open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Adriano Cecioni

**Adriano Cecioni** (Florentzia, 1836ko uztailaren 26a – *ibidem*, 1886ko maiatzaren 23a) italiar eskultore, margolari, karikaturagile eta arte-kritikaria izan zen.

1859an hasi zen arte-hezkuntza Florentziako Akademian, Aristodemo Costoli eskultorearen irakaspenak jasotzen. Urte berean Telemaco Signorinirekin borrokatu zuen Italiako Bigarren Independentzia Gerran.

1863an Napolira joan zen beka batekin eta Resina Eskolaren sortzaileetako bat izan zen. 1872an sei hilabete eman zituen Londresen eta karikaturak egin zituen *Vanity Fair* aldizkarirako. Italiara itzultzean, eskulturak egiten eta etxeko eszenak margotzen jarraitu zuen. 1884an marrazketa irakasle izendatu zuten Istituto di Magistero Femminile delakoan. Azken urteak arte-kritikari gisa eman zituen.

## Iruditegia 

Le faccende di casa by Adriano Cecioni 1869.jpg|*Etxeko lanak*, 1869
La zia Erminia by Adriano Cecioni.jpg|*Izeba Erminia*, ca. 1867/70
Interior with a figure by Cecioni.jpg|*Barrualdea, figura batekin*, 1868
The Interrupted Game by Cecioni.jpg|*Jokoa etenda* (1863/67)
Samuel Morley, Vanity Fair, 1872-06-15.jpg|Samuel Morley. Karikatura. *Vanity Fair*, 1872
Portrait of Artists Wife by Cecioni.jpg|*Emaztearen erretratua*, 1860
Caffè Michelangiolo by Adriano Cecioni 1861.jpg|*Caffè Michelangiolo Florentzian*, 1861
Le Ricamatrici by Adriano Cecioni 1866.jpg|*Le Ricamatrici*, 1866
Il solletico by Adriano Cecioni 1865.jpg|*Il solletico*, 1865
Lettura del giornale by Adriano Cecioni.jpg|*Egunkariaren erakurketa*

## Kanpo estekak
2024ko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa

**2024ko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa** Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketaren 23. edizioa izan zen. 2024ko martxoaren 23tik apirilaren 27ra jokatu zen, Eskozia, Frantzia, Gales, Ingalaterra, Irlanda eta Italiako selekzioen artean. Ingalaterra izan zen irabazlea.

## Taldeak 
## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|-bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  Ingalaterra || **28** || 5 || 5 || 0 || 0 || 270 || 41 || +229 || 44
|-
| 2 ||align=left|  Frantzia || **19** || 5 || 4 || 0 || 1 || 152|| 79 || +73 || 22
|-
| 3 ||align=left| 23px|Irlanda Irlanda || **10** || 5 || 2 || 0 || 3 || 99 || 170 || -71 || 13
|-
| 4 ||align=left|  Eskozia  || **9** || 5 || 2 || 0 || 3 || 54 || 104 || -50 || 8
|-
| 5 ||align=left|  Italia || **7** || 5 || 1 || 0 || 4 || 72|| 146 || -74 || 10
|-
| 6 ||align=left|  Gales || **5** || 5 || 1 || 0 || 4 || 55	|| 162 || -107 || 7
|-
|}

## Partidak 
## Estatistikak 
### Tantogile onenak 
### Entsegugile onenak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pello Errotaren bizitza bere alabak kontatua

***Pello Errotaren bizitza bere alabak kontatua*** liburua 1963an plazaratu zuten, Pello Errotaren inguruko informazioa bilduz. Funtsean Mikaela Elizegi bere alabak Antonio Zavalari aitaren bizitzaren gorabeherak kontatu zizkion, eta Zavalak, elkarrizketa haiek grabaturik, Mikaelaren kontakizunak hitzez hitz idatziz jarri eta liburu horretan argitaratu zituen. Auspoa bildumaren lan ezagunetariko bat da.

## Bertsolaria 
Pedro Jose Elizegi Maiz, *Pello Errota* ezizenez, euskal bertsolaria izan zen. Bizibidez errotaria bazen ere, bertsoa lanbide osagarri gisa erabili zuen lehen bertsolarietakoa izan zen. Umoretsua eta plaza bertsolari bikaina izan zen, Euskal Herriak eman duen bertsolari on eta jorienetarikoa. 1895. urtean Argentinara joan zen, hara joandako euskaldunen aurrean kantatzera.

## Liburuaren balorazioak 
Jabier Kaltzakortak *Herri literaturako altxorrik handiena* izeneko artikuluan zera esan zuen: "Gabriel Arestik esaten zuen bezala, euskaraz idatzi den testurik hoberenetako bat da". Lanaren berezitasuna da testuan kontalariaren ahozko solasa jasotzen dela, hizkuntza idatziaren ohiko artifiziorik gabe. Liburuaren hirugarren argitalpenean, zera dio Bernardo Atxagak hitzaurrean: "Zenbat balio dute, poetikoki, Mikela Elizegik hurbileko heriotzen aurrean esandakoek? Zakur amorratuak hozka egindako neskatoaren pasarteak, kasu, edo hemeretzi urterekin hildako ahizparenak? Ezin da neurtu".

## Bibliografia 
* *Pello Errotaren bizitza bere alabak kontatua*, Antonio Zavalaren zuzenketekin, Auspoa 32. zk., 1963.
* *Mikela Elicegui-ren oroitzapenak*, Emak Bakia bilduma, Pamiela, 1993. Aurrekoaren aukeraketa eta egungo idazkeran jasota.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Liburuaren edizio digitala.
Émile Druart

**Émile Druart** arkularia zen. Belgika ordezkatu zuen 1900eko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Louis Fierens

**Louis Fierens** (Duffel, 1875eko urriaren 14a - 1967) arkularia zen. Belgika ordezkatu zuen 1920ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Firmin Flamand

**Firmin Flamand** arkularia zen. Belgika ordezkatu zuen 1920ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Alfredo Carricaberry

**Alfredo Carricaberry** (1900eko urriaren 8a - 1942ko irailaren 23a), *Vasco* ezizena zuena, argentinar futbolaria izan zen. Ibilbidearen zatirik handiena San Lorenzo de Almagron egina, non bi titulu irabazi zituen 1923an eta 1924an. Carricaberryk Argentinako selekzioan ere jokatu zuen, 1928ko Olinpiar Jokoetan zilarrezko domina eta 1927ko Amerika Kopa bat irabazi zituen 

## Biografia 
Aurrelari postuan jokatuz, Caricaberry Buenos Aireseko Club Florestako jubeniletan hasi zen bere ibilbidea, eta gero Ramos Mejíako Estudiantil Porteñora joan zen, non erdi mailako ligan jokatu zuen. 1919an San Lorenzo de Almagrok fitxatu zuen, eta 1930era arte eman zuen bere karrera gehiena jokatzen, guztira 297 partida eta 104 golekin. Carricaberry gaur egun 5.a geratzen da, inoiz partida gehien jokatu dituen jokalaria eta 8.a klubeko goleatzaile historikoa.

1920an Lehen Mailan debutatu zuen Racing Cluben aurka, gol bat sartuz San Lorenzok 2-1 galdu zuen arren. Klubarekin lehen liga titulua 1923an iritsi zen, taldeko goleatzaileena ere izan zen.  Hurrengo urtean San Lorenzok bere bigarren txapelketa jarraian irabazi zuen.

Carricaberry Argentinako selekzioan debutatu zuen 1922ko azaroan Uruguayren aurka Montevideon. Argentinak 2-1 galdu zuen Carricaberryk argentinarren gol bakarra sartuta. 1927an Argentinak bi lagunarteko partida jokatu zituen Real Madrilen aurka Buenos Airesen. Bigarren partidan (Argentinak 3-2 irabazi zuen) Carricaberryk bi gol sartu zituen.

San Lorenzok beste liga titulu bat irabazi zuen 1927an, Caricaberry taldeko goleatzaile gisa berriro. Klubean egon zen 1932. urtera arte, San Lorentzoren aurkari nagusia, Huracánera, transferitu zuten arte. Denboraldi bat jokatu zuen bertan, gol bakarra sartuz.  Carricaberryren azken kluba Argentinos Juniors izan zen, non futboletik erretiratu zen 1937an.

Carricaberry-k selekzioarekin lortutako lorpen nagusiak Perun antolatutako 1927ko Hego Amerikako txapelketa izan ziren, Argentina txapeldun izanik eta bera goleatzaile gisa. Hurrengo urtean, Argentinak zilarrezko domina irabazi zuen 1928ko Udako Olinpiar Jokoetan.  Argentinak 5 partida jokatu zituen, finala Uruguairen aurka galduz. Carricaberry taldeko ezker hegalekoa izan zen.  

Carricaberry 1942ko otsailaren 22an hil zen, Línea 100 colectivo batetik jaisten ari zela, bihotzekoak jota. 41 urte besterik ez zituen. Heriotzaren kausa tabakoarekiko menpekotasuna zela diagnostikatu zuten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Polígon Industrial del Segreko geltokia

**Polígon Industrial del Segre** Lleida-La Pobla de Segur lineako geltoki bat da, Lleidako udalerrian kokatuta dagoena. Geltokian Lleidako aldirietako  eta  lineek dute geltokia. Geltokia eskaerapeko geraleku modura funtzionatzen du eskaintzen diren tren zerbitzuetarako.

## Egoera 
Geralekua honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:

* : 2,100 kilometro-puntua.
## Historia 
Lleida eta La Pobla arteko trenbidea 1924ko otsailaren 3an ireki zen, Lleida eta Balaguer arteko tartearen inaugurazioarekin. Trenbide berriaren helburua Lleida eta Saint-Girons, Frantzian, trenaren bidez lotzea zen.

Primo de Riveraren diktaduran linearen luzapen lanak hasi ziren Balaguertik La Pobla eta Saint-Gironsera luzatzeko eta Lleidatik trenbidea Baezara luzatzeko. Nahiz eta proiektua "premiazko" bezala kalifikatu diktaduraren *Guadalhorce Plana*-n, handik gutxira prokamatutako Bigarren Errepublikak lanak geldiarazi zituen proiektuaren berrikusketa burutzeko.

Errepublikak eta gerora gertatutako Gerra Zibilak trenbidearen luzapen lanak bertan behera utzi zituen, eta ez zen 1940ko hamarkadara arte aurrerapenik egin. 1940ko hamarkadan, Francoren Diktadura garaian, luzapen lanak jarraitu ziren RENFE enpresak zuzenduta. Horrela, trenbidearen luzapena lortu zen Balaguertik La Pobla de Segurrera, tartea 1951eko azaroaren 13an ireki zelarik.

1962-an, Munduko Bankuak gomendatuta, Espainiako Gobernuak trenbide berrietarako finantzaketak murriztu zituen, Lleida eta La Pobla de Segur arteko trenbideak luzapen gehiagorik izan gabe.

1980ko hamarkadan estatu osoko trenbideen finantzaketaren errebisioa eman zen, linea defizitarioen ixtea aztertuz. Lleida-La Pobla trenbidea ixteko arriskuan zegoen, baina 1984ko abenduan Lleidako Diputazioak, Generalitateak eta RENFEk zerbitzuen jarraitasuna bermatu zuten, zerbitzuaren defizitaren finantzarako akordio bat sinaturik.

Momentu horretarik aurrera, Generalitateko gobernu desberdinek trenbidearen transferentzia eskatzen hasi ziren, azkenean 2005ko urtarrilaren 1ean eman zena. Momentu horretarik aurrera, linearen kudeaketa FGC enpresa publikoaren esku geratu zen, nahiz eta material mugikor aproposaren faltan, tren zerbitzuak Renfe-k eskaini. 2016ko uztailaren 25ean, FGC bihurtu zen linearen eragile bakarra, 331 serieko tren berriak zerbitzuan sartu ostean. Tren berriak entregatu eta Adif-ek homologatu bitartean, Alcoletgeko geltokian ematen zen gidariaren aldaketa, FGC-ko gidariek ez baitzuten homologazioa bukatu arte Adif-en trenbide sarean sartzeko baimenik.

Polígon Industrial del Segreko geltokia 2024ko martxoaren 18an ireki zen eta lineen eskaerapeko geltoki bezala. Geltokia 2016. urtean planteatu zen, eta eraikitze lanak ez ziren 2023ko azararora arte hasi.

## Zerbitzuak 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
*Lleidako aldiriak
*Kataluniako aldiriak

## Kanpo estekak 
* Lleida-La Pobla linearako FGC-ren webgunea
* '*Tren dels Llacs*' tren turistikoaren webgunea
Emmanuel Foulon

**Emmanuel Foulon** (Frameries, 1871ko abenduaren 29a - 1945eko uztailaren 22a) arkularia zen. Belgika ordezkatu zuen 1900eko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Manuel António Pina

**Manuel António Pina** (Sabugal, 1943ko azaroaren 18a – Porto, 2012ko urriaren 19a) portugaldar idazle eta kazetaria izan zen.

Zuzenbidean graduatu zen Coimbrako Unibertsitatean eta Jornal de Noticiaseko kazetaria izan zen hiru hamarkadatan. Poesia eta haur eta gazte literatura idatzi zituen batez ere. Baita antzezlanak, telebistarako gidoiak eta kronikak ere.

Hainbat sari jaso zituen, tartean Camões saria 2011n.

## Lanak 
;Olerkigintza
* *Ainda não é o fim nem o princípio do Mundo, calma é apenas um pouco tarde*	(1974) 
* *Aquele que quer morrer* (1978) 
* *A lâmpada do quarto? A criança?* (1981) 
* *O pássaro da cabeça* (1983) 
* *Nenhum sítio* (1984) 
* *O caminho de casa* (1989) 
* *Um sítio onde pousar a cabeça* (1991) 
* *Algo parecido com isto, da mesma substância* (1992) 
* *Farewell happy fields* (1993) 
* *Cuidados intensivos* (1994) 
* *Nenhuma palavra, nenhuma lembrança* (1999) 
* *Atropelamento e fuga* (2001) 
* *poesía reunida* (2002) 
* *Os livros* (2003) 
* *Gatos* (2008) 
* *Poesia, saudade da prosa* (antología) (2011) 
* *Como se desenha uma casa* (2011) 
* *Todas as palavras / Poesia reunida* (2012) 
;Antzezlanak
* *Os dois ladrões* (1983) 
* *O inventão* (1987) 
* *Aquilo que os olhos vêem, ou O Adamastor* (1998) 
* *A noite* (2001) 
* *Perguntem aos vossos gatos e aos vossos câes* (2002) 
* *História do sábio fechado na sua biblioteca* (2009) 
;Haur-literatura
* *O país das pessoas de pernas para o ar* (1973) 
* *Gigões & anantes* (1974) 
* *O têpluquê* (1976) 
* *História com reis, rainhas, bobos, bombeiros e galinhas* (1984) 
* *A guerra do tabuleiro de xadrez* (1985) 
* *O tesouro* (1993) 
* *O meu rio é de ouro* (1995) 
* *Histórias que me contaste tu* (1999) 
* *Pequeno livro de desmatemática* (2001) 
* *O cavalinho de pau do Menino Jesus* (2004) 
* *História do Capuchinho Vermelho contada a crianças e nem por isso* (2005, Paula Rego ilustratzailea) 
;Eleberriak
* *Os piratas* (1986) 
* *Os papéis de K.* (2003) 
* *Queres Bordalo?* (2005)
;Kronikak
* *O anacronista* (1994) 
* *Porto, modo de dizer* (2002) 
* *Por outras palavras e mais crónicas de jornal* (2010) 
;Elkarrizketak
* *Dito em voz alta* (2007) 

## Kanpo estekak
Russula luteotacta

***Russula luteotacta*** *Russulaceae* familiako onddo espezie bat da. Ez da jangarria.

## Deskribapena 
**Kapela:** 3,5 eta 8 cm bitarteko diametrokoa, lau-ganbila, pixka bat hondoratua, nahiko mehea, ia beti likatsua, oro har, gorri bizia, baina sarritan koloregabetua eta zurixka, gutxi-asko arrosaz lausotua. Glabroa, ertz mehea, biribildua eta hauskorra, labur-labur ildaskatua; herenean bereiz daitekeen azala.

**Orriak:** Batzuetan estu eta beste batzuetan ia zabal, nahiko lodiak, zabal samarrak, biribilduak muturrean, oinari itsatsiak eta batzuetan koska batez dekurrenteak; hauskorrak, zuri-krema zikin kolorekoak,  hori bizi kolorez orbantzen dira (hemendik datorkio izena)

**Hanka:** 3 eta 4 cm bitarteko garaierakoa eta 0,8 eta 1 cm bitarteko lodierakoa, zilindrikoa, zuria edo arrosaz lausotua, betea gero barrubetea; ukitzean hori biziz zikintzen da.

**Haragia:** Gutxi, zuria (arrosa azalaren azpian), usaingabea, zapore berantiarra, baina mina. Erreaktiboak: Guayako: azkarra eta indartsua (G); sulfato ferroso: arrosa laranja sendoa; KOH: gorria horitzen den zatietan.

**Etimologia:** Latinetik dator *Russula* hitza, russus-etik, gorriaren txikigarritik: apur bat gorrixka, kolore gorria dutelako *Russula* generoko espezie askok. *Luteolata* epitetoa ere latinetik dator, horia, esan nahi duen "luteus" hitzetik eta ukitua, esan nahi duen "tactus" hitzetik. Oinean dituen orbanengatik.

## Jangarritasuna 
Ez da jangarria.

### Nahasketa arriskua 
Espezie hau erraz ezagutzen da, kapela koloregabetzen zaiolako eta haragia horitu.

## Sasoia eta lekua 
Udazkenean. Hostozabalen basoetan.

### Banaketa eremua 
Europa, Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Errusia, Turkia, Iran, Himalaiako eremua.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Damian Milton

**Damian Elgin Maclean Milton** (1973ko abuztua) britainiar soziologo eta gizarte-psikologoa da, pertsona autisten eskubideen aldeko ekintzaile gisa ere ezaguna. Kenteko Unibertsitatean irakasten du eta National Autistic Society erakundeko aholkularia da.

Autismoarekiko interesa 2005ean piztu zitzaion, bere bi urteko semeak diagnostikoa lortu ondoren. Miltoni berari Asperger sindromea (autismo mota bat) diagnostikatu zioten 2009an, 36 urte zituela.

2012an lehen aldiz aurkeztu zuen «enpatia bikoitzaren arazoaren» teoriagatik da ezaguna batez ere. Kontzeptua aurreko diskurtsoan egon bazen ere, Jim Sinclair moduko aktibistek 1990eko hamarkadatik aurrera egindako argudioetatik abiatuta, Miltonek nabarmen zabaldu zuen.

Miltonek autismoarekin lotutako 250 idazlan baino gehiago idatzi ditu. Bere lanak harrera ona izan du akademikoen artean, baita pertsona autisten artean ere.

*Spectrum 10K* proiektuaren aurka agertu da eta zalantzan jarri du ea benetan lagungarria zen pertsona autisten ongizatean.

## Lan hautatuak 

;Artikuluak

* ''On the ontological status of autism: the 'double empathy problem'* (2012)
* *The normalisation agenda and the psycho-emotional disablement of autistic people* (2012)
* *Autistics speak but are they heard?* (2013)
* *Autistic expertise: A critical reflection on the production of knowledge in autism studies* (2014)
* *How is a sense of well-being and belonging constructed in the accounts of autistic adults?* (2016)
* *Making the future together: Shaping autism research through meaningful participation* (2018)
* *Redefining Critical Autism Studies: a more inclusive interpretation* (2018)

;Liburuak

* *A Mismatch of Salience: Explorations from the Nature of Autism from Theory to Practice* (2017)
* *The Neurodiversity Reader: Exploring Concepts, Lived Experience and Implications for Practice'' (Susy Ridout, Nicola Martin, Richard Mills eta Dinah Murrayrekin batera, 2020)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
2024ko Milan-San Remo

**2024ko Milan-San Remo** txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 115. edizioa izan zen. 2024ko martxoaren 16an egin zuten Pavia eta San Remo artean, 288 kilometroko ibilbidearekin. Lasterketa hau, UCI World Tour 2024ko 8. proba izan zen.

Garailea Jasper Philipsen belgikarra izan zen, San Remoko helmugako esprintean Michael Matthews italiarrari eta Tadej Pogačar esloveniarrari, gailendu zitzaielarik.

## Taldeak 
## Sailkapena 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Errenta aitorpen

start=0|thumbtime=10|thumb|Zer da **errenta aitorpena**?
**Errenta aitorpena** pertsona juridiko batek gobernu-erakundeei edo zergadun potentzialei ordaindutako zergaren zenbatekoarekin lortutako diru-sarrerak kalkulatzen dituen dokumentua da.

Derrigorrezko betebeharra da. Zerga-urtean zerga-araudiak ezarritako mugak gainditzen dituzten errentak lortu dituzten pertsona fisiko guztiek aurkeztu behar dute. Besteren konturako langileek, autonomoek eta pentsiodunek.

Zerga espezifikoen formularioak, diru-sarrera, enpresen hartzaileekin batera zerga betebeharrei buruzko informazioa ematera behartuta dauden zergadun edo entitate pribatuek erabiltzeko dira.

## Zatiak 
### Diru-sarrerak 
Zati honek diru-sarreren iturri guztiak ditu. Xehatzeko metodorik ezagunena enplegatzaileak ematen duen dokumentu bat da. Soldatak, lansariak, dibidenduak eta interesak ere diru-sarrera iturritzat hartu behar dira.

### Kenkariak 
Erakundeentzat, lan komertzialekin berariaz identifikatutako gastu gehienak kengarriak dira. Herritarrek ondorioak bereiz ditzakete edo deribazio estandarra erabil dezakete beren dokumentazio-egoerarako. 

### Kreditu fiskalak 
Pizgarri onuragarriak dira zergadunentzat. Kreditu fiskalek gobernu-erakundeei ordaindutako obligazioen zenbatekoa murrizten dute. Kreditu fiskalek kenkariek baino eragin handiagoa dute, zor den dirua zuzenean murrizten dutelako. Kreditu fiskaletan 500€ baditu eta bere zerga zordundua 500€ bada, kreditu fiskalek 0 eurora murriztuko dute bere erantzukizuna. Kreditu fiskalak hainbat arlotatik sortzen dira. Adibidez, 13 urtetik beherako haur bat zaindu bada, seme-alaben kreditu tributarioa jasotzen da.

## Euskal Herrian 
### Hego Euskal Herrian 
Araban, Gipuzkoan, Bizkaian eta Nafarroan errenta aitorpena Foru Ogasunean egin behar da. Bakoitzak berezitasunak ditu.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Zerga
* PFEZ

## Kanpo estekak
Matilde Orbegozo

**Matilde Orbegozo Jugo** (Bilbo, Bizkaia, 1837ko martxoaren 15a - Santurtzi, 1891ko abuztuaren 9a) Bilboko poeta izan zen.

## Biografia 
Gerra Zibilaren garaian jaio zen Bilboko Viuda de Epalza kalean. Oso gaztetatik hasi zen poesia idazten. Bere poemak garaiko hainbat egunkaritan argitaratu zituen. Ospe handia lortu zuen bere garaian. Haren poemek izaera nabarmen erlijiosoa zuten. 

1912an, Juan Carlos Plaza Zumelzuk “Memoria” idatzi zuen Matilderi buruz eta Benito Pérez Galdosek bera eta haren ahizpa ere aipatu zituen “Luchana” saioan. 

Bilboko burgesiakoa, Miguel Unamunoren ahaidea zen. Matilde Rafael Sán-Ferlosio (El Jarama) idazle ospetsuaren birramona izan zen, eta Rafael Sánchez Mazasen (La nueva vida de Pedrito de Andía) amona. Joaquín de Mazas literatura eta idazle bilbotarraren ama izan zen.

Haren ezkontzak bere buru-argitasunaren hegaldiak moztu zituen. Breton, Hartzenbuch edota Trueba bezalako poetek Matilderen ekoizpenak miresteari utzi zioten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Josephine St. Pierre Ruffin

**Josephine St. Pierre Ruffin** (1842ko abuztuaren 31 - 1924ko martxoaren 13a) eskubide zibilen alde borroka egin zuen afroamerikar editore, kazetari eta sufragista izan zen. ''The Woman's Era* (Emakumeen aroa) sortu zuen, emakume afroamerikarrek eta haientzat argitaratutako lehen egunkari bihurtu zena.

## Biografia 
### Haurtzaroa eta hezkuntza 
Josephine St. Pierre Ruffin Bostonen jaio zen, Massachusettsen, eta sei anai-arrebetatik seigarrena izan zen. Aitak, John St. Pierrek Afrika, Frantzia eta Indiako aurrekariak zituen. Ama, Eliza Matilda Menhenick St. Pierre, Kornuallesen hazi zen, Ingalaterran. Josephine eskola publikoetan hezi zuten Salem, Massachusetts, eta New Yorkeko eskola pribatu batean, non ez zegoen arraza-bereizketarik. 16 urte zituela, George Lewis Ruffin familia dirudun bateko bizarginarekin ezkondu zen, eta Ingalaterrara joan ziren, Estatu Batuetako arrazismo gero eta handiagotik ihes egin nahian.

### Aktibismoa 
Estatu Batuetako gerra zibila hasi zenean, bikotea bere herrialdera itzuli zen Batasunaren alde lan egiteko eta esklabotza abolitzen laguntzeko. Ruffinek soldaduak  bildu zituen Massachusettseko erregimentu afroamerikarrerako, eta AEBko Osasun Batzorderako lan egin zuen gerra garaian. Gerraren ondoren, Massachusetts estatuko Emakumeen Kluben Federazioan eta hainbat karitatezko-kausatan jardun zuen.

Massachusettseko Hezkuntza Moralaren Elkarteko Batzordean eta Massachusettseko Eskola Sufragioaren Elkartean ere parte hartu zuen, Ingalaterra Berriko beste lider batzuen ondoan lan eginez, Julia Ward Howe eta Lucy Stone barne.

1869an, emakumeen sufragio-mugimendua bi taldetan bereizi zen. Emakumeen Sufragioaren Elkarte Amerikarra (AWSA), Lucy Stone eta Julia Ward Howe buru zirela. Emakumeen Sufragiorako Elkarte Nazionala (NWSA) eta Elizabeth Cady Stanton eta Susan B. Anthonyk hauek uste zuten emakumeen eskubideak besteen gainetik egon behar zirela. Ruffin AWSArekin elkartu zen.

*The Courant* astekari beltzerako ere idatzi zuen, eta Ingalaterra Berriko Emakumeen Prentsa Elkarteko kide bihurtu zen. Bere senarra 1886an hil zenean, Ruffinek bere segurtasun ekonomikoa eta antolatzeko trebetasunak erabili zituen *Woman's Era*, emakume afroamerikarrek eta emakumeentzat argitaratutako Estatu Batuetako lehen egunkaria, hasteko. 1890 eta 1897 artean editore eta edukien sortzaile gisa lan egin zuen. Arraza arteko jarduerak sustatzen zituen bitartean, *Woman's* Erak etniarako eskubide hobeak eskatzen zizkien emakume beltzei.

1894an, Ruffinek *Woman's Era Club* (geroago *New Era Club'') antolatu zuen, emakume beltzak defendatzeko talde bat, Florida Ridley alabaren eta Maria Baldwin Bostongo eskola bateko zuzendariaren laguntzarekin.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Josefa Cruz de Gassier

**Josefa Cruz de Gassier** (Bilbo, 1821eko maiatzaren 13a- Madril, 1870eko azaroaren 8a) Bilboko sopranoa izan zen eta arrakasta handia izan zuen bere garaian. Londresen egin zuen debuta, 25 urte besterik ez zituela, eta Bilboren izena mundu osoko agertokietara eraman zuen (Frantzia, Espainia, Erresuma Batua, Estatu Batuak, Kuba…). Bere arrakasta hain handia izan zen Amerikan, ezen Manuel Saumell musikari kubatarrak Josefa izena daraman kontradantza bat konposatu baitzuen berarentzat.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Antonia Jiménez

**Antonia Jiménez** (El Puerto de Santa María, 1972) espainiar flamenko-gitarrista eta konpositorea da, eta Espainiako emakume bakarretarikoa arlo honetan.

## Ibilbidea 
Cádizko probintziako El Puerto de Santa María herrian jaioa, ijito eta ijito ez direnen arteko pitzadurarik gabeko inguru batean hazi zen. Gaztetatik hasi zen gitarra flamenkoa ikasten Antonio Villar-ekin. Andaluziako  flamenko-kantari eta dantzari ospetsuekin ibili zen. Espainiako Balet Berria eta Arrieritoak dantza-konpainien laguntzaile bihurtu zen. Gitarra ikasten jarraitu zuen Enrique Vargasekin.

Gitarrak aukera eman zion 18 urte zituenetik atzerrira bidaiatzeko hamarkada batean, eta profesional bihurtu zen Japonian urtebetez egon ondoren. 2000. urtean Madrilera joan zen eta bertan flamenko-dantzariak ezagutu zituen, besteak beste, Merche Esmeralda eta Rocío Molina Cruz koreografoak, Olga Pericet eta Belén Maya dantzariak eta Manuel Liñán dantzari eta koreografoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Thomas P. Stafford

**Thomas Patten Stafford** (Weatherford, Oklahoma, 1930eko irailaren 17a – Satellite Beach, Florida, 2024ko martxoaren 18a) estatubatuar astronauta izan zen.

Estatu Batuetako Itsas Akademian graduatu ondoren, Ameriketako Estatu Batuetako Aireko Armadan sartu zen eta pilotua F-86 Sabre hegazkin batean, proba pilotu bihurtu aurretik. 1962an astronauta izateko aukeratua izan zen eta Gemini 6A eta Gemini 9A misioetan parte hartu zuen.

1969an Apollo 10 misioko komandantea izan zen, ilargia orbitatu zuen bigarrena. 1975ean Apollo-Soyuz bateratzearen komandantea izan zen.
Jan P. Syse

**Jan Peder Syse** (Nøtterøy, 1930eko azaroaren 25a – Oslo, 1997ko irailaren 17a) norvegiar politikaria izan zen. Norvegiako lehen ministroa izan zen 1989tik 1990era.

Alderdi Kontserbadoreko kide izan zen 1957tik, eta 1963an Osloko udalerako hautatu zuten. 1965ean Stortingeko kide aukeratu zuten. 1983tik 1985era Industria ministroa izan zen Kåre Willochen gobernuan eta 1989tik 1990era lehen ministro kargua bete zuen.
Queralt Lahoz

**Queralt Lahoz** (Santa Coloma de Gramenet, Bartzelonako probintzia, 1991ko azaroaren 17a) flamenko eta hip hop musika elkarnahasten dituen kataluniar abeslari bat da, letra poetikoz eta mezu errebindikatzaileaz.

## Diskografia 
* *1917* (EP, Say It Loud Records, 2019)
* *Pureza* (Say It Loud Records, 2021)

## Kanpo estekak
UCI World Tour 2024

**UCI World Tour 2024** UCI World Tour txapelketaren 14. edizioa izan zen, ProTour sorreraren ostean munduko txirrindularitza egutegia zehazten zuena. Hogeita hamabost lasterketa bilduz, gizonezkoen txirrindularitzan garrantzitsuenak. Horietatik 29 Europan jokatu ziren, bi Asian, bi Ozeanian eta beste bi Ipar Amerikan.

Lasterketen artean, hogei egun bakarrekoak izan ziren eta beste hamabostak etapakoak. Lehenengoa 2024ko urtarrilaren 16an izan zen eta, azkena, 2024ko urriaren 20an.

## Taldeak 
## Egutegia 
## Kanpo estekak 
* UCI World Tour 2024
2021eko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa

**2021eko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa** Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketaren 20. edizioa izan zen. 2021eko apirilaren 3tik 24ra jokatu zen, Eskozia, Frantzia, Gales, Ingalaterra, Irlanda eta Italiako selekzioen artean. 

COVID-19 pandemiak eragindako osasun-krisialdia zela-eta, txapelketaren formatua aldatu zen. Gizonezkoen Autumn Nations Cupen bezala, bi multzotan antolatu zen lehenbiziko fasea. Multzo bakoitzeko aurreneko taldeek finala jokatu zuten, bigarrenek 3-4.posturako partida, eta hirugarrenek 5-6. posturakoa. Ingalaterra izan zen irabazlea.

## Taldeak 
*  Eskozia
*  Frantzia
*  Gales
*  Ingalaterra
* 20px|Irlanda Irlanda
*  Italia 

## Multzo fasea 
### A multzoa 
### B multzoa 
## Finalak 
### 5.eta 6. postuak 
### 3. eta 4. postuak 
### 1. eta 2. postuak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Per Christensen

**Per Christensen** (1934ko uztailaren 18a – Oslo, 2009ko abuztuaren 26a) Norvegiako aktore ezaguna izan zen. Zineman, telebistan eta irratian lan egin zuen. Bere lanen artean hauek nabarmentzen dira: *Elling*, *Hotel Cæsar*, ''The Warrior's Heart* eta *The Passionate Demons*.

## Filmografia aukeratua 
* 1957: *Slalåm under himmelen*
* 1958: *I slik en natt* 
* 1961: *Det store varpet* 
* 1967: *Musikanter* 
* 1973: *Lina's Wedding*
* 1987: *Over grensen* 
* 2001: *Elling''

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Per Christensen IMDb webgunean.
Gabriel Raymundo de Azcárate Lascurain

**Gabriel Raymundo de Azcárate Lascurain** (Antzuola, Gipuzkoa, 1741eko urriaren 1 - Habana, Kuba, 1819ko azaroaren 13a) merkataria eta esklabo egindako afrikarren trafikatzailea.

## Biografia 
Francisco Antonio de Azcárate Madariaga eta Ana María de Lascurain Zumalta-ren semea. 1763aren amaieran, Cádizetik Habanara bidaiatu zen, Salvador Mas y Llopis-en emaztea zen Josefa Martínezen morroi gisa.

1773an Rosalía Josefa de Rivas López Barrosorekin ezkondu zen, Juan de Rivas eta María Catalina López Barroso y García Menocalen alaba. Nicolás Azcárate Escobedo ilobak esklabuen defendatzaile lanpostua izan zen.

Produktu desberdinen merkataritzari ekin zion. 1773an Mexikon bizi zen eta senidea zen Francisco Ignacio de Yraetaren korrespontsala izan zen eta hogei bat urtez aritu ziren Habanako argizaria, Espainia Berriko kobrea eta Kubako azukrearen salmentan. Baina Azcárateren negoziorik handiena esklabuen trafikoa izan zen, eta horretan aritu zen besteak beste, Sebastián de Lasa e Irala, José Antonio Arregui, Andrés Loizaga eta José Ramón Arteche Zuritarekin.

1784an Antzuolak kapare izendatu zezan eskatu zuen eta 1786an lortu zuen. 1786an Euskalerriaren Adiskideen Elkarteko kide bezala onartu zuten Habanan, eta elkarte honentzat idatzitako *Gobierno y buena política de los esclavos de esta Isla* berea litzateke*.*

Cadizekin merkataritzan ari ziren Habanako enpresarien elkartearen ahaldun izendatu zuten 1786an. Horrez gain, Habanako Sociedad Económica Amigos del País-eko kidea izan zen, 1793etik eta hil arte.

1790ean 86 esklabu zituen azukre-lantegi baten jabea zen. Eta hamarkada horretan beste bi azukre-lantegien erosi zituen, *Nuestra Señora de los Dolores*, *San Francisco de Asís* eta *Nuestra Señora de la Asunción*. Alaben senarrak ziren Matías de la Cantera Badillo eta Juan Luis de la Cuesta Casadabán izan zituen bazkide. Bere semea, Gabriel Azcárate Rivasek, azukre-lantegiak kudeatu zituen.

1792an Compañía de Consignaciones de Negros izeneko enpresaren sortzaile eta bazkidea izan zen, soilik esklabuen trafikoan lan egiteko sortu zen lehenengo enpresa Kubatarra.

1802an Jose María de Olazabal, Habanako Konpainiaren langile ohia, Venezuelara bidali zuen goleta bat erostera. *Dolores* edota *El Cambio* izeneko itsasontzia Cadizetik atera zen, kakaoarekin eta beste merkatal produktu batzuekin eta Afrikara heltzean 150 beltzengatik trukatu zituen. Itsasontzia bizirik zeuden 122 esklaburekin heldu zen Habanara. Azcáratek irabazien %75arekin geratu zen eta kontsulatuaren zorionak jaso zituen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
2024ko Kataluniako Volta

**2024ko Kataluniako Volta** Kataluniako Volta etapakako lasterketaren 103. edizioa izan zen. Martxoaren 18 eta martxoaren 24 bitartean jokatu zen. Sant Feliu de Guíxols eta Bartzelona lotu zituen, guztira 1.173,6 km eginez zazpi etapatan. UCI World Tour 2024ko bederatzigarren proba izan zen.

Garailea Tadej Pogačar esloveniarra izan zen.

## Talde parte-hartzaileak 
## Ibilbidea 
## Etapak 
### 1. etapa 
### 2. etapa 
### 3. etapa 
### 4. etapa 
### 5. etapa 
### 6. etapa 
### 7. etapa 

## Azken sailkapenak 
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Gazteen sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Joseph Hermans

**Joseph Hermans** (Ekeren, 1890eko apirilaren 27a) arkularia zen. Belgika ordezkatu zuen 1920ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Edmond De Knibber

**Edmond De Knibber** arkularia zen. Belgika ordezkatu zuen 1920ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Patrick De Koning

**Patrick De Koning** (Dendermonde, 1961eko apirilaren 23a) arkularia da. Belgika ordezkatu zuen 1984ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1988ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
2022ko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa

**2022ko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa** Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketaren 21. edizioa izan zen. 2023ko martxoaren 26tik apirilaren 30era jokatu zen, Eskozia, Frantzia, Gales, Ingalaterra, Irlanda eta Italiako selekzioen artean. Ingalaterra izan zen irabazlea.

## Taldeak 
## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Ingalaterra** ||**27**||5||5||0||0 || 282 || 22 || +260 || 45
|-
| 2 ||align=left|  Frantzia ||**20**||5||4||0||1 || 152 || 48 || +104 || 22
|-
| 3 ||align=left|  Gales ||**11**||5||2||0||3 || 69 || 139 || -70 || 12
|-
| 4 ||align=left| 23px|Irlanda Irlanda ||**9**||5||2||0||3 || 68 || 158 || -90 || 11
|-
| 5 ||align=left|  Italia||**8**||5||2||0||3 || 44 || 163 || -119 || 4
|-
| 6 ||align=left|  Eskozia ||**3**||5||0||0||5 || 59 || 144 || -85 || 7
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Francis Notenboom

**Francis Notenboom** (Essen, 1957ko abuztuaren 9a) arkularia da. Belgika ordezkatu zuen 1988ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Russula minutula

***Russula minutula*** *Russulaceae* familiako onddo espezie bat da. Haragi hauskorra, trinkotasunik gabea  eta urria; beraz, gisatuetan hornigai gisa bakarrik erabil daiteke.

Sinonimoa: *Russula uncia*.

## Deskribapena 
**Kapela:** Neurri txikia izaten du, 2,5 cm arteko diametrokoa, ganbila izatetik zapala izatera pasatzen da eta pixka bat deprimitua erdian. Azala zertxobait pruinaduna ale helduetan, ertza apur bat ildaskatua eta kolore arrosa bizikoa edo gorri-bermiloi erakargarri batekoa.

**Orriak:** Ia dekurrenteak, zabal, zuriak.

Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.

**Hanka:** 3,5 cm arteko garaierakoa, pixka bat zimurtua, zuria.

**Haragia:** Zuria, urria, hauskorra, ez oso trinkoa. Zapore gozoa.

**Etimologia:** Latinetik dator Russula hitza, russus-etik, gorriaren txikigarritik: apur bat gorrixka, kolore gorria dutelako russula generoko espezie askok.

## Jangarritasuna 
Ez du sukaldaritzarako balio.

## Nahasketa arriskua 
Kapela arrosako eta orri zuriko Russula asko daude, ez duela pikatzen egiaztatu behar da.

## Sasoia eta lekua 
Udan eta udazkenean. Hostozabalen basoetan.

### Banaketa eremua 
Europa, Iran, Himalaiako eremua.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Castle Camps

**Castle Camps** Cambridgeshire konderrian dagoen herria da, Ingalaterran (Erresuma Batua). 2016an 655 biztanle zituen. Ingalaterrako ekialdeko eskualdearen ipar-mendebaldean dago, Londrestik iparraldera eta Cambridge — konderriko hiriburua — eta Rutland hirietatik hurbil. 

## Ondarea 
Herrian eliza bat egon da gutxienez XII. mendearen hasieratik. Egungo Eliza Parrokialak, XV. mendetik Santu Guztiei eskainia, presbiterio bat, hegoaldeko ataripea eta Mendebaldeko Dorrea dituen habearte bat ditu. Gazteluaren ipar-mendebaldean dago, eta eraikina, neurri handi batean, XV. eta XVI. mendekoa da.

Erdi Aroko dorrea 1850ean kolapsatu zen, 1851n amaitutako ordezkapen batekin. Berrikuntzak XIX. mendean zehar jarraitu zuen. John Ernest Bode parrokiako errektorea izan zan XIX. mendearen erdialdean, eta  "O Jesus I have Promised" ereserkia idazteagatik da ezaguna. Elizako patioan lurperatuta dago.

## Iruditegia 

Image:
All Saints Church - geograph.org.uk - 896418.jpg|Santu Guztien eliza.
Castle Camps village sign - geograph.org.uk - 5574805.jpg|Sarrerako kartela.
R.A.F. War Memorial - geograph.org.uk - 289690.jpg|Bigarren Munduko Gerraren oroimenezko eraikina.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Txantxetako kandelak

thumb|250px|Txantxetako kandela behin eta berriro pizten da.

**Txantxetako kandelak** umeentzako urtebetetze-jaietan erabili ohi diren txantxak dira. Kandelak berez pizten dira berriro, dinamita-kartutxoen antzeko detonagailu bat erabiliz. Kandelaren metxaren barruan txertatuta dagoen magnesioaren bidez egiten da prozedura; parafinaren lurruna kandela itzaltzen denean igortzen da, eta, putz egiten duenarentzako harriduraz, kandela berriro pizten da.

Kandelari putz egin ondoren, sugarra itzali ondoren, magnesio-hautsak, oxigenoz babestuta eta parafina-olioz hoztuta dagoenak, berriro pizteko behar den beroa sortzen du. Horregatik, pertsona batek txantxetako kandela bat jotzen duenean, segundo gutxi batzuetan pizten da berriro.

Hasieran dinamitaz eginak izan arren, detonagailu horiek ez dira hain arriskutsuak eta erraz itzaltzen dira urarekin. Dinamitaren erabilera mugatua da, lehergai indartsua eta arriskutsua delako.

Kanadan debekatuta daude.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Danborra (Donostiako eraikina)

**Danborra** edo **Antiguako Torreoia** Donostian 19. mendean egon zen dorre militar bat izan zen, Loretopeko muinoan kokatua, Kontxako badiara begira. Bere formagatik (danborrarena) eman zion herriak izen informal hori.

## Ezaugarriak 
II. Karlistaldian Donostiako udal liberalak defentsa lan zenbait enkargatu zituen, eta horien artean 1874ko urrian erabaki zen dorre hau eraikitzea. 8.5 metro diametroko planta biribila zuen dorreak, eta 7 metro garai zen. 5 metro zabal eta 3 sakon zen lubanarro batek inguratzen zuen dorrea. Bi solairu eta terraza zituen, eta 30 soldadu bertan edukitzeko moduko eraikina zen. Hogei saietera zituzten hormek kanpora tiro egiteko.

1888ko irailean Udalak dorrea erabilpenik gabe hondatuta zegoela eta behera botatzea erabaki zuen. Hurrengo urtean egin zuten hori, obrak hasi baitziren han bertan Miramar jauregia eta tunela egiteko. Tunel zabala dagoen gainean zegoen dorre zaharra.
erdian|thumb|480x480px|Ondarretatik panoramika, Loretopen Danborra ikusten dela, 19. mendeko azken laurdenean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Isabella Löwengrip

**Isabella Desirée Löwengrip**, ***Blondinbella*** izengoitiaz ere ezaguna, (Järfälla, 1990eko urriaren 21a) suediar enpresaburu, idazle eta blogaria da.

## Bizitza 
1990ean jaio zen Järfällan. Stockholmgo Jensen Gymnasium Norran ikasi zuen. Bigarren hezkuntzan ari zela, politikoki aktiboa izan zen Suediako Alderdi Moderatuaren gazte erakundean. Gero Alderdi Moderatua utzi zuen.

2005eko irailean, 14 urte zituela, *Blondinbella* bloga sortu zuen eta Suediako lehen influencerretako bat bihurtu zen. 2010ean Blondinbella.se Suediako blog pribaturik handiena izan zen eta Löwengrip urteko saregile izendatu zuten. Gaur egun Löwengripek Eskandinaviako herrialdeetako blogik handiena du hilabetean milioi bat bisitari baino gehiago ditu.

2007an, 16 urte zituela, Löwengripek bere lehen enpresa sortu zuen, Bellme AB. Orduz geroztik *Egoboost* aldizkariko zuzendaria eta Vj1890-ko kontseiluko presidentea izan zen, *Orion* filmean antzeztu zuen eta entretenimendu-programa batzuetan parte hartu zuen.

2008an, ''Let's Dance* izeneko telebista saioan parte hartu zuen lehiakide ospetsuetako bat bezala. 2009an New Yorkeko MTV Video Music Awardsen elkarrizketatzailea izan zen.

### Bizitza pertsonala 
2013ko abuztuaren 31n, Odd Spångbergekin ezkondu zen. Bi seme-alaba izan zituzten, Gillis eta Sally. 2017ko maiatzaren 11n, Löwengripek dibortziatzen ari zela iragarri zuen blogean.

2018ko urrian, *Skavlan'' telebistako saioan egindako elkarrizketa batean, Löwengripek esan zuen arreta-defizitaren eta hiperaktibitatearen nahasmendua eta Asperger sindromea (autismo mota bat) diagnostikatu zizkiotela.

## Liburuak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Marie Claire van Stevens

**Marie Claire van Stevens** (Vilvoorde, 1948)  arkularia da. Belgika ordezkatu zuen 1984ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pierre Van Thielt

**Pierre Van Thielt** arkularia zen. Belgika ordezkatu zuen 1920ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Esther Pak

**Esther Pak** edo **Esther Park** (에스더 박 (), **Kim Jeom-dong**  김점동 jaiotzez (hangulez, 金點童), (Jeong-dong, Hego Korea, 1876 edo 1877ko martxoaren 16a - 1910eko apirilaren 13a), mediku korearra izan zen, Mendebaldeko medikuntzan aritu zen lehen emakume korearra.

## Biografia 
Kim, Jeom-dong 1876ko martxoaren 16an jaio zen (edo, beste iturri batzuen arabera, 1877ko edo 1879ko martxoaren 16an) Jeong-dong barrutian, Seulen. Lau alabetatik hirugarrena zen. Kimen aitak Henry Appenzeller misiolari estatubatuarrarentzat egiten zuen lan. 1886an, Mary F. Scrantonek sortutako Ewha Neskatoen Eskolara bidali zuen alaba ikastera. Kimen gurasoek bi baldintza jarri zizkioten ikasteko: Estatu Batuetara joatea debekatu zioten, eta ezkondu aurretik eskola uztea.

Kim ikasle ona zen, ingelesean bereziki ona. Rosetta Sherwood Hall doktore misiolari estatubatuarrak eskola bisitatu zuenean, Kimi eskatu zioten bere interpretari gisa lan egiteko. Hall doktorearen kirurgiaz txundituta, erbi-ezpaina eta ahosabai-arraildua zuzentzeko, Kimek karrera mediko bat egin nahi izan zuen. Rosetta Hallek Sherwood Hall-ek Kim konbentzitu zuen korearrek behar bezala tratatzea onartzen ez duten konfuziar debekuen eragina dutela: gizartean sexuen arteko bereizketa zorrotzak emakume bat gizon batek aztertzea eragozten zuen.

## Heziketa eta karrera 
Rosetta Sherwood Hallek senarrarekin lan egiten zuen Pak Yusan  (박여선, 朴 汝先) aurkeztu zion Kimi, eta 1893ko maiatzaren 24an Kim Jeom-dong berarekin ezkondu zen korearren arteko mendebaldeko estiloko lehen ezkontza-ekitaldian.
thumb|ezkerrera|Rosetta Sherwood Hall, misiolari medikua eta Esther Paken irakaslea
Esther Pak New Yorken urtebetez latina, fisika eta matematika ikasi ondoren graduatu zen. Senarrak Paken heziketa medikoa babestu zuen, baina tuberkulosiak jota hil zen, graduatu baino urte erdi lehenago.

Esther Pak 1910eko apirilean hil zen tuberkulosiak jota, 34 urte zituela.
* 2006an, Koreako Zientzia eta Teknologia Akademiak Esther Park sartu zuen Koreako Zientzia eta Teknologiaren Ospearen Aretoan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Brunó Ferenc Straub

**Brunó Ferenc Straub** (Nagyvarad, Austria-Hungaria, gaur egun Oradea, Errumania, 1914ko urtarrilaren 5a – Budapest, 1996ko otsailaren 15a) hungariar biokimikaria eta politikaria izan zen. Hungariako estatuburua izan zen 1988tik 1989ra.

Szeged Unibertsitatean ikasi zuen, Albert Szent-Györgyiren laguntzaile izan zen eta Cambridgeko Molteno Institutuan lan egin zuen. Bera izan zen aktina egoera nahiko garbian lortu zuen lehena. Szegedeko Ikerketa Biologikoko Zentroa sortu zuen eta 1945etik hiriko unibertsitateko irakaslea izan zen. 1964an konposizio-aldaketaren teoria proposatu zuen. Funtzio muskularra, arnasketa zelularra eta proteinen sintesia ikertu zituen. Hungariako Zientzien Akademiako kide izan zen.

1988ko ekainetik 1989ra Hungariako Presidentetza Kontseiluko presidentea izan zen eta, beraz, Hungariako Herri Errepublikako azken estatuburua.
2019ko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa

**2019ko Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa** Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketaren 18. edizioa izan zen. 2019ko otsailaren 1etik martxoaren 17ra jokatu zen, Eskozia, Frantzia, Gales, Ingalaterra, Irlanda eta Italiako selekzioen artean. Ingalaterrak irabazi zuen txapelketa, eta baita Slam nagusia ere.

## Taldeak 
*  Eskozia
*  Frantzia
*  Gales
*  Ingalaterra
* 20px|Irlanda Irlanda
*  Italia 

## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 || Ingalaterra ||**28** || 5 || 5 || 0 || 0 || 278 || 45 || +233 || 45
|-
| 2 || Italia ||**17**|| 5 || 3 || 1 || 1 || 91 || 104 || -13 || 12
|-
| 3 || Frantzia ||**16**|| 5 || 3 || 0 || 2 || 178 || 102 || +76 || 29
|-
| 4 || Gales ||**11**|| 5 || 2 || 1 || 2 || 59 || 126 || -67 || 8
|-
| 5 ||20px|Irlanda Irlanda ||**7**|| 5 || 1 || 0 || 4 || 78 || 156 || -78 || 13
|-
| 6 || Eskozia||**1**|| 5 || 0 || 0 || 5 || 37 || 188 || -151 || 7
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Juana Cortés Amunarriz

**Juana Cortés Amunarriz** (Hondarribia, Gipuzkoa, 1966) idazlea da. Kontakizunen egilea, bai eta haurrentzako, gazteentzako eta helduentzako eleberrien egilea ere.

## Bizitza 
Filosofian lizentziaduna da Euskal Herriko Unibertsitatean. Madrilen bizi da, eta bertan eman zion hasiera bere literatur ibilbidea 2004. urtean. 

## Sariak 
Hainbat kontakizun sari eskuratu ditu, besteak beste:

* Urrezko Itsulapikoaren Bigarren Saria, 
* Salamancako Gazeta, Alcalá narratiba saria,
* Avelino Hernández Gazte Eleberriaren Saria, 
* Luis Mateo Díez Saria, 
* Pedro de Atarrabia Saria, 
* Gabriel Miró Bigarren Saria, 
* José Calderón Escalada, Ciudad de Martos, Tomás Fermín de Arteta Kontakizun Saria, Leopoldo Alas Clarín edo Ignacio Aldecoa.
* Malaga Hiria saria.

## Argitalpenak 
Hainbat liburu argitaratu ditu bere ibilbidean zehar.

* *Memorias de un ahogado.* 2009an argitaratu zuen bere lehen eleberria, El tercer nombre argitaletxearen Almirante bilduman.
* *Queridos niños,*  2010ean Alcala Narratibak argitaratutako kontakizun liburu saritua.
* *Corazón, mano, corazón, b*ere hirugarren liburua, Everest-ek 2012an argitaratua, Gaztelaniazko Gazte Eleberriaren modalitateko Euskadi Literatura Sarietan finalista izan zen urte berean.
* *Las batallas silenciosas,* 2012an Baile del Sol argitaletxeak  argitaratu zuen. Liburu horrek egilearen ipuin sarituen aukeraketa bat jaso zuen, eta 2012an Espainian argitaratutako kontakizun liburu onenaren Setenil Sariko hamar finalisten artean hautatu zuten.
* *Benita y el hada Mandarina* 2013an  haurrentzako liburu ilustratua jarri zen salgai, Egales eta Nube Ocho Ediciones argitaletxeek argitaratua.
* *Simba Yoyoren Greta y el circo* liburua, Nube Ocho Ediciones argitaletxean, 2014an
* *Las Sombras,* Edhasa-Castaliak  argitaratua, Tiflos Eleberri Saria irabazi zuen eleberria.
* *Piedras* kontakizuna*,* 2016an, Arabako Foru Aldundiak argitaratua, 2015eko Ignacio Aldecoa sariaren irabazlea.
* *Esmeralda y yo*, 2016. urtearen amaieran, Anaya argitaletxeak argitaratua, Malaga Hiria Haur Literatura Saria irabazitako eleberria.
* ¿*Qué le pasa a Nicolás?* 2017an Nubeocho-rekin argitaratua.
* *Las batallas silenciosas,* 2019an
* *Los ausentes,* 2021ean.
* *Cenizas.*Tilos saria 2021ean.
* *Prodigioso repelús, 2022an.*
* *Las vivas,* 2024an.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Neska gazteak zubian

***Neska gazteak zubian*** (), baita ere ***Emakumeak zubian*** (), Edvard Munch artista norvegiarraren olio-pintura da. Gaia Vestfold probintziako Åsgårdstrand herriko zubia da non pertsona talde bat ikus daiteke. 

Pintura hainbat bertsiotan dago eskuragarri, hamabi olio pintura barne. Munch Åsgårdstrandera lehen aldiz joan zen bere familiarekin 1885ean; 1897an herrian etxe bat erosi zuen. Horregatik bere lan askotan agertu da, esaterako *Inger hondartzan* eta *Malenkonia* margolanetan. Lehen bertsioa 1901ean egin zuen eta Osloko Arte, Arkitektura eta Diseinuko Museo Nazionalean erakusten da.

## Bertsio desberdinak 
Bertsio guztiek aldaketak erakusten dituzte:

1901 Munch Mädchen auf der Brücke anagoria.JPG|*Neskak zubiak* (1901), Hamburger Kunsthalle. 
Edvard Munch - Pikene på broen.jpg|*Neskak zubian* (1902), bilduma pribatua. 
'The Women on the Jetty' by Edvard Munch, Bergen Kunstmuseum.JPG|*Emakumeak zubian* (1902), Kode museoa Bergenen. 
Munch, Sommernacht (1903, Linde Frieze).jpg|*Emakumeak zubian* (1902), bilduma pribatua. 
Four Girls on the Bridge - Edvard Munch - Wallraf-Richartz-Museum & Fondation Corboud-6000 (without frame).jpg|*Neskak zubiak*(1905), Wallraf-Richartz Museum Kolonian. 
Les jeunes filles sur le pont.jpg|*Neskak zubian* (1927), Osloko Munch Museoa. 
Munch Girls on the pier Kimbell.jpg|*Neskak zubian* (1933-1935), Kimbell Art Museum, Fort Worthen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Osloko Galeria Nazionalaren fitxa.