Unai Iturriaga

thumb|250px|eskuinera|Unai bertso-saio bateko hausnarketan murgildua
**Unai Iturriaga Zugaza-Artaza** (Durango, Bizkaia, 1974ko ekainaren 28a - ) bertsolaria, euskal idazlea eta euskal abeslaria da.

## Bertsolari 
Bertsolaritzan, bi aldiz izan da Bizkaiko txapeldun. Ezagunak izan dira Igor Elortza lagunarekin izandako finalak. Bertsolari Txapelketa Nagusian sei aldiz izan da finalista eta 2005ean txapeldunorde gelditu zen, Andoni Egañaren atzean. Batez ere irudimenean jo du goia; hori da Unairi aipatzen zaiona, batez ere. Txapelketatik kanpo ere hamaika saio egin ditu, batzuetan bertsoa eta literatura uztartuta.

### Bertsolaritzako lorpenak 
15 urterekin Bizkaiko txapelduna izan zen 1990. Hurrengo bi urtetan berriro lortu zuen, baita Euskal Herri mailan ere. Geroago, helduen mailan birritan izan da Bizkaiko txapeldun eta Bertsolari Txapelketa Nagusian sei bider finalista eta txapeldunorde izatera ere heldu zen 2005ean Andoni Egañaren atzean, lau bider txapeldun izan zena.

* Bertsolari Txapelketa Nagusia
** Bigarrena (1): 2005.
** Hirugarrena (1): 1997.
** Finalista (6): 1993, 1997, 2001, 2005, 2009, 2013.
* Bizkaiko Bertsolari Txapelketa
** Txapelduna (2): 1994, 1996.
* Eskolartekoak:
** Euskal Herriko Eskolarteko Bertsolari Txapelketa
*** Txapelduna (2): 1991, 1992.
** Bizkaiko Eskolarteko Bertsolari Txapelketa
*** Txapelduna (3): 1990, 1991, 1992.

thumb|250x250px|Unai Iturriaga kartzelatik bueltan

### Sariak eta aintzatespenak 
Hainbat sari eta aintzatespen jaso ditu bere bertsolari bidean:

* 2012: Zarauzko Kopla Txapelketa.
* 2013: Zarauzko Kopla Txapelketa.
* 1997: Bilboko Aste Nagusiko pregoilaria
* 1993: BBK sarian 2.a (Durangaldeko taldean)
* 1994: BBK sarian 2.a (Durangaldeko taldean)
* Iurretako Euskal Jaietako mendeurrenaren bertso-paper sariketa: 1. saria
* 1991: Urruzuno bertso-paper lehiaketako 1. saria

## Abeslari 
Musika arloan, Igor Elortzarekin eta Josu Zabala Ajuriagerrarekin batera 7 Eskale eta Gu ta gutarrak taldeak osatu ditu.

### Diskografia 
[thumb|250x250px|2008ko Bizkaiko txapelketan Unai Iturriaga eta [Igor Elortza]]

* 7 Eskale taldearekin bi disko atera zituen, *Bertso berriak, pobreziari jarriak* (GOR Diskak, 1995) eta *Barrenkaleko Bluesak* (Gaztelupeko Hotsak, 1997).

* Gu ta Gutarrak taldearekin beste disko bat atera du. Bi proiektuetan Igor Elortza adiskideak ere parte hartu du.

## Komikilari 
[thumb|250x250px|*[Ni ez naiz Mikel Laboa* (Intxaurrondo, 2023)]]
Marrazkilari gisa, komikigintzan ere aritzen da: Xabiroi aldizkarian, Gaur8 astekarian, Jakin aldizkarian eta H28 aldizkarian kolaboratzen duelarik. Zugaz/art goitizena erabiltzen du. Komiki-gidoigintzan ere zenbait lan egin ditu, besteak beste:

* Ni ez naiz Mikel Laboa (Elkar, 2022) Gidoia Unai Irurriaga eta Harkaitz Canorena, Marrazkiak Joseba Larratxerenak
* *Diamanteak Urrea eta Ikatza*
* H*aur besoetakoa: Litxarrerien jauna*
* H*aur besoetakoa: Paristik datorren artista*
* *Udaberririk ankerrena*
* *Altza Porru*. (Zati bat)

## Eguneroko zinta grafikoak 
2019ko ekainetik, Gara egunkariko eguneroko zinta grafikoaren egilea da **Zugazart** izenarekin (amaren deitura **ZUGAZa-ARTaza** da), Javier Etayo *Tasioren* lekukoa hartu zuen bigarren honek erretiroa hartu zuenean. 

2023ko Argia aldizkariko Prentsa Saria Zugazart-en zintei esleitu zieten, *a*ktualitateko gaiei eta auziei «umorez eta zorrotz» heltzeagatik.

## Gidoilari antzerkian eta zineman 
Gidoilari izan zen *Olentzero eta subilaren lapurreta*, *Munduaren bira doan* eta *Eutsi!* filmetan, baita ETBko Martin telesailean eta Betizu programan.

2017an Donostia Antzerki Saria irabazi zuen *Francoren bilobari gutuna* antzezlanaren gidoia Igor Elortzarekin idatzi zuen. Biek idatzi zuten Errautsak antzezlana ere.

## Hizlari 
Hizlari gisa ere aritzen da eta ikastaroak eman ditu Udako Euskal Unibertsitatean.

## Liburuak 
* *Isladak*. Zubia, 1997.
* *Berandu da gelditzeko*. Susa, 1999.
* *Udaberririk ankerrena* Alex Sanvirekin batera. Elkar, 2011.
* Haur besoetakoa Alex Sanvirekin batera.

## Sariak 
* 2023: Argia saria, Internet atalean.[thumb|270x270px|2023ko [Argia Sariak|Argia Saridunak]]

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Zerrenda:Durangar ospetsuak

## Kanpo estekak 
* «Unai Iturriaga», *Literaturaren Zubitegia*.
* Bertsozale.com: Unai Iturriaga
* Zugazart, *Gara* egunkariko eguneroko komiki-tirak 2019tik.
* H28 aldizkari saretirikoa: Unai Iturriaga
* Komikizketak: Unai Iturriaga eta Ainara Azpiazu *Axpi*
* @uiturriaga Unai Iturriagaren Twitter kontua
* «Unai Iturriaga: “Nire lubakia sorkuntzan, kulturan, hizkuntzan, herrian dago”»&#x20;*Jon Gomez Garai. TTAP aldizkari digitala &#x20;(2019-05-31)* &#x20;
*