Transmisio-uhal

thumb|268x268px|Transmisio-uhal sistema

**Transmisio-uhala** transmisio mekaniko mota bat da, polea bi edo gehiagoren loturan oinarritua. Errotazio-mugimendua ahalbidetzen du, zinta edo uhal jarrai baten bitartez.

Transmisio-uhalen funtzionamendua marruskadura-indarrean oinarritzen da. Horren bidez, polea eragiletik energia transmititzen da gainerako poleetara. Funtzionamendu oinarri honek beste transmisio mota batzuetatik desberdintzen du, transmisio-kateak adibidez.

## Alde onak eta txarrak 
* Distantzia handietara kokaturiko ardatzak lotu ditzakete.
* Ardatzak ez dira lerrokatuta egon behar.
* Transmisio-elementu hauek soinu gutxi sortzen dute. Gainera merkeak dira eta mantenimendu gutxi behar dute.
* Loturiko ardatzen arteko bibrazioak eta kolpeak isolatzen dituzte.
* Efizientzia oso altua daukate, % 95 inguru izaten da.
* Fusible mekaniko modura egiten dute lan. Hau da, gainkargak sortzen direnean uhalak marruskadura-indarra gaindituko du eta irristatzen hasiko da.
* Biraketa transmititzeko beharrezkoa den marruskadura mantentzeko (sinkrono motakoetan izan ezik), uhalak tentsio jakin batekin muntatu behar dira.
* Uhalen bizitza luzatzeko, beharrezkoa da ikuskapen eta mantenimendu egoki bat egitea.
* Funtzionamendu-tenperaturak -35 Cº eta 85 Cº bitartean aurkitzen dira.
* Engranaje edo kateek baino higadura handiagoa daukate.

## Motak 
### Uhal laua 
Gaur egun ez dira asko erabiltzen, uhal trapezoidalek ordezkatu dituztelako. Eskakizun handirik behar ez dituzten transmisioetan erabiltzen dira, hau da, pare handirik transmititzen ez dituztenetan eta abiadura lineal baxudunetan (w_d eta w_D dira. Potentzia guztia ardatz batetik bestera transmitituko dela kontutan izanda (sortutako galera txikiak mespretxatuz), i transmisio-erlazioa honako hau izango da:

thumb|338x338px|Uhal bidezko transmisio baten idar-eskema
Pot_d=Pot_D  \Longrightarrow  T_d*w_d=T_D*w_D \Longrightarrow i={w_d \over w_D}={T_D \over T_d}

Non T_d eta T_D ardatzean sortutako pare tortsoreak diren.

Polean tortsio-pare bat garatzeko, beharrezkoa da uhalak trakziozko tentsio handiagoa izatea adar batean bestean baino (t_1>t_2), irudian ikus daitekeen bezala. Hau jakinda, honako hau beteko da:

T_d=(t_1-t_2)*{d \over 2}

T_D=(t_1-t_2)*{D \over 2}

Uhalean sortutako tentsioak lortzeko, irudian agertzen den bezalako uhalaren zati diferentzial bat analizatuko da. Atal honetan uhalaren gain eragiten duten indarrak honako hauek dira:
thumb|389x389px|Uhalaren atal diferentziala

* Marruskadura-indarrak: \vec{f}
* Indar zentrifugoak: \vec{F_c}
* Uhalak jasaten duen tentsioa: \vec{t}
* Poleak uhalaren gain eragiten duen indar normala: \vec{N}

Zati diferentzialean sortutako indarrak analizatuz hurrengo ekuazioak lortzen dira:

* Ardatz horizontalean indarren batura:

t \cos \left(\frac{d \alpha}{2} \right) - \left(t  + d t \right) \cos \left(\frac{d \alpha}{2} \right) + d f = 0 

Cosinuaren propietateez baliatuz, \left(\frac{d \alpha}{2} \right) atalaren cosinua 1 balorera hurbildu daiteke, sinplifikatuz hurrengoa lortzen delarik:

d t = -d f

* Ardatz Bertikalean indarren batura:

d{F_c} + d N - \left(t  + d t \right) \sin \left(\frac{d \alpha}{2} \right)- t \sin \left(\frac{d \alpha}{2} \right) = 0 

Lehenagoko atalean bezala, sinuaren propietateez baliatuz honako berdinketa hau egin daiteke \sin \left(\frac{d \alpha}{2} \right)\approx0. Jarraian adierazitako ekuazio sinplifikatua lortzen delarik:

dF_c = d N

Eta azkenik, indar normala marruskadurarekiko adieraziz eta bi ardatzetan lortutako ekuazioak batuz honako hau lortuko da:

d t = -\mu*dF_c

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak