2026ko Eurovision Abesti Leihaketa

**2026ko Eurovision Abesti Lehiaketa** Eurovision Abesti Lehiaketaren 70. edizioa izango da. Bi finalerdiz (maiatzaren 12 eta 14ean) eta final batez (maiatzaren 16ean) osatuta egongo da. Vienako Wiener Stadthalle antzeztokian ospatuko da, Austrian, herrialdeak 2025eko edizioa irabazi baitzuen JJ eta haren kanta "Wasted love"-ri esker. Hortaz, edizioa Europako Irrati-telebista Batasunak (EBU) Austriako Irrati-telebistarekin batera (ÖRF) antolatuko du.

Edizioa Israelen partaidetzaren inguruan hartutako erabaki polemikoak nabarmentzen du. Britainia Handiko BBC telebistaren hitzetan, «Eurovision lehiaketaren historiako krisirik gogorrena» izaten ari zen. Izan ere, Israel Gazan egiten ari den inbasio eta genozidioak zenbait herrialderen erretiratzea eragin du.

## Kokapena 
2026ko lehiaketa Vienan, Austrian, emango da. Hirugarren aldia da lehiaketa Vienan eta Austrian jokatzen dena: aurretik, 1967an eta 2015ean egin zuten. 2015ean bezala, hautatutako egoitza Wiener Stadhalle eremua da.

Egoitza nagusiaz alde, Eurovision Auzoa Rathausplatzean izango da. Bertan, lehiaketako parte hartzaileen zein tokiko artisten antzezpenak izango dira, bai eta lehiaketaren zuzeneko emanaldiak publiko orokorrarentzat. Vienako Udaletxean aldiz EuroKluba kokatuko da, zeinetan festa-ondorengo ofizialak eta parte hartzaileen antzezpen pribatuak izango diren. Han ere ospatuko da "Alfonbra turkesa" eta irekiera zeremonia maiatzaren 10ean, non parte hartzaileak eta haien ordezkaritzak prentsa eta zaleen aurrean ofizialki aurkeztuko diren. Hortaz, bi lekuek jadanik 2015ean bete zuten funtzioa errepikatuko dute.

## Parte hartzaileak 
Eurovision Abesti Lehiaketan parte hartzeko hautagaitzak EBUko kide den emisore nazional bat behar du, lehiaketa Eurovision sarearen bidez jaso eta zuzenean nazio mailan emititzeko gai dena. EBUk lehiaketan parte hartzeko gonbidapenak igorri zizkien kide guztiei. Hauek erantzuteko irailaren 15era arte zuten, eta ondoren abendura arte zeukaten isunik jasan gabe erretiratzeko.

35 herrialdek parte hartuko dute, 2025eko abenduaren 15ean EBUk aurkeztu zuen bezala. Bulgaria hiru urteko etenaldiaren ondoren berrageriko da, Errumania bi urte ondoren, eta Moldavia urte bakarreko etenaldiaren ondoren. Aldiz, Eslovenia, Espainia, Herbehereak, Irlanda eta Islandiak ez dute parte hartuko, Israelen presentziaren aurkako protesta moduan. Honek leihaketari inoiz egindako boikotik astunena suposatzen du, 1970ean eman zenaren parera.

2026ko otsailera arte, lehendik parte hartu duen artista bakarra itzuliko dela konfirmatu da, Estoniako Vanilla Ninja taldea alegia, jada 2006ean leihatu zirenak. Honetaz gain, 2013an Moldaviaren ordezkatzaile eta 2012an koro-abesle izan zen Aliona Moon aurtengo Satoshiren kantan ere koro-abesle bezala itzuliko da. Azkenik, Georgiaren ordezkariak 2008ko Junior Eurovision Abesti Lehiaketaren irabazleak, Bzikebi taldea, izango dira.

#### Iruzkinak 
### Israelen partehartzea 
Israelen Gazako inbasioak Israelen eta haren irrati-telebista Kan-en partehartzea eztabaidan ipini du. Horren harira, herrialdea jadanik 2024 zein 2025eko edizioetatik kanporatzeko kanpaina zein eskaerak izan ziren. Israelen ekintza geopolitikoetaz gain, haien leihatzeko modua eta jarrera biziki kritikatuak izan ziren, zilegitasun, gardentasun zein legitimitate faltak argudiatuz.

2024ean, israeldar kanta "Hurricane" (hasiera batean "October rain" deitutakoa) urriaren 7ko erasoari erreferentzia egiten ziola salatu zen, leihaketaren neutralitate politikoko arauak apurtzen zituelarik. Kantaren letra berridatzi ondoren soilik onartu zuen EBUk kanta leihaketarako. Israel bosgarren postuan amaitu zen 2024ean eta bigarrenean 2025ean, bi kasuetan publikoaren botoan lehenengo bi postuetan bukatuz. Honen arrazoietako bat israeldar gobernuak publikoaren botoa bultzatzeko eta haien kanten sustapenera animatzeko antolatutako iragarpen-kanpaina izan zela argudiatu da. Kanpaina hau 2024ean eman zela aitortu zuen Israelgo Kanpo-arazoetarako Ministerioak, eta 2025ean EBU-ren adimen irekiko iniziatiba Eurovision News Spotlight-ek aurkeztu zituen. 2025eko iragarpenak, Israelgo Gobernuko Iragarpen Agentziak bultzatuta, 68 milioi ikuspen baino gehiago lortu zituen. Honen harira, hainbat herrialdek teleboto-sistemaren erreforma eta herrialde bakoitzaren emaitzen ikerketa independentea eskatu zuten.

Kan-ek 2026ean parte hartzeko intentzioa zuela adierazi zuen 2025eko ekainaren 28an. Honek EBUren gaineko presioa handitu zuen Kan-i parte hartzea debekatzeko, eta herrialde batzuen irrati-telebista publikoek erretiratzeko asmoa zutela aitortu zuten Israel kanporatu ezean. Beste herrialde batzuetan, presioa EBUren arau-erreforma gogor zein mugatuago batera bideratu zen. Honen harira, leihaketaren antolakuntza taldeak herrialdeen erretiratze-data urritik abendura mugitu zuen, bakoitzak ipinitako baldintzak betetzen ziren ikusi eta horren arabera haien parte hartzea ebaluatu ahal izateko. Denboraldi horretan, EBU irrati-telebistekin banaka biltzen aritu zen, ikuspuntu zein galdera ezberdinak bateratzeko. Hasiera batean, azaroan ezohiko asanblada bat antolatu zen Israelen presentzia eta beste neurriak debatitu eta bozkatzeko, baina Gazako zerrendarako sinatutako bake-planaren ostean bertan behera utzi zen. Horren ordez, abenduaren 4 eta 5ean asanblada deitu zen, non bozkaketa-sistemaren aldaketak bozkatu ziren. Honetan, sistemaren erreforma hautatzeak Israelen parte hartzeari buruzko banakako bozkaketa bertan behera uzten zuen, testuari egonda, "neurriak leihaketaren egoera originala mantentzeko nahikoak" zirelakoan. Asanbladaren emaitzaren harira, Eslovenia, Espainia, Herbehereak eta Irlandako irrati-telebistek haien leihaketatik erretiraketa baieztatu zuten.

## Leihaketa 
### Lehen finalerdia 
Lehen finalerdia maiatzaren 12an ospatuko da, 21:00etan. Hamabost herrialde leihatuko dira, eta hauetaz gain, Alemaniak eta Italiak ere bozkatu ahalko dute. Gainera, "Munduko Gainerako Herrialdeek" herrialde baten teleboto-boterea izango dute.

### Bigarren finalerdia 
Bigarren finalerdia maiatzaren 14ean ospatuko da, 21:00etan. Hamabost herrialde lehiatuko dira, eta hauetaz gain, Austria, Erresuma Batuak eta Frantziak ere bozkatu ahalko dute. Gainera, "Munduko Gainerako Herrialdeek" herrialde baten teleboto-boterea izango dute.

### Finala 
Finala maiatzaren 16ean ospatuko da, 21:00etan. 25 herrialde leihatuko dira, guztiek epaile zein telebotoen bidez bozkatuko dutelarik. Gainera, "Munduko Gainerako Herrialdeek" herrialde baten teleboto-boterea izango dute.

## Erreferentziak