Esteban Olaizola

**Esteban Bizente Olaizola Elizazu «Xoxua»** (Hondarribia, 1941eko martxoaren 31 - Hondarribia, 2021eko maiatzaren 20a), Hondarribiko arrantzalea, zenbait urtetan Hondarribiko Done Pedro Itsasgizonen Kofradiako abade nagusia izan zen.

## Bizitza
Esteban Enrique Anastasio Candido Olaizola Sorzabalbere (arrantzalea) eta Francisca Teresa Elizazu Miranda (baserritarra) senar-emazteak izandako zazpi seme-alabetatik, bigarrena izan zen, Evarista arrebaren ondoren eta Maria Teresa, Pedro Mari (ume zela hila), Pedro Mari «Pello», Maria Guadalupe eta Rodolfo Santosen aurretik. 1967ko irailaren 11n, Anttoni Aginaga Etxarterekin ezkondu zen Irunen, eta hiru seme-alaba izan zituzten: Imanol, Ainhoa eta Endika. 2000. urte ingurutik, Katrin Damns emakume flandriarraz bizi izan zen.

Xoxua goitizena birraitonarengandik omen zetorkion, kontrabandoarekin sasi tartean, txori horren antzera, gordetzen baitzen, eta, Hondarribian, Euskal Herriko beste leku askoren antzera, goitizena oinordetzan hartzen baita.

Sei urterekin hasi zen eskolan, eta 14 urte egin arte ibili zen. Hamalau urterekin, eskola utzi, eta, etxeko beharretan laguntzeko, itsasora (arrantzara) joan zen *Reinare* itsasontzian soldadutza egiteko garaia etorri arte. Soldadutza Armadan egin zuen, Marin-en (Galizia). Soldadutza garaian, futbolean aritu zen Espainiako 3. mailan Maringo taldearekin, atezain. Soldadutza bukatutakoan, aita eta haren koinatua zebiltzan *Mari Paz* itsasontzian hartu zuten. Aita jubilatutakoan, Pedro Goikoetxea eta Rodolfo anaiarekin batera, *Beti Mesias* itsasontzia erosi zuten.

## Ibilbidea
thumb|ezkerrera|1986an Kantauriko arrantzaleek Bidasoaren bokalea ixten
1982. urtean, Kofradiak itsas-alkate aukeratu zuen. Berriro aukeratuko zuten 1983, 1984, 1985 eta 1986. urteetan. 1987. urtean, Kofradiako abade nagusi aukeratu zuten, baita 1988, 1989, 1990, 1991-1994, 1995-1998 eta 1999-2003 aldietarako ere, agintea urte horretako maiatzaren 15ean utzi zuelarik. Gipuzkoako Itsas-kofradien Federazioko lehendakari ere izan zen 1996ko urtarrilaren 15etik 2000. urtera arte. 1987ko ekainaren 10ean, Hondarribiko Udaleko zinegotzi hautatu zuten Herri Batasunaren izenean, eta, karguan, 1991ko ekainaren 15era arte jardun zuen.

Hondarribiko arrantzaleek arazoak izan dituzte Iparraldeko arrantzaleekin: arrantzategi edo kalak direla, sare pelagikoak direla, eta abar. Estebanek arrantza iraunkorraren alde egin zuen beti, eta, Itsas Geroa elkartea sortu eta bultzatu zuen arrantza iraunkorraren alde egiten zuten Iparraldeko arrantzaleekin batera. Behin, arrantza horren aldeko sentsibilizazio kanpaina batean, *Greenpeace Warrior* Greenpeace talde ekologistaren itsasontzian Mediterraneotik Kantauriraino bidaiatu zuen.

Urteen joan-etorri horretan, Portua auzoan kokatuta zegoen Benta inguruko sakonerarengatik, erabilgaitza bihurtu zen arrantzontzientzako, batez ere, marea behean zegoenean, eta Esteban abade nagusi zela inauguratu zen Ramon Iribarren pasealekuan egindako Benta, kai berriaren handitzearekin batera.

Hondarribiko jaietako Arrantzale Eguna berak bultzatutako ekimena izan zen. Oraindik orain, 2025an, urtero ospatzen den jai eguna izanik.

Esteban, 2021eko maiatzaren 20an zendu zen Hondarribian.

## Erreferentziak