Lupita Jones

**María Guadalupe Jones Garay**, ezagunagoa **Lupita Jones** izenez (Mexicali, Kalifornia Beherea, Mexiko, 1967ko irailaren 6a) mexikar aktore, idazle, enpresaburu, politikari eta modeloa da, edertasuna lehiaketetan parte hartu duena. Las Vegasen (Nevada) egindako Miss Unibertso 1991 titulua irabazi zuen, eta sari hori lortu zuen lehen mexikarra izan zen. 

Nuestra Belleza México (Gure Edertasuna Mexiko) lehiaketaren zuzendari nazionala izan zen 1993tik 2023ra bitartean, eta Cynthia de la Vegak ordezkatu zuen. Ateratzean, Mexicana Universal (edertasun lehiaketa Mexikon) sortu zuen.

## Biografia 
Enpresen Administrazioko Lizentziaturako karrera ikasi zuen, eta 1989an lortu zuen bere titulu profesionala. Gainera, graduondoko bat egin zuen Industria Administrazioan Irakaskuntza Tekniko eta Goi Mailako Zentroan (CETYS), Mexicalin (Behe Kalifornia). 

## Lan ibilbidea 
1994an, *Promocertamen* enpresa sortu zuen Televisa enpresarekin batera, Nuestra Bella México lehiaketaren antolatzaile eta sortzailea, Miss Unibertso, Miss Nazioarteko eta Miss Mundo edertasun-ekitaldietan emakume mexikarraren edertasuna munduan sustatzeko asmoz.

### Mutilentzako edertasuna lehiaketa sortzaile 
1997an, gizonezkoen lehen edertasun-lehiaketa sortu zuen Mexikon''*, *El Modelo México*, eta Mr World nazioarteko lehiaketarako ordezkaritza izan zuen. Urte horretan, nazioarteko lehiaketa garrantzitsu horretako bigarren tokia lortu zuen Gabriel Sotok (aktorea). 2000n, seigarrena, Guido Quilesekin; eta 2003an, José Luis Reséndezek laugarren postua lortu zuen. 2010ean, Mexikok lehiaketako 15 finalisten artean sailkatu zuen, Álvaro Álvarezen parte-hartzeari esker.

### Enbaxadore 
1998an, Mattel jostailu-konpainiak Lupita Jones «Ametsetako enbaxadorea» izendatu zuen Mexikon, Barbie panpinaren sorreraren 40. urteurrena ospatzeko.  

Lupita Jonesek, 2000ko urriaren 23an, *«Face to Face»'' izeneko programa berezi baten «Borondate onaren enbaxadore» izendapena jaso zuen, Nazio Batuen Biztanleria Funtsaren eskutik. Programa horren helburua emakumeen giza eskubideen defentsa sustatzea da.'**

Izendapen hori jasotzeko, Lupita aintzat hartu zuten, uneko emakumearen lana eta eginkizuna aintzatesteko eta duintzeko ahalegin etengabeagatik. Nazio Batuen egoitzan egon zen New Yorken, eta orduko NBEko idazkari nagusi Kofi Annanek hartu zuen, formalki izendapen hori eman ziona.**'

2003ko abuztuan, ''L'Oréal Paris'' markaren lehen enbaxadore mexikar gisa aurkeztu zuten, nazioarteko pertsona ospetsuekin batera, besteak beste, Andie MacDowell, Heather Locklear eta Milla Jovovich. Markaren enbaxadore idealtzat hartzeko kontuan hartu ziren ezaugarriak: sofistikazioa, xarma, modernitatea, adimena, segurtasuna bere buruarengan eta edertasunean 'aditua' izatea.

### Neskatoen laguntzaile 
Izendapen horrek indartu egin zuen Nuestra Belleza México (Mexikoko Gure Edertasuna) taldearen bidez «Ayuda y Solidaridad con las Niñas de la Calle IAP (IAP kaleko Neskei Laguntza eta Elkartasuna)» erakundearekin tratu txarrak jasandako neskei laguntzeko egiten zuen lana; izan ere, aldian behin bisitak eginez, erakundeko neskatilak beren autoestimua, segurtasuna eta hobetzeko gogoa indartzen dituzten mezuak ematen dizkie, gizartera osasuntsu eta positiboki itzultzeko.

2005ean, bulimiaren eta anorexiaren aurkako lehen gurutzada nazionalaren bozeramaile izateko gonbita egin zioten: «Di no a la Talla Cero (Ez esan izezaiozu 0 tailari)». Hark gaixotasun horiek dauden kontzientzia sortu nahi izan zuen, eta haiek behar bezala hautematearen eta tratatzearen garrantzia nabarmendu.

### Beste lan batzuk 
Mexiko Hirian egin zen Miss Universo 2007 lehiaketan, «MU 007, Buscando a Miss Universo» izeneko programaren gidari-lanetan parte hartu zuen. Lehiaketaren atzean sortu zen informazio guztia bildu zuten 10 programa berezi izan ziren.

2008tik, Gure Edertasun Latindarraren epaimahaia da, Univision kateak ekoitzitako *reality show-a* Miamin, Floridan, Estatu Batuetan.

2023an Mexikoko Gure Edertasunetik  irten ondoren, Jonesek kritikatu egin zituen erregina aukeratzeko irizpideen barruko aldaketak, kontuan izanik ez dagoela adin-mugarik, egoera zibilik, baldintza fisikorik edo jaiotzetiko emakumezkoak izan behar duten edo ez, eta lehia desorekatua egiten duela, ez baitago bidezko kalifikazioa emango dien parametrorik.

### Politikari 
2021ean, Jones postulatu zen Mexikon zehar *Va por Mexico* koalizioko hautagai gisa Behe Kaliforniako gubernarako, eta hauteskunde-emaitzetan, hirugarren postuan geratu zen % 13rekin, Alderdi Solidarioko Jorge Hank Rhonek gaindituta, % 28rekin, eta Pilar Ávila Olmedak irabazi zuen Koalizioaren % 45 lortuta. Emaitzei zegokienez, Jonesek esan zuen edertasun-erreginatzat hartu zutela, eta ez ziotela utzi  beste arlo batean lan egin zezakeela erakusten.

### Aktore 
#### Telebista 
* *El señor de los cielos (*2019- Act) ....Amaranta Reyes
* *Enamorándome de Ramón (*2017)... Katy Fernández de Medina
* Como dice el dicho (2015)... Ana Regina
* La malquerida< (2014)... Carmen Gallardo Vda de Torres
* Por siempre mi amor(2013)
* Rosario (2013)... Fabiana Silva

#### Saioak 
* Nuestra Belleza Latina (2008-2014)...Epaimahaikoa
* Se vale (2012)... dantzaria
* Me quiero enamorar (2008)... aholkularia
* 100 mexicanos dijeron
* La Hora Pico... Izar gonbidatua

### Idazle 
Argirtaratutako lan hautatuak:
* *Detén el tiempo: 9 herramientas antiedad para tu salud y belleza* (2011) - Diego Di Marcorekin batera idatzia
* *Bella y en Forma, XV años después* (2006)
* *Palabra de Reina* (1993)

## Aintzatespenak 
* 2006ko maiatzaren 17an, argizarizko irudi bat aurkeztu zuten bere omenez, unibertsoko emakumerik ederrena hautatu zutenetik 15 urte igaro zirela ospatzeko. Pertsona ospetsu asko izan ziren, bai nazionalak, bai nazioartekoak, Mexiko Hiriko Argizari Museoko 'apopilo'. Hala, argizarizko irudi bat duen lehen Miss Unibertso bihurtu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak