Rebeca Uribe

**Rebeca Uribe Mondragón** (Sayula, Jalisco, Mexiko, 1912ko maiatzaren 8a - Mexiko Hiria,1949ko abuztuaren 14a), eskola postmodernistako poeta mexikar bat izan zen. Deklamatzaile ona zen eta antzerki aktore bezala ere aritu zen. Maria Felix aktorearen idazkari izateagatik egin zen ezaguna ingurune artistikoan.

Sei poema liburu argitaratu zituen, horietatik bost aurkitzeko modukoak, antologia pertsonal bat nabarmentzen delarik, *Poesia* izenekoa (1949). Egoera tragikoan hil zen Mexiko Hirian 1949ko abuztuaren 14an.
## Biografia 
Rebeca Uribe Sayulan jaio zen, Jaliscon, 1912ko maiatzaren 8an. Gurasoak Eloisa Mondragón Valencia eta Raul Uribe izan zituen. Oso txikia zela, aitak familia utzi zuen, eta orduan Eloisa andreak alaba aurrera atera zuen, etxeko langile gisa ere lan eginez. Uribe Guadalajarako Unibertsitateko Merkataritza Fakultateko ikasle erregularra izan zen. Jalisco estatuko Lehen Hezkuntzako eta Hezkuntza Bereziko Zuzendaritza Nagusiak takigrafiako irakasle gisa hartu zuen, gaueko ikastetxeetan lan egiteko, 1929-1931 urteetan.

Bere bizitza literarioa 1928an hasi zuen *Carteles* aldizkarian. 1933an *El Informador, Nueva Galicia* eta *Las Noticias* egunkariekin kolaboratu zuen, denak Guadalajarako argitalpenak, eta *Plus Ultra*, Ciudad Guzmanekoa. Kazetari gisa lan egin zuen *Alma Femenina*n, Guadalajarako egunkarian, 1932-1933an. Bere lehen liburua argitaratu zuen: *Esfinge*, hedabide horrek argitaratutako argitalpena, baina ez dago inongo gordailutan ikus daitekeen alerik.

1933-1934 inguruan, *Arte*n; *Ahots Berria*n (1934); *Cúspide*n (1934-1935) eta *Via*n (1936) lan egin zuen. 1937an bere amarekin Mexiko Hirira joan zen bizitzera, Guadalajarara denbora laburrez baino ez zen itzuli.

Uribe 1949ko abuztuaren 14an hil zen, iturri batzuetan "tragikoak" eta beste batzuetan "nahasiak" bezala deskribatzen diren zirkunstantzietan. Tony 's Court moteleko gela batean aurkitu zuten hilda. Panteón Españolen lurperatuta dago, Mexiko Hirian. Guadalajarako kale bat dago, bere omenez izendatua.
* *Llovizna*. México, (1940)
* *Poema en 5 tiempos*, México (1941) y (1945)
* *Poema a modo de una suite*, México (1942) y (1943)
* *Poesía*, México (1949)

## Sariak eta aitorpenak 
* 1942an, bere jaioterriaren sorreraren IV. mendeurrena zela eta, omenaldi solemne bat egin zitzaion Guadalajarako Colon Zinema Antzokian.
* 1986an Guadalajarako kale bati bere izena eman zitzaion.
* 1997an, XXIX. Liburu eta Kultura Azoka eskaini zitzaion, eta, omenaldi gisa, *Máscara sin fortuna* liburua argitaratu zen. Rebeca Uribe, Silvia Quezadaren ikerketa eta konpilazioarekin.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Uribe, Rebeca. *Máscara sin fortuna*. Estudio y compilación de Silvia Quezada. México: Ayuntamiento de Guadalajara, 1997.
* Quezada, Silvia. *Toda yo hecha poesía*. Rebeca Uribe: un estudio biográfico. Guadalajara: Seminario de Cultura Mexicana 2013.
* Cruz, Brenda Alydé de la. *La figura de Rebeca Uribe en el periódico El Informador* (1925-1942) en *El fulgor y la flama*. *Estudios sobre escritores de Jalisco*. Jorge Souza (compilador) Secretaría de Cultura de Jalisco, 2016.
* Carranza Rodríguez, Fritzia. *Rebeca Uribe en los festivales poéticos del Teatro Degollado* (1933-1942). en El fulgor y la flama. Estudios sobre escritores de Jalisco. Jorge Souza (compilador) Secretaría de Cultura de Jalisco, 2016.

## Kanpo estekak 
* *El erotismo en la obra de Rebeca Uribe*
* Rebeca Uriberen erretratoa Juan Sorianok egina