open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Zo'e hizkuntza

'''Zo'e''', Paran, Cuminapanema eta Erepecuru ibaien artean aurkitzen den herri indigenean, hitz egiten duten hizkuntza da.

Zo'e-ak Tupi enborreko Tupi-Guarani familiako hizkuntzaren hiztunak dira. Biztanleria guzita elebakarra da, kanpotarren irratian entzundako portugeseko hitz batzuk dakiten gazteek izan ezik. Emerillon hizkuntzarekin hainbat antzekotasun ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bruno Ferraz das Neves

**Bruno Ferraz das Neves** (1984ko ekainaren 11 - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Consadole Sapporo.

## Kanpo estekak 
*
Lynstone

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Bude udalerritik hurbil.

## Kanpo estekak
Diogo Correa de Oliveira

**Diogo Correa de Oliveira** (São Bernardo do Campo, 1983ko apirilaren 8a - Maringá, 2021eko ekainaren 9a) Brasilgo futbolaria izan zen.

Hainbat futbol taldetan jokatu zuen, esaterako Consadole Sapporo eta Tokushima Vortis.

## Kanpo estekak 
*
Taku Ushinohama

**Taku Ushinohama** (, 1992ko uztailaren 14a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Avispa Fukuoka eta Grulla Morioka.

## Kanpo loturak 
*
Takayuki Mae

**Takayuki Mae** (, 1993ko irailaren 16a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Consadole Sapporo eta Kataller Toyama.

## Kanpo loturak 
*
Rafael Ramazotti de Quadros

**Rafael Ramazotti de Quadros** (1988ko irailaren 8a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Avispa Fukuoka.

## Kanpo estekak 
*
Marazanvose

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Zelah herriaren hegoaldean.

## Kanpo estekak
Masaya Suzuki

**Masaya Suzuki** (, 1988ko maiatzaren 9a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock eta SC Sagamihara.

## Kanpo estekak 
*
Takashi Kasahara (1988)

**Takashi Kasahara** (, 1988ko azaroaren 21a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock.

## Kanpo loturak 
*
Romero Frank

**Frank Lark Romero Berrocal** (1987ko abuztuaren 19a - ) Peruko futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock eta Montedio Yamagata.

## Kanpo estekak 
*
Mariano Trípodi

**Mariano Trípodi** (1987ko uztailaren 3a - ) Argentinako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tochigi SC.

## Kanpo estekak 
*
Vilmar da Cunha Rodrigues

**Vilmar da Cunha Rodrigues**, ***Sabia*** (1982ko azaroaren 2a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tochigi SC eta Matsumoto Yamaga FC.

## Kanpo estekak 
*
Satoru Hoshino

**Satoru Hoshino** (, 1989ko otsailaren 4a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Thespakusatsu Gunma eta FC Machida Zelvia.

## Kanpo estekak 
*
Hiroto Yamamoto

**Hiroto Yamamoto** (, 1988ko urriaren 16a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Thespa Kusatsu eta Kagoshima United FC.

## Kanpo estekak 
*
Sander van Gessel

**Sander van Gessel** (1976ko azaroaren 4a - ) Herbehereetako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako JEF United Chiba.

## Kanpo estekak 
*
Merther Lane

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, St Michael Penkevil parrokian.

## Kanpo estekak
Shuji Fujimoto

**Shuji Fujimoto** (, 1988ko apirilaren 10a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako JEF United Chiba eta Gainare Tottori.

## Kanpo estekak 
*
Sai Kanakubo

**Sai Kanakubo** (, 1989ko urtarrilaren 11 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock eta V-Varen Nagasaki.

## Kanpo estekak 
*
Colin Killoran

**Colin Killoran** (, 1992ko apirilaren 7a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy eta Giravanz Kitakyushu.

## Kanpo loturak 
*
Millook

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko kostaldeko herrixka eta haran bat da, Poundstock parrokian.

## Kanpo estekak
Koki Takenaka

**Koki Takenaka** (, 1992ko irailaren 8a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy.

## Kanpo estekak 
*
Manoel Afonso Júnior

**Manoel Afonso Júnior** (1991ko azaroaren 14a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gamba Osaka.

## Kanpo estekak 
*
Mongleath

'''''', , Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Budock Water parrokian.

## Kanpo estekak
Kenji Arabori

**Kenji Arabori** (, 1988ko uztailaren 31 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tochigi SC eta Montedio Yamagata.

## Kanpo estekak 
*
Luiz Diallisson de Souza Alves

**Luiz Diallisson de Souza Alves**, ***Apodi*** (1986ko abenduaren 13a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy.

## Kanpo estekak 
*
Ken Iwao

**Ken Iwao** (, 1988ko apirilaren 18a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shonan Bellmare eta Tokushima Vortis.

## Kanpo estekak 
*
Mount Pleasant (Kornualles)

**Mount Pleasant**, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Roche parrokian.

## Kanpo estekak
Yuzo Iwakami

**Yuzo Iwakami** (, 1989ko uztailaren 28a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shonan Bellmare eta Omiya Ardija.

## Kanpo loturak 
*
Yusuke Tanahashi

**Yusuke Tanahashi** (, 1987ko apirilaren 9a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kataller Toyama.

## Kanpo loturak 
*
Ryuji Sugimoto

**Ryuji Sugimoto** (, 1993ko ekainaren 1a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy.

## Kanpo estekak 
*
Akihiro Noda

**Akihiro Noda** (, 1988ko irailaren 5a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu eta Fukushima United FC.

## Kanpo loturak 
*
Rafael Caetano de Almeida

**Rafael Caetano de Almeida** (1991ko uztailaren 12a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu.

## Kanpo estekak 
*
Nancemellin

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Gwinear-Gwithian parrokian.

## Kanpo estekak
Ryusuke Sakai

**Ryusuke Sakai** (, 1988ko irailaren 7a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kyoto Sanga FC eta Matsumoto Yamaga FC.

## Kanpo estekak 
*
Yoshiaki Komai

**Yoshiaki Komai** (, 1992ko ekainaren 6a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kyoto Sanga FC eta Urawa Reds.

## Kanpo loturak 
*
Netherton (Kornualles)

**Netherton**, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Linkinhorne parrokian.

## Kanpo estekak
Hamed Koné

**Hamed Koné** (1987ko azaroaren 2a - ) Boli Kostako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gainare Tottori.

## Kanpo estekak 
*
Eijiro Mori

**Eijiro Mori** (, 1986ko apirilaren 8a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gainare Tottori eta Grulla Morioka.

## Kanpo loturak 
*
Katsunari Mizumoto

**Katsunari Mizumoto** (, 1990eko otsailaren 19a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gainare Tottori eta Kagoshima United FC.

## Kanpo estekak 
*
Makoto Mimura

**Makoto Mimura** (, 1989ko martxoaren 30a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Fagiano Okayama.

## Kanpo estekak 
*
Shuhei Matsubara

**Shuhei Matsubara** (, 1992ko abuztuaren 11 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kamatamare Sanuki eta Thespakusatsu Gunma.

## Kanpo estekak 
*
Ninnes (Kornualles)

**Higher Ninnes** eta **Lower Ninnes**, Ingalaterrako Kornualles konderriko bi herrixka dira.

## Kanpo estekak
Takanori Maeno

**Takanori Maeno** (, 1988ko apirilaren 14a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Ehime FC eta Kashima Antlers.

## Kanpo loturak 
*
Tatsuro Okuda

**Tatsuro Okuda** (, 1988ko irailaren 20a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sagan Tosu eta Júbilo Iwata.

## Kanpo loturak 
*
Kazuki Saito

**Kazuki Saito** (, 1988ko azaroaren 21a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Roasso Kumamoto eta Júbilo Iwata.

## Kanpo estekak 
*
Akira Katayama

**Akira Katayama** (, 1985eko uztailaren 24a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Roasso Kumamoto.

## Kanpo loturak 
*
Ivan Xavier de Santana

**Ivan Xavier de Santana** (1988ko maiatzaren 27a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Roasso Kumamoto.

## Kanpo estekak 
*
Nobuhito Ando

**Nobuhito Ando** (, 1986ko azaroaren 4a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Oita Trinita.

## Kanpo estekak 
*
Takaya Osanai

**Takaya Osanai** (, 1993ko ekainaren 15a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Consadole Sapporo.

## Kanpo loturak 
*
Alcides Pinto de Melo Junior

**Alcides Pinto de Melo Junior**, ***Juninho*** (1990eko otsailaren 20a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Consadole Sapporo.

## Kanpo loturak 
*
Human (The Killersen abestia)

***Human*** (euskaraz *Gizaki/ak*), The Killers estatubatuar rock taldearen abesti bat da. 2008ko *Day & Age* (*Egun eta Adin*) diskoaren barnean argitaratu zuten.

## Kanpo estekak 
* *Human* abestia entzungai, Youtube.com
Deyvid Sacconi

**Deyvid Franck Silva Sacconi** (1987ko apirilaren 10a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vegalta Sendai.

## Kanpo estekak 
*
Keita Fujimura

**Keita Fujimura** (, 1993ko irailaren 2a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vegalta Sendai.

## Kanpo estekak 
*
Ryuga Suzuki

**Ryuga Suzuki** (, 1994ko otsailaren 28a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kashima Antlers eta Ehime FC.

## Kanpo estekak 
*
Renato Cajá

**Renato Adriano Jacó Morais**, ***Renato Cajá*** (1984ko irailaren 15a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kashima Antlers.

## Kanpo estekak 
*
Yuya Miura

**Yuya Miura** (, 1989ko apirilaren 2a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako V-Varen Nagasaki.

## Kanpo loturak 
*
Carlinhos Paraíba

**Carlos Pereira Berto Júnior**, ***Carlinhos Paraíba*** (1983ko martxoaren 4a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Omiya Ardija eta Júbilo Iwata.

## Kanpo estekak 
*
Nemanja Vučićević

**Nemanja Vučićević** (,  ahoskatua; Belgrad, 1979ko abuztuaren 11 - ) Serbiako futbolari ohia da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako TSV 1860 München eta 1. FC Köln.

## Kanpo estekak 
*
Jecimauro José Borges

**Jecimauro José Borges**, ***Jeci*** (1980ko apirilaren 22a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Coritiba eta Kawasaki Frontale.

## Kanpo estekak 
*
René Santos

**René Ferreira dos Santos** (1992ko apirilaren 21a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kawasaki Frontale.

## Kanpo estekak 
*
Shun Takagi

**Shun Takagi** (, 1989ko maiatzaren 22a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kawasaki Frontale eta JEF United Chiba.

## Kanpo estekak 
*
Naoki Kawaguchi

**Naoki Kawaguchi** (, 1994ko maiatzaren 24a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Albirex Niigata eta Shimizu S-Pulse.

## Kanpo estekak 
*
Jymmy França

**Jymmy Dougllas França** (1984ko apirilaren 15a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shimizu S-Pulse eta Tokyo Verdy.

## Kanpo estekak 
*
Kohei Hattanda

**Kohei Hattanda** (, 1990eko urtarrilaren 8a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shimizu S-Pulse eta Vegalta Sendai.

## Kanpo estekak 
*
Yosuke Kawai

**Yosuke Kawai** (, 1989ko abuztuaren 4a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shimizu S-Pulse.

## Kanpo loturak 
*
Ryota Suzuki

**Ryota Suzuki** (, 1994ko otsailaren 10a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama F. Marinos eta Tokyo Verdy.

## Kanpo estekak 
*
Takaaki Kinoshita

**Takaaki Kinoshita** (, 1993ko ekainaren 11 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Júbilo Iwata.

## Kanpo loturak 
*
Abon

**Abon** hizkuntza Niger-Kongo hizkuntza bat da. Nigeria ekialdean hitz egiten da, Taraba estatuan, zehazkiago Sardauna tokiko gobernu eremuan. Ia ziurtzat jotzen da Kamerun eta Nigeriaren arteko mugaren bestaldean ere hitz egiten dela.

## Gaur egungo egoera 
1.000 hiztun zeuzkan 1973an.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kriptografo

**Kriptografoa** den pertsona kriptografian espezialista da; datuak enkriptatzeko autentifikatzeko eta datuen osotasuna bermatzeko sistemak diseinatzen dituen aditua da.

*Kriptologo* htzaren sinonimo gisa ere erabili ohi da, baina terminoaren zentzu zorrotzean kriptografoaren lana kriptologoarena baino murritzagoa da, kriptanalisia (babesak gainditzeko artea) ez baitu hartzen bere barruan.

## Kanpo estekak
Kyotaro Yamakoshi

**Kyotaro Yamakoshi** (, 1991ko martxoaren 18a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kawasaki Frontale eta Tochigi SC.

## Kanpo estekak 
*
Cataniako erromatar antzokia

**Cataniako antzoki erromatarra** Siziliako izen bereko hiriaren erdigunean dago. Antzokia II. mendean eraiki zen, zaharrago baten gainean, ziur aski I. mendekoa. Italiako bigarren handiena izan zen, Erromako Koliseoa ondoren.

## Deskribapena 
Nahiko ondo kontserbatuta dago nahiz eta oso egoera onean ez egon. Gutxi gorabehera diametroko 800 metro ditu. Cavea edo publikoa esertzeko anfiteatroa gorde da, baita ere orkestraren espazioa. Baita ere eszenaren alde batzuk ikus daitezke. Eraikitzeko material nagusia Etna sumendiko labaren arroka izan zen. Guztira 5000 ikusleentzako espazioa zegoen.

Denborarekin elementu asko galdu ditu. Esaterako, marmola eta estatuak XI. mendean desagertu ziren, Cataniako katedrala eraiki zenean hain zuzen. XX. mendean, 70. hamarkadan oraindik erabili izan zen, batez ere udako espektakuluak eskaintzeko. Gaur egun bisitatu daiteke baina erabilera eta kontserbazioa inguruan eraiki diren edifizioek mugatzen dute erabat.

Antzokitik gertu erromatar garaikoa den odeoi bat aurkitu da.

## Iruditegia 

Image:
Roman Theatre of Catania - Western Access.JPG|Mendebaleko sarrera.
Ambulacro del Teatro romano di Catania.jpg|Antzokiaren azpiko pasabidea.
Catania – Teatro Romano - panoramio (1).jpg|Kanpoko zehaztasuna.
Orchestra del Teatro romano di Catania.jpg|Orkestra.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Cataniako webgune ofiziala.
Alan Mineiro

**Alan Cássio da Cruz**, ***Alan Mineiro*** (1987ko irailaren 29a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Albirex Niigata.

## Kanpo estekak 
*
Bai

**Bai**, galdera bati erantzutean, baiezko esaldi baten ordain den hitza.

Bestetik, honakoa ere izan daiteke:
* Biztanleria Aktiboaren Inkestaren akronimoa.
* 白 (bái) txinatar karakterea.
* Bai (etnia), Txinako herria
* Bai (hizkuntza), bai etniaren hizkuntza
* Bai (Nepal), herrixka

## Erreferentziak
Takuya Kida

**Takuya Kida** (, 1994ko uztailaren 23a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Yokohama F. Marinos.

## Kanpo loturak 
*
Pisako katedrala

**Pisako katedrala** (italieraz: *Cattedrale Metropolitana Primaziale di Santa Maria Assunta*; *Duomo di Pisa*) Erdi Aroko katedral katolikoa da, Andre Mariaren Jasokundeari dedikatua eta estilo erromanikoan egina. Pisako artzapezpikuaren egoitza da.

Katedrala 1063an hasi zen eraikitzen, arkitektoa Buscheto zela. 1063an Siziliako musulmanen kontrako borrokan lortutako etekinak erabili ziren gastuak ordaintzeko. Katedralean osagai estilistiko desberdinak bildu ziren: klasikoak, Lonbardiakoak, Bizantziokoak eta islamikoak, garaiko Pisako merkatarien joan-etorrietako lurraldeetakoak, alegia. Venezian aldi berean hasi zen San Markosen basilika eraikitzen, bi itsas errepublikak lehian hasi baitziren tenplurik ederrenak zeinek eraikiko. 1118an kontsakratu zuen Gelasio II.a Aita Santuak.

XII. mendearen hasieran katedrala zabaldu zuten Rainaldo arkitektoaren zuzendaritzapean: nabe nagusia luzatu zuten Buscheto jatorrizko estiloari jarraikiz, baita transeptua ere, eta fatxada berri bat eraiki zuten, Guglielmo eta Biduino eskultoreen gidaritzapean. Data zehatzak ezagutzen ez badira ere, 1180rako bukatuta zeuden obrak.

## Deskripzioa 
Greziar gurutzeko eraikina egiteko asmoa zuten hastapenean, erdian kupula handia zuela, baina oraingo oinplanoan gurutze latindarra du. Barnealdeak meskita handien moduko efektua sortzen du, arkuei esker, marmol zuria eta beltza aldizkatzeagatik eta inspirazio islamikoko kupula eliptikoarengatik. Bizantzioaren eragina nabaria da aldamenetako nabeen gaineko balkoietan (*matroneum*).

Kanpoaldeak apainduria aberatsa du: kolore askotako marmolak, mosaikoak eta brontzezko objektu ugari, gerretatik eramanak. Horietako bat da Palermotik 1061ean hartutako grifoa, teilatuan kokatu zutena. XIX. mendean kopia batekin ordeztu zuten, eta originala katedraleko museoan dago ikusgai egun.

Fatxadak marmol zuriak eta beltzak ditu, kolorezko marmolak tartekaturik daudela, Rainaldo arkitektoaren diseinuari jarraikiz. Hiru ateen gainean, lau maila daude, zeinetan arku handiak paratu baitzituzten. Haien atzean, leihoak daude, bakunak, bikoitzak eta hirukoitzak. Arku handi horiek Italiako hegoaldeko arkitekturaren eta arkitektura islamikoaren eraginekoak dira.

## Kanpo estekak
Belfasteko Erdialdea

'''''', , Ipar Irlandako Belfast hiriburuko finantza eremua da.

Jatorriz, Donegall Street kalean hedatzen zen, eta gaur egun ere kale hori finantza eremua da, baina denborarekin hedatuz joan eta gaur egun Cathedral Quarter barrutiko zatia bate barne hartzen du.

## Kanpo estekak
Belfasteko hirigunea

'''''', Ipar Irlandako Belfast hiriburua eta inguruko hainbat udalerri barne hartzen dituen hirigunea da. 2011n 672.522 biztanle zituen, alegia, Ipar Irlandako biztanlegoaren %37,1a.

## Udalerriak 
## Kanpo estekak
Black Mountain (Belfast)

**Black Mountain**,  eta **An Cnoc Dubh**, Ipar Irlandako Belfast hiriburuaren gain dagoen muino bat da, Antrim konderrian. 389 metroko garaiera du.

Bere gailurretik Belfast hiriko ikuspegi bikainak daude, eta eguraldi on eta zeru garbiarekin Strangford aintzira, Mourne mendiak eta Sperrins mendiak nahiz Donegal konderria eta Eskozia bera ere ikus daitezke.

## Kanpo estekak
Cavehill

**Cave Hill** edota **Cavehill**, , Ipar Irlandako Belfast hiriburuaren gain dagoen basalto harkaitzezko muino bat da. 368 metroko garaiera du.

Bere gailurretik eguraldi onarekin eta zeru garbiaz Eskozia eta Man uhartea ikus daitezke.

## Kanpo estekak
The Act of Killing

***The Act of Killing*** (, eusk: "harakin") 2012ko Joshua Oppenheimer britainiar zinema zuzendariaren film dokumentala da. 1965–66ko Indonesiako sarraskietan oinarrituta, hiltzaileak ditu protagonistak. Anwar Congo eta bere lagunek nola erail zituzten txinatarrak, intelektualak edota komunistak azaltzen dute.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
New Lodge (Belfast)

**New Lodge**, , Ipar Irlandako Belfast hiriko langile klaseko auzune bat da, bere biztanlegoa nagusiki irlandar errepublikarra eta katolikoa da.

## Kanpo estekak 
* New Lodge auzunearen webgunea
Poleglass

'''''', , Ipar Irlandako Belfast hiriaren mendebaldeko auzo bat da. Nagusiki irlandar errepublikar biztanlegoa du.

## Kanpo estekak
Taughmonagh

'''''', , Ipar Irlandako Belfast hiriaren hego-mendebaldean dagoen etxebizitza multzo bat da.

## Kanpo estekak
Strandtown

'''''', Ipar Irlandako Belfast hiriaren ekialdeko barruti bat da. Nagusiki, biztanlego unionista du.

## Kanpo estekak
Vaivén produkzioak

**Vaivén produkzioak** 1997an Donostian sortutako antzerki taldea da. 2024an 40 baino gehiago ziren taldeak plazaratutako antzezlanak. Musika emankizunak ere egiten ditu gehietan, Iñaki Salvador gidaritzapean.

Hainbat egileren  testu ineditoak eszenaratu ditu a(Laila Ripoll, Juan Mayorga, Jordi Galcerán, Borja Ortiz de Gondra, Antonio Muñoz de Mesa, eta abar), baita testu klasikoak ere (Txekhov, Marlowe edo Brecht). 

Besteak beste, antzezlan hauek taularatu dituzte: "Sin vergüenzas", "Antigona", "Las inalámbricas", "Nasdrovia Chekhov", "El Enjambre", eta "Último tren a Treblinka". Maiz azaldu egon dira MAX Sarietan  hautagai gisa izendatuta (Arte Eszenikoetako Sariak) ere badira. 

## Antzezlanak 
Hau da antzezlanen zerrenda osoa:

## Sariak eta errekonozimenduak 
* 2019: Donostia Antzerki Saria, 2018ko Antzezlan Onena *Sherezade eta tipularen azalak.*
* 2018: Don Quijote jaialdiko publikoaren saria Parisen.
* 2014: Haroko Garnacha Saria.
* 2006: Arte eszenikoen Max saria.
* 2006: Ercilla Saria.
* 2006: Haroko Garnacha Saria.
* 2002: Donostia Antzerki Saria, 2001ko Antzezlan Onena Lotsa Gabe.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko antzerki taldeen zerrenda

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
* Vaiven Produkzioak. Ganbila euskal antzerkiaren datu-basea. 17 obra (2001-2024)
Queen's Quay (Belfast)

'''Queen's Quay''', Ipar Irlandako Belfast hiriburuan Lagan ibaiaren ibarrean dagoen kai bat da, Titanic Quarter barrutian.

## Kanpo estekak
Divis

**Divis**, , , Ipar Irlandako mendi bat da, Belfast hiriaren ipar-mendebaldeko eremu batean. 478 metroko garaiera du.

## Kanpo estekak
Giant's Ring

'''Giant's Ring''', , Ipar Irlandako Ballynahatty herrian dagoen henge monumentu bat da, Belfast hiritik hurbil.

Neolitokoa da, K.a. 2.700. urte ingurukoa. 180 metroko diametroa du eta 2,8 hektareatako lursailean hedatzen da.

thumb|erdian|500px|Ikuspegi panoramikoa.

## Ikus, gainera
* Irlandako monumentu megalitikoak

## Kanpo estekak
Balmoral (Belfast)

**Balmoral**, , Ipar Irlandako Belfast hiriko hauteskunde-barruti bat da. Hiriaren hegoaldean dago.

## Eremuak 
Sei eremu hauek osatzen dute:

# Blackstaff
# Finaghy
# Malone
# Musgrave
# Upper Malone
# Windsor

## Kanpo estekak
Finaghy

'''''', , Ipar Irlandako Belfast hiriko hauteskunde-eremu bat da, Balmoral hauteskunde-barrutian.

## Kanpo estekak
Bakaka

**Bakaka** (**Mbo zentrala** edo **Mkaa** izenaz ere ezagutua) eta Kamerunen ia 30.000 pertsonak erabiltzen duten bantu hizkuntza bat da, Bakaka etniak mintzatua.

Moungo distrituan mintzatzen da, Litoral probintzian. Lehenengo hizkuntzatzat %1ek baino gutxiagok du eta gutxi gora behera bigarren hizkuntzatzat duten hiztunak %25 dira (laguntzarik gabe irakurtzen eta idazten dakitenak).

Bakaka idazkera alfabeto latindarrean dago idatzia.
## Sailkapena 
Bakaka ipar-mendebaldeko hizkuntza bantua da eta Lundu-Balong taldeko Ngoe hizkuntzetako bat da , A10 Guthrie-ko Zona bezala sailkatuta dagoena .

Hainbat dialekto ditu: Babong (Ihobe Mbog eta Ihobe Mboong ere), Baneka (tambiné Mwaneka), Bakaka ( Ehob Mkaa, Kaa eta Kaka ere), Manehas ( Mwahed, Mwahet ets Mvae), Balondo (Ehobe Belon ere ) eta Bafun ( Mbwase Nghuy, Miamilo eta Pendia ere).

## Kanpo estekak 
* 
* Kamerungo hego-mendebaldeko txartel linguistikoa
Nana Lee

**Nana Lee** (jaiotzez **Ratna Sari Juwita**), (Jakarta, 1985eko urtarrilaren 29a) abeslari, saxofoi-jotzaile, musikagile eta aktore indonesiarra da.

Bere musika estiloan jazz. Indonesiako eta Taiwango telebista nazionaletan sarritan agertzen da eta jaialdi eta jazz klubetan ere emankizun ugari ematen ditu bere saxofoiarekin, pop, R&B eta ekialdeko abesti tradizionalak uztartzen dira.

## Biografia 
Nana Lee Jakartan jaio zen 1985 urtean txinatar jatorriko familia batean, baina arbaso portugesak ere baditu. Haurra zela azaldu zuen antzerkirako eta musikarako joera. Institutuan ikasten ari zela hainbat antzezlanetan paper txikiak izan zituen eta telebista saio batzuetan ere azaldu zen.

2003an hasi zuen abeslari ibilbidea baina aurreneko diskoa 2009an argitaratu zuen, *Be+Positive* izenekoa, eta hurreng urtean bigarrena atera zuen, *Women in love*. 2011 urtean *Tribute to Koes Plus in Bossanova* argitaratu zuen eta bertako abestiek musika zerrendetako lehen postuak lortu zituzten.

Nazio mailako arrakasta 2013an etorri zitzaion *Super Idol Taiwan* telesaioan parte hartzeagatik. 2014an *Positivity* diskoa atera zuen, bere ibilbideko laugarrena, eta Europan egin zuen debuta, Davosen bildutako Munduko Ekonomia Foroan Indonesia ordezkatu zuenean, Suitzan. "Indonesian night" abestia kantatu zuen. Urte berean "Go Indonesia" abestia grabatu zuen, Indonesiako telebista kate ingelesak abesti nagusi gisa erabiltzen duena.

## Diskografia 
* *Be+Positive* (2009)
* *Women in love* (2010)
* *Tribute to Koes Plus in Bossanova* (2011)
* *Positivity* (2014)

## Erreferentziak
Eugène Flachat

**Eugène Flachat** (Paris, 1802ko apirilaren 16a – Arcachon, 1873ko ekainaren 16a) frantses ingeniari zibil bat izan zen. Eugène Flachat eta bere anaiorde Stéphane Mony izan ziren Paristik Saint Germainerainoko burdinbide linea eraikitzearen arduradunak 1833tik 1835era. Halaber, Paris-Versailles Eskuinaldea burdinbidearen lanak zuzendu zituzten.

Egun, 1851n Pariseko Saint-Nazaire Geltokia birdiseinatzearren eta beste burdinbide proiektu batzuengatik da oroitua, adibidez, Bordele-Irun trenbidea eraikitzen parte hartzeagatik. Arcachonen hil zen, eta Pariseko karrika bati haren izena jarri zioten; gainera, Eiffel Dorrean inskribaturiko 72 izenetako bat da.

## Ikus, gainera 
* Pereire anaiak
* Midiko Konpainia
Old Park (Kornualles)

**Old Park**, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Liskeard parrokia zibilean.

## Kanpo estekak
Riki Kitawaki

**Riki Kitawaki** (, 1985eko azaroaren 22a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Júbilo Iwata.

## Kanpo estekak 
*
Ryota Tanabe

**Ryota Tanabe** (, 1993ko apirilaren 10a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Nagoya Grampus.

## Kanpo estekak 
*
Parc Erissey

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Redruth herriaren iparraldean.

## Kanpo estekak
Arabo-normandiar Palermo eta Cefalú eta Monrealeko katedralak

**Arabo-normandiar Palermo eta Cefalú eta Monrealeko katedralak** () UNESCOk 2015eko uztailaren 3an Gizateriaren ondarea bezala izendatu zuen Sizilia dagoen multzo arkitektonikoa da. Horietatik zazpi Palermon daude, bat Cefalùn eta bestea Monrealen. Guztira bi jauregi, hiru katedral, hiru eliza eta zubi bat dira. Historikoki arabo-normandiar okupazioaren garaikoak dira, 1130tik 1194ra. Multzo honek arkitektonikoki hiru joeren mestizaje nabaria erakusten du: mendebaldekoa, musulmana eta bizantziarra.

Beste eraikin batzuk izendapenetik kanpo gelditu dira, nahiz eta bertan sartzeko eskaera izan. Hauek dira: Castello a Mare, Cubako jauregia, Cubula, Castello di Maredolce Parco della Favara parkearekin, Santa Maria della Maddalena eliza eta Magione eliza.

## Ondareen zerrenda 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Webgune ofiziala.
Takaharu Nishino

**Takaharu Nishino** (, 1993ko irailaren 14a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gamba Osaka.

## Kanpo loturak 
*
Katsuhisa Inamori

**Katsuhisa Inamori** (, 1994ko martxoaren 8a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gamba Osaka eta Gainare Tottori.

## Kanpo estekak 
*
Eduardo José Diniz Costa

**Eduardo José Diniz Costa** (1989ko apirilaren 18a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gamba Osaka.

## Kanpo estekak 
*
Keigo Numata

**Keigo Numata** (, 1990eko uztailaren 24a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kamatamare Sanuki eta Omiya Ardija.

## Kanpo estekak 
*
Everton Kempes dos Santos Gonçalves

**Everton Kempes dos Santos Gonçalves** (1982ko abuztuaren 3a - 2016ko azaroaren 28a) Brasilgo futbolaria izan zen.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka eta JEF United Chiba.

## Kanpo estekak 
*
Badimaya

**Badimaya** (zenbaitetan "Party-maya" gisa ere ezagutua) Australiako hizkuntza indigena bat da, Pama-Nyungan familiako Kartu azpitaldekoa.

Badimaya galzorian dagoen hizkuntza bat da, egun australiar indigena gutxi batzuk besterik ez dute hitz egiten, 65 urtetik gorakoak guztiak.

## Hedapen geografikoa 
Antzina badimaya hegoaldean Moore Lakuak, Ninghan Station, Paynes Find eta Dalwallinu hiriak eta iparraldean Mount Magnet, Wynyangoo Station eta Kirkalocka Stationek mugatutako eremuan erabiltzen zen.

Gaur egun badimayaren hiztunak australiaren erdi-mendebaldean sakabanatuta aurkitzen dira, inguruko hiri eta komunitate desberdinetan.

Badimayar herrialde tradizionala ekialderantz Wati hizkuntzak, Noongar-ak hego mendebaldean eta Wajarri-ak ipar mendebaldean mugatuta zegoen.

## Aldaerak 
Badimaya Widi izenez ere ezagutua izan daiteke, baina baliteke honen dialektu bati jarritako izena izatea.

Hizkuntzaren analisi lexiko eta gramatikalak argitzen du badimayak gutxienez bi dialektu izan zirela. Dialektu hauek ez dute izenik baina Badimayar hiztunek bereizten zituzten berezitasun hauek toki desberdinetako hiztunen artean, hizkuntzak hedapen handiagoa zuenean.

## Tipologia 
Badimaya tipologikoki oso antzekoa da mendebaldeko Australiako beste Pana-Nyungar hizkuntzekiko. Fonemen eta bokalen erabilera hizkuntza talde honen bereizgarri da.

Inguruko hizkuntzen antzera, ergatibo kasuak zatitzeko markaketa sistema bat erabiltzen du. Hala ere, lengoaia hauek ez bezala hala ere, Badimaya-k ez du mugatutako sistema pronominalik.

## Hizkuntza-baliabideak 
Bundiyarra Irra Wangga Hizkuntza Zentroa (Yamaji Hizkuntza Zentroa honen aurretik) Badimaya hizkuntzaren inguruko informazioa jasotzan darrai 1993. urtetik eta hiztegiak, hitz zerrenda ilustratuak, materia gramatikala (egun argitaratu gabeak) eta hainbat liburu elebidun argitaratu ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Park Bottom

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Pool herriaren iparraldean.

## Kanpo estekak
Ez

**Ez** ezezko esaldi baten ordain den adizlaguna da, galdera bati erantzutean erabiltzen dena.

Bestetik, honakoa ere izan daiteke:
* eZ Publish, edukiak kudeatzeko sistema zaharra.
* EZ Aquarii, izar sistema
* Evergreen International Airlines, konpainiaren IATA-kodea

## Erreferentziak
Wellington Clayton Gonçalves dos Santos

**Wellington Clayton Gonçalves dos Santos**, ***Branquinho*** (1983ko urtarrilaren 2a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka eta Montedio Yamagata.

## Kanpo estekak 
*
Takamitsu Yoshino

**Takamitsu Yoshino** (, 1989ko apirilaren 24a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka eta Ventforet Kofu.

## Kanpo loturak 
*
Pengegon

'''''', , Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Camborne herriaren ekialdean.

## Kanpo estekak
Ryo Matsumura

**Ryo Matsumura** (, 1994ko ekainaren 15a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vissel Kobe eta Tochigi SC.

## Kanpo estekak 
*
Penhalurick

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Stithians parrokia zibilean.

## Kanpo estekak
Anderson Carvalho

**Anderson Carvalho** (1990eko maiatzaren 20a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Santos eta Boavista FC.

## Kanpo estekak 
*
Fernando Andrade dos Santos

**Fernando Andrade dos Santos** (1993ko urtarrilaren 8a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vissel Kobe.

## Kanpo loturak 
*
Penpethy

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Tintagel parrokia zibilean.

## Kanpo estekak
Gakuto Notsuda

**Gakuto Notsuda** (, 1994ko ekainaren 6a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sanfrecce Hiroshima eta Albirex Niigata.

## Kanpo estekak 
*
Kanta Goto

**Kanta Goto** (, 1993ko abenduaren 5a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka.

## Kanpo estekak 
*
Shohei Kishida

**Shohei Kishida** (, 1990eko apirilaren 3a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sagan Tosu eta V-Varen Nagasaki.

## Kanpo estekak 
*
Masaki Miyasaka

**Masaki Miyasaka** (, 1989ko uztailaren 15a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Montedio Yamagata eta Matsumoto Yamaga FC.

## Kanpo estekak 
*
Yuki Yamamura

**Yuki Yamamura** (, 1990eko abuztuaren 1a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock.

## Kanpo loturak 
*
Nao Iwadate

**Nao Iwadate** (, 1988ko abuztuaren 17a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock eta Urawa Reds.

## Kanpo estekak 
*
Jairo Pereira Reis

**Jairo Pereira Reis** (1991ko martxoaren 5a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tochigi SC.

## Kanpo estekak 
*
Hiroyuki Matsumoto

**Hiroyuki Matsumoto** (, 1989ko uztailaren 9a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Thespakusatsu Gunma eta Fujieda MYFC.

## Kanpo estekak 
*
Perrancoombe

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Perranzabuloe herritik hurbil.

## Kanpo estekak
Daichi Inui

**Daichi Inui** (, 1989ko abenduaren 2a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Thespakusatsu Gunma.

## Kanpo loturak 
*
Alex Rafael

**Alex Rafael da Silva Antônio** (1988ko urtarrilaren 1a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Thespa Kusatsu.

## Kanpo loturak 
*
Plain-an-Gwarry

'''''', , Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Redruth udalerriaren mendebaldean.

## Kanpo estekak
Reginaldo Ferreira da Silva

**Reginaldo Ferreira da Silva** (1993ko uztailaren 31 - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Parma eta JEF United Chiba.

## Kanpo estekak 
*
Kazuki Oiwa

**Kazuki Oiwa** (, 1989ko abuztuaren 17a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako JEF United Chiba eta Vegalta Sendai.

## Kanpo estekak 
*
Shunsuke Tachino

**Shunsuke Tachino** (, 1993ko maiatzaren 19a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy eta Kataller Toyama.

## Kanpo estekak 
*
Takahiro Tanaka

**Takahiro Tanaka** (, 1993ko azaroaren 22a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy.

## Kanpo loturak 
*
Nicollas Katayama

**Nicollas Katayama dos Santos** (1994ko apirilaren 27a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy.

## Kanpo estekak 
*
Tomohito Shugyo

**Tomohito Shugyo** (, 1984ko ekainaren 29a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Machida Zelvia eta Oita Trinita.

## Kanpo loturak 
*
Kosei Ishigami

**Kosei Ishigami** (, 1990eko urtarrilaren 11 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock.

## Kanpo estekak 
*
Pentreath

**Higher Pentreath** eta **Lower Pentreath**, , Ingalaterrako Kornualles konderriko bi herrixka dira.Bertan, **Pentreath Beach** hondartza dago.

## Kanpo estekak
Kosuke Ota (1982)

**Kosuke Ota** (, 1982ko urriaren 26a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Machida Zelvia eta Zweigen Kanazawa.

## Kanpo estekak 
*
Dragan Dimić

**Dragan Dimić** (; Gnjilane, Kosovo, 1981eko urriaren 14a - ) Serbiako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Machida Zelvia.

## Kanpo loturak 
*
Poniou

'*** edota **Ponjou*', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Zennor herriaren mendebaldean.

## Kanpo estekak
Wormseko katedrala

**Wormseko katedrala** (alemanez: *Wormser Dom*) eliza katolikoa da, Worms hirian kokatua. 1018. urtetik. Eliza katedrala izan zen lehen, Wormseko apezpikuaren egoitza, hain zuzen, 1802ra arte. 1925ean Pio XI.ak basilika titulua eman zion.

## Ezaugarriak 
Hiri zaharreko punturik altuenean dago eraikia. Ia bukaturik zegoen 1181erako, baina ganga XIII. mendean egin zen eta hegoaldeko atari landua, berriz, XIV.ean.

Katedrala historiako gertakari garrantzitsu askori dago loturik, hala nola Leon IX.aren izendapenari (1048), Wormseko konkordatuari (1122), zeinak amaiera eman baitzion inbestiduren auziari, Frederiko II.a enperadorearen eta Ingalaterrako Isabelaren ezkontzari (1235) eta Wormseko Dietari (1521), zeinean Martin Lutero heretikotzat hartu baitzuten.

2018. urtean, Katedralaren milurtekoaren ospakizunekin bat, aldare nagusi tradizioanalaz gainiko aldare-mahai bat gehitu zitzaion elizari, lurrezkoa eta guztiz originala, Anna Heringer arkitektoraren sorkuntza bat.   

## Iruditegia 

Fitxategi:Worms Domplatz 1 001 2016 12 30.jpg|Hegoaldeko ataria.
Fitxategi:Wormser Dom Ostfassade.jpg|Ekialdeko fatxada.
Fitxategi:Main altar - Worms Cathedral - Worms - Germany 2017.jpg|Aldare nagusi barrokoa.
Fitxategi:Altarweihe durch Bischof Dr. Peter Kohlgraf (1).jpg|Lurrezko aldare-mahaiaren sagaratzea, 2018.
Fitxategi:Interior of St. Peter's Cathedral (Worms) Kreuz.jpg|Erliebe gotikoak.
Fitxategi:Baptismal font (detail) - Worms Cathedral - Worms - Germany 2017.jpg|Bataiarria.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bambalang

**Bambalang hizkuntza** (baita Bambolang, Chirambo, Mbawyakum edo Tshirambo gisa ezagutua) garapenean dagoen Grassfieldetako hizkuntza bat da.

Kamerungo ipar-mendebaldean hitz egiten da, eta 2008 urtean SIL-ek 29.000 erabiltzaile erregistratu zituen.

## Kanpo estekak
Ponts Mill

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, St Blazey herriaren iparraldean.

## Kanpo estekak
Colin Marshall

**Colin Jenkins Marshall** (1984ko urriaren 25a - ) Eskoziako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Machida Zelvia.

## Kanpo loturak 
*
Port Gaverne

'''''', , Ingalaterrako Kornualles konderriko iparraldeko kostaldeko herrixka bat da.

## Kanpo estekak
Kohei Mihara

**Kohei Mihara** (, 1989ko abenduaren 8a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shonan Bellmare eta Ehime FC.

## Kanpo estekak 
*
Takahiro Noguchi

**Takahiro Noguchi** (, 1991ko ekainaren 19a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Machida Zelvia.

## Kanpo loturak 
*
Douglas Marques dos Santos

**Douglas Marques dos Santos** (1985eko maiatzaren 18a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Ventforet Kofu eta Yokohama FC.

## Kanpo loturak 
*
Raphael Macena

**Raphael dos Santos Macena** (1989ko otsailaren 25a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shonan Bellmare.

## Kanpo estekak 
*
Alex Martins Ferreira

**Alex Martins Ferreira** (1993ko uztailaren 8a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Shonan Bellmare eta Fukushima United FC.

## Kanpo loturak 
*
Gabriel Pimba

**Gabriel Lima Oliveira**, ***Gabriel Pimba*** (1990eko uztailaren 4a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Ventforet Kofu.

## Kanpo estekak 
*
Pridden

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da. St Buryan herritik milia bat inguru ipar-ekialdera dago.

## Kanpo estekak
Porthoustock

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko hegoaldeko kostaldeko herrixka bat da, St Keverne herritik hurbil.

## Kanpo estekak
Hidetoshi Miyuki

**Hidetoshi Miyuki** (, 1993ko maiatzaren 23a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako SC Sagamihara eta Renofa Yamaguchi FC.

## Kanpo estekak 
*
Tasuku Ishikawa

**Tasuku Ishikawa** (, 1984ko uztailaren 2a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Matsumoto Yamaga FC.

## Kanpo loturak 
*
Waiwai

**Waiwai hizkuntza**, Karibe hizkuntza, Brasilgo iparraldean eta Guayako hegoaldean erabiltzen da. Gehienbat Mapuera ibaiaren ertzean, Pará herrialdean (Brasil) eta Jatapu ibaiaren ertzean, Roraima herrialdean (Brasil) hitz egiten da.
## Fonologia 
Waiwai hizkuntza 6 bokalezko fonemez (/i/, /e/, /î/, /u/, /o/ eta /a/) eta 14 kontsonantezko fonemez, bi taldetan banatuta, osatuta dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Shogo Fujimaki

**Shogo Fujimaki** (, 1989ko ekainaren 13a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gainare Tottori.

## Kanpo estekak 
*
Allisson Ricardo

**Allisson Ricardo Faramílio** (1988ko urtarrilaren 30a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Matsumoto Yamaga FC.

## Kanpo estekak 
*
Gondera

**Gondera** (गोंडी edo खौइ़तौल़ु) ez da hizkuntza literarioa, hau da, ez ziren idatziak agertu XIX. mendera arte. Hiztunen familiek ziotenez, Godavari ibaiaren iparretik hedatu zen bere garaian, Vindhya mendietara ailegatu arte. Horren hedapen geografiko handia izateak eragin zuen dialekto desberdinen sorrera.

2 milioi bat pertsonek hitz egiten dute gondera Maharashtra, Madhya Pradesh, Andhra Pradesh eta Orissa estatuetan. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Thiago Silva (1983)

**Thiago Araujo da Silva** (1983ko ekainaren 22a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Palmeiras.

## Kanpo estekak 
*
Alabama hizkuntza

**Alabama** edo **Alibamu**, Texaseko Alabama-coushatta tribuan hitz egiten den hizkuntza indigena bat da. Gaur egun, 300 hiztun inguru ditu. Oklahoma aldeko Alabama-Quassarte Tribal Townek,

Muskogee hizkuntzaren barruan dago. Ondorioz, Mukasa eta Tuskegee hizkuntzekin erlazionatzen da (biak galduak). Gainera, Koasati hizkuntzarekin gertuko erlazio bat du. Hitchiti, Chickasawy eta Txoktaw hizkuntzekin hurruneko erlazio bat dauka.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Raginnis

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Mousehole herritik hurbil.

## Kanpo estekak
Daiki Oizumi

**Daiki Oizumi** (, 1989ko ekainaren 30a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu.

## Kanpo loturak 
*
Adaílson Pereira Coelho

**Adaílson Pereira Coelho**, ***Abuda*** (1986ko martxoaren 28a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Gifu eta Tokyo Verdy.

## Kanpo estekak 
*
Rame (Maker-with-Rame)

**Rame**, , Ingalaterrako Kornualles konderriko hego-ekialdeko kostaldeko herrixka bat da.

## Kanpo estekak
Eweera

**Eweera** (*Èʋe* edo *Èʋegbe*  ahoskatua) Afrikako hizkuntza bat da, gbe familiakoa, horren barruan hiztun gehien dituena. Hiru milioi pertsona inguruk Ghana, Togo eta Beninen erabiltzen dute, ewe etniako partaideak bereziki. Eskoletan irakaskuntza bide gisa erabiltzen hasi zen 1954ko independentzia ostean.

Hizkuntza horrek literatura aberatsa batzen du, Ferdinand Kwasi Fiawoo, Sam Obianim, S.K. Anika eta abar bezalako autoreekin. Deskolonizazioa eman ostean, asanteak eta eweak nagusitasun politikoa lortzeko gehien lehiatu ziren.
 
1979an, Rawlings estatuburu izendatua zuten: ewe etniakoa zenez, haren taldekoak erantzukizun politikoko postu gehienen arduradunak izan ziren.

## Kokapena 
Hizkuntza darabiltten hiztunak ewé etniakoak dira. Ghana, Benin eta Togon bizi dira, bereziki Ghanan.

## Gramatika 
Hizkuntzak bost tonu nagusi ditu: altua, ertaina, baxua, goranzkoa eta beheranzkoa.

Ez dago genero gramatikalik. Hirugarren pertsonako plural pronominala,*wó* da, plurala adierazteko erabilia: adibidez, *ame* ("pertsona"), pluralean *amewó* ("pertsonak").

Izenordain subjektu edo objektuak hauek dira:

Izenordain erakusleak dira: *si(a)* ("hau") singularrean, *siawó* pluralean eta *á, lá* ("bera", "hau"), adibidez *atí lá* ("zuhaitz hau").

Izenordain galdetzailea *kâ/ka* ("Zein?") da, eta pluralean *kawó*.

Esaldien ordenean, SVO hurrenkera darabil, hots, subjektua, aditza eta objektua.

## Dialektoak 
Dialekto nagusiak anglo, ayuna, hudu eta kotafoa dira. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Shota Imai

**Shota Imai** (, 1984ko uztailaren 16a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Matsumoto Yamaga FC eta Blaublitz Akita.

## Kanpo estekak 
*
Tzotzil (hizkuntza)

**Tzotzil** (''Bats'i k'op''  ahoskatua) aurretzotziletik dator, Maia familiatik. Hizkuntza hau, Palenque eta Yaxchilan izeneko eskualdeetan hitz egiten dute, beraz, Chiapaskoa da hizkuntza. 417.462 hiztun ditu gaur egun.

Gaztelaniaz "tsots'il" bezala itzuli zuten eta hipotetikoki *indartsu* indartsu esan nahi du. Hiztunek "bats'i k'op" moduan izendatzen dute hizkuntza, *egiazkoa* esan nahi du. Beraien taldeari *benetako gizon* bezala izendatzen dute beraien burua, "bats'i vinik" deitzen dira.

## Kokalekua 
Historikoki Mexikoko hego-ekialdean egon da kokatua betidanik. Chiapaseko 43 udalerritan hitz egiten da. Estadistiketako Nazioarteko Institutuak 1.936 herri aztertu zituzten. Bertan herrialdearen %5 ak edo gehiagok tzotzil hizkuntza erabiltzen dute. Mezuan 595 herrialdeetatik 100ek hauetako hizkuntza bat erabiltzen dute. Tzotzil hizkuntza iparraldean kokatzen da baten bat.

## Bokalak 
Tzotzilek 5 bokal ditu. O edo u borobildua edo ez borobildua dagoenean, ez borobilduak ö eta ü bezala erabiltzen dira. Laringeko kontsonanteetan, bokal bat agertzen da luzatu eta tentsatzeko. Adibidez, "tak'in" dirua esan nahi du.

## Kontsonanteak 
v / mutua izan daiteke [f] talde kontsonante batea edo hitz azkar batean.

/ b / normalean inplosiboak [ɓ], bokalartekoetan edo

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Redtye

**Redtye**, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Lanivet herriaren hego-ekialdean.

## Kanpo estekak
Yuji Takahashi

**Yuji Takahashi** (, 1993ko apirilaren 11 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kyoto Sanga FC eta Kamatamare Sanuki.

## Kanpo loturak 
*
Ippei Kokuryo

**Ippei Kokuryo** (, 1993ko uztailaren 31 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kyoto Sanga FC.

## Kanpo estekak 
*
Rejerrah

'''''', , Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Cubert herritik hurbil.

## Kanpo estekak
Takuya Sugimoto

**Takuya Sugimoto** (, 1989ko abenduaren 31 - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Gainare Tottori.

## Kanpo loturak 
*
Reen Manor

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Perranporth herriaren ekialdean.

## Kanpo estekak
Soichi Tanaka

**Soichi Tanaka** (, 1989ko ekainaren 27a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Fagiano Okayama.

## Kanpo estekak 
*
Samir Lima de Araújo

**Samir Lima de Araújo** (1981eko urriaren 25a - ) Brasilgo futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Avispa Fukuoka.

## Kanpo estekak 
*
Daisuke Ishizu

**Daisuke Ishizu** (, 1990eko urtarrilaren 15a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Avispa Fukuoka.

## Kanpo loturak 
*
Rising Sun (Kornualles)

**Rising Sun**, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Calstock parrokia zibilean.

## Kanpo estekak
Rinsey

'''''', Ingalaterrako Kornualles konderriko hego-mendebaldeko kostaldean dagoen herrixka bat da. Helston eta Penzance udalerrien artean dago.

## Kanpo estekak
Daiki Watari

**Daiki Watari** (, 1993ko ekainaren 25a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Giravanz Kitakyushu eta Tokushima Vortis.

## Kanpo loturak 
*
Rose-an-Grouse

'''''', , Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, St Erth parrokia zibilean.

## Kanpo estekak
Keisuke Kai

**Keisuke Kai** (, 1993ko irailaren 22a - ) Japoniako futbolaria da.

Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Roasso Kumamoto.

## Kanpo estekak 
*
Rosedinnick

'''''', , Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, St Columb Major parrokia zibilean eta Talskiddy herritik hurbil.

## Kanpo estekak