open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sara Fantova

**Sara Fantova Barrena** (Bilbo, Bizkaia, 1993) euskal zinema zuzendaria da. Euskal Herriko Zinema Eskolako (ECPV) irakaslea ere bada,  eta zuzendaritza zinematografikoa irakasten du. *“Jone, batzuetan”  *bere lehenengo luzemetraia 2025eko martxoaren 15ean, estreinatu zen Malagako Zinemaldiko Sail Ofizialean eta epaimahaiaren aipamen berezia jaso zuen. Bartzelonako D´A Film Festibalean Bulkada Kolektiboaren Saria eta AMFF-en (Mallorkako Atlantida Zinema Festibala) Estatuko Pelikularik Onenaren Saria jaso zituen. Serie eta film laburrak ere egin izan ditu, bakarka zein beste zuzendari batzuekin elkarlanean.

## Formazioa eta ibilbidea 
Sara Fantovak 2013an hasi zituen unibertsitate-ikasketak ESCAC-en (Escola Superior de Cinema i Audiovisuals de Catalunya), eta bi urte geroago espezializatu zen zuzendaritzan zinematografikoan.

2018an graduatu zen "*No me despertéis*" film laburrarekin. Fantova pelikularen gidoigilea ere izan zen, Nuria Dunjó eta María Fernándezekin batera. Film labur hori ESCAC-ek ekoitzi zuen, eta, besteak beste, Ibone Ajuriak, Josean Bengoetxeak, Itziar Lazkanok, Eder Pastorrek eta Nerea Erdozainek hartu zuten parte aktore gisa. Pelikula hori 63 SEMINCICO-ko sail ofizialean estreinatu zen, Voices Shorts Rotterdamen ere egon zen, eta Zaragozako Emakumeek egindako Nazioarteko Zine Erakustaldian, beste jaialdi batzuen artean. 

Era berean, “La filla d’algú” (2019) luzemetrai kolektiboaren hamaika zuzendarikide eta gidoigileetako bat ere izan zen. Sergi Pérezen gidaritzapean egin zen luzemetrai kolektibo hori, eta Malagako Zinemaldian estreinatu zen; Moviestar saria jaso zuen eta Aina Clotet aktore katalanak Zilarrezko Biznaga.

2025eko martxoaren 15ean *"Jone, batzuetan"* luzemetraia estreinatu zuen, Malagako Zinema Festibaleko Sail Ofizialean eta epaimahaiaren aipamen berezia lortu zuen, baita Bulkada Kolektiboa Saria ere, Bartzelonako D'A Film Festibalean. Zinegoak LGTBIQ+ zinema eta arte eszenikoen Bilboko jaialdia ere ireki zuen. EITB-ek Egile Berriak saria eman zion Fantovari 2025eko Donostiako Zinemaldian.
* *"Jone, batzuetan" (2025) (*Luzematraia) 

* **Valladolideko festibala - SEMINCI**

* **Mallorkako Atlantida Film Festibaleko Sail Ofiziala (AMFF)**''

* **Donostiako Zinemaldia**

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
## Ikus, gainera 
Zinemaldia 25. Fotograma, Berria egunkaria, Garazi Karreraren elkarrizketa (2025)

KULTURKLIK: Sara Fantova, "Jone, batzuetan" filmaren zuzendaria: «Niretzat funtsezkoa zen euskarak leku nabarmena izatea, bai pelikularen barruan, bai zineman oro har» 

Mundoplustv-ren promozio elkarrizketa Sara Fantova, Olaia Aguayo eta Josean Bengoetxea (gateleraz)

Kinotiko-n Malagako festibalean partehartzearen gaineko elkarrizketa (gazteleraz)
Laetitia María Belgikakoa

**Laetitia María Nora Ana Joakina Zita Belgikakoa** (Brusela, Belgika, 2003ko apirilaren 23a) Austria-Ekialdeko artxidukesa eta Belgikako printzesa da.

## Bizitza 
### Familia 
Astrid Belgikako printzesaren eta Lorentzo Austria-Ekialdeko artxidukearen bosgarren haurra, gazteena. Beraz, Alberto II.a Belgikako errege ohiaren biloba eta Filipe I.a Belgikako erregeare iloba da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Vienako Diptikoa

***Vienako Diptikoa*** edo ***Gizakiaren Erorketa eta Erosta*** Hugo van der Goes margolari flandestarraren diptiko erlijiosoa da. Gizakiaren erorketa ezkerreko taulan dago eta Kristo hilaren erosta da eskuineko taulan deskribatzen dena. 15. mendearen bigarren erdian margotua, diptikoa Vienako Artearen Historiaren Museo austriarrean dago.

## Deskribapena 
Suge tentatzailea arrabio bipedo bat bezalako antzeko izaki gisa irudikatua da, suposatzen baita sugea ibili zitekeela Jainkoaren madarikazioak narraz ibiltzera eta hautsa jatera behartu baino lehen. Giza burua du sugeak gainera, 13. mende anaieran hedatu zen arte-motiboa. Errenazimentuko artistek, gehienetan, bertan behera utzi zuten irudikapen hori.

Eskuineko panelean ikusten den Erostaren eszenan Zumaian gordetzen den Elorriaga erretaulan ikusten denarekin antzekotasuna nabari da. Horrek ez du esan nahi Zumaiakoaren egiletza Van de Goesena denik, lana 70 bat urte beranduagokoa baita, baina bai Van de Goesen lantegiko dizipulu edo jarraitzaileekin egongo zela lotura Euskal Herrira ekarritako beste triptiko flandestar horretan.

Ezkerreko taularen atzealdean Santa Genovevaren irudia dago margotuta. Eskuineko panelaren atzealdean armarri baten arrastoak ageri dira: arrano beltz bat eta bi euskarri dituen ezkutu bat. Armarria 17. mendean margotu zuten, eta diptikoaren jabea Habsburgoko Etxea izan zitekeela adierazten du.

## Iruditegia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kepa Landa

**Pedro María "Kepa" Landa Fernández** (Bilbo, Bizkaia, 1952) bizkaitar abokatua da.

Abokatu moduan defendatu dituen auzien artean daude, besteak beste, Joseba Sarrionandia auzia, 18/98+ auzia, Batasuna auzia, Gara auzia, Herriko Tabernen auzia, Bateragune auzia, Karrantza auzia, etab.

Horrez gain, EKHE Taldeko administrazio kontseiluko kontseilaria izan zen hogei urtez.

## Lanak 
* *La Tortura en Euskadi*, Editorial Revolución, 1986.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Luis Altuna

**Luis Altuna Urresti** (Mungia, Bizkaia, 1958) bizkaitar ekonomialaria, zerga-aholkularia eta politikaria da.

2015eko udal hauteskundeetan Jatabeko alkategaia eta zerrendaburua izan zen, EH Bildu koalizioaren partez. 2015 eta 2019 urteen artean Jatabeko zinegotzia izan zen, EH Bildu koalizioaren partez.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gurutziltzaketaren Triptikoa (Rogier van der Weyden)

***Gurutziltzaketaren Triptiko*** 1444 urtearen inguruko erretaula da, Rogier van der Weyden flandesrarrak margotua, Vienako Kunsthistorisches Museoan gordea. 

## Deskribapena 
Erdiko eszenak Jesusen Gurutziltzaketa erakusten du, gurutzearen oinean atxikitzen den Ama Birjinarekin, Joan Ebanjelaria kontsolatzen eta eskuinean belauniko dohaintza egin eta margoa ordaindu zuten senar-emazteak. Ezkerreko taulan Maria Magdalena ageri da, eta eskuinekoan, zapiarekin, Veronika. Hiru tauletan zehar dagoen paisais bikainak Jerusalem hiria erakusten du urrunean. 

Erdiko panelean ikusten den Gurutziltzaketaren eszenan Zumaian gordetzen den Elorriaga erretaulan ikusten denarekin antzekotasuna nabari da, Kristoren ohialak haizeak altxatuta daudelarik bereziki. Horrek ez du esan nahi Zumaiakoaren egiletza Van de Weydenena denik, lana 70 urte beranduagokoa baita, baina bai Van de Weydenen lantegiko dizipulu edo jarraitzaileekin egongo zela lotura Euskal Herrira ekarritako beste triptiko flandestar horretan.

Hasiera batean, panel bakarra izan zen, eta originala bereziki dohaintzaren emaileak eskala errealean agertzen direlako figura santuen artean, baina geroago hirutan zatitu zen erretaula poliptikoa sortuz, Magdalena eta Veronikaren irudiak alboko hegaletako protagonista bihurtuz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Breivelde gaztelua

**Breivelde gaztelua** (nederlanderaz: Kasteel (van) Breivelde) eta inguruko parkea Grotenberge-ko (Zottegem, Belgika) gaztelua da. Breivelde gaztelua 1904an eraiki zuen Philippe Plancqaert van Beauvechain jabeak estilo neorrenazistarekin, August De Rouck jabe ohiak 1871n eraikitako etxetzar baten ordez. Ingeles diseinuko paisaia-lorategi publiko batek inguratzen du, eta urmaelak, ur-jauziak eta zuhaitz exotikoak ditu. Ibai-bihurgune baten imitazioak (1852 inguruan sortua) gaztelua islatzen du bere uretan. Etxaldea 1971tik dago zabalik.  

Eraikinaren egitura adreiluz eta harriz egindako eraikina da. Bi isurkiko estalkipeko bi solairu eta erdi ditu, eta horma kurbatuko ertzeko dorrea. Fatxadak balkoi bat dauka, burdinurtuzko zutabeen gainean eta arku bat.

Gaztelua hainbat aldiz zaharberritu zen; zaharberritze-fase berri bat 2021. urtearen ondoren hasi zen. Paisaiaren ondare monumentua da 1982tik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Zottegem hiria
* Kultur ondarerako flandestar agentzia
Kruikenburg gaztelua

**Kruikenburg gaztelua** Ternat hiriko (Brabante, Belgika) eraikin historikoa da. Kruikenburg (edo Cruyckenbourgh edo Cruykenburg) jaunen egoitza izan zen, Ternat, Sint-Katarina-Lombeek eta Wambeek herriak barne hartzen zituena. Erdi Arokoa da, eta XVI. eta XVIII. mendeen artean eraberritu zuten, gaur egun duen itxura hartu arte. 1662an Kruikenburg-eko jaurerri titulua konderri mailara jasoa izan zen. XX. mendean gaztelua Salletar Anaien etxe bihurtu da.

## Pertsonaiak 
* Everard t'Serclaes (1320-1388), Kruikenburgeko jauna.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Largo Winch : Le Prix de l'argent

'''''Largo Winch : Le Prix de l'argent'''* 2024ko Olivier Masset-Depasse frantziar zinema zuzendariak zuzendutako filma da, izen bereko komikian oinarrituta. *Largo Winch* eta *Largo Winch II'' filmen jarraipena izan zen.

## Sinopsia 
Largo Winch, 15 urteko semearen bahiketa jasan ondoren, Quebeceko W Taldearen Wing Power adarra kudeatzen zuen negozioetako bazkide baten zuzeneko suizidioan parte hartzera behartzen dute. Harrezkero, dena Nerio Winchen oinordekoaren aurka jarriko da. Apurka-apurka konturatuko da gertakariak lotuta egon daitezkeela. Largok dena egingo du bere semea aurkitzeko, munduko bazter guztietan.

## Aktoreak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ōshima Ken'ichi

Japoniako Armada Inperialeko jenerala eta Lehen Mundu Gerran Armada ministroa izan zen. Bere semea, Hiroshi Ōshima, Japoniako Armada Inperialeko teniente jenerala izan zen, eta Alemania nazian Japoniako enbaxadore gisa aritu zen.

## Biografia 
Ōshima Iwamura domeinuan jaio zen, Mino probintzian (gaur egun Gifu prefekturan dagoen Ena hiriaren parte), samurai familia bateko semea. 1881ean Japoniako Armada Inperialeko Akademiako 4. promozioan graduatu zen, non artillerian espezializatu zen eta atzerrira bidali zuten atxiki militar gisa eta Frantziara eta Prusiara ikasketak egitera 1891tik 1893ra.
[thumb|Ōshima (erdian) [Giichi Tanaka (ezkerran) and Uehara Yūsaku 1918an]]
Ōshima Yamagata Aritomo jeneralaren estatuko kide izan zen Japoniako Lehen Armadan Lehen Txina-Japonia Gerran. Errusia-Japonia Gerran, Inperioko Egoitza Nagusian aritu zen, eta gerra ostean hainbat administrazio eta estatuko kargu izan zituen Japoniako Armada Inperialeko Estatu Nagusian. 1907an jeneral nagusi izendatu zuten eta 1913an teniente jeneral.

1916ko martxoaren 30etik 1918ko irailaren 29ra, Ōshima Armada ministroa izan zen Ōkuma Shigenobu eta Terauchi Masatake lehen ministroen agintaldian. 1919an erreserban sartu zen eta Japoniako Dietako Pareen Ganberako kide izan zen 1920tik aurrera. 1940tik 1946ra, Kontseilu Pribatuko kide izan zen.

## Kargu politiko 
## Kanpo estekak
Baskasetur

**Baskasetur**, Islandiako ipar-mendebaldeko kostaldeko Djúpavík herrian dagoen euskal baleazaleei buruzko museo bat da.

2025eko irailaren 20ean inauguratu zen, bertako biztanleen eta Basque Association in Iceland erakundearen bultzadaz. Bestalde Albaola Itsas Kultur Faktoriaren elkarlana ere badu.

## Kanpo loturak 
* Webgunea
Hélie Semurrekoa

**Hélie Semur-en-Brionnaiskoa** (Borgoinako dukerria, 1016 – 1109ko apirilaren 22a), Borgoinako dukesa, Henrike Borgoinakoaren ama izan zen.

## Bizitza 
Hélie Semur-en-Bronnaiskoaren aita Dalmace I.a Semurrekoa (edo Dalmas edo Damasko), Semur-en-Brionnaisko jaunaren, eta Aremburge Vergykoaren, Henrike I.a Borgoinakoaren alaba eta Hugo Kapetar erregearen iloba zen. Hélie Semurrena Hugo Clunykoa abadearen arreba ere izan zen (1024-1109), eta Hugo Chalongo konte-apezpikuaren iloba. Bere familia Autunois eta Charolaisen oso aberatsa zen.

## Ezkontza 
1033. urtean, Hélie Semur-en-Brionnaiskoa bere bigarren mailako lehengusu Robert I.a Borgoinakoarekin ezkondu zen.

Ondorengoak: 

* Hugo Borgoinakoa (1034 – 1058 edo 1059);
* Henri Borgoinakoa (1035 –1070 edo 1072);
* Konstantza Borgoinakoa (1036 –1092), Hugo II.a Chalongoarekin ezkondua (1078), eta 1081ean Alfontso VI.a Leongoarekin ezkondua (1040 – 1109); 
* Roberto Borgoinakoa (1040 – 1113);
* Simon Borgoinakoa (1044 – 1088).

1056 edo 1060 inguruan senarrak gaitzetsi egin zuen Ermengarda  Anjoukoarekin ezkontzeko.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Semur-en-Brionnais
## Kanpo estekak
Tomer Sisley

**Tomer Gazit** (), **Tomer Sisley** deitua (; Mendebaldeko Berlin, 1974ko abuztuaren 14a) franko-israeldar aktore eta umorista da, antzerkian, telebistan eta zineman aritutakoa. Nazioartean ezaguna egin da Largo Winch egokitzapen zinematografikoetan interpretatzeagatik, Jean Van Hamme egile belgikarrak eta Philippe Francq artista grafiko frantziarrak sortutako pertsonaia.

## Biografia 
Sisley familia judu batean jaio zen, Berlinen. Gurasoak Israelen jaio ziren, eta aitona-amonak Lituaniakoak eta Bielorrusiakoak (aitaren partez) eta Yemengoak (amaren partez) ziren. Gurasoak berak bost urte zituenean banandu egin ziren. Bederatzi urterekin Berlin utzi eta aitarekin bizi izan zen Frantziako hegoaldean. Hamabi urterekin, lau hizkuntza hitz egiten zituen (alemana, hebreera, frantsesa eta ingelesa). Bere aita zientzialaria zen industria dermatologikoan.

2003. urtean, Montrealgo *Just for Laughs Gags* jaialdian errebelazio saria irabazi zuen lehen komediante frantziarra izan zen. Jaialdia sortu zenetik, ingelesezko lan bat egiteko eskaini zioten lehen komiko frantsesa ere izan zen, eta horixe egin zuen.

## Filmografia 
### Zinema 
### Telebista 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Clan na Gael

**Clan na Gael**, , literalki "Gaelikoen Familia", irlandar errepublikar erakunde bat da.

1867ko ekainaren 20ean Jerome J. Collinsek New York hirian sortu zuen, eta Feniar Anaitasunaren ondorengoa izateaz gain Irlandar Anaitasun Errepublikarra erakundearen parekodea da.

XIX. eta XX. mendean jardun zuen nagusiki eta XXI. mendean nahiko murriztua gelditu da.
The Stalking Moon

***The Stalking Moon***, 1968ko Robert Mulligan estatubatuarrak zuzendutako western film bat da. T. V. Olsen idazlearen izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago. Gregory Peck, Eva Marie Saint, Robert Forster eta Noland Clay aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
1881, Mendebalde Urruna, Sam Varner (Gregory Peck), AEBetako Armadaren esploratzaile eskarmentuduna eta erretiratuak Sarah Carver (Eva Marie Saint) emakumea eta bere mutiko mestizoa haien etxera itzultzen lagunduko die, Armadaren koartel bateko presondegian gehienak emakumeak eta umeak diren preso apatxeen artean aurkituak izan baidira. Bidaian zehar, Salvaje (Nathaniel Narcisco) deritzon apatxea topo egingo dute, azken honek eskualdeko biztanle zuriak erasotuz apatxeen aurkako bidegabekeriak mendekatu nahi du.

## Aktoreak 
* Gregory Peck: Sam Varner
* Eva Marie Saint: Sarah Carver
* Robert Forster: Nick Tana
* Noland Clay: Mutikoa
* Russell Thorson: Ned
* Frank Silvera: Maiorra
* Lonny Chapman: Purdue
* Lou Frizzell: Tren geltoki arduraduna
* Henry Beckman: Rudabaugh sarjentua
* Charles Tyner: Dace
* Richard Bull: Doktorea
* Sandy Brown Wyeth: Rachel
* Joaquín Martínez: Julio
* Boyd "Red" Morgan: Shelby
* Nathaniel Narcisco: Salvaje
* James Olson: Zalduneriako ofiziala

## Kanpo loturak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Leila Sansur

**Leila Sansur**, **Leila Sansour** izenez ere ezaguna (Mosku, 1966ko otsailaren 16a), Sobietar Batasunean jaiotako palestinar zinema zuzendari eta ekoizlea da. *Open Bethlehem*-en sortzailea eta zuzendari exekutiboa da, Betleem hiriko bizitza eta ondarea sustatzeko eta babesteko sortutako gobernuz kanpoko fundazioa. Sansourrek Betleemgo pasaportea garatu zuen udalarekin eta Betleemgo gobernadorearekin elkarlanean. Benedikto XVI.a Aita Santua Betleemgo pasaportearen lehen onuraduna bihurtu zen 2005eko abenduan Mahmud Abbas presidente palestinarraren eskutik Betleemgo herritartasuna onartu zuenean.

## Biografia 
Sansour Palestinako antzinako familia katoliko batetik dator. Moskun jaio zen 1966ko otsailaren 16an, bere aitak, Antonek, Moskuko Estatuko Unibertsitatean matematika irakasten zuen. Sansour eta bere familia Betleem hirira joan ziren 1972an. Bere aita, Anton Sansour, Betleemgo Unibertsitatearen sortzaileetako bat izan zen, lehenago mintegi katoliko erromatarra izan zena.

Sansour zinema-zuzendaria da, eta *Jeremy Hardy vs. the Israeli Army* (2003) filma ekoitzi zuen, 2002an Belengo setioan Jeremy Hardy komiko britainiarrari eta haren tribulazioei jarraitzen diena. Telebistan hasi zen lanean, eta Al Jazeerarako *Cultural Portraits* (Kultura-erretratuak) seriea ekoitzi zuen. Bertan, arteetan, zientzian edo politikan ekarpen esanguratsua egin zuten arabiar ospetsuen profilak aurkeztu ziren.

Sansourrek Sorbonan, Moskuko Estatu Unibertsitatean eta Warwickeko Unibertsitatean ikasi zuen. Bere lanik berriena *Open Bethlehem* filma eta sentsibilizazio kanpaina da. Filma Erresuma Batuko jaialdietan proiektatu da eta 2016ko irailean Kanadan erakutsi zen, Montreal, Vancouver, Toronto eta Edmontonen proiektatuz. *Open Bethlehem* nazioarteko kanpaina bat da, Betleemekin konpromiso globala sustatzeko helburua duena, Ekialde Ertaineko hiri erreal eta garaikide gisa. Horretarako, Betleemi buruzko komunikazio-tresnen banaketa babesten du, nazioarteko interesa eta kontzientzia bultzatzeko, eta Betleemera bisitak sustatzen ditu, ezarritako turismo-operadore espezializatuen bidez. Betleemgo Pasaportea Programaren bidez hiriko enbaxadore sutsuen sare bat garatzeko ere lanean ari da kanpaina.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
* Leila Sansour Columbiako Unibertsitateko «Dreams of a nation» filmean
* Open Bethlehem kanpaina eta filma
David Valero Simón

**David Valero Simón** (Sant Vicente del Raspeig, Alacant,1977ko uztailaren 21a) espainiar zinemagilea da.

## Filmografia 
### Film luzeak 
*Enemigos (2025)
**Pakman* (2019)
**El Arca de Noé* (2014)
**Linko* (2014)
**Los Increíbles* (2012), dokumentala

### Film laburrak 
**Tiempo* (2023)
**La historia interminable* (2023)
**Space Frankie* (2021)
**Identity* (2020)

**Orquesta Los Bengalas* (2019)
**Scratch* (2017)

**Los Supermartínez* (2011)
**La apuesta* (2011)
**La laguna del monstruo* (2009)

* *Niños que nunca existieron* (2007)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Schöneberg

**Schöneberg** ( ahoskatua) Alemaniako Berlin hiriburuan dagoen auzo bat da, Tempelhof-Schöneberg barrutian.

Nollendorfplatz inguruko plaza Berlingo gay-eszenaren zentroa izan zen jada Weimarko Errepublikaren garaian. 

## Historia 
Toponimoa Otto III.a Brandenburgoko margraveak emandako 1264ko agiri batean dokumentatu zuten lehen aldiz. 1751n, Bohemiako ehuleek Neu-Schöneberg sortu zuten, Böhmisch-Schöneberg ere deitua, iparraldeko Hauptstraßen zehar. 1760ko urriaren 7ko Zazpi Urteko Gerran, Schöneberg eta bere herriko eliza erabat suntsituta geratu ziren sute baten ondorioz, habsburgotar eta errusiar tropek elkarrekin Berlinen aurka egindako erasoaren ondorioz.

Bai Alt-Schöneberg eta bai Neu-Schöneberg industrializazioan garatutako eremu batean zeuden, eta Hobrecht-Planeko kale sare batean sartuta, arkitekturaz Wilhelmine Eraztuna bezala ezagutzen zen eremu batean. Bi herriak ez ziren elkartu entitate bakar gisa 1874ra arte eta hiri-pribilegioak jaso zituzten 1898an. Hurrengo urtean, Teltowko *kreis*etik independizatu zen, eta prusiar *stadtkreis* (hiri independentea) bihurtu zen. Nekazari ohi askok dirutza irabazi zuten beren akreak Berlingo nekazal enpresei salduz, eta luxuzko etxeak eraiki zituzten Hauptstraßen. Rathaus Schöneberg udaletxea 1914an amaitu zuten. 1920an, Schöneberg Berlin Handiaren zati bihurtu zen. Bigarren Mundu Gerraren ondoren, Rathaus Mendebaldeko Berlingo udaletxea izan zen 1991ra arte, Berlingo Hiri Bateratuaren administrazioa Rotes Rathausera (Mitten dagoena) itzuli zenean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tempelhof

**Tempelhof** ( ahoskatua) Alemaniako Berlin hiriburuan dagoen auzo bat da, Tempelhof-Schöneberg barrutian.

Tempelhof aireportu zaharraren egoitza da, munduko lehen aireportu komertzialetako bat. Antzinako aireportuak eta inguruneak egun Tempelhofer Feld izeneko parke bat dira, eta, beraz, munduko hiri barruko eremu zabalik handiena da.

Tempelhof hiria Berlingo hego-erdialdean dago. 2001eko Berlingo erreforma administratiboaren aurretik, Tempelhof ingurua, Mariendorf, Marienfelde eta Lichtenrade herriekin batera, bere barruti propioa zen, Tempelhof ere deitua. XIII. mendearen hasieran *Ostsiedlung* garaian sortutako Teltow ordokiko herrixka historikoetatik sortu ziren.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Xustás (Cospeito)

**Santiago de Xustás**, Espainiako ipar-mendebaldeko Cospeito udalerrian dagoen parrokia bat da, Galizia erkidegoko Lugoko probintzian.

2019an 234 biztanle zituen.
Djúpavík

**Djúpavík**, Islandiako ipar-mendebaldeko kostaldean dagoen herri bat da, Vestfirðir eskualdeko Árneshreppur udalerrian. Hurbilen dagoen Hólmavík herritik 70 kilometora dago, Ísafjörður udalerritik 280 kilometrora eta Reykjavik hiriburutik 340 kilometrora.

## Euskal baleazaleei buruzko museoa 
Herri honetan 2025 urteaz geroztik euskal baleazaleei buruzko Baskasetur museoa dago.
Charlottenburg

**Charlottenburg** ( ahoskatua) Alemaniako Berlin hiriburuan dagoen auzo bat da, Charlottenburg-Wilmersdorf barrutian.

## Historia 
Charlottenburg 1705ean sortutako hiri independente bat izan zen, Berlindik mendebaldera geratzen zena, harik eta *Groß-Berlin*en (Berlin Handia) sartu eta auzo bihurtu zen arte. Sofia Karlota Hannoverkoa erregina ezkontideari zor dio izena.

Gerra Hotzaren garaian, Mendebaldeko Berlingo erdigunea izan zen; Berlin Zoologischer Garten geltokia zatitutako hiriaren erdi horretako geltoki nagusi bihurtu zen, eta auzoak kultura- eta merkataritza-eraikin ugari eskaini zituen. Alemaniaren bateratzearen ondoren, auzoak garrantzia galdu zuen Berlin-Mitteren mesedetan. Hala ere, Berlingo mendebaldea da oraindik erosketa eta eskaintza kulturalerako gune nagusia.

2001eko Berlingo erreforma administratiboaren ondoren, Wilmersdorfekin bat egin zuen Charlottenburg-Wilmersdorf izeneko auzo berri bateko barruti bat egiteko. Geroago, 2004an, auzo berriko barrutiak berrantolatu egin ziren, Charlottenburg zaharra Westend, Charlottenburg-Nord eta Charlottenburg barrutietan banatuz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Wilmersdorf

**Wilmersdorf** ( ahoskatua) Alemaniako Berlin hiriburuan dagoen auzo bat da, Charlottenburg-Wilmersdorf barrutian.

## Historia 
Berlindik gertuko herrixka 1293an aipatu zuten lehen aldiz Wilmerstorff bezala, ziurrenik Ostsiedlung garaian sortua. 1850eko hamarkadatik aurrera, Deutsch-Wilmersdorf bizitegi-eremu trinko eta aberats gisa garatu zen, 1920an Berlin Handiaren zati bihurtu zena. Wilmersdorfeko barruti zaharrean Halensee, Schmargendorf eta Grunewald udalerriak zeuden.

Weimarko Errepublikaren garaian, Wilmersdorf artistentzako eta intelektualentzako bizitegi-gune ezaguna izan zen.

2001eko Berlingo erreforma administratiboaren ondoren, Charlottenburgekin bat egin zuen Charlottenburg-Wilmersdorf izeneko auzo berri bateko barruti bat egiteko.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Destroy ibilbidea

**Destroy ibilbidea**, , hedabideetan **Bakailaoaren ibilbidea**, , Espainiako *clubbing* mugimendu handiena eta *valentziar movidaren* ondorengoa izan zen. Garaiko Espainia osoko gaueko giroan eta gazte kulturan eragin eta oihartzun handia izan zuen.

Honetan, musika elektroniko minimalista, techno eta Hip hop musika entzun eta dantzatzen zen eta askok gaupada nahiz egun ugariz parrandan egoteko drogak kontsumitzen zituzten, beteziki Tripi pilulak. Ibilbide honetan entzuten zen musika motari herri hizkeraz **Bakailoa**, , zeritzaion.

1980ko hamarkadaren hastapenean hasi eta 1990eko hamarkadaren erdirarte gertatu zen gazte musika eta kultur mugimendua izan zen. Valentzia hirigunean sortu zen, bereziki El Saler pedaniako CV-500 errepidean zeuden diskoteketan, horien artean Barraca, Spook Factory, Chocolate, Espiral, NOD, Puzzle eta ACTV nabarmenduz, denboraldi guzti horretan kasik atsedenik gabe astebururo irekiz.
Zehlendorf (Berlin)

**Zehlendorf** ( ahoskatua) Alemaniako Berlin hiriburuan dagoen auzo bat da, Steglitz-Zehlendorf barrutian.

Berlingo 2001eko erreforma administratiboaren aurretik, Zehlendorf barruti bat zen bere eskubidez, Zehlendorfek, Wannseek, Nikolasseek eta Dahlemek osatua. Zehlendorfek Berlingo natura-eremu nabarmenduenetako batzuk ditu, besteak beste, Grunewald oihanaren zati batzuk eta Schlachtensee, Krumme Lanke eta Waldsee aintzirak. Gainera, bizitegi-auzo handiak ditu, batzuk kale harriztatuak eta 100 urte baino gehiago dituzten eraikinak dituztenak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Wedding (Berlin)

**Wedding** (,  ahoskatua) Alemaniako Berlin hiriburuan dagoen auzo bat da, Mitte barrutian.

Barruti bereizia izan zen ipar-mendebaldeko hirian, Berlingo 2001eko erreforma administratiboan Tiergarten eta Mitterekin fusionatu zuten arte. Aldi berean, Wedding barruti zaharraren ekialdeko erdia -Reinickendorfer Straßeko beste aldekoa- Gesundbrunnen herri berri gisa banandu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Manuel Blanco Chivite

**Manuel Blanco Chivite** (Donostia, 1945eko otsailaren 4a) gipuzkoar kazetari eta editorea da, frankismoaren kontrako borrokalaria izandakoa.

## Biografia 
Kazetaritza ikasi zuen Madrilen, eta bertan ezkondu eta bi alaba izan zituen. Aldizkari ekonomikoetan idazten zuen eta PCE m-lean militatzen zuen ikasle zen garaitik. 1970eko abenduan atxilotu eta torturatu zuten, Burgosko prozesuaren aurkako manifestazioetan parte hartu zuenean; 1973ko abuztuan berriro atxilotu zuten, eta behin-behinean aske utzi zuten. Orduan, PCE m-l-ko Madrilgo probintzia-burua zen, eta FRAPeko koordinatzailea Madrilen.

## Lanak 
* *Notas de prisión* (1977), Ed. Alcaná Libros, Madril, 
* *De matar y de morir* (1988) Ed. La Primitiva Casa Roja, Madril, 
* *Operación Mendi* (1991), Txalaparta argitaletxea, Tutera, 
* *Los comunicados del lobo* (1993), Ed. Vosa. 
* *Carvalho* (1997), Ed. Vosa, Madril. 
* *Para hundir la moral a cualquiera* (1999) Ed. Vosa, Madril. 
* *Incorrecciones sexuales* (2000), Ed. Vosa, Madril. 
* *Prótesis 01. Especial James Bond* (2007), Ed. Diabolo, Madril. 
* *La llegada de Ariadna: una carrera de 39 semanas y 3 días* (2010), Ed. El Garaje, Madril. 
* *Parejas sangrientas y otras historias aún peores* (2012), Ed. El Garaje, Madril. 
* *Fuera del rebaño no hay salvación* (2014), Ed. El Garaje, Madril. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bertziar Hizkuntzaren Xarmenta Elkartea

**Bertziar Hizkuntzaren Xarmenta Elkartea**, , Espainiako Bierzo eskualdean galiziera defendatzea, babestea eta sustatzea helburu duen kultur elkartea da, Gaztela eta Leon erkidegoko Leongo probintzian.

## Elkartea 
2005ean Bierzoko galiziera ikasle eta irakasleek sortu eta beste erakunde eta lanbideetako jendea batu zitzaien. 

Izenak Bierzoko ardogintza kulturari sipamen egiten dio, xarmenta hitza galizieraz aihen multzoa baita.

## Xarmenta Saria 
Urtero, Ponferradako Bergidum antzokian, Xarmenta Saria banatzen ditu, honekin Bierzon galizierari babesa eta bultzada eman dieten pertsona edo erakundeak sarituz.

## Kanpo estekak
Steglitz

**Steglitz** ( ahoskatua) Alemaniako Berlin hiriburuan dagoen auzo bat da, Steglitz-Zehlendorf barrutian.

## Historia 
Henrike Steglitzekoa zalduna 1197an balentria baten ondoren lehen aldiz aipatu zuten. 1375ean Steglitz hiribildua lehen aldiz Karlos IV.a enperadorearen, aldi berean Brandeburgoko Hautesleen gobernadore ere zena, *landbuch*ean izendatua zuten.

1792an, Prusiaren garaiko errepide zolatuak zituen lehen herria izan zen. Errepide berria zela eta, herri txiki bati mesede egin zion Imperial Reichsstraße 1 (egungo Bundesstraße 1) autobideak, Erdi Aroan beste ibilbide batzuekin lotzen zuena. Errepide zaharrak Alemaniako mendebaldeko muturra zeharkatzen zuen Akisgrandik eta Koloniatik Berlineraino, Ekialdeko Prusiako Königsberg ailegatzeko.

1838an, Prusiako trenbideen Stammbahn trenbidea eraikitzeko gune estrategikoa izan zen hiria, eta Prusiako lehen linea izan zen Berlin Potsdamekin lotzen. 1850ean, Steglitz linearen eta burdinbideen tartean zegoen.

Berlingo hego-mendebaldeko periferiak goia jo zuen XIX. mendearen bigarren erdialdean, Lichterfelde eta Dahlem auzoetan luxuzko bizitegi-guneak eraiki zituztenean. Lichterfeldeko mendebaldea eta ekialdea Johann von Carstenn enpresariak eraiki zituen, eta *Villekolonien* izena eman zitzaien: etxetzarrek edo jauretxeek osatutako asentamenduak. Südendeko ekialdean 1873an sortu zen. Hiria merkataritza-gune gisa hazten hasi zen Schloßstrasen zehar, eta Lichterfelde eta Dahlem auzoei onura ekonomikoa ekarri zien. 1901ean, Wandervogel (Boy Scouten baliokidea) lehen gazte-taldea sortu zen udaletxeko sotoan.

1920an Berlin hirian sartu zen inguruko auzoekin batera. 1920tik 2000. urtera, IX. barrutia (Bezirk Steglitz) izena hartu zuen. 1945eko Bigarren Mundu Gerraren amaieratik 1990eko alemaniar bateratzera arte, hiria estatubatuarren kontrolpean egon zen. 2001ean, erreforma administratibo bat egin zen, eta Berlingo hego-mendebaldeko eremua Steglitz-Zehlendorf izeneko auzo berri batean batu zen; auzoa, gaur egun, hamabi barrutietako bizitegi-barruti industrializatuena da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Peñalba de Santiago

**Peñalba de Santiago**, Espainiako Ponferrada udalerrian dagoen herri eta pedania bat da, Gaztela eta Leon erkidegoko Leongo probintzian.

2021ean 15 biztanle zituen.

## Toki interesgarriak 
* Donejakue eliza: X. mendeko eraikina.
Jacob Seisenegger

**Jacob Seisenegger** (1505 - 1567) Austriako margolaria izan zen, Karlos V.aren zerbitzura. Gorputz osoko bere erretratuak ospetsuak izan ziren. Hainbat artistek, Tizianok eta François Clouetek kasu, berak sortutako modelo hori erabili zuten. *Karlos V.a enperadorearen erretratua mastin batekin* (1532), gaur egun Vienako Artearen Historiaren Museoan dago.

## Biografia 
Seisenegger margolariaren lehen aipamena 1530ekoa da, Augsburgoko Dietan, non Karlos V.ak Augsburgoko Aitorpena debekatu zuen, luteranismoaren sorrerako testua. Garai hartan, Fernando artxidukeak Karlos V.a enperadorearen erretratu bat enkargatu zion Seiseneggerri.

Europa erdialdeko hainbat hiritan margolari ibiltari gisa karrera egin ondoren, Vienan finkatu zen 1549an. Gorteko margolari izendatu zuten, eta, ondoren, Erromatarren errege berriak, Fernando I.ak, goratu zuen, Germaniako Erromatar Inperio Santuaren enperadore hautatu ondoren. 

Linzera erretiratu zen 1561ean, eta han, ia itsu, 1567an hil zen.

## Iruditegia 

Tizian 081.jpg|Tizianok 1533an egindako kopia Pradoko museoa, Madril. 
Thomas Wentworth by van Dyck.jpg|Thomas Wentworthen erretratua Antoon van Dyckek egina, 1639 inguruan.
Angelo Bronzino - Portrait of Guidobaldo della Rovere.jpg|Guidobaldo II della RovereAgnolo Bronzinok egindako erretratua, 1532.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Oka Ichinosuke

**Oka Ichinosuke** baroia (japonieraz: 岡 市之助) Japoniako Armada Inperialeko teniente jenerala eta Lehen Mundu Gerran Armada Ministroa izan zen.

## Biografia 
Oka Hagin jaio zen, Chōshū domeinuan (gaur egun Yamaguchi prefektura), Mori klaneko samurai morroi baten bigarren semea. Osakako Atzerriko Hizkuntzen Eskolan graduatu zen, eta ondoren Japoniako Armada Inperialeko Akademiako 4. promozioa 1881ean, eta Armadako Estatu Nagusiko Eskolako 4. promozioa 1888an.

Okak IJA 8. Infanteria Brigadako komandanteorde gisa aritu zen, eta ondoren IJA 20. Infanteria Erregimentuko taldeburu gisa. Lehen Txina-Japonia Gerran, IJA 1. Dibisioko langile izan zen, eta gatazka horretan borroka-operaziorik gogorrenetan parte hartu zuen.

Gerra ostean, Okak administrazio eta langile kargu ugari izan zituen Japoniako Armada Inperialeko Estatu Nagusian. Errusia-Japonia Gerran, Gai Militarren Departamentuko buruordea zen. Oka mailaz igo zuten. 1905ean jeneral nagusi izendatu zuten. Ondoren, IJA 27. Infanteria Brigada eta IJA 29. Infanteria Brigada zuzendu zituen, 1912ko otsailean teniente jeneral izendatu aurretik, eta 1913an IJA 3. Dibisioko komandante.

1914ko apirilean, Oka Armada Ministro bihurtu zen Ōkuma Shigenobu lehen ministroaren agindupean. Bere agintaldian, irmo mantendu zen Korearako bi infanteria dibisio berri sortzeko Armadaren aurrekontua handitzeko eskaeretan, eta Wakatsuki Reijiro Finantza ministroaren argudioak gogor ukatu zituen, gastu militar neurrigabeak nazioa porrot egiten ari zela esanez. Bestalde, Okak ustekabean Yamagata Aritomo bere tutorearen aurka egin zuen gai politiko askotan, Okuma Shigenobu eta Kato Takaakiren alde eginez Rikken Seiyūkairen aurka.

1916ko martxoan dimisioa eman zuen osasun arazoak zirela eta, eta baroi (*danshaku*) titulua eman zioten kazoku noblezia sistemaren arabera, urte bereko uztailean hil baino lehen. urtea.

## Kargu politiko
Francisco Expedito Lopes

**Francisco Expedito Lopes** (Sobral, 1914ko uztailaren 8a – Garanhuns, 1957ko uztailaren 2a) brasildar elizgizon katolikoa izan zen. 1948tik 1954ra Oeirasko apezpikua izan zen eta 1954tik 1957ra Garanhunsko apezpikua.

## Bizitza 
Sobralgo Sítio Jerusalémen jaio zen, Ceará estatuan, Edésio Pereira Lopes harginaren eta Noeme (edo Noêmia) Cordeiro de Araújo jostunaren seme izanik. Zortzi anai-arreba izan zituen: Josa, Ana Suzete, João, Eurico, Cleomar, Zélia, Maria Ildecé eta Teresinha. 1927an apaizgaitegi txikian sartu zen. 1932an Fortalezara joan zen ikasketak jarraitzera eta 1936an Erromako Pontifize Unibertsitate Gregorianora. 1938ko urriaren 30ean apaiztu zen eta biharamunean lehen meza eman zuen San Kalistoren katakonbetan. 1941eko uztailean Zuzenbide Kanonikoko doktoretza lortu zuen Pontifize Unibertsitate Gregorianoan. Urte bereko urriaren 2an jaioterrira itzuli zen eta han apezpikuaren idazkari, apaizgaitegiko irakasle eta Santa Ana ikastetxeko kapilau gisa aritu zen.

1957ko uztailaren 1eko arratxaldean, Hosana de Siqueira e Silva apaizak hiru aldiz tiro egin zion errebolber batekin. Garanhunsko ospitalean ingresatu eta larri zaurituta, Lopes apezpikua hil zen uztailaren 2ko goizean.

## Ondorengotza apostolikoa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
May Odeh

**May Odeh** (Birzeit, Palestina, 1981) palestinar zinemagile eta ekoizlea da. El Gounako Zinema Jaialdian urteko Talentuaren Variety saria jaso zuen lehen emakumea da.

## Ibilbidea 
Birzeit-en jaio zen, Palestinan, 1981ean. Birzeiteko Unibertsitatean Telebista eta Irrati Ikasketetan lizentziatu zen eta Zinema eta Ekoizpenean masterra lortu zuen Lillehammerreko Unibertsitatean (Norvegian). Hainbat dokumental zuzendu zituen, tartean «Gaza by Her» 2017an. 

*Odeh Films* bere ekoiztetxea sortu zuen Ramalan. Ekoizle gisa, haren lehen film luzea «200 metro» izan zen, Ameen Nayfeh zuzendariaren *opera prima*, Ali Suliman protagonista zuena eta zazpi urte behar izan zituena osatzeko. Filma Veneziako Nazioarteko Zinemaldian estreinatu zen, eta hainbat sari jaso zituen, besteak beste, Veneziako BNL publikoaren saria eta El Gounako Zinemaldian zuzendari onenaren Mena Massoud saria.

Gainera, Gazako Zerrendan egindako zinema-jaialdi bakarraren antolatzailea izan zen, Red Carpet Film Festival izenekoa, baita Mobile Cine proiektuarena ere, Zisjordaniako C Zonako herrietan filmak proiektatzen zituen proiektuarena.

## Aintzatespenak 
* 2020an, Ekialde Ertaineko eta Afrika Iparraldeko Talentuaren Variety Saria jaso zuen Egiptoko El Gounako Zinemaldian. Sari hori jaso zuen lehen ekoizpen-etxea eta lehen emakumea izan zen Odeh.

## Filmografia 
* *Searching for Napoleon* (2006)
* *Diaries* (2011)
* *Izriqaq* (2013)
* *ROSHMIA* (2014)
* *Drawing for Better Dreams* (2015)
* *Gaza by Her* (2017)
* *The Crossing* (2017)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Katsura Tarōren hirugarren gobernua

**Katsura Tarōren hirugarren gobernua** (1912–1913) laburra izan zen, gatazkaz betea, eta inflexio-puntu bat markatu zuen Japonia modernoaren historia politikoan. "Taishō Krisia" edo "Taishō Gertakariaren Krisia" izeneko krisi instituzional baten gailurra ere markatu zuen, eta horrek parlamentuko boterearen hazkundea eta oligarka tradizionalen (*genrō*) autoritatearen gainbehera nabarmendu zituen.

## Testuinguru historikoa 
* Katsura Tarō eragin handiko politikari eta ofizial militar japoniarra izan zen, Enperadorearen eta zirkulu militarren babes handia zuena. Bi aldiz izan zen lehen ministro (1901–1906 eta 1908–1911).

* 1912ko abenduan, Saionji Kinmochi lehen ministroak dimisioa eman zuen militarrekin aurrekontu-desadostasunengatik, baliabide gehiago eskatzen baitzituen.

* Katsura berriro deitu zuten gobernua osatzeko, genrōaren gomendioari jarraituz eta Enperadorearen babesarekin.

## Hirugarren gobernuaren gertaera nagusiak (1912ko abendua - 1913ko otsaila) 
1. Parlamentuko eta herritarren oposizioa

* Bere izendapena oso gaizki hartu zuten Dietak (Parlamentuak) eta publiko orokorrak, genrōak herriaren babesik gabeko gobernu bat ezartzeko maniobra bat zirudielako.

* Oposizioko indar nagusia Rikken Seiyūkai alderdia izan zen, Ozaki Yukio eta Inukai Tsuyoshik zuzenduta.

2. Gobernu Konstituzionala Defendatzeko Mugimendua (japonieraz: 護憲運動, *Goken Undō*)

* Kanpaina masibo bat abiarazi zen gobernu konstituzionalaren alde, lehen ministroa parlamentuaren babesa zuen figura bat izatea eskatuz, eta ez enperadoreak edo genrōak izendatua soilik.

* Alderdi politikoek, intelektualek, kazetariek eta herritarrek parte hartu zuten. Manifestazioak eta artikulu kritikoak agertu ziren prentsan.

3. Katsuraren dimisioa

* Presio politikoa hain zen handia, ezen Katsurak kargua hartu eta bi hilabetera dimisioa eman baitzuen, 1913ko otsailaren 20an.

* Bere erorketa parlamentarismoaren garaipentzat eta sistema oligarkiko zaharraren gainbeheraren ikurtzat hartu zen.

## Garrantzi historikoa 
* Genrō nagusitasunaren amaiera: Katsuraren hirugarren gobernuak genrōak politika itzaletik kontrolatzen zuen aroaren amaieraren hasiera markatu zuen.

* Parlamentarismoaren aurrerapena: Une honetatik aurrera, ohikoagoa bihurtu zen lehen ministroak Dietako gehiengo alderdietatik etortzea.

* Meiji sistemaren krisia: Meiji aroan sortutako sistema politikoaren eta gero eta gizarte modernoago eta parte-hartzaileago baten eskaeren arteko tentsioak agerian utzi zituen.

## Kabinetea 
## Kanpo estekak
Donejakue eliza (Vilafranca do Bierzo)

**Donejakue eliza**, Espainiako Bierzo eskualdeko Vilafranca do Bierzo udalerrian dagoen eliza bat da, Gaztela eta Leon erkidegoko Leongo probintzian. Donejakueri sagaratua dago.

1186an erromaniko estiloaz eraiki zen.
Donejakue eliza (Peñalba de Santiago)

**Donejakue eliza**, Espainiako Ponferrada udalerriko Peñalba de Santiago herrian dagoen eliza bat da, Gaztela eta Leon erkidegoko Leongo probintzian. Donejakue Nagusiari sagaratua dago.

X. mendearen lehen erdian Ramiro II.a Leongoaren erregealdian eraiki zen eta mozarabiar artearen adibidea da.
Salwa Abu Libdeh

**Salwa Abu Libdeh** (Jerusalem, 1966) palestinar kazetari eta dokumentalgilea da. 100 Emakume (BBC) zerrendan sartu zuten 2013an.

## Ibilbidea 
Salwa Abu Libdeh Jerusalemen jaio zen 1966an. Bere familia Jaffakoa da jatorriz, baina 1948an Jerusalemera joan ziren bizitzera. Arabiar literatura ikasi zuen Beiruteko Arabiar Unibertsitatean, urrunetik. 

Unibertsitatean zebilela, *Al Fajr* izeneko egunkari batean lan egin zuen Abu Libdehek. Bere enpresak *Deutsche Welle*-rekin kolaboratu zuen, eta telebistako kazetaritzan prestakuntza jaso zuen. Ondoren, tokiko ikuskizunak eta irratsaioak aurkeztu zituen *Palestinako Irrati Hedapenerako* Korporazioan (PBC), bertako zuzendaritzan ere jardun zuen.

*Qatar TV* eta *Bahrain TVn* ere lan egin du. Palestinarren eta israeldarren eguneroko bizitzari buruzko dokumental ugari sortu ditu. UNESCOrekin elkarlanean aritu zen *On The Road to Dialogue* dokumentala ekoizteko 2004an. *BBC Media Action* elkartearekin ere lan egin zuen, eta PBCrekin batera *Voices from Palestina* programa sortu zuen 2012an.

Abu Libdeh 1987an ezkondu zen, sei seme-alaba ditu eta musulmana da.

## Aintzatespenak 
* BBCko 100 emakumeen artean izendatu zuten 2013an, BBCk bildutako emakume inspiratzaile eta eraginkorrei buruzko zerrendan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Donostiako Zinemaldia 2025

**Donostiako Zinemaldiaren 73. edizioa** 2025eko irailaren 19tik 27ra ospatu zen Gipuzkoako hiriburuan. 

## Epamahaia 
; Sail Ofiziala
* Juan Antonio Bayona, zuzendaria, ekoizlea eta gidoigilea, Espainia (epaimahaiburua)
* Laura Carreira, zuzendaria, Portugal
* Gia Coppola, zuzendaria, gidoigilea, aktorea eta ekoizlea, AEB
* Zhou Dongyu, aktorea, Txina
* Lali Espósito, aktorea eta abeslaria, Argentina
* Mark Strong, aktorea, Erresuma Batua
* Anne-Dominique Toussaint, ekoizlea eta aktorea, Frantzia

## Sari ofizialak 
2025ean emandako sariak:
* Filmik onenaren Urrezko Maskorra: *Los domingos* (Alauda Ruiz de Azúa).
* Zuzendaririk onenaren Zilarrezko Maskorra: Joachim Lafosse (*Six jours ce printemps-là*)
* Epaimahaiaren Sari Berezia: *Historias del buen valle* (Jose Luis Guerin).
* Aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Jose Ramon Soroiz (*Maspalomas*) eta Zhao Xiaohong (*Jianyu laide mama*), *ex aequo*
* Taldeko aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Camila Plaate (*Belén*)
* Gidoi onena: Joachim Lafosse, Chloe Duponchelle eta Paul Ismael (*Six jours ce printemps-là*)
* Argazki onena: Pau Esteve (*Los tigres*)
* Kutxabank-Zuzendari Berriak saria: *Vaegtloes* (Emilie Thalund)
* Horizontes Latinos saria: *Un poeta* (Simón Mesa Soto)
* Otra mirada saria: *Las corrientes* (Milagros Mumenthaler)
* Culinary Zinema: *Mam* (Nan Feix)
* Irizar saria: *Los domingos* (Alauda Ruiz de Azúaa)
* Donostia Hiria Publikoaren saria: *The Voice of Hind Rajab* (Kaouther Ben Hania)
* Donostia Hiria Publikoaren saria Europako film onenari: *Amélie et la Métaphysique des tubes* (Mailys Vallade)
* Zabaltegi-Tabakalera saria: *La tour de glace* (Lucile Hadžihalilović)

## Zinemira Saria 
Zinemira Saria euskal zinemagintzako pertsona nabarmen baten ibilbidea saritzeko ematen da.
* Telmo Esnal eta Asier Altuna.

## 2025eko Donostia Sariak 
* Esther García Rodríguez
* Jennifer Lawrence

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Donostiako Zinemaldiaren webgune ofiziala.
* Zinemaldiaren kartelak.
Ramon Pellicer

**Ramón Pellicer Colilla** (1960ko azaroaren 4a, Bartzelona, Katalunia) kataluniar kazetari, telebista aurkezle eta irrati esatari bat da. 1987-1993 artean Julia Otero galiziar kazetariaren bikotekidea izan zen.

TV3 eta TVE1n albistegi aurkezle izan da, bai eta RAC1 irratian esatari ete.
Marc Giró

**Marc Giró Costa** (1974ko irailaren 18a, Bartzelona, Katalunia), kataluniar kazetari eta telebista aurkezle bat da.

## Ibilbidea 
Bartzelonako Unibertsitatean artearen historian lizentziatu zen. Hamazazpi urtez Marie Claire moda aldizkariaren editatzailea izan zen.

### Telebista 
TV3 kateko *Està passant* eta *Divendres* saioetan kolaboratzailea izan da, baita Atresmedia hedabide taldeko  *En el aire* (La Sexta, 2013), *Espejo público* (Antena 3) eta *Zapeando* (La Sexta, 2019) saioetan ere. Telecinco kateko *Rocío, contar la verdad para seguir viva* (2021) saioko debateetan ere parte hartu zuen.

2024tik La 2 kateko *Late Xou con Marc Giró* saioa aurkezten du, 2025ean La 1 katera pasatua.

### Irratia 
2021-2022 arteko urtezartean RAC1 irratian eta Vicens Etxetik urteberri kanpaikadak aurkeztu zituen.

2019tik RAC1n *Vostè* irratsaioa aurkezten du.

## Idazlanak 
* *Manual de bones pràctiques. Com sobreviure en societat al segle XXI*, 2017, L'Albí
* *Pijos. Qui són, què fan i on trobar-los*, 2021, Univers
* *Encara més pijos, Guia pràctica. Qui són, què fan, on trobar-los*, 2022, Univers
Eneko Astigarraga (argipena)

**Eneko Astigarraga** honako pertsona hauek izan daitezke:
* Eneko Astigarraga Arakistain Codesyntax enpresako gerentea eta aditua prospektiban;
* Eneko Astigarraga Alkorta futbolista;
Carlos Álvarez

**Carlos Álvarez** (1956ko irailaren 12a) atleta da. Kuba ordezkatu zuen 1976ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Samuel Anderson

**Samuel Aurelio Andersón Schweyer** (1929ko irailaren 25a - 2012ko abuztuaren 18a) atleta zen. Kuba ordezkatu zuen 1952ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Konstantinos Konstantopoulos

**Konstantinos Konstantopoulos** (; Tripoli, 1832 – Atenas, 1910eko azaroaren 11) greziar politikaria izan zen. Greziako lehen ministroa izan zen 1892ko otsailetik ekainera.

Bere jarduera politikoaren hasiera Oto Greziakoa erregearen erregealdian izan zen, eta Patrasko alkate eta Akaia eta Elideko prefekturetako gobernadore izan zen.

Ondoren, Alderdi Nazionalistaren zerrendetan diputatu hautatu zuten, eta 1890ean parlamentuko presidente izendatu zuten. 1892ko otsailean Jurgi I.a Greziakoa erregeak Theodoros Diligiannis lehen ministroaren dimisioa eskatu zuen, hauteskundeak deitu zituen eta Konstantopoulos lehen ministro izendatu zuen. Honek bere alderdia zuzendu zuen 1892ko maiatzeko hauteskundeetan, garailea Charilaos Trikoupis izan zelarik.

Konstantopoulosek politikan jardun zuen diputatu gisa 1904ra arte.
Hong Taiji

**Hong Taiji** edo **Abahai** (Fu Ala, Mantxuria, 1592ko azaroaren 28a – Mantxuria, 1643ko irailaren 21a) Ondorengo Jing dinastiaren azken khan eta Qing dinastiaren enperadore fundatzailea izan zen.

Bere aita Nuhacik sortutako inperioa sendotu eta Ming inperioa konkistatzeko oinarriak jartzearen arduraduna izan zen, lortu aurretik hil zen arren. Barne Mongolia eta Mantxuria konkistatu zituen, eta Korea inbaditu eta zerga-estatu bihurtu zuen.
Anna Vilenskaia

**Anna Vladimirovna Vilenskaia** (; San Petersburgo, 1998ko urtarrilaren 31) errusiar musikologo eta musikagilea da, Musika Areto Irekia proiektuaren sortzailea.

## Bizitza 
Anna Vilenskaia San Petersburgon jaio zen, eta bertan graduatu zen Nikolai Rimski-Korsakov Musika Eskolako teoria eta konposizio sailean eta San Petersburgoko Musika Kontserbatorioko konposizio eta zuzendaritza sailean. Staccato musika eskolan irakatsi du. Belaunaldi berriko musikologoa da, musika emozioen bidez azaltzen duena.

Musika Areto Irekia irabazteko asmorik gabeko proiektua sortu du YouTuben, musika klasikoa sustatzeko asmoz. 2021ean, Warner Music Russiarekin elkarlanean, Wow TV katean *Theory of the Big Banger* YouTubeko saioa abiarazi zuen, non musika arrakastatsuen formula aztertzen duen musikariekin egindako elkarrizketen bidez.

Errusiak Ukraina inbaditu ondoren, Vilenskaia Tbilisira joan zen bizitzera eta Errusiako propaganda musika aztertzen hasi zen (bereziki, Xaman abeslariarena).

2024ko elkarrizketa batean aipatu zuen pertsona autista zela.  

## Sariak eta izendapenak 
* 2018: Znanie saria
* 2022: Forbes Russia 30 Under 30

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Seriazio

**Seriazioa** seriatzeko gaitasuna edo metodoa da; hau da, serie desberdinak sortzeko ahalmena edp prozsesu kognitiboa. Serie bat haien artean erlazio bat daukaten elementuak elkartzean sortzen da, segida baten arabera antolatuta. Seriazioa serie horiek elkartzeko buruko funtsezko operazioa da, haurtzaroan garatzen da eta zenbakien ulerkeraren aurrean gertatzen da. Prosezu bezala, seriazioa elementuak konparatzen, erlazionatzen eta ordentzen datza, haien arteko ezberdintasunak kontuan hartuz.

## Arkeologian 
Seriazioa teknika bat da, artefaktu-multzoak segida batean ordenatzen dituena, multzoak sortuz, eta segida hori gero aplikatzen da denborazko antolamendua zehazteko. Kultura-tradizio bereko objektuak izan behar dute, funtzio berekoak, eta lortzen den serieak balio kronologiko erlatibo bat izango du, estratigrafiarekin edo datazio absolutuekin alderatu behar dena.

Adibide ezaguna eta asko landu dena, Antzinako Greziako zeramika margotuaren da. Badakigu, atzealde gorria (pintatu gabea) eta irudi beltzak zituzten ontziak, atzealde beltza eta irudi gorriak (pintatu gabeak) zituzten ontziak baino zaharragoak direla. Hori bi osagietako seriazio oso orokor bat da. Hortik aurrera datu ontzien ezaugarri zehatzagoak aztartzen dira seriazio konplexuagoak sortzeko. Ezaugarriak batzuk asko alda zitekeen denboran zehar: ontzien forma, marrazten ziren gaiak, marrazten ziren motibo geometrikoak, irudien estiloa.... 

## Seriazio mota bi 
* **Testuinguru-seriazioa**: artefaktu-estiloen iraupenaren arabera.
* **Maiztasun-seriazioa**: zeramika-estilo baten ugaritasunean edo maiztasun proportzionalean izandako aldaketak.

Estratigrafiak, geruzen kokapenean oinarrituz, kronologia erlatiboko erlazioak ezartzeko balio badu, seriazioa gauza bera egiten saiatzen da objektu arkeologikoekin. Hainbat jatorritako artefaktuen kronologia erlatiboak ezartzen ditu, haien ezaugarrien pixkanakako bilakaeran oinarrituta eta agertzen diren testuinguruak kontuan hartu gabe (metodo tipologikoa: Thomsen, Montelius, besteak beste).

Azkenean, arkeologian datazioak asmatzeko, datazio mota askotarikoen konbinazioa egin beharra dago.

## Kanpo estekak
Iveriako mendia

**Iveriako mendia** (en ruso: Анакопийская гора, Anakopiskaya gora - Anakopia mendia) Athos Berrian, Abkhazian dagoen mendia da. Gailurrean Anakopia zen Abkhasiako antzinako hiriburuaren erorkinak daude. Inguruan Athos Berriko leizea dago, bestetik. 

344 metroko garaiera du.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Anakopiako gotorlekua
* Kaukaso (mendikatea)

## Kanpo estekak 
* Iveriako mediaren mapa.