Gizarte-langintza

**Gizarte-langintza** pertsona, familia, talde eta komunitateen gainean egindako jarduera tekniko antolatua da, euren ongizate eta gizarte-funtzionamendu egokiago baten alde . Gizarte-langileek hainbat pertsona eta familiari laguntzen diete euren arazo pertsonalak eta gizarte mailakoak konpontzen, hala nola baliabideen eskasia, egokitzapen-arazoak, aisialdi eta harreman mailakoak eta etxebizitza arlokoak.

Gizarte-langilearen lanbideak bi alderdi ditu: batetik, laguntza; eta bestetik, lagundutako pertsonen gizarte sustapenaren alderdia.

Gizarte-langintzako ikasketak dituztenek jarduera inguru ezberdinetan betetzen dute bere lana, oro har:

* Lehen arretarako gizarte zerbitzuak
* Hezkuntza zerbitzuak
* Osasun zerbitzuak
* Zuzenbide administrazio zerbitzuak
* Lan inguruko zerbitzuak
* Lanbidearen jardunaldi librea
* Irakaskuntza eta ikerketa soziala
* Solidaritatea, elkarlana eta garapenerako laguntza
* Etxebizitza zerbitzua
* Migrazioak, gutxiengoak eta demografia
* Erakunde sozialak, elkarteak, fundazioak
* Nazioarteko zerbitzu eta erakundeak
Gizarte-langileak gizarte-zientziak aplikatzen ditu, hala nola soziologia, psikologia, zientzia politikoa, osasun publikoa, garapen komunitarioa, zuzenbidea eta ekonomia, bezeroak sistemekin konprometitzeko, ebaluazioak egiteko eta arazo sozial eta pertsonalak konpontzeko esku-hartzeak garatzeko; eta gizarte-aldaketa lortzeko. Gizarte-langintzaren praktika, sarritan, mikro-lanean banatzen da, gizabanako edo talde txikiekin zuzenean lan egitea eskatzen duena; eta makro-lanean, komunitateekin lan egitea eskatzen duena, eta, gizarte-politikaren barruan, aldaketa eskala handiagoan sustatzea.

## Historia 
Gizarte-langintzaren industria XIX. mendean garatu zen, bere sustraietako batzuk borondatezko filantropian eta herri-antolamenduan izanik. Hala ere, gizarte-beharrentzako erantzunak askoz lehenagokoak ziren, batez ere erakunde pribatuenak eta erakunde erlijiosoenak. 1930eko hamarkadako Industria Iraultzaren eta Depresio Handiaren ondorioek presioa egin zioten gizarte-lanari, diziplina zehatzago bihurtzeko.

## Espetxeetako gizarte-lana 
Espetxeetako edo presoei zuzendutako gizarte lanak oso paper garrantzitsua du gizarte langile baten jardun-eremu profesionalen barruan. Espetxe erakundeak, gizarte lanaren arabera, jokabideak aldatzeko eta gizarte bizikidetza ingurune libre baten pean mehatxatzen duten pertsonal aldi baterako edo modu iraunkorrean ezkutatzeko eremu bat dira, izan ere, nolabaiteko kausala dela-eta, bizikidetza hori usteldu egiten dute. Gizarte-langileak presoekin duen helburua gizabanakoaren gizarteratzea lortzea da, "pertsona horrek bere delitu-jokabidea eragin zuten zirkunstantziak eta askatasun-gabetzearen ondorioak ezagutu eta identifika ditzan". Profesional hori ezinbesteko osagaia da presoek jasaten duten diziplinarteko tratamendu osoan.

Lehenik eta behin, gizarte-langileak kontuan izan behar du bere lana pertsona izaten jarraitzen duen eta giza duintasuna duen egoeran dagoen subjektu bati zuzenduta dagoela. Gizarte-langileak betetzen dituen eginkizunen artean, espetxe-eremura zuzenduta, honako hau dago​:

* Banakoekin eta familiekin esku hartzea.
* Trantsizio-arriskuaren haztapena.
* Babes-zerbitzua.
* Kasu/mantentze-lanen erabilera.
* Zerbitzuak eta baliabideak hornitzea.
* Eztabaidak konpontzea: gatazkak konpontzea.
* Antolamendua mantentzea.
* Programak garatzea.

Esku-hartzearen arreta profesional-hartzailea den lotura-ardatz batera bideratu behar da. Ardatz horri "barnekoa"​. Horrek ondorioztatzen digu gizarte-langileak bere lana sustatu behar duela, presoari buruzko kanpo-ikerketekin batera dagokion kontaktu pertsonalean.

Gizarte langileak metodologia hau erabiltzen du presoak dituzten kasuetan:

* Profesionalak ikasteko eskaera jasotzen du
* Erregistratu kasua kasuak kontrolatzeko liburuan (akta liburu bat dago)
* Profesional bakoitzak espedientea egiten du lortutako informazioa gauzatzeko.
* Zitazio zedula egiten du.
* Gizarte langileak bisita helbideratzea eta/edo instituzionala egiteko asmoa du; zitatzaile judizialaren bidez bidaltzen du hitzordua, eta telefono bidezko koordinazioa egiten du.
* Baloratuari edo presoa dagoen erakundeari bisita egiten dio etxean.
* Esku hartze profesionala eta bete beharreko helburua justifikatzen dizkio familiari.
* Elkarrizketan egiten dizkie gizabanakoarekin zerikusia duten pertsonei (senideak, bizilagunak, administrazioko agintariak, profesionalak eta alboko beste iturri batzuk).
* Presoa bizi den gizarte- eta familia-ingurunea eta ingurune komunala ebaluatzen ditu.
* Elkarrizketaren eguna eta ordua ezartzen dira ikerketa prozesua betetzeko.

Gizarte-langileak bere helburuak lortzeko esparru hauek ikertu eta aztertu behar ditu:

* Arrisku eta babes faktoreak aztertu:
** Historia familiarra.
** Ikasketa-lan mundua
** Testuinguru soziala
** Esparru komunitarioa
** Faktore indibidualak/pertsonalak

Gizarte-langileak topaketa eta trukerako giroa garatzea bultzatu behar du, gatazkak gainditzeko bidea errazteko, elkarrizketaren kasuan lotura egiaztatzen parte hartu du.

Batzuetan, espetxe-eremuko gizarte-langileen funtzioek arazo jakin batzuei aurre egiten diete, eta, ondorioz, ezinezkoa da langile horiek erabat garatzea. Hauetariko batzuk:

* Ekintza-ahalmena mugatzen duen proiektu instituzional zurrun eta mugatua
* Proiektu berriak bultzatzeko autonomia-tarte txikia
* Piramide-erako antolamendua, interesak eta iritziak adierazi ahal izateko espazio formalak eta informalak sortzea eragozten duena.
* Lan-pizgarrien eskasia.
* Entzierroaren problematikari heltzeko eguneratze- eta orientazio-gaitasunik eza.
* Diziplinarteko lanik ez egotea. Sektoreen erabakia eskatzen duten instantzietan taldekatzeko moduak.
* Sektoreen arteko komunikazio erabat formala.
* Lan-baldintza desegokiak, materialak, teknikoak, azpiegiturakoak eta giza baliabideetakoak.
* Barneko eta kanpoko segurtasun-indarren nagusitasuna esku-hartze profesionalaren gainetik.
* Gizarte-langileari esleitzen zaizkion rolak gabezia-egoeretako ebazpen praktiko eta berehalakoarekin lotzen dira.
* Arazo administratiboekin lotutako eskari motak baldintzatzen dituen lanbidearen irudi soziala erreproduzitzea.
* Zeregin burokratikoak dira nagusi, eta profesionalek beren funtzio tekniko eta profesionalak etsi behar dituzte.
* Bat-bateko eskaeretan eta sortzen ari diren arazoak konpontzera bideratutako erantzunak.
* Testuinguru politiko-ekonomikoaren interferentziak.

Gizarte-langilea ezinbesteko faktorea da erakunde penalaren osagaien barruan, eta gizartearen lankidetzarekin batera, horien garapen osoa sustatu behar da, zerbitzuak jasotzen dituzten presoen onurarako eta hobekuntzarako.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* EHUko Lan Harreman eta Gizarte Langintza Fakultatea
* Mary Richmond
* Octavia Hill
* Jane Addams
* Henrietta Barnett

## Kanpo estekak 
*  EHUko Gizarte-Langintzako Unibertsitate-Eskola