Otsailaren 29

**Otsailaren 29**a gregoriotar egutegiaren urteko hirurogeigarren eguna da bisurteetan. Egun hau lau urtetik behin bakarrik izaten da. 306 egun falta dira bisurtea amaitzeko.

## Gertaerak 
### Euskal Herria 
* 2008 &ndash; Derioko PSE-EEren egoitzan ETAk bonba lehertu zuen, kalte materialak eraginez.

### Mundua 
* 1960 &ndash; 5,8ko indarreko lurrikara batek Agadir hiria suntsitu zuen, 15.000 hildako utziz.
* 2004 &ndash; Haitin egindako estatu-kolpeak Jean-Bertrand Aristide boteretik kendu zuen.

## Arte eta kultura 
### Euskal Herria 
### Mundua 
* 1836 &ndash; *Higanotak* (), Giacomo Meyerbeerren musika eta Eugène Scribe eta Émile Deschampsen libretoa duen opera estreinatu zen Parisko Opera antzokian.
* 2016 &ndash; 88. Oscar Sariak: Film onena (*Spotlinght*), Zuzendari onena (Alejandro González Iñárritu &ndash; *The Revenant*), Gizonezko aktore onena (Leonardo DiCaprio &ndash; *The Revenant*), Emakumezko aktore onena (Brie Larson &ndash; *Room*), Gizonezko bigarren aktore onena (Mark Rylance – *Bridge of Spies*) eta Emakumezko bigarren aktore onena (Alicia Vikander &ndash; *The Danish Girl*).

## Zientzia eta teknologia 
### Euskal Herria 
### Mundua 
## Kirolak 
### Euskal Herria 
### Mundua 
## Jaiotzak 
### Euskal Herria 
* 1844 &ndash; Martial Berdoly, baxenafar politikari eta abokatua (h. 1905).
* 1932 &ndash; Felix Bilbao, euskal idazle, euskaltzain urgazle eta erlijioso frantziskotarra.
* 1960 &ndash; Karlos Santisteban, euskal poeta eta idazlea.
* 1964 &ndash; Ion Imanol Rementeria, gipuzkoar saskibaloi jokalaria (h. 2022).
* 1984 &ndash; Óscar Albalat, bizkaitar kirolari eta udal-politikaria.
* 1988 &ndash; Mikel Balenziaga, gipuzkoar futbolaria.

### Mundua 
* 1468 &ndash; Paulo III.a, aita santua (h. 1549).
* 1528 &ndash; Alberto V.a Bavariakoa, Bavariako dukea (h. 1579).
* 1784 &ndash; Leo von Klenze, neoklasizismo garaiko alemaniar arkitekto, margolari eta idazlea (h. 1864).
* 1788 &ndash; Martin Zurbano, espainiar gerrillari eta jeneral liberala (h. 1845).
* 1792 &ndash; Gioacchino Rossini, italiar musikagilea (h. 1868).
* 1808 &ndash; Hugh Falconer, eskoziar paleontologo, geologo eta botanikaria (h. 1865).
* 1860 &ndash; Herman Hollerith, estatubatuar asmatzailea (h. 1929).
* 1864 &ndash;
** Josef Svatopluk Machar, txekiar olerkari eta saiakeragilea (h. 1942).
** Adolf Wölfli, suitzar marrazkilari, margolari, idazle eta musikagilea (h. 1930).
* 1892 &ndash;
** Ana María Ibars, espainiar idazle eta maistra (h. 1965).
** Augusta Savage, estatubatuar eskultorea (h. 1962).
* 1896 &ndash;
** Morarji Desai, Indiako lehen ministroa (h. 1995).
** William Augustus Wellman, estatubatuar zinema zuzendaria (h. 1975).
* 1908 &ndash; Balthus, frantziar margolaria (h. 2001).
* 1912 &ndash; Taiichi Ohno, japoniar negozio gizona, Toyotismoaren aitatzat hartua (h. 1990).
* 1916 &ndash; Dinah Shore, estatubatuar jazz eta herri-musikako abeslaria (h. 1994).
* 1920 &ndash; Michèle Morgan, frantziar aktorea (h. 2016).
* 1924 &ndash;
** David Beattie, Zeelanda Berriko gobernadore orokorra (h. 2001).
** Carlos Humberto Romero, El Salvadorko presidentea (h. 2017).
* 1928 &ndash; Joss Ackland, ingeles aktorea (h. 2023).
* 1936 &ndash; Ives Roqueta, okzitanierazko idazlea (h. 2015).
* 1940 &ndash; Bartolomeo Konstantinoplakoa, Konstantinoplako patriarka ekumenikoa.
* 1944 &ndash;
** Dennis Farina, estatubatuar aktorea (h. 2013).
** Paolo Eleuteri Serpieri, italiar komikigilea.
* 1960 &ndash; Khaled, aljeriar egile abeslaria, Raï musikaren sortzailea.
* 1972 &ndash;
** Ángel Castresana, espainiar txirrindulari ohia.
** Pedro Sánchez, Espainiako Gobernuko presidentea.
* 1988 &ndash; Benedikt Höwedes, alemaniar futbolari ohia.
* 1996 &ndash; Alice Fernandes Da Silva, brasildar eskubaloi jokalaria.
* 2000 &ndash; Álvaro Jiménez Alonso, espainiar atlea, pisu-jaurtiketa egokituan aditua.

## Heriotzak 
### Euskal Herria 
* 1872 &ndash; Eugenio Otxoa, erdal idazlea, bibliografoa, argitaratzailea eta itzultzailea, Madrilen (j. 1815).
* 1884 &ndash; Jose Manterola, donostiar kantugile eta idazlea (j. 1849).
* 1984 &ndash; Amable Arias, euskal herritar eskultore, margolari eta grabatzailea (j. 1927).
* 2020 &ndash; Arnaud Marquesuzaa, baxenafar errugbilaria (j. 1934).

### Mundua 
* 468 &ndash; Hilario, aita santua.
* 1592 &ndash; Alessandro Striggio, italiar musikagilea (j. 1540).
* 1744 &ndash; John Theophilus Desaguliers, filosofo natural frantziarra, Royal Society of Londoneko kidea (j. 1683).
* 1848 &ndash; Louis-François Lejeune, frantziar jeneral eta margolaria (j. 1775)
* 1868 &ndash; Luis I.a Bavariakoa, Bavariako erregea (j. 1786).
* 1908 &ndash;
** Pat Garrett, estatubatuar sheriffa, Billy Haurra hiltzeagatik ezaguna (j. 1850).
** John Hope, Linlithgowko I. markesa, Australiako 1. gobernadore orokorra (j. 1860).
* 1916 – Clara Erskine Clement, estatubatuar idazlea eta bidaiaria (j. 1834)
* 1928 &ndash; Armando Diaz, espainiar jatorriko italiar jeneral eta mariskala (j. 1861).
* 1932 &ndash; Ramon Casas, modernismo katalanaren margolari eta diseinatzailea (j. 1866).
* 1940 &ndash; Edward Frederic Benson, ingeles idazlea (j. 1867).
* 1944 &ndash; Pehr Evind Svinhufvud, Finlandiako presidentea (j. 1861).
* 1956 &ndash; Elpidio Quirino, Filipinetako presidentea (j. 1890).
* 1972 &ndash;
** Concha de Albornoz, espainiar intelektual feminista, gerra zibilak erbesteratua (j. 1900).
** Violet Trefusis, ingeles socialite eta idazlea (j. 1894).
* 1980 &ndash; Yigal Allon, Israelgo lehen ministroa (j. 1918).
* 1992 &ndash; Ferenc Karinthy, hungariar eleberrigile, antzerkigile, kazetari, itzultzaile eta waterpolo jokalaria (j. 1921).
* 1996 &ndash; Sinclair Ross, ingelesezko kanadar idazlea (j. 1908).
* 2004 &ndash; Harold Bernard St. John, Barbadosko lehen ministroa (j. 1931).
* 2012 &ndash; Davy Jones, ingeles aktore eta musikaria, *The Monkees* taldeko kidea (j. 1945).
* 2020 &ndash; Éva Székely, hungariar igerilaria (j. 1927).
* 2024 &ndash;
** Brian Mulroney, Kanadako lehen ministroa (j. 1939).
** Ali Hassan Mwinyi, Tanzaniako 2. presidentea (j. 1925).
** Paolo Taviani , italiar zinema zuzendaria (j. 1931).

## Jaiak eta urteurrenak 
## Kanpo estekak 
Otsailaren 28 | Urteko egutegi | Martxoaren 1