open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
34 Zirtze

**34 Zirtze**, asteroide gerrikoan aurkitutako 34. asteroidearen izena da. Jean Chacornac astronomo frantziarrak aurkitu zuen 1855eko apirilak 6an Paristik.

Bere izena, greziar mitologiako Zirtze izeneko pertsonaiagatik jasotzen du, Helios eguzkiaren jainkoa eta Perseis ozeanidearen alaba zena, Eea uhartean bizi zena eta Odisean agertzen dena, Odiseo bere herrira itzultzen laguntzen duena.

## Kanpo estekak
33 Polimnia

**33 Polimnia**, asteroide gerrikoan aurkitutako 33. asteroidearen izena da. Jean Chacornacek aurkitu zuen 1854ko urriak 28an Paristik.

Bere izena, greziar mitologiako Polimnia izeneko pertsonaiagatik jasotzen du, olerkaritza liriko sakratua edo kantu sakratuen musa zena.

## Kanpo estekak
Polimnia

Greziar mitologian, **Polimnia** (, "ereserki askoena"), olerkaritza liriko sakratuaren musa da, hau da, kantu sakratuena.

Erretorika eta pantomima edo mimikaren musatzat ere hartzen da.

Guztiz zuriz jantzia irudikatzen ohi da, etzanda edo ukondoa idulki edo harkaitz batean pausatua duela, meditazio egoeran (pentsatzen), ahoan hatz bat jarria duelarik. Beste batzuetan, kate batzuk eramaten irudikatzen da elokuentziak duen boterearen ikur bezala. Beste irudikapen batzuetan, zapi batekin estalia agertzen da, bere izaera sakratua adieraziz.

Musa hau izan zen gizakiei nekazaritza irakatsi ziena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
The Dodos

**The Dodos** 2005ean AEBetan sortutako indie rock musika taldea da. Lehendabiziko osakideak Meric Long (ahotsa eta gitarra) eta Logan Kroeber izan ziren. 2009an Keaton Snyder elkartu zitzaien bibrafonoa jotzeko.

## Diskografia 
### Albumak 
* *Dodo Bird* Meric Long (2005)
* *Beware of the Maniacs* (2006)
* *Visiter* (2008)
* *Time to Die* (2009)
* *No Color* (2011)
* *Carrier* (2013)
* *Individ* (2015)
* *Certainty Waves* (2018)

### 7" 
* *Red and Purple* (2008)
* *Fools* (2008)

## Erreferentziak 
*  Allmusic.com Bio The Dodos

## Ikus, gainera 
* Animal Collective

## Kanpo estekak 
*  *The Dodos* taldearen ataria
*  Myspace The Dodos
Xavier de Le Rue

**Xavier de Le Rue** (Baiona, 1979ko uztailaren 1a -) snowboard kirolaria da, Cross kategorian parte hartzen du non bitan Munduko Txapelduna (2003 eta 2007) eta behin txapeldunordea (2009) izan da. Paul-Henri de Le Rue anaia ere snowboarder ere bada.

## Palmaresa 
### Olinpiar Jokoak 
* **2006ko Neguko Olinpiar Jokoak** (Torino): 18.a cross proban

### Munduko Txapelketak 
* **2003** (Kreischberg): 20px Urrezko domina
* **2007** (Arosa): 20px Urrezko domina
* **2009** (Gangwon): 20px Zilarrezko domina

### Munduko Kopa 
* **Txapelduna** (2003, 2004 eta 2005)
* **10** lehiaketak

### Munduko junior Txapelketa 
* 20px Zilarrezko domina (slalom erraldoia, 1998)

## Kanpo loturak 
* Bloga
* Webgune ofiziala
Éva Bisséni

**Éva Bisséni** (Baiona, 1981eko otsailaren 7a -) euskal kirolaria da, judotan aritzen dena.

Lehendabiziko Olinpiar Jokoak 2004an aritu zuen Atenasen.

Aita saskibaloi jokalari ohia zen Mathieu Bisséni du.

## Klubak 
* Judo ShiaÏ Club Capbreton
* US Dacquoise
* RSC Champigny (2002 eta gero)

## Palmaresa 
* 3.a 1999ko Europako Junior Txapelketa (Ostia, )
* 3.a 2000ko Munduko Junior Txapelketa (Nabeul, )
* 3.a 2002ko Europako Open Txapelketa (Maribor, )
* 1.a 2002ko Europako Taldeka Txapelketa (Maribor, )
* 2004ko Udako Olinpiar Jokoetan parte hartzea (Atenas, )
* 3.a 2004ko Europako Open Txapelketa (Budapest, )
* 1.a 2006ko Munduko Taldeka Txapelketa (Paris, )
* 1.a 2008ko Europako Taldeka Txapelketa (Mosku, )

## Erreferentziak
Eea

, 1624)]]
**Eea**, Homerok idatzitako Odisea lanaren arabera, Zirtze bizi zen uhartea zen, Odiseoren lagun guztiak, Euriloko izan ezik, zerri bihurtu zituena. Beranduago, Odiseok, Zirtzek bere lagunak berriz giza itxurara itzultzea lortu zuen. Argonauten bidaien elezaharrean, hauek, euren itzulera bidaian, Eea uhartera iritsi ziren, non Zirtzek Apsirtoren hilketagatik purifikatu zituen.

## Kanpo estekak
Apsirto

Greziar mitologian, **Egialeo**, **Apsirto** edo **Absirto**, Kolkidako (egungo Georgia) printze bat zen, Eetes erregearen eta Asterodea ninfaren semea.

Medeak Jasonekin ihes egin zuenean urrezko ahari-larrua eramanez, Eetes erregeak, bere semeari, haien atzetik joateko esan zion eta bueltan ekar zitzala. Apsirtok, Danubio ibaiaren itsasoratzean harrapatu zituen, baina alferrikako heriotzak eragozteko, argonautekin tregoa bat adostu zen, honen bidez, tokiko errege baten borondatean utziz Medeak bere aitarekin itzuli eta urrezko ahari larrua itzuli edo Jasonekin jarrai ote zezakeen erabakitzea. Baina Medeak, bere nahiak zapuztuak gera zitezkeela ikusirik, bere anaiordeari mezu bat bidali zion, benetan, argonautek bahitua zutela esanez, eta berarekin oso gustora itzuliko zela gau horretan aparte zegoen baso batean berarekin biltzen bazen. Printze inozoa tranpan erori zen, eta Jasonek hil zuen, Medeak esandako tokian bere zain zegoena, ordutik aurrera, Apsirto izena daraman ibai baten ertzean. Traizioagatik salatua ez izateko, Jasonek, Apsirtok, lehorreratu eta toki hartara joan zenean tregoa hautsi zuela argudiatu zuen.

Beste bertsio batek dioenez, Apsirto ume bat zen oraindik Medeak, berarekin eta argonautekin ihes egin zezan konbentzitu zuenean. Baina, Eetesen armadak harrapatu behar zituela ikusi zuenean, hil egin zuen, bere gorpua zatitu eta itsasoan sakabanatuta bota zituen. Eetes erregea, ikaratua, bere semearen zatiak banan-banan biltzen hasi zen, argonauten espedizioari, ihes egiteko denbora eman ziolarik.

Medea, alhadurengatik edo Argo ontziaren orakulu mastak, purifikatua izan arte garraiatzeari uko egin ziolako, bere izebarengana joan zen, Zirtze aztia, hilketa nardagarriagatik purifika zezan, horretarako ustekabean joan zirelarik, eta ez zioten biktimaren izenik esan. Beharrezko zeremoniak eta garbiketak egin ondoren, Zirtze, benetako istorioaz ohartu zen, eta bere gortetik kanporatu zituen Jason eta Medea, euren zain zeuden argonautekin itzuli zirenak.

Estrabonek, Apsirtoren heriotza askoz beranduago gertatu zela dio, espedizioa, printzearen omenez, Apsirtida izena jaso zuten Adriatikoko uharte batzuetan zegoenean.

Egileren batzuk, gaztea Egialeo deitzen zela diote, eta Apsirto (*jaurtia* esan nahi duena) bere heriotzaren ondoren jarri zioten izena dela.

## Kanpo estekak
Anthony Dupuis

**Antony Dupuis** (Baiona, Lapurdi, 1973ko otsailaren 24a -) euskal herritar tenislari profesionala da. 2006an salbutamol hartzeagatik bi hilabete eta erdi geldiarazi zuten.
__TOC__

## Biografia 
Dupuis bederatzi urte zituela hasi zen tenisean aita Xavierrekin. Beniot Carelli du entrenatzailea 1998ko otsailetik.

## Garaipen zerrenda 
### Banakakoan irabazle: 2 ATP (1-1), 15 *Challengers* (8-7) 
;Garaipenak (1 ATP, 8 Challengers)

;Txapeldunordea (1 ATP, 7 Challengers)

### Binakakoak: 1 ATP (1-0), 2 Challengers (0-2) 
;Garaipenak (1 ATP)

;Txapeldunordea (2 Challengers)

## Erreferentziak 
## Kanpo loturak 
* ATP webgunearen profila
* Dupuis: azken emaitzak
* Dupuis: Ranking
Telkis

Greziar mitologian, **Telkis**, Sizioneko errege bat zen, Europsen semea eta Hermionen anaia, azken hau, Hermione hiriaren sortzailea.

Telxionekin batera, Argoseko errege zen Apis garaitzeko estatu kolpe bat pentsatu zuen, historiako lehen legegilea bazen ere, modu tiranikoan gobernatzen ari zena. Apis hiltzeagatik mendeku bezala, Argos Panoptesek, ehun begiko erraldoi izugarriak, beste horrenbeste egin zuen Telkis berarekin.

Telkisen oinordekoa Sizioneko tronuan, bere semea izan zen, ironikoki, hau ere Apis deitzen zena, egileren batzuk nahastu zituena, biak pertsona bera zirela uste dutenak, eta, beraz, Telkisek bere semea hil zuela, herriarentzat oso arriskutsu bihurtzen ari zela ikusi zuenean.

## Kanpo estekak
Bijie

**Bijie prefektura** (txinera sinplifikatuz: 毕节地区; pinyineraz: Bìjíe Dìqū), Guizhou probintzian kokatutako prefektura da. Guztira, 7.188.000 biztanle inguru dauzka 2004ko erroldaren arabera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Bijie prefekturaren udalerri mugakideak honakoak dira: Sichuan probintzia iparraldean, Zunyi ekialdean, Guiyang hego-ekialdean, Anshun hegoaldean, Liupanshui hego-mendebaldean, eta Yunnan probintzia mendebaldean.

## Banaketa administratiboa 
* Bijie Hiria (毕节市; Bìjié Shì)
* Dafang Konderria (大方县; Dàfāng Xiàn)
* Qianxi Konderria (黔西县; Qiánxī Xiàn)
* Jinsha Konderria (金沙县; Jīnshā Xiàn)
* Zhijin Konderria (织金县; Zhījīn Xiàn)
* Nayong Konderria (纳雍县; Nàyōng Xiàn)
* Hezhang Konderria (赫章县; Hèzhāng Xiàn)
* Weining Hui eta Miao Konderri autonomoa (威宁彝族回族苗族自治县; Wēiníng yízú huízú miáozú Zìzhìxiàn)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Guizhou probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Bijie prefekturako gobernuaren webgunea.
Tongren

**Tongren prefektura** (txinera sinplifikatuz: 铜仁; pinyineraz: Tóngrén Dìqū), Guizhou probintzian kokatutako prefektura da. Guztira, 4.035.000 biztanle inguru dauzka 2004ko erroldaren arabera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Tongren prefekturaren mugakideak honakoak dira: Zunyi mendebaldean, Qiandongnan Miao eta Dong Prefektura autonomoa hegoaldean, Chongqing udaltasuna iparraldean, eta Hunan probintzia ekialdean.

## Banaketa administratiboa 
* Tongren Hiria (铜仁市; Tóngrén Shì)
* Jiangkou Konderria (江口县; Jiāngkǒu Xiàn)
* Shiqian Konderria (石阡县; Shíqiān Xiàn)
* Sinan Konderria (思南县; Sīnán Xiàn)
* Dejiang Konderria (德江县; Déjiāng Xiàn)
* Yuping Dong Konderri autonomoa (玉屏侗族自治县; Yùpíng dòngzú Zìzhìxiàn)
* Yinjiang Tujia eta Miao Konderri autonomoa (印江土家族苗族自治县M; Yìnjiāng tǔjiāzú miáozú Zìzhìxiàn)
* Yanhe Tujia Konderri autonomoa (沿河土家族自治县; Yánhé tǔjiāzú Zìzhìxiàn)
* Songtao Miao Konderri autonomoa (松桃苗族自治县; Sōngtáo miáozú Zìzhìxiàn)
* Wanshan Barruti Berezia (万山特区; Wànshān Tèqū)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Guizhou probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Tongren prefekturako gobernuaren webgunea.
Telxion

**Telxion**, greziar mitologiako bi pertsonairen izena da:

* Foroneako (ondoren Argos deituko zen hiria) eta Peloponeso osoko (garai horretan, bere omenez Apia deitzen zena) errege zen Apisen seme bat. Bere aita tirano bat bihurtu zela ikustean, Sizioneko errege zen Telkisekin aliatu zen (Argosen domeinua gainetik kendu nahi zuena) eta biek garaitu eta hil zuten diktadorea. Baina bere garaipenak ez zuen askorik iraun, ehun begi zituen erraldoia zen Argos Panoptesek, Apisen heriotza mendekatu baitzuen bi konspiratzaileak hilez.
* Sizioneko Apis erregearen seme bat, bere aita hiltzean tronua oinordetu zuena, honela, hiriko bosgarren errege bihurtuz. Bere oinordekoa izan zen Egiro izeneko seme bat izan zuen.

Istorioen eta izenen antzekotasuna dela eta, Pausanias eta Apolodoro Atenasekoa bezalako egileren batzuk, bi pertsonaiak nahasteko joera dute.

## Kanpo estekak
Zunyi

**Zunyi** (txinera sinplifikatuz: 遵义; pinyineraz: Zūnyì), Guizhou probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 7.388.000 biztanle inguru dauzka 2003ko erroldaren arabera eta 11.877 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Prefektura mailako Zunyi hiriaren mugakideak honakoak dira: Tongren ekialdean, Chongqing udaltasuna iparraldean, Sichuan probintzia ipar-mendebaldean, Qiandongnan Miao eta Dong Prefektura autonomoa hego-ekialdean, Guiyang eta Qiannan Buyei eta Miao Prefektura autonomoa hegoaldean, eta Bijie prefektura hego-mendebaldean.

## Banaketa administratiboa 
* Honghuagang Barrutia (红花岗区; Hónghuāgǎng Qū)
* Huichuan Barrutia (汇川区; Huìchuān Qū)
* Chishui Hiria (赤水市; Chìshuǐ Shì)
* Renhuai Hiria (仁怀市; Rénhuái Shì)
* Zunyi Konderria (遵义县; Zūnyì Xiàn)
* Tongzi Konderria (桐梓县; Tóngzǐ Xiàn)
* Suiyang Konderria (绥阳县; Suíyáng Xiàn)
* Zheng'an Konderria (正安县; Zhèng'ān Xiàn)
* Fenggang Konderria (凤冈县; Fènggāng Xiàn)
* Meitan Konderria (湄潭县; Méitán Xiàn)
* Yuqing Konderria (余庆县; Yúqìng Xiàn)
* Xishui Konderria (习水县; Xíshuǐ Xiàn)
* Daozhen Gelao eta Miao Konderri autonomoa (道真仡佬族苗族自治县; Dàozhēn gēlǎozú miáozú Zìzhìxiàn)
* Wuchuan Gelao eta Miao Konderri autonomoa (务川仡佬族苗族自治县; Wùchuān gēlǎozú miáozú Zìzhìxiàn)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Guizhou probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Zunyiko gobernuaren webgunea.
Liupanshui

**Liupanshui** (txinera sinplifikatuz: 六盘水; pinyineraz: Liùpánshuǐ), Guizhou probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 2.830.000 biztanle inguru dauzka 2006ko erroldaren arabera eta 3.832 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Prefektura mailako Liupanshui hiriaren mugakideak honakoak dira: Bijie prefektura iparraldean, Yunnan probintzia mendebaldean, Qianxinan Buyei eta Miao Prefektura autonomoa hegoaldean, eta Anshun hego-ekialdean.

## Banaketa administratiboa 
* Liuzhi Barruti Berezia (六枝特区)
* Zhongshan Barrutia (钟山区)
* Pan Konderria (盘县)
* Shuicheng Konderria (水城县)

## Hiri senidetuak 
*  Tucson, Arizona, AEB

## Ikus, gainera 
* Guizhou probintziaren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak 
*  Liupanshuiko gobernuaren webgunea.
Kaxoi perutar

**Kaxoi perutarra** () edo **kaxoia** soilik zurezko perkusio musika tresna dira.

## Kaxoi flamenkoa 
1970ko hamarkadan, Ruben Dantasek (Paco de Lucíaren perkusionistak) ekarri zuen Perutik flamenko musikan sartzeko. Gero Espainian bere joera propioa hartu zuen eta gaur egun, zaila da flamenkoa kaxoirik gabe ikustea.

Ezberdintasun nagusiak kaxoi perutarrarekin:

* Zur motak ezberdinak dira, bai zentimetrotan eta bai jatorrian.
* Kaxoi flamenkoak gitarra sokak ditu, perutarrak normalean ez.

Kaxoi erritmoak flamenkoan: *Tango, Rumba, Buleria, Solea por Buleria, Tanguillo, Alegria, Seguiriya, Taranto, Tiento*...

Flamenkoaz gain, kaxoia, beste musika estiloetan erabiltzen hasi dira. Euskal musikan ikus dezakegu, baita ere bossa nova, folk, funk eta jazzean.

## Kanpo estekak
Gran Via de les Corts Catalanes

**Gran Via de les Corts Catalanes** (euskaraz *Gorte Katalandarren Etorbide Nagusia*) Bartzelonako hiribide garrantzitsuenetako bat da, hiri hau mutur batetik bestera iraganez eta 8 kilometroko luzehera duelarik. Bere atarien zenbakiak 1198. arte ailegatzen dira.

Bere izendapen herrikoia *Gran Via* ("Etorbide Nagusia") izan ohi da, Hospitalet de Llobregat udalerriaren mugan hasi, Ildefonso Cerdá enapantzatik hurbil, eta Sant Adrià de Besòs udalerriaren mugan amaitzen da.

Bere ibilbidean honako leku hauek zeharkatzen ditu:
* Espainiako enparantza (Plaça d'Espanya).
* Unibertsitate enparantza (Plaça de l'Universitat).
* Tetuan enparantza (Plaça de Tetuan).
* Katalandar Lorien enparantza (Plaça de les Glòries Catalanes).

## Kanpo estekak
Urre-xafla

200px|thumb|Urre orri bat.
**Urre-xafla** gainazalak urreztatzeko erabiltzen den urrezko xafla fin-fina da. Gehienetan 22 edo 23 kilateko urrea izaten da.

Urre-xaflak kolore askotakoak izan daitezke, hainbat metalen itxura emateko. Urre gorriko orriak (urrekarak) %92 urre hutsa izaten da, urre zuriko orriak (zilarkarak) %50 urre hutsa.

## Artean 
eskuinera|200px|thumb|22k urre orriak idi ilezko eskuilaz ezartzen.

Urrezko orriak urreztatze sistema ohikoena izan da, Antzinako Greziako eskultura kriselefantinoetan edo X. mendeko Essengo Urrezko Ama Birjina estatuan esaterako. Erdi Aroko eskuizkribu marrazkidunek urre eta zilar ugari zuten, nahiz eta azken honek ez iraun oxidazioa dela-eta. Erdi Aroko margolanetan ere, sarri zerua urrekara izaten zen, batez ere margolan erlijiosoetan, XIV. mendeko Italian irudikapen egiazkoagoak erabiltzen hasi ziren arte. Gainazal urrekara marrazki geometrikoz estanpatuta zeuden sarri. Urre kolorea santu eta profeten buruko haloa adierazteko erabiltzen zen, edo jantzietako apaindurak egiteko.

Urre orriak zurezko estatua, lauki eta erretaulak edertzeko ere erabili izan da sarritan.

Arkitekturan ere erabili izan da, eraikuntza elementuak urreztatzeko, kanpoaldean eta barnealdean (kupulak, xehetasunak, burdin-lanak...)

## Sukaldaritzan 
Urre orriak ez-toxikotzat hartzen dira janari-labela badute eta janaria apaintzeko erabili daitezke, sarri azkenburukoetan (pastelak eta). Indian adibidez, plater nagusia urre orriekin estaltzen da zerbitzatzeko unean, batez ere eztei oturuntzetan.

## Ikus, gainera 
* Urrebits
* Urrekara

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Valentziako Gorteak

**Valentziako Gorteak** (valentzieraz *Corts Valencianes* edo *Les Corts*) Valentziako Erkidegoa osatzen duten erakundeetako bat da. Bertan, Valentziako Erkidegoko legeak eratzen dira. 99 legebiltzarkideek osatzen dute, valentziarrek botoen bidez aukeraturik.

## X. legealdiko osaketa 
## Presidenteak 
## Ikus, gainera 
* Valentziako Erkidegoa
* Valentziako Generalitatea

## Kanpo estekak 
* Valentziako Gorteen webgune ofiziala
Robert Falcon Scott

**Robert Falcon Scott** (Devonport, Erresuma Batua, 1868ko ekainaren 6a - Antartika, 1912ko martxoaren 29a) Britainiar Itsas Gudarostea edo Royal Navyko kapitaina izan zen eta Hego Polora iristeko asmoz Antartikara bi espedizio zuzendu zituen.

Aurreneko espedizioa Discovery itsasontziaren barnean 1900 eta 1904 artean burutu zen eta Rosseko Itsasoa delakoan Edward VII.aren Lurra izenarekin bataiatu zuen eskualdea deskubritzeko aukera eskaini zion. Bigarren espedizioan, 1910 eta 1912 artean eta Terra-Nova itsasontzi barnean, 1912ko urtarrilaren 17an Hego Polora iritsi zen, halere Roald Amundsen norvegiar esploratzailea baino hilabete bat beranduago. Scott eta bere lau bidaideak itzulerako bidean ekaitz batean hil ziren. Beren gorpuak eta espedizioaren azken egunetako nondik-norakoak azaltzen ziren egunkaria 1912ko azaroaren 12an aurkitu zuten.

## Zinema 
* *Scott of the Antarctic* (1948. "Scot Antartikakoa")

## Kanpo estekak 
* Artikulua *Argia*n
Turimako

Greziar mitologian, **Turimako**, Sizioneko errege bat izan zen, zerrendako zazpigarrena.

Bere aita Egiroren oinordeko bihurtu zen Troiako Gerra gertatu baino larehun urte lehenago. Leuzipo izeneko seme bat izan zuen, bere oinordekoa izan zena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Egiro

Greziar mitologian, **Egiro**, Sizioneko seigarren erregea izan zen, Telxionen semea.

Tronua oinordetu zuen bere aita Argosen aurka matxinatu zenean, garai horretan Peloponeso osoan nagusi zen hiria, eta hiri honetako errege zen Apis hil zuenen, ondoren, Telxion bera, Argos Panoptes, ehun begiko erraldoiaren esku hil zelarik, honela, Apis erregearen heriotza mendekatzen zuena.

Turimako izeneko seme bat izan zuen, bere oinordekoa izan zena.

## Kanpo estekak
Ifis

Greziar mitologian, **Ifis** (grezieraz Ιφις: Iphis), zenbait pertsonaia ezberdinen izena da.

* Kretar gazte bat, Ligdo eta Teletusaren alaba, bere amak eta inudeak hiltzetik salbatu zutena gizonezko bat zela esanez (Ligdok, Fortunak alaba bat izaten uzten ez ziola uste baitzuen, eta hiltzea agindu zuen neska jaiotzen bazen, Isisek bultzatuta. Gaztarora iritsi zenean, Ligdok, bere adin bereko neska batekin konprometitu zuen, Iante izeneko neska bat: biak berehala maitemindu ziren, baina Ifisek, Ianterekin sekula zoriontsu ez zela izango pentsatzen zuen, biak sexu berekoak baitziren. Teletusak Isisi laguntza eskatu zion, eta honek, Ifis mutil bihurtu zuen, honela, Ianterekin ezkondu ahal izan zelarik.
* Zipreko gazte apal bat, Teukro Telamonidaren alaba zen Anaxareta printzesaz maitemindu zena eta honen etxe aurrean bere buruaz beste egin zuena, jainkoei mendekatzeko eskatuz, Anaxaretak ez baitzuen Ifisengatik gauza bera sentitzen.

## Kanpo estekak
Juniano Justino

**Marko Juniano Justino** edo **Justino Frontino**, II. mendeko historialari erromatar bat izan zen.
thumb|*Epitome historiarum Trogi Pompeii*

Bere bizitza pertsonalari buruz ez da askorik ezagutzen. *Historiarum Philippicarum libri XLIV* liburuaren egilea da, berak, hitzaurrean, honela deskribatzen duena:

Trogoren lanak galdu egin dira, baina testuaren hitzaurrea Pliniok eta beste egile batzuk mantendu zuten. Trogoren gai nagusia, mazedoniar monarkiaren igoera eta historia izan zen, Justinok, zenbait lizentzia hartu zituen arren azkenean, Trogoren lanaren laburpen edo epitome bat baino gehiago antologia izan zenean.

Liburua, Erdi Aroan asko erabili zen, egilea, San Justinorekin nahastua izan baitzen askotan.
Fridtjof Nansen

**Fridtjof Wedel-Jarlsberg Nansen** (Oslo, Norvegia, 1861eko urriaren 10a - Lysaker, Norvegia, 1930eko maiatzaren 13a) norvegiar esploratzaile, zientzialari eta diplomatikoa izan zen. 1922an Nazioen Ligako Goi Ordezkaritzan burututako lanarengatik Bakearen Nobel Saria irabazi zuen. Orokorki Norvegiako historiako pertsonaia garrantzitsuenen artean kokatua izan ohi da.

Kirol eskiatzaile aitzindari gisara hasi zen, gerora Ipar Poloko esploratzaile bezala jarduteko. Nansenek *Fram* itsasontzi barnean egindako espedizioan artikoan arrakasta handia lortu zuen, Ipar Polora lehen inork lortu ez zuen bezainbeste hurbilduz. *Fram* bere ontziarekin Oslon itsasoratu eta behin Artikora ailegatzean ontzia noraezean joan zedin utzi zuen, ondoren bere bidailagun zen Fredrik Hjalmar Johansenekin 86° 15' Iparraldera ailegatu zelarik. Beren irteeratik hiru urtetara Jackson-Harmsworth espedizioak bi gizonok erreskatatu zituen.

Beranduago Nansen zoologo eta ozeanografo gisara nabarmendu zen, bai eta Neuronaren Doktrinaren aitzindarietako bat bezala. Diplomatiko modura ere gailendu zen, denborarekin Nazioen Ligaren Errefuxiatuen Mandatari bilakatu zelarik. Eva Nansenekin (1907an zendua) ezkondu eta Odd Nansen arkitekto eta humanista nabarmenaren aita izan zen. Eigil Nansenen aitona ere bada.

Tony Harrisonen 2008ko *Fram* idazlanaren pertsonai nabarienetako bat ere bada, lan hau Nansenen darwinismotik humanitarismorako bilakaerari buruz jarduten da.

## Kanpo estekak
Browning Automatic Rifle

***Browning Automatic Rifle*** (ingelesezko *Browning Fusil Automatikoa*), **BAR** laburduraz eta **M1918** kodeaz ere ezaguna, 1917 urtean John Moses Browningek Lehen Mundu Gerran Estatu Batuetako soldaduek erabiltzen zituzten Chauchat eta M1909 Benet-Mercie metrailadoreak ordezteko diseinaturiko fusil automatiko bat da. 30-06 Springfield kalibreko 20 kartutxo gordetzen dituen bi ilarako kargagailu aldagarriak erabiltzen ditu eta era guztiz automatikoan su egiteko gai da 500 bala minutuko abiadan.

## Kanpo Loturak 
* Modern Firearms

## Kanpo estekak
Araphant

**Araphant** (sindarinez "guztien erregea" esan nahi duena), Tolkienen legendariumeko pertsonaia bat da. Eguzkiaren Hirugarren Aroko 1789an jaioa, Araphant Dunadan bat zen, Arthedaineko Araval erregearen semea.

Araphanten semea, Arvedui, Eguzkiaren Hirugarren Aroko 1864an jaio zen, eta Malbeth igarleak, hau, Arthedaineko azken erregea izango zela iragarri zuen, honen ondorioz, Araphanti, bere semeari Arvedui izena jartzea aholkatu ziolarik, sindarinez "azken erregea" esan nahi duen izena.

Eguzkiaren Hirugarren Aroko 1891. urtean hil zen Araval, eta Araphant bihurtu zen Arthedaineko errege, Arnor zatitu zen hiru erresumetako bat zen honetako hamalaugarren erregea bihurtuz. Angmarreko erresumaren boterea gorantz zihoanez, Araphantek, Gondorrekin komunikazioak berrezarri zituen, eta hegoaldeko erresumarekin antzinako aliantza berritzen saiatu zen bere seme Arvedui, Gondorreko Ondoher erregearen alaba Firielekin ezkonduz. Baina, garai horretan bertan, Gondor Aurigen aurka borrokan ari zen, eta ez zion laguntza askorik bidali Araphanti, nork bere kabuz konpondu behar izan zen bere erresuma Nazgûlen Jaunaren erasoetatik babesteko.

Ondoher erregea eta bere seme Artamir eta Faramir, Eguzkiaren Hirugarren Aroko 1944an gertatu zen Kanpamenduko guduan hil ziren, eta Gondor, itxura batean behintzat, tronurako gizonezko erregegairik gabe geratu zen. Honegatik, Araphanten seme Arveduik, koroa aldarrikatu zuen bere emazte Firielen izenean, Elendilen ondorengoa izateaz gain, baina Gondorreko kontseiluak ez zion kasurik egin, eta Eärnil bihurtu zuten errege, ondorengorik zuzenekoena zena.

Araphant, Eguzkiaren hirugarren aroko 1964an hil zen, bere oinordekoa, bere seme Arvedui izan zelarik.

## Kanpo estekak
32 Pomona

**32 Pomona**, asteroide gerrikoan aurkitutako 32. asteroidearen izena da. Hermann Mayer Salomon Goldschmidtek aurkitu zuen 1854ko urriak 26an Paristik.

Bere izena, erromatar mitologiako Pomona izeneko pertsonaiagatik jasotzen du, frutaren, eta, hedapenez, fruta arbolen jainkosa zena.

## Kanpo estekak
Sanya

**Sanya** (txinera sinplifikatuz: 三亚; pinyineraz: Sān'yà), Hainan probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 536.000 biztanle inguru dauzka 2006ko erroldaren arabera eta 1.919 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Sanya Hainan uhartearen hegoaldean dago, hegoalderago dagoen Txinako hiria da eta Hainan probintzia osatzen duten bi prefekturetako bat.

## Banaketa administratiboa 
* Hexi Barrutia (河西区; Héxī-qū)
* Hedong Barrutia (河东区; Hédōng-qū)

Herriak:

* Tianya Herria (天涯镇; Tiānyá-zhèn)
* Yacheng Herria (崖城镇; Yáchéng-zhèn)
* Haitangwan Herria (海棠湾镇; Hǎitángwān-zhèn)
* Tiandu Herria (田独镇; Tiándú-zhèn)
* Fenghuang Herria (凤凰镇; -Fènghuángzhèn)
* Yucai Herria (育才镇; Yùcái-zhèn)

## Klima 

## Azpiegiturak 
## Ikus, gainera 
* Hainan probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Sanyako gobernuaren webgunea.
Zigortzaileak

***Zigortzaileak*** 2009. urtean Arantza Ibarra eta Alfonso Arandiak zuzendutako filma da, bullying buruzko lehendabiziko euskal filma izanik. 2010. urtearen hasieran estreinatu zen.

## Bitxikeriak 
Hautaproban Mungiako Larramendi, Bilboko Abusu eta Begoñazpi eta Lekeitioko ikastoletako 475 umek hartu zuten parte

Grabaketa ekainaren 29tik abuztuaren 8ra arte egin dute Portugaleteko Juan Antonio Zunzunegi institutuan eta bertako zenbait pisutan.

## Sinopsia 
Zazpi umeko taldeak beste haurren irainak eta erasoak jasotzeaz aspertuta, ezkutuko komandoa sortuko du mendekua izateko. Komando hau 'Zigortzaileak' izango du izena.

## Ezaugarri teknikoak 
## Aktoreak 
* Andoni Delarigne: Leo
* Amaia Aberasturi: Leire
* Estibalitz Sarasola: Sandra
* Nikola Zalduegi: Fernando
* Carlos Sobera: Fernandoren aita
* Martin Gandiaga: Angel
* Anne Igartiburu: Aurora, Angelen ama
* Loli Astoreka: Lourdes
* Peio Madariaga: David
* Gurutze Beitia: Daviden ama
* Maite Bastos: Sandraren amona
* Iñigo Larrinaga: Migel
* Ainhoa Jauregi: Esther
* Asier Vegas: Javi
* J.C. Gurrutxaga: Jaime irakaslea
* Izaro Baza: Ainara
* Kerman Rekondo: Markel
* Naia Muskilda Robles: Natalia
* Xabier Elorriaga
* Alfonso Torregrosa
* Rafael Amargo

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Arantza Ibarra eta *Zigortzaileak*  Euskonews Gaztean
Cangzhou

**Cangzhou** (txinera sinplifikatuz: 沧州; pinyineraz: Cāngzhōu), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 488.000 biztanle inguru dauzka 2004ko erroldaren arabera eta 5.181 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Cangzhou, Hebei probintziaren hego-ekialdean dago, Tianjin udaltasunaren hegoaldean. Kostalde osoan, arroz zelaiak nagusi dira, baina 2000ko hamarkadaren amaieran, Tianjingo portua handitzeko lanak prefektura honetara zabaldu eta hurrengo urteetan gune industrial handia eraikiko da, itsasoari irabazitako lurretan.

Prefektura mailako Cangzhou hiriaren mugakideak honakoak dira: Tianjin eta Langfang iparraldean, Baoding ipar-mendebalde eta mendebaldean, eta Hengshui hegoaldean.

## Banaketa administratiboa 
thumb|250px|ezkerrera|Altzairuzko lehoia.
### Barrutiak 
* Yunhe Barrutia (运河区)
* Xinhua Barrutia (新华区)

### Hiriak 
* Botou Hiria (泊头市)
* Renqiu Hiria (任丘市)
* Huanghua Hiria (黄骅市)
* Hejian Hiria (河间市)

### Konderriak 
* Cang Konderria (沧县)
* Qing Konderria (青县)
* Xian Konderria (献县)
* Dongguang Konderria (东光县)
* Haixing Konderria (海兴县)
* Yanshan Konderria (盐山县)
* Suning Konderria (肃宁县)
* Nanpi Konderria (南皮县)
* Wuqiao Konderria (吴桥县)
* Mengcun Hui Konderri autonomoa (孟村回族自治县)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Cangzhouko gobernuaren webgunea.
Chengde

**Chengde** (txinera sinplifikatuz: 承德; pinyineraz: Chéngdé), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 3.610.000 biztanle inguru dauzka 2006ko erroldaren arabera eta 39.519 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
thumb|250px|ezkerrera|Puning Si tenpluaren ikuspegia.
Chengde Hebei probintziaren iparraldean dago, eta besteak beste Beijing udaltasunarekin egiten du muga hegoaldean.

Neguan, tenperatura oso hotzak ematen dira (zeroz azpitik 20 grado edo gutxiago) eta elurteak ohikoak dira azarotik apirilera bitartean.

Prefektura mailako Chengde hiriaren mugakide zehatzak honakoak dira: Beijing udaltasuna hegoaldean, Zhangjiakou mendebaldean, Tangshan eta Qinhuangdao hego-ekialdean, Liaoning probintzia ekialdean, eta Barne Mongoliako eskualde autonomoa iparraldean.

## Banaketa administratiboa 
* Shuangqiao Barrutia (双桥区; Shuāngqiáo Qū)
* Shuangluan Barrutia (双滦区; Shuāngluán Qū)
* Yingshouyingzi Kuang meategi barrutia (鹰手营子矿区; Yīngshǒuyíngzi Kuàngqū)
* Chengde Konderria (承德县 Chéngdé Xiàn)
* Xinglong Konderria (兴隆县 Xīnglóng Xiàn)
* Pingquan Konderria (平泉县 Píngquán Xiàn)
* Luanping Konderria (滦平县 Luánpíng Xiàn)
* Longhua Konderria (隆化县 ; Lónghuà Xiàn)
* Fengning Mantxuriar Konderri autonomoa (丰宁满族自治县; Fēngníng mǎnzú Zìzhìxiàn)
* Kuancheng Mantxuriar Konderri autonomoa (宽城满族自治县; Kuānchéng mǎnzú Zìzhìxiàn)
* Weichang Mantxuriar eta Mongoliar Konderri autonomoa (围场满族蒙古族自治县; Wéichǎng mǎnzú Měnggǔzú Zìzhìxiàn)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak 
*  Chengdeko gobernuaren webgunea.
Baoding

**Baoding** (txinera sinplifikatuz: 保定; pinyineraz: Bǎodìng), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 10.700.000 biztanle inguru dauzka 2006ko erroldaren arabera eta 8.556 kilometro koadroko azalera.

Hiriaren erdigunean 1.061.036 pertsona bizi ziren 2007an.

## Inguru naturala eta kokapena 
thumb|250px|ezkerrera|Yuhua kalea, Baoding erdigunean.
Prefektura mailako Baoding hiriaren mugakideak honakoak dira: Zhangjiakou iparraldean, Langfang ekialdean, Beijing udaltasuna ipar-ekialdean, Cangzhou hego-ekialdean, Hengshui eta Shijiazhuang hegoaldean, eta Shanxi probintzia mendebaldean.

## Banaketa administratiboa 
### Barrutiak 
* Xinshi Barrutia (新市区; pinyin: Xīnshì Qū)
* Beishi Barrutia (北市区; pinyin: Běishì Qū)
* Nanshi Barrutia (南市区; pinyin: Nánshì Qū)

### Hiriak 
* Dingzhou Hiria (定州市; pinyin: Dìngzhōu Shì)
* Zhuozhou Hiria (涿州市; pinyin: Zhuōzhōu Shì)
* Anguo Hiria (安国市; pinyin: Ānguó Shì)
* Gaobeidian Hiria (高碑店市; pinyin: Gāobēidiàn Shì)

### Konderriak 
* Mancheng Konderria (满城县; pinyin: Mǎnchéng Xiàn)
* Qingyuan Konderria (清苑县; pinyin: Qīngyuàn Xiàn)
* Yi Konderria (易县; pinyin: Yì Xiàn)
* Xushui Konderria (徐水县; pinyin: Xúshuǐ Xiàn)
* Laiyuan Konderria (涞源县; pinyin: Láiyuán Xiàn)
* Dingxing Konderria (定兴县; pinyin: Dìngxīng Xiàn)
* Shunping Konderria (顺平县; pinyin: Shùnpíng Xiàn)
* Tang Konderria (唐县; pinyin: Táng Xiàn)
* Wangdou Konderria (望都县; pinyin: Wàngdōu Xiàn)
* Laishui Konderria (涞水县; pinyin: Láishuǐ Xiàn)
* Gaoyang Konderria (高阳县; pinyin: Gāoyáng Xiàn)
* Anxin Konderria (安新县; pinyin: Ānxīn Xiàn)
* Xiong Konderria (雄县; pinyin: Xióng Xiàn)
* Rongcheng Konderria (容城县; pinyin: Róngchéng Xiàn)
* Quyang Konderria (曲阳县; pinyin: Qūyáng Xiàn)
* Fuping Konderria (阜平县; pinyin: Fùpíng Xiàn)
* Boye Konderria (博野县; pinyin: Bóyě Xiàn)
* Li Konderria (蠡县; pinyin: Lǐ Xiàn not Lí Xiàn)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Baodingo gobernuaren webgunea(2014).
*  Baodingo gobernuaren webgunea(2023).
Alfonso Arandia

**Alfonso Arandia Loroño** (Galdakao, 1960ko irailaren 10a -) bizkaitar zinema zuzendari, gidoigile eta zinema ekoizlea da.

## Filmografia 
### Zinema 
#### Zuzendaria 
* 2009: *Zigortzaileak*
* 2000: *Carretera y Manta*
* 1990: *El Anónimo... ¡vaya papelón!*
#### Gidoigilea 
* 1990: *El Anónimo... ¡vaya papelón!*
#### Ekoizlea 
* 2000: *Lo mejor de cada casa (una semana en el parque)*
* 1990: *El Anónimo... ¡vaya papelón!*
### Telebista 
### Zuzendaria 
* 2008-2009: *La chica de ayer* - 2 atal
* 2007-2008: *Sin tetas no hay paraíso* - 3 atal
* 2005: *7 días al desnudo*
* 2000-2008: *El Comisario* - 50 atal

### Edizioa 
* 1993: *Hegan*
* 1993: *Duplex*
* 1992: *Penelope Enea*
* 1990-1993: *Bi eta bat*
Hugh Laurie

**Hugh Laurie** (Oxford, Ingalaterra, 1959ko ekainaren 11 -) aktore, idazle eta musikari britainiarra da. Ospea Housen antzezten duen Gregory House medikuaren paperarekin heldu zaio. Paper hori esker telebistako drama aktore onenaren urrezko globoa jaso du 2006 eta 2007an.

## Filmografia 
## Kanpo estekak 
* HughLaurie.net
Down By The Salley Gardens

***Down By The Salley Gardens*** (*irlanderaz: Gort na Saileán*; euskaraz *Salley Lorategietan behera*) William Butler Yeatsek 1889an *The Wanderings of Oisin and Other Poems* ("Oisinen Harat Honata eta Beste Olerkiak") liburuan argitaratutako olerkia da. Yeatsek ohar batean dioen arabera "Sligoko konderrian dagoen Ballisodare udalerriko emakume baserritar zahar batek bere buruz abesten zuen aintzineko abesti bati buruz kasik gogoratzen ez nituen azken hiru lerroen osaketa saiakera" izan zen .

"Salley" hitza jatorrizko irlanderazko *saileach* hitzaren ingeleratzea da, bere euskarazko esanahia *sahatsa* delarik, hau da, *Salix* iratxo edo jeinuaren zuhaitza. Irlandako zenbait eskualdeetan sahatsari "salleys", "sallies" edota "salley trees" izendapenekin deitzen zaie.

* Down By The Salley Gardens abestia entzuteko sakatu hemen

## Olerkia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Besikula

[thumb|350px|Animalia zelula tipikoaren eskema, osagai azpizelularrak erakusten. [Organuluak:
(1) nukleoloa
(2) nukleoa
(3) erribosoma (puntu txikiak)
(4) besikula
(5) erretikulu endoplasmatiko pikortsua
(6) Golgiren aparatua
(7) zitoeskeletoa
(8) erretikulu endoplasmatiko leuna
(9) mitokondrioak
(10) bakuoloa
(11) zitoplasma
(12) lisosoma
(13) zentrioloak zentrosoman]]
**Besikula** edo **xixkua** biologia zelularrean konpartimentu txiki eta itxi bat osatzen duen organulua da, zelula mintza bezala bigeruza lipidiko batez inguratuta dagoena eta zitoplasmatik bananduta.

Besikulek zelularen produktu eta hondakinak gorde eta garraiatzen dituzte eta metabolismoarekin erlazionatuta daude. Bere mintza osatzen duten lipidoen ezaugarriak direla eta modu naturalean eratzen dira eta zelula mintzarekin fusionatu daitezke bere edukia zelulatik kanporatuz.

## Besikula motak 
* **Bakuoloak**. Bakuoloak landareetan agertzen diren besikulak dira, barnean batez ere ura dutenak. Kontrol osmotikoan eta elikagaien biltegiratzerako garrantzitsuak dira.
* **Lisosomak**. Lisosomak oragunulo esferiko eta ilunak dira, eta haien funtzioa liseriketarako sustantziak eta azidoak gordetzea da.
* **Endosomak**. Endozitosiaren ondorioz sortutako besikulak dira endosomak.
* **Fagosomak**. Fagosomak fagozitosiaren ondorioz sortutako besikulak.
* **Garraio besikulak**. Molekulak zelularen alde batetik bestera eramaten dituzte, esaterako erretikulu endoplasmatikotik Golgi aparatura.
* **Besikula jariatzaileak**. Zelulatik kanpora jariatzen diren substantziak dituzten besikulak, hala nola, hondakinak. Mota honetako besikulak neuronen mutur presinaptikoetan aurki daitezke neurotransmisoreak askatuz edo baita ehunetan ere hormonak odolera askatuz.
 

## Kanpo estekak
Langfang

**Langfang** (txinera sinplifikatuz: 廊坊; pinyineraz: Lángfāng), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 3.850.000 biztanle inguru dauzka 2004ko erroldaren arabera (horietatik 763.700 hirigunean) eta 2.482 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Prefektura mailako Langfang hiria, elkarrengandik banatutako bi gunek osatzen dute. Iparraldeko guneak Beijing udaltasunarekin egiten du muga mendebaldean, eta Tianjin udaltasuna hegoalde eta ekialdean. Hegoaldeko guneak bestetik Beijing udaltasunarekin egiten du muga iparraldean, Tianjin udaltasunarekin ekialdean, Baodingekin mendebaldean, eta Cangzhourekin hegoaldean.

## Banaketa administratiboa 
thumb|250px|ezkerrera|Langfang erdiguneko kale baten ikuspegia.
* Anci Barrutia (安次区; Āncì Qū)
* Guangyang Barrutia (广阳区; Guǎngyáng Qū)
* Bazhou Hiria (霸州市; Bàzhōu Shì)
* Sanhe Hiria (三河市; Sānhé Shì)
* Gu'an Konderria (固安县; Gù'ān Xiàn)
* Yongqing Konderria (永清县; Yǒngqīng Xiàn)
* Xianghe Konderria (香河县; Xiānghé Xiàn)
* Dacheng Konderria (大城县; Dàchéng Xiàn)
* Wen'an Konderria (文安县; Wén'ān Xiàn)
* Dachang Hui Konderri autonomoa (大厂回族自治县; Dàchǎng huízú Zìzhìxiàn)

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak 
*  Langfango gobernuaren webgunea.
Tangshan

**Tangshan** (txinera sinplifikatuz: 唐山; pinyineraz: Tángshān), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 7.100.000 biztanle inguru dauzka 2006ko erroldaren arabera eta 13.472 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Prefektura mailako Tangshan hiriaren mugakideak honakoak dira: Chengde iparraldean, Qinhuangdao ekialdean, eta Tianjin udaltasuna mendebalde eta hego-mendebaldean.

## Banaketa administratiboa 
### Barrutiak 
* Lunan Barrutia (路南区)
* Lubei Barrutia (路北区)
* Fengrun Barrutia (丰润区)
* Fengnan Barrutia (丰南区)
* Kaiping Barrutia (开平区)
* Guye Barrutia (古冶区)

### Konderriak 
* Tanghai Konderria (唐海县)
* Luannan Konderria (滦南县)
* Luan Konderria (滦县)
* Laoting Konderria (乐亭县)
* Qianxi Konderria (迁西县)
* Yutian Konderria (玉田县)

### Bestelakoak 
* Zunhua Hiria (遵化市)
* Qian'an Hiria (迁安市)
* Lutai Nekazalgunea (芦台农场)
* Hangu Nekazalgunea (汉沽农场)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Tangshango gobernuaren webgunea.
Hengshui

**Hengshui** (txinera sinplifikatuz: 衡水; pinyineraz: Héngshǔi), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 4.110.000 biztanle inguru dauzka 2004ko erroldaren arabera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Prefektura mailako Hengshui hiriaren mugakideak honakoak dira: Baoding ipar-mendebaldean, Cangzhou ipar-ekialdean, Shijiazhuang mendebaldean, Xingtai hegoaldean, eta Shandong probintzia ekialdean.

## Banaketa administratiboa 
* Taocheng Barrutia (桃城区; Táochéng Qū)
* Jizhou Hiria (冀州市; Jìzhōu Shì)
* Shenzhou Hiria (深州市; Shēnzhōu Shì)
* Zaoqiang Konderria (枣强县; Zǎoqiáng Xiàn)
* Wuyi Konderria (武邑县; Wǔyì Xiàn)
* Wuqiang Konderria (武强县; Wǔqiáng Xiàn)
* Raoyang Konderria (饶阳县; Ráoyáng Xiàn)
* Anping Konderria (安平县; Ānpíng Xiàn)
* Gucheng Konderria (故城县; Gùchéng Xiàn)
* Jing Konderria (景县; Jǐng Xiàn)
* Fucheng Konderria (阜城县; Fùchéng Xiàn)

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak 
*  Hengshuiko gobernuaren webgunea.
Xingtai

**Xingtai** (txinera sinplifikatuz: 邢台; pinyineraz: Xíngtái), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 6.730.000 biztanle inguru dauzka 2006ko erroldaren arabera eta 4.821 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
Prefektura mailako Xingtai hiriaren mugakideak honakoak dira: Shijiazhuang ipar-mendebaldean, Hengshui ipar-ekialdean, Handan hegoaldean, Shanxi probintzia mendebaldean, eta Shandong probintzia ekialdean.

## Banaketa administratiboa 
### Barrutiak 
* Qiaodong Barrutia (桥东区)
* Qiaoxi Barrutia (桥西区)

### Hiriak 
* Nangong Hiria (南宫市)
* Shahe Hiria (沙河市)

### Konderriak 
* Ren Konderria (任县)
* Wei Konderria (威县)
* Xingtai Konderria (邢台县)
* Baixiang Konderria (柏乡)
* Qinghe Konderria (清河)
* Ningjin Konderria (宁晋)
* Longyao Konderria (隆尧)
* Lincheng Konderria (临城)
* Guangzong Konderria (广宗)
* Linxi Konderria (临西)
* Neiqiu Konderria (内丘)
* Pingxiang Konderria (平乡)
* Julu Konderria (巨鹿)
* Xinhe Konderria (新河)
* Nanhe Konderria (南和)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Xingtaiko gobernuaren webgunea.
Zhangjiakou

**Zhangjiakou** (txinera sinplifikatuz: 張家口; pinyineraz: Zhāngjiākǒu), Hebei probintzian kokatutako prefektura mailako hiria da. Guztira, 4.300.000 biztanle inguru dauzka 2006ko erroldaren arabera eta 36.947 kilometro koadroko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena 
thumb|250px|ezkerrera|Hiriaren erdigunearen ikuspegia.
Prefektura mailako Zhangjiakou hiriaren mugakideak honakoak dira: Chengde ipar-ekialdean, Beijing udaltasuna ekialdean, Baoding hegoaldean, Barne Mongolia iparraldean, eta Shanxi probintzia mendebaldean.

## Banaketa administratiboa 
### Barrutiak 
* Qiaoxi Barrutia (桥西区 Qiáoxī Qū)
* Qiadong Barrutia 桥东区 Qiáodōng Qū)
* Xuanhua Barrutia 宣化区 Xuānhuà Qū)
* Xiahuayuan Barrutia 下花园区 Xiàhuāyuán Qū)

### Konderriak 
* Xuanhua Konderria 宣化县 Xuānhuà Xiàn)
* Zhangbei Konderria 张北县 Zhāngběi Xiàn)
* Kangbao Konderria 康保县 Kāngbǎo Xiàn)
* Guyuan Konderria 沽源县 Gūyuán Xiàn)
* Shangyi Konderria 尚义县 Shàngyì Xiàn)
* Yu Konderria 蔚县 Yù Xiàn)
* Yangyuan Konderria 阳原县 Yángyuán Xiàn)
* Huai'an Konderria 怀安县 Huái'ān Xiàn)
* Wanquan Konderria 万全县 Wànquán Xiàn)
* Huailai Konderria 怀来县 Huáilái Xiàn)
* Zhuolu Konderria 涿鹿县 Zhuōlù Xiàn)
* Chicheng Konderria 赤城县 Chìchéng Xiàn)
* Chongli Konderria 崇礼县 Chónglǐ Xiàn)

## Klima 

## Ikus, gainera 
* Hebei probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Zhangjiakouko gobernuaren webgunea.
Eskaner

thumb|Irudien eskanerra.
**Irudien eskanerra**, informatikaren testuinguruan, irudiak (argazkiak, marrazkiak, esku-idazkiak, objektuak...) atzitu eta irudi digital modura gordetzen dituen gailua da. Eskanerrik arruntenak, gaur egun, dokumentua kristalezko leiho baten gainean kokatzen den *mahaigaineko eskanerrak* edo *eskaner lauak* dira. *Eskuko eskanerrak*, berriz, eskuz mugitzen dira eskaneatu nahi den elementuaren gainetik, eta hasierakoak "makila magikoak" bezalako tresna txikia baziren ere, gero eboluzionatu egin zuten eta 3D eskaner bilakatu ziren eta diseinu industrialean, ingeniaritzan, analisi eta neurketetan eta beste hainbat aplikaziotan erabiltzen hasi ziren. Dokumentua modu mekanikoan mugitzen dituzten eskanerrak formatu handiko orriak eskaneatzeko erabiltzen dira.

Eskaner modernoek karga akoplatuko gailuak (ingelesez *charge-coupled device*, CCD) edo ukipenezko irudi-sentsoreak (ingelesez *contact image sendor*, CIS) erabiltzen dituzte irudiak jasotzeko, eta *danbor-eskaner* zaharrek fotobiderkatzaileak darabiltzate. *Eskaner birakaria* danbor-eskanerren multzoko tresna berezi bat da, karga akoplatuko gailua erabiltzen duena fotobiderkatzailearen ordez, eta dokumentuak abiadura handian eskaneatzeko erabiltzen da.

Beste zentzu batean, eskanerrak izaki bizidunak eskaneatzeko ere erabiltzen dira, adibidez medikuntzan gaixotasunak ikusteko.

## Kanpo estekak
Balea urdin

**Balea urdina** (*Balaenoptera musculus*) zetazeo espezie bat da, inoiz izan den animalia handiena. Heldua bada, 32,9 metro luze eta 190 tona izatera irits daiteke.

Luzea eta liraina, balea urdinaren gorputza gris-urdinkara da bizkar aldean eta zertxobait argiagoa sabel aldean. Gutxienez, badira hiru azpi-espezie: Ipar Atlantikoko eta Ipar Pazifikoko *B. m. musculus*, Hego Ozeanoko *B. m. intermedia* eta Indiako ozeanoko eta Hego Pazifikoko *B. m. brevicauda*. Ipar Hemisferioko baleak Hegoaldekoak baino handiagoak dira eta emeak ere arrak baino handiagoak dira.

Beste balea asko bezala, espezie honetakoek krill izeneko oskoldun txikiak jaten dituzte.

Bale hauek 50 km/h abiadurarekin igeri egin dezakete eta bere birika ahalmena 5.000 litrokoa da, bere bihotzak 600 kilo pisatzen du. Bitxikeria moduan, bere aortak 23 zentimetroko diametroa duela nabarmendu daiteke.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Rapa Nui

**Rapa Nui**, **Rapanui** o **Rapa nui** izan daiteke:

* **Pazko uhartea** edo **Rapa Nui**, Ozeano Bareko uhartea;
* **Rapa Nui**, bertokoen hizkuntza;
* **Rapa Nui**, bertoko herria;
* ***Rapa Nui***, 1994ko filma.
Uigur

**Uigur** (uigurrera: ئۇيغۇر, ) Ekialdeko Asian eta Erdialdeko Asian bizi den talde etniko turkikoa da. Gaur egun uigurrak Txinako Herri Errepublikaren mende dagoen Xinjiang edo *Ekialdeko Turkestan* eskualde autonomoan bizi dira gehien bat. Uigurren komunitateak daude, baita ere, Erdialdeko Asiako herrialde askotan, batez ere Kazakhstanen, Kirgizistanen eta Uzbekistanen.  

Talde txikiagoak daude Mongolian, Pakistanen, Afganistanen, Errusian eta Txinako Hunan probintziako Taoyuang konderrian, Txinaren hego-erdialdean. Bestalde, Txinako hiri handienetan uigurren auzoak daude.  

Txinako gobernuak uigurren kontrako eskala handiko errepresio neurri gogorrei ekin zien 2014an,  Xi-Jinping txinatar presidentearen urte horretako bisitaren kontrako protesten ondoren. Mendebaldeko hainbat herrialdek eta hedabidek berretsi dute Txinako agintariak uigurren genozidio bat eramaten ari direla aurrera, metodo hauexen bitartez: atxiloketa masiboak, han etniako txinatar funtzionarioen immigrazioa, berreziketa programak, erabateko kontrol teknologikoa eta emakumeen antzutze behartua. 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Uigur Khaganerria
* Ekialdeko Turkestan

## Kanpo estekak 
*  (2022-09-01) La lente prise de conscience du sort des Ouïghours
Pompeu Fabra Unibertsitatea

**Pompeu Fabra Unibertsitatea** (), Bartzelonan 1990eko ekainaren 18an sortutako unibertsitate publikoa da. Gaur egun 28 titulazio ditu, hauen artean ingenieritza, diplomaturak eta lizentziaturak, hortaz gain baita postgraduak eta doktoretzak.

Unibertsitate honek Pompeu Fabra hizkuntzalariaren izena darama.

## Titulazioak 
* Zientzietako titulazioak:
** Biologia

* Gizarte Zientzietako titulazioak:
** Enpresen Administrazio eta Zuzendaritza
** Lanaren Zientziak (bigarren zikloa)
** Zientzia Enpresarialak
** Politika eta Administrazio Zientziak
** Nazioarteko Merkataritza (berezko titulua)
** Ikusentzuneko Komunikazioa
** Enpresa Zientzietan eta Lan Harremanetarako diplomatura bikoitza
** Zuzenbidea
** Ekonomia
** Kudeaketa eta Administrazio Publikoa
** Merkatuaren Ikerketa eta Teknikak (bigarren zikloa)
** Kazetaritza
** Lan Arriskuen Prebentzioa (bigarren zikloa) (berezko titulua)
** Lan Harremanak
** Turismoa

* Giza titulazioak
** Ekialdeko Asiaren Ikasketak (bigarren zikloa)
** Giza Zientziak
** Hizkuntzalaritza/Linguistika (bigarren zikloa)
** Itzulpengintza eta Interpretazioa

* Eremu Teknikoa
** Arkitektur Teknika - Elisava, Diseinuko Goi Eskola
** Diseinua (berezko titulua) - Elisava, Diseinuko Goi Eskola
** Diseinu Industriala - Elisava, Diseinuko Goi Eskola
** Informatikako Ingenieritza
** Telekomunikabide Ingenieritza (bigarren zikloa)
** Sistema Informatikoen Ingenieritza Teknikoa (komunikazio espezialitatea)
** Telekomunikabideko Ingenieritza Teknikoa (telematika espezialitatea)

## Kanpo estekak 
* Pompeu Fabra Unibertsitateko webgune ofiziala
* Pompeu Fabra Unibertsitateko ikasle-ohien elkarteko webgune ofiziala
* IDEC-Pompeu Fabra Unibertsitateko webgune ofiziala
Kilkenny gaztelua

**Kilkenny gaztelua** (ingelesez *Kilkenny Castle*, irlanderaz *Caisleán Chill Chainnigh*) Kilkennyko udalerrian kokatzen den gaztelua da, Irlandako Errepublikako Kilkennyko konderrian dagoelarik. Hau Butler familiaren egoitza izan zen, antzina FitzWalter deitua. Gazteluak berrerakitzen jarduten duen erakunde bati 50£-engatik saldua izan zen. Handik gutxira Estatuaren eskuetara igaro eta jendearen gozamenerako iriki zen.

Artearen Areto Nazionaleko zati bat hemen dago. Hirirantz begira dagoen aldean lorategi apaingarriak daude. Gaztelu hau Irlandan turistek gehien bisitatzen duten lekuetako bat da.

Gazteluaren sorrera 1190ekoa da, XIV. mendetik 1967. urterarte Butler familiaren jabetza izan zelarik, azken data horretan gaztelua Estatuari eskaini ziotelarik. Egonleku nagusiak liburutegia, janlekua, txinatar gela eta *Longa Gallery* delakoa dira.

## Kanpo estekak 
* Kilkennyko kokaleku ospetsuak