Koldo Chamorro

thumb|Koldo Chamorro 2000 urteetan
thumb|Koldo Chamorro argazkigintza tailler batean
thumb|Koldo Chamorro bere lana erakusketa batean aurkezten
**Koldo Chamorro de Aranzadi** (Gasteiz,  -Iruñea, ) arabar argazkilaria izan zen. Alabern taldeko kide zelarik, bertan antropografia eta etnologia jorratutako dokumentalak egiten zituen. Haren gaien artean kulturarekin lotura handiko gauzak aurkitzen ditugu: zezenketak, erritu kristauak, sinbolo nazionalistak...Beste autoreekin batera, Koldo Chamorroren lana espainiar argazki dokumentalaren bideak ireki zituen 70. hamarkadan. Bere lanetan espainiar mundu ruralaren tradizio erlijiotsu eta paganoak biltzen zituen.  Zuri-beltzaren konposizioarekin eta nagusitasunarekin , bere argazkien argi eta itzalekin eta mezuaren sakontasunarekin zuen maisutasunak garaiko argazkilari espainiar onenetako bat bihurtu zuen.
thumb|Koldo Chamorro, José Antonio Tejero Lanzarote 1998

## Biografia 
### Lehenengo urteak 
Gasteizen jaio zen 1949ko abuztuaren 20an, hala ere, gurasoekin Afrikara joan eta gaztaroa Ekuatore Ginean eman zuen. Hamasei urte zituela Espainiara itzuli eta Nafarroako Unibertsitatean telekomunitate, marketing eta enpresaren ekonomiaren inguruko  ikasketak jorratu zituen. Nahiz eta ingeniaritza ikasketak egin, bere kabuz argazkilaritzan ibiltzen hasi zen, horrela, modu autodidakta batean, bere bokazioa aurkitu zuen.

### Amerikako Estatu Batuak 
1972 eta 1973 urte artean, Castellblanch Arte Dotazioaren beka lortu zuen eta aukera izan zuen atzerrira joateko. Horrela, Estatu Batuetako New York hirian egon zen eta hor Minority Photographers taldearen kide izan zen, ahalbidetuz  Ansel Adams, Jean Dieuzaide, Lucien Clergue, Brassaï, Jean Pierre Sudre, Ernst Haas etab. bezalako argazkilariekin lan egitea.
### Espainiara Bueltan 
Amerikako Estatu Batuetan egon eta gero, bere ezagutza handitu zuelarik, 1974an Espainiara itzuli zen eta Alabern taldeko kide bihurtu zen. 80ko hamarkadan fotografia editoriala egin zuen *El Pais, Geo, Condé Nast* edo *Goldberg* bezalako erakundeentzat lan eginez. Argazkigintza dokumentalean espezializatua izanda ere, publizitate, moda edo industria arloetan argazkigintza lanak jorratu zituen, hala ere, lan nagusienak bere kabuz egindakoak izan ziren.

### ONG kolaboratzaile 
2001tik aurrera hainbat ONG eta UNESCO-rekin lanean hasi egin zen, horren ondorioz, aukera izan zuen Espainian eta mundu osoan zehar bidaiatzeko, bere argazkiei zuzenean eragin ziena.thumb|New York hiria 1973an

### Heriotza 
Gaixotasun bat zela medio, bere bizitzako azken urteak gurpil-aulki batean pasa behar izan zituen. Azkenean, Koldo Chamorro Iruñean hil zen 2009ko urriaren 16an. 60 urte zituelarik, operazio batean izandako zailtasunengatik. Hiltzerakoan berarekin, San Ferminen figura bat zeukan, izan ere, Iruñeko festa hauen inguruan lan aritu zen. Gaur egun, Koldo Chamorroren lana bere alaba,  Oihane-Ikunde Chamorro Pérez-en esku dago.

== Lorpenak. Lan hau proiektu handiago baten parte da, izan ere, Fernando Herráez, Cristina García Rodero, eta Cristóbal Hararekin ibili zen Espainia osoko tradizioak biltzen; hauek "Apokalipsiaren Lau Zaldun"-en ezizena jaso zuten.

Lan honekin Chamorrok Espainiako nekazaldeko eguneroko sinboloak bildu nahi zituen. Franksimoaren geroko urte hauetan, oraindikan Katolizismoak pisu handia zeukan espainiarren eguneroko bizitzan, Koldo Chamorroren lana honen isla zuzena da, argazkilariak gurutze katolikoak fotografiatzen ditu bere lan honetan
Fitxategi:Koldo chamorro reñidero de pollos 1987 s.jpg|Reñidero de pollos 1987

## Los Sanfermines eta España Mágica 
### *Los Sanfermines* 
Koldo Chamorro nahiz eta arabarra izan Iruñekiko lotura handia zeukan, bertan ikasi eta bizi izan zelako, orduan, haren lan honetan nafar hiriburuko festak bildu zituen. Urteak eman zituen Sanferminen festen irudiak fotografiatzen.

### *España Mágica* 
Espainiar landa munduaren inguruko lana izan zen. Koldo Chamorrok erabaki zuen lan hau egitea berak errepresentatu nahi zuelako nolakoa zen nekazal mundutik mundu industrializatura pasatzen ari den sozietate ruralaren bizitza."Profesional gisa lan egin nuen lehen aldian, landa-eremuko Espainiaren ingurunea aukeratu nuen, jakin-min handia bainuen nekazaritzako gizarte bat izaera industrialeko gizarte bihurtu izanaren eta bien arteko igarotze-mekanismoen lekuko zuzena izateko. Narriadura, degradazioa eta gizabanakoen identitatea eta gizarte-taldearen kontzientzia galtzeak dakarren arazo handi hori ikus nezake, landa-inguruneak tradizioaren zentzua galtzen baitu. Ikuspegi etikotik, ohartzen naiz behatzaile gisa jarduteak erantzukizuna hartzera behartzen zaituela, zure lanak subjektibotasun-, partzialtasun- eta determinismo-karga duela onartzera. Erreportariak gogoan izan behar du erreportajea deserosoa dela gizartearentzat, haren estetika zabarra eta kaustikoa izaten baita eskuarki". (Koldo Chamorroren hitzak, gazteleratik itzulitak)

Fitxategi:Koldochamorro.jpg|Malagako Herria, España Mágica

## Ezaugarriak 
thumb|Iruñeko Sanferminak

Koldo Chamorroren argazkiak zuri beltzean egindako argazkiak dira. Hauek eguneroko bizitza dokumentatzeko helburua daukate eta sentimenduz beteriko argazkiak dira. Bere lanak Espainiako landa munduan egindakoak dira, baina, baditu beste salbuespen batzuk, adibidez, Sanferminei buruzko egindako argazkiak, *Los Sanfermines* lanan. Koldo Chamorrok tradizioaren desagerpenaren beldur zenaren isla dira bere lanak, izan ere, erritu eta tradizio ahaztuak biltzen zituen. Nahiz eta bere lanerako diru laguntzak eskuratu izana, Koldo Chamorrok bokazioz egiten zuen lan eta gustokoena irudikatzen saiatzen zen.

Berak horrela definitu zuen bere lana:  "Argiarekin idaztea, zure esperientziaren eta ezagutzaren euskarri gisa erabiltzea, modu koherentean gauzatzen den energia partikular bat energia abstraktuago eta unibertsalago batekin lotzea da"(gazteleratik itzulita)

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Velasco, M. J. (2011). La fotografía de la cultura popular a partir de la transición española (1975–1990). *Fotocinema*, *2*(2011), 66–67.
* Peiró, M. R. (2016). *La representación del espacio en la obra fotográfica de Koldo Chamorro: la proxémica como metodología.* Dialnet. https://dialnet.unirioja.es/servlet/dctes?codigo=115142
* Sánchez, F. (2020, 16 septiembre). *Koldo Chamorro y «El santo Christo Ibérico», otra forma de ver la fiesta española*. Xataka Foto. https://www.xatakafoto.com/historia-de-la-fotografia/koldo-chamorro-santo-christo-iberico-otra-forma-ver-fiesta-espanola
* *Koldo Chamorro*. (d. g.). Webgune pertsonala. https://koldochamorro.es/
* *Koldo Chamorro*. (2020, irailak 18). Profesor de fotografía. https://fotogasteiz.com/blog/fotografos/koldo-chamorro-vida-obra-biografia/
* Rodríguez, J. M. (2020, azaroak 12). *Muerte y resurrección de Koldo Chamorro*. Crónica Vasca. https://web.archive.org/web/20220303153246/https://www.cronicavasca.com/cultura/muerte-resurreccion-koldo-chamorro-fotografo_404991_102.html(https://web.archive.org/web/20220303153246/https://www.cronicavasca.com/cultura/muerte-resurreccion-koldo-chamorro-fotografo_404991_102.html&#x20;&#x20;Erreferentziak)  
* Cascante, P. E. P. (2020, otsailak 22). *El Vía Crucis de Koldo Chamorro*. Diario de Noticias - Edizio Digitala. https://www.noticiasdenavarra.com/cultura/2020/02/21/via-crucis-koldo-chamorro/1024930.html 
* Sanmoran, C. (2016, urtarrillak 2). *Koldo Chamorro, el maestro autodidacta*. Xataka Foto. https://www.xatakafoto.com/fotografos/koldo-chamorro-el-maestro-autodidacta

## Ikus, gainera 
* Clemente Bernad
* Ansel Adams
* Cristina García Rodero
* Brassai
* Alabern argazkigintza taldea
* Ernst Haas

## Kanpo estekak 
* Webgune pertsonala
* Koldo Chamorroren inguruko tesi doktorala