Sonia Montecino

**Sonia Cristina Montecino Aguirre** (Txile, 1954ko azaroaren 12a) txiletar antropologoa eta idazlea da. Giza eta Gizarte Zientzien Sari Nazionala jaso zuen 2013an.

## Biografia 
Txileko Unibertsitatean Antropologia ikasi zuen 1980an eta urte batzuk geroago, 2006an, Leideneko Unibertsitatean (Herbehereak) doktoratu zen.
Antropologia Saileko Gizarte Zientzien Fakultateko irakasle elkartua izan da, bere alma mater-ekoa, eta fakultate horretako Genero Ikasketen Diziplinarteko Zentroan egoitza duen Unesco Katedraren titularra. Zentro horren sortzaileetako bat izan zen, eta zuzendariordea,  baita zuzendaria ere

Txileko Unibertsitatean *Revista Chilena de Antropología/Txileko Antropologia Aldizkaria* argitaratu du, Genero eta Kultura Magisterraren koordinatzailea izan da Gizarte Zientzien eta Filosofia eta Humanitateen fakultateetan, eta Andrés Bello Artxibo Zentraleko zuzendaria (2007ko abuztua).

Hainbat kultura-ekimenetan parte hartu du: hainbat batzord*eta*n lan egin du, eta aldizkarietako argitalpen-kontseiluetako kide izan da, besteak beste, *Rocinante, Hojas de Warmi eta Mazorcan*.''*

2010eko hamarkadan, Txileko Unibertsitateko Hedapen eta Komunikazio errektoreordea izan zen.

Saiakera eta fikziozko lanak argitaratu ditu, baita artikulu espezializatu ugari ere. Genero-identitateak eta identitate etnikoak aztertzen aritu da, baita antropologiaren eta literaturaren arteko harremanak ere. *La olla deleitosa* izan da bere libururik ezagunena. 

## Sariak 
* 1992ko Akademia Saria, *Txileko mestizajearen* alegoriengatik, *Madres y huachos-*ek emana   
* 2005ean XXI. mendeko belaunaldiko emakumeen saria (Txileko Unibertsitatea)
* 2005eko Saiakerako Altazor Saria, *Mitos de Chile. Diccionario de seres, magias y encantos* lanagatik.
* 2005eko Kronista Gastronomikoen Zirkulua saria, *Cocinas mestizas de Chile. La Olla deleitosa/Txileko mestizoen* sukaldaritzagatik. *Eltze gozoa* lanagatik.
* Gourmand World Cookbook Awards 2005 Saria (Latinoamerikako Sukaldaritzako Historiako Liburu Onenaren kategoria), *Cocinas mestizas de Chile. La Olla deleitosa/Txileko mestizoen* sukaldaritzagatik. *Eltze gozoa* lanagatik.
* *Les Toques Blanches* Txileko Chefen Elkartearen 2011ko saria, sukaldaritzako antropologo gisa egindako lanagatik
* Finalista 2013ko Altazor Sarian, haur eta gazteentzako literatura kategorian, *Hazañas y Grandezas de los animales chilenos. Lecturas de mitos originarios para niños, niñas y jóvenes.*
* Txileko Giza eta Gizarte Zientzien Sari Nazionala, 2013.

## Lanak 
**Liburuak**

* *Los sueños de Lucinda Nahuelhual*, ipuin testimoniala Santiago, Ediciones Pemci-Academia de Humanismo Cristiano, Ipuin-saila 1. zk., 1983
* *Ya me voy de este pueblo tan querido*, ipuin testimoniala. Santiago, Ediciones Pemci-Academia de Humanismo Cristiano, Ipuin-saila 3. zk., 1983
* *Mujeres de la tierra*, Santiago, Ediciones CEM-Pemci, 1984
* *Quinchamalí: reino de mujeres*, Santiago, Ediciones Cem, 1985
* *El zorro que cayó del cielo*, ahozko tradizioa, Santiago, Ediciones Cem
* *La revuelta*, eleberria; Santiago, Ediciones del Ornitorrinco, 1988
* *Madres y huachos. Alegorías del mestizaje chileno*, Santiago: Cuarto Propio-CEDEM, 1991 
* *Sangres cruzadas: mujeres chilenas y mestizaje*, Santiago, SERNAM, 1993
* *Ritos de vida y muerte: brujas y hechiceras*, Santiago, SERNAM, 1994
* *Sol Viejo, Sol Vieja. Lo femenino en la cultura mapuche*, Santiago, SERNAM, 1996
* *Modelando el barro. Celos y sueños de la alfarería*, Santiago, SERNAM, 1996
* *Palabra dicha. Ensayos sobre identidades, género y mestizaje*
* *Juego de identidades y diferencias: representaciones de lo masculino en tres relatos de vida de hombres chilenos*, PIEG, Facultad de Ciencias Sociales, Universidad de Chile, 1999
* *Sueño con menguante. Biografía de una Machi*, Editorial Sudamericana, 1999
* *Mitos de Chile: diccionario de seres, magias y encantos*, Editorial Sudamericana, 2003
* *Cocinas mestizas de Chile. La olla deleitosa*, Museo de Arte Precolombinok argitaratua 
* *Lucila se llama Gabriela*, Ediciones Castillo, México D.F., 2006
* *Materia y memoria. Tesoros patrimoniales de la Universidad de Chile*,  Alejandra Arayarekin elkarlanean; Tinta Azul. Ediciones de la U. de Chile, Santiago, 2011
* *Hazañas y grandezas de los animales chilenos. Lecturas de mitos originarios para niños, niñas y jóvenes*, Katalina Infanterekin batera egiletza eta Macarena Ortegaren ilustrazioak; Catalonia, Santiago, 2012
* *La tierra del cielo. Lecturas de mitos chilenos sobre los cuerpos celestes*, Katalina Infanterekin batera egiletza eta Leonor Pérezen ilustrazioak; Catalonia, Santiago, 2017
* *El pelo de Chile y otros textos huachos*, Subdirección de Investigación del Ministerio de las Culturas, Santiago, 2021.

### **Konpilatzaile** 
* *Revisitando Chile: identidades, mitos e historias*, Cuadernos Bicentenario Presidencia de la República, editor Arturo Infante, 2005
* *Reencantando Chile. Voces populares*, Cuadernos Bicentenario, Santiago, 2005
** *Mujeres chilenas: fragmento de una historia*, Ediciones Cátedra Género de la UNESCO-Catalonia, 2007

### **Artikuluak hautatzea aldizkari espezializatuetan** 
* *Diversidad Cultural y equidad de género: avances y desafíos pendientes*, en *Persona y Sociedad*, 15. liburukia, 1. zk., 2001eko maiatza, ILADES aldizkaria
* *Género y etnicidad una experiencia de aula*, Mexikoko San Luis ikastetxeko VETAS aldizkaria, IV. urtea, 2002ko urtarriletik apirilera bitarteko zenbakia
* *Nuevas feminidades y masculinidades: Una mirada de género al mundo evangélico de La Pintana*, *Centro de Estudios Públicos* 87 zk., 2002, 73-103. or.
* *'Emergencias' de Diamela Eltit*, *Anales de Literatura Chile*, 3. urtea, 2002ko abendua, 3 zk., 151-157
* *Piedras, mitos y comidas, antiguos sonidos de la cocina chilena. La Calapurca y el curanto*, Atenea aldizkaria, 2003ko lehen seihilekoa, 487 zk., 33-49 or., Concepción Unibertsitatea
* *El cuerpo femenino como 'circulante' del mercado*, Creaciones Ciudadanas aldizkaria, Txileko soziabilitatea, 2. zk., 2003ko negua
* *Notas para una reflexión sobre las identidades de género en Chile. Tiempos de neomachismo y representaciones de lo femenino/masculino*, Testimonio aldizkaria Nº 205, 2004, 7.-16. or.
* *Inicios de siglo y debates inconclusos*,*Análisis aldizkaria. Política, Economía, Sociedad*, 2003. urteko gaiak, Txileko Unibertsitateko Gizarte Zientzien Fakultateko Soziologia Saila, 2004, 111-117 or.
* *Signos de exclusión: Las relaciones de género y el juego de lo invisible/visible*, revista *MAD Nuevas exclusiones en la complejidad contemporánea*, Ediciones MAD, Txileko Unibertsitatea, 139-148 or., 2006
* *Reflexiones sobre oralidad y escritura*,  *Patrimonio Cultural aldizkaria; Calapurca, urteurrena, 2007'' 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Sonia Montecino Aguirre, Txileko Unibertsitatea; sarbidea: 2015-11-23
* Sonia Montencino, Hedakuntzako Errektoreordetza, Txileko Unibertsitatea; sarbidea: 2011-07-06
* Roberto Hozven. Sonia Montecinoren 'Txileko mitoak': González Veraren 'Alhué'ren berrirakurketa, *Txileko Literatura Aldizkaria*, 66. zk., 2005; sarbidea: 2011-06-07
* Sonia Montecino. *Jaio ondoko eztabaida dela eta*, Txileko Unibertsitatearen atariko *albisteen* atala, 2011/03/07; sarbidea: 2011/07/06
* Sonia Montecino. *Genero-ezberdintasunak eta puntu nazionalak*, Txileko Unibertsitatearen atariko *albisteen* atala, 2011/01/04; sarbidea: 2011/07/06
* Sonia Montecino: aintzatespen-ekitaldia (2013) Testu osoa Txileko Unibertsitateko Liburu Elektronikoen Atarian
* Hitz hori: generoari, identitateei eta mestizajeari buruzko ikerketak (1997) Testu osoa Txileko Unibertsitateko Liburu Elektronikoen Atarian
* Genero eta garapen kontzeptuak (1996) Testu osoa Txileko Unibertsitateko liburu elektronikoen atarian
* Mujeres de la tierra (1984) Txileko Unibertsitateko Liburu Elektronikoen Atariko testu osoa