open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
2016ko martxoko Bruselako atentatuak

**2016ko martxoko Bruselako atentatuak** 2016ko martxoaren 22an, Bruselako aireportuan eta metroan gertatutako bi eraso biolento izan ziren. 

Hildakoen kopurua aldakorra izan zen, iturrien arabera.  pertsona hil ziren, horietatik hiru terrorista zirenak. Estatu Islamikoak bere gain hartu zituen erasoak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sayren legea

Ekonomian, **Sayren legea** Jean-Baptiste Sayri esleitzen zaio. Lege honek dio eskaririk ezin duela egon eskaintzarik ez badago. Geroz eta ondasun gehiago ekoiztu, ondasun gehiago existituko dira eta honek eskaintza sortuko du beste ondasun batzuentzat. Hau da, eskariak bere eskaintza propioa sortzen du.

Sayk berak esan zuen bezala:

## Kanpo estekak
Haloragaceae

**Haloragazeo** (**Haloragaceae**) Saxifragales ordenako familia baten izen arrunta da. Hedapen kosmopolita dute baina gehienak Hego Hemisferion, batez ere Australian, bizi dira.

## Generoak 
Familiak 145 espezie ditu, bederatzi generotan banaturik:
* *Glischrocaryon*
* *Gonocarpus*
* *Haloragis*
* *Haloragodendron*
* *Laurembergia*
* *Meziella*
* *Myriophyllum*
* *Proserpinaca*
* *Vinkia*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Daubentonia robusta

**Aie-aie erraldoia** (*Daubentonia robusta*) lemur bat izan zen, Madagaskarren bizi zena. Duela 1.000 urte inguru bizi zen eta egun bere azpifosilak baino ez ditugu.

Morfologikoki egungo aie-aieren antzekoak ziren baina bi bider baino handiagoak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Glaucidium

***Glaucidium*** Strigidae familiako generoa da. *Surnia* generoarekin talde parafiletiko bat osatzen du.

Genero honetako espezie guztiak oso tamaina txikikoak dira (strigido guztien artean txikienetakoak) eta gehienak tropikalak dira eta oso hedapen geografiko murritza dute.

## Espezieak 
* *Glaucidium bolivianum* (Koenig, 1991)
* *Glaucidium brasilianum* (Gmelin, 1788)
* *Glaucidium brodiei* (Burton, 1836)
* *Glaucidium capense* (A. Smith, 1834)
* *Glaucidium castanotum* (Blyth, 1852)
* *Glaucidium castanopterum* (Horsfield, 1821)
* *Glaucidium costaricanum* (Kelso, 1938)
* *Glaucidium cuculoides* (Vigors, 1831)
* *Glaucidium gnoma* (Sclater, 1857)
* *Glaucidium griseiceps* (Sharpe, 1875)
* *Glaucidium hardyi* (Vielliard, 1989)
* *Glaucidium jardinii* (Bonaparte, 1855)
* *Glaucidium minutissimum* (Wied-Neuwied, 1830)
* *Glaucidium mooreorum* (Silva, Coelho eta Gonzaga, 2002)
* *Glaucidium nanum* (King, 1828)
* *Glaucidium nubicola* (Robbins eta Stiles, 1999)
* *Glaucidium palmarum* (Nelson, 1901)
* *Glaucidium parkeri* (Linnaeus, 1758)
* *Glaucidium passerinum* (Linnaeus, 1758) (mozolo txikia)
* *Glaucidium perlatum* (Vieillot, 1817)
* *Glaucidium peruanum* (Koenig, 1991)
* *Glaucidium radiatum* (Tickell, 1833)
* *Glaucidium sanchezi* (Lowery eta Newman, 1949)
* *Glaucidium siju* (Orbigny, 1839)
* *Glaucidium sjostedti* (Reichenow, 1893)
* *Glaucidium tephronotum* (Sharpe, 1875)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Anochetus

***Anochetus*** Formicidae familiako inurri genero bat da. Mundu osoko tropiko eta azpitropikoetan bizi dira.

## Espezieak 
## Errefernetziak 
## Kanpo estekak
Arostegi etorbidea (Iruñea)

**Arostegi etorbidea** Nafarroako Iruñea hiriburuan dagoen etorbide luze bat da.

## Kokapena 
Pio XII.a etorbidean hasten da eta Iruñea eta Zizur Nagusiko mugan amaitu, hain zuzen ere, udalerri horretako Lizarra etorbidean.

## Etorbidea 
Lizarra eta Logroño aldeko hirirako sarbide nagusia da. Nagusiki industria eremua da, han-hemenka dauden etxebizitzek osatua. Gaur egun nahiko utzia dagoen eremua da, baina etorkizunean Abiadura Handiko Trenaren geltokia bertan egiteko asmoa dagoenez berreskuratzeko egitasmoa dago.

## Kanpo estekak
Barañaingo etorbidea (Iruñea)

**Barañaingo etorbidea** Nafarroako Iruñea hiriburuan dagoen etorbide luze bat da.

## Kokapena 
Gazteluko Ingurunea kalean hasten da, Errozko dorrea eta Civican kultur-zentroaren artean, eta Donibane eta Mendebaldea zeharkatuz Iruñea eta Barañain udalerriaren arteko mugan amaitzen da, udalerri horretako Iruñeko etorbidea .

## Ondarea 
Etorbide honen ibilbidean zehar honako eraikin eta leku nabarmenak daude:

* Errozko dorrea
* Civican
* Europa plaza
* Ermitagañako merkatua
* Golem Baiona zinemak
* Yamaguchi parkea
* Iruñeko planetarioa
* Nafarroako Ospitalea

## Kanpo estekak
Gazteluko Ingurunearen parkea

**Gazteluko Ingurunearen parkea** Nafarroako Iruñea hiriburuan dagoen hiri-parke bat da. Zitadela-Takonera eremuan dago.

## Kokapena 
Iruñeko zitadela osoa inguratzen du, eta berau Gazteluko Ingurunea kalea, Pio XII.a etorbidea, Armada etorbidea eta Yanguas Miranda kalea eta Foruen plaza mugatzen dute.

## Parkea 
280.000 metro karratutako azalera duen zuhaizti eta larrez osatutako parkea da eta 1571-1645 artean eraikitako Iruñeko zitadela inguratzen du. Azken eraikin honen pabilioi, luebaki eta harresiak gaur egun atsdenleku, kutugune, kirolgune eta aisialdi leku dira.

XVII. mendetik iruindarren parkerik gogokoena da, paseatzaileak kirolsaleekin bat egiten dute lekua. Eserleku, iturri eta giro atsegineko bidezidorrez osatua dago.

Bideen lurzoruan Gazteluko Inbguruneak bi haizeorratz dauzka: bata Eraikin Singularraren parean, Pio XII.a etorbidea, Armada etorbidearen elkargunean, eta bestea Iruñeko zitadelako Sorospen Atean.

Era berean, azken urteetan zehar parkean multzo osoari balio gehiago ematen dien hainbat eskultura ere jarri dira.

## Eskulturak 
* *Artikulazio flotatzailea* (1988, Faustino Aizkorbe)

## Kanpo estekak
Correos

**Correos**, ofizialki **Sociedad Estatal de Correos y Telégrafos, S.A.** (euskaraz *Estatuaren Posta eta Telegrafo Zerbitzua*, E.A.), Espainiar Estatuko posta zerbitzu nazionala da.

## Iruditegia 

Irudi:Sede_central_de_Correos_(Madrid)_02.jpg|Madrilgo egoitza nagusia.
Irudi:PostBoxAlicante.jpg|Postontzia.
Irudi:Centro de Clasificación y Reparto de Correos - Córdoba (España).jpg|Cordobako posta-bulegoa.
Irudi:Correos (Playa de las Américas), 3.jpeg|Tenerifeko posta-bulegoa.

## Kanpo estekak 
* Correosen webgunea
Alderdi bereko su

[thumb|[B-17 Flying Fortress motako *Miss Donna Mae II* hegazkina bonbak jaurtitzen ari den hegazkinaren azpian. Jasotako kalteen ondorioz hamaika tripulatzaileak hil ziren.]]
**Su adiskidetsua** edo **alderdi bereko sua** guda batean alderdi bateko erasoak alderdi bereko kideen aurka suertatzen denean esaten da, gehienetan errore batengatik. Ohikoa izan da bonbaketa-ekintzetan, jomuga aurrez gaizki zehaztu zein jaurtigailuak desbideratu direnean.

## Arrazoiak 
Oro har, alderdi bereko suaren ondoriozko bajak aire-lur edo lur-aire ekintzetan gertatzen dira maiz, aireko espazioaren koordinazioa baita gerra ekintza baten arazo zailenetako bat. Horrela, bando bereko indarren aurkako erasoen kasu ohikoenetako batek aireko defentsa-unitateak eta aliatuen edo lagunen hegazkinak inplikatzen ditu. Altitudeak, eguzki-argiaren islek, airearen aurkako baterien zerbitzarien esperientziarik edo entrenamendurik ezak eta beste faktore askok su lagunaren gorabeherak eragiten dituzte.

Su lagunaren beste arrazoietako bat da "laguntza-suak" egiten direnean abangoardiako tropei laguntza emateko, haien aurrean su-hesi bat eratuz etsaiarengandik babesteko. Zenbat eta soldadu propioengandik hurbilago egon, orduan eta eraginkorragoa da, baina, ordainetan, bando barruan baja gehiago eragin ditzake, koordinazio falta txiki bat dagoenean eta abangoardiak estaldura-suak baino azkarrago egiten duenean aurrera.

## Historia 
Lehen Mundu Gerra izan zen lehenengo gatazka non lagun sua arazo kezkagarria bihurtu zen. Horrelako gertaeren probabilitatea murrizteko, nazio parte-hartzaileen armadek hegazkin aliatuak eta etsaiak identifikatzeko txartelak eta diagramak banatu zituzten beren siluetaren arabera, eta nola lurreko tropek hautemango zuten.

Bigarren Mundu Gerran, txartelak, identifikazio-diagramak eta hegazkinak identifikatzeko erretxina-modeloak erabiltzen jarraitu zen, eta hegazkinei IFF (Identification Friend or Foe) edo "adiskidearen edo etsaiaren identifikazioa" izeneko gailu elektronikoak ematen hasi ziren. Horiek hegazkinetan instalatutako transmisore bat ziren, eta kodifikatutako seinale bat bidaltzen zuten, eta, teorian, gailu horiek hartzaile batek onartzen zituen. Gailu hori hobetu egin da urteetan zehar, baina ezin izan ditu % 100ean saihestu lurreko lagun batek alde bereko aireontzien aurka izandako suteak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ministerio (argipena)

**Ministerio** hitzak adiera zenbait ditu:
* gobernuan, ministerioa arlo bateko funtzioak betetzen dituen sail nagusia da (ekonomia-ministerioa, hezkuntza-ministerioa), ministroa buru duena;
* zuzenbidean, ministerio fiskala, legalitatea eta interes publikoaren interesak bermatzen dituen instituzio judiziala, non fiskalek diharduten;
* erlijioan, ministerioa, erlijio bateko eliza edo beste instituzioetan, funtzio jakinen multzoa, pertsona jakin bati (apaizari, apezpikuari, ...) esleitzen zaizkionak;
* Ministerio, Huescako tokia.
Diakono

[thumb|[San Eztebe, kristau elizaren zazpi lehendabiziko diakonoetako bat. Giacomo Cavedoneren margolana, 1601.]]
**Diakono**a (grezierazko *diákonos*, , hitzetik ekarria, euskaraz, "zerbitzari" edo "mezulari") eliza katolikoko hierarkiako behe-maila bat da, apaizaren eta apezpikuaren azpian, liturgian lagundu eta sakramentu zenbait ere eman ditzakeena. Eliza protestantean elizaren ministerioan eta gobernuan laguntzen du.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Charles Bécas

**Charles Bécas** (Ioniorenea, Ainhoa, 1847ko uztailaren 26a - Bidarte, 1911ko abuztua) Lapurdiko apaiz katolikoa eta poeta izan zen.

Larresoroko apezgaitegian ikasi zuen, eta beharreko ikasketak higatu ostean, bere lehendabiziko helmuga Baigorrin izan zuen. Zortzi urte eman zituen Biarritzen. Ahetzera eraman zuten 1883.ean. Azkenekoz, Bidarteko apaiza izan zen. Piarres Lafittek bere lanak argitaratu zituen. 1897an sari bat eman zioten *Santsin* izeneko olerkia idazteagatik.

## Lanak 
### Kantuak 
* *Euskaldunak, fededunak* (1901)

### Bertsoak 
* *Ama, eskualdunak egun zure oinetan daude*

## Erreferentziak 
## Kanpo loturak 
*  Charles Beccas literaturaren zubitegian
Normal (argipena)

**Normal** hitzak adiera zenbait ditu:
* **normal** edo arrunta, berezitasunik ez duena,
** soziologian, **normala**, norma edo arauari dagokiona (ikus, arau (soziologia));
* matematikan, normala, zuzen mota bat, ukitzaile batekiko perpendikularra;
* estatistikan, banaketa normala;
* beste alde batetik, toponimoa ere bada:
* Ameriketako Estatu Batuetan, Normal, Illinoisko hiria.
Eufronio Agirre

Aita **Eufronio Agirre Fullaondo** (Maruri, 1919 &ndash; Donostia, ) klaretar misiolari eta euskaltzalea izan zen. Ikastetxeetan euskal sailaren arduraduna izan zen. Donostia, Balmaseda, Tolosa eta Aguraingo etxeetan nagusi izan zen urte askotan.

Bere lanik ezagunena *Gramática Vasca* da. 1968an Arantzazuko Batzarrean parte hartu zuen.

## Erreferentziak
Joxe Luis Zurutuza

**Joxe Luis Zurutuza Arregi** (Zegama, 1935 - Arantzazu, 2023ko apirilaren 17a) euskal idazlea izan zen. Frantziskotarra.

Apaiz ikasketak egin ondoren, Madrilgo Unibertsitate Zentralean lizentziatu zen Hispaniar Filologian. Hogeita lau urtez irakaslea, euskarazko itzulpenak egin eta zuzendu ditu hezkuntza, frantziskotar lege, liturgia eta historia gaietan. *Aranzazu* aldizkarian idatzi zuen *Arendui* goitizenarekin (1970-2005).

1968an Arantzazuko Batzarrean parte hartu zuen. Berrogei urtez, Arantzazuko Egutegiaren Zuzendaria izan zen [1977-2017].

## Idazlanak 
* Asisko Frantziskoren eta lagunen loretxoak (2003)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Berria: Hogeita hamasei urte egon nintzen takoa egiten, obedientziaz
Iñaki Beristain

**Iñaki Beristain Uzkudun** (Errezil, Gipuzkoa, 1947 – Arantzazuko santutegia, Gipuzkoa, ) euskal idazlea, frantziskotar fraidea eta euskaltzalea izan zen. Arantzazuko santutegiaren ikurretako bat izan da; besteak beste, santutegiko komunikazio-arduradun aritu zen hainbat urtez. Alor horretan, Euskadi Irratian hasi zen 1983 urtean eta ondoren Euskal Telebistan, 1988 urtetik aurrera, ETB1eko *Egi bidean* programa erlijiosoaren arduradun gisa. 1968an Arantzazuko Batzarrean parte hartu zuen.

*Arantzazu* aldizkariaren zuzendaria, eta *Hemen: erlijio gogoetarako aldizkaria*ren kolaboratzailea.

## Lanak 
* *Bakea eskatu, bakea ospatu: 9 otoitzaldi.* (1992, Idatz).
* *Bizitzaren eguteran: San Markos irakurtzen, B urtea*. (1999, Idatz).
* *Jainkoa berrion.* Joxe Arregirekin batera. (2000, Idatz).
* *Pozik bizitzea artea da: San Lukas irakurtzen, C urtea*. (2000, Idatz).
* *Arantzazu, 500 urtez frantziskotarrak Arantzazun*: 1501-2001 (2001).
* *Gertatu zaionak daki: San Mateo irakurtzen, A urtea* (2001, Idatz).
* *Ur handietan iraun: San Markos irakurtzen, B urtea* (2002, Idatz).
* *Txingarrak hauspotzen: San Lukas irakurtzen, C urtea* (2003, Idatz).
* *Gozatu eta gizatu: San Mateo irakurtzen, A urtea* (2004, Idatz).
* *Arantzazu: "ermitatxo bat iedazu": basilikaren 50.urteurrena.*(Bideo) (2005, Arantzazu).
* Hitzaren ezpalak: San Markos irakurtzen, B urtea (2005, Idatz).
* *Zer da Arantzazu?*. Javier Garrido rekin batera. (2005, Arantzazuko Frantziskotarrak).
* *Bideko eliza: Arantzazura ibilaldiak 2000-2008* (2008, Idatz).
* *Ebanjelioa, zeru eta zoru: San Lukas irakurtzen, B urtea* (2009, Idatz).
* *Hitz ederraren oinetan: San Mateo irakurtzen A urtea* (2010, Idatz).
* *Euskal prosa aztertuz: kritiko berrien ahotsa. (CD-ROM) Jo*Jon Kortazarren zuzendaritzapean. (2013, EHU).
* *Igandetik igandera: liturgi lagungarriak: A urtea* (2016, Efarantzazu).
* *Nikolas Segurola: fraide, artzain eta bertsolari.* Xabier Euzkitze eta Eduardo Urarterekin batera. (2016, Efarantzazu).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Iñaki Beristainen bloga
* Onintza : «Iñaki Beristain: “Jende askorentzat Eliza ofiziala oztopoa izan da, guretzat ere bai”», *Urola Kostako Hitza*, 2013-09-12.
Anbrosio Zatarain

**Anbrosio Zatarain** izan daiteke:
* Anbrosio Zatarain Goia (1881-1966), aita
* Anbrosio Zatarain Etxebeste (1912-1999), semea
Anbrosio Zatarain Goia

**Anbrosio Zatarain Goia** (Usurbil, 1881eko apirilaren 4a - Donostia 1966ko abenduaren 20a) gipuzkoar lur-jabe eta mediku euskaltzalea izan zen. Rosa Etxebeste ezkondu eta Anbrosio Zatarain Etxebeste euskaltzainaren aita izan zen. Gero, Carmen Ibañez ezkondu zuen.

Aranista sutsua, *Argia* aldizkariaren sortzaileetako bat izan zen. “Nekazaritza” ataleko arduradun gisa artikuluak idatzi eta gai horren inguruko galderei erantzuna ematen zien.

## Erreferentziak
Delphinoidea

**Delphinoidea** zetazeo odontozetoen talde zabalena da, barnean 66 genero eta 6 familia dituena. Egun bizirik dagoen kiderik handiena orka da eta txikiena *cephalorhynchus commersonii* izurdea.

## Taxonomia 
Delphinoidea superfamilia
: †Albireonidae familia
::: *Albireo*
: Delphinidae familia
:: Delphininae subfamilia
::: *Delphinus*
::: *Lagenodelphis*
::: *Sousa*
::: *Stenella*
::: *Tursiops*
:: Lissodelphininae subfamilia
::: *Cephalorhynchus*
::: *Lissodelphis*
:: Orcininae subfamilia
::: †*Arimidelphis*
::: †*Eodelphinus*
::: *Feresa*
::: *Globicephala*
::: *Grampus*
::: †*Hemisyntrachelus*
::: *Orcaella*
::: *Orcinus*
::: *Peponocephala*
::: *Pseudorca*
:: Stenoninae subfamilia
::: †*Astadelphis*
::: *Sotalia*
::: *Steno*
:: incertae sedis
::: †*Australodelphis*
::: †*Etruridelphis*
::: *Lagenorhynchus*
::: †*Sinanodelphis*
: †Kentriodontidae familia
:: Kentriodontinae subfamilia
::: *Belonodelphis*
::: *Delphinodon*
::: *Heterodelphis*
::: *Incacetus*?
::: *Kentriodon*
::: *Lamprolithax*
::: *Loxolithax*
::: *Macrokentriodon*
::: *Microphocaena*
::: *Rudicetus*
::: *Tagicetus*
:: Lophocetinae subfamilia
::: *Hadrodelphis*
::: *Liolithax*
::: *Lophocetus*
:: Pithanodelphininae? subfamilia
::: *Atocetus*?
::: *Leptodelphis*?
::: *Pithanodelphis*?
::: *Sarmatodelphis*?
::: *Sophianacetus*?
:: Kampholophinae? subfamilia
::: *Kampholophos*?
: Monodontidae familia
:: Delphinapterinae subfamilia
::: †*Bohaskaia*
::: *Delphinapterus*
::: † *Denebola*
:: Monodontinae subfamilia
::: *Monodon*
: † Odobenocetopsidae familia
:: *Odobenocetops*
: Phocoenidae familia
:: †*Archaeophocaena*
:: †*Australithax*
:: †*Brabocetus*
:: †*Haborophocoena*
:: †*Lomacetus*
:: †*Miophocaena*
:: *Neophocaena*
:: †*Numataphocoena*
:: *Phocoena*
:: *Phocoenoides*
:: †*Piscolithax*
:: †*Pterophocaena*
:: †*Salumiphocaena*
:: †*Semirostrum*
:: †*Septemtriocetus*
:*incertae sedis*
:: †*Anacharsis*
:: †*Delphinavus*
:: †*Graamocetus*
:: †*Miodelphis*
:: †*Nannolithax*
:: †*Oedolithax*
:: †*Oligodelphis*
:: †*Palaeophocaena*
:: †*Platylithax*
:: †*Protodelphinus*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jean-Baptiste Say

**Jean-Baptiste Say** (Lyon, Frantzia,  - Paris, Frantzia, ) ekonomialaria izan zen. Enpresaburu jardun zuen, kotoigintzan, eta eguneroko lanean hartu zuen ekonomiarekiko zaletasuna. 1816. urtean ekonomiari buruzko eskolak ematen hasi zen. 1819. urtean, Conservatoire National des Arts et Métiers ikastetxean Industria Ekonomia sailaren ardura hartu zuen. 1831. urtean, berriz, Collège de France ikastetxeko Ekonomia Politikoko irakasle hautatu zuten.

## Lanak 
Argitaratu zituen obren artean nagusiak *Traité d’économie politique* (1803) eta *Cours complet d’économie politique* (1829) dira. Ekonomia teorian '''' kontzeptua sartu zuen, eta oinarrizko ekoizpen bideak hirutan (lurra, lana eta kapitala) sailkatu zituen.

Hala ere, ezaguna da batik bat bere izena daraman merkatuei buruzko legearengandik. Lege horrek ez zuen ekonomia teorian izan duen eragina lortuko ez balitz izan Keynesen eta Eskola Klasikoaren arteko tirabira. Keynesen ustez, Eskola Klasikoaren huts handia zen Sayren legea beren makroekonomia teoriaren oinarrizko ideiatzat hartzea. Bada zalantzarik Sayk postulatu horrekin esan nahi zuenari buruz; Keynesen ustez, legeak, funtsean, hau dio: «ekoizten diren salgaien kopurua eta erositako salgaien kopurua berdinak dira»; bestela esanda, «eskaintzak bere eskaria sortzen du». Definizioz, beraz, ez litzateke inoiz izango baliabideen gutxiegizko erabilpenik. Legearen beste zenbait ikuspuntu funtsa handirik ez duten topikoak baizik ez dira: «truke orotan, badira eroslea eta saltzailea»; eta «salgai bat saldu bada, norbaitek erosi duelako», esaterako. Seguruenik, esanahi handieneko interpretazioa Keynesena da, baina oreka izateko baldintza gisa.

Sayren obren artean, aipatzekoak dira orobat Ricardo ingeles ekonomialariaren obren frantsesezko itzulpenak.

## Erreferentziak
Santo Toribio de Liébanako monasterioa

**Santo Toribio de Liébanako monasterioa** () Kantabriako (Espainia) tenplu frantziskotarra da, Camaleño udalerrian kokatuta, Potesetik gertu, Liébanako eskualdean. 

## Historia 
VI. eta XVII. mendeen artean eraiki zuten, estilo erromanikoa eta gotikoa nagusiak direlarik. Bestela, monumentu nazional izendatu zuten 1953ko abuztuaren 11an.

Jerusalem, Erroma, Santiago de Compostela eta Caravaca de la Cruzekin batera kristautasunaren leku sakratuen artean kokatzen dute batzuek, izan ere bertan Jesukristoren gurutzearen zati bat dagoela uste dute, Lignum crucisa, eta hori dela-eta erromesaldien helmuga bada. 

Maiatzaren 2an La Santuca-ren jaieguna ospatzen dute, XV. mendetik datorren usadioa, eta bertan Andra Mariaren irudia eramaten dute prozesioan Aniezotik Santo Toribiora, elkarren artean 15 kilometro dagoelarik. Santuaren eguna bestela apirilaren 16an da.

Klaustroan erakusten dituzte apokalipsiari buruzko miniatura batzuk. Monasterioaren ondoan "Cueva Santa" izeneko kobazuloa dago, arte prerromanikoan egindakoa, Santa Catalinaren Santutegiaren hondarrak, San Juan de la Casería-ren baseliza (XVI. mendekoa) eta San Miguel-en baseliza (XIII.ekoa).

## Bidezidorrak 
410 metroko altueran kokatuta dago, Viornako mendilerroaren iparraldeko aurpegian, eta bertan lau pertsona bizi dira, monje frantziskotarrak direnak. Hainbat bidezidorrek ekartzen dute monasterioraino.
* Ipar-ekialdetik: PR-S.3, "Camino de Arceón", Collado de Hoz-etik datorrena, Lamasón eta Peñarrubia artean, Cicera-tik igarotzen da, Arceón-eko mendilerrotik pasatuta Lebeñara jaisten da, Castro-Cillorigo eta Potes-etik azkenean monasteriora iritsita. Guztira, 24 kilometro.

* Ekialdetik: PR-S.4, "Camino de Pasanéu", Lafuentetik (Lamasón) datorrena (33.5 km).

* Hego-ekialdetik: PR-S.5, "Camino de Piasca", Pesaguero-tik (23.5 km).

* Hego-mendebaldetik: PR-S.6, "Camino del Valle de Cereceda", Bores-etik (Vega de Liébana). 17 km.

* Mendebaldetik: PR-S.7, "Camino de Valdebaró", Fuente Dé-tik (Camaleño). 22 km.

* Ipar-mendebaldetik: PR-S.8, "Camino del Duje", Sotres-etik (Asturies). 25 km.

## Kanpo estekak
Kubatar desizoztea

**Kubatar desizoztea** (gaztelaniaz *deshielo cubano* eta ingelesez *Cuban Thaw*) 2014ko abendutik aurrera gertatu den Kuba eta AEBetuen arteko harremanen normalizazio prozesuak jasotako izendapena da. Bi herrialdeen arteko 54 urteko tira-bira eta etsaitasunaren ondoren, 2016ko martxoaren 20an Barack Obama 1928. urteaz geroztik Kuba bisitatzen duen AEBetako lehenbiziko presidentea bilakatu zen.

## Historia 
2014ko abenduaren 17an AEBetako Barack Obama presidenteak eta Kubako Raúl Castro presidenteak bi herrialdeen arteko harremanen normalizazio prozesu baten hasierari ekingo ziotela iragarri zuten. Akordio hau jada hilabete batzuk lehenagotik Frantzisko aita santuaren bitartekaritza eta Kanadako Gobernuaren babesarekin negoziatua izan zen. Bi aldeen arteko bilerak Kanadan eta Vatikano Hirian burutu ziren, eta eztabaidatutako gaiak bidaiatze murrizketa batzuen altxatzea, hornigaien murrizketen gutxitzea, estatubatuar bankuen kubatar finantza sistemarako sarrera eta AEBtako Habanako eta Kubako Washington Hiriko enbaxaden berrirekitzea izan ziren, azken bi hauek 1961eko Kuba eta Sobietar Batasunaren arteko harreman estutzea eta AEBen eta Kubaren harreman haustearen ondorioz itxiak bauzeuden.

2015eko apirilaren 14an, harremanen berrezartzea prozesuaren barnean, AEBek Kuba herrialde horretako Estatu Departamentuak idatzitako terrorismoa babesten duten estatuen zerrendatik kenduko zuela iragarri zuen, maiatzaren 29an gauzatu zena, AEBtako Kongresuak honelako erabakiak atzera bota edo onarttzeko bere boterea erabiltzeari uko egin zion. Urte bereko uztailean, Kubako AEBtako interesen sailak eta AEBtako Kubako interesen sailak euren enbaxada estatusak berreskuratu zituzten.

2015eko abenduaren 11an AEBek eta Kubak 1963tik lehenbiziko aldiz bi herrialdeen arteko posta zerbitzua berrezartzea adostu zuten, 2016ko martxoaren 17an gauzatu zen erabakia. Handik aste betera, abenduaren 17an, bi herrialdeen arteko hegaldi komertzialak berrezartzeko memorandum bat onartu zen. Akordio hau 2016ko otsailaren 16an indarrean sartu zen eta bi herrialdeen artean egunero 110 hegaldi izatea helburu du.

2016ko martxoaren 20an Barack Obamak Kubarako hiru egunetarako bisitaldi bati ekin zion, 1928an Calvin Coolidgek burututako bisitaldiaren ostean AEBtako presidente batek uharte honetara burutu zuen lehenbiziko bisitaldia izan zen.

## Kanpo estekak
Posta Bulego Nagusia (Bilbo)

**Posta Bulego Nagusia** Bilboko posta bulego nagusiaren eraikina da.

## Kokalekua 
Abando auzoan dago, Urkixo zumarkalearen 19. zenbakian, eta Campos Eliseos antzokiaren alboan.

[thumb|300px|erdian|Sarrera nagusia eta [armarria.]]

## Historia 
1927an Secundino Zuazo arkitektoak diseinatu eta eraiki zuen.

## Eraikina 
Hainbat arkitektur estilo elkar nahasten ditu. Hasteko, adreilu gorridun fatxada nagusi dotore eta funtzionala egiteko herbeherear eskolan oinarritu zen. Teilatuondoa berriz, menditar estilokoa da. Sarrera barrokoa da, eta gainaldean Austrien garaiko bi burudun arranoez osatutako armarria ikusgai du.

## Ikus gainera 
* Posta Bulego Nagusia (Donostia)
* Posta Bulego Nagusia (Gasteiz)
* Posta Bulego Nagusia (Iruñea)

## Kanpo estekak
Zaragozako etorbidea (Iruñea)

**Zaragozako etorbidea** Nafarroako Iruñea hiriburuan dagoen etorbide luze bat da. Hiriko hegoaldeko sarbide nagusia da, Tutera, Tafalla, Zangoza eta Aragoi aldeko errepideen berezko sarrera.

## Izena 
Izena Zaragoza hiriaren omenez darama.

## Kokapena 
Foruen plazan hasi eta Arrosadia eta Azpilagaña auzoak eta Cordobilla igaroz, Noaingo mugan amaitzen da.

## Ondarea 
Etorbide honen ibilbidean zehar honako eraikin eta leku nabarmenak daude:

* Foruen plaza
* Mirarien Ama Birjinaren eliza
* Diario de Navarraren egoitza

Irudi:Pamplona_-_La_Milagrosa_(PP_Paules)_15.jpg|Mirarien Ama Birjinaren eliza.
Irudi:DiariodeNavarra_egoitza.JPG|Diario de Navarraren egoitza.

## Kanpo estekak
Leopoldsburg

**Leopoldsburg** (), Belgikako ipar-ekialdean dagoen hiria da, Flandriako Linburgo probintzian dagoena. 2013an 15.172 biztanle zituen. Udalerriaren barruan herri hauek daude: Leopoldsburg bera eta Heppen.

Udalerria Beverloo () base militarraren garrantzitsuaren ondoan dago.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Marisa Arrúe

**Marisa Arrúe Bergareche** (Buenos Aires,  - ) PPko bizkaitar politikaria da. 2000 eta 2008 artean Espainiako Kongresuan diputatua izan zen. 1991tik aurrera Getxoko zinegotzia izan da.

## Erreferentziak
Patricia Vico

**Patricia Vico González** (Madril, ) zineman eta telebistan aritutako aktorea da. Daniel Calparsoro zinema zuzendaria bikotekidea du.

## Filmografia 
### Saioak 
* *La noche de Hermida* (1992). (Antena 3).
* *Encantada de la vida* (1993) (Antena 3)
* *Sólo para inteligentes* TVE

### Telesailak 
* *Los ladrones van a la oficina* (1993) (Antena 3)
* *Hermanos de leche* (1994) (Antena 3)
* *Yo, una mujer* (1996) (Antena 3)
* *La casa de los líos* (1996-2000) (Antena 3)
* *Paraíso* (2000-2003). TVE
* *Diez en Ibiza* (2004) TVE
* *7 vidas* (2000). Telecinco
* *Esencia de poder* (2001) Telecinco
* *Hospital Central* (2004-2011) Telecinco
* **Toledo** (2012) Antena 3
* *Frágiles* (2013) Telecinco
* *Alatriste* (2015) Telecinco
* *Rabia* (2015) Cuatro

### Minisailak 
* *La ira* (2009) Telecinco
* *Tormenta* (2013) Antena 3
* *Carmina* (2012) Telecinco
* *Anna Karenina* (2014) Telecinco
* *Parot* (2021) TVE, Prime Video

## Zinema 
* *Sabor latino* (1996), Pedro Carvajalena.
* *Libertarias* (1996), Vicente Arandarena.
* *Un asunto privado* (1996), Imanol Ariasena.
* *Dile a Laura que la quiero* (1997), José Miguel Juárezena.
* *Pacto de brujas* (2003), Javier Elorrietarena.
* *El asombroso mundo de Borjamari y Pocholo* (2004), Juan Cavestany eta Enrique López Lavignerena.
* *Íntimos* (2005), Frank Spanorena (film labur).
* *Recolectora* (2010), Sara Mazkiaranena (film labur).
* *Perdona si te llamo amor* (2014), Joaquín Llamasena.
* *Cien años de perdón* (2016), Daniel Calparsororena.

## Kanpo loturak 
* Webgune ofiziala
Raúl Arévalo

**Raúl Arévalo Zorzo** (Móstoles, ) zineman eta telebistan aritutako aktore, zuzendari eta gidoilaria da. Goya Sarietan hiru aldiz izan da saritua: *Gordos* filmagatik aktore moduan, eta *Tarde para la ira* filmagatik zuzendari eta gidoliari bezala. 

## Filmografia 
## Telebista 
## Kanpo estekak
Trece

**Trece** Espainiako telebista kate bat da. 2010eko azaroaren 29an estreinatu zen, Espainiako apezpiku-konferentziaren jabetzakoa da (%51a) eta erakunde horren arabera sinesbide kristauak zabaltzea du helburu, nahiz eta askotan joera ultrakontserbadorea duela salatu duten. Zinema klasiko, telesailak eta beste saioak igortzen ohi ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Marshall McLuhan

**Herbert Marshall McLuhan** (1911ko uztailaren 21a, Edmonton, Alberta &ndash; 1980ko abenduaren 31, Toronto, Ontario) kanadar ingeles irakaslea, filosofoa, literatur kritikaria eta intelektuala izan zen.

McLuhan hedabideei buruzko ikerketen sortzaileetako bat izan zen, gaur egungo eta etorkizuneko informazioaren gizartearen gertakizun ugari aurreikusi zituen. 1960ko hamarkadaren amaieran eta 1970eko hamarkadaren hasieran hedabide elektronikoen bidez sortutako maila globaleko gizakien elkarlotura deskibatzeko herrixka globala izendapena sortu zuen. Bere "hedabidea mezua da" esanldia ospetsua da.

Torontoko Eskola deritzonan sekulako eragina izan zuen.

## Biografia 
Herbert Marshall McLuhan 1911ko uztailaren 11n jaio zen, Edmontonen, Alberta, Kanadan, Herbert Marshall eta Elsie Hall guraso dituelarik, aktore ohia eta higiezinen agentea zirenak. McLuhan familia Winnipeg-era mugitu zen, Mantilobara, Marshall artean umea zelarik.

Winnipeg-en egonda, MacLuhan-ek "BA" (Letretan lizentziatura) eta "MA" (Master) lortu zuen ingleran, Manitobako Unibertsitatean. Geroago, Cambridgeko Unibertsitatean matrikulatu zen. 31 urte zituenean doktoratua lortu zuen Cambridgeko Unibertsitatean, bere doktoretza tesiari esker: The plaplace of Thomas Nashe in the learning of his time, Thomas Nasheren dramaturgoaren lanak aztertuz. Bertan erakutsiko zion I. A. Richards eta F. R. Leaviseri, eta New Criticism-ek eragina izan zuen harengan.

1937ko martxoaren 30ean, MacLuhanek fede katolikoaren elkarrizketa gailendu zuen, prozesu luze baten ostean. Ondoren, goiko institutu katolikoetan irakasten hasi zen. 1937tik 1944ra arte ingelesa irakasten egon zen Saint Louiseko Unibertsitatean, Walter J. Ong (1912-2003) lagun zuela eta MacLuhanek aurretik egin zuen gai baten inguruko doktoretza bat egin zuena, eta denboraren poderioz komunikazioaren eta teknologiaren figura autoritario bihurtuko zena.

Bederatzi unibertsitatek honoris causa doktoretza eskaini zioten: University of Windsor (1965), Assumption University (1966), University of Manitoba (1967), Simon Fraser University (1967), Grinnell University (1967), St. John Fisher College (1969), University of Alberta (1971), University of Western Ontario (1972), University of Toronto (1977).

## Kanpo estekak 
* Marshall McLuhani buruzko webgunea
Eurostar Trophy

thumb|300px|Frantzia eta Ingalaterraren arteko partida, 2002an.
**Eurostar Trophy** (frantsesez *Trophée Eurostar*) edo ***Le Crunch***, urtero Sei Nazioen Torneoan Ingalaterra eta Frantziaren arteko lehiari ematen zaion izena da.

## Historia 
Sei nazioen txapelketaren barnean hainbat lehia jokatzen dira bi selekzioren artean, antzinakoena Kalkuta Kopa da, Ingalaterrak eta Eskoziak jokatzen dutena. Frantzia eta Ingalaterraren arteko partidak goi mailakoak izaten dira eta 1981etik gutxienez *Le Crunch* izena eman izan zaie, ez dute ordea saririk banatzen gainerako lehiatan ez bezala. 2000an *Eurostar Trophy* saria banatu zuten eta hurrengo urteetan hainbat alditan horrela izendatu zen, baina ez du jarraipenik izan.

## Palmaresa 
* 2000tik aurrera

## Kanpo estekak
Intereconomía Televisión

**Intereconomía TV** Espainiako telebista kate bat da. 2005eko uztailaren 27an estreinatu zen. Julio Ariza euskalherritar enpresaburu eta politikari eskuindarra buru duen Grupo Intereconomía hedabide taldearen jabetzakoa da.

Katearen joera espainiar nazionalismoarekin guztiz lerrokatua, eskuin politiko edo eskuin muturrekoa dela salatu izan da, eurek beren burua liberal gisa aurkeztu arren.

Bere saioetako iritziemale eta kazetari asko uztarri berdineko 13 TV katean partehartzera igaro dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Radio Intereconomía
* Intereconomía.com
* Grupo Intereconomía 
* Intereconomía TV
2000ko Sei Nazioen Txapelketa

**2000ko Sei Nazioen Txapelketa** Errugbi txapelketa honen lehen ekitaldia izan zen (guztira 106. ekitaldia), Italia gehitu baitzitzaien 1999 arteko bost taldeei. Txapelketa 2000ko otsailaren 5an hasi eta apirilaren 2an amaitu zen. Ingalaterrak bere 23. txapelketa eskuratu zuen baina ez zuen Slam nagusia eskuratu, azken partidan Eskoziaren aurka galdu baitzuen.

## Taldeak 
## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Ingalaterra**||**8**||5||4||0||1 || 183 || 70 || +113 || 20
|-
| 2 ||align=left|  Frantzia||**6**||5||3||0||2 || 140 || 92 || +48 || 12
|-
| 3 ||align=left| 20px|Irlanda Irlanda||**6**||5||3||0||2 || 168 || 133 || +35 || 17
|- b
| 4 ||align=left|  Gales||**6**||5||3||0||2 || 111 || 135 || -24 || 8
|-
| 5 ||align=left|  Eskozia||**2**||5||1||0||4 || 95 || 145 || -50 || 9
|-
| 6 ||align=left|  Italia||**2**||5||1||0||4 || 106 || 228 || -122 || 9
|-
|}

## Partidak 
## Sariak 
## Palmaresa 
2000 arteko txapelketak.

## Emakumezkoen txapelketa 
Errugbi Txapelketaren bosgarren edizioa izan zen eta Ingalaterra nagusitu zen partida guztiak irabaziz.
### Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Ingalaterra**||**8**||4||4||0||0 || 170 || 24 || +146
|-
| 2 ||align=left|  Frantzia||**6**||4||3||0||1 || 83 || 46 || +37
|-
| 3 ||align=left|  Espainia||**4**||4||2||0||2 || 53 || 88 || -35
|- b
| 4 ||align=left|  Eskozia||**2**||4||1||0||3 || 61 || 99 || -38
|-
| 5 ||align=left|  Gales||**0**||4||0||0||4 || 32 || 132 || -100
|-
|}

### Palmaresa 
## Kanpo estekak
2001eko Sei Nazioen Txapelketa

**2001eko Sei Nazioen Txapelketa** Errugbi txapelketa honen bigarren ekitaldia izan zen (guztira 107. ekitaldia). 2001eko otsailaren 3an hasi eta urriaren 20an amaitu zen, izan ere sukar aftosaren krisiak bidaiatzeko zailtasunak ekarri baitzituen eta hainbat partida udazkenera atzeratu ziren. Ingalaterrak bere 24. txapelketa eskuratu zuen baina ez zuen Slam nagusia eskuratu, azken partidan Irlandaren aurka galdu baitzuen.

## Taldeak 
## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Ingalaterra**||**8**||5||4||0||1 || 229 || 80 || +149 || 29
|-
| 2 ||align=left| 20px|Irlanda Irlanda||**8**||5||4||0||1 || 129 || 89 || +40 || 11
|-
| 3 ||align=left|  Eskozia||**5**||5||2||1||2 || 92 || 116 || -24 || 8
|-
| 4 ||align=left|  Gales||**5**||5||2||1||2 || 125 || 166 || -41 || 10
|-
| 5 ||align=left|  Frantzia||**4**||5||2||0||3 || 115 || 138 || -23 || 9
|-
| 6 ||align=left|  Italia||**0**||5||0||0||5 || 106 || 207 || -101 || 8
|-
|}

## Partidak 
## Sariak 
## Palmaresa 
2001 arteko txapelketak.

## Emakumezkoen txapelketa 
Errugbi Txapelketaren seigarren edizioa izan zen eta Ingalaterra nagusitu zen partida guztiak irabaziz.
### Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Ingalaterra**||**8**||4||4||0||0 || 135 || 18 || +117
|-
| 2= ||align=left|  Frantzia||**4**||4||2||0||2 || 43 || 59 || -16
|-
| 2= ||align=left|  Espainia||**4**||4||2||0||2 || 31 || 47 || -16
|- b
| 4 ||align=left|  Eskozia||**4**||4||1||0||2 || 41 || 60 || -19
|-
| 5 ||align=left|  Gales||**0**||4||0||0||4 || 3 || 69 || -66
|-
|}

### Palmaresa 
## Kanpo estekak
2002ko Sei Nazioen Txapelketa

[thumb|250px|[Frantziako errugbi selekzioa|Frantzia eta Ingalaterraren arteko partidak erabaki zuen txapelduna.]]
**2002ko Sei Nazioen Txapelketa** Errugbi txapelketa honen hirugarren ekitaldia izan zen (guztira 108. ekitaldia). 2002ko otsailaren 2an hasi eta apirilaren 7an amaitu zen. Frantziak bere 13. txapelketa eskuratu zuen partida denak irabazita.

## Taldeak 
## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Frantzia**||**10**||5||5||0||0 || 156 || 75 || +81 || 15
|-
| 2 ||align=left|  Ingalaterra ||**8**||5||4||0||1 || 184 || 53 || +131 || 23
|-
| 3 ||align=left| 20px|Irlanda Irlanda||**6**||5||3||0||2 || 145 || 138 || +7 || 16
|-
| 4 ||align=left|  Eskozia||**4**||5||2||0||3 || 91 || 128 || -37 || 6
|-
| 5 ||align=left|  Gales||**2**||5||1||0||4 || 119 || 188 || -69 || 11
|-
| 6 ||align=left|  Italia||**0**||5||0||0||5 || 70 || 183 || -113 || 4
|-
|}

## Partidak 
## Sariak 
## Palmaresa 
2002 arteko txapelketak.

## Emakumezkoen txapelketa 
Sei Nazioen Txapelketaren lehen edizioa izan zen (guztira 7.a) eta Frantzia nagusitu zen partida guztiak irabaziz.
### Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Frantzia**||**10**||5||5||0||0 || 134 || 29 || +105
|-
| 2 ||align=left|  Ingalaterra||**8**||5||4||0||1 || 223 || 30 || +193
|-
| 3 ||align=left|  Eskozia||**6**||5||3||0||2 || 91 || 83 || +8
|- b
| 4 ||align=left|  Espainia||**4**||5||2||0||3 || 56 || 110 || -104
|-
| 5 ||align=left|  Gales||**2**||5||1||0||4 || 16 || 116 || -100
|-
| 6 ||align=left| 20px|Irlanda Irlanda||**0**||5||0||0||5 || 11 || 159 || -148
|}

### Palmaresa 
## Kanpo estekak
2003ko Sei Nazioen Txapelketa

**2003ko Sei Nazioen Txapelketa** Errugbi txapelketa honen hirugarren ekitaldia izan zen (guztira 109. ekitaldia). 2003ko otsailaren 15ean hasi eta martxoaren 30ean amaitu zen. Ingalaterrak bere 25. txapelketa eskuratu zuen partida denak irabazita.

## Taldeak 
## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Ingalaterra**||**10**||5||5||0||0 || 173 || 46 || +127 || 18
|-
| 2 ||align=left| 20px|Irlanda Irlanda ||**8**||5||4||0||1 || 119 || 97 || +22 || 10
|-
| 3 ||align=left|  Frantzia||**6**||5||3||0||2 || 153 || 75 || +78 || 17
|-
| 4 ||align=left|  Eskozia||**4**||5||2||0||3 || 81 || 161 || -80 || 7
|-
| 5 ||align=left|  Italia||**2**||5||1||0||4 || 100 || 185 || -85 || 12
|-
| 6 ||align=left|  Gales||**0**||5||0||0||5 || 82 || 144 || -62 || 10
|-
|}

## Partidak 
## Sariak 
## Palmaresa 
2003 arteko txapelketak.

## Emakumezkoen txapelketa 
Sei Nazioen Txapelketaren bigarren edizioa izan zen (guztira 8.a) eta Ingalaterra nagusitu zen partida guztiak nagusitasun osoz irabaziz.
### Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Ingalaterra**||**10**||5||5||0||0 || 264 || 7 || +257
|-
| 2 ||align=left|  Eskozia||**8**||5||4||0||1 || 101 || 60 || +51
|-
| 3 ||align=left|  **Frantzia**||**6**||5||3||0||2 || 95 || 90 || +5
|- b
| 4 ||align=left|  Gales||**4**||5||2||0||3 || 83 || 104 || -21
|-
| 5 ||align=left| 20px|Irlanda Irlanda||**2**||5||1||0||4 || 19 || 108 || -89
|-
| 6 ||align=left|  Espainia||**0**||5||0||0||5 || 14 || 204 || -190
|}

### Palmaresa 
## Kanpo estekak
DMAX

**DMAX** Espainiako telebista kate bat da. 2012ko urtarrilaren 12an estreinatu zen, Veo Televisión ordezkatzeko. Katean Discovery Networksek Estatu Batuetan dituen 13 kateen eta munduan dituen 24en saioak igortzen ditu. Veo Televisión katearen jabea zen Unidad Editorialek Discovery Communicationsi bere publizitatea saldu zion, *royalty* baten truke.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Paramount Network (Espainia)

**Paramount Network** Espainiako telebista kate bat da. 2012ko martxoaren 30ean estreinatu zen, La 10 ordezkatzeko. SGT Net TV-ek kudeatua, gehienbat Paramount Picturesen filmak igortzen ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Josu Oregi

**Josu Oregi Aranburu** (Bergara, 1919ko abenduaren 18a - *ibidem*, 1995eko apirilaren 14a) euskalaria izan zen.

Aita zinegotzi abertzalea zenez, Gerra Zibilean erbesteratu zen. Itzulitakoan familiaren lantegian hasi zen lanean, Oregi Textilean.

1965ean euskaltzain urgazle izendatua, 1968an Arantzazuko Batzarrean parte hartu zuen. Eusko Legebiltzarra eratu zenean, bertako itzulpen-zerbitzuez ere arduratu zen.

## Erreferentziak
Babakotia

***Babakotia*** lemurren genero bat izan zen, Madagaskarren bizi zena. Espezie bakarra ezagutzen dugu -***babakotia radofilai*** izenekoa- duela 3.000 urte inguru bizi zena. *Palaeopropithecus*, *Archaeoindris* eta *Mesopropithecus* generoekin batera, iraungitako Palaeopropithecidae familia osatzen zuen. Egun aztarna subfosilak baino ez ditugu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Palaeopropithecidae

**Palaeopropithecidae** lemurren klado iraungitua da, lau generotan banaturik zegoena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Vombatiformes

**Vombatiformes** Diprotodontia martsupialen hiru subordenatako bat da. Azpiordena osatzen duten zazpi familietatik bost iraungita daude: Phascolarctidae familian koala baino ez da bizi eta Vombatidae familian hiru wombat espeziek diraute.

## Sailkapena 
**Vombatiformes subordena**

* †Maradidae familia
** †*Marada* generoa 
* Phascolarctidae familia
** †*Perikoala* generoa
** †*Madakoala* generoa
** †*Koobor* generoa
** †*Litokoala* generoa
** †*Nimiokoala* generoa
** *Phascolarctos* generoa
* Vombatidae familia
** †*Rhizophascolomus* generoa
** *Vombatus* generoa
** †*Phascolonus* generoa
** †*Warendja* generoa
** †*Ramasayia* generoa
** *Lasiorhinus* generoa
* †Ilariidae familia
** †*Kuterintja* generoa
** †*Ilaria* generoa
* †Thylacoleonidae familia
** †*Thylacoleo* generoa
** †*Priscileo* generoa
** †*Wakaleo* generoa
* †Diprotodontoidea goifamilia
** †Palorchestidae familia
*** †*Palorchestes* generoa
*** †*Propalorchestes* generoa
*** †*Ngapakaldia* generoa
*** †*Pitikantia* generoa
** †*Alkwertatherium* generoa
** †Diprotodontidae familia
*** †*Bematherium* generoa
*** †*Pyramios* generoa
*** †*Nototherium* generoa
*** †*Meniscolophus* generoa
*** †*Euryzygoma* generoa
*** †*Diprotodon* generoa
*** †*Euowenia* generoa
*** †*Stenomerus* generoa
*** †Zygomaturinae familia
**** †*Silvabestius* generoa
**** †*Neohelos* generoa
**** †*Raemeotherium* generoa
**** †*Plaisiodon* generoa
**** †*Zygomaturus* generoa
**** †*Kolopsis* generoa
**** †*Kolopsoides* generoa
**** †*Hulitherium* generoa
**** †*Maokopia* generoa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Phascolarctidae

**Phascolarctidae** Diprotodontia ordenako martsupialen familia bat da. Familiak kide bakarra baino ez du bizirik: koala hain zuzen ere.

## Sailkapena 
* Phascolarctidae familia
** †*Invictokoala*
** †*Perikoala* generoa
** †*Madakoala* generoa
** †*Koobor* generoa
** †*Litokoala* generoa
** †*Nimiokoala* generoa
** *Phascolarctos* generoa
** †*Priscakoala*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Phascolarctos

***Phascolarctos*** martsupialen genero bat da. Kide bakarra baino ez du bizirik: koala hain zuzen ere. Henri Marie Ducrotay de Blainville frantziar zoologoak 1816an izendatu zuen.

## Espezieak 
* *P. cinereus*
* †*P. maris*
* †*P. stirtoni*
* †*P. yorkensis* (lehen *Cundokoala*, genero monotipikoan sailkatuta.)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Phascolarctos stirtoni

***Phascolarctos stirtoni*** Phascolarctos generoko animalia izan zen. Martsupialen barruko Diprotodontia ordenean eta Phascolarctidae familian sailkatuta zegoen. Australian bizi ziren Pleistozenon eta egungo koalak baino heren bat handiagoak ziren.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tertziarizazio

**Tertziarizazioa** edo **Ekonomiaren tertziarizazioa** ekonomiaren hirugarren sektoreak beste bi sektoreekin (lehenengoa eta bigarrena) alderatuta pisua irabaztea da, sektore nagusi bihurtu arte, okupatutako biztanleria aktiboari zein BPGri egindako ekarpenari dagokionez.
## Arrazoiak 
- Bizi-maila igotzeari esker, zerbitzu gehiago kontsumi daitezke, eta zerbitzu horiek gero eta ugariagoak eta espezializatuagoak dira.
- XX. mendearen bigarren erdialdetik aurrera, nekazaritza-eginkizunak mekanizatu ziren, eta, horren eraginez, nekazaritza-arloko biztanleriaren zati bat hirugarren sektorera igaro zen.

- Industria modernoetan teknologia berriak gehitzen dituenez, eskulan gero eta gutxiago behar du eta zerbitzu ugari (produkzio zerbitzuak) eskaintzen ditu.

- Hirugarren sektoreko jarduera batzuk garatzean, zerbitzu ugari bultzatu dira. Modu horretan, turismoak ostalaritza, merkataritza, garraioak eta aisiarako zerbitzuak sustatu ditu.

- Emakumeak lan munduan sartu dira, batez ere sektore horretan. Horren eraginez, zenbait zerbitzu bultzatu dira, hala nola haurtzaindegiak eta etxeko laguntza.

## Kanpo estekak
Produkzio zerbitzuak

**Produkzio zerbitzuak** industria-ekoizpenari laguntzeko jarduera tertziarioak dira. Horren aurretik edo ostetik egiten direnak (kudeaketa, diseinua, ikerketa, merkaturatzea, saldu osteko zerbitzuak, e.a.). Enpleguari dagokionez, jarduera horiek ekoizpen-jarduera gainditzen dute, eta azken horrek behera egiten du mekanizazioa handiagotzearen ondorioz.

## Kanpo estekak
Elkarte Euro-Mediterraneoa

**Elkarte Euro-Mediterraneoa**, baita ere **Bartzelonako Prozesua** izendatua, Bartzelonan 1995ean sortu zen proiektu geopolitiko bat izan zen. Europar Batasunaren laguntasuna izan zuen hasieratik.

Europar Batasuneko 28 herrialdeak eta Mediterraneoren hegoaldeko 10 herrialde biltzen ditu (Aljeria, Palestinar Aginte Nazionala, Egipto, Israel, Jordania, Libano, Maroko, Siria, Tunisia eta Turkia.). Helburuak kulturen arteko ulermena sustatzea; giza eskubideak errespetatzea; txirotasunaren aurka borrokatzea; lankidetza ekonomikoa (etorkizunean eskualdean merkataritza askeko ingurua sortzea aurreikusi da); migrazio-mugimenduak kontrolatzea, eta kultura-lankidetza dira. Xede horretarako, goi-bilera euro-mediterraneoak egiten dira, eta horietan kide diren herrialdeetako estatuburuak elkartzen dira.

## Kanpo estekak
Kopenhageko Irizpideak

**Kopenhageko Irizpideak** Europar Batasunak bere barnean kide berriak sartzeko eskatzen dituen baldintzak dira. Danimarkako hiriburua den Kopenhagen ezarri ziren 1993an. Hauek dira irizpideak: erakunde egonkorren bidez demokrazia, zuzenbidezko estatua, giza eskubideak eta gutxiengoen babesa bermatzea; funtzionatzen duen merkatu ekonomia izatea, EBko merkatuaren barruan lehiari aurre egiteko, eta Batasunaren altxorra eta estatu kideentzat ezarritako betebeharrak bereganatzeko gaitasuna.

## Kanpo estekak