Argimuscoko goi-ordokia

**Argimusco** goi-ordoki bat da, Etna mendiaren iparraldean dagoena, Sizilian, Nebrodi eta Peloritani mendien artean. Montalbano Elicona, Tripi (antzinako Abacaenumaren tokian eraiki zena) eta Roccella Valdemone udalerrien mugen barnean dago.
Gunetik honako panorama ha dago: Etna sumendia, Eoliar uharteak, Rocca Salvatesta eta Montagna di Vernà; Tindari, Calavà eta Milazzo lurmuturrak.

## Ikerketak 
Andrea Orlandok, astrofisiko nuklearrean doktore ikertzailea eta Arkeoastronomiazko Institutu Siziliarreko presidentea, astronomia kulturalari buruzko ikerketak egin zituen, harrien balizko lerrokadura astronomikoen presentziari buruz, eta, beraz, tokiaren erritual edo egutegi funtzio bati buruz.

Paul Devinsek balizko lerrokadurei buruzko beste ikerketa batzuk egitean, setioaren eraikuntza Erdi Aroaren amaieran kokatu zuen, nahiz eta zenbait partetan beranduagokoak izan

2015eko ekainean, Triesteko Unibertsitateko SB Ikerketa Taldeak inkesta akustikoak egin zituen, goi-ordokiko arroken arteko erresonantzia akustikoa atertzeko.

## Aztarna arkeologikoak 
Orain arte, tokian ez da inolako azterketa arkeologikorik egin; beraz, eremuaren edo edozein herriren erabilerei buruzko datuak osatu gabe daude. Gaetano Maurizio Pantano eta Giuseppe Todaro adituek hipotesi batzuk azaldu dituzte.

Ur-labar deritzonetik gertu, tanke batzuk daude, horietako batek 1,50x0,5 metroko forma erregularra eta arku formako zanga bat du. Ez dago argi zertarako erabili zen. Haitzen forma ere eztabaidagarriak ezin daitekelako gizaaren lana diren ala ez.

## Harriak 
Hareharrizko forma bitxien jatorria haizean eta euritan bilatu behar da. Megalitoak diruditen horietako asko (tokiko tradizioak historiaurreko populazio bati egozten dizkionak) eremu honetan daude, baita antzinako menhirreak eta ia ezagutu ezin diren trikuharriak ere. Oro har, horiek, izatez, erabat naturalak direla uste da, higadura eolikoak eragindakoak.
Megalitoen artean, Portella Cerasaren inguruan, bi harkaitz luze handi daude; beste megalito batek, berriz, ez oso urruti, arrano baten itxura du. Horretan eguzkiaren ikur bat zizelkaturik dago eta jainko bat balitz bezala gurtua izan zen.
Mendebalderago, Portella Zillan, eraikin xume batek trikuharri baten hondarrak itxi zituen, aurrealdean haitz erraldoi bat zuela, eroritako menhir baten hondarrak izan daitezkeenak. Historiaurreko gizakiaren presentziaren zantzurik ez da aurkitzen, zeramika, erremintak edo hezurrak kasu, ustezko monumentuen inguruan.

## Izarren ispiluaren teoria 
Argimuscoren *izarren ispilua* deitutakoa, Etna mendiaren iparraldean dago, harrizko egitura megalitiko toki zoragarria osatzen duena. Dirudienez, konstelazio patroi bat imitatzeko prestatu ziren. Konstelazioak irudikatzen dituen harrizko artea (ez bakarrik zodiakoaren zeinu modernoak) antzinako astrologian oinarritu zen, hau da, astrologia sideralean.
Ez da harritzekoa lekua esanguratsutzat hartuta izatea eta praktikante esoteriko eta okultista asko mendeetan zehar erakartzea. Argimuscon hamar estatua daude non udako zeruan konstelazioak irudikaturik dauden.

### Arranoa 
Arranoa megalito liluragarrienetako bat da, bloke pentagonalez osatutakoa. Megalitoak hegazti harrapari baten antza du, hegoak erdi zabalduta eta burua hegoalderantz begira ditu. Sinbolismo hermetikoan arranoa izaki pribilegiatua da, lurra zeruarekin lotzen duena. Hildakoaren arimaren ikurra da.
Azken hau, heriotzaren ondoren, bizitza berri batera jaiotzen da (errautsetatik altxatzen den fenix alkimikoa bezala). Arranoaren hondoan, Nettuno mendiko kono ederra dago (Rocca Salvatesta), tokiko ekonomian, ziuraski, solstizio edo ekinokzioaren adierazle da.

### Sinbolo alkimikoak 
Argimuscon, pelikano eta hontza itxurako estatuak daude, baita alanbike alkimikoaren antza duen harkaitz batzuk ere.
thumb|eskuinera|Pelikanoa eta hontza

### Asklepioren profila 
Mendebaldeko horman, aurpegiarekin mendebaldeko eguzkirantz begiratzen duen gazte baten profil altiboa sumatzen da. Janusen jainko italiar joniarra iradokitzen du, ondoren, erromatar erlijioan adoptatua eta urteko hasierako hilabeteari izena ematen zaiona.
Harekin eguzkiaren zenbait pauso neurtu ziren solstizioetan, ipar-hego diagonalean. Izan ere, Janusen Akantilatu Handiak rol zentrala jokatzen du iparraldearen (Eoliar uharteak) eta hegoaldearen (Etna) arteko edozein harremanetan.

### Ama Birjina 
Mendebaldera begiratuz gero, otoitz egiten duen emakume bat edo Ama Birjinaren zehaztasun ikaragarrizko megalitoa, ia erretratua, ikus dezakegu. Irudi androgeno misteriotsu honek hogeita sei metroko altuera du, eskuak otoitzean elkartuta dituelarik. Ukondoa, mantua, belauna, txano frigioa buruan eta idulkiaren oinarria ere nabaritzen da.

### Ikuzketa errituala 
Birjina, Argimuscon antolatutako *izarren ispiluaren* erdigunea da, gainontzeko irudi guztiek, berarekiko paper lagungarri bat jokatzen baitute. Izan ere, eguzkia Virgon ateratzen da, K.a. 10500 urteko udako solstizioan. Irudi jainkotiar femeninoa irudikatzen du, merkuriozko elementua dena, eguzki disko apolineo jainkotiarraren kontrakoa, maskulinoa, termino alkimikoetan.
Merkuriozko elementu bezala, hain zuzen ere, Serpens konstelaziotik eta sugeen eramailetik gertu dago (Ophiuchus), edo Hermesen Kaduzeoaren ikurra (Merkurio), honen inguruan, izatez, bi suge biltzen diren hagaxka bat dena (orain medikuntzaren ikurra dena). Bereziki esanguratsua, Virgo megalitoaren tontorrean igerileku angeluzuzen bat da, gure ustez ikuzketa erritualetarako erabili zena.

### Tetragrama eta Sestantea 
Argimuscon, tetragrama tenplario bat eta harrizko sestante bat daude. Sestanteak, Erdi Aroko teknika mediko astrologikoen arabera, erabilera diagnostiko eta terapeutikorako balio behar zuen, Pitagorasen esferarekin eta astrolabioarekin elkartuta.

**Corvus konstelazioa** (Igino - Astronomia) - Sheba estiloko estatuen aplikazio megalitikoak Arnau de Vilanovak egindako medikuntza astralerako. Eredua, segur aski, Abd ar-Rahman as-Sufik idatzitako 964n *Liber locis stellarum fixarum* liburutik atera zuen Leonard Stone, 1502.

**Leo** Arnau de Villanova in *De Sigillis*

**Cygnus konstelazioa** (Igino-De Astronomia) - Saba estiloko estatua megalitikoa, Arnau de Vilanovak egindako medikuntza astraleko aplikazioetarako. Eredua, ziuraski, 964ko *Liber locis stellarum As Sufi fixarum*ena zen, irudikatutako estatuak, hegoak zabalik ditu, arrazoi estatikoengatik.

**Sagitta konstelazioa** (Igino-De Astronomia) - Saba estiloko estatua megalitikoa Arnau de Vilanovak egindako medikuntza astraleko aplikazioetarako. Eredua, ziuraski, 964ko *Al Sufiren Liber locis stellarum fixarum*etik atera zen.

**Serpens konstelazioa** (Igino-De Astronomia). Saba estiloko estatua megalitikoa Arnau de Vilanovak egindako medikuntza astraleko aplikazioetarako. Eredua, ziuraski, 964ko As Sufiren *Liber locis stellarum fixarum*etik hartua izan zen (XV. mendeko eskuizkribua Alemaniako Gothako Forschung Bibliothek-en gordailuan, Pergamenthandschrift M II 141, Al Sufik 964an idatzi zuen *Liber locis stellarum fixarumaren* edizio ugarietako bat zen, grezieratik Ptolomeoren Almagesto itzultzeko).

**Crater konstelazioa** (Igino-De Astronomia). Saba estiloko estatua megalitikoa, Arnau de Vilanovak egindako medikuntza astraleko aplikazioetarako.

**Hidra konstelazioa** (Igino-De Astronomia) Saba estiloko estatua megalitikoa Arnau de Vilanovak egindako medikuntza astraleko aplikazioetarako. Eredua, ziuraski, 964ko As Sufiren *Liber locis stellarum fixarum*etik hartua izan zen (XV. mendeko eskuizkribua Alemaniako Gothako Forschung Bibliothek-en gordailuan, Pergamenthandschrift M II 141, Al Sufik 964an idatzi zuen *Liber locis stellarum fixarumaren* edizio ugarietako bat zen, grezieratik Ptolomeoren Almagesto itzultzeko).

**Ophiuchus konstelazioa** (Igino-Astronomia) - Saba estiloko estatua megalitikoa Arnau de Vilanovak eginiko medikuntza astraleko aplikazioetarako - Serpentarioa Antidotariumeko modelorako gomendatua izan zen, ziuraski, *Liber locis stellarum fixarum*etik hartua izan zen, hamabosgarren Forschung Bibliothek Pergamenthandschrift MII 141 delakoaren edizio ugaietako bat.

## Iruditegia 

Fitxategi:Vergine e Ofiuco con Luna.jpg|Ama Birjina eta Ophiuchus hilargiarekin.
Fitxategi:Aquila al tramonto.jpg|Arranoa.
Fitxategi:Vasca per le sanguisughe.jpg|Izain tina.
Fitxategi:Sestante di Pietra.jpg|Sestantea.
Fitxategi:Tetragramma con 9 scalini.jpg|Tretragrama.
Fitxategi:Pietra del Leone.jpg|Lehoia.
File:Pietra del Cigno.jpg|Beltxarga.
File:Dardo Sagitta.jpg|Gezia.
File:Testa del Sepente di pietra.jpg|Sugea.
File:Cratere in Argimusco.jpg|Crater.
File:Rocce dell'Idra.jpg|Hidra.
File:Salnitro e Aquila.jpg|Salnitro eta Arranoa.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* DEVINS, Paul; MUSCO, Alessandro (2014): *Argimusco Decoded.*
* DEVINS, Paul (2011): *La Scoperta di Argimusco.*
* DEVINS, Paul (2010): ''Il Mistero dell'Argimusco.''

## Ikus, gainera 
* Pareidolia

## Kanpo estekak 
* web orri ofiziala 2020.02.22an kontsultaturik
* Istituto di Archeoastronomia Siciliana