A Ram Sam Sam

***A Ram Sam Sam*** Marokoko haurrentzako abesti-jolasa da, mundu osoan ospea lortu zuena. Euskaraz "Arantxan txan" izena du, Takolo, Pirrutx eta Porrotx pailazoek egindako bertsioaren ondorioz.

## Letra, mugimenduak eta esanahia 
Abestiaren jatorrizko hitzak hauek dira:

: *A ram sam sam, a ram sam sam*
: *Guli guli guli guli ram sam sam*
: *A ram sam sam, a ram sam*
: *Guli guli guli guli ram sam sam*
: *A rafiq, rafiq bat*
: *Guli guli guli guli ram sam sam*
: *A rafiq, rafiq bat*
: *Guli guli guli guli ram sam sam*
:

Arabiar abestia da, Marokoko aldaeran abestua. "A ram sam sam" esaldiak esanahi garbirik ez duen arren, abestiko beste hitzak honela itzul daitezke:

:*Guli guli guli*: esadazu, esadazu, esadazu
: *A rafiq*: adiskidea, laguna

Euskal bertsioak, berriz, honela dio:

:*Arantxan txan, arantxan txan*
: *Guli guli guli guli guli arantxan txan*
: *Arantxan txan, arantxan txan*
: *Guli guli guli guli guli arantxan txan*
: *Arabi, arabi*
: *Guli guli guli guli guli arantxan txan*
: *Arabi, arabi*
: *Guli guli guli guli guli arantxan txan*

Jolas moduan egiten ez denean, kantu amaigabe (erronda) gisa abestu daiteke.

Jolasa haur talde batek egiten du. Abestia taldeko buruak abesten du eta partaideek zenbait mugimendu egin behar dituzte une jakin batzuetan. Euskal Herrian zabaldu den bertsioan, honela egiten da:

* **Arantxan txan** - esku ahurrez belaunen gaineko izterraldea joaz, silabaka (lehenean izan ezik)
* **Guli guli** - ukabilak elkarren inguruan biraka, aurrerantz
* **Arabi** - besoak gerritik gorantz altxaz, hitzak irauten duen tartean
Liverpooleko The Spinners folk taldearen abestiaren bertsioaren hitzak, Israelgo abeslari bati aramaieraz ikasi omen zizkiotenak, honela ziren:

: Aram sa-sa, aram sa-sa,
: Gulli gulli gulli gulli gulli gulli ram ra-sa. (2x)
: Arami, arami,
: Gulli gulli gulli gulli gulli gulli ram ra-sa. (2x)

Honela itzuli zuten: "Igo zeure zaldi gainera eta zoaz lauhazka". Kontzertuetan ikusleek parte hartzeko abesti gisa jotzen zuten, publikoa bitan banatuz eta "erronda" moduan kantatzera bultzatuz. 

## Pop kulturan 
* The Spinners taldeak abestiaren bertsio bat sartu zuen 1964ko *Folk at the Phil* diskoan, "Aram Sa-sa" izenburupean.
* Rolf Harris-ek 1971n grabatu zuen abestia Columbia Records-entzat The Mike Sammes Singers-ekin. Bertsio honek hitz osagarriak eta atzeko ahotsen moldaketa bereizgarria ditu.
* Takolo, Pirrutx eta Porrotx euskal pailazoek 1992an "Arantxan txan" bertsioa argitaratu zuten *Hau umorea* diskoan. Arrakasta handia izan zuen eta egun ere entzuten eta ikasten dute haurrek (horren erakusgarri da kanta hau Elkar argitaletxeak egindako haur-kanten bildumako diskoetako batean agertzea).
* Levon Atayan soinu-ekoizlea kantuaren remix bat egiten lehenetarikoa izan zen 2009ko urtarrilean, eta "Aram Zam Zam" (Pop Mix) izena ipini zion. Interneteko atari batzuetan "Zam Zam" deitzen diote. Bertsio hau haurrentzako musika- eta dantza-talde askok erabiltzen dute.
* Diskoteka Avaria talde errusiar ezagunak "Modny Tanets Aram Zam Zam" konposizioan erabili zuen abestia 2009an (errusieraz Модный танец Арам Зам Зам; euskaraz: A Ram Sam Sam: Modako Dantza).
* Donikkl und die Weißwürschtl-ek ere alemanezko "Aram Sam Sam" bertsioa grabatu zuen 2009an, eta Alemaniako zerrendetan sartu zen.
* Gracey-k 2011an Holandako bertsioa kaleratu zuen, Herbehereetako single zerrendetan 75. zenbakira iritsi zena.
* Lorenz Büffel-ek "Aramsamsam" izeneko bertsioa grabatu zuen *Après Ski Hits 2011* CD bikoitzerako.

### Samplegintza 
* Tom Tom Clubek "A Ram Sam Sam" letraren zati bat erabili zuen " Wordy Rappinghood " abestian. Abesti hori 1981. urteko izen bereko haren lehen diskoan aurkitzen da.
* Chicks on Speed-ek "Wordy Rappinghood" abestiaren bertsio bat grabatu zuen 2003ko *99 Cents* diskoan.
* Uffie-k "Wordy Rappinghood" filmaren bertsio bat ere grabatu zuen DJ Mehdirekin batera.

### Parodiak eta egokitzapenak 
* *1962tik 1982ra Chicago aldean emititu zen The Magic Door* telebista hezkuntza juduak "A Room Zoom Zoom" abesti tematikoa zuen, "A Ram Sam Sam" filmaren lehen bi lerroetan oinarrituta.
* AEBetako esplorazio mugimenduak abestia moldatu zuen letra berriak erabiliz: A Cub Cub Scout ona / A good Cub Scout / A new Tiger Cub and a good Cub Scout. . .
* Fast Food Rockers- ek 2003an jolastoki arruntaren eta kanpamentuetako abestiaren bertsio bat grabatu zuen " Fast Food Song " izenburupean, letra berriak lagin zituen estriborrean eta janari lasterreko konpainiak aipatu zituen, batez ere Pizza Hut, Kentucky Fried Chicken eta McDonald's.
* DJ Ötzik 2003an oso antzeko bertsioa grabatu zuen alemanez "Burger Dance" izenarekin, batez ere Fast Food Rockers-en bezalako janari lasterreko konpainia berdinen zerrenda zen. Abestia A Ram Sam Sam-en estriborrean eta " The Battle Hymn of the Republic " ataleko zenbait ataletan agertzen da, bereziki "Glory Glory Hallelujah".
* Pizza Hut-ek kanpaina komertzialetan erabili zuen letra aldatuekin (jatorrizkoa ingelesez): "Pizza etxola bat, pizza etxola bat, Kentuckyko oilasko frijitua eta pizza etxola bat. Mcdonald's, Mcdonald's, Kentuckyko oilasko frijitua eta pizza etxola bat". 
* DieAussenseiter taldeak bere lehen bideoklipeko zenbait zatitan erabili zuen. "Aram Sam Sam" abestiaren parodia komikoa izanik, alemanezko letra osagarriekin, eta ingelesezko letren erabilera sinbolikoarekin: "Jump, jump, motherfucker".

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
* 
*