision Abesti Lehiaketan Lituaniaren izenean lehiatu zen *Attention* izeneko abestiarekin.

## Diskografia 
### Estudioko diskoak 
* *Mylėk* (2006)
* *Attention!* (2014)

## Filmografia 
### Telesailak
Erica Quinn Jennings

thumb|Erica Jennings

**Erica Quinn Jennings** (Dublin, Irlanda, 1980ko maiatzaren 17a) irlandar jatorriko lituaniar abeslaria da.

1998an Vee Diawarak, Vilius Alesiusek eta hirurek Skamp lituaniar pop musika taldea sortu zuten. Harrezkero taldearen abeslaria da eta ingelesez gain, lituanieraz ere abesten du. 2001ean Skamp taldeak Eurovision Abesti Lehiaketan parte hartu zuen *You Got Style* izeneko abestiarekin.
Edurne Larraza

**Edurne Larraza Mendiluze** (Altsasu, Nafarroa, 1976ko apirilaren 25a) Euskal Herriko Unibertsitateko irakaslea da Informatika Fakultatean, Konputagailuen Arkitektura eta Teknologia sailean. UEUko Informatika saileko burua izan zen (2014-2018) eta Informatikari Euskaldunen Bilkuretako arduraduna ere izan da hiru aldiz.

## Ikerlaria 
Tesia 2014an amaitu zuen konputagailuen arkitektura eremuan, sarrera/irteera azpisistema ikasleek nola ulertzen duten aztertuta. 

Orain lehen eta bigarren hezkuntzan informatikaren irakaskuntzak izan dezakeen eragina ikertzen eta dinamizatzen dihardu. 

Informatika eta pentsaera konputazionala eskoletan zabaldu nahi duen Jolasmatika proiektuaren sustatzaileetako bat da.

Edurne Larrazak nazioarteko 20 bat argitalpen ditu aldizkari zein kongresutan, gutxienez. 

## UEUkidea 
[thumb|[Informatikari euskaldunen bilkurak|Informatikari Euskaldunon Bilkura (IEB2024)]]
UEUkidea da informatika Fakultateko lehen mailako ikasle zenetik. Ohiko parte-hartzailea izan da ordudanik Informatikako sailean, hasieran ikasle moduan, baina 1998tik irakasle moduan ere bai. Gero eta parte hartze handiagoa hartu zuen eta horren frogak dira, 2014an Informatika sail horren sailburua bihurtu zela eta Informatikari Euskaldunen Bilkuretako arduraduna izan dela 2003, 2015 eta 2018an.

## Dibulgazioa 
Hainbat mediotan aritzen da maiz teknologien inguruko iritzi-artikulurekin eta informatikari buruz dibulgazioa egiten, besteak beste, Gaur astekarian eta sarean.eus atarian. Euskal komunitate zientifikoaren Inguma datu-basean, bere 5 hitzaldi baino gehiago bildu dira. *Informatikaren irakaskuntza lehen eta bigarren hezkuntzan* mintegiaren koordinatzaile izan da.

## e-makumeak 
Informatikako Ingeniaritzan emakumeek duten egoeraz informazioa biltzeko eta zabaltzeko e-makumeak bilguneko partaidea izan da hainbat urtez. **Larrazak** azpimarratu izan du emakume informatikariek beren lana azaltzen dutenean gehienetan agertu dela zein garrantzitsua zaien jendearekiko harremana. Historian zehar izan diren emakume informatikari ospetsuen lana argitara ekartzeaz gain, gaurko emakume informatikari moderno ospetsuen lanak ere azpimarratu izan ditu, baita eguneroko lanean lan informatiko isil eta eraginkorra egiten dutenena ere.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Donostiako Informatika Fakultatea
* Udako Euskal Unibertsitatea
* Pentsaera konputazionala

## Kanpo estekak 
* @elur_larraza: EdurneLarraza txio-kontua
* Inguma datu-basean Edurne Larraza Mendiluze. 15 ekarpen baino gehiago.
* Sarean.eus atarian Edurne Larraza.
* Donostiako Informatika Fakultateko DIFusio@ blogean Edurne Larraza. 15 elbiste baino gehiago.
* Informatikari buruz GAUR8 astekarian hainbat emakumeen artean argitaratutako artikuluak. 50 artikulu baino gehiago, Edurnerenak 5 baino gehiago
* «IEB2015 - YouTube»&#x20;*www.youtube.com*&#x20;(
Regina (abeslaria)

**Irena Jalšovec**, ezagunagoa **Regina** abeslari-goitizenaz, (Murska Sobota, Eslovenia, 1965eko uztailaren 4a) esloveniar abeslaria da. Esloveniaren izenean lehiatu zen 1996ko Eurovision Abesti Lehiaketan *Dan najlepših sanj* izeneko abestiarekin.

## Diskografia 
* *Regina* (1988)
* *Novo leto* (1998)
* *Ave Maria* (1991)
* *Liza ljubi jazz* (1994)
* *Religija ljubezni* (1995)
* ''Dan najlepših sanj (Eurosong '96 - Slovenian entry)* (1996)
* *Dan najlepših sanj* (1996)
* *Moje ime* (2000)
* *Čaša ljubezni* (2003)
* *Tebe pa ni* (2012)
* *Ljubezen beži'' (2015)
Tatjana Mihhailova-Saar

**Tatjana Mihhailova-Saar**, ezagunagoa **Tanja** abeslari-goitizenaz, (Kaliningrad, Errusia, 1983ko ekainaren 19a) estoniar abeslari eta aktorea da. 2014an Estoniaren izenean lehiatu zen 2014ko Eurovision Abesti Lehiaketan *Amazing* izeneko abestiari ahotsa jarriz.

## Diskografia 
### Diskoak 
* *Jz Belle (2004)
* *Teemant (2006)
* *Gemini (2012)
* *Amazing EP (2014)
* ''Elan Päev Korraga (2015)
Bedivere

Bretainiako materian, Sir **Bedivere** (,  edo ; ; ) excalibur Aintzirako andreari itzuli zion Mahai Biribileko zalduna da. Artur erregearen mariskala da eta, askotan, Sir Kayrekin lotzen dute. Sir Lucan anaia eta Griflet lehengusua ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Katrin Siska

**Katrin Siska** (Tallinn, Estonia,
1983ko abenduaren 10a) estoniar abeslari eta modeloa da. Gaur egun Vanilla Ninja musika taldean abeslari dabil.

2002an Vanilla Ninja musika taldea sortu zuen kideetako bat izan zen Lenna Kuurmaa, Maarja Kivi eta Piret Järvisekin batera.

2009an Estoniako Zentroko Alderdiarekin bat egin zuen.
Bors

[thumb|eskuinera|400px|[Galahad, Bors Gaztea eta Pertzeval Graal Santua bereganatuz]]

Bretainiako materian, Sir **Bors** (,  ahoskatua; ) bi zaldunen izena da, bata bestearen aita. Bors Zaharra Galiako erregea da eta Bors Gaztea, berriz, Mahai Biribileko zaldun bat.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bors (argipena)

**Bors** kondaira arturikoaren bi zaldunen izena da.

**Bors** izan daiteke:
* Bors (Baignes-Sainte-Radegondeko kantonamendua), Charente departamentuko udalerria, Frantzian;
* Bors (Montmoreau-Saint-Cybardeko kantonamendua), Charente departamentuko udalerria, Frantzian;
* Bors (Iran), Irango hiria.
Piret Järvis

**Piret Järvis** (Tallinn, Estonia,
1984ko otsailaren 6a) abeslari, gitarra-jotzaile eta telebista aurkezlea da. 2002an Vanilla Ninja musika taldea sortu zuen kideetako bat izan zen Lenna Kuurmaa, Maarja Kivi eta Katrin Siskarekin batera, eta harrezkero taldean jarraitzen du.

Gaur egun Eesti Televisioon telebista kate publikoan aurkezle dabil.
Errege Arrantzalea

Bretainiako materian, **Errege Arrantzalea** edo **Errege Zauritua** () Graal Santua babesten duen leinu baten azken kidea da. Berere bizitzari buruzko kondairak ezberdinak badira ere, denetan erregeak hanka zauritua ditu eta ezin da mugitu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Juliana Pasha

**Juliana Pasha** (Albania, 1980ko maiatzaren 20a) albaniar abeslaria da. 2010eko Eurovision Abesti Lehiaketara joan zen Albaniako ordezkari ''It's All About You* abestia kantatzera.

## Diskografia 
* *It's All About You'' (2010)
Gawain

Bretainiako materian, Sir **Gawain** (,  ahoskatua; ,  ahoskatua) Artur erregearen iloba eta Mahai Biribileko zalduna da. Morgause aztia eta Lot erregearen semea, bere kondaira *Sir Gawain eta Zaldun Berdea* izeneko erromantzean agertzen da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aurela Gaçe

**Aurela Gaçe** (Vlorë, Albania,
1974ko urriaren 16a) albaniar abeslaria da.
2011ko Eurovision Abesti Lehiaketan parte hartu zuen Albaniaren izenean eta *Feel the Passion* kanta abestu zuen.

## Diskografia 
### Diskoak 
* *Oh Nënë* (1998)
* *The Best* (1998)
* *Tundu Bejke* (2001)
* *Superxhiro* (2001)
* *Mu Thanë Sytë* (2008)
* *Paraprakisht* (2012)

### Singleak 
## Kanpo estekak
Kejsi Tola

**Kejsi Tola** (Tirana, Albania, 1992ko otsailaren 5a) albaniar abeslaria da. 2007an *Ethet* (Albaniako Idoloa) telebista-lehiaketa irabazi zuen. 2009an Albaniako ordezkari joan zen Moskun egin zen Eurovision Abesti Lehiaketara *Carry Me In Your Dreams* abestia antzeztera.
Joanes bereterra

**Joanes bereterra** () XII. eta XVII. mendeen arteko kroniketan eta elezaharretan agertzen zen balizko patriarka eta errege kristaua izan zen. Kondaira hauen arabera, bere nestoriotar erresuma musulmanen eta ekialdeko paganoen artean zegoen. Gainera, Joanes Errege Magoen ondorengo zuzena zen eta bere erresuman izaki fantastiko eta hainbat mirari zeuden.

## Historia 
Hasieran, Joanesen erresuma Indiakoa zela uste zen. Garai hartan, uste zen kristauek lur horiek ebanjelizatzea lortu zutela, eta John izeneko apaiz batek gobernatzen zuela. Ziurrenik, Tomas Apostoluaren bidaiak, ''Thomas's Actes* bezalako obretan dokumentatuak kondairarako oinarri gisa balio izan zuten. Leku ezberdinetan kokatu zuten Joanesen erresuma. Mongolia eta gero, erregea Asia erdialdean kokatu zuten. Azkenean, Portugalgo esploratzaileak ziur zeuden Etiopian aurkitu zutela. Bizantzioko enperadoreak eta aita santuak figura misteriotsu horren hainbat mezu jaso zituzten, berak deskribatzen baitzuen bere jaien handitasuna eta aberastasuna.

Joanesen Erresumaren bilaketa, bilaketa objektibo bat bihurtu zen, eta horrek belaunaldiko abenturazaleen irudimena piztu zuen. Europako kristauentzat Elizaren unibertsaltasunaren sinboloa zen, kultura eta geografia gainditzen zituen gizateria guztia barneratzeko, etnien eta erlijioen arteko tentsioen artean ikuspegi hori gertaera oso ezohikoa bihurtu zen. Zenbait tradizio kristauren arabera, Ebanjelioan "Ekialdeko morroi gisa" agertzen direnak Joanesen erreinu berberetatik zetozen eta Asiako urruneko herrialde honetan Grial Santua zegoen.

Joanesen kondairak Behe Erdi Aroko esplorazio bidaietan eragina izan zuen. XV. mendean portugaldarrek Afrikan Etiopiako erreinu kristauarekin harremanetan jarri zirenean, erreinu hori topatu zutela pentsatu zuten, Etiopiako *negus* edo *negus negusti* (erregeen errege) Joanes mitikoa zela pentsatu zuten. Beste kondaira batzuk Joanes Juan Apostoluarekin identifikatzen dute. Joanes Ebanjelioaren 21. kapituluan oinarrituta, Juan Apostolua ez zela sekula hil eta Erdi Aroan bizirik jarraitzen zuela.

## Bibliografia 
* Villarubia Mauso, Pablo (2007). *El fantástico reino del Preste Juan''. Aguilar.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dilara Kazimova

**Dilara Kazimova** edo **Dilarə Kazımova** (Baku, Azerbaijan,
1984ko maiatzaren 20a) azerbaijandar abeslari eta aktorea da. Azerbaijanen izenean lehiatu zen 2014ko Eurovision Abesti Lehiaketan *Start a Fire* izeneko abestiarekin.

## Filmografia 
## Kanpo estekak
Jimmy Arrabit

**Erramun "Jimmy" Arrabit** (Donaixti, Nafarroa Beherea, 1954) donaixtiar bateria-jotzailea da.

## Bizitza 
Hamabi urte zituela hasi zen bateria jotzen. Bere aita akordeoi jotzailea zen eta ezkontza bat animatzeko bateria jolea behar zuela eta, Jimmyri eskatu zion horretan laguntzeko. Ordutik ez dio utzi bateria jotzeari.

Egiazko izena Erramun da. Jimmy ezizena Guk taldeko Beñat Davantek jarri zion, izan ere, Jimmy Hendrixen entzule porrokatua baitzen.

## Ibilbidea 
Entzute handia izan dute hainbat euskal taldeekin eta musikariekin jo du, hala nola, Itoiz, Minxoriak, King Mafrundi, Anje Duhalde, Niko Etxart eta berak sortutako Jimmy Arrabit Trio.

Lehen taldeetakoa Tinka izan zuen, Niko Etxartekin batera 1972an sortua.

1981. urtean Itoitz taldean sartu zen. Taldearekin sortutako lehen diskoa *Musikaz blai* izan zen eta *Egun motela* kantuaren lehen ideia Arrabitena izan zen.

## Erreferentziak
Albaniar

**Albaniarra** () Balkanetan jatorria duen herriko kidea da. Gehienak Albanian, Kosovon eta inguruko herrialdetan bizi dira. Ez dute diaspora handia baina bai komunitate batzuk Europan eta Amerikan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ajda Pekkan

**Ayşe Ajda Pekkan**, ***Superstar*** ezizenaz ere ezaguna, (Istanbul, Turkia, 1946ko otsailaren 12a) turkiar pop abeslari eta aktorea da. Turkiaren izenean lehiatu zen 1980ko Eurovision Abesti Lehiaketan ''Pet'r Oil* izeneko abestiarekin.

## Diskografia 
### Diskoak 
* *Ajda Pekkan* (1968)
* *Fecri Ebcioğlu Sunar: Ajda Pekkan* (1969)
* *Ajda Pekkan Vol. III* (1972)
* *Süperstar* (1977)
* *Pour Lui* (1978)
* *Süperstar II* (1979)
* *Sen Mutlu Ol* (1981)
* *Sevdim Seni* (1982)
* *Süperstar III* (1983)
* *Ajda Pekkan ve Beş Yıl Önce On Yıl Sonra* (1985)
* *Süperstar IV* (1987)
* *Ajda 90* (1990)
* *Seni Seçtim* (1991)
* *Ajda 93* (1993)
* *Ajda Pekkan* (1996)
* *Cool Kadın* (2006)
* *Aynen Öyle* (2008)
* *Farkın Bu* (2011)
* *Ajda Pekkan & Muazzez Abacı'' (2014)

## Filmografia
Irandar herriak

**Irandar herriak** irandar hizkuntzez egiten duten herri multzoa da, Irango goi-ordokian jatorria duena. Lehen Eurasiako estepatik Ordos goi-ordokiraino hedatu ziren eta egun nagusienak persiarrak, kurduak eta paxtunak dira. Iran Handia izenekoan nahiko eragina dute.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Elena Risteska

**Elena Risteska** (Skopje, Mazedonia,
1986ko apirilaren 27a) mazedoniar pop abeslaria da. 2006an Eurovision Abesti Lehiaketara joan zen Ipar Mazedoniako ordezkari *Ninanajna* izeneko abestiarekin.

## Diskografia 
### Diskoak 
* *Den i Nok* (2003)
* *192* (2006)
* *Milioner* (2008)
* *The Very Best of ... Elena Risteska* (2009)
* *Bez Šminka* (2016)
Sopo Gelovani

**Sopo Gelovani** () (Tbilisi, Georgia, 1984ko martxoaren 21a) georgiar abeslaria da. 2013an Eurovision Abesti Lehiaketara Georgiako ordezkari joan zen, Nodi Tatixvilirekin batera, *Waterfall* abestiarekin.

## Erreferentziak
Tamara Gatxetxiladze

**Tamara "Tako" Gatxetxiladze** () (Tbilisi, Georgia, 1983ko martxoaren 17a) georgiar abeslaria da. 2017an joan da Georgiako ordezkari Eurovision Abesti Lehiaketara *Keep the Faith* abestiarekin.

## Erreferentziak
Natalia Barbu

**Natalia Barbu** (Bălți, Moldavia,
1979ko abuztuaren 22a) abeslaria da. 2007ko Eurovision Abesti Lehiaketan parte hartu zuen Moldaviaren izenean *Fight* izeneko abestia antzeztera.

## Diskografia 
### Diskoak 
* *Între ieri și azi* (2001)
* *Zbor De Dor* (2003)
* *Fight - Best of Natalia Barbu* (2009)
* *Sunt fată de măritat* (2009)
Olta Boka

**Olta Boka** (Tirana, Albania,
1991ko irailaren 13a) albaniar abeslaria da. 2008an Albaniako ordezkari joan zen 2008ko Eurovision Abesti Lehiaketara *Zemrën e lamë peng* abestia antzeztera.
Aixeberri

**Aixeberri** Bilboko konpartsa euskalduna da, Otxarkoagako auzoan aktiboki parte hartzen du era dezberdinetan: Maiatzean ospatzen diren umeentzako jardunaldietan, jaietan sukaldaritza leihaketa antolatzen eta auzoan lanean dabiltzan elkarte ezberdinei laguntzen (Tendel, Otxartabe…).

Kirola ere Aixeberriren oinarri garrantzitsu bat izanik, “Club de Baloncesto Amigos de Otxarkoaga” saskibaloi taldea babesten du eta 2012.an Aixemendi mendi taldea sortu zuen.

## Historia 
Mendira igotzeko, afaltzeko, solasean ibiltzeko…elkartzen zen lagun talde bat zen, eta 1996an aurrerapauso bat ematea erabaki zuen eta elkarte bihurtu, beraien burua ezagutarazteko eta, Bilboko Aste Nagusian parte hartzeko.

Hainbat lehiaketa gastronomikoetan 40 garaikur baino gehiago lortu ditu, hainbat sari aratusteetan, konpartsa parte hartzaileenaren garaikurra eta ur jokoetan bandera urdin bat ere bai.

## Txupinerak 
Sonia Charcan konpartsakide kazetaria Aste Nagusiko Txupinera izan zen 1997an Aixeberri izenean. Unai Iturriaga izan zen urte hartako pregoilaria. Orduan hasi zen erabiltzen *Badator Mari jaia* abestia, Edorta Jimenezen hitzak eta Kepa Junkeraren musika moldaketak dituena. Sonia Charcan zazpi urterekin Abesbatza konpartsako kidea izan zen 1978an Bilboko lehen Aste Nagusian. konpartsa horrek 1982ra bitarte iraun zuen.

Saioa Dominguez konpartsakide biokimikaria Bilboko Aste Nagusiko Txupinera izan zen 2018an  Aixeberri konpartsaren izenean. Zorion Egileor izan zen urte hartako pregoilaria. bukaeran Konpartsen Koordinadorak Saioa eta Zorion  zoriondu zituen astean zehar egindako lanarengatik. Fin ibili ziren eta prestutasun handiz jai herrikoi hauen ikono izan ziren. Saioa 2000tik da Aixeberri  kidea.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Sonia Charcan 

* Saioa Dominguez,

## Kanpo estekak 
* Bilboko konpartsen webgune ofiziala
Munduko Jendeak

**Munduko Jendeak** Bilboko konpartsa bat zen. Konpartsa gisa, biolentziarik gabeko gizarte anitz, ekitatibo eta justu baten garapen sozial, ekonomiko, politiko eta kulturalean eragina izango duten harreman eta elkarguneak ezartzea planteatzen zuen.

Elkargune horiek elkarrizketaren eta elkar ezagutzaren bidez balorazio kulturala, errespetua, laguntasuna eta profesionaltasun harremanak bideratu zituzten.

## Historia 
Kohesio eredu anitz eta multikultural baten zati gisa, Bilbo eta Bizkaiko gizartean aktiboki parte hartu nahi zuten kultura ezberdinetako herritarren batura izan zen. Elkarbizitzearen erronka konpartsaren kezka izan zen beti eta konpartsa honen iritzian, horrek antolakuntza modu ezberdinak eskatzen zituen.

36 erakunde eta taldek osatzen zuten “Gentes del mundo” federazioak kultura ezberdinetako pertsona migrariak, euskal gizartearen bereizgarri den aniztasunean laguntzeko erabakigarriak zirela uste zuten.
 
2018an, kideen arteko tirabiren ondorioz desagertu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Bilboko konpartsen webgune ofiziala
Piztiak (konpartsa)

**Piztiak** Bilboko konpartsa bat da. Konpartsa hau antiespezista da eta animalia sufrimendurik gabeko jai herrikoiak, partehartzaileak eta parekideak aldarrikatu nahi ditu Bilboko esparrurako.

Urte osoan zehar animalien eskubideak aintzat hartzeko eta hauenganako errespetuaren alde kontzientziatzeko arloak garatzen dituzte: hitzaldiak antolatzen, hainbat kontzientziazio kanpainak, sukaldaritza begano tailerrak…

Piztiaken kamisetak mugimendu antiespezistaren koloreak daramatza: berdea eta beltza. Aurrekaldean Piztiaken logoa darama, mugimenduaren nazioarteko sinboloa adierazten duena: ukabila eta erpea. Atzekaldean, “Animaliak askatu” daramate idatzita.

## Historia 
Piztiak 2012an sortu zen animalien eskubideen aldeko zenbait erakundetan ziharduten pertsonen batzearekin. Helburua bilgune bat sortzea eta lanerako espazio komun bat sortzea izan zen gizartean animalien mugimenduari ordezkaritza bat eman nahian. Gainera beste gizarte mugimenduekin harremanak sortzea eta gizartera balore etiko batzuk gerturatzea bilatzen zen.
Piztiak konpartsa animalistatik etikan, errespetuan eta gizarte bidezkoago baterako eboluzioan oinarritutako jai herrikoi eta parte hartzaileen aldeko apustua egiten dute.
 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Bilboko konpartsen webgune ofiziala
Love Exposure

2006ko Sion Sono japoniar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia 
Honda Yu guraso katolikoak dituen nerabe bat da, eta bizitza bakean eta modu ordenatuan egiten saiatzen da. Haren aita, Tetsu, apaiz katoliko bihurtu zen emaztearen heriotzaren ondoren, eta bere eliza sortu zuen.

## Aktoreak 
* Takahiro Nishijima: Yū Honda
* Hikari Mitsushima: Yōko Ozawa
* Sakura Ando: Aya Koike
* Makiko Watanabe: Kaori Fujiwara
* Atsuro Watabe: Tetsu Honda

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Akarui Mirai

2003ko Kiyoshi Kurosawa japoniar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia 
Yūji Nimura eta Mamoru Arita fabrika bateko bi langile dira. Fujiwara buruzagi tiranikoaren kontrolpean daude. Egun batean, Mamoruk Nimuraren esku utziko du bere marmoka, zaindu dezan, eta Fujiwara erailtzea erabakiko du.

## Aktoreak 
* Joe Odagiri – Yūji Nimura
* Tadanobu Asano – Mamoru Arita
* Tatsuya Fuji – Shinichiro Arita
* Takashi Sasano – Mr. Fujiwara
* Marumi Shiraishi – Mrs. Fujiwara
* Sayuri Oyamada
* Hanawa
* Ryo Kase
* Yoshiyuki Morishita
* Sakichi Sato

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kirishima, bukatsu yamerutteyo

2012ko Daihachi Yoshida japoniar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia 
Kirishima, boleibol klubeko izarra, misteriotsuki desagertu da. Haren neska-lagunak, Risak, erantzunik jasoko ez duten SMSak bidaliko dizkio. Haren lagun minenak, Hirokik, ez du ulertuko zergatik jokatu duen Kirishimak horrela, eta irudituko zaio denek espero dutela berak azalpenak ematea.

## Aktoreak 
* Ryunosuke Kamiki: Ryoya Maeda
* Ai Hashimoto: Kasumi
* Masahiro Higashide: Hiroki Kikuchi
* Suzuka Ogo: Aya Sawajima
* Kurumi Shimizu: Mika Miyabe
* Mizuki Yamamoto: Risa
* Mayu Matsuoka: Sana
* Motoki Ochiai: Ryuta

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Miss ZOMBIE

2013ko Sabu japoniar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia 
Etorkizuneko Japonian, zonbiak otzandu dituzte, eta maskota eta mirabe gisa erabiltzen dituzte. Teramoto doktoreak eta haren emazte Shizukok zonbi birusaren biktima bat hartuko dute, Shara izenekoa, neskame aritzeko.

## Aktoreak 
* Toru Tezuka -Dr. Teramoto
* Ayaka Komatsu -Shara
* Makoto Togashi -Shizuko
* Riku Onishi -Kenichi

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mixel Ducau

**Mixel Ducau** (Baiona, 1951ko azaroaren 9a) Lapurdiko musikaria da. Jotzen dituen instrumentuen artean, besteak beste, gitarra, txirulak, saxoa, ttun-ttuna eta alboka daude. Ahotsak egin ohi ditu ere.

Ibilbide luzeko musikaria da eta 50 disko baino gehiagotan parte hartu du. Errobi taldean egin zen ezagun Anje Duhaldekin batera.

1984an Jean-Marie Ekairekin batera Orquesta Mondragon taldean sartu zen saxofoi-jole moduan eta haiekin bi urte egin zituen Espainian biran.

Joseba Tapiarekin Zaldibobo taldea sortu zuen rocka eta tradizioa nahastuz. 2003an, Caroline Phillipsekin batera, Bidaia taldea sortu zuen.

TikTara munduko musika taldean ere jotzen du saxoa gaur egun eta konponketak egiten dizkio Oreka Tx taldeari.

2016an proektu berri bati ekin zion, Tosta Banda izena duena. Bertan zazpi hizkuntza gutxitutako partaideak daude. Mixel Ducau bandaren musika zuzendaria da.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Ipar Euskal Herriko abeslariak

## Kanpo estekak
Rokugatsu no hebi

2012ko Shinya Tsukamoto japoniar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia 
Rinko Tatsumi hogeita hamar urteko emakume isil bat da. Osasun-etxe batean egiten du lan, telefono-zerbitzu batean aholkuak ematen, eta negozio-gizon arrakastatsu batekin dago ezkonduta.

## Aktoreak 
* Asuka Kurosawa: Rinko Tatsumi
* Yuji Kohtari: Shigehiko
* Shinya Tsukamoto: Iguchi
* Masato Tsujioka
* Susumu Terajima
* Tomorowo Taguchi

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Soko nomi nite hikari kagayaku

2014ko Mipo O japoniar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia 
Japoniako portu-hiri batean, Tatsuo Satok, iraganak traumatizatutako gizon batek, nora ezean ematen ditu egunak eta konortea galdu arte edanez gauak. Joko-areto batean denbora-pasan dagoela, Takuji Ohshiro ezagutuko du.

## Aktoreak 
* Go Ayano: Tatsuo Sato
* Chizuru Ikewaki: Chinatsu Ohshiro
* Masaki Suda: Takuji Ohshiro
* Kazuya Takahashi: Nakajima
* Shohei Hino: Matsumoto
* Hiroko Isayama: Kazuko Ohshiro
* Taijiro Tamura: Taiji Ohshiro

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Blind Adventure

***Blind Adventure*** 1933ko Ernest B. Schoedsack estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia 
Richard Bruce, AEBetako biztanle aberats bat, oporretan da Londresen. Bertan, noraezean dabil laino artean «benetako bizitza ingelesean» murgiltzeko asmoz.

## Aktoreak 
* Robert Armstrong - Richard Bruce
* Helen Mack - Rose Thorne
* Roland Young - Holmes the Burglar
* Ralph Bellamy - Jim Steele
* John Miljan - Regan, Gang Leader
* Beryl Mercer - Elsie, the Maid
* Tyrell Davis - Gerald Fairfax
* Henry Stephenson - Major Archer Thorne
* Laura Hope Crews - Lady Rockingham
* Forrester Harvey - Coffee Wagon Proprietor
* Marjorie Gateson - Mrs. Grace Thorne
* John Warburton - Reggie
* Phyllis Barry - Gwen

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Chang: A Drama of the Wilderness

***Chang: A Drama of the Wilderness*** 1927ko Merian C. Cooper eta Ernest B. Schoedsack estatubatuar zinema zuzendarien film dokumentala da.

## Sinopsia 
Siamgo mugaldeko oihanean bizi da Kru, familiarekin eta ahuntzarekin, giboi batekin eta uretako bufalo batekin, oihaneko animalia basatien mehatxupean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dr. Cyclops

***Dr. Cyclops*** 1940ko Ernest B. Schoedsack estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia 
Lau esploratzailek Peruko oihanetan elkartzeko deialdia jasoko dute zientzialari bikain baten eskutik: Thorkel doktorea.

## Aktoreak 
* Albert Dekker: Dr. Thorkel
* Thomas Coley: Bill Stockton
* Janice Logan: Dr. Mary Robinson
* Charles Halton: Dr. Bulfinch
* Victor Kilian: Steve Baker
* Frank Yaconelli: Pedro
* Paul Fix: Dr. Mendoza
* Frank Reicher: Professor Kendall

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hannah Mancini

**Hannah Leah Mancini** (Los Angeles, Kalifornia, Ameriketako Estatu Batuak, 1980ko urtarrilaren 22a) Eslovenian bizi den estatubatuar abeslaria da. Esloveniaren izenean lehiatu zen 2013ko Eurovision Abesti Lehiaketan *Straight into love* izeneko abestiarekin.

## Diskografia 
* *Straight into Love*