open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Zintzilik Irratia

**Zintzilik Irratia** Errenteriako irrati librea da, euskaraz egina. Herri horretan ez ezik, Oiartzualdea eskualdeko beste herrietan ere entzuten da, 100 FM frekuentzian. 1984. urtean sortu zen irratia, Euskal Herrian irrati libre ugari sortu ziren garaian. Lehen emisioak erdi eraitsitako Errenteriako hiru solairuko eraikin batetik egin zituzten. Hasieran Alkoholiko Anonimoen elkartea ere han zen, baina azkenean irratikoak bakarrik geratu ziren.

## Ikus, gainera 
* Euskarazko irrati kateak

## Kanpo estekak 
* Zintzilik.net
Pello Uralde

**Pedro "Pello" Uralde Hernáez** (Gasteiz, Araba, 1958ko martxoaren 2a - ) euskal herritar futbolari ohia da, erdiko aurrelari lanetan aritzen zena.

## Biografia 
Aurrelari moduan ibili zen, 339 partida jokatu Lehen Mailan eta bertan 112 gola sartuz. Real Sociedaden eduki zuen futbol ibilbiderik distiratsuena, bertan 7 urtez ibiliz eta lorpenik handienak eskuratuz. Espainiako selekzioarekin 3 aldiz jokatu zuen, golik ez lortuz. 1982ko Munduko Futbol Txapelketan talde horrekin parte hartu zuen.

Bere ibilbidea Gasteizko Aurrera eta Arizmendi futbol taldeetan hasi zuen. Aurrera Vitoria taldean zegoela Real Sociedad taldeak fitxatu zuen, futboleko lehen mailako bere lehen partidua 1980ko otsailaren 3an jolastu zuen Bilboko Athletic Klubaren aurka. Lehen denboraldian hiru partidu baino ez zituen jolastu. Dena den, 1981-1982 denboraldian, 29 partidu jolastu eta 7 gol sartu zituen. Horrez gain, Real Sociedad taldearekin Espainiako futbol liga txapelketako txapeldun izan zen.

1986an Real Sociedad taldea utzi eta Atletico de Madrid taldeagatik fitxatu zuen. Dena den, Uralde denbora laburrez egon zen talde hartan, eta ez zuen arrakasta handirik izan. Taldean egondako denboraldi bakarrean zortzi gol baino ez zituen sartu. 1987an Bilboko Athletic Klubak fitxatu zuen, eta bertan Uraldek Errealean egon zeneko jokoa berreskuratu zuen.

1987-1988 denboraldian hamabost gol sartu zituen eta taldeak UEFA txapelketa jokatu zuen. Hurrengo denboraldian hamahiru gol sartu zituen. 1989-1990 denboraldian, taldean gutxiago jolasten zuela eta, Deportivo de La Coruña taldera joan zen, bertan bi denboraldiz egon zelarik. 34 urte zituela futbolean jolasteari utzi zion.

## Kirol ibilbidea 
*2024ko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.*

## Palmaresa 
* Espainiako Liga: 1980-81 eta 1981-82, Errealarekin.
* Espainiako Superkopa: 1982an, talde txuri-urdinarekin.

## Ikus, gainera 
* Errealeko jokalarien zerrenda.

## Kanpo estekak 
* Fitxa - www.athletic-club.eus
Sastiña

**Sastiña** Aramaioko (Araba) Ibarra auzoguneko Bixente Goikoetxea plazan kokatuta dagoen ermita da. Herriko udaletxearen alboan dago, eta gaur egun dantza taldeak erabiltzen du.

## Ondarea 
Sastiña ermita, Aramaioko hainbat erakusketa eta ekitaldi kultural desberdinetarako erabiltzen da. 2008ko maiatzean, baselizako sabaia behera etorri zen, eta udalak eraikina itxi behar izan zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Web erabilerraztasun

**Web erabilerraztasuna** daukaten elbarritasuna (fisikoa, intelektuala edo teknikoa) edozein dela ere, pertsona guztiek, web orri bat eta bertako edukiak erabiltzeko duten gaitasuna da.

## Kanpo estekak 
*  WAI: Web Accessibility Initiative
*  Zientzia.net atariko artikulua:"Ezintasunik ez. Ez mundu errealean, ez birtualean" (2006/09/01)
Euskal Sozialista Biltzarrea

**Euskal Sozialista Biltzarrea** edo **ESB** Hego Euskal Herriko alderdi politiko abertzale eta sozialista bat izan zen. Bere kide ezagunena Jose Luis Alvarez Enparantza "Txillardegi" zen.

Euskal sozialistak biltzen zituen erakunde politiko hau bi talde desberdin batuz osatu zenː batetik ETAtik bereizi zen Aintzina taldea, Txillardegiren inguruan sortua; eta, bestetik, ELAren zatiketatik sortutako Euskadiko Mugimendu Sozialista taldea batuz. 1977ko hauteskundeetan porrot egin ondoren, ezker alderako joera hartu eta Herri Batasunaren sorreran parte hartu zuen. Azkenean, HBtik atera zen.

## Kanpo estekak
Ugarritza

**Ugarritza** (edo «Ugarritze») Errenteria inguru bat da, Oiartzun ibaiaren ertzean kokatua, eta **Olibet** eta **Etxeberrieta** (maiz *Casas Nuevas*) auzoak barne hartzen dituena. Azken izen horiek erabiliagoak dira, *Ugarritza* izena XX. mende hasieratik galduz joan da eta.

Auzoaren izena antzinako ontziola batzuei dagokie, Errenteriako harresietatik kanpo geratzen zirenak.

Zentzu zabalean Ugarritza, auzoa baino, Errenteriako ibaiertzeko ingurune oso bat da. Lezoko udalerria eta Oiartzun ibaiaren artean kokatzen da. Bertan, Renfeko tren-geltokia (*Lezo–Errenteria* izenekoa) eta *Papresa* paper-lantegia daude.

## Auzoaren sorrera 
Auzo honetan 1.500-2.000 etxebizitza eraiki zituen paper-lantegiak XX. mendeko bigarren erdian. Paper-lantegia bera izan zen etxebizitza guzti horien sustatzailea, bere langileei inguruan kokatzeko erraztasuna emateko. Ofizialki ez, baina herrian auzo garbi eta eraiki berri honi "Orereta" deitzen zitzaion, ordura arte herrian zegoen gune zaharreko "Errenteria" izenarekin kontrastea egiteko.

## Panier Fleuri jatetxea eta aparkalekua 
Panier Fleuri jatetxe ospetsua auzo honetan egon zen kokatua. Bertako auzoko bataio eta eztegu gehienak bertan ospatzen ziren. Ibaiaren ondoan zegoenez, ibaiak galera handiak sortu zizkion kupeletan eta XX. mendeko bukaeran Donostia aldera mugitu zuten jatetxea. Jatetxea zegoen tokian, orain "*Panier*" aparkalekua dago.

220px|erdian|thumb|Olibeten beste ikuspegi bat.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gaztaño

**Gaztaño** edo **Gaztañedo** Errenteriako auzo bat da, herriko erdialdean eta Arramendi mendiaren artean dagoena. Bertan, EuskoTreneko bi geltokietako bat dago. Auzo honetan, era berean, Oreretako gaztetxea dago.

## Historia 
2024ko irailaren 26tik 29ra Hackmeetinga egin zen auzokideen laguntzarekin.

## Gaztañoko jaiak 
Ekaina aldean, San Juan suko ospakizunekin batera (ekainaren 23a) eta egun honen aurreko asteburu osoan zehar, auzoko festak antolatzen dituzte auzotarrek, *Gaztaño errepublika independente eta intsumituko jaiak* izenaz. Auzoko jaiek badute pertsonaia berezi bat, *Maritxu sorgina* edo *Maritxu mozkor* deiturikoa. jaien hasieran auzo elkartearen egoitzatik Arrietatarren etxera jaisten da eta auzoko plazaren gainean egoten da jaiak zaintzen.
Fitxategi:Jendetza Gaztañoko suaren inguruan.jpg|Jendetza Gaztañoko suaren inguruan

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Gaztañoko jai batzordearen webgunea
DVD-ROM

**DVD-ROM** Compact Disc bat hobetuz sortutako euskarria da. Lehenengo bertsioa 1995 urtean azaldu zen informatika eta ikus-entzuneko kontsortzio baten eskutik, DVD Forum deitua.

CD bati egin zitzaizkion hobekuntzak multimedia ahalmena handitzeko bideratu zituzten. Hasteko, CD batean 86 cm2 erabiltzen dira datuak gordetzeko; DVD batean, aldiz, 87,6 cm2-ra handitu zen azalera hori. Horrek megabyte bakar batzuetako irabazia besterik ez zuen eman. Benetako irabazia *pit* (putzuen) gutxieneko luzera txikituz (0,972 μm-tik 0,4 μm-ra)eta pistak bata bestetik gertuago jarriz lortzen da (0,74 μm, 1,6 μm-ren aldean). Denera 7,5 aldiz datu gehiagoko ahalmena du, CD batekin konparatuta (4,7 Gb 0,65 Gb-en aldean); eta hori, alde bakar batetik eta geruza bakar batean gordez gero.

Izan ere, DVD batean informazioa euskarriaren bi aldeetan gorde daiteke, eta alde bakoitzean bi geruzatan. Soilenak, eta erabilienak, alde bateko geruza bateko DVD-5 deituak dira, 4,7 GB-eko ahalmena dutenak. Erabiltzen diren beste mota bat DVD-9 deituak dira, hauek informazioa alde batean baina bi geruzatan gordetzen dute, lehengoen ahalmena ia bikoiztuz (8,5 GB). Halaber, badaude bi aldetan idatz daitezkeen diskoak eta alde bakoitzean 2 geruza dituzten DVD-18 izenekoak. Baina, azken hauek ez dira erabiltzen, batez ere, ezin delako diskoaren alde bat erabili serigrafiatzeko eta laserrak diskoaren goi eta behealdean egon behar duelako, kostuak asko handituz.

## Ikus, gainera 
* DVD
DVD
Espainiako Alderdi Komunista

**Espainiako Alderdi Komunista** () espainiar alderdi komunista bat da, PSOEtik sortua 1921eko azaroaren 14an. Haren sorrera PSOEk Leninen III. Internazionalari batu ez izatean datza. Buruzagi komunista nagusiak José Díaz, Dolores Ibarruri eta Vicente Uribe ziren.

Hego Euskal Herrian, Euskadiko Partidu Komunista (EPK-PCE) da haren ordezkaria, Ezker Anitza alderdiaren parte hartzaile dena gaur egun.

## Historia 
Alderdiak Asturiasko matxinadan (1934), eta 1933 eta 1936ko hauteskundeetan parte hartu zuen, azken horretan Fronte Popularra koalizioaren baitan. Espainiako Gerra Zibilean errepublikaren alde jokatu zuen; gerrak nazioartean izan zuen oihartzuna zela eta, PCEren garrantzi politiko-militarra areagotu zen. Krustxeven garaiko Stalinen kontrako salaketak zirela eta, PCEren jarrera aldatu eta bigundu zen (borroka armatua baztertzea, Langile Komisioen bidez Francoren erregimeneko sindikatuetan sartzea). Santiago Carrillok, idazkari orokor aukeratu berriak (1960), bultzatu zuen aldaketa hori.

Franco hil zenean (1975), buruzagi komunista gehienak erbestetik Espainiara itzuli ziren; Carrillorren ideien alde agertu ziren gehienak. Alderdia 1977an legeztatu zuten; leninismoa baztertu ondoren, urte hartako, 1979ko eta 1982ko hauteskundeetan parte hartu zuen. 1979an emaitza onak izan zituen, batez ere hiri handietan, baina 1982an behera egin zuen. 1983an Gerardo Iglesias aukeratu zuten, Carrilloren ordez, idazkari orokorra. Hurrengo urtean, I. Gallego buruzagi historikoak beste alderdi bat sortu zuen, ortodoxoa eta Sobietar Batasunaren aldekoa; hartan sartu ziren ezker aldetik PCEren kontrako zirenak. 1985ean Carrillok alderdia utzi zuen, eta 1987ean beste bat sortu zuen (*Partido de los trabajadores de España-Unidad Comunista, Espainiako Langileen Alderdia-Batasun Komunista*) 1986ko hauteskunde orokorretan, PCEk *Izquierda Unida* izeneko koalizioa bultzatu zuen. Alderdiaren XII. biltzarrean (1988) Julio Anguita izendatu zuten PCEko idazkari orokorra. PCE alderdia eta haren idazkaria izan ziren *Izquierda Unida*-ren gidari nagusiak, baina alderdi bakarra osatzera heldu gabe; Anguita izan zen koalizioaren koordinatzailea 1991 arte.

## Hauteskundeetan izandako emaitzak 
(**Iturria**: Barne Ministerioa) 

* 1986tik aurrera, PCE alderdia Ezker Batuaren hauteskunde zerrendetan hartu du parte.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Komunismoa
* Ezker Anitza
* Julio Anguita
* Felipe Alcaraz

## Kanpo estekak
Konglomeratu

**Konglomeratua** pikor oso larriz osatutako arroka sedimentarioa da. Pikorren tamainagatik bakoitza arroka ezberdintzat har daiteke. Pikor hauek biribilduak dira, eta angelutsuak direnean bretxa izena ematen zaio. Tamaina 2 mm baino handiagoa da.

## Motak 
* Ehunduraren arabera:
** **Parakonglomeratuak** matrizez eutsiak diren arrokak dira. Matrize honek %15a osatzen du, eta harearen tamainakoa da.
** **Ortokonglomeratuak** pikorrez eutsiak dira eta batez ere 256 mm baino handiagoak diren pikorrez osatua dago, matrizea %15 baino gutxiagoa delarik.
** Matrizea guztietan desagertzen bada arroka bera desegiten da. Hala ere geroz eta matrize gehiago orduan eta ezegonkorragoa izango da.

* Klastoen konposizioaren arabera:
** **Monomiktikoa** edo **Oligomiktikoa** klasto mota bakarra duen konglomeratua da.
** **Polimiktikoa** klasto mota ugari dituen konglomeratua da.

## Arroka sedimentarioak 
Konglomeratuak hainbat arro sedimentariotan eratzen dira:
* Ozeano hondoak: Bertan turbiditak eratzen dira. Klastoak ondo ordenaturik egoten dira, baldintza oso egonkorrak izaten dituelako.
* Itsaso azalak: Garai batetako kostaldea eratzen dute, itsasoak irabazitako eremua baita.
* Ibaiak: klasto biribil eta ordenatuez osaturiko konglomeratuak dira.
* Lur barneko eremu alubialak: Ehundura latza duten klastoez osaturiko konglomeratuak dira.
* Glaziarrak: Hauek ere klasto latzez osaturik daude.

## Adibideak 
Mundu mailan badira konglomeratu formazio handien adibide ezagunak. Aipagarrienak Kataluniako Montserrat mendia, Eskoziako ekialdeko kostaldea eta Australia iparraldeko Kata Tjuta mendiak dira.

## Iruditegia 

Irudi:KM - Konglomerat 2.jpg|Konglomeratua.
Irudi:Fractured Clast in Devonian conglomerate Conic Hill.JPG|Konglomeratua.
Irudi:Abbey of Montserrat 01.jpg|Montserrat mendia, Katalunia.
Irudi:Dunnottar Castle (pro view).jpg|Dunnottar gaztelua, Eskozian.
Irudi:Aerial Kata Tjuta olgas4799.jpg|Kata Tjuta, Australian.

## Kanpo estekak
Mikel Zabaltza (argipena)

**Mikel Zabaltza** pertsonaia hauen izena da:

* Mikel Zabaltza Garate, autobus gidaria. Goardia Zibilak atxilotu zuen eta ondoren bere gorpua tortura zantzuekin agertu zen.
* Mikel Zabaltza, alpinista eta eskalatzailea.
Iztieta

**Iztieta** Errenteriako auzo bat da, herriko erdialdea, Alaberga auzoa eta Oiartzun ibaiaren artean kokatutakoa.

Auzo hau XX. mendean eraiki zuten **Itzieta** deitutako inguruan. Iztieta izena, hortaz, jatorrizko *Itzieta* horren aldaketaren ondorio da.

Bertan dago Iztietako eliza, estilo brutalistakoa.

## Kanpo estekak
Ondartxo

**Ondartxo** Errenteriako auzo txiki bat da. Zehazkiago, Iztieta auzoaren atzeko aldean kokatzen da, auzo honen eta Oiartzun ibaiaren artean.

Ondartxon Errenteriako hiltegia zena dago. Herri honetako arraun elkarteak ere (Hibaika) auzo honetan du lokala.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gabierrota

**Gabirierrota**, normalean **Gabierrota** kontrakzioarekin izendatua, Errenteriako auzo bat da, Oiartzun ibaia eta Papresa paper lantegiaren artean dagoena. Bere izena **Gabiri-Errota**-ren aldaera da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Galtzaraborda

**Galtzaraborda** Errenteriako auzoa da. Bere ezugarri nabarmenenak dorre moduko etxeak eta malda ugariak dira. Bertan, EuskoTrenek Errenterian dituen bi geltokietako bat du.

## Kalerik garrantzitsuenak 
* Galtzaraborda etorbidea

## Kirolak 
* Galtzaraborda Kiroldegia eta igerilekuak

## Kanpo estekak
Kaputxinoak (Errenteriako auzoa)

**Kaputxinoeta** —normalean **Kaputxinoak** edo, gaztelaniazkoa erabiliz, *Capuchinos* izenez ezaguna— Errenteriako auzo maldatsu bat da, dorre moduko etxeez osatutakoa. Bere kokapenagatik, bertako biztanleek lotura handia dute Pasai Antxorekin. Auzo honetan, era berean, Don Bosco eta Cristobal Gamon ikastetxeak daude.

Auzo honen baitan sartu ohi da **Sorginzulo** auzoa (izen bereko kalearen inguruan), soilaru askoko etxeek osaturiko auzunea.

Kaputxinoen ondoan ere, eta askotan auzo horren parte gisa hartuta, **Bersalles** auzoa dago. Inguru horretan Errenteriako hotel bakarra —*Berri Versalles* izenekoa— dago.
 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Lartzabal

**Lartzabal** Errenteriako auzo bat da, nahiz eta zati bat Oiartzungo lurretan dagoen. Azken herri horretako Arragua auzoarekin elkartuta dago ia. Auzoaren izenak Lartzabal baserrian du jatorria.

Lartzabalen dago Oiartzualde osorako zerbitzua egiten duen Osakidetzako anbulatorioa, besteak beste.

## Kanpo estekak
Fanderia (Errenteriako auzoa)

**Fanderia** Errenteriako auzo berrienetarikoa da. Agustinak eta Gabierrota auzoen artean kokatzen da, azken honetaz Oiartzun ibaiagatik bereiziz.

Bere izena 1769an Simon Aragorri Olabide merkatariak bertan sortu zuen Fanderiatik datorkio.

Auzo honen eraikuntzak polemika handia sortu zuen Errenterian 1990eko hamarkadako bigarren erdialdean, Fanderia Errenteriako erdialdetik hurbil geratzen zen berdegune bakarra zelako, ibaiaren ondoan zelaiak zeudelarik. Hori dela eta, *Fanderia herri parkea* lelopean mobilizazio ugari egin zen herri honetan. Gaur egun, auzo honetan kirol instalazio ugari (piszina, frontoia, etab.), Oiartzuneraino doan bidegorria eta Ertzaintzaren koartela daude.

## Leku interesgarriak 
* Fanderiako errota eta ibaiaren interpretazio zentroa

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Simon Aragorri

## Kanpo estekak
Agustinak

**Agustinak** Errenteriako auzo maldatsua da. Gaztaño, Markola eta Erdialdearen artean kokaturik dago. Auzoaren izena bertan zegoen komentuari dagokio. Auzotik, Errenteriatik Astigarragarako bidea (Zamalbide auzotik pasatuz) igarotzen da.

## Kanpo estekak
Carballo

**Carballo** izenarekin bi herri ezberdin daude:
* Carballo - A Coruñako udalerria
* Carballo - Cangas del Narcea udalerriko parrokia bat.
Culleredo

**Culleredo** A Coruñako probintziako udalerria da, 2004an 24.640 biztanle zituena eta A Coruñako eskualdean kokatua dagoena. 11 parrokia ditu eta udalerriaren hiriburua Tarrion kokatuta dago. Culleredon dago Coruñako aireportua.

## Inguru naturala 
Culleredo A Coruñako hiriarekin egiten du muga iparraldean, eta Burgoko itsasadarretik zehar, hegoaldean Cercedako udalerriarekin, ekialdean Oleiros, Cambre eta Carralekin, eta mendebaldean Arteixo eta Laracharekin. Bestalde, A Coruñaren ondoan kokaturik dagoenez, herriko biztanle gehienak bertan egiten dute lan, beraz eragin zuzena dauka hiri horrek Culleredoko herriaren garapenean.

A-9 autobideak iparraldetik hegoaldera zeharkatzen du Culleredo. Beste errepide garrantzitsu bat N-550 errepidea da A Coruña eta Santiago e Tui bitartean. Trenbide garraioari dagokionez bestalde, A Coruña, Santiago eta Vigo elkartzen dituen trenbideak geltokia dauka Breguan.

## Parrokiak 
Culleredoko udalerria honako parrokiek osatzen dute, Almeiras (San Xián), O Burgo (Santiago), Castelo (Santiago), Celas (Santa María), Culleredo (Santo Estevo), Ledoño (San Pedro), Orro (San Salvador), Rutis (Santa María), Sésamo (San Martiño), Sueiro (Santo Estevo) eta Veiga (San Silvestre).

O Portazgo, Fonteculler eta O Burgo A Coruñako hiriari erabat loturiko auzoak dira gaur egun.

## Ikus, gainera 
* Coruñako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Culleredoko udalerriaren webgune ofiziala.
*  Culleredo posta kodea.
Alaberga

**Alaberga** Errenteriako auzoa da. Auzo honetan etxe gehienek itxura bera dute, frankismo garaian aldi berean eraikitako auzunea baita. Auzo maldatsua da, Beraun eta erdialdearen artean kokatua.

## Kanpo estekak
Pontika

**Pontika** Errenteriako auzo bat da, Beraun auzoaren azpiko aldean eta erdialdetik hurbil kokatutakoa. Auzoa pisu askotako dorre moduko etxeez osatuta dago. Bertan, Errenteriako udaltzainen komisaldegia dago, besteak beste.

## Etimologia 
Ziurrenik, auzoaren izenaren jatorria gaskoia da, Pontika gaskoiko *pountarique*, *pounterique* edo *pountrique* (passerelle, petit pont) hitzetik eratorria dagoela dirudi eta.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Listorreta

**Listorreta** Errenteriako mendi-inguru bat da, baserriz osaturikoa. Bertan, hainbat askaldegi, jatetxe eta sagardotegi dago.

Inguru honetan hainbat kobazulo dago, Aitzbitarte eta Landarbaso dira ezagunenak. Halaber, Urdaburu mendira igotzeko ohiko abiapuntua da.

## Kanpo estekak
Zamalbide

**Zamalbide** Errenteriako auzoa da, Astigarraga eta Errenteria arteko mendialdean dago, Bizarain (San Marko) eta Txoritokieta mendi-multzoaren Ekialdeko hegi zabaletan, eta hainbat baserri eta etxek osatzen dute. Bada bertan eliza bat inguruko baserritarren bilgune izan dena urte askotan, eta baita izen bereko jatetxea eta baserri dotorea. Bertan, Orereta ikastolak eta Oiartzo institutuak beraien eraikin nagusiak dituzte. "Tknika" teknologia-zentroa ere bertan kokatzen da. Auzo honetan, era berean, hilerri publiko eta pribatu (*Zentolen* izenekoa) bana dago.

Auzoko jaiak maiatzaren 15ean ospatzen dira, Sanisidrotan.

## Kanpo estekak
Astigarragako Benta

**Astigarragako Benta** Errenteria eta Astigarraga arteko mugan dagoen auzoa da, hainbat baserri eta etxe biltzen duena. Bada bertan jatetxe bat, **Perurena** izenekoa, eta hala deitzen dio ondorioz kanpoko jende askok auzoari, baina Astigarrako Benta da bertakoentzat eta ingurukoentzat. Garai batean Hernani aldetik Irun aldera joaten zen errepide nagusiko geltokia izan zen eta hainbat mendetan bertan egondako bentatik datorkio izena ("Venta del Camino Real de Coches"). Badirudi "Intsusagako Benta" zela bere aurreko izena, baina inork gutxik ezagutuko luke gaur egun izen horrekin. Gaur egun ere bidegurutze izaten jarraitzen du inguruko herrien arteko errepide sarean: bertan elkartzen dira Oiartzun, Errenteria, Astigarraga eta Aiako Harriko parke Naturalera joateko errepideak.

Aipatutako jatetxeaz gain bada bertan frontoia, auzotarrek auzolanean eraikitakoa eta orain pilotazale eta pala jokalariei eskaintzen zaiena, bazkide eginez, eta bertako elkarte gastronomikoaren egoitza dena. Astigarrako Bentatik Hegoaldera joz gero, bi jatetxe dituen Frantsilla (Frantsesillaga) auzoarekin egingo dugu topo lehendabizi, eta "Mugaritz" jatetxe ezagunarekin gero, Andoni Luis Aduriz sukaldariarena, Santiomendira joateko bidegurutzearen bazterrean. Errepidean gora eginez gero Egiluze sargardotegia aurkituko dugu eta Liztorreta eta Barrengoloia aisiguneak. Azken honen inguruan erabilera publikoko zalditegi bat dago, Landarbasoko leizeak eta Aiako Harriko Parke Naturaleko sarbidea, informazio bulego txiki bat aldamenean duela. Gora jarraituz gero, Susperregi jatetxe berrira helduko gara porlanezko aldapa gogor baten ondoren, eta handik, Malbazarrera igo eta Aldura eta Urdaburuko tontorrak eta Añarbeko urtegia ditugu eskura. Astigarragako Benta, beraz, bidegurutze ez-ezik, Errenteriako mendigunerako sarbide nagusia ere bada.

Errenteria aldera jotzen duen errepidean, kilometro batera-edo, Zamalbide auzoa dago. Harreman estua dago bi auzoen artean, eta auzo-elkarte berean gobernatzen dira auzokoak: Zamalbide-Bentako Auzo Elkartea du izena.

## Kanpo estekak 
* Errenteriako Udal webgunea
Carballo (Coruña)

**Carballo** Coruña probintziako udalerria da, 2004an 29.521 biztanle zituena eta Bergantiños eskualdeko hiriburua. 18 parrokia ditu bere baitan.

## Inguru naturala eta kokapena 
Carballo Mariñas eta Costa da Morteren artean kokaturik dago, eta komunikabide onak dauzka Galiziako hiri garrantzitsuenekin, hau da, Coruñarekin eta Vigorekin. Udalerria 18 parrokiez osaturik dago, dena den biztanleriaren %60 erdiguneko parrokian bizi da Anllóns ibaiaren ondoan.

Carballo inguratzen duten mendien artean, hegoaldean A Peniqueira eta El Castro daude (350 metro ingururekin), Monte Calvelo (389 metro) eta Monte Alto (483 metro), hego-ekialdetik mendebaldera Carballo zeharkatuz. Bestalde Taboada ibaian Entrecruceseko urjausia aipagarri da, Galiziako txokorik ederrenetarikoa.

### Parrokiak 
Udalerria 1836. urtean osatu zenean, honako 18 parrokiak ezarri ziren: Aldemunde, Ardaña, Artes, Berdillo, Bértoa, Cances, Carballo, Entrecruces, Goiáns, Lema, Noicela, Oza, Razo, Rus, Rebordelos, Sísamo, Sofán eta Vilela.

## Parrokiak 
* Aldemunde
* Ardaña
* Artes
* Berdillo
* Bértoa
* Cances
* Carballo parrokia
* Entrecruces
* Goiáns
* Lema
* Noicela
* Oza
* Razo
* Rebodelas
* Rus
* Sofán
* Sísamo
* Vilela

## Ekonomia 
Antzinaroan Carballoko iharduera ekonomiko nagusia meatzaritza izan zen. Erromatarren garaian esaterako, hainbat meategi ustiatzen ziren Carballo inguruko mendietan. Ondoren, nekazaritza nagusitu zen, eta XIX. mende amaieratik meagintza berriro ere. Nekazaritzarekin batera, arrantza izan da garrantzitsuena Carballon. XX. mendean zehar, zerbitzuek garrantzi handiagoa hartu dute, eta horrela gaur egun herriko biztanleri aktiboaren gehiengoa 3. sektorean aritzen da lanean.

Industriari dagokionez, Bértoako industrialdean kokatzen da gehienbat, plastiko ekoizpena eta automobilgintzako enpresak bilduz.

## Ikus, gainera 
* Coruñako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Carballoko udalerriaren webgune ofiziala.
Gabriel Urralburu

**Gabriel Urralburu Tainta** (Ezkaroze, Nafarroa, 1950eko azaroaren 6a) nafar politikaria da, 1984 eta 1991 bitartean Nafarroako lehendakari izandakoa. Zientzia teologiko eta moraletan lizentziaturik, apaiza izan zen 1984an utzi arte.

## Ibilbide politikoa 
Frankismoaren kontrako kristaua, Victor Manuel Arbeloaren eskutik PSOEn sartu zen 1973an. Alderdiaren antolakuntza Nafarroan zuzendu zuen. Francoren ondoko lehen hauteskunde demokratikoetan (1977ko ekainaren 15ean) PSOEko zerrendaburu izan zen Nafarroan, Diputatuen Kongresurako eserlekua lortuz. 1979ko martxoaren 1eko hauteskundeetan berriro aukeratu zuten.

Nafarroan, 1979ko apirileko hauteskundeetan PSOEren zerrendaburua izanda, 15 eserleku erdietsi zituen, eta bigarren alderdia bihurtu ziren. 1980 eta 1982 bitartean Estatuarekin Nafarroako Foruen Hobekuntzaren gaineko eztabaidetan parte hartu zuen.

Nafarroako sozialistak PSE-EEren barnean izan ziren 1982 arte, hots, PSN sortu arte. Gabriel Urralburu lehen idazkari orokor hautatu zuten.

Nafarroako Parlamenturako lehen hauteskundeetan, 1983an, PSOEren zerrendaburua izan zen berriro. Gobernua osatu ahal izanda, Nafarroako lehen lehendakari bilakatu zen. 

Hurrengo hauteskundeetan (1987an) berriz irabazi zuen, eta berriz osatu zuen gobernua. 1988 eta 1991 artean, bere kabineteburua Joaquín Pascal Lozano nafar matematikaria zen.

Hurrengoetan (1991n), halere, 19 eserleku lortu arren (orain arte PSNk inoiz eskuratu duen kopuru handiena), oposiziora igaro behar izan zuen, Juan Cruz Alliren UPNk 20 erdietsi baitzituen. Izan ere, Nafarroako eskuin osoa zerrenda berean aurkezten zen lehen aldia baitzen.

## Ustelkeria 
Hurrengo urteetan ustelkeria egotzi zioten Urralbururi, obra publikoak esleitzearen truke dirua jasotzeagatik. 1998ko irailaren 7an, Gabriel Urralburu Nafarroako lehendakari ohia zigortu zuten ustelkeria kasuengatik. Hamaika urteko espetxe zigorra, bederatzi urteko inhabilitazioa eta 780 milioi pezetako isuna ezarri zion Nafarroako Auzitegiak, legez kanpo obra publikoen trukean komisioak jasotzeagatik. Ebatzi zuten eraikuntzako zortzi enpresari esleipenak ematearen truke jasotzen zuela dirua, ustelkeria politikoa mahai gainean jarriz. 1984 eta 1991 artean izan zen Urralburu Nafarroako lehendakari PSNrekin.

2001eko martxoan, aldiz, Espainiako Auzitegi Nazionalak espetxealdia 4 urtera murriztu zuen. Auzi berean, Urralbururen emaztea, Antonio Aragón (Obra Publikoen kontseilaria), haren emaztea, Luis Roldán (Guardia Zibilaren zuzendaria) eta Jorge Esparza diruzaina ere kondenaturik izan ziren.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Alderdi Demokratiko Unionista

**Alderdi Demokratiko Unionista**(**DUP**) (ingelesez *Democratic Unionist Party*) Ipar Irlandako alderdi unionista nagusia da. Azken hauteskundeen arabera, Ipar Irlandako alderdi handiena da, eta Erresuma Batuko Parlamentuan, laugarrena.

Ian Paisley eta Peter Robinson ditu buruan. Ian Paisley berak eta Desmond Boalek sortu zuten 1971n. Eserlekuak udal, probintzia, nazio eta europar mailetan irabazi ditu. Ipar Irlandako unionistei dagokienez, UUP (Ulster Unionist Party) dute aurkari nagusia. Izan ere, 1970eko zein 1980ko hamarkadetan UUP unionisten alderdi ofizialtzat jotzen baitzen. Nolanahi ere, DUPen aurkari nagusia Sinn Fein alderdi nazionalista da.

George J. Mitchell AEBetako senatariaren eskutik Ostiral Santuko Hitzarmeneko eztabaidetan parte hartu zuen DUPek. Hala ere, IRAk armak gorde zituen arren Sinn Feinen parte-hartzea utzi zenean, DUPek atzera egin zuen. Hitzarmena onartzeko erreferendumean ezetzaren alde jo zuten.

DUPek bi eserleku lortu ziten Ipar Irlandako Komite Exekutiboan. Ministro horiek kabinetean Sinn Feinekoekin biltzeari uko egin zioten. Ipar Irlandako Asanbladarako 2003ko hauteskundeetan, DUP eskualdeko alderdi handiena bihurtu zen, 30 eserleku lortuta. 2004an, Erresuma Batuko Parlamenturako hauteskundeetan, Ipar Irlandako alderdi handiena bihurtu zen (Andrew Hunterrekin batera, 7 eserleku eskuratu zituen. UUPk 5, Sinn Féinek 4, eta SDLPk 3). 2005eko hauteskunde orokorretan, egoera hori berretsi zen.

650px|

## Ikus gainera 
* Unionismo (Irlanda)

## Kanpo estekak 
*  DUP alderdiaren webgune ofiziala
Etxetxu

**Etxetxu** edo **La Casilla** (gaztelaniaz), Errekaldeko barrutian dagoen auzune edo gune baten izena da. Berez Bilboko udalak ez du Etxetxu auzo moduan kontutan hartzen, baina Bilbotarrek izen horrekin ezagutzen dute Etxetxuko udal-kiroldegiaren inguruko gunea. Horrez gain, Autonomia kalea eta kiroldegiaren artean Etxetxu plaza dago, auzunearen aisialdi gune nagusia. Plaza aurrean eraikitako Etxetxuko dorreek ere, auzunearen izena hartzen dute. Dorre hauek, hiriko etxebizitza eraikinik altuenak dira 21 solairu eta 75 bat metroko altuera dutelarik.

Hurrengo urteetan auzoak aldaketa ugari biziko ditu. Jadanik, udalak kiroldegi berria eraikita dauka Miribillako auzoan, eta horregatik Etxetxuko kiroldegi zaharra eraitsia izango da. Horrez gain, Etxetxun Euskal Herriko Unibertsitateak duen eskolaren eraikina ere eraitsiko da, eta bertan Bizkaiko foru aldundiaren bulegoak eraikiko dira.

## Kale garrantzitsuenak 
* Autonomia kalea
* La Casilla plaza

## Ikus, gainera 
* Etxetxuko dorreak
* La Casilla
* Aingeru Bergizes
* Antón Borja  ‎

* La Salve Bilbao 
* Abandoko pilotalekua 

## Kanpo estekak
Vlaams Belang

**Vlaams Belang** () eskuin muturreko alderdi politiko flandriarra da. Alderdiak Flandriaren independentzia aldarrikatzen du, eta herrialdera sartzen diren etorkinei kontrol zorrotzak ezartzea. Horrela, herriko ohituretara eta hizkuntzara ohitzen ez diren etorkinak lurraldetik kanporatzeko eskubidea aldarrikatzen du. Ekonomikoki alderdi liberala da, estatuak ekonomian parte-hartze mugatua izan behar duela eta zergak txikiak izan behar direla alegia.

## Historia 
Vlaams Belang alderdia 2005. urtean sortu bazen ere, antzeko alderdi ugari egon da Flandriako politikan 1970eko hamarkadatik hona, Vlaams Blok alderdia esaterako. Volksunie alderdiko buru zen Hugo Schiltzek politikari aurrerakoiagoak erakarri zituen alderdira eta Belgika estatu federal bat zela onartu zuen. Volksunie alderdiko erradikalenek ez zuten egoera onartu, eta bi alderdi txikitan banandu ziren Volksunie alderditik.

Batetik *Vlaams Nationale Partij* (Flandriako Alderdi Nazionala VNP), Karel Dillenek zuzendua. Eta bestetik *Vlaamse Volkspartij* (Flandriako Alderdi Herrikoia VVP), Lode Claes senatuko kide ohiaren gidaritzapean. Bi alderdiak koalizioan aurkeztu ziren 1978ko hauteskunde orokorretara, *Vlaams Blok* (Flandriako Bloke) izena hartuz. Parlamentuan kide bakarra lortu zuten, Karel Dillen parlamentari aukeratu zuten. Hauteskundeen ondoren bi alderdiak Vlaams Blok alderdi berria sortu zuten.

Alderdiaren hazkundea 1990eko hamarkadan gertatu zen batez ere. 1991ko hauteskundeetan parlamentuan bi eserleku izatetik 12 izatera igaro zen, botoen %6,6a eskuratuz. 2003ko hauteskundeetan bestalde, botoen %11,59a lortu zuen eta parlamentuko 18 eserleku.
2002an Vlaams Blok alderdia osatzen zuten hiru erakunderen aurkako epaiketa hasi zen. Diskriminazioa aldarrikatzea leporatu zieten eta horrela alderdiaren ilegalizazioa gerta zitekeela kontuan hartuz, alderdi berria sortu zuten Vlaams Belang.

2006ko udal hauteskundeetan Vlaams Belang alderdiak 800 zinegotzi lortu zituen, aurreko hauteskundeetan 439 lortu ostean. Dena den, ez zuen lortu Anberesko hirian irabazterik.

2012ko Belgikako udal hauteskundeetan galera handia jasan zituen alderdiak eta botoen erdia baino gehiago galdu zuen hiri askotan, tartean Anberes.

## Hauteskundeen emaitzak 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Europako eskuin-muturreko alderdi politikoak
* Flandriar nazionalismoa

## Kanpo estekak 
* Alderdiaren webgune ofiziala
Europako eskuin-muturreko alderdi politikoak

**Europako eskuin-muturreko alderdi politikoak** Europako hainbat herrialdetan zehar hedaturiko eskuin-muturreko alderdiak dira. Lortzen duten herri babesa asko aldatzen da herrialdez herrialde. Alemanian botuen %5 eskasa lortzen dute, baina Lander batzuetako parlamentu erregionaletan baduten nahiko indar. Espainian bestalde eskuin-muturra ez da %1era ere iristen. Errumanian dena den, botuen %20 eta %25 inguru lortzen dute.

## Alemania 
* Nationaldemokratische Partei Deutschland (Alemaniako Alderdi Nazional-demokrata) (NPD)
* Errepublikarrak (REP)

## Austria 
* Freiheitliche Partei Österreichs (Askatasunaren Austriako Alderdia)

## Belgika 
* Vlaams Belang (VB)

## Bulgaria 
* Nazioko Eraso Batasuna

## Danimarka 
* Dansk Folkeparti (Danimarkako Herritarren Alderdia)

## Erresuma Batua 
* Britainiako Alderdi Nazionala (BNP)

## Errumania 
* Errumania Handia Alderdia

## Espainia 
* Alianza por la Unidad Nacional AUN (Batasun Nazionalerako aliantza)
* Democracia Nacional (Demokrazia Nazionala)
* Falange Española (Falange Espainiarra)

## Frantzia 
* Front National (Fronte Nazionala) (FN)
* Mouvement National Républicain (Mugimendu Nazional Errepublikarra)

## Grezia 
* Chrysi Avyi (Urrezko Egunsentia)

## Herbehereak 
* Nieuw Rechts (Eskuin Berria)

## Italia 
* Lega Nord (LN, Iparraldeko Liga)

## Luxenburgo 
* Nationalbewegung

## Norvegia 
* Fredrelandspartiet

## Polonia 
* Liga Polskich Rodzin (Poloniako Familien Liga)
* Unia Polityki Realnej (Poloniako Batasun Erreala)

## Serbia 
* Serbiako Alderdi Erradikala (SRS)

## Ikus, gainera 
* Eskuin-muturra
* Antifaxismoa

## Kanpo estekak
Ian Paisley

**Ian Richard Kyle Paisley** (Armagh, 1926ko apirilaren 6a - Belfast, 2014ko irailaren 12a) Ipar Irlandako politikaria eta elizgizona izan zen. Eliza presbiteriano baten fundatzailea, DUP alderdiko burua ere izan zen. Erresuma Batuko parlamentuko kidea izan zen 1970z geroztik. Ipar Irlandako Asanbladan ere bazeukan bere eserlekua hauteskundeetan lortuta. Azken urteetan DUP unionisten artean alderdi nagusia bilakatu zen, UUPren lekukoa hartuta. Autore joria izanda, ezagunak dira Errromako Eliza Katolikoren kontrako kritikak, baita homosexualitatearen legeztatzekoaren aurkakoak ere.

Eliza presbiteriarreko ministro zen, baina Eliza horrekin bat ez zetorrela eta, Ipar Irlandako Eliza presbiteriar askea sortu zuen 1951n. Ulster eta Britainia Handiaren arteko batasunaren alde agertu zen hasieratik eta oso prediku bortitzak egin zituen katolikoen aurka. Protestante bortizkeriazaleen buruzagi zela, Belfasteko legebiltzarrerako hautatu zuten 1970ean eta Britainiako legebiltzarrerako handik gutxira. Europako Parlamentuko diputatua izan zen 1979az geroztik. 1981ean protestanteek osaturiko talde paramilitarra antolatu zuen; Liverpoolgo berritzaile protestanteen elizaren aitzindaria izan zen 1982tik aurrera.

Irlandako bake negoziazioak hasi zirenean, Paisley elkarrizketetara gonbidatu zuten (1992); hasieratik izan ziren arazo larriak, ez bakarrik bi komunitateen artean, baina unionisten artean ere. Paisley eta bere taldea unionistetan gogorrenak ziren. Izan ere, bake prozesua erabat ukatzen zuen Paisleyk, Ulsterrari autonomia politiko handia ematea baitzuen oinarrian. 1992ko abenduan Downing Streeteko Deklarazioa, bake akordioaren aurrekoa, kaleratu zenean, Paisleyk britainiar gobernua IRAko hiltzaileekin negoziatu izanaz salatu zuen, eta irlandarren interesei traizioa agiteaz. 1995etik aurrera, bake prozesuak aurrera egin ahala, beti ahalegindu da Paisley prozesu hori oztopatzen eta geldiarazten.

IRAk bere armak suntsitu ondoren gutxinaka prozesuaren alde egin eta denbora batez Sinn Feinekin gobernuan egon zen Ian Paisley, Martin McGuinness lehen ministroaren ondoko zuela.

## Erreferentziak
Nicolas Sarkozy

**Nicolas Sarkozy**, izen osoa **Nicolas Paul Stéphane Sarközy de Nagy-Bocsa** (Paris, Frantzia, 1955eko urtarrilaren 28a), politikaria da. 2007-2012 bitartean Frantziako Errepublikako presidentea izan zen. Jatorri atzerritarra duen Frantziako Errepublikako lehen presidentea izan da, aita hungariarra eta ama greziarra baitzituen.

## Bizitza 
Jacques Chiracen Barne Ministroa izan zen 2007ko martxora arte eta baita UMP alderdi erdi-eskuindarreko burua ere. 2007ko urtarrilaren 14an alderdiak urte horretarako presidente-hauteskundeetarako hautagai izendatu zuen. Maiatzaren 6an, bigarren itzulian hauteskundeak irabazi zituen eta beraz, errepublikako presidente bihurtu.

Aldekoek zein aurkariek *Sarko* laburdura erabiltzen dute hari buruz hitz egitean.

## Ibilbide politikoa 
* 1977, Neuilly-sur-Seine hiriko zinegotzi aukeratu zuten.
* 1977, RPR (Rassemblement pour la République) alderdiko batzorde zentraleko kide izendatu zuten.
* 1978-1979, RPR alderdiaren gazteri ataleko ordezkari.
* 1979-1981, gazteri nazionalaren presidente izendatu zuten, Jacques Chiracen gidaritzapean.
* 1988, RPR alderdiaren idazkari nazionala, gazteria eta hezkuntza ordezkaria.
* *Union pour les Élections européennes* zerrendako zuzendarietako bat izan zen.
* 1992-1993, RPR alderdiaren idazkariordea.
* 1993tik, RPR alderdiaren politika arloko kidea
* 1993-1995, aurrekontuetako ministro Édouard Balladurren gobernuan.
* 1995-1997, RPR alderdiaren ordezkari.
* 1998-1999, RPRko idazkari nagusia.
* 1999, RPRko bitarteko presidentea.
* 1999, RPR-DL koalizioaren zerrendetako lehen hautagaia izan zen, ekaineko hauteskunde europearretan.
* 2000ko maiatza, Senako Gainak departamentuko presidente aukeratua izan zen RPR alderdiarekin.
* 2002-2004ko martxoa, Jean-Pierre Raffarinen gobernuan barne-ministro.
* 2004ko martxoa - 2004ko azaroa, ekonomia, finantza eta industria ministroa Jean-Pierre Raffarinen gobernuan..
* 2004ko azaroa, UMP alderdiko buru aukeratu zuen eta ministro kargua utzi zuen..
* 2005eko maiatza, Dominique de Villepinen gobernuko barne-ministroa izan zen.
* 2007ko urtarrila, hauteskunde presidentzialetarako UMP alderdiko hautagai aukeratu zuten.
François Fillon lehen ministro izendatu zuen. Bere agintaldian, euroaren krisia zela eta, Sarkozy bat etorri zen Angela Merkel Alemaniako kantzilerrak Europar Batasuneko gainerako estatuei aurkeztutako aurrekontu-austeritatearen eskakizunekin. Doikuntza ekonomiko zorrotzeko politika horrek porrota ekarri zion 2012ko maiatzeko hauteskundeetan, eta François Hollande hautagai sozialistak irabazi zituen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Nicolas Sarkozyren bloga, sarkozyblog.org
*  Sarkozyren auzi judizialak, berria.eus
Javier Otano

**Javier Otano Cid** (Tutera, Nafarroa, 1946ko azaroaren 6a) euskal herritar politikaria da, 1995 eta 1996 bitartean Nafarroako Gobernuko lehendakaria izandakoa.

Nafarroako Alderdi Sozialistaren zerrendetan Nafarroako Parlamenturako 1983an, 1987an eta 1991n hautatu zuten. Azken aldi horretan legebiltzarreko lehendakari izendatu zuten. Hurrengo hauteskundeetan, 1995ekoetan, PSNren zerrendaburu aurkeztu zen parlamentuan, 11 eserleku (50etatik) lortuz. Bere alderdi, CDN eta EAren bozkei esker, Nafarroako lehendakari bihurtu zen. Hala ere, 1996ko *Otano Auzia* zela eta, boterea eta politika utzi zituen. Harrezkeroztik, Tuterako instituto batean Filosofia eta Historia eskolak emateari ekin zion berriro.

## Nafarroa Garaiko presidente 
1995eko maiatzeko hauteskundeetan, UPN atera zen garaile Nafarroa Garaian. Hargatik, beste alderdiek gogor egin zioten. CDNk, EAk eta PSNk gobernua eratu zuten Nafarroako Foru Erkidegoan, Javier Otano buru zuela.

Puri-purian zen EAEren eta Nafarroa Garaiaren arteko organo komun iraunkorra osatzeko erabakia, 80ko hamarkadan Nafarroako Foru Erkidegoa eratzeko orduan euskal abertzaleak ez ziren alderdiek babestua. Hargatik, oraingoan UPNk guztiz arbuiatu zuen organo horren sorrera, alderdi horretako Miguel Sanzek Madrilera bidaiatuz eta Jose Maria Aznarrekin elkarrizketatuz aukera horri bidea mozteko.

## Otano kasua 
1995. urteko ekainean Marisol Alejandre epaileak, Otanoren eta bere emaztearen izenean zegoen kontu korronte bat aurkitu zuen Suitzako banku batean. Horrek eraginda, Otanok zeuzkan kargu guztietatik dimititu zuen, Nafarroako lehendakari, Nafarroako Parlamentuko kide, eta Nafarroako Alderdi Sozialistako (PSN) idazkari nagusia. Suitzako kontu korronte hau "Roldan kasuko" Nafarroako sarean kokatu zuen Marisol Alejandre epaileak.

Kasu horrek eraginda Nafarroako Alderdi Sozialistako buru izandako Gabriel Urralburu eta Nafarroako herrilan sailburu ohia Antonio Aragon gartzeleratuak izan ziren. Otanok kontu hori berea zela aitortu zuen. Diru hori erabili ez zuela esan zuen eta kontu-korronteak zenbat diru zegoen ez zekiela. Horrez gain, Gabriel Urralburuk eskatuta zabaldu zutela kontua esan zuen. Hau da, kontu-korronte haren jabe moduan agertzea. Otanoren esanetan Urralburuk alderdiaren etorkizuneko beharrizanak betetzeko zen diru hori.

Epaiketa sortarazi zuten ekintzak 1989 eta 1990 urteen artean gertatu ziren. Orduan Bosch Siemens multinazionalak, 1,2 milioi euro ordaindu zituen bere Safel lantegia saltzeagatik. Suitzako erakundeek igorritako dokumentuek frogatu zuten Bosh Siemens enpresak 4.998.053 marko alemaniarretako diru-sarrera izan zuela Discount Bankeko 52.437 kontu-korrontean.

Bestalde, kontu-korronte horren jabea, ezezaguna zen. Aipatu kontu-korronte hartatik Antonio Aragon eta Jesus Malonen (PSNeko buru ohia) izenean zegoen kontu batera pasa zuten dirua. Horrez gain, diru kopuru horren zati bat, Antonio Aragon, Javier Otano, eta honen emazte Teresa Arcosen kontura transferitu zen.

## Ikus, gainera 
* Erriberar ezagunak

## Erreferentziak
Narón

**Naron** A Coruñako probintziako udalerria da, 2004an 34.404 biztanle zituena eta Ferroleko eskualdean kokatua dagoena. 7 parrokia ditu eta udalerriaren hiriburua Naronen bertan dago kokatuta. 7 parrokiak oso txikiak dira eta populazioaren laurdena baino ez da bizi euretan, beste guztia hiriburuan bizi delarik.

## Inguru naturala 
Naronek 66 kilometro karratuko azalera dauka, eta Xuvia ibaiaren bokalaren inguruan hedatze da. Ozeano Atlantikoarekin egiten du muga eta honako udalerriekin: Ferrol, Neda, San Sadurniño eta Valdoviño. Kostaldeko gunea erliebe malkartsukoa da eta labarrez josia dago. Hegoaldeko gunea, Ferrolgo itsasadarraren barnean dago, eta bertan dago O Casalgo hondartza txikia.

Naroneko udalerriaren barnean Santa Maria la Mayorgo de O Valgo parrokia dago. Horrez gain, Espiñaredo eta A Lopesa dira aipagarri.

## Banaketa Administratiboa 
Narón udalerria zazpi parrokiek osatzen dute eta herrigune bat:

* Castro (Narón)
* Doso (Narón)
* Narón (Narón) (herrigunea)
* O Val (Narón)
* Pedroso (Narón)
* San Xiao de Narón (Narón)
* Sedes (Narón)
* Trasancos (Narón)

Aldiz, herriguneak honako auzoak ditu: Gándara, A Solaina, Outo do Castiñeiro, O Couto, Freixeiro, O Feal, Piñeiros, O Ponto eta Xuvia. Biztanle gehien biltzen dituztenak, Gándara, A Solaina, Outo do Castiñeiro eta Piñeirosko auzoak dira.

## Demografia eta biztanleria 
Narongo biztanleria etengabe hazi da XX. mendean zehar. Horrela 1900. urtean 8.333 biztanle zituen bitartean, gaur egun 34.404 biztanle dauzka (2004ko erroldaren arabera). Horrela, mendean zehar Galiziako biztanleria askorik aldatu ez den arren, argi ikusten da herri eta udalerri handienetan pilatu dela Galiziako biztanleria.

Biztanleriaren hazkundea bereziki handia izan zen Espainiako Gerra Zibilaren aurretik, eta 1950eko hamarkadatik aurrera.

## Ikus, gainera 
* Coruñako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Narongo udalaren webgune ofiziala
Oleiros

**Oleiros** Galiziako kostaldean eta A Coruñako probintziako erdialdean dagoen udalerria da, 2004an 20.671 biztanle zituena eta A Coruñako eskualdean bigarren populatuena dena hiriburuaren ostean.

Rias Mediaseko ingurune naturalean kokatuta dago, Betanzoseko itsasadarraren hegoaldean.

9 parrokia ditu eta udalerriaren hiriburua Oleiros bertan dago kokatuta.

thumb|ezkerrera|Santa Cruzeko gaztelua.

## Geografia 
Mugakideak iparraldean Betanzoseko itsasadarra, ekialdean Sada eta Bergondo, hegoaldean Cambre eta Culleredo eta mendebaldean A Coruña ditu.

## Banaketa administratiboa eta parrokiak 
Oleiroseko udalerriak dituen 9 parrokiak hauek dira:

## Jaiak eta ospakizunak 
Oleirosko udalak hainbat jaiegun eta ospakizun antolatzen ditu urte osoan zehar. *Eztiaren Jaia* Perilloko udal merkatuan ospatzen da udazken osoan zehar. *Das Merendiñasko Erromeria* Santa Cruzko Dorreen parkean ospatzen da eta udaleko pertsona nagusiak omentzen ditu. *Santa Cruzko Aste Kulturala* abuztuko aste batean ospatzen da eta kirol, kultura, sukaldaritza, aisialdi eta bestelako ekitaldiak izan ohi dira.

*Alfaroleiros* ospakizuna abuztuaren 4tik abuztuaren 8ra antolatzen da, eta buztin artisautzako jarduera tradizionalaren erakustokia izaten da.

Parrokia ezberdinek Ekainetik Irailera aie ezberdinak ospatzen dituzte.

* Ekainean
:: 11 - 13, San Antonio (Dexo)
:: 26 - 27, San Paio (Montrove)
:: 26 - 29, San Pedro (Nos)

* Uztailean:
:: 1 - 5, El Rosario (Dorneda)
:: 16 - 18, El Carmen y la fiesta del Mar (Mera)
:: 24 - 26, Santa Ana (Mera)
:: 30 - 1, Sagrado Corazón (O Carballo)

* Abuztuan:
:: 5 - 8, El Carmen (Lorbé)
:: 13, El Santísimo (Breixo)
:: 14, Santa María (Oleiros)
:: 21 - 25, El Santísimo (Santa Cruz)
:: 27 - 31, El Santísimo (Iñás)

* Irailean:
:: 3 - 5, Santa María de la Cabeza (Perillo)

## Ikus, gainera 
* Coruñako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  |  Oleirosko udalaren webgune ofiziala
Gilen II.a Ingalaterrakoa

**Gilen II.a** (Normandiako dukerria, 1056 inguru — New Forest, Ingalaterra, 1100ko abuztuaren 2a), izengoitiz ***Gilen Gorria*** (ingelesez: *William Rufus* edo *William the Red*) deitua, 1087-1100 bitartean Ingalaterrako erregea izan zen.

## Bizitza 
Gilen Konkistatzailearen bigarren semea zen. Aitak konkistatutako Ingalaterrako erresuma jarauntsi zuen 1087an, Roberto anaia zaharrenak Normandiako dukerria jasotzen zuen bitartean. Bi anaiek elkarren kontra borrokatu zuten 1096 arte. Orduan, Robertok Normandia utzi zion Gileni eta Lur Santura joan zen Lehenengo Gurutzadan. 1907an Eskoziako erregetza ere bereganatu zuen.

Aita bezala, gizon gogorra izan zen. *Rufus* goitizena zeukan, ile-gorria zelako. Oso elizkoia ere ez zen, eta Elizaren ondasun anitz bahitu zuen. Historia monjeek idazten zutenez, ondorioak bere izen onak pairatu ditu. 1100an hil zen, ehizan ari zelarik, gezi batek jota. Istripua edo hilketa izan ote zen ezin da zehaztu. Anaia, Henrike I.a, izan zuen ondorengo.

## Erreferentziak
Ribeira

**Ribeira** A Coruñako probintziako udalerria da, 2004an 26.623 biztanle zituena eta Barbanzako eskualdean kokatua dagoena. 9 parrokia ditu eta udalerriaren hiriburua Santa Uxía de Ribeiran dago kokatuta.

*Riveira* izendapena batzuetan erabiltzen bada ere, izendapen horrek ez du izaera ofizialik.

## Inguru naturala 
Ribeirako udalerria Barbanzako penintsulan kokatua dago, Arousako eta Muros-Noiako itsasadarretatik hurbil. Ribeirako azaleraren zati handi bat Barbanzako eskualdeko mendixkek hartzen dute, bertatik itsasoraino doazen hainbat ibai txiki daude, Artesko ibaia esaterako. Dunar de Corrubedo, Lagoa de Carregal eta Vixáneko guneetan bestalde parke natural bat dago. Ribeirak bost hondartza dauzka: Coroso, Touro, Castiñeiras, Vilar, eta Aguiñokoak.

Ribeirak Porto do Son eta A Pobra do Caramiñal udalerriekin egiten du muga, eta Barbanzako eskualdearen hiriburua da.

## Parrokiak 
* Aguiño
* Artes (Ribeira)
* Carreira (Ribeira)
* Castiñeiras (Ribeira)
* Corrubedo (Ribeira)
* Oleiros (Ribeira)
* Olveira (Ribeira)
* Palmeira (Ribeira)
* Ribeira (Ribeira)

## Demografia eta ekonomia 
Ribeirako jarduera ekonomiko nagusia arrantza da oraindik ere, eta halaxe izan da tradizionalki. Ribeiran gaur egun, Galiziako eta Espainiako baxurako arrantza porturik garrantzitsuena da, bai behintzat urtero deskargaturiko tona kopuruan. Horrez gain, mota horretako Europako hirugarren porturik garrantzitsuena da.

Udalerriak 27.000 biztanle inguru dauzka, euretatik 14.000 Santa Uxiako auzoan bizi dira, udalerriaren erdigunea dena.

## Iruditegia 

Irudi:Ribeira Galiza.gif|Udalerriaren hainbat irudi.
Irudi:Casa concello Ribeira.jpg|Udaletxea.
Irudi:Ribeira 050917 049.JPG|Udalerriaren ikuspegia portuarn sarreratik.
Irudi:Ribeira Porto GDFL 050917 039.JPG|Portua.

## Kanpo estekak 
*   Ribeirako udalaren webgune ofiziala
Eztebe I.a Ingalaterrakoa

**Eztebe I.a** (Blois,  – Dover, 1154ko urriaren 25a), **Eztebe Bloiskoa** () ere deitua, 1135-1154 bitartean Ingalaterrako erregea izan zen.

## Bizitza 
Gilen Konkistatzailearen biloba zen, Adela alabaren semea hain zuzen ere. Lurralde zabalak jaso zituen Ingalaterra, Normandia eta, ezkontzaz, Boulognen. Henrike I.aren heriotzaren ostean, honen alaba Matildek jaso beharko zuen koroa. Baroien batzarrak, aldiz, Ezteberen alde egin zuen, belaunaldi bat iraun zuen gerra zibila eraginez.

Haren garaian, normandiar monarkiak anarkia aldia izan zuen: nobleei ahalmen handiak eman zizkien, eta horrek haien burujabetasuna sendotu zuen. Matildek West Countryn gorte alternatiboa eratu zuen. Eztebek ezin izan zuen geldiarazi, eta baroiek, batzuetan baten alde, eta beste batzuetan bestearen alde jokatzen zuten. Azkenean akordioa lortu zen, eta Eztebek Matilderen seme Henrike onartu behar izan zuen Ingalaterrako erregegai.

## Erreferentziak