Sapporo Dome

Sapporo, Hokkaido, Japoniako estadioa da, eta, batez ere, beisbolerako eta futbolerako erabiltzen da. Hokkaido Nippon-Ham Fighters beisbol taldearen eta Hokkaido Consadole Sapporo futbol elkartearen etxeko zelaia da]] 2020ko Udako Olinpiar Jokoetarako futbol gunea izan zen, eta 2017ko Asiako Neguko Jokoen inaugurazio ekitaldirako eta 2019ko Errugbi Mundu-Kopako 2 partidetarako era erabili zen. Estadioa 2002ko FIFA Mundu-Kopako egoitza izan zen. Kupula 2030eko Neguko Olinpiar Jokoetarako estadio gisa erabiliko da Sapporok bere eskaintzan arrakasta lortzen badu.

## Historia 
thumb| Sapporo Dome neguan
Sapporo Dome 2001ean ireki zen 41.580 eserlekurekin. Estadioak hiru partida hartu zituen 2002ko FIFA Mundu-Kopan, Alemania - Saudi Arabia, Argentina - Ingalaterra eta Italia - Ekuador; hiru partidak len itzulian izan ziren.

Domeak, otsailaren 22an, 2007ko FIS Nordic World Ski Txapelketaren hasiera ekitaldiak  hartu zituen, eta, martxoaren 4an, txapelketen amaiera ekitaldiak antolatu zituen. Historia ere egin zuen, bai estaliko zein gaueko eski-probak lehen aldiz egin baitziren munduko txapelketan edo Neguko Olinpiar Jokoetan iraupen-eskiko esprintetan (gizonezkoen eta emakumezkoen banakako eta gizonezkoen eta emakumezkoen arteko lehiaketekin), eta 7,5 km esprint proba Nordic konbinatuan. Elurra sortzeko, estadioak bere belarra aldatzeko sistema erabili zuen eski lehiaketetan elurra egiteko prozesua errazteko. Inaugurazio ekitaldian, Maki Ohgurok, Sapporoko bertako artistak, parte hartu zuen, eta japoniar danbor erakustaldiak eta tokiko ohiturak eta tradizioak omentzen zituzten beste emanaldi batzuk izan ziren. Txapelketetarako, eserlekuen edukiera 30.000ra murriztu ziren.

Dome etapa super berezi gisa erabili zen Japoniako Rallyan 2008an eta 2010ean.

2009. urtearen amaieran, aforoa 53.796ra arte handitzeko aukera zuten berrikuntzak amaitu ziren. Eraberritze hauek janari saltoki gehiagorako lekua, bideo-pantaila gehigarri bat, bi aldagela gehigarri (NFL International Series-en denboraldi-aurreko partidak egokitzeko, talde bakoitzeko gehienez 75 jokalari dituztenak) eta komunikabide-eremu gehiago erantsi zituzten bulego-eraikin berrien parte gisa estadiora. Berrikuntza horien baitan, arearen azalera bera murriztu zen eserleku gehiago izateko.

2023an hasita, kupula futbolerako soilik izango da, Hokkaido Nippon-Ham Fighters-ek bere estadioa eraikitzen ari baita Kitahiroshiman, Hokkaido.

## Azalera erretiragarria 
Domea bi gainazal guztiz ezberdinen artean aldatzen da: beisbol partidak azpiko belar artifizialeko zelaian jokatzen dira, eta futbol partidak, berriz, estadioan sartu, eta kanpora irristatzen den belar-zelaian egiten dira behar bezala.

Beisboletik futbolera bihurtzea, beisbol zelaiaren belar artifiziala biltegiratzearekin hasten da. Amaitutakoan, beheko ontziko harmaila multzo bat biratzen da beisbolerako posizio angelu batetik posizio paralelo batera. Eraikinaren  mutur batean dauden kaikua nagusien eserleku multzo bat atzera egiten da, eta futbol zelaia estadioan sartuko da. Ondoren, beheko kaikua 90 gradu biratzen da. Futboletik beisbolerako bihurketa alderantziz gertatzen da. Eserlekuak atzera egin direla eta, Estadioak 40.476ko edukiera du beisbol partidak egiteko.

Irristaketa-zelaiak dituzten beste estadio batzuk honako hauek dira: Herbehereetako GelreDome, Alemaniako Veltins-Arena, Londresko Tottenham Hotspur Stadiumeko zelaia banatua, Estatu Batuetako Glendaleko State Farm Stadium, Arizona eta Paradise, Nevadako Allegiant Stadium, Estatu Batuetan. Hala ere, lau instalazio hauek ez bezala (Allegiant Stadum-a izan ezik), Sapporo Domeak estalki finkoa du.
Fitxategi:Sapporo Dome moving pitchjpg.jpg|Belar zelai erretiragarria estadioaren kanpoaldean erakusten da
Fitxategi:Sapporodome201108171.JPG|Futbol zelaia estadio barruan instalatuta, futbol partida batean.
Fitxategi:Sapporo dome view from seats.jpg|Estadioaren barruan beisbol partida batean.

## Xehetasunak 
* Izena: Sapporo Dome
* Edukiera: 41.484 / 40.476
* Etxeko taldeak: Hokkaido Consadole Sapporo, Hokkaido Nippon Ham Fighters
* Amaiera: 2001eko martxoa
* Lekua: Sapporo hiria, Hokkaido, Japonia
* Kupularen Azalera: 53.800 m² Azalera Guztira: (Open Arena) 92.453 m²
* Teilatu-diametroa: 245 m Harmailaren inklinazioa: Gehienez. 30°-ko angelua
* Arkitektoa: Hiroshi Hara
## Sarbidea 
* Tōhō Linea: Fukuzumi geltokitik 10 minutura oinez.

## Kirol partida nagusiak 
### 2002ko FIFA Mundu-kopa 
### 2019ko Errugbiko Mundu-kopa 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
Japoniako beste kupula estadio batzuk:
* Fukuoka Yahoo! Japoniako Kupula Fukuokan (teilatu erretiragarria)
* https://en.wikipedia.org/wiki/Nagoya_Dome Nagoyan
* https://en.wikipedia.org/wiki/Osaka_Dome Osaka
* Ōita estadioa edo "Big Eye" Oita prefekturan (teilatu erretiragarria)
* https://en.wikipedia.org/wiki/Tokyo_Dome Tokioko

## Kanpo estekak 
* (in English) Dome website
* (in English) World Stadiums — Stadium Design — Sapporo Dome Stadium in Sapporo