Edurne Agirrezabala Ugaldebere

**Edurne Agirrezabala Ugaldebere** (Oiartzun, 1956ko apirilaren 1a) antzezlea, sortzailea, feminista eta egoera gogorretatik *bizirik irten den* euskal emakume saiatua.

## Bizitza 
Ama Milleneko Pepita Ugaldebere Mendiburu izan zen; aita, berriz, Angel “Militxo” Agirrezabala Lekuona. Bost senideren artean, bigarrena da Edurne.  

Ikasketak Iturriotz auzoko eskolan burutu zituen eta lehen mailako ikasketen ziurtagiria lortuta, eskola-graduatua jaso zuen.  

14 urterekin hasi zen lanean eta 26rekin senarra erbesteratu eta berarekin batera herritik alde egin zuen. Alaba zaharrenak lau hilabete bete zituenean itzuli zen berriro Oiartzuna, autonomo gisa lanbide berriari ekinez. Egoerak hala behartuta, etxetik egiten zuen lana. Bi alabaren ama eta senarra kartzelan egonik, urte zailak bizitzea tokatu zitzaizkion. 

### Antzerki mundua 
Zaletasuna txikitatik datorkio. Herrian bazegoen antzerkiak egiteko kultura. Intxisu taldea hor zegoen eta auzoan bertan jaietan egiten ziren antzerki saioak. Edurnek 13 urterekin utzi zuen antzerkietan parte hartzea, geroago, 42 urterekin, ezustean berreskuratuko zuena. Herri irratian entzundako iragarki batek piztu zion harra. Alazne eta Iratz alabek, 13 eta 15 urte zituztela-eta, bere burua gai ikusten zuen abentura berrian murgiltzeko

### Formazioa 
AET, Donostiako Arte Eszeniko Tailerren burutu zuen. Lehenik hiru urteko ikasketa trinkoa eginda (1998-2001ra) eta ondoren 2016an, urte beteko bestea.

### Sortzaile lanetan 
Antzerkiari esker sortzeko gaitasuna deskubritu zuen. Bereak ditu hainbat aldiz antzeztu dituen lau bakarrizketa obra:
Fitxategi:OGIYUIK KARTELA(4533).pdf
Fitxategi:Edurne Agirrezabala.Gezurrezko printzea antzerki kartela.pdf
Fitxategi:Edurne Agirrezabala.Sarean zintzilikatua antzerkia.Kartela.pdf
Fitxategi:Edurne Agirrezabala.Birziklatu beharra.Antzerki kartela.pdf

* 2003an. *Ogiyik karri etzun semia/El hijo que vino sin pan* (Pradejon herrirako itzulia)
* *2010ean. Zilbor-hestea*. Aurrekoaren laburpen egokitua

* *2008an. Gezurrezko printzea*
* *2010ean. Sarean zintzilikatua*
* *2015ean. Birziklatu beharra*

Antzerkia zer izan den definitzen hasita, beretzat iluntasuneko leihoa izan dela dio, bere zamaren arintasuna, noraezaren salbazioa. Ikusleak sentitzen ditu eta euren irribarrea lortzeak harrotzen du. Modalitate aldetik umorezkoak ditu gustuko, tartean drama nahasten bada ere. Ikusleengan barre nahiz negarra sorrarazteko gaitasuna badu. Mota askotako aretoetan aurkeztu behar izan ditu emanaldiak, horietako asko emakumearen nazioarteko egunaren bueltan. Zinema eta telebistan ere aritu izan da, baina zuzeneko emanaldiak ditu gustukoen.

### Ibilbidea 
#### **Txirene antzerki taldea.** 
Behin formazioa bukatuta, Begoña Amunarrizekin batera sortu zuen taldea 2003an. Txirene modura antzeztutako obrak sekulako arrakasta izan zuten, batez ere *Ogiyik karri etzun semea*. Obra hau Oiartzungo Gaztetxearen urteurren ospakizunerako sortu zuen, alabak eskatuta.

Teknikari lanetan Joxan Inziarte aritzen da eta kartel egile modura Iratz Inziarte.

##### Emanaldiak 
* *Nora hoa, neska?* Begoña Amunarrizek euskaratua eta bien artean taularatua

*2004ean. *Ogiyik karri etzun semia/El hijo que vino sin pan*. Bakarrizketa  
*2010ean. Zilbor-hestea

* *Gezurrezko printzea*. Bakarrizketa      

* *Sarean zintzilikatua*. Bakarrizketa    

* *Birziklatu beharra*. Bakarrizketa

#### **Orratx antzerki taldea**. 
Lierni Fresnedok zuzentzen duen Lezoko Orratx antzerki taldeko partaide da 2004tik

##### Emanaldiak 
* *Komediante tunante baino* 

* *Zozoak beleari ipurbeltz 2005*

* *Gezurra gezurraren gainean 2007* 

* *Trapujale 2008* 

* *Zuhaitzak zutik hiltzen dira 2009* 
* *Gatazka hasi da 2011* 
* *Hemen da kabareta 2012* 
* *Kale gorrian 2013* 
* *Hariak 2014* 
* *Kale hop 2015* **   ** 
* *Valium bada 2016*
* *Gau festa 2018* 
* *Bernarda Albaren bost alabak.* 2019   
* *Antroan Intro* 2021
* *Ay karmela 2022* 
* *Ai ai ai badatorrela* 2023 
* *Ubu errege* 2024 
* *Bidaia Galduak* 2025 
* *Antzerki gaua* 2025 

### Irakasle lanetan 
2012-2016 bitarte, zuzendari modura jardun zuen Txinalka antzerki taldeko tailerrak ematen

Tarte horretan, lau obra sortu zituzten:

* Hiru minutuko ametsak 

* Oh Paris 

* Familiaren izenean

* Kale nagusia 19

### Zineman partehartzea figurante berezi modura 
* *Izarren argia (2010)* Monja paperean
* *Lasa eta Zabala (2014)* Lasaren ama paperean

### Telebistan 
* *Goenkale1999* Hasieran Ameliaren pertsonaia egiten eta gero figurante modura
* *Goazen!2019* Telmoren amaren paperean

### Beste 
* EAB Euskal aktoreen batasuneko partaide da eta kezkatzen du gaur egungo kultura munduko egoerak 

* Hainbat ekitaldietako partaide. Aurkezte lanetan  eta *Hiru Binaka* egitasmoko partaide 

### Lortutako saria 
* **Asvinenea, Adunan. (2010)**  IV. Poltsikoko Antzerki Lehiaketa **i**rabazitakoa da, Zilbor-hestea obra egokituarekin 

## Herritar aitortza 
"Oiartzuar emakumeak udalekuetan" egitasmoaren barruan, bere izena eraman zuen haur talde batek 2018an.

▶ Lan asko egina da Edurne, saiatua. Jendearen eskaerei ezetz esaten ez du jakin izan inoiz. Izan ditu garaiak eguneroko lana, Orratxeko emanaldiak eta Txirenekoak, denak batera aurrera eramatea tokatu izan zaizkionak. Eta gustura. 63 urte bete zituenetik jubilatua dago, baina jarraitzen du antzerkiko emanaldiekin. Bizitzak esango dio noiz arte.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*https://oarsoaldea.hitza.eus/2019/10/04/txikiak-gara-baina-handiena-bezain-garrantzitsua-da-gure-lana/ Bernarda Albaren bost alabak-en inguruko elkarrizketa 2019/10/04
*https://web.archive.org/web/20221011125910/http://oiartzunirratia.eu/oiartzun_irratia_receive/attachments/article/811/amapola%20morea%20Edurne%20Agirrezabala%202015-05-28.mp3 Oiartzun Irratiko “Amapola morea” saioan. Bizitzako pasarteak