Deltarune

***Deltarune*** (***deltarune*** gisa estilizatua) Toby Fox garatzaile independente estatubatuarrak sortutako rol bideojoko bat da. Jokalariak Kris Dreemurr izeneko gizaki bat kontrolatzen du, munstroak Lurran bizi diren mundu batean. Kris eta bere ikaskidea Susie *Dark World* (euskaraz, Mundu Iluna) izeneko mundu batera erortzen dira eta han Ralsei deituriko pertsonaia batekin egiten dute topo. Berak bideojokoan zehar funtsezkoa izango den profezia kontatzen die: Kris, Susie eta Ralsei munduaren oreka berrezartzeko heroiak direla iragartzen du, eta hori lortzeko *Dark Fountain*-ak (Iturri Ilunak) zigilatu behar dituzte. Haien abenturetan, pertsonaiak *Darkners* (ilunak) izeneko izakiekin topatzen dira, Mundu Iluneko biztanleak, hain zuzen ere. Borroketan, jokalariak etsaien *bullet hell* erasoetatik defendatu behar da. Borrokak modu baketsuan edo bortizki konpon daitezke. Bideojokoaren lehenengo atala 2018ko urriaren 31n kaleratu zen, doan, Microsoft Windows eta macOSerako. Nintendo Switcherako bertsioa, berriz, 2019ko otsailaren 28an kaleratu zen.

Deltarune Toby Foxen *Undertale* (izenburua anagrama da) aurreko bideojokotik eratorritako bideojokoa da. Hala ere, egilearen arabera, Deltaruneren girotzea edota mundua ez da "Undertaleren mundua"-ren berdina, nahiz eta lehenengo bideojokoaren hainbat pertsonai eta elementu Deltarunen azaldu. Toby Foxek kapitulu gehiago sortuko ditu (7 guztira, dirudienez), baina oraindik ez da kaleratze-data zehaztu. Hala ere, 2025eko apirilean Nintendo Switch 2-aren kaleratzearekin batera Deltaruneren 3. eta 4. kapituluak ere kaleratuko zirela baieztatu zen, 2025eko ekainaren 5ean.

## Jostagarritasuna 
Deltarune plano zenitala erabiltzen duen rol bideojokoa da, Undertale bezala. Jokalariak Kris izeneko gizakia kontrolatzen du eta hainbat helburu bete behar ditu bideojokoa osatu ahal izateko. Bideojokoaren momentu batzuetan, jokalariak taldeko beste pertsonaien erasoak aukera ditzake. Borroka txandetan oinarritutako rol estandarreko bideojoko gehienen antzera egiten da, hau da, jokalariak ekintza-multzo bat du eskuragarri eta "Attack" (erasotu) edo "Spare" (barkatu) aukera ditzake, besteak beste. Bideojokoaren helburua borrokak saihestea eta munstroak barkatzea bada ere, hasieran Susie ez dago honekin ados eta etsaiak erasotzea nahiago du haiek barkatzea baino. Jokalariak ezin duenez oraindik pertsonaia kontrolatu, Susiek kalterik ez egiteko ekintzak ere zehaztu behar ditu. Honek bideojokoa zaildu egiten du. Bideojokoak TP (*tension points*, euskaraz: tentsio puntuak) ere badu, taldekideei "Pacify" (baretu) bezalako aztikeriak erabiltzeko aukera ematen dietenak. Undertalen ez bezala, amaiera ez da jokalariaren ekintzekin aldatzen. Toby Foxen asmoa bideojokoak amaiera bakarra edukitzea da.

## Argumentua 
### 1. kapitulua 
Jokoa hastean, jokalariari abatar bat sortzeko eskatzen zaio. Behin amaituta, ordea, bideojokoak abatarra ezabatu egiten du, baina kodean gordeta gelditzen da. Jokalariari honako hau jakinarazten dio: "Mundu honetan, inork ezin du nor den aukeratu".

Jokalariak Kris bezala hasten du istorioa, Toriel deituriko amaordearekin bizi den gizakia. Torielek eskolan uzten du Kris, eta bertan Alphys irakasleak emandako klaseetara joaten da. Jarraian, irakasleak Kris eta Susie izeneko klasekide bihurriari arbelerako klariona bilatzeko eskatzen die. Hornigaien armairuan sartzean, Dark Worldera (Mundu Iluna) erortzen dira biak. Bertan Ralsei deitutako iluntasunaren printzearekin topatzen dira, eta berak esaten die energia iluneko geiser bat (*Dark Fountain* edo Iturri Ilunak) ixtera bidalitako heroiak direla hirurak, mundu horretan oreka berrezarri ahal izateko. Alabaina, erregeak Dark Worldaren gaineko kontrola hartu du eta iluntasuna zabaltzeko asmoa du.

Susiek ez laguntzea erabakitzen du, bakarrik bere mundura itzuli nahi baitu. Bat-batean, hiruak erregearen semearekin topatzen dira, Lancer, eta berak hiru protagonistek haien abenturan aurrera jarrai ez dezaten gaizki antolatutako hainbat plan gauzatzen du. Azkenean, Susiek Lancerrekin bat egitea erabakitzen du eta Kris eta Ralsei bakarrik uzten ditu. Kris eta Ralsei erregearen gaztelurantz doazela, Susie Lancerren laguna bilakatzen da eta, hainbat desadostasun eta borroken ostean, laurak talde batean bihurtzen dira. Erregeari aurre egin beharko diotela ohartzean, Lancer gaztelurantz korrika joaten da eta Kris, Ralsei eta Susie kalabozoan giltzaperatu ditzatela agintzen du.

Susiek kalabozotik ihes egiten du eta Lancer aurpergiratzen du. Honek bera eta bere aitaren arteko borroka saihestu nahi zuela azaltzen du, biak zaurituak aterako liratekeelako. Susiek ez diola erregeari minik egingo promesten dio Lancerri. Hala ere, Kris, Susie eta Ralsei gazteluaren gailurrera joaten dira eta erregearen aurka borrokatzen dute. Erregea nekearengatik lurrera erortzen da eta Ralseik, bihozberatuta, hura sendatzen du. Alabaina, agerian uzten da hori engainua izan dela eta erregeak hiru heroiak harrapatzen ditu haiek erailtzearen mehatxupean. Jokalariak jokoan zehar etsai guztiak indarkeria erabili gabe gainditu baditu, Lancerrek erregearen jarraitzaileak bere aitaren kontra jartzen ditu eta atxilotzen du, bere lekua hartuz. Bestela, Ralseik aztikeri magiko baten bitartez garaitzen du erregea.  

Jokalariak nahiago badu gazteluko "??????" pisura joan, 3 giltza-zati aurkitu eta bateratu beharko ditu. Bertan, taldeak hautazko etsai batekin topatzen da: Jevil bufoia. Jokalariak bufoia erasotzea erabakitzen badu, *Devilsknife* (laban gaiztoa) eskuratuko du, bakarrik Susiek erabili ahalko duen arma, hots. Istilua modu baketsuan konpontzen bada, jokalariak Jevilen buztana eskuratuko du: *Jevilstail*. "Armadura" hori Krisek, Susiek zein Ralseik erabil dezakete.  

Kris eta Susie haien mundu propiora itzul daitezen, taldeak geiser iluna ixten du. Bertan bi lagunak agurtzen dira eta Susiek Dark Worldera berriz ere bueltatzeko interesa adierazten du. Jokalariak hiria esploratu dezake Kris etxera bueltatu aurretik.

Gau horretan, eta jokalariaren esku-hartzerik gabe, Kris ohean bueltaka agertzen da. Jarraian lurrera erortzen da eta logelaren erdigunean kokatzen da. Krisek, bere bularrean eskua sartuz, bere arima ateratzen du eta gelako izkineko kaiolara jaurtitzen du. Ondoren laban bat ateratzen du eta jokalarira biratzen da. Hor irribarre egiten du, bere eskuineko begia gorria agertzen delarik. Eszena larrigarria dirudien arren, bere amak egindako pastela ezkutuan jan baino besterik ez du egiten.

### 2. kapitulua 
Lehenengo kapituluaren gertaeren ondoren, bigarren kapitulua pantaila beltz batekin hasten da: Toriel Krisengana doa eta esna ote dagoen galdetzen dio. Laban bat duela konturatzen denean, "EEEEEEEZ---!" oihukatzen du Krisek hil egingo duela pentsarazteko, baina horren ondoren Toriel bere logelan agertzen da, haserre, norbaitek tarta zati bat lapurtu duela konturatu baita. Horren ondoren egun berri bat hasten da eta Kris eskolara doa. Klasean, Berdly ikaskideak ahoz goran testuliburuaren orrialde bat irakurtzen zegoen bitartean, Kris lo gelditzen da. Esnatzean, klasetik ateratzen da eta Susierekin egiten du topo. Honek aipatzen du zeinen frustragarria izan den hurrengo egunera arte itxoin izana, urteak pasatu balira bezala sentitu duela esanez (honako hau egileak bigarren kapitulua argitaratzeko 3 urte behar izan zituelaren erreferentzia da). 

Jarraian, armairura bueltatzen dira Mundu Ilunera berriz ere sartzeko asmoz. Sartu aurretik, ordea, Noelle agertzen da, Krisen klase-kidea eta laguna, eta Berdlyrekin liburutegian talde-lan bat egitera gonbidatzen ditu. Istorioaren zati honetan, jokalariak aurreko kapituluan Noellekin hitz egin badu, Noellek Susieri klarion kutxa bat emango dio hamaiketako gisa, zeina geroago, mundu ilunean, objektu gisa agertuko den. Alde egitean, Susiek pentsatzen du agian Noelleren jarrera urduria haien Mundu Iluneko identitateak deskubritu dituelako izan dela. 

Beste itzulingururik gabe, haien bigarren etxean bihurtzen ari den Mundu Ilunera sartzen dira berriro. Bertan, Ralseik Krisi mundu errealera itzultzea eta armairuaren ondoan zeunden objektuak ekartzea eskatzen dio. Berehala, herria 1. kapituluaren lagun eta etsaiez betetzen da, orain denak pertsonaiekin adiskidetsu. Jarraian, Ralseik Kris eta Susieri gazteluan prestatzen ibili den sorpresa erakusten die: beraientzako logela propioak. Susiek itxurazko etsipena erakusten du bere logela ikustean, baina ondoren asko gustatzen zaiola esaten dio Ralseiri, modu askoz lasaiago eta zintzoan. Jarraian, pasabidera iristean, Ralseik bi lagunei herria esploratzera gonbidatzen ditu, derrigorrezkoa ez den arren. Herrian Seam-ekin hitz egin dezakete, 1. kapituluko dendako saltzailearekin, hain zuzen ere. 1. kapituluan Jevil garaitu bada, Seamek protagonistari azaltzen dio konturatu gabe denbora guztian itzalen kristal bati eutsi diola. Ondoren hartu egiten du, gehiago bila dezan esanez, agian itzalen kristalekin zerbait egin ahal baitio. *Party Dojo* (Dojo Festa) diskotekan hainbat erronka daude eskuragarri, sarien truke. 

Mundu errealera itzultzean, Kris eta Susie mundu ilunerako beste portal bat aurkitzen dute hiriko liburutegian. Bertan abentura berri bat hasten dute, Queen robota nagusi den mundu zibernetiko batean. Dark Worldera iritsi bezain pronto, Kris eta Susie Noellekin topatzen dira, eta Noellek korrika alde egiteko eskatzen die. Alabaina, Queen berehala agertzen da eta Noelle kaiola batean harrapatzen du. Bere burua aurkeztuz gero, pertsonaiek bi Werewire-n kontra borrokatzen dute. Jarraian beste bi Werewireri aurre egiten diete eta Ralsei bat-batean agertzen da, etsaiak baketuz. Hortik aurrera, Kris, Susie eta Ralseik *Cyber Field* esploratzen dute: leku estua da, bide berde batek eta hiriko paisai batek osatuta. Taldea errusiar mendi-autobide moduko batean daudelarik, Berdlyrekin borrokatzen dute, izan ere, Berdly Queenen aliatua bilakatu da, nahiz eta Queenek gustuko ez izan. Azkenean, Berdly garaitua izaten da eta protagonistak Zabortegian erortzen dira. Hemen, taldea zatitu egiten da: Susie eta Ralsei goiko bidetik joaten dira, eta Kris, ordea, beheko bidetik.

Kris Noellerekin egiten du topo, mundu ilunean harrapatuta gelditu da eta. Berehala, Queen agertzen da, Noelleren bila dagoelarik. Noelle ziztu bizian ezkutatzen da eta Krisek "tregoa" bat egiten du Queenekin, Noelle aurkitzeko. Hizketan ari direlarik, Berdly agertzen da eta Queen Noelleren toki berean ezkutatzen da, baina ez du Noelle ikusten. Krisek, berriz ere, "tregoa" bat egiten du, baina oraingoan Berdlyrekin, Queen aurkitzeko. Azkenean denak joaten dira eta Kris Noellerekin gelditzen da. Biek *Cybercity* (Hiri Zibernetikoa) zeharkatzen dute eta hainbat etsai eta puzzle hutsalekin egiten dute topo. Alabaina, Berdly berriz ere agertzen da eta berak, Kris eta Noelle elkarrekin ikustean, Krisek Noelle bere ondoan egotera behartu duela pentsatzen du. Borroka baten ondoren, bi lagunei joaten uzten die eta haien bidea jarraitzen dute. Ralsei eta Susierekin behin elkartuta, Queenen jauregira iristen dira eta Queen Noelle, Susie, Berdly eta Kris harrapatzen ditu eta Ralsei morroi gisa hartzen du.

Bat-batean, Lancer ateratzen da (jokalariaren inbentarioan zegoen) eta bilaketa-historiez egindako kartzelatik ihes egiten laguntzen die. Alabaina, Lancer gaixotzen hasten da eta Susiek bere arreta guztia Ralsei aurkitzean jartzen du, bere laguna senda dezan. Berdlyk, orain heroien alde dagoena, bere arrakasta guztia Noelleri zor diola eta Noelle ere arrakastatsua izatea besterik ez zuela nahi aitortzen du. Berdly bere bila joaten da eta, momentu horretan, Ralsei aurkitzen dute, beste hainbat morroiekin batera. Berak azaltzen die, zoritxarrez, Lancerri gertatzen zaiona ezin dela sendatu, berari ez dagokion munduan dagoen Darkner bat baita.

### 3. kapitulua 
Kapitulu hau aurreko kapituluko gertaeren ondoren hasten da. Kris, Susie eta Ralsei Mundu Ilun berri batera itzultzen dira, oraingoan Krisen etxean sortuta. Leku arrotz eta distortsionatua da, aurrekoak baino introspektiboagoa eta pertsonalagoa. Badirudi munduak etxeko objektuen eragina duela eta lotura emozional handia daukala Krisen eta bere familiaren iraganarekin.

Iritsi eta gutxira, taldeak figura berri batekin topatzen da: **Mr. Antenna** edo **Tenna**, telebista itxurako telebista-aurkezle moduko bat, karismatikoa eta bere onetik irtenda. Minijokoz, desafioz eta segmentu absurduz betetako lehiaketa-programa bizarro batean parte hartzera behartzen ditu heroiak, telebistako estetika retro batekin. Baina ikuskizunak aurrera egin ahala, argi gelditzen da zerbait ilunagoa dagoela guzti horren atzean: Tenna ez da, soilik, beste etsai bat, Krisen familiara lotuta dagoen emozionalki kargatutako figura bat baizik.

Jolasetan, pertsonaiek erronka fisiko edo mentalei aurre egin ez ezik, erronka sinbolikoak ere izaten dituzte: abandonuari, nostalgiari eta ordezkatua edo ahaztua izateari buruzko erreferentziak daude. Tennak, Krisen “familiaren telebista” bezala, zentrala eta maitatua izan ohi zen objektu bat irudikatzen du, denboraren poderioz zokoratuta geratu dena eta behin jaso zuen maitasunetik deskonektatuta.

Gatazka areagotu egiten da **Toriel**, Krisen ama, harrapatu dutela eta mundu ilunean bahitu gisa erabiltzen ari direla aurkitzen dutenean. Tennak, erresuminduta eta bere helburua berreskuratu nahian, etsipenez jarduten du. Taldeak harengana iristea lortzen dute eta borroka hasten da. Azkenean, ez dute Tenna suntsitzen, baizik eta alaitu: kontsolamendua eskaintzen diote eta ikusarazten diote bere balioa ez dela desagertu soilik jada arretagunean ez dagoelako.

Alabaina, guztia amaitu dela dirudienean, figura ezagun eta beldurgarri bat agertzen da: **Roaring Knight-a** (Zaldun Orrolaria), benetako mehatxua. Etsai horrek lasaitasuna eteten du, taldea erraztasunez garaitzen du eta Toriel bahitzen du. Eszena azkarra eta tenkatua da. Erreakzionatu baino lehen, **Undyne** ere agertzen da, mundu errealeko polizia, baina hura ere gainditu eta harrapatu egiten dute.

Kapitulua Kris eta Susie benetako mundura itzuli direlarik amaitzen da, Roaring Knightaren atzetik korrika. Hura hiriaren hegoaldean dagoen **bunker misteriotsu** batean babesten da. Bunkerren ateak haien aurrean ixten dira eta bi lagunak sarbiderik gabe gelditzen dira… hala ere, zerbait kriptikoa gertatzen da Krisen etxeko atea bakarrik irekitzen denean, egiazko gatazka (intimoena eta ilunena) oraindik hasteke dagoela berretsiz.

### 4. kapitulua 
Aurreko ataleko gertaeren ondoren eta behin Krisen etxeko egongelan sorturiko Iturri Iluna zigilatuta, Kris esnatzen da. Susie aurreko egunean bere etxean lo egiten gelditu zenez, Torielek mezara elkarrekin joateko gonbidatzen die. Gosaltzen ari direla, Susiek Roaring Knightek Undyne bahitu duela gogoratzen du, baita hiriko bunkerran sartu duela ere. Eliza bunkerraren ondoan dagoenez, bi lagunek bertan bunkerran sartzeko pistak bilatuko dituztela adosten dute.

Elizara iristean, barruan Mundu Ilun bat sortu dela aurkitzen dute. Bertan Kris Roaring Knightaren atzetik joaten da, baina ez du harrapatzea lortzen eta erori egiten da. Momentu horretan Ralsei agertzen da eta, nahiz eta Susiek Krisen zauriak sendatzen saiatu, azkenean Ralseik magiaren bitartez sendatzen ditu. Hirukotea tenplu batean daudela konturatzen dira eta hura inguratzen duen urmaela esploratzen dute. Zenbait beirate eta pasartetan **Delta Rune-ren Profezia**ren irudikapenak aurkitzen dituzte eta Ralseik profezia ezinbestean beteko dela azaltzen die, heroien rolak jada idatzita daudelarik: "Printzea", "Kaiola" eta "Neska".

Esploratzen dauden bitartean, hirukoteak "agure" bat ezagutzen dute eta Susiek laguntzen dio, harrapatutako *Lightner* ("argitsua", mundu errealeko biztanleak) bat delakoan. Dirudienez, agurea oroitzapen eta objektuen bitartez materializatutako Gerson-en agerpena da, Alvin apaizaren aita zena, hain zuzen ere. Bere langunean, Susiek argi-mundura (mundu errealera) eraman beharreko gutun bat aurkitzen du. Halaber, taldeak agure susmagarria bizia hartutako estatua dela aurkitzen du, baita hildakoak Mundu Ilunean berpiztea ondorioak latzak izan ditzakeela ere.

Iturria zigilatu eta gero, mundu errealean elizara itzultzen dira eta hirugarren santutegi ilunera eramaten duen ate bat desblokeatzen dute. Bertan, Roaring Knightek iturri berri bat sortzen du eta Titan batean bilakatzen da, *Roaring*-arekin lotutako izaki erraldoi eta suntsitzailea. Heroiak Titanetik igotzen dira aurrez aurre bere aurka egiteko, baina borrokan Titana behin eta berriz birsortzen da. Une horretan Gerson (edo, hobe esanda, bere irudikapena) agertzen da eta taldeari laguntzen du. Susiek Kris Titanaren barruan jaurtitzen du eta bere arimak (*SOUL*) barrutik suntsitzea lortzen du.

Ondoren, Susiek beiraki batean azaldutako Profeziaren zati bat aurkitzen du, baina jokalariak osorik ikusteko aukera izan baino lehen, Susiek puskatan hausten du. Horren ondorioz Ralsei larritu egiten da, profeziaren zati batzuk ezkutatzen ari baitzen. Susiek esaten du ez zaiola axola profezia nola amaitzen den: edozer gertatzen dela ere, elkarrekin egingo diote aurre berak eta bere lagunek. Ralsei negarrez hasten da patua kontrolatzeko gai ez delako, baina Krisek aurrera egitera animatzen du.

Azkenean, Kris eta Susie mundu errealera itzultzen dira eta elizako aretoan esnatzen dira, ilunabarrean. Bunkerra ireki ezinik jarraitzen dute, beraz, biak Krisen etxera itzultzen dira. Han Toriel aurkitzen dute Sansekin dantzan egongelan, eta Susie, deseroso, alde egiten du. Ohean, Krisek lo hartu ezinik dago eta leihotik ihes egitea erabakitzen du... une horretan, ordea, dei misteriotsu bat jasotzen du, "promesa" bat gogoraraziz. Pantailak, zooma eginez, Krisen itxura kezkagarria erakusten du, eta ondoren kredituak agertzen dira.

## Harrera 
### 1. kapitulua 
Deltaruneren lehenengo kapitulua Undertalerekin asko konparatu zen. Kotaku-ko Jason Schreier eta Rock, Paper, Shotgun-eko Dominic Tarason iritzi onez konparatu zuten. Schreier Undertaleren elementuen hobetzea goraipatu zituen, "itzulera freskagarria" izan zela esanez. Tarason horrekin ados egon zen eta Deltarune "aurrekontu handiagoko ekoizpena" dela aipatu zuen. *Nintendo World Report*-eko Mitchell Partonek Deltarunek "ez du formula modu nabarmen batean aldatzen" pentsatzen zuen, baina ez zuen horrekin inolako arazorik izan. Alabaina, Nintendo Life-ko Mitch Vogel ez zen hain positiboa izan: etsita ageri zen, izan ere, bere ustetan, Undertaleren "atsegintasun"-aren ondoren, Deltarune "horren berdina" izaten amaitu zuen.

Musikak gorespen ugari jaso zituen, eta Schreierrek "soinu-bandak behar bezalako salmenta-puntua izan beharko luke" baieztatu zuen. GameSpot-eko Michael Higham-ek Deltarune eta Undertaleren musikaren arteko antzekotasunak seinalatu zituen, bi mundu hauek nolabait lotuta daudela gogorarazteko saiakerak direlakoan.

Materia Collective bideojokoen musika-taldeak Deltaruneren 40 pistako soinu-banda ofiziala merkaturatu zuen, Toby Foxek konposatua. "Don't Forget" singlea, ordea, Laura Shigiharak konposatu zuen eta abestirik salduena izan zen. *Fangamer*-rek LP 1eko binilozko disko bat kaleratu zuen 2019ko uztailaren 11n.

Tarasoni jokoaren pixel art-a gustatu zitzaion, Undertalerekin alderaturik "xehatuagoa eta adierazkorragoa" bezala joz. Parton honekin ados egon zen. Vogel honekin ados egon zen, umorea "burutsua" eta istorioa "sinesgarria" direla esanez. Highmanen aburuz, "momentuoro irribarrez egongo zara idazkera eta txantxa burutsuengatik, baita umore absurduagatik ere". Partonek eta Tarasonek batez ere pertsonaien diseinutan jarri zuten arreta: Tarasonek "pertsonaia-multzo berria (eta maitagarria)" goraipatu zuen eta Partonek haien diseinuak "ukaezinki maitagarrietatik erabat asaldatzaileetaraino" igarotzen direla adierazi zuen. Polygoneko Ana Diaz 2. kapituluko mundua "eroso" bezala deskribatu zuen, "erronka gogorra" izan arren. Bere umorea goraipatu zuen eta Undertalek planteatutako auzi moral eta etikoak zailtzen dituela adierazi zuen, baita 1. kapituluan hasitako istorioarekin bat egiten duela ere.

*For The Win*-eko Mary Clark-ek *Weird Route-*k (ibilbide arrotza) bideojokoei buruzko zeukan pentsamoldea aldatu egin zuela aipatu zuen, eta "*Snowgrave Route*-aren parterik beldurgarriena eta aztoragarriena guri buruz testuak dioena da, bideojoko-jokalari bezala" esan zuen.

2. kapitulua atera eta gero, demoak (1. eta 2. kapituluak biltzen dituena) 100.000 jokalari inguru erakarri zituen Steam-en, Undertaleren lorpen historikoa baino askoz gehiago.

### Sariak 
1. kapituluko soinu-banda Game Audio Network Guild / MAGFest People's Choice Award sarirako proposatu zuten 2019ko G.A.N.G sarietan.

## Garapena 
Toby Foxek Deltarune GameMaker Studio 2n garatu zuen. Bideojokoak *Final Fantasy* frankiziaren eragina duen borroka-sistema berri bat aurkezten du, Undertaleko borroka-sistemarekin kontrajartzen dena (*EarthBound* saila izan zuen inspirazio-iturritzat). Bideojokoaren musikaren zati bat Undertaleren soinu-bandaren zati handi bat birziklatuz egin zen. Hala ere, abesti gehienak berriak dira. Bideojokoan zehar EarthBounden soinu laginduak erabili ziren eta borroka-musika *Breath of Fire* *III*-ren musikaren antzekoa da. Temmie Chang izan zen bideojokoaren artista nagusia eta pertsonaiak, spriteak eta animazioak diseinatu zituena. Changek Foxi pertsonaien diseinuarekin ere lagundu zion Undertalen.

## Kaleratzea 
2018ko urriaren 31n, Toby Foxek Deltaruneren lehenengo kapitulua kaleratu zuen, «Undertale osatu duten pertsonei zuzendutako» bideojoko bat, alegia; aurreko egunean Undertalerekin lotutako zerbaitekin txantxetan aritu ondoren. Windows eta macOS-erako doan kaleratu zuen. Toby Foxek adierazi zuenez, proiektu berri baten lehenengo zatia da, "inkesta" moduko bat, proiektua haratago eramateko modua zehaztu ahal izateko. Toby Foxek argitu zuen Deltarune Undertale baino proiektu handiagoa izango dela, eta garapenean lagunduko dion talde bat lortuko duela aurreratu du. Gainera, prest dagoenean, bideojokoa pakete oso bat bezala kaleratuko du.

## Ikus, gainera 
* Sans (pertsonaia)
* Undertale

## Erreferentziak 
Azalpena: 9., 11., 13. eta 19. lokarrien barne-datak ez dira zuzenak.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala (ingelesez)