Darío Botero Uribe

**Darío Botero Uribe** (Calarcá, Quindío, 1938ko uztaila-Bogota, 2010eko ekainaren 21a) Kolonbiako Unibertsitate Nazionaleko idazlea, pentsalaria, irakasle emeritua eta maisua izan zen; Unibertsitate Nazionaleko doktoretza bat jaso zuen maisu tituluarekin.

Zuzenbidea, zientzia politikoak eta filosofia ikasi zituen unibertsitate berean (magister ikastaroa), eta bertan Zuzenbide, Zientzia Politiko eta Gizarte Zientzien Fakultateko dekano izan zen (1986-1988). Jatorrizko proiektu filosofiko bat garatu zuen, Bitalismo Kosmikoa deitu zuena. Bitalista eta utopista izan zen. Pentsamendu kolonbiar eta latinoamerikarrari ondare garrantzitsua utzi zion.

## Biografia 
### Lehen urteak 
Calarcan (Quindío, Kolonbia) jaio zen. Zuzenbidea eta Zientzia Politikoak ikasi zituen - magister ikastaroa - Kolonbiako Unibertsitate Nazionalean.  

1960an, Kolonbiako beste intelektual eta profesional batzuekin parte hartu zuen, besteak beste, Camilo Torres Restrepo aita, Orlando fals Borda, Eduardo Umaña Luna, Maria Cristina Salazar, Virginia Gutierrez de Pineda, Carlos Escalante eta Tomas Ducay, Latinoamerikako lehen Soziologia fakultatearen sorreran, Kolonbiako Unibertsitatean.

### Nazioarteko ibilbide profesionala 
Boterok graduondoko *Kolloquiumean* parte hartu zuen Jürgen Habermas irakaslearekin, Frankfurteko Johann Wolfgang Goethe Unibertsitatean (Alemaniako errepublika federala, 1983-1984).

Kulturaren, gizarte-bizitzaren eta zuzenbidearen filosofoa izan zen; sarritan, gai filosofiko, kultural eta politikoei buruzko mintegiak eta hitzaldiak egiten zituen. *Politeia* aldizkariaren sortzaile eta zuzendaria izan zen, eta haren 29 ale argitaratu zituen. R. nobelagilearen saiakerak izan zituen aldizkariak.O. Moreno Durán, Iván Soll filosofoa, Mario Bettati irakaslea, Germán Andrés Molina Garrido, Jesús Martín Barbero, Latinoamerikan eta mundu osoan ezagunak diren beste egile batzuen artean.

*Planeta Sur* aldizkariaren sortzaile eta zuzendaria izan zen, 3 ediziorekin. 15 liburu baino gehiago argitaratu zituen eta bere espezialitateko gaiei buruzko saiakera ugari.

Kolonbiako Zuzenbidearen Filosofia eta Gizarte Filosofiako Elkartearen sortzailea eta zuzendaritza batzordeko kidea ere izan zen. Mintegi zientifiko eta filosofikoetan hizlari izan zen Kolonbiako unibertsitate nagusietan eta Latinoamerikako batzuetan. 

### Bitalismo kosmikoa 
Bere bizitzaren amaieran, Bitalismo Kosmikoa izeneko proiektu filosofiko originala garatu zuen, mundua Latinoamerikatik pentsatzea helburu duena. Bitalismo Kosmikoak bizitza kontzeptu tridimentsional gisa kokatzen du: bizitza kosmikoa, bizitza biologikoa, eta bizitza psikosoziala. Horrela aberasten da bizitzaren kontzeptua eta bere proiekzioa praxi kultural eta sozialean.

Garapen teoriko orokor baten eta naturaren ikuskera handiei buruzko azterketa baten ondoren, Boterok ingurumen-teoria batekin amaitzen du. Teoria horren helburua herritarrek naturaren aurrean duten jokabidea diziplinatzea da, eta humanismo zehatz bat zehazten du, transnaturan oinarrituta, eta ez antropologian, Heidegger eta Foucault-en humanismoaren kritikariei erantzunez.
[thumb|[Kolonbiako Unibertsitate Nazionala|Kolonbiako Unibertsitate Nazionaleko Soziologia Fakultateko Orlando Fals Borda eraikina. Darío Botero fakultate horren sortzaileetako bat izan zen, soziologiako lehena Latinoamerikan.]]

## Liburuak 
Hauek dira Dario Boteroren literatura lanak:

# El Estado y la cultura en la Grecia Antigua (1975). Publicado por la Facultad de Derecho de la Universidad Nacional de Colombia. Edición de Fabio Barrera Téllez. Mapas de Mauricio Cortés. 
# El Estado y la cultura en la Grecia Antigua (1979). Reedición de la Librería Tercer Mundo. Bogotá.
# Unidimensional racional a la pluridimensionalidad humana (1991)
# La voluntad de poder de Nietzsche (1992)
# La razón política: crítica de los fundamentos filosóficos del pensamiento político moderno (1994)
# El derecho a la utopía (1994)
# El poder de la filosofía y la filosofía del poder (1996)
# ¿Por qué escribo? (1998)
# Manifiesto del pensamiento latinoamericano (1999)
# Filosofía Vitalista (2000)
# Vida, ética y democracia (2001)
# Vitalismo Cósmico (2002)
# Discurso de la no-razón (2006)
# La comunidad política vitalista (2008)
# La concepción ambiental de la vida (2009)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak