Amaia Mujika Goñi

**Amaia Mujika Goñi** (Bilbo, 1958) Bilboko Euskal Museoko etnografia saileko tekniko arduraduna izan da hainbat urtez, jubilatu arte. Euskal jantzi tradizionalak, portzelanak eta Begoña izan dira Mujikaren ikerketagai nagusiak.

## Haurtzaroa 
**Amaia Mujika Goñiren** ama, Karmele Goñi, etnografo ezaguna izan zenez euskal kulturaz inguratuta hasi zen Amaia. Etxean betidanik bizi izan zuen kultur giroa. Edozein egunetan, dantza taldeetakoak etortzen ziren etxera arratsalde-pasa. On Jose Migel Barandiaran Bilbora joaten zenean Museo Arkeologikora, haien etxean gelditzen zen. Aste bukaeran, Dimara edo Zeanurira joaten ziren amarekin, baita Lekeitiora ere, arropa bila. Uda Zerainen pasatzen zuten: herriak oraindik bizimodu tradizionala zuen, amak etnografia ikerketak egiten zituen han *Atlas de Vasconia*-rako, eta umeak baserrietan ibiltzen ziren gora eta behera, jolasten. Bazekiten zer ziren gurdiak, saskiak, zertarako zen garia, nola lantzen zen artoa...

1994an Eusko Jaurlaritzak beka batzuk atera zituen, eta horien bidez sartu zen Euskal Museoan, katalogazio-lanak egiteko. Amaren lana ikusten zuen, baina Amaiak beste gauza bat nahi nuen: artea, historia... Baina museoan haren gidaritzapean lan egin zutenei buruan etnografia sartu zitzaien bete-betean, agian Jose Migel Barandiaran ikasketen eragina ere izan zen hura. Handik gutxira ondorioztatu zuten etnografia aztertzea zela Euskal kultura ikasteko erarik hoberena.[thumb|[Bilboko Euskal Museoa (2009)]]
## Ikerketa arloak 
Etnografiaren ikuspuntutik aztertu dituen gaien artean hauek dira aipagarrienak:

* Euskal janzkera tradizionala. Txapelak
* Euskal Lozak eta Portzelanak. XVIII-XX mendeak
* Eulalia Abaitua
*Begoñako Errepublika: Begoñako txakolindegiak, Bilbok 1925ean egin zuen anexioa, Amadeo Deprit
*Euskal eztegu tradizionalak
* 2010-2011 Eulalia Abaitua. Argazkilaria. Euskal Museoan. 

* 2017an *Estereoskopiak 16+16* Euskal Museoa eta Azkue Fundazioaren eskutik. Bertan Abaituak formatu estereoskopikoan egindako 16 irudi betaurrekoen bidez 3 dimentsiotan ikusteaz gain, irudiei egungo 16 euskal emakume idazlek jarritako hitzak audiogiden bidez entzun ahal izan ziren. Hauek idazleak: Katixa Agirre, Uxue Alberdi, Aurelia Arkotxa, Yolanda Arrieta, Leire Bilbao, Itxaro Borda, Tere Irastortza, Karmele Jaio, Mariasun Landa, Miren Agur Meabe, Laura Mintegi, Lourdes Oñederra, Eider Rodriguez, Danele Sarriugarte, Ana Urkiza eta Arantxa Urretabizkaia.

Fitxategi:Eulalia de Abaitua y Allende-Salazar Eulalia2.jpg
Fitxategi:Eulalia de Abaitua y Allende-Salazargroup.jpg
Fitxategi:Eulalia de Abaitua group.gif
Fitxategi:Eulalia-abaitua llegada-de-la-sardina ca1900.jpg|alt=
Fitxategi:Eulalia de Abaitua y Allende-Salazar Santurtzi eulalia (1).JPG
Fitxategi:Eulalia de Abaitua y Allende-Salazar emakumeak merkatuan (1).JPG

### Begoñako errepublika 
[thumb|[Begoñako errepublika|Begoñako baserrien argazkiak Euskal Museoko erakusketan 2018an.]]
Eulalia Abaituaren argazkien katalogazioa egin zutenean, Begoñako jende asko ezagutu zuten —Abaitua Begoñako errepublikan bizi zen—. Esteban Kadarsok Begoñaren inguruan lan egitea proposatu zion. Hori izan da azken urteetan Mujikak egin zuen etnografia lanik sakonena: hango baserriak, txakolindegiak, Etxebarria fabrika... Gerra inguruan jaiotakoekin hitz egin zuten: Bilbok 1925ean anexionatu zuen Begoña, baina herriko bideak, askak eta iturriak ezagutu zituzten, nola joaten ziren baserrietatik uraren bila edo Erriberako merkatura ortuariak saltzera...
erdian|thumb|500x500px|Begoñako txakolin-pitxarrak.

## Sariak 
* 2021: V. Dantza Tradizionalen Esker Onak. Pertsona eta entitate hauen ibilbidea aintzat hartu zituen: Xabier Irazabal, Amaia Mujika Goñi, Arantza Castañiza, Bizkaiko Gaiteroak, Euskal Dantzarien Biltzarraren ordezkaritzak, Beti Jai Alai taldeak berreskuratutako soka-dantza eta ezpata-dantza, eta Santurtziko Mendi Alde eta Otxandioko Nerbioi taldeak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Amaia Mujika Goñiren argitalpenak. Dialnet
* Txapela eta andreen zapia berreskuratzea ona litzateke euskal nortasuna erakusteko Berria, 06.13