La Pinturitas

thumb|La Pinturitas de Arguedas
**Maria Angeles Fernandez Cuesta** (Toledo,1950eko urtarrilaren 10a), hobeto ezaguna **La Pinturitas** bezala, artista nafar autodidakta da. Ezaguna da Arguedaseko eraikin abandonatu baten paretak behin eta berriro margotzeagatik kolore primarioak erabiltzen.

## Biografia 
Maria Angeles Fernandez Cuesta Toledon jaio zen 1950ean. Hamar urte zituela bere ama galdu zuen eta bere aitarekin Arguedasera bizitzera joan zen. 1973an Miguel Galarretarekin ezkondu eta hiru seme izan zituen. Beranduago, laugarren bat izan zuen.

Bere bizitza Arguedasen ez zen erraza izaten ari, arazo ekonomiko eta familiarrak zirela eta. Bere ideia aurrera eramateko, Arguedaseko errepide ondoan zegoen jatetxe abandonatuaren jabeari baimena eskatu zion aurrekaldea margotu ahal izateko .

2012an, eraikinera sartzea eragozten zuen burdin hesiaren parte bat desagertu zen eta artistak aukera izan zuen barrura sartzeko. Ordutik, gela guztietako hormak apaitzen ditu eta, horrela, momentu oro hedatzen ari den obra bat sortzen du, arte outsiderreko ingurunea sortuz .

Gaiei dagokionez, nahiz eta hasiera batean burla egiten zioten herritarrak margotu, gero bere artea hedatzen jarraitu nahi izan zuen. Horrela, espazioa hainbat motibo adierazgarrirekin estaltzen jarraitzen du; besteak beste, animalia-forma espresionistak eta begi jauzkariak dituzten aurpegi groteskoak  (Euskarazko itzulpena gurea: "ekoizpen atipiko, bizi eta obsesiboa, mundu osoko emakume gutxi batean baino aurkitzen ez dena. [...] Bere lanetan, irudi berriak behin eta berriro margotzeak atsedenik gabeko arima isla dezake, baina sormen-espiritu gainezkatua ere adierazten du, aldi berean pintzeletik sortzen diren irudiek menderatzen eta askatzen dutena. La Pinturitasi gehiago interesatzen zaio bere etorkizuneko lana amaitutako lana baino, eta nolabaiteko errealizazio pertsonala, segurtasunekoa eta, agian, katarsiarena aurkitzen du, adierazpen sortzailearen bidez bere bidaian inbertitzen dituen ahaleginenetan").Azkenik, bere obrari dagokionez, esan bezala, dena eraikin abandonatuaren paretetan aurkitu daitezke. Honek etengabe berritzen dagoenez, Hervé Couton argazkilariak urteetan egindako irudiak, baliagarriak dira urte desberdinetako margolanak ikusi ahal izateko eta Maria Angelesen obraren bilakaera ikusteko. Hala ere, nahiz eta Pinturitasek eraikinean esklusiboki marrazten duen, batzuetan, zurezko xafletan lan egiten du (batez ere COVID-19an garaiko konfinamendu hilabetetan zehar); Art Brutaren artean praktika ohikoa dena. Etengabeko harreman horrek truke-dinamika bat sortzen du, bere sortze prozesua bultzatzen eta baldintzatzen duena: artistak hitz egiten du, agurtzen du eta bere lana partekatzen du behatzen ari direnekin, elkarrekintza hori esperientzia artistikoan txertatuz . Couton bere sustatzaile nagusi bihurtu zen, etengabe eraldatzen ari zen lan hau dokumentatuz eta 2018an La Pinturitas d 'Arguedas liburuan argitaratuz, art brut eta "giro berezi" deiturikoen eremuen barruan hura sendotzen lagundu zuena .

Bitartekaritza horri esker, bere lanak nazioarteko espezialisten eta bildumagileen interesa piztu zuen, eta, horren ondorioz, lehen erakusketa egin zuen (Espainiatik kanpo, gainera). 2022ko martxoaren 5etik maiatzaren 14ra, La Pinturitasen lana Parisko Galerie Du Moineau Écarlate galerian ikusi ahal izan zen. Galeria hori 2017an sortu zuen Éric Gauthierrek, eta batez ere art brut-ari eskainia dago. Termino hori 1945etik zabaldu zuen Jean Dubuffetek, prestakuntza akademikotik kanpo sortutako arteari erreferentzia egiteko . Erakusketa artistak berak inauguratu zuen, eta zurezko xaflen gaineko pinturak, marrazkiak eta Arguedaseko muralaren argazkiak bildu zituen. Erakusketak "Dena zuriz ezabatzen du" izena hartu zuen, bere lanak ezabatu eta beste bat egiteko joera horrengatik.
thumb|Arguedaseko eraikin abandonatua
Hala ere, eraikinaren narriadurak arazoak sortzen ditu kontserbazioari dagokionez. Eraikina abandonatuta dago eta ez du babes berezirik; horregatik, badirudi bi aukera besterik ez daudela: eraistea edo zaharberritzea. Egoera horrek Pinturitasen obraren dokumentazioaren beharra azpimarratu du, eta, aldi berean, hausnarketa piztu du lan hori nola babestu behar den inguruan: nolabait gorde beharreko artelan aldakor eta iragankor gisa.

## Erreferentziak