open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Espainiako Saskibaloi Superkopa

**Espainiako Saskibaloi Superkopa** pasa den urteko ACB Liga eta Errege Koparen txapeldunak, anfitrioia eta Europan hobeto jokatu duen taldearen arteko lehiaketa da. Bi garai izan ditu, lehena 1980. hamarkadan eta bigarrena 2004tik aurrera.

## Palmaresa 
### Aro zaharra (1984-1987) 

### Aro berria (2004- ) 

* 2006tik aurrera ez zuten 3. eta 4. arteko partida jokatu.

## Aro berriko sailkapen historikoa 
## Jokalari baliotsuenak 
## Kanpo estekak 
* ACB.com: «Palmarés y relación de MVP's de la Supercopa ACB»
Orografia

thumb|300px|Orografia-irizpidearen sailkapena.
**Orografia** (antzinako grezierazko *όρος*, "muino" eta *γραφία* "idatzi" hitzetik hartuta) lurrazalaren erliebea aztertzen duen geografiaren adarra da. Zentzu zabalean Lurralde bateko erliebearen egitura eta itxura ere bada. Orografia bera baino handiagoa den geomorfologiaren zati bat da.

Orografiak kliman eragina izaten du, adibidez Ekialdeko Afrikako orografiak Indiako montzoiaren indarra zehazten du.

Ibai baten ibaiadarrak 'orografia-irizpidea' jarraituz zerrendatzen badira, mendietatik eta toki altuenetatik (iturritik gertu) baxuenera (bokaletik gertu) zerrendatzen dituzte.

## Ikus, gainera 
* Euri orografiko

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Espartin

thumb|280px|Espartina.
[thumb|eskuinera|250px|[Maule-Lextarreko espartingileak 1909an.]]

**Espartinak**, **abarketak** edo **apretak** zola espartzuzkoa eta gainaldea ehunezkoa duen oinetakoak dira. Pirinioen inguruko herrietan tradizionalak dira.

Mota askotako espartinak daude, normalean bi klase ezberdinetan banatzen direnak: xingolaz lotzen direnak eta xingolak erabiltzen ez dituztenak. Lehen zola espartzuzkoa bazen ere, egun ohikoa da kautxuzko estalki mehea izatea, hezetasuna eta higadura uxatzeko.

Historian lehendabizikoz 1322. urteko agiri batean aipatuak ziren, non katalanez *espardenyes* deitu zizkieten. Euskal Herrian ohiko oinetako bilakatu ziren, langileen artean udaberrian eta udan erabilienetarikoa. Maule aldean egiten zituztenak ospetsuak ziren oso. XIX. eta XX. mendearen artean, hainbat emakume joan ziren, Erronkaribarretik bereziki, Zuberoako hiriburura abarketak egitera, "ainarak" deitzen zieten. Oraindik ere Maulen espartin lantegiak ospetsuak dira eta bertoko turismoa sustatzen dute, besteak beste.

Euskal Herrian egindako abarkak boladan daude egun, jatorrizko ezaugarriak aldatuta mila kolore eta mota... lehen langileek erabiltzen zituzten Udaberri eta Uda garaian izan zirelako, tradizionalki, espartinak, abarketak edo apretak deitzen dira eta espartzuko zola eta ehunezko gainaldez eginak daude.

## Ikus, gainera 
* Abarkak,
* Kirol-oinetako, zapatilak, tenisak, tenis-oinetakoak,
* Txankletak, tongak edo hondartzako espartinak,
* Txapinak,
* Txinalak,
* Zapata, Oski.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aín

**Aín** Valentziako Erkidegoko udalerria da, Plana Baixa eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 141 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
La Canonja

**La Canonja** Kataluniako udalerria da, Tarragonès eskualdean eta Tarragonako probintzian dagoena. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 5.184 biztanle zituen. 7,32&nbsp;km²-ko azalera du.

## Historia 
La Canonja Tarragonès eskualdeko udalerria izan zen 1964 urtera arte, orduan Tarragonako udalerriko zati izatera pasa zen. Udal entitate deszentralizatu izendatu zuen Kataluniako Generalitateak. 2010eko apirilaren 15ean Kataluniako Parlamentuak bere osotasunean La Canonjaren indepentziaren alde bozkatu zuen, honela udalerri bat osatuz eta Tarragona udalerritik bananduz.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Tarragonako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  La Canonjako Udalaren webgunea.

thumb|200px|ezkerrera|Sant Sebastià eliza
Hokuriku eskualdea

Chūbu eskualdearen zati bat da, Japoniako itsasoari begira dagoena. Literalki, *iparraldeko lurraldea* esan nahi du, eta antzina, antzinako hiriburua zen Kyototik iparraldera zeuden lurraldeak zirela esan nahi du.

## Prefekturak 
Eskualde hau osatzen duten prefekturak Niigata, Toyama, Ishikawa eta Fukui dira.

## Klima 
Eskualde honetan elurte gogorrak jasaten dira neguan, eta, era berean, uda heze eta beroak egoten dira.

## Kanpo estekak
Tokio Hotel

**Tokio Hotel** (lehenago *Devilish*) pop rocka egiten duten musika talde oso ezagun bat da mundu mailan. Bertan Bill Kaulitz, (abeslaria) Tom Kaulitz, (gitarra-jolea eta Bill-en bikia) Georg Listing (baxujolea) eta Gustav Schäfer-ek (bateriajolea) osatzen dute Tokio Hotel.

Taldea eratu zen 2001an, Devilish izanarekin (*deabruki* edo *diaboliko* esan nahi duena). Geroago, 2003 Tokio Hotel izatera pasatu ziren, Sony-rekin kontratu egin zutenean., Lehenengo albuma 2005-ean atera zuten, *Schre* (*oihua*). Lehen diskoa argitaratu zuten 2005an, Universal disketxearekin kontratua egin ondoren. Oso arrakasta handi aizan zuen Alemanian, eta laster Austria eta Suitzara hedatu ziren.Lehen diskoa eta bigarrena, Zimmer 483 (*483 Gela*, 2007-an publikatua), birgaldatu ziren *Scream* albumean, abestiak ingelesez zeudela, apartekoak entzule ingelesdunentzako diseinatuta. 2007an Tokio Hotelek milioi eta erdi disko saldu zituzten album honekin.

## Historia 
Tom eta Bill bikiei beren aitaordeak burua berotu zien musikan sar zitezen. Bere aitaordea(Gordon Trümper) gitarra-jotzaile afizionatu bat zen. 1995an Magdeburg, beraien jaioterrian, Gustav Schäfer y Georg Listing ezagutu zituzten, baina baxua eta bateria ordez, teklatuekin. Beraiek esan zuten elkarrizketan batean dinaren kontrastea oso arraroa zela hasieran. Horrela hasi ziren Devilish bezala. Ez zuten harrakasta asko izan, klubetan eta horrelako lekuetan bakarrik jotzen zutelako, hogei pertsonentzat. 2003-an zortea aldatu zitzaien, zeren “Sony BMG diskografika” kontratua eskaini zieten, Tokio Hotel izenarekin. Haren lehen diskoaren jaurtiketaren lehenxeago, Sonyk kontratua baliogabetu zuen. 2005an, Tokio Hotel kontratatu zuena “Universal Music Group” izan zen.

## Diskografia 
;Estudio albumam
* *Schrei* (2005), Universal Music/Island
* *Schrei - so laut du kannst* (2006), Universal Music/Island – *Schrei*
* *Zimmer 483* (2007), Universal Music/Island
* *Scream* (2007), Universal Music/Island
* *Humanoid* (2009), CherryTree Records, Interscope Records
;Live albums
* *Schrei – Live* (2006), Universal Music/Island
* *Zimmer 483 – Live In Europe* (2007), Universal Music/Island
* *Humanoid City Live* (2010)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
:* Webgune ofiziala
:* Youtube webgune ofiziala
Albocàsser

thumb|Albocàsser kalea
**Albocàsser** Valentziar Erkidegoko udalerria da, Alt Maestrat eskualdeko hiriburua dena eta Castellóko probintzian ere kokatua. Eskualde historikoei dagokienez batzuetan Baix Maestraten barruan sartzen da.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.447 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Japoniar basaerramu

**Basaerramu japoniarra** (*Euonymus japonicus*) Japonia, Korea eta Txinan jatorria duen Euonymus generoko espeziea da. Garaiaz 2 eta 8 m artekoa izaten den zuhaixka edo zuhaitz txiki bizikorra da, 3-7 cm luze diren eta ertzak modu finean zerratuak dituzten aurkako hosto obalekin. Loreak, 5 mm-ko diametrokoak, berde zurixkak dira eta ez dira asko nabarmentzen. Udazkenean, laranja koloreko fruituak agertzen dira eskegita, hazi estalgarri gorrizta nabarmenen azpian.

Lorategietan eta, askotan erabiltzen den landare apaingarria da, bai bere jatorrizko eremuan eta bai Europa eta Ipar Amerikan; baratze-barietate anitz aukeratu dira, askotan kolore horiko edo kolore bat baino gehiagoko orriekin.

Irudi:Euonymus japonicus.flowers.jpg|Basaerramu japoniarraren hosto eta loreak
Irudi:Euonymus japonicus aureo-marginatus.JPG|*Euonymus japonicus* 'Aureo-marginatus', Basaerramu japoniarraren baratze-barietatea
Irudi:Euonymusjaponicuscultivar6.JPG| Baratze-barietate bat Brasilgo Sao Paulon
Basaerramu

**Basaerramua** (*Euonymus europaeus*) edo, genero bereko beste espezie batzuetako landaretatik bereizteko, **basaerramu europarra**, Celastraceae familiako hosto-erorkorreko zuhaixka edo zuhaitz txikia da.

## Ezaugarriak 
Inoiz 10 m garai izatera heltzen bada ere, eskuarki 3-6 m garai izaten da, 20 cm-rainoko diametroko enborrarekin.

### Hostoak 
Hostoak erorkorrak, aurkako, lantzeolatu eta eliptiko arteko, 3-8 cm luze eta 1-3 cm zabal eta modu finean zerratutako ertzekoak dira. Udazkenean askotan kolore gorri bizi ederra izaten dute.

Fitxategi:Euonymus-europaeus2.JPG|Hostoak fruitu batzuekin

### Loreak 
Loreak hermafroditak dira, udaberri berantiarrean irteten dira eta intsektuek lorautseztatzen dituzte; txikiak eta berde horixkak dira eta ez dira nabarmentzen; zima motako infloreszentzietan irteten dira, 3-8 batera.

Fitxategi:Spindle (Euonymus europaeus).jpg|Basaerramuaren loreak

### Fruituak 
Fruitu kapsularrak udagoienean umotzen dira eta gorri, gorrindol edo arrosa kolorekoak eta 1-1,5 cm inguru zabalak dira. Ontzean fruituak ireki eta fruitu bakoitzeko lau laranja koloreko haziak ikusten dira.

Fruituak pozoitsuak dira, beste substantzia batzuen artean teobromina eta kafeina alkaloideak eta guztiz garratza den terpenea dituztela. Pozoitzeak umeen artean jazotzen dira sarrien, kolore biziko fruituek haiek jatera erakartzen dituztelako. Jateak gibela eta giltzurrunak kalte ditzake, eta hiltzea ere gerta liteke.

Fitxategi:Euonymus.europaeus.P1079611.jpg|Fruituak
Fitxategi:Euonymus europaeus 0006.jpg|Fruituak

## Banaketa eremua 
Europan oso hedatua dagoen zuhaixka mota da. Irlanda eta Hego-Eskandinaviatik iparraldean, Ipar-Espainia eta Sizilia-raino hegoaldean eta Lituania, Asia Txikia eta Kaukasoa bezain urrun ekialderantz hedatzen da.

Euskal Herrian oso hedatua dago lurralde osoan, ugariago Euskal Herri hezean.

### Ekologia eta habitata 
Basaerramuak basoen ertzetan, landare hesietan eta malda gozoetan hazten dira, gehien bat elikagai askoko eta gatz gutxiko lurzoru buztintsuetan.

Oso ohikoa da baso hostoerorkorren oihanpean ikustea, espezie laguntzaile bezala. Urari, hezetasunari eta lurzoru fresko eta sakonei loturiko espeziea da, ibaietatik gertu askotan agertzen dena.

Itsasoaren mailatik 1.500 metro artean garatu daiteken zuhamuxka da.
thumb|250 px|ezkerrera|Basaerramu europarra euriak bustita

## Erabilerak 
Basaerramuaren zura oso gogorra da, eta punta zorrotzak lor daitezke hura erabiliz; antzina artilea iruntzeko ardatzak egiteko erabiltzen zen.

Bere fruitu arrosa bizi edo gorrindolak eta udagoienean izaten dituen margo erakargarriak direla eta, lorategi eta parkeetan askotan erabiltzen den landare apaingarria da.

Izozteak eta haizeteak pairatzeko bere ahalmenagatik Europaz kanpo beste toki batzuetan sartu zuten eta haietako batzuetan landare inbaditzailea bihurtu da.

Landare honen adarren eta zuztarren azala, hostoak, fruitu lehortuak eta haziak erabiliak izan dira herri medikuntzan .

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nicolás Otamendi

**Nicolás Hernán Otamendi** (Buenos Aires, Argentina, 1988ko otsailaren 12a) futbolari argentinarra da. Gaur egun, Vélez Sársfield futbol talde argentinarran jokatzen du atzelari gisa.

2009an debutatu zuen Argentinako futbol selekzioarekin Panamaren aurkako lagunarteko partiduan.

### Biografia 
Nicolás Otamendi 1988ko otsailaren 12an jaio zen Buenos Aires hirian  Argentinan . El Talar-en hazi zen (Buenos Aires metropoli-eremuan kokatutako herria). Bere gaztaroan futbolari eta boxeolari gisa aritu zen. Hamar urte zituela Vélez Sarsfieldeko beheko mailetan jokatzen hasi zen .   

## Taldeak 
## Palmaresa 
## Erreferentziak
Urtarokotasun

Denbora serieen azterketan, urtarokotasuna urtean zehar gertatzen diren aldiroko aldaketa eta gorabehera sistematikoak biltzen ditu. Adibidez, izozkiei buruz udan gertatzen den salmenta gehikuntza edo neguan izaten diren salmenta urriak urtarokotasun izeneko denbora osagaiaren ondorio dira.

Urtarokotasuna denbora serie bateko beste osagai batzuekin batera bateratzen da. Horrela, joerak denbora serie bateko norabide nagusia adierazten du eta zikloak urtebetetik gorako aldiroko aldaketak jasotzen ditu, urtarokotasunak urtebetea baino aldi laburragoetan gertatzen direnak neurtzen dituen bitartean.

Kasu batzuetan, baliteke erreferentziazko aldia urtebetea ez izatea eta urtarokotasuna epe laburragoetan gertatzen diren aldaketei buruzkoa izatea. Adibidez, astean zehar, astearteetan salmenta txikiagoak eta larunbatetan salmenta handiagoak izaten dira; astean zehar gertatzen diren gorabehera hauek ere urtarokotasunez azter daitezke.

Urtarokotasunaren azterketan burutzen den eragiketa bat urtarokotasunaren ezabaketa izaten da. Urtarokotasuna nabarmena denean, urtean zehar gertatzen diren kopuruak ezin dira zuzenean alderatu, urtarokotasunak eragindako aldaketaren mendean daudelako. Adibidez, urte jakin batean neguan udan baino izozki gutxiago saldu badira ere, ezin da baieztatu neguan salmentak okerragoak izan direnik, neguan izateagatik berez jeisten baitira salmentak; udako eta neguko kopuruak behar bezala alderatzeko urtarokotasunak eragindako aldaketa desegin behar da, urtarokotasuna ezabatu alegia. Horretarako, denbora serieen zatiketa burutu behar da aurretik, urtarokotasunaren efektua bakanduz.

Urtarokotasunaren mendean izaten diren fenomenoak asko dira. Adibidez,

* aldagai meteorologikoak urtean zehar (euria, tenperatura);
* arropa salmentak (merkealdietan askoz gehiago saltzen baita);
* ostalaritza-gastuak (jatetxe eta hoteletan gehiago xahutzen da udan).

## Kanpo estekak
Fuentes de Ayódar

**Fuentes de Ayódar** (valentzieraz *Fontes*) Valentziako Erkidegoko udalerria da, Alto Mijares eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 122 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Bartzelonako katedrala

**Santa Kruz eta Santa Eulaliaren katedrala** (katedral beharrean katalanez *Seo* edo *Seu* ere deitua) Kataluniako Bartzelona hiriko katedral gotikoa da, baita Bartzelonako artzapezpiku-barrutiaren egoitza ere. Bere alboan L'Ardiaca Etxea kokatzen da.

## Iruditegia 

Irudi:Catedral de Barcelona 03.JPG|Barnealdea
Irudi:Barcelona cattedrale volte pilastri.jpg|Barnealdea
Irudi:Capelles de Sant Josep Oriol i de Sant Pancraç i Sant Roc.jpg|Kaperak
Irudi:Catedral de Barcelona des de la torre de l'avinguda de les Drassanes.jpg|Urrutitik ikusita
Barcelona Cathedral Interior - Ark of Santa Eulalia.jpg|Bartzelonako San Eulalie hilobia.

## Kanpo estekak 
* Bartzelonako katedralaren webgunea
La Vilavella

**La Vilavella** Valentziako Erkidegoko udalerria da, Plana Baixa eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua. Udalerri honetako eremua Nulesekoaren barruko barrendegia da.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 3.397 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Nules
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Hiriko Etxea (Bartzelona)

**Bartzelonako Hiriko Etxea**, katalanez *Casa de la Ciutat* (Euskal Herriko Udaletxe edo Herriko Etxearen parekide) Kataluniako Bartzelona hiriko udaletxea da. Eraikin hau Bartzelonako Udalaren egoitza da. Hiri honetako alde zaharrean kokatzen da, Sant Jaume enparantzan eta Kataluniako Generalitatearen jauregiarekin aurrez-aurre. Bere eraikuntza mendez-mende burutu zen. Gaur egungo aurrealdea, hots, Sant Jaume enparantzara begira dagoena, 1847. urtean eraiki zen, halere, bere jatorria 1369an datza, Bartzelona hiriko udalak jatorria duen *Saló de Cent* ("Ehunen Aretoa") eraikitzen hasi zen urtea baita.

## Iruditegia 

Irudi:Salo de Cent.jpg|Ehunen Aretoa edo *Saló de Cent*
Irudi:Casa Ciutat Bcn. Salo Reina Regent.jpg|Erreginaordearen Aretoa
Irudi:Castell davant ajuntament de Barcelona.png|Castellersak udaletxearen aurrean
Irudi:Escala d'Honor - 002.jpg|Ohorearen eskailera, atzealdean Sant Jordiren irudia ikus daiteke

## Kanpo estekak 
* Bartzelonako Udalaren webgune ofiziala
La Llosa

**La Llosa**, beste izenez **la Llosa de la Plana** edota '''la Llosa d'Almenara''' Valentziako Erkidegoko udalerria da, Plana Baixa eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 962 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Almenara
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak
Morella

**Morella** Valentziako Erkidegoko ipar-mendebaldeko udalerri bat da, Castellóko probintziako Ports eskualdean kokatua. Hiri historikoa da, eta eskualdeko hiriburua. 2009ko erroldan 2.822 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Kura

**Kura** edo **Mtkvari** (; ; ) Kaukasoko ibaia da. Kaukaso txikiko mendietan, ekialdeko Turkian, sortu, Georgia eta Azerbaijan zeharkatu eta Kaspiar Itsasora isurtzen da. Aspaldiko denboretan *Cyrus* latinezko izenez ezaguna zen.

## Ibaiadarrak 
eskuinera|300px

Kuraren ibaiadar nagusia Aras ibaia da. Elkargunean (Sabirabaden) Aras ibaiaren arroa (102.000 km²) Kurarena (86.000 km²) baino zabalagoa da.

## Hidrometria 
Kuraren emaria Surran (ahoa baino 140 km lehenago) 55 urtez (1930-1984) neurtua izan da. Ikertutako azalerak 178.000 km² ditu, arro osoaren %84a. Emari handiena maiatzean izaten da (1067 m³/s), mendietako elurra urtzen denean, eta txikiena abuztuan (314 m³/s)

**Kuraren batez besteko emariak (m³/s) Surran (Azerbaijan) neurtuak****Datuak: 1930 eta 1984 artean**

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.3)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.9)

ImageSize = width:500 height:300
PlotArea = left:40 bottom:40 top:20 right:20
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:1200
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:600 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:Jan text:Urta
  bar:Fév text:Otsa
  bar:Mar text:Mart
  bar:Avr text:Apir
  bar:Mai text:Maia
  bar:Jun text:Ekai
  bar:Jul text:Uzta
  bar:Aoû text:Abuz
  bar:Sep text:Irai
  bar:Oct text:Urri
  bar:Nov text:Azar
  bar:Déc text:Aben

PlotData=
  color:barra width:30 align:left

  bar:Jan from:0 till: 468
  bar:Fév from:0 till: 493
  bar:Mar from:0 till: 553
  bar:Avr from:0 till: 813
  bar:Mai from:0 till: 1067
  bar:Jun from:0 till: 851
  bar:Jul from:0 till: 452
  bar:Aoû from:0 till: 314
  bar:Sep from:0 till: 327
  bar:Oct from:0 till: 388
  bar:Nov from:0 till: 424
  bar:Déc from:0 till: 461
  

PlotData=
  bar:Jan at: 468 fontsize:S text: 468 shift:(-10,5)
  bar:Fév at: 493 fontsize:S text: 493 shift:(-10,5)
  bar:Mar at: 553 fontsize:S text: 553 shift:(-10,5)
  bar:Avr at: 813 fontsize:S text: 813 shift:(-10,5)
  bar:Mai at: 1067 fontsize:S text: 1067 shift:(-10,5)
  bar:Jun at: 851 fontsize:S text: 851 shift:(-10,5)
  bar:Jul at: 452 fontsize:S text: 452 shift:(-10,5)
  bar:Aoû at: 314 fontsize:S text: 314 shift:(-10,5)
  bar:Sep at: 327 fontsize:S text: 327 shift:(-10,5)
  bar:Oct at: 388 fontsize:S text: 388 shift:(-10,5)
  bar:Nov at: 424 fontsize:S text: 424 shift:(-10,5)
  bar:Déc at: 461 fontsize:S text: 461 shift:(-10,5)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kaudimen

Ekonomian, **kaudimena** pertsona edo enpresa batek, jardueran aurrera jarraituz gero, bere zorrak epe labur, ertain zein luzera kitatu edo ordaintzeko duen ahalmenari deritzo. Zorrei aurre egiteko gai direnean, pertsonak eta enpresak **kaudimendunak** direla esaten da. Horrela ez bada, **kaudimengabeak** direla esaten da. Kaudimena enpresa bateko egoera ekonomiko orokorraren adierazle gisa erabiltzen da: kaudimena ezaugarri onuragarria da eta, behar izanez gero, enpresak bere jardueran jarraitu eta helburu berriei ekiteko baliabide gehigarriak mailegatu dakizkiokeela adierazten du.

## Kanpo estekak
Guillermo Toledo

**Guillermo "Willy" Toledo Monsalve** (Madril, Espainia, 1970eko maiatzaren 22a), espainiar aktore eta antzerki produktore bat da. Animalario antzerki taldeko kidea da.

## Filmografia
Puebla de Arenoso

**Puebla de Arenoso** (valentzieraz ''la Pobla d'Arenós'') Valentziako Erkidegoko udalerria da, Alto Mijares eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 202 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Terek

**Terek** (,  ahoskatua; , ; , , , , , ) Iparraldeko Kaukasoko ibai nagusienetako bat da. Georgiako Kazbek mendian sortua, Errusiako federazioan sartu eta Ipar Osetia-Alania, Txetxenia eta Dagestan Errepublikak zeharkatzen ditu. Kaspiar Itsasora isurtzen da, 100 km² baino gehiagoko delta osatuz. Terek ibaiaren bazterreko hiri garrantzitsuenak Vladikavkaz, Mozdok eta Kizlyar dira.

## Hidrometria 
Terek ibaiaren emaria Stepnoïen, Groznitik (Txetxenia) 40 kilometrora, 73 urtez (1912-1985) neurtua izan da. Gune horretan, drainatutako eremuak 35.400 km² ditu, arro osoaren %82. Emari handiena ekainetik abuztura izaten da, Kaukasoko gailurretako elurra eta glaziarrak urtzen direnean, eta txikiena azarotik martxora bitarte.

 
**Terek ibaiaren batez besteko emariak (m³/s) Stepnoïen neurtuak****Datuak: 1912 eta 1985 artean** 

Colors=
  id:lightgrey value:gray(0.8)
  id:darkgrey  value:gray(0.3)
  id:sfondo value:rgb(1,1,1)
  id:barra value:rgb(0.6,0.8,0.9)

ImageSize = width:600 height:280
PlotArea = left:40 bottom:40 top:20 right:20
DateFormat = x.y
Period = from:0 till:600
TimeAxis = orientation:vertical
AlignBars = justify
ScaleMajor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0
ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:50 start:0
BackgroundColors = canvas:sfondo

BarData=
  bar:Jan text:Urta
  bar:Fév text:Otsa
  bar:Mar text:Mart
  bar:Avr text:Apir
  bar:Mai text:Maia
  bar:Jun text:Ekai
  bar:Jul text:Uzta
  bar:Aoû text:Abuz
  bar:Sep text:Irai
  bar:Oct text:Urri
  bar:Nov text:Azar
  bar:Déc text:Aben

PlotData=
  color:barra width:30 align:left

  bar:Jan from:0 till: 150 
  bar:Fév from:0 till: 149 
  bar:Mar from:0 till: 174 
  bar:Avr from:0 till: 216 
  bar:Mai from:0 till: 321 
  bar:Jun from:0 till: 496 
  bar:Jul from:0 till: 591 
  bar:Aoû from:0 till: 512 
  bar:Sep from:0 till: 340 
  bar:Oct from:0 till: 232 
  bar:Nov from:0 till: 188 
  bar:Déc from:0 till: 168 
  

PlotData=
  bar:Jan at: 150 fontsize:S text: 150 shift:(-10,5)
  bar:Fév at: 149 fontsize:S text: 149 shift:(-10,5)
  bar:Mar at: 174 fontsize:S text: 174 shift:(-10,5)
  bar:Avr at: 216 fontsize:S text: 216 shift:(-10,5)
  bar:Mai at: 321 fontsize:S text: 321 shift:(-10,5)
  bar:Jun at: 496 fontsize:S text: 496 shift:(-10,5)
  bar:Jul at: 591 fontsize:S text: 591 shift:(-10,5)
  bar:Aoû at: 512 fontsize:S text: 512 shift:(-10,5)
  bar:Sep at: 340 fontsize:S text: 340 shift:(-10,5)
  bar:Oct at: 232 fontsize:S text: 232 shift:(-10,5)
  bar:Nov at: 188 fontsize:S text: 188 shift:(-10,5)
  bar:Déc at: 168 fontsize:S text: 168 shift:(-10,5)
  

[300px|thumb|Terek ibaia [Vladikavkazen (Alania).]]

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dona i Ocell

**Dona i ocell** (euskaraz *Emakumea eta txoria*) Joan Miró artistaren neurri handiko azken artelana izan zen.
Artelan hau egilea lekuko zela 1983an inauguratua izan zen, ordurako Mirók osasun arazoak jasaten baitzituen, handik hilabete eskasera 90 urteko adinarekin hil zelarik. *Dona i ocell* delakoa Bartzelonako diktadura garaia osteko lehenbizikotako kaleko artelana izan zen.

Bartzelonako Joan Miró parkean dago (antzinako Escorxador parkea), aintzira artifizial baten oinetan, eskultura hormigoiz gauzatua izan zen eta 22 metroko garaiera du, kapela duen emakumezkoa eta txori bat irudikatzen ditu. Emakumezkoaren irudia osto luze eta hustu baten itxuraz agertzen da. Bere kanpoalde guztia kolore gorri, hori, orlegi eta urdinezko zeramikaz apaindua dago (artista honetan ohikoenak), denak trenkadis teknikarekin tratatuak eta Joan Gardy Artigas zeramikagileak eginak.

## Ikus gainera 
* Joan Miró parkea

## Iruditegia 

Fitxategi:Dona i ocell 1.jpg
Fitxategi:Dona i Ocell 2.jpg
Fitxategi:Dona i Ocell 3.jpg
Fitxategi:Dona i Ocell 4.jpg|Txoriaren xehetasuna

## Kanpo estekak
La Torre d'en Doménec

thumb|La Torre d'en Doménec.
'''La Torre d'en Doménec** edo **la Torre dels Domenges'* (gaztelaniaz *Torre Endoménech'') Valentziako Erkidegoko udalerria da, Plana Alta eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua. Baix Maestrat eskualde historikoan ere kokatu izan da.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 654 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Fòrum eraikina

**Fórum eraikina** Kataluniako Bartzelona hirian dagoen eraikina da. Hiruki alde zuzeneko oinarria duen prisma bat da, luzez 180 metro eta garaieraz 25 metro ditu. Jacques Herzog eta Pierre de Meuron arkitekto suitzarrek diseinatu zuten. Bartzelonako Avinguda Diagonal etorbidearen hasieran kokatzen da, Sant Martí barrutian, eta 2004 urtean ospatu zen Kulturen Nazioarteko Foroaren ikur nagusia izan zen.

## Kanpo estekak 
* 2004ko Bartzelonako Nazioarteko Foroaren webgune ofiziala
Bisigodoen Erresuma

**Bisigodoen Erresuma** egun hego-mendebaldeko Frantzia den Septimanian eta Iberiar penintsulan V. eta VIII. mendeetan zehar izandako erresuma izan zen. Mendebaldeko Erromatar Inperioa ordezkatu zuen germaniar aginte sistemetako bat izan zen. Walia erregeak zuzendutako bisigodoek erromatarren kontrolpean zegoen Akitanian sortu eta Iberiar penintsula osora zabaldu zen. Erresumak Ekialdeko Erromatar Inperioa edo Bizantziar Inperioarekiko bere independentzia mantendu zuen, nahiz eta azkenak Hispanian bere aginte berrezartzeko arrakastarik gabeko saiakerak egin. VI. menderako frankoek Galian zeuzkaten lurraldeak jadanik konkistatuak zituzten, Septimaniako kostaldean zegoen lerro bat izan ezik. Hala ere, mende horren bukaeran Iberiar penintsula kontrolpean zuten, suebiarrak eta baskoiak menderatu eta gero. 716an Marokotik ateratako islamiar gudarosteek erresuma osoa konkistatu zuten, iparraldea baino kristauen eskuetan geratuz. Horrela, Asturietako Erresumak ordeztu zuen, Asturietako lehendabiziko erregea Pelaio izeneko bisigodoa izanik.

Bisigodoak eta baita bere lehendabiziko erregeak ere arrianoak zirenez, Eliza Katoliko Erromatarrarekin tirabirak izan zituzten. Hala eta guztiz ere, Nizeako I. kontzilioa eta gero katolizismora aldatu eta, handik aurrera, Elizak Toledoko kontzilioen bitartez izugarrizko eragina izan zuen. Bisigodoek Mendebaldeko Europako arautegi handiena sortu zuten, Liber Iudiciorum izenekoa.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Errege bisigodoen zerrenda
* Bisigodoak
* Domuit vascones

## Kanpo estekak
FCBotiga

**FCBotiga** (euskaraz *FCDenda*) Futbol Club Barcelona taldearen denda ofiziala da. Denda nagusiak FCBotiga Megastore izena du eta Camp Nou estadioaren kanpoaldeko zelaigunean kokatzen da, erabilgarritasun eta espazioa hobetzeko asmoz inbertsio ekonomiko sendo bat burutu ondoren 2003 urtarrilean berrinaguratu zen. Bere 2000 m²-ko azaleran Futbol Club Barcelona taldeko 3000 produktu baino gehiago aurki daitezke.. Bisitarien errekorra 2009ko maiatzaren 23an hautsi zen, egun hartan 21.200 bisitari izan baitzituen. 2008ko fakturazioa 30 milioi eurotakoa izan zen.

## Datu teknikoak 
* Azalera: 2000 m²
* 0 Solairua: Producte FCB Nike i futbol
* -1 Solairua: Oinetako eta ehun-gaiak, estanpazioak, FCB lizentziak, bizitzen tailerra eta gozokiak.
* Kutxa kopurua: 19
* Langileak: 25
* Urteko bisitariak: 1.500.000
* Kokapena: Sarrerak, Nou Camp estadioko 7 eta 9 ateak
* Telefonoa eta faxa: 93 409 02 71 - 93 490 69 26
* Ordutegia: Astelehenetik larunbatera, 10etatik 19etara
* Igande eta jai egunak, 10.30etatik 14.30etara

## Denda ofizialak 
### Bartzelona 
* FCBotiga Sagrada Familia auzoa, Eixample
* FCBotiga Maremàgnum merkatalgunea
* FCBotiga Kataluniako enparantza
* FCBotiga Sant Jaume enparantza
* FCBotiga Bartzelonako aireportua
* FCBotiga Bartzelona-Sants geltokia

## Beste batzuk 
* Lloret de Mar (itsas pasealekua)
* La Jonquera
* Las Palmas de Gran Canaria (Las Arenas merkatalgunea)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Online Denda
* Barçaren webguneko dendari buruzko orrialdea
Vinaròs

**Vinaròs** (katalanez da horrela, gaztelaniaz **Vinaroz**) Valentziako Erkidegoko ipar-mendebaldeko udalerri bat da, Baix Maestrat eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua. Eskualdeko hiriburua da. 2009ko erroldan 28.273 biztanle zituen.

Valentziako kostaldean iparralderago kokatua dagoen herria da, eta muga egiten du Kataluniarekin. Herriko berezko hizkuntza katalana da.

## Historia eta ekonomia 
Toponimoak arabieran du jatorria,  (*ibn ʿarūs*), «Arusen semea» forman.

Mendeetan zehar, Ipar Afrikako piraten erasoak jasan zituen, eta horren lekuko da herriko eliza nagusiaren (Església de l'Assumpció delakoa) arkitektura berezia: gaztelu erako gotorleku bat dirudi gehiago, eliza bat baino.

Herriko ekonomia tradizionalki arrantzan eta mahastietan oinarritu zen. Mahastiak filoxerak hondatu zituen, eta ondoren laranjaondoak, olibondoak eta beste arbola landatu batzuk nagusi dira nekazaritzan. 20. mendetik, asko garatu da turismoa, eta udatiarren populazioak asko handitzen du berezko biztanlegoa. Herrigunea hazteaz aparte, udalerriko kostaldea urbanizatu da, iparralderantz bereziki, Kataliuniako mugarantz, non kala erako hondartza asko dauden (herrigunean dagoen hondartza nagusiaz gain).

## Iruditegia 

Irudi:Església parroquial de l'Assumpció despres de les obres 4.JPG|thumb|Herriko eliza nagusia, piratengandik babesteko gotorleku.
Irudi:Casa sendra.jpg|thumb|Casa Sendra, herriguneko eraikin modernista bat.
Irudi:Cala Pinos.jpg|thumb|Cala del Pinar, herriko kala edo hondartzetako bat.
Irudi:Port pesquer de Vinaròs.jpg|thumb|Arrantzako kaia.

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Vistabella del Maestrat

**Vistabella del Maestrat** (valentzieraz; espainieraz ofizialki *Vistabella del Maestrazgo*) Valentziar Erkidegoko udalerria da, Alcalatén eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua. Alt Maestrat eskualde historikoan ere kokatzen da.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 412 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Sorita

**Sorita**, beste izenez **Sorita de Morella** edo **Sorita del Maestrat** (valentzieraz; espainieraz ofizialki *Zorita del Maestrazgo*) Valentziako Erkidegoko udalerria da, Ports eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 146 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
L'Atzúbia

'''L'Atzúbia'* (espainieraz *Adsubia*) Valentziako Erkidegoko udalerria da, Marina Alta eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua. Herriko izen zaharrak *l'Atzúbia dels Roques* eta *la Vila dels Roques'' izan ziren.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 693 biztanle zituen.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  [www.atzubia-forna.org Udalaren webgunea.]
Agost

**Agost** Valentziar Erkidegoko udalerria da, Alacantí eskualdean eta Alacanteko probintzian dagoena.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 4.810 biztanle zituen.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Vila-real

**Vila-real** ( ahoskatua;   ahoskatua) Valentziako Erkidegoko udalerria da, Plana Baixa eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua. Eskualdeko udalerririk populatuena da, hiriburua Borriana den arren. Ekonomiari dagokionez, azpimarratzekoak dira zoladuraren eta estalduraren zeramika-industria garrantzitsua, baita lotutako industriak ere, XX. mendearen bigarren erditik aurrera, eta zitrikoen (laranjak eta mandarinak) laborantza, XX. mendearen lehen erditik aurrera.

## Auzoak 
* Cariñena
* Pinella
* Solades
* Virgen de Gracia
* Melilla

## Demografia 

 1 1991eko erroldan jada ez dira agertzen Les Alqueriesko biztanleak (3.625 bizt. 1991n).

## Ikus, gainera 
* Villarreal Club de Fútbol
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Palau Blaugrana

**Palau Blaugrana** FC Barcelona taldearen pabilioia da, bertan talde honetako saskibaloi, eskubaloi, patin-hockey eta areto-futboleko sailek jokatu ohi dute.

Bartzelonako Les Corts auzoko Arístides Maillol etorbidean kokatzen da, Camp Nou futbol zelaia bera barne hartzen duen kirol instalazioen multzo berdinean dago. Palau Blaugrana pabiloiarekin bat klubaren bulegoak daude, bai eta FCBotiga (FC Barcelona taldearen denda ofiziala) eta Palau de Gel eraikina ere.

[thumb|600px|erdian|Palau Blaugrana pabiloiko giroa [2008ko otsailean Euroligako **FC Barcelona** eta Lottomatica Roma taldeen arteko norgehiagoka batean zehar.]]

## Kanpo estekak 
* Palau Blaugrana pabilioia FC Barcelona taldearen webgunean ikusgai
Alcosser de Planes

**Alcosser de Planes** edo **Alcosser** (espainieraz *Alcocer de Planes*) Valentziako Erkidegoko udalerria da, Comtat eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 228 biztanle zituen.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalerriari buruzko webgunea.
L'Alguenya

'''L'Alguenya'* (espainieraz ofizialki *Algueña'') Valentziako Erkidegoko udalerria da, Vinalopó Mitjà eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.551 biztanle zituen. Udalerriko tokiko hizkuntza katalana da.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Bildoze

**Bildoze** Bildoze-Onizepea udalerria (Zuberoa) osatzen duten herrietariko bat da. 1842. urtera arte udalerri independentea izan zen, urte hartan Onizepearekin batu zuten eta.

## Toponimia 
Frantsesezko toponimoa *Viodos* da. 1496an Zuberoako notarioa zen Ohixek herriko izena *Biodos* idatzi zuen.

## Biztanleriaren bilakaera 
Iturria : Cassini proiektua

## Ikustekoak 
Herriko elizak hiru puntako kanpandorrea du, Hirutasuna adierazteko.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Onizepea

**Onizepea** Bildoze-Onizepea udalerria (Zuberoa) osatzen duten herrietariko bat da. 1842. urtera arte udalerri independentea izan zen.

## Toponimia 
Herriak frantsesez *Abense-de-Bas* du izena. Historian zehar Onizepeak honako izenak izan ditu:
* *Ohense* (1337),
* *Abenssa dejus Mauleon* eta *Avensa* (1460 eta 1496an),
* *Avense* (1496),
* *Oense* (1690

## Oniztar ospetsuak 
* Jean Pierre Agerreberri (1874 - 1945), urre-meatzaria.
* Argitxu Camus (1980 -), historialaria.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Viver

**Viver** Valentziako Erkidegoko udalerria da, Alto Palancia eskualdean eta Castellóko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.754 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Castellóko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
TV5 Monde

**TV5 Monde** telebista kate frantziarra da. 1984ko urtarrilaren 2an hasi ziren bere emisioak. **TV5** deitu izan zen 2006 baino lehen, baina ondoren TV5 Monde izena hartu zuen munduan nabarmentzeko. **TV5** munduko kanalik garrantzitsuenetako bat da, MTV, CNN eta BBC Worlden atzean. Programazioaren zati gehiena albisteak, dokumentalak, interes orokorreko programak eta filmeak dira.

Programazio gehiena Frantziako telebista publikotik dator. Hauek dira:

* France 2
* France 3
* France 5
* ARTE France
* RTBF (Radio Télévision Belge de la Communauté Française) Belgikakoa
* TSR (Télévision Suisse Romande de Suitza)
* Radio-Canada (Kanada)
* Télé-Québec de (Kanada)
* RFO (Réseau France Outremer)
* CIRTEF (Conseil International des Radios-Télévisions d'Expression Française).

5 zenbakia fundatzailengatik dator, TF1, Antenne 2, FR3, TSR eta RTBF. 1986.urtean Quebec kanadatarra (CTQC) gehitu egin zion, Radio-Canada y Télé-Québec osatuta. TF1ren partehartzea 1987. urtean amaitu zen pribatizatu egin zelako.
Transmizioak 8 seinale eremu satelitatetan banatzen dira: Afrika, Hego-Amerika, Asia, AEB., Europa, Frantzia/Belgika/Suitza, Ekialde (Parisetik transmitituak) eta Quebec/Canadá (Montrealetik). Beren programak 10 hizkuntzatan subtitulatutak daude.
Presidenteak (Présidents-directeurs généraux, frantsesez) izan dira:
* Jean Stock 1988-2001
* Serge Adda 2001-2005
* Jean-Jacques Aillagon 2005-2006
* François Bonnemain 2006tik aurrera.
**TV5 Monde**ren akziodunak France Télévisions (%47,38), ARTE France (%12,5), TSR (%11,1), RTBF (%11,1), Radio-Canada (%6,67), INA (%6,61), Télé-Québec (%4,44), François Bonnemain (%0,06), Thierry Bert (%0,06) eta Patrice Duhamel (%0,06) dira.
## Kanpo estekak 
*  Telebista katearen webgunea.
Biar

**Biar** Valentziako Erkidegoko udalerria da, Alt Vinalopó eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua. Vall de Biar azpieskualdean egonik, zenbaiten arabera Alcoiàn kokatu behar da.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 3.723 biztanle zituen.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Castalla

**Castalla** Valentziar Erkidegoko udalerria da, Alcoià eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua. Foia de Castalla apieskualdeari izena ematen dio.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 10.327 biztanle zituen.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Trenbide

thumb|Trenbidea eta balastoa
**Trenbide** bat burdinbidearen azpiegitura nagusia da, trenak edo beste errail gaineko ibilgailuak eutsi eta gidatzen dituen bidea.

Gehienetan, zati hauez osatua dago:
* altzairuzko bi errail, hauen gainean dabiltza altzairuzko gurpilak
* zurezko edo hormigoizko trabesak, errailak zabalera berean eta paralelo mantentzen dituena
* balastoa, harri xehatuzko oinarria
thumb|Trenbidea
## Ezaugarriak 
Trenbideak sailkatzeko ezaugarri nagusiak hauek dira:
* erabilitako errail mota: pisua, luzera, ebaketa
* errailak trabesetara finkatzeko modua
* errailak luzeran finkatzeko modua: buloiekin edo soldatuak
* errailen zabalera eta perdoi muga
* trabesa mota eta hauen maiztasuna
* luzerako trazadura: kurben erradioa eta goratzea
* zeharkako trazadura: malda
* oinarria: balastoa edo hormigoia
* onartutako zama metroko
* trenen abiadura

## Zabalera 
thumb|350px|Bide zabalera nagusia estatuka.

Trenbidearen zabalera herrialdearen eta burdinbide sarearen araberakoa da. Hamar dira bide estandarrak:
* **600&nbsp;mm** - Txilen erabilia (antzinako Ferrocarril Militar de Puente Alto hasta El Volcán, Cajón del Maipo).
* **762&nbsp;mm** - Austria, Bosnia Herzegovina, Eslovakia, India, Polonia, Txekiar Errepublika, Errumania eta Sri Lankan erabilia.
* **914&nbsp;mm** - AEB, El Salvador, Guatemala, Kanada (Whitepass and Yukon Railroad), Kolonbia eta Perun erabilia.
* **1.000&nbsp;mm** (***zabalera metrikoa*** edo ***zabalera estua***) - Afrika Ekialdea, Alemania, Argentina, Asia hego-ekialdea, Bangladesh, Birmania, Bolivia, Brasil, Espainia, Grezia, India, Irak, Pakistan, Portugal, Suitza, Txile eta Vietnamen erabilia
* **1.067&nbsp;mm** - Australia, Ekuador, Costa Rica, Ghana, Hegoafrika,Indonesia, Japonia, Nigeria, Sudan, Ternua (1988 arte, Newfoundland Railway), Txile eta Zeelanda Berrian erabilia.
* **1.435&nbsp;mm** (**zabalera estandarra** edo ***nazioarteko zabalera***) - Afrika iparraldea, Alaska, Argentina, Australia, Kanada, Kolonbia, Ipar Korea, Hego Korea, AEB, Europa gehiengoa, Iran, Irak, Israel, Japonia (Shinkansen), Mexiko, Paraguai, Peru, Txile, Txina, Uruguai eta Venezuelan erabilia.
* **1.520&nbsp;mm** - Mongolia, Errusia eta SESB ohiko estatuetan erabilia.
* **1.524&nbsp;mm** - Panama (2000 baino lehen, orain1.435&nbsp;mm) eta Finlandian erabilia
* **1.600&nbsp;mm** - Australia, Brasil eta Irlandan erabilia.
* **1.668&nbsp;mm** (***zabalera iberikoa***) - Espainia (AVE izan ezik, 1.435&nbsp;mm darabilena) eta Portugalen erabilia.
* **1.676&nbsp;mm** - Argentina, Bangladesh, India, Pakistan eta Sri Lankan erabilia.

## Ikus, gainera 
* AHT
* Burdinbide
* Nasa
* Trenbide zabaltza

## Kanpo estekak
Daya Vieja

**Daya Vieja** (valentzieraz *Daia Vella*) Valentziako Erkidegoko udalerria da, Baix Segura/Vega Baja eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua.

Azken zentsuaren arabera  biztanle zituen.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.
Jerusalem urrezkoa

**Jerusalem urrezkoa** (Hebreeraz ירושלים של זהב - *Yerushalayim shel zahav*) 1967an Naomi Shemer musikari eta abeslariak idatzi eta abesturiko israeldar abesti herrikoia da. 1967an Israelgo «urteko abesti»tzat hautatu zuten. Israelgo bigarren ereserkia ez ofizialtzat ere jo ohi da.
thumb|Jerusalem
''Schindler's List* filmaren amaiera hunkigarrian *Yerushalaim shel zahav* abestia agertu izanari esker nazioartean nolabaiteko ospea bereganatu zuen.

## Euskal jatorria 
Urte luzez Naomi Shemer abeslariari bere abesti honek eta *Pello Joxepe* euskal abesti herrikoiaren arteko doinuen antzekotasunari buruz galdekatu zitzaion, Shemerren erantzuna beti ezezkoa borobila izan zen. 2005eko maiatzean, jada abeslaria hila zegoela, bere lagun min batek Naomi Shemer berak hil aurretik laga zion gutun bat argitara eman zuen. Bertan bere musikalan ospetsuaren doinua nolabait Paco Ibañez abeslariak euskaraz abesten entzun zuenean (*Pello Joxepe*) bururatu zitzaiola aipatzen da. Azken abeslari honek 1960eko hamarkadaren amaieraldera Israel bisitatua zuen. Shemerrek gutunean azaltzen duenez, modu inkontzienteki egin zuen eta honetaz ohartzean gaizki sentitu omen zen.

Nahiz eta antzekotasuna garbia izan, Paco Ibáñezek aipatu zuenez, Shemerrek ez zuen bere burua erruduntzat hartu behar.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Naomi Shemer abeslariaren *Yerushalaim shel zahav* abestiaren bertsioa bideo honetan entzungai eta ikusgai 
* Paco Ibañez abeslariaren *Pello Joxepe* abestiaren bertsioaren bideoa ikusgai eta entzungai 
* *Yerushalaim shel zahav* abestia *Schindler's List* filmaren amaieran abesten den uneko bideoa entzungai eta ikusgai 
* Ofra Haza abeslariaren *Yerushalaim shel zahav'' abestiaren bertsioa bideo honetan entzungai eta ikusgai
Eskorpioi

**Scorpiones** artropodoen Arachnida ordena bat da. Bere baitan **eskorpioi** edo **arrabioak** eta **lupu**ak sartzen dira. Euren pedipalpoek pintza itxura dute eta ezten pozoitsu bat dute abdomenaren atzeko muturrean. 1.500 espezie inguru ezagutzen dira eta 100 espezie fosil. Mundu osoan zehar bizi dira, Zeelanda Berria, Groenlandia eta poloetan izan ezik. Espezie batzuk 23 zentimetrorainoko tamainara heltzen dira.

Zefalotoraxa giltzaturik gabeko oskolez estalia izaten du, eta buruan pintza banako bi luzakin sendo. Harripeetan, pareta zuloetan, leku ilunetan egoten dira. Ondoez handiak eragiten ditu eskorpioien pozoiak: *Buthus occitanus* izeneko espeziearenak hanturak, gorakoak eta zorabioak eragin ditzake, eta baita heriotza ere pertsona argaletan. Mota horretako batzuk badira Iberiar penintsulan. Okerragoa da tropikoetako zenbait motaren pozoia: Mexikoko *Centrurusarenak* eta *Androcotonus mauretanicusarenak* hil ere egin dezake, nerbio sistema geldiaraziz.

## Erreferentziak
Elda

**Elda** Valentziako Erkidegoko udalerria da, Vinalopó Mitjà eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 55.168 biztanle zituen. Eskualdeko hiriburua da eta Petrerrekin batera 90.000 bat biztanleko konurbazioa sortzen du.

## Hizkuntzak 
XVIII. mendea arte herriko tokiko hizkuntza katalana izan zen arren, geroago apurka-apurka galduz joan zen eta espainieraren uharte linguistikoa bihurtu zen. XX. mendean zehar Espainiatik (batez ere Gaztela-Mantxatik eta Murtziatik jende asko joan zen **Eldara** bizitzera. Gaur egun, hala ere, populazioaren zati inportante batek valentzieraz hitz egiten daki, inguruko herrietan jatorria izateagatik, Petrer katalan hiztunarekiko harremanengatik eta irakaskuntza dela medio.

## Historia 
Jakue I.a Aragoikoak kendu zien hiria arabiarrei 1265. urtean.

## Ekonomia 
Munta handikoa da bertako zapatagintza.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Alacanteko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*   Udalaren webgunea.

## Erreferentziak
Ehorztetxe

thumb|Funetxea, Bilboko ehorztetxe bat 2015. urtean.
**Ehorztetxea** da **Hileta-zerbitzuak** eskaintzen dituen enpresa. Hileta-zerbitzuen eginbideak hildakoaren gorpua jaso, hilobiraketa edo gorpu-erretzea izan bitartean gorpua senide eta lagunek beilatzeko leku egoki batean (beilatoki edo tanatorioetan) zaindu eta ehorzketari buruzko izapideak betetzea izaten dira, besteak beste.

Ehorztetxe batek kudeatu ditzake beilatoki eta krematorio desberdinak.

## Kanpo estekak
Eukoeneniidae

**Eukoeneniidae** familia **Palpigradi** Arachnida ordeneko familia bakarra da. 80 bat espezie inguru ezagutzen dira, oso txikiak, gehienez ere 3 milimetrokoak. Mundu osoan aurkitu dira, poloetan izan ezik. Schizomidaren antza dute, hauek ere opistosoma flagelo artikulatu batean bukatua dutelako. Kutikula oso fina da, kelizeroetan hiru artejo dituzte, pintzarekin bukaeran eta pedipalpoak hanken antzekoak dira. Ez dute begirik, ez arnasketa aparaturik ez Malpighiren tuturik. Sexu aparatuak eta zirkulazio aparatua oso murritzak dira. Akaroz elikatzen dira, besteak beste.

## Sailkapena 
* *Eukoenenia* Börner, 1901
* *Allokoenenia* Silvestri, 1913
* *Koeneniodes* Silvestri, 1913
* *Leptokoenenia* Condé, 1965

## Irudiak 
* *Eukoenenia austriaca*
* *Prokoenenia wheeleri*
Peña (argipena)

**Peña** hitzak esanahi zenbait ditu:

* **peña** edo lagunartea, herritarren elkarte bat,
** Iruñeko peñak.

## Toponimia 
Toponimiari dagokionez, leku harkaiztsuekin lotuta dago, gaztelaniaz horixe esan nahi duenez ("haitza", "harria").

* Peña, Nafarroako herri hustua;
* Peña del Mazo, Karrantzako mendia.

## Abizenak 
Abizena bestela nafar jatorrizkoa da dirudienez, lehenengo aztarna idatziak VIII. mendekoak dira eta Zangozaldean kokatutakoak. Hortik Mena Haranara (Burgos) zabaldu zen eta azken hortik mundura, oso abizen zabaldua baita gaur egun. Beratik eratorria De la Peña deitura dugu.

* José María Peña (1895-1988), atleta eta futbolari getxoztarra.
* Miguel Peña (1897-?), atleta gipuzkoarra.
* Arturo Peña (1903-1969), atleta bilbotarra.
* Luis Peña Gantxegi (1926-2009), arkitekto oñatiarra.
* Julian Peña (1964-), idazle bilbotarra.
* Aketza Peña (1981-), txirrindulari zallarra.

Ezizen moduan,

* Anjel Mari Peñagarikano (1957-) bertsolaria *Peña* gisa ezaguna da.

## Kanpo estekak
La Mata

**La Mata** honako leku geografikoak izan daitezke:

* La Mata, Castellóko udalerria.
* La Mata, Toledoko udalerria.
Cocentaina

**Cocentaina** (valentzieraz  eta gaztelaniaz  ahoskatua) Valentziako Erkidegoko udalerria da, Comtat eskualdean eta Alacanteko probintzian kokatua. Eskualdeko hiriburua da. Zenbait urtez *Concentaina* izen ofiziala eman zioten.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 11.467 biztanle zituen.

## Demografia 
## Galeria 

Castillo_de_Cocentaina_2.jpg|Cocentainako gaztelua
Cocentaina_a_l'ombra.JPG
Fira_Concetaina.jpg
Palau_Comtal_de_Cocentaina.JPG

## Herritar ospetsuak 
* Nicolás Borrás, pizkundetar margolaria.
* Timoteo Briet Montaud, arkitektoa.
* Natxo Insa, futbolaria.
* José Luis Moltó, boleibol jokalaria.
* Lucas Torró, futbolaria.
* Rafael Valls, txirrindularia.

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea.