Posse Comitatus (erakundea)

***Posse Comisatus*** (latinezko "konderriko indarra") Ameriketako Estatu Batuetako mugimendu informalki antolatu eta ultraeskuindar bat da, 1960ko hamarkadako amaieran sortua. Kideek Gobernuaren aurkako kutsu antisemitako konspirazioaren teorietan oinarritutako ideologia zabaltzen dute. Teoria horien helburua arraza zuriko kristauen eskubide sozial eta politikoen aurkako erasoa dela uste dutena indargabetzea da.

Erakundeko kide askok preparazionismoa praktikatzen dute eta hiritar milizien sorreran parte hartu zuten 1990eko hamarkadan. *Posse Comitatus*ak aitzindariak izan ziren jabetzari karga faltsuak ezartzen, bai eta aurkariei ekintza judizial friboloez baliatuz eraso egiten zieten bestelako «terrorismo dokumentalak» ere.

## Jatorri historikoa 
Kristau Identitatearen mugimenduarekin (*Christian Identity*) oso lotuta daude, nagusitasun zuriaren parte den mugimendua. Jainkoak aukeratutako Israelgo benetako herria dela uste dute, eta juduek Satanasi laguntzen diotela zibilizazioa suntsitzeko eta arraza zuriko herritarren eskubideak zapuzteko, Erreserba Federala eta Estatu Batuetako Zerga Administrazioa erabiliz.

Erakundearen fundazio-estatutuak 1969an idatzi zituen Portland-en (Oregon) Henry Lamont Beach-ek, «lehorrean garbitzeko negozio baten jabe erretiratu bat, Zilarrezko Alkandoren kide izatera iritsi zena, Ameriketako Estatu Batuetan sortu zen inspirazio naziko erakunde bat». Gaia aztertu duen ikerle batek William Potter Galeri egozten dio mugimenduaren sortzailea dela.

Erakundeko kideek uste dute Estatu Batuetan ez dagoela legezko gobernu-modurik konderriko tokiko gobernuaz haratago, eta ez dagoela sheriffarena baino polizia-autoritate handiagorik. Sheriffak konderriko herritarren borondateari uko egiten badio:...erakundeak bere kargutik kenduko du, herriko kalerik jendetsuenen bidegurutzera eramanez, eta eguerdian urkatu egingo dute eta gorputza agerian utziko dute eguzkia sartu arte, legea hautsi nahi dutenen eredu izan dadin.

## Kristau Identitatea 
Antolakundeko kide batzuek Kristau Identitatearen ideario antisemita eta nagusikeria zuria zabaldu dute. Batzuen ustez, Ameriketako Estatu Batuetako gobernu federala ez-legitimoa da, eta Okupazio Sionistako Gobernu baten (ZOG, ingelesezko siglengatik) esku dago, ustezko konspirazio juduaren esku. 1985ean, kide batek iragarri zuen: «Munduko Judaismoaren nazioarteko gobernu ikusezinaren kontrolpean dago erabat gure nazioa».

## Zerga federalak 
*Posse Comitatus*-eko kideek askotan ez dute zergarik ordaindu nahi izaten ibilgailuak gidatzeko lizentzia eskuratzean edo, bestela, agintari arautzaileek ezarritako baldintzak betetzean. Urrea-patroiak ez duenez babesten, Konstituzioan dagoen baldintza dela diote haiek, Estatu Batuek jaulkitako diru fiduziarioaren baliozkotasuna ukatzen dute.

Lege-dokumentu bitxiak idatzi eta erregistratu nahi izan dituzte. Dokumentu horietan, Ameriketako Estatu Batuetatik independenteak direla adierazten dute, edo «zuzenbide anglosaxoiaren» arabera kargak eskatzen dituzte etsaitzat jotzen dituztenen propietateen aurka, hala nola Internal Revenue Serviceko enplegatuen aurka (Estatu Batuetako zerga-administrazioa) edo epaileen aurka. Askotan, zergen ordainketaren aurkako kanpainetan parte hartzen dute, edo zerga kontzientziaren objektiboen ohiko argumentarioa erabiltzen dute.

## Delituzko jarduerak 
1983ko otsailaren 13an, Gordon Kahl erakundeko kide ohiak, baldintzapeko askatasunaren baldintzak bortxatzeaz akusatuta zegoenak, Ipar Dakotan bi albiente federal (atxilotzera joan zirenak) hil zituenean. 1983ko ekainaren 3an tiroketa bat egin zuen, eta Lawrence konderriko (Arkansas) Kahl eta Gene Matthews sheriffa hil zituen. Erakundeko beste kide batzuk presoak dira delituengatik, besteak beste, zergak saihestea, faltsutzea, administrazioko langileak mehatxatzea eta abar.

Erakundeak erakutsi du bere kideei beste aukera batzuetan laguntzen diela. 1975eko irailaren 2an, Francis Earl Gillings, *Posse* *Comitatus*en talde lokal baten sortzailea San Joaquín konderrian, kide-talde baten buru izan zen. Talde horren helburua zen United Farm Workers nekazaritza-sindikatuko antolatzaileek sindikatu gabeko tomate-biltzaileak ere antolatzea. Sheriffaren laguntzaileek Gillings atxilotu nahi izan zutenean, zirkulazio-arau baten ondorioz, harekin borroka bat egin zuten, eta tiro bat eman zioten, laguntzailea belarrian zauritu zuena.

## Herritar subiranoak 
*Posse Comitatus*-en zuzenbide-teoriak «sovereign citizens» mugimenduak (herritar subiranoak) sakondu ditu. Mugimendu horren arabera, Estatu Batuetako edozein herritar «herritar subirano» bihur daiteke, eta, hala, zuzenbide komun anglosaxoiaren (common law) edo «konstituzio-zuzenbidearen» mende baino ez dago, eta ez beste lege-kode batzuen mende (horien artean, zerga gehienetarako zerga-zuzenbidea).  Uniforme Commercial Code (Merkataritzako Kode Uniformea) lege-teoria horiekin lotuta dago, adibidez, 1991ko kasua: *United States v.* *Saunders*, 951 F.2d 1065 (9th Cir. 1991). Estatu Batuetako Apelazio Auzitegian, bederatzigarren zirkuitukoa.

Erakunde afroestatubatuar batzuek herritar subiranoak direlakoen ideiak hartu dituzte, Christian Identityren erlijioko fededunek menderatzen dutena. Afroestatubatuarrek Sezesio Gerraren eta 14. emendakinaren ondorioz soilik hartu zuten legezko herritartasuna, "herritar 14. zuzenketaren arabera" gisa.

Herritar subiranoak direlakoen mugimenduak «mugimendu prorredentista» (*redemption movement*) sortu zuen. Mugimendu horren arabera, Estatu Batuetako gobernuak herritarrak esklabo bihurtu ditu berme higigarri gisa erabiliz, kanpo-zorraren ordainketa ziurtatzeko. Eskema prorredentistaren sustatzaileek jarraibideak ematen dituzte herritarrek nola «erredimitu» (askatu) ditzaketen zehazteko, gobernuaren formulario zehatzak ordena jakin batean betez eta formulario-adierazpen zehatzak erabiliz. Mugimenduak «irabazi kalkulaezinak sortu ditu sustatzaileentzat, epaitegiak eta beste erakunde ofizial batzuk lurperatu ditu alferrikako paperen tonen pean, eta dozenaka atxiloketa eta espetxe-zigor eragin ditu».

FBIk herritar subiranoetako kide batzuk («sovereign citizens muturrekoak») mugimendu terrorista estatubatuar gisa sailkatzen ditu. 2010ean, Southern Poverty Law Center (SPLC) erakundeak zenbatetsi zuen, gutxi gorabehera, 100.000 estatubatuar «sovereign citizens direlakoen lerro gogorraren fededunak» zirela, eta beste 200.000 «sovereign teknikak probatzen hasi ziren, edozein gauzari aurre egiteko, hala nola gehiegizko abiaduragatiko isunak edo droga-trafikoagatiko akusazioak».

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak