open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gréta Gurisatti

**Gréta Gurisatti** (Dunaújváros, Hungaria, 1996ko maiatzaren 14a), waterpolo jokalari hungariarra da, Olinpiar eta Europako Txapelketetan brontzezko domina duena. Bere aita, Gyula Gurisatti, munduko ohol-jauzilari txapelduna eta para-kirol tiratzailea da.

## Bere ibilbidea 
Ohol-jauzilari gisa hasi zen kirola egiten. Waterpoloko jokalari gisa, U17 Munduko Txapelketa irabazi zuen 2011n, eta, 2012an, U19 Munduko Txapelketa eta U18 Munduko Txapelketa irabazi zituen. 2013an, bosgarren sailkatu zen U17 Munduko Txapelketan, eta, seigarren, Gazteen Munduko Kopan. 2014an, Madrilgo U18 Munduko Txapelketan, hirugarren postua lortu zuen, eta laugarrena, Erromako U19 Munduko Txapelketan. Bi ekitaldietan, goleatzailerik onena izan zen. Helduen selekzioan, 2015eko urtarrilean egin zuen debuta. Laugarren sailkatu zen selekzioarekin 2018ko Munduko Kopan eta 2019ko Munduko Kopan.

2020ko irailean, Hungariako Kopa irabazi zuen. 2021era atzeratutako Tokioko Olinpiar Jokoetan, brontzezko domina lortuko zuen taldeko kide izan zen.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
## Lorpenak 
**Europako Txapelketa**
*brontzezko domina: 2020
**Europako Kopa**
*brontzezko domina: 2019
**Unibertsiada**
*zilarrezko domina: 2017
**U18 Munduko Kopa**
*zilarrezko domina: 2012
*brontzezko domina: 2014
*goleatzailerik onena: 2014
**U19 Europako Txapelketa**
*zilarrezko domina: 2012
*goleatzailerik onena: 2014
**U17 Europako Txapelketa**
*zilarrezko domina: 2011
**LEN Kopa**
*urrezko domina: 2018
*brontzezko domina: 2017
**Europako Superkopa**
*urrezko domina: 2019
**Hungariako txapelketa**
*zilarrezko domina: 2014, 2016, 2018, 2019, 2021
*brontzezko domina: 2013, 2015, 2017
**Hungariako Kopa**
*urrezko domina: 2013, 2019, 2020
*zilarrezko domina: 2014, 2017
*brontzezko domina: 2015, 2016, 2018

Sariak
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
* waterpolo.hu
* ujeuropaalapitvany.hu
* Gazteen azken bost urteak - izenak, zenbakiak, bitxikeriak
Zaraitzuko Batzorde Nagusia

**Zaraitzuko Batzorde Nagusia** Zaraitzu ibaxako organo gorena da. Erakunde tradizionala da, XXI. mendeko errealitate juridiko eta instituzionalera egokitu dena. Nafarroako ibar gehienetan ez bezala, Zaraitzu ez da udalerri bakar bat, herri bakoitzak bere udala du. Hori dela eta, Udalaz gaindiko Udalen berezko eginkizunak batzorde honetan eskuordetuko dira.

Bere egoitza Zaraitzuko batzordetxea da, Ezkaroze ibarburuan dagoena. Egungo batzordeburua Gonzalo Zelai Iriarte da, Errartea kiñoientzateko hautagai gisa aurkeztu zena.

## Osaketa 
Zaraitzuko Batzorde Nagusia batzordekideak eta batzordeburua osatzen dute, demokratikoki hautatuak. Batzordekideak 9 daude, 3 kiñoi bakoitzeko:

* Olatz Genbero (Aldegaña; batzordeburuordea)
* Ana Sagardoi (Aldegaña)
* Gonzalo Zelai (Errartea; batzordeburua)
* Imanol Ezker (Errartea)
* Andoni Senberoiz (Errartea)
* Pio Sarries (Atabea)
* Elena Ayerra (Atabea)
* Pedro Maskarai (Atabea)

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Zaraitzu

## Kanpo estekak 
* Zaraitzuko Batzorde Nagusiko webgune ofiziala
Jasokundeko Andre Mariaren eliza (Itzaltzu)

**Jasokundeko Andre Mariaren eliza** Zaraitzu ibaxako Itzaltzu udalerrian XVI. mendeko kristiau eliza bat da, gotiko estiloan.

## Eraikina 
Parrokia XVI. mendean eraiki zen. Nabe bakarreko oinplanoa du, tertzeletedun gangez estalia, gurutzadura itxurako alboko kaperak, burualde zuzena eta dorrea oinaldean. Alboko erretaula barroko batean, zaharberritutako birjinaren tailu gotiko bat dago.

## Erreferentziak 
* 

## Ikus, gainera 
* Itzaltzu
* Zaraitzu

## Kanpo estekak
Felix Etxeberria

**Felix Etxeberria Larrañaga**, ***Felix Parapan*** izengoitiaz ere ezaguna (*Parapan* baserria, Elgoibar, Gipuzkoa, 1926 &ndash; Elgoibar, 2022ko irailaren 2a) euskaltzale eta enpresa-sortzailea izan zen.

Elgoibarko *Parapan* baserrian jaio zen, aita bertakoa baitzuen. Zortzi anai-arrebatatik laugarrena zen. Hamalau urterekin lanean hasi zen Eibarren, eta *Orbea* bizikleta enpresan eta Elgoibarko *Sigma*n aritu zen. Elgoibarren *Jarbe* enpresan doitzaile ikasi zuen eta beste lankide batzuekin *Danobat* enpresa sortu zuen; gerora, kooperatiba bihurtu zen.

Hasier Etxeberria idazle eta kazetari zenaren aita zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gure Balioak 2017 sariaren harira sortutako bideoa
* Hil ondorengo artikulua *El Diario Vasco*n, 2022ko irailaren 6an.]
Itzaltzuko zubia

**Itzaltzuko zubia** Zaraitzu ibaxako Itzaltzu udalerrian Erdi Aroko harrizko zubi bat da, Anduña ibaiaren gainean.

## Zubia 
## Erreferentziak 
* 

## Ikus, gainera 
* Itzaltzu
* Zaraitzu

## Kanpo estekak
Henri Murger

**Louis-Henri Murger** (Paris, 1822ko martxoaren 27a - *ibidem*, 1861eko urtarrilaren 28a) frantziar idazlea izan zen.

Hamabost urterekin eskola utzi eta hainbat lan txikitan aritu zen. Bere lehen olerkiek Étienne de Jouy idazlearen arreta erakarri zuten, eta honek errusiar noble baten idazkari lana lortu zion.

Saiakera literario eta poetikoak idatzi zituen, baina bere arrakasta handia fikziozko lanekin iritsi zen. 1849an *Scènes de la vie de Bohême* argitaratu zuen. Eleberrian Parisko ganbara batean bizi izandako idazle txiroaren esperientzia kontatu zuen. 1851n *Scènes de la vie de jeunesse* izeneko sekuela argitaratu zuen. Hurrengo hamar urteetan Paris kanpoaldean bizi izan zen, diru arazoekin eta osasun txarrarekin.

## Lanak 
* *Scènes de la vie de bohème* (1847–49).
* *Scènes de la vie de jeunesse* (1851).
* *Le Pays latin* (1851).
* *Propos de ville et propos de théâtre* (1853).
* *Scènes de campagne* (1854).
* *Le Roman de toutes les femmes* (1854).
* *Ballades et Fantaisies* (1854).
* ''Les Buveurs d'eau* (1854).
* *Le Dessous du panier* (1855).
* *Le Dernier rendez-vous* (1856).
* *Les Nuits d’hiver* (1856).
* *Les Vacances de Camille* (1857).
* *Le Sabot rouge* (1860).
* *Madame Olympe'' (1860).

## Kanpo estekak
Santa Eulàlia de Puig-oriol

**Santa Eulàlia de Puig-oriol** Kataluniako herria da, Osona eskualdean eta Bartzelonako probintzian kokatua. Lluçà udalerriko herriburua da. 2021 ean 180 biztanle zituen.

## Historia 
905.urterako dokumentatua zegoen toki honetan bazela eliza bat. Dena den, herrigunea XVIII. eta XIX.mendeetan zehar garatu zen, ganadu bide baten ondoan.

## Eraikin interesgarriak 
*Santa Eulalia eliza, XIX.mendekoa.
*Puig-Oriol masia, XX.mendekoa.

## Kataluniako Rallya 
2003.urteko Kataluniako Rallyaren erlojupeko bat herri honetatik igaro zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Anna Illés

**Anna Krisztina Illés** (Budapest, Hungaria, 1994ko otsailaren 21a) waterpolo jokalari hungariarra da, brontzezko domina olinpikoa eta Europako txapelduna.

## Ibilbidea 
2009an, laugarren izan zen Khanty-Mansiysk-en U18 Munduko Txapelketan. Hurrengo urtean, bosgarren egin zuen Napolesko 20 urtez azpiko Europako Txapelketan. 2010ean, brontzezko domina irabazi zuen U17 Europako Txapelketan, eta, 2011n, zilarrezkoa. 2011ko U20 Munduko Txapelketan, bigarren izan zen. Helduen arteko Munduko Txapelketan, bederatzigarren izan zen. 2012an, helduen selekzioko jokalari gisa, brontzezko domina irabazi zuen Europako Txapelketan. Urte berean, podiumeko bigarren postuan egon zen U19 Europako Txapelketan eta U18 Munduko Txapelketan.

2013ko Emakumeen Munduko Waterpolo Ligan, laugarren izan zen. 2013ko Munduko Waterpolo Txapelketan, brontzezko domina irabazi zuen, eta, junior mailako Munduko Txapelketan, seigarren sailkatu zen.

2014an, laugarren geratu zen bere klubarekin AEBko NCAA Txapelketan.

2015eko Emakumeen Munduko Waterpolo Txapelketan, bederatzigarren sailkatu zen. Urrezko domina irabazi zuen 2016ko Emakumeen Europako Waterpolo Txapelketan. 2021era atzeratutako Tokioko Olinpiar Jokoetan, brontzezko domina lortuko zuen taldeko kide izan zen.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
## Gainerako emaitzak
; **Munduko Txapelketa**
* brontzezko domina: 2013
; **Europako Txapelketa**
* urrezko domina: 2016
* brontzezko domina: 2012, 2014, 2020
; **U20 Munduko Kopa**
* zilarrezko domina: 2011
; **U18ko Munduko Kopa**
* zilarrezko domina: 2012
; **U19 Europako Txapelketa**
* zilarrezko domina: 2012
; **U17 Europako Txapelketa**
* zilarrezko domina: 2011
* brontzezko domina: 2010
; **Hungariako txapelketa**
* zilarrezko domina: 2012
* brontzezko domina: 2016, 2019, 2021

## Sariak 
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
*
Susanna Minguell

**Susanna Minguell** (Bartzelona, 1983) filosofo eta idazlea, lesbiana, kontrola eta boterearen gaia ditu interesgune.

## Biografia 
Filosofia ikasi zuen eta Michel Foucault-en eragina duela baieztatzen du. Psikiatria zentro batean egin zuen lan, 23 urterekin hasi zen bertan lanean, begirale gisa, larrialdi zerbitzuan. Esperientzia gogorra izanik depresio grabea diagnostikatuta antidepresiboak jaso eta lana uzteko gomendioa eman zioten, 25 urte zituela:"Oso esperientzia *heavya*. Eta noski, Foucaultek ni jaio aurreko errealitateaz deskribatzen zuen guztia zegoen han." (Susana Minguell, Argia, 2021eko uztailaren 11)Haurra izanik tratu txarrak pairatu zituen, psikologikoak zein sexu erasoak, oroitzapenak blokeatuta izan zituen urteetan, baina 28 urte zituela oroitzapenak bueltatu ziren eta psikologoarenera bueltatu zen, berriz ere antidepresiboak eman zizkioten. Poemak, auto-erretratuak eta bestelako idatziak eta irudiak garatu zituen. Gai desberdinak jorratu baditu ere, lau ardatz edo bloke desberdintzen ditu bere lanean: amnesia tenporala, isiltasuna, haustura eta indar unea.

## Obra 
##### Liburuak 
* *Palabras dislocadas* (Editorial Descontrol, 2019)

##### Artikuluak 
* Carta abierta: ¿hablamos sobre abusos sexuales en la infancia? (Pikara Magazine, 2021)
* La víctima en los abusos sexuales en la infancia (El Salto, 2021)
* El terror a lo invisible (El Salto, 2020)

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
*Haurren aurkako sexu-abusuak
*Emakumeen aurkako indarkeria

## Kanpo estekak 
* Elkarrizketa Susana Minguellekin Palabras dislocadas aurkezten
Satavahana

**Satavahana Inperioa** edo **dinastia** edo **Andhra dinastia,** izen gisa erabilia (satavahanak edo andhrak esaten zaie herri hauei edo beren agintariei), Indiako errege dinastia bat izan zen, aginte politiko handi bat osatu zuena zenbait mendez, Dharanikota eta Amaravati eskualdeetan egungo Andhra Pradesh eskialdean, baita Junnar edo Pune eta Prathisthan menderatu zituztenak Maharashtran. Beren aginteak K.a. 220tik 450 urte inguru iraun zuen gure aroko 220.era arte.

## Historia 
Satavahanak hasieran Maurya Inperioko tributu ordaintzaileak, izan ziren baina independenteak bilakatu ziren Ashoka hil ondoren. Beraien erreinuko biztanleak jatorri dravidikokoak ziren, gaur egungo Telugu kulturarekin lotuan,baina dinastiak Sanskritozko kultura indoeuroparra mailegatu zuen India iparraldetik. Lehian aritu ziren Shunga dinastia, eta horien ondoren Kanva direlakoekin, hauek azkenik hegemonia kendu zietelarik Magadha eskualdean.

Gainbehera garai baten ostean, Gautamiputra Satakarnik ( 106 - 131 ) Andhra dinastiaren boterea berreskuratzea lortu zuen, okerrenean zegoenean. 124. urtean, Nahapana errege eszita eta Usavadatta satrapa irabazi zituen, Ksaharâta eszitiar dinastia suntsituz horrekin.

Vijayaren erregealditik ( 203 - 209 ), Andhra inperioa apurka-apurka printzerri independenteetan banatzen joan zen (203-227), praktikan desagertuz.

## Kanpo estekak
Francia Márquez

**Francia Elena Márquez Mina** (Yolombo, 1982) Kolonbiako giza eskubideen eta ingurumenaren aldeko aktibista. Ibilbide politikoa 13 urterekin hasi zuen, bere herria mehatxatzen zuen urtegi baten kontra arituz.

## Biografia 
Yolombon jaio zen, Cauca eskualdeko herri batean. Zuzenbide ikasketak egin zituen Santiago de Cali-ko Unibertsitatean. Desplazatu gisa, Habanan emandako bake hizketaldietan ekarpena egin ere.

2019an, bere bizitzaren kontrako eraso armatua pairatu zuen, Ivan Duque eta Nazio Batuen Erakundeak erasoa deitoratu zuten.

2022ko maiatzaren 29an ospatuko diren Kolonbiako hauteskundeetara Lehendakari-gai aurkeztu du bere burua, mugimendu feministaren babesarekin. Itun Historikoak Gustavo Petro aukertu zuen alderdiaren ordezkari eta hautagai nagusi, alderdiak hamazazpi aulki lortu zituen Senatuan eta 25 Kongresuan.

## Sariak eta Aitortzak 
* 2018an, Goldman Environmental Prize saria jaso zuen, La Toma komunitatean legez kontra aritzen zen urre-meatzaritza geldiarazteko egindako lana aitortuz. Emakumeen martxa bat antolatu zuen Bogotara, 350 kilometroko ibilbidea meatzariak eta euren jarduna salatzeko.   
* 2015ean, Kolonbiako Giza Eskubideen Defentsaren Aldeko Saria jaso zuen.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Ferry, Elizabeth, and Stephen Ferry. “Mining and the Defense of Afro-Colombian Territory: The Community of Yolombó, Colombia.” *ReVista: Harvard Review of Latin America* (Winter 2018)
* Kane, Patrick. "Why Did 22 Afro-Colombian Women Occupy the Colombian Interior Ministry for Five Days?" *HuffingtonPost.co.uk,* (3 December 2014)

## Kanpo estekak 
* Francia Márquez Mina: “Colombia es un país pensado desde el neoliberalismo”(CLACSO TV, 2021)
* Francia Márquez Goldman Environmental Prize jasotzen (Goldman Environmental Prize, 2018)
* Francia Márquez: Politika berri bat sortuko dugu Berria, 2022.06.15
Dóra Leimeter

**Dóra Leimeter** (Budapest, Hungaria, 1996ko maiatzaren 8a), waterpolo jokalari hungariarra da; Hungariako selekzio nazionaleko jokalari olinpikoa da, eta Europako Txapelketako brontzezko domina lortu zuen.

## Ibilbidea 
Pest konderriko Üllő herrian jaio zen.

Hamar urte zituela, 2006an, Monor-en hasi zen waterpoloan jokatzen, Puppy T-Shirt School taldean, Kornél Bata eta Frank Tóth entrenatzaileekin. 2007/2008 denboraldian, partida ofizial batean parte hartu zuen lehen aldiz Budapest Txapelketan

2009. urtetik hona, Honvéd Polo taldeko nesketan ziurtagiri bikoitzarekin jokatzen hasi zen, eta, urte berean, jada helduen OB1 taldean aurkeztu zen. Bere haierako urteetan, Honvéd Polovalekin urrezko domina bat irabazi zuen umetan, bi urrezko eta brontzezko bat nerabezaroan, eta brontzezko domina bat gaztetan. Urte horietan, bere entrenatzaileak Imre Kovács, Antal Rottler eta Attila Törőcsik izan ziren.

U17 Europako Txapelketaren ostean, BVSCk ziurtagiria lortu zuen 2013an, eta, han, Mátyás Petrovicsek entrenatu zuen. Gaztetan, zilarrezko domina eta brontzezko domina irabazi zituen. Helduen OB1ean, hiru brontzezko domina eta zilarrezko bat, eta, emakumezkoen Hungariako kopan, 3 zilarrezko eta brontzezko 1 irabazi zituen.

2013ko U17 Europako Txapelketan, bosgarren izan zen. 2014ko Munduko Kopan, brontzezko domina irabazi zuen. 2014ko junior mailako Europako Txapelketan, laugarren sailkatu zen. 2015eko U20 Munduko Kopan, zazpigarren sailkatu zen. Helduen selekzioan, 2014an egin zuen debuta. 2017an, zilarrezko domina eman zioten Unibertsitatean.

2018ko Europako Txapelketan eta 2019ko Munduko Txapelketan, laugarren postua lortu zuen. Taldearekin, brontzezko domina irabazi zuen 2020ko Europako Txapelketan.

2021era atzeratutako Tokioko Olinpiar Jokoetan, brontzezko domina lortuko zuen taldeko kide izan zen.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
**Europako Txapelketa**
*brontzezko domina: 2020
**Europako Kopa**
*brontzezko domina: 2019
**Unibertsiada**
*zilarrezko domina: 2017
**U18 Munduko Kopa**
*brontzezko domina: 2017
**Hungariako txapelketa**
*zilarrezko domina: 2017
*brontzezko domina: 2016, 2018, 2019
## Sariak 
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Leimeter Dóra adatlapja az MVLSZ oldalán. www.waterpolo.hu (Hozzáférés: 2019. júl. 14.)
Alda Magyari

**Alda Manon Magyari** (Budapest, Hungaria, 2000ko urriaren 19a) waterpolo jokalari hungariarra da, eta brontzezko domina olinpikoko atezaina izan zen.

## Ibilbidea 
2015ean, bosgarren izan zen Bakuko U17 Europako Jokoetan. 2016an, seigarren sailkatu zen U19 Munduko Txapelketan, eta, zortzigarren sailkatu zen U18 Munduko Kopan. 2017an, brontzezko domina irabazi zuen Novi Saden, U17 Munduko Txapelketan. 2018an, laugarren sailkatu zen U19 Munduko Txapelketan eta seigarren U18 Munduko Kopan

2019ko urtarrilaren 15ean, helduen selekzioarekin debuta egin zuen Chalons en Champagne-n Munduko Ligako kanporaketan. 2019ko uztailean, selekzioarekin bat egin zuen Munduko Kopan, laugarren postuan.

2020an, Dunaújvároseko jokalari bihurtu zen. Irailean, Hungariako Kopa irabazi zuen. 2021era atzeratutako Tokioko Olinpiar Jokoetan, brontzezko domina lortuko zuen taldeko kide izan zen.

2021-2022 denboralditik UVSEko jokalaria da, eta Greziara joango zen Edina Gangl-en ordez.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
## Lorpenak 
; U17 Europako Txapelketa
* brontzezko domina: 2017
; Hungariako txapelketa
* zilarrezko domina: 2021
; Hungariako Kopa
* Irabazlea: 2020
## Sariak 
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021)
* Hungariar urteko waterpolo jokalaria (2021)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Magyari Alda Manon adatlapja az MVLSZ oldalán. www.waterpolo.hu (2019-07-14an begiratua).
Rebecca Parkes

**Rebecca Parkes Grace** (Hamilton, Zeelanda Berria, 1994ko abuztuaren 16a), Zelanda Berrian sortutako waterpolo jokalari hungariarra da, eta brontzezko dominaK irabazi zituen Olinpiar Joko eta Europako Txapelketan.

## Ibilbidea 
2013ra arte, Zelanda Berriko junior selekzioan aritu zen. 2014an, Egerrek ziurtatu zuen. 2016an, Hungariako herritar bihurtu zen. 2017ko Udako Unibertsiadetan, zilarrezko domina irabazi zuen. 2018ko Europako Txapelketetan eta 2019ko Munduko Txapelketan, laugarren sailkatuko zen Hungariako kide izan zen. 2021eko Tokioko Olinpiar Jokoetan, brontzezko domina lortuko zuen taldeko kide ere izan zen. Olinpiar Jokoen ostean, Greziako Etnikoko jokalari bihurtu zen.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
## Gainerako lorpenak 
; Europako Txapelketa
* brontzezko domina: 2020
; Unibertsiada
* zilarrezko domina: 2017
; Hungariako txapelketa
* Urrezko Domina: 2017-2018, 2018-2019, 2020-2021

## Sariak 
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Parkes Rebecca  adatlapja az MVLSZ oldalán. www.waterpolo.hu (2019-07-20an begiratua)
Itzizuloko monasterioa

**Itzizuloko monasterioa** edo **Itzaltzuko monasterioa** (izen osoa: *Itzizuloko Done Salbatzaile eta Mikel Zeinduen monasterioa*) Nafarroa Garaiko Zaraitzu ibaxako Itzaltzu udalerrian dagoen monasterio zahar bat da. 

## Kokapena 
San Jose baseliza zaharra, eraikuntza xumekoa, Erdi Aroko monasterio zahar honekin identifikatu dute egile batzuek. Herriaren mutur batean zegoen, baina silarrixkako hormaren zati txiki bat baino ez da ikusten. Landa-eremuko eraikina zen, nabe angeluzuzeneko oinplanoa, luzitutako harlanduxkako hormak eta izkinak eta baoak harlanduzkoak zituen, eta lauzazko bi isurkiko estalkia zuen. Atea zirkuluerdiko arku xume bat zen, seguruenik XVI. mendekoa. Ermita honetako erretaula Funesko San Migel baselizara eraman zuten.

## Historia 
Itzaltzu herria Bratzko Aznarrek Leireko abadiari 1034an emandako Itzizuloko Done Salbatzailea eta Mikel monasterioaren inguruan eratu zen. 1507ra arte ez zen agertu Zaraitzuko Ibaxako Unibertsitateko batzarrean epaimahaiak zituztenen artean. XI. eta XIII. mendeetan, lekua dokumentatuta dago, *Itzuzuloa* izenpean.

Itzaltzu herria monasterio hauen inguruan sortu zen, non familia batzuk ezarri ziren. Gaur egungo Itzaltzu udalerria Itzizuloko monasterioen jabetzetakoa da. Mendeetan zehar, Itzaltzuko biztanleak Leireko monjeen petxeroak izan ziren, eta monasterio horren mende zegoen Itzaltzukoa; hau da, Itzaltzuko bizilagunek zergak ordaindu behar zizkieten lurren jabe ziren monjeei. XVI. mendean, Done Salbatzailea eta Mikel monasterioko fraideak desagertuta, Itzaltzu herri bihurtu zen eta Zaraitzuko Ibaxako Unibertsitatean sartu zen; hala ere, Leireko monasterioak oraindik bere boterepean mantendu zuen Itzaltzuko jasokundeko Andre Mariaren eliza, XIX. mendean Mendizabalean desamortizatu zen arte.

## Ikus, gainera 
* Itzaltzu
* Zaraitzu

## Kanpo estekak
Tamar Georgiakoa

**Tamar Handia** (; Mtskheta, 1160 &ndash; Agarani gaztelua, Tbilisi, 1213ko urtarrilaren 18a) Georgiako erregina izan zen 1184tik hil zen arte.

1178an bere aita Jurgi III.a Georgiakoak oinordeko eta gobernukide izendatu zuen. Aita hil ondoren, aristokraziaren aurkakotasunarekin topo egin zuen. Elite militar baten laguntzarekin, bere domeinuak zabaldu eta Kaukasian inperio bat sortu zuen, hil eta bi hamarkada igaro arte iraun zuena.

1185etik 1187ra Juri Bogoliubski Rusko printzearekin ezkonduta egon zen. 1191ean David Soslanekin ezkondu zen, printze alaniar batekin. Jurgi IV.a eta Rusudan senar-emazteen semeak izan ziren.

Bagrationi dinastiako kide izan zen eta Georgiako urrezko aroan gobernatu zuen, arrakasta militar, politiko eta kulturalekin. Georgiako herri-kulturaren ikur garrantzitsua da.

## Erreferentziak
Dorottya Szilágyi

**Dorottya Szilágyi** (Eger, Hungaria, 1996ko azaroaren 10a), waterpolo jokalari hungariarra da. Olinpiar eta Europako Txapelketako brontzezko domina lortu zuen Hungariako selekzioarekin. Bere aita, Péter Szilágyi, waterpolo entrenatzaile eta jokalari ohia da.

## Ibilbidea 
Aitaren lanaren bidez, Durbanen (Hegoafrikan) ikasi zuen igeri egiten hiru urte besterik ez zituela, eta, sei urte zituela, Hamiltonen (Zeelanda Berria) waterpoloan jokatzen hasi zen. 2005. urtearen amaieran, bere aita Hungariako emakumezkoen selekzioko entrenatzaile bihurtu zen; beraz, Hungariara joan ziren bizitzera. 10 urte zituela, Perth-era (Australia) joan ziren 2006ko amaieran, eta, 14 urterekin, Pan Pacific Jokoetan, Australiako U16 Waterpolo taldeko kide izan bazen ere, kirol horretan lehiatzeari utzi zion. 2011n, ia bi urteko etenaren ostean, 2012an, berriro hasi zen waterpoloan jokatzen, Dunaújvárosen, hango Attila Mihók entrenatzailea konbentzitzeko.

Jubeniletan, 2013ko U17 Munduko Kopan, bosgarren izan zen, 2014ko U18 Munduko Kopan hirugarren, U19 Munduko Kopan laugarren eta 2015eko U20koan zazpigarren.

Hungariako emakumezkoen waterpolo taldeko kide izan zen 2017ko Munduko Igeriketa Txapelketan. Laugarren sailkatu zen selekzioarekin 2018ko Munduko Kopan eta 2019ko Munduko Kopan. 2020ko urtarrilean, Ebek brontzezko domina irabazi zuen. Dunaújváros-i baietza eman zion ekainean. Hungariako Kopa irabazi zuen 2020ko irailean. 2021era atzeratutako Tokioko Olinpiar Jokoetan, brontzezko domina lortuko zuen taldeko kide izan zen.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
## Gainerako lorpenak 
; Europako Txapelketa
* brontzezko domina: 2020
; Unibertsiada
* zilarrezko domina: 2017
; U18ko Munduko Kopa
* brontzezko domina: 2014
; Hungariako txapelketa
* zilarrezko domina: 2014, 2016, 2018, 2021
* brontzezko domina: 2013, 2015, 2017
; Hungariako Kopa
* Irabazlea: 2020
## Sariak 
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021) 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Szilágyi Dorottya waterpolo.hu. (magyarul) Budapest: Magyar Vízilabda Szövetség (2017-07-12an begiratua)
* Dobos Sándor:  Alma a fájától: 1. rész: Szilágyi Péter és Szilágyi Dorottya. waterpolo.hu. (magyarul) Budapest: Magyar Vízilabda Szövetség (2016-02-28)  (2017-07-12an begiratua)
Dušan Vlahović

**Dušan Vlahović** (Belgrad, Serbia, 2000ko urtarrilaren 28a) serbiar futbol jokalaria da, Italiako Serie A ligako Juventus FC taldean jokatzen duena erdi-aurrelari gisa. Serbiako selekzio nazionalean ere jokatzen du.

Gaur egun jokalari gazte onenetarikotzat hartzen dute adituek, bere gaztetasunarekin jada Italiako ligan arreta erakarri duelako. Transfermarkt, futboleko merkatuko analisian espezializatuta dagoen web orrialdearen arabera, 70 milioi euroko balioa du.

## Kanpo estekak
Arantza Chacón Ormazabal

**Arantza Chacón Ormazabal** (Gasteiz, 1974) ikertzailea, generoa eta garapenerako lankidetza aztertu ditu batez ere. 2022tik Zehar Errefuxiatuekin elkarteko zuzendaria da.

## Biografia 
Sevillako Unibertsitatean Zuzenbidean lizentziaduna eta garapenerako lankidetzan eta giza eskubideetan espezializatua da. Bere ibilbide profesionala gobernuz kanpoko hainbat erakundetan egin du, behartutako lekualdaketen testuinguruari, asiloari eta nazioarteko babesari lotuta. Giza eskubideak, feminismoa, berdintasun ekonomikoa, soziala, kulturala eta politikoa sustatzeko konpromisoak mugitzen du.

2016an, *Emakume Saharauien aldeko Sare Euskaldunaren* ordezkaria zelarik, Carlos Martín Beristain eta Gloria Guzmán Hegoako Institutuko kideekin batera, El Aiunera sartzea galarazi zion Marokoko poliziak. *Asociación Saharaui de Víctimas de Violaciones de los Derechos Humanos* elkarteak antolatutako hitzaldi batera zihoazten hizlari.

2001etik CEAR-Euskadiri lotuta egon da. 2018an ireki zenetik, Oñatiko Larraña Etxeko eta Tolosako Zuloaga Txikiko harrera etxeetako zuzendaria izan da. Erakundeko esku hartze estrategia koordinatu du, eta 2019tik, zuzendaritza taldeko kide ere izan da.
* La Cooperación y el Desarrollo Humano Local: Retos desde la Equidad de Género y la Participación Social (Hegoa Institutua, 2011)
* Giza Eskubideak Garapen Lankidetzan sartzeko gida (Eusko Jaurlaritza, 2010)

##### Beste batzuekin argitaratutako artikuluak 
* Miradas (Gara, 2007)
* Un Guantánamo de 266.000 Km2 a cien kilómetros de Europa (Gara, 2007)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*Elkarrizketa Arantza Chacónekin
*Hizketaldia: "Feminismo internacionalista: socializando nuestras luchas" (Hegoa Institutua, 2016)
Abbesses (Parisko metroa)

**Abbesses** —Butte Montmartre azpititulua duena— Parisko metroaren geltokia da, Paris udalerriko 18. barrutian kokatuta dagoena.

## Ikus, gainera 
* Parisko metroa
* Parisko metroaren geltokiak
* 12. linea (Parisko metroa)

## Kanpo estekak 
*  RATPko web gunea
*  Île-de-France Mobilitésko web gunea
Natasa Rybanska

**Natasa Rybanska**, eslovakieraz *Nataša Rybanská*, (Piestany, Eslovakia, 2000ko apirilaren 10a), Eslovakian sortutako waterpolo jokalari hungariarra da, Olinpiar Joko eta Europako Txapelketan brontzezko domina lortu zuena.

## Ibilbidea 
Eslovakiako selekzioarekin jokatu zuen 2014ko Europako Junior Txapelketan eta 2015eko Europako Jokoetan. Szentesen izan zen Eslovakiako selekzioko kide gisa, eta han nabarmendu eta baieztatu zuten bertako taldeko buruzagiek. 2018an, Hungariako junior selekzioko kide gisa, laugarren izan zen Europako Txapelketan. 2018an, Hungariako helduen selekzioan aurkeztu zuen bere burua. 2019ko Munduko Waterpolo Txapelketan, laugarren sailkatutako selekzioko kide izan zen, baita 2021eko Tokioko Olinpiar Jokoetan selekzio nazionalak irabazi zuen brontzezko dominan ere.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
## Gainerako lorpenak 
; Europako Txapelketa
* brontzezko domina: 2020
; Hungariako txapelketa
* urrezko domina: 2019, 2021
## Sariak 
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021) 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Rybanska Natasa adatlapja az MVLSZ oldalán. www.waterpolo.hu (2019-07-20an begiratua)
Dindirri (dantza taldea)

**Dindirri Dantza Taldea** euskal dantzak lantzen dituen Bilboko talde bat da. 1945. urtean sortu zen. Besteak beste Txelu Etxebarria izan zen sortzaileetako bat. Iñaki Irigoien dantzari eta zuzendaria ere izan da.

## Sorrera (1945-1949) 
Hasieran *Iparralde Dantza Taldea* izena zuen (*Grupo de Danzas Iparralde)*, hainbat gazte gogotsuk hala erabakita jaio zenean, horien artean gudari ohi batzuk.  Bilboko Koralaren (Coral Bilbaína) babespean sortu zuten, Pertica maisuaren zuzendaritzapean, 1947. urtera arte. Bigarren zuzendaria Manu de Otañu donostiarra  "Okela" izan zen 1949 arte. 

## Txelu Etxebarria zuzendari (1949-1960) 
thumb|Txelu Etxebarria eskuinaldean
Garai horretan taldeak *Dindirri* izena hartu zuen eta *Iparralde* izena utzi. 1949tik 1960ra arte, talde hori José Luis Etxebarria Goiri "Txelu"-k zuzendu zuen. 1936 baino lehen bazegoen "Dindirri" izeneko dantza-talde bat. Gerraostekoa baina garai zailena izan zen, baina dantzarekiko eta herriarekiko zaletasuna bizirik mantentzea lortu zuten. Etxebarriaren zuzendaritzapean taldea maila artistiko handiena lortu zuen eta onenetakotzat hartzen zuten. Bere zuzendaritzapean sortu ziren "Gaztedi" eta Galdakaoko "Andra Mari" dantza taldeak. 1964an, Etxebarriak txistu metaliko ospetsua asmatu eta eraiki zuen, ordura arte ezagutzen zen txistu-sonoritatea hobetu zuen, soinu garbiago lortuta. 1969an Bizkaiko dantza-liburu baliotsu bat argitaratu zuen ("Bizkai'ko Dantzak").

## Iñaki Irigoien zuzendari (1960-1970) 
thumb|Iñaki Irigoien (1958)
Iñaki Irigoien Basurtuko (Bilbo) Beti Jai Alai taldean ikasi zuen dantzan, Igorrekoa zen Silvestre Elezkano *Txilibrin* irakaslearekin. **Dindirri** taldean geroago hasi zen 1952an; hasieran zortzi urtez dantzari, baina gero 1960ean Txelu Etxebarriak zuzendari-lanak utzi zituenean Irigoienek hartu zuen zuzendaritza hamar urtez. Jon Pertika ere ibili zen antolakuntzan. Geroago Irigoin soziologo eta dantza-ikertzaile aritu zen (1970-1978) eta Euskal Dantzarien Biltzarreko lehendakaria ere (1978-1990).

## Sariak 
* 2019: III Dantza Tradizionalaren Esker Onak saria Dindirri dantza taldeko fundatzaileei.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Zerrenda:Frankismo garaian Bizkaian sortutako dantza taldeak

## Kanpo estekak 
* Dindirri dantza-taldea Labayru Herri Ondarea, Youtube
Nerea Luis

**Nerea Luis Mingueza** (Madril, 1991) madrildar informatika-ingeniaria da, ingeniaritza artifizialean espezializatua eta T3chFes-en sortzaileetako bat.

## Bizitza 
Txikia zenean, ahizparekin paperezko ordenagailuak eraikitzen zituen. Eranskailuekin pertsonalizatzen zituzten eta teklen azpian kotoia sartzen zuten efektu biguna lortzeko. *Sailor Moon* telesaileko *Sailor Mercury* pertsonaia gogokoena, mini-ordenagailu bat zuen gerlaria,  imitatu egiten zuten, eta Nerea, oraindik ere, identifikatuta sentitzen da harekin. Institutura sartu aurreko udan *Sailor* *Moonen* orria, lau urtez iraun zuena, sortu zuen.

Errealitate birtuala, adimen artifiziala eta robotika dira haren interes teknologikoko eremuak. Ingeniaritza Informatikoan graduatu zen eta Zientzia eta Teknologia Informatiko masterra egin zuen. Adimen Artifizialeko doktorea da Madrilgo Karlos III.a Unibertsitatean. Beka bat lortu zuen Estatu Batuetan *Grace Hopper* *Conferencera* joateko, eta horrek *Women in Tech* mugimenduarekin lotu zuen erabat. 2014. urtean,  ANECAren, Kalitate eta Akreditazioaren Ebaluzioa Agentzia Nazionalaren parte izan zen. 2014tik 2018ra, programazio-eskolak eman zituen Informatikako Ingeniaritza Elebiduneko Graduan, Karlos III.a Unibertsitatean, baita bideo-jokoetako adimen artifizialekoak ere. 2017an, COTEC Fundazioarekin bat egin zuen, teknologian, talentuan eta generoan aditu gisa. Urte horretan bertan, *Zientzia Parlamentuan* ekimenarekin bat egin zuen, Logistika eta Ekitaldietako kide gisa.

Ingeniari egiten du lan Sngular enpresan. 2020an Madrilgo Industria Antolakuntzako Eskolako irakaslea izan zen. Urte horretan bertan irakaslea izan zen Nebrija Unibertsitatean *Human Robot Cooperation* ikasgaian. 2020an, Moncloan *Gobernuaren Zientzia eta Berrikuntzarako Talka* *Plana*ren aurkezpenean hartu zuen parte. 2021etik Arrazoibide eta Plangintza Automatikoko irakaslea da Errioxako Nazioarteko Unibertsitatean.''**«Ez da adimen artifizialaren beldur izan behar, sistema horiek diseinatu, exekutatu eta legeztatzen dituztenek arduratu behar gaituzte.»*

## Sariak eta aintzatespenak 
* 2016. urtean, *Google Women Techmakers Scholarship* saria Europako, Ekialde Ertaineko eta Afrikako kategorian.
* 2018an, *Top 100* emakumezko liderretan izendatu zuten.
* 2018an, *Ziberboluntarioen Fundazioak IKT berritzaileak aintzatestea*.
* 2019an, *Merezimendu Zibilaren Ordenaren domina''.

## Erreferentziak 
 

## Kanpo estekak
Gisela Vaquero

**Gisela Vaquero** (Besalú, Girona, 1984) bideo-joko diseinatzaile eta garatzailea da, Jellyworld Interactiven sortzailea eta zuzendari nagusia.  
## Bizitza 
Bideojokoetan aritzea gustatzen zitzaion arren, berak zinemako gidoilaria izan nahi zuen. Gironako Goi-mailako Diseinuko Arte Eskolan matrikulatu zen. Gidoia ikasten ari zela, pisukide bat bideo-kontsola batekin ikusi, eta joko berriek argumentu-hari bat zutela ohartu zenez, bideojokoen gidoilari izatea erabaki zuen. 

2005ean Publizitate eta Harreman Publikoetan graduatu zen Gironako Unibertsitatean. Ondoren, Ikus-entzunezko Komunikazioa ikasi zuen Bartzelonako Unibertsitatean, eta 2008an lortu zuen gradua. 

Bideojokoen Gidoian ere trebatu zen, eta 2011n Bideojokoen Diseinu eta Programazioan masterra egin zuen, Kataluniako Unibertsitate Politeknikoan. 30 ikasle zituen taldeko emakume bakarra zen. Garai hartan, konturatu zen ez zegoela bideojokoen erakunderik, baina Interneten nabigatuz, Estatu Batuetan edo Londresen emakumeen presentzia sustatzeko zeuden ekimenak ikusi zituen, eta geroago, 2017an ideia horiek euren fruitua eman zuten, *Women in Games* elkartea sortzean.

### Ibilbide profesionala 
eskuinera|thumb|260px|Bideo-kontsola
thumb|260px|Bideo jolasen programazio Ceibal Olinpiada, 2015.Programazio gela
2011n hasi zen bideo-jokoak diseinatzen. Gero Bartzelonan, Codiwansen egon zen, indie joko bat egiten, hainbat talderekin elkarlanean. 2014 eta 2016 bitartean, Iruñeko Davalor Salud-en aritu zen lanean, eta lead designer lana egin zuen. Taldeak kudeatzen  zituen, batez ere produkzio arloan. Ondoren, Ipar Irlandara joan zen. Han sortu zituen bere proiektuak, eta halaxe sortu zen *JellyWorld Interactive*, eta bertako CEO da.  Espainiako *Women in Games* elkarteko presidentea ere bada. 2017an sortu zen elkarte hori, espainiar garatzaile talde batekin batera.  *Trainpunk Run* (2018) eta *Woman’s Quiz* (2019) jokoak merkaturatu zituen. 2019tik, Kataluniako Unibertsitate Irekiko Bideojokoen Diseinua eta Garapena masterrean irakasle laguntzaile lan egiten du. 

«Garapen eremuan emakumearen presentzia urria kultura eta gizarte arazo baten ondorio da, sektoreak egoera orokorra islatzen baitu. "Gure kulturagatik, emakumeei teknologiak, autoak bezala, ez direla beraientzat, esaten zaie ", salatu du Women in Games Españako lehendakariak.» 

## Sariak eta aintzatespenak 
* Europako Women in Games sarietarako izendatua.
* Digital Jove 2021 "Digitala. Emakumea. Plurala".
* Aspasia saria,2018an.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Reem Alsalem

**Reem Alsalem (**Kairo, 1976) Emakumeen kontrako indarkeriari buruzko Nazio Batuen Errelatorea, Espainiak gurasoen alienazio sindromea (SAP delakoa) aplikatzea deitoratu du.

## Biografia 
Kairon jaioa den Jordaniarrak Kairoko American University eta Oxforden ikasia da. Nazio Batuen aholkularia da, besteak beste, generoa, errefuxiatuak eta trantsiziozko justizia ditu ardatz. Nazio Batuen agentzia desberdinetarako egin du lan, hala nola, ONUMUJERES, OHCHR, UNICEF eta IOM. 

2021eko uztailaren 21ean, Emakumeen kontrako indarkeriari buruzko Nazio Batuen Errelatorea izendatu zuten adituekin batera Espainiak gurasoen alienazio sindromea aplikatu izana deitoratu zuen.Espainian, adingabeak indarkeria eta erasu sexualen aurrean babesgabe uzten ditu, epai sistemak ez baitutu guraso erasotzaileetatik babesten. (Reem Alsalem, El Pais, 2021eko abenduaren 14ean)Espainiak 2014ean sinatu zuen Istanbuleko Konbenioa eta ordutik, herrialdeek berau betearazi dezaten *Emakumeen aurkako indarkeria eta indarkeria domestikoaren aurkako adituen taldearen* (GREVIO gaztelaniaz) gomendioak jasotzen ditu, lehenengoa 2019koa. 2019etik, Espainiak gurasoen alienazio sindromea aplikatu izanaren hogeita hamar salaketatik gora jaso ditu Nazio Batuak, haien artean Irune Costumero Estévez, Juana Rivas, Diana García M eta Ángela González Carreñoren kasuak, azken honek *CEDAW*ren kondena jaso zuen. Italia eta Hego Ameriketako kasuak jaso dituzten ere. 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Emakumeen aurkako indarkeria
* Gurasoen alienazio sindromea

## Kanpo estekak 
* GREVIOK Espainiari idatzitako lehenengo informea
* Istanbuleko Konbenioa
* CEDAW
École supérieure de chimie physique électronique de Lyon

**École supérieure de chimie physique électronique de Lyon** (CPE Lyon) Frantziako eskola eta ingeniaritza eskola handi bat da. Unibertsitatea La Doua - LyonTech campusean dago, zientzia eta teknologia unibertsitateen eta *Grandes Écoles* multzo batean. La Doua Villeurbannen dago, Lyongo auzo batean.

Eskola 1883an sortu zen goi-mailako ingeniariak prestatzeko, etengabeko prestakuntza laguntzeko eta ikerketak egiteko.

## Lizentziatu ospetsuak 
* Yves Chauvin, frantziar kimikari eta unibertsitate-irakaslea izan zen

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Montmartreko funikularra

**Montmartreko funikularra** (*Funiculaire de Montmartre*, Frantsesez) Parisko funikular bat da, Paris udalerriko 18. barrutian kokatuta dagoena.

## Informazio praktikoa 
* Geltokiak: 
**  Anvers
**  Abbesses

## Ikus, gainera 
* Montmartre
* Funikular
* Parisko metroa
* Parisko metroaren geltokiak

## Kanpo estekak 
*  RATPko web gunea
*  Île-de-France Mobilitésko web gunea
Juan de Dios Orozco

**Juan de Dios Orozco** Nikaraguako 14. presidentea (orduan Zuzendari Gorena deitua) izan zen 1843ko apirilaren 1etik maiatzaren 31ra.

Juan de Dios Orozcoren jardueren agiririk zaharrenak 1823koak dira, Agustin I.a Mexikoko enperadoreak Erdialdeko Amerikako Errepublika Federala eransteko zituen egitasmoak ezagutzera eman zirenean. García Jerez Leongo apezpikuak, anexio planen aldekoak, hiritik ihes egin zuen orduan, eta Juan de Dios Orozcok batzorde bat osatu zuen Dionisio Urcuyo Crespín eta Juan Hernández Sutiabaren aliatuarekin batera, González Saravia brigadier jenerala izendatzeko komisario berri gisa. 

1843an, Pablo Buitrago y Benavente, zuzendari nagusi ohiak, dimisioa eman zuen eta Parlamentuak Juan de Dios Orozco izendatu zuen jarduneko Zuzendari Nagusi, Parlamentuak herriaren ordez Zuzendari Nagusi berria aukeratu zuen arte, hauteskunde publikoek porrot egin baitzuten eta hautagairik ez baitzuen lortu behar den gehiengoa.

## Kanpo estekak
Europe (Parisko metroa)

**Europe** —Simone Veil azpititulua duena— Parisko metroaren geltokia da, Paris udalerriko 8. barrutian kokatuta dagoena.

## Ikus, gainera 
* Parisko metroa
* Parisko metroaren geltokiak
* 3. linea (Parisko metroa)
* Europe (Paris)
* Simone Veil

## Kanpo estekak 
*  RATPko web gunea
*  Île-de-France Mobilitésko web gunea
Maud de Boer-Buquicchio

**Maud de Boer-Buquicchio** (1944ko abenduaren 28a) Herbehereetako jurista. Haurren salmentari, haurren prostituzioari eta haur pornografiari buruzko NBEko Errelatore Berezia da 2014-2020.

## Biografia 
Hoensbroeken jaio zen, bertan eta frantses eta frantses literatura ikasi zuen. Ondoren, Zuzenbidea Leidengo Unibertsitatean. Nazioarteko harremanetan eta lan-zuzenbidean espezializatu zen, eta 1969an lortu zuen titulua Europako Erkidegoko zuzenbidearen arabera gizon eta emakumeen arteko tratu berdintasunari buruzko tesi batekin.

Europako Kontseiluan eta Giza Eskubideen Europako Batzordean karguak izan ditu, adibidez,Europako Kontseiluko Idazkari Nagusiaren bulego pribatuan eta Europako Giza Eskubideen Auzitegiko Erregistroorde gisa. 2002an Idazkari Nagusiorde hautatu zuten, eta 2007an berrestu ere.
thumb|300x300px| De Boer-Buquicchio Haur Desagertu eta Explotatuen Nazioarteko Zentroko Zuzendaritza Batzordearekin
2014ko maiatzaren 8an, De Boer-Buquicchio *Haurren salmentari, haurren prostituzioari eta haur pornografiari buruzko Errelatore Berezi* izendatu zuten. 2015ean, Armenia bisitatu zuen haurren aurkako indarkeria ikertzeko.

2015ean ere, Japonian (Tōkyō, Ōsaka, Kawanishi eta Naha) aritu zen haurren merkataritza, sexu esplotazioa, haur pornografiaren ekoizpena eta abar ikertzen  eta bat egin zuen. Prentsaurrekoa Tokioko Japan National Press Club- en urriaren 26an emaitzen berri emateko.

2018an, txosten bat aurkeztu zuen Giza Eskubideen Kontseiluaren aurrean non haurdunaldi subrogatua herrialde aberats eta txirotuen arteko harreman desorekatuen erakulea dela ikustarazten da eta emakumeen eta haurren eskubideak urratzen dituela adierazi ere, esanez:“La gestación subrogada comercial, que se practica de forma frecuente en algunos países, equivale a la venta de niños”. (Maud de Boer-Buquicchio, UN News, 2018-03-06)

## Ikusi ere 
* Nazio Batuen kontalari berezia

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Haurdunaldi subrogatu

## Kanpo estekak
Fatima Singhateh

**Fatima Singhateh** (Gambia) abokatua, epailea eta politikaria da. 2009 eta 2013 artean, epaile lanetan aritu zen lehendabizi Auzitegi Nagusian eta ondoren, Gambiako Apelazio Auzitegian. 2013tik 2017ra, Gambiako Justizia Ministro eta Fiskal Nagusi gisa aritu zen.  Gaur egun, Nazio Batuen Erakundeko haurren salmenta eta sexu esplotazioari buruzko errelatore berezia da.

## Biografia 
Erresuma Batuko Hull Unibertsitatera joan zen ikastera eta 1997an lizentziatu zen. Unibertsitate berean Nazioarteko Enpresa Zuzenbideko Masterra lortu zuen 1998an. 1998 eta 1999 bitartean Galesko Unibertsitatean Abokatuen Lanbide Ikastaroa egin zuen.

2013ko abuztuan Gambiako Gobernuko Fiskal Nagusi eta Justizia Ministro izendatu zuten. Sailburu izan zenean, justiziaren sektorean proiektu handiak abiarazi ziren, batez ere Ministerioaren lokalak eraberritzea eta lehen aldiz, Leiho Bakarreko Erregistroa martxan jartzea. 2015ean, bere Ministerioak sexu-delituen Legean zuzenketak zuzendu zituen, Gambian emakumeen mutilazio genitalen praktika legez kanpo utziz. 2016an, Gambian haurren ezkontzak legez kanpo utzi zituen legegintzaldiaren ahaleginak zuzendu zituen.  
2020ko martxoan, Nazio Batuen Giza Eskubideen Kontseiluak Mama Singhateh izendatu zuen Haurren Salmenta eta Sexu Esplotazioari buruzko NBEko Errelatore Berezi, Maud de Boer-Buquicchioren ordeztuz. 

## Ikusi ere 
* Nazio Batuen kontalari berezia

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mercedes Arbaiza

**Mercedes María Arbaiza Vilallonga** (Bilbo, 1963) bizkaitar historialaria eta EHUko irakaslea da. *Experiencia Moderna* Ikerketa Taldeko kidea.

## Biografia 
1994an doktoratu zen Euskal Herriko Unibertsitatean, Historia Garaikidearen Sailean. Doktoratu ondoko prestakuntza Pompeu Fabra Unibertsitatean gauzatu zuen, Ekonomia eta Finantzen Sailean. UPV/EHUko irakasle titularra 1997az geroztik.

2013tik aurrerako ikerketa-lanak emozioek subjektu politikoen eta gizarte-antagonismoaren sorreran duten eginkizuna aztertu du. Emozioak ikerketagai gisa interes historiografikoa dute protestaren eta tentsio politikoaren eragile gisa hartzen direnean, bai eta aldaketa historikoaren motor erabakigarri gisa ere. Esperientzia emozionala interpretatzen du subjektibitate kolektibo berriak (mugimendu sozialak) sortzeko aukera azaltzen duen gertakari gisa.

## Irudiak 

## Obra 
##### Liburuak 
* Familia, trabajo y reproducción social: una perspectiva microhistórica de la sociedad vizcaína a finales del Antiguo Régimen (EHU, 1996)

##### Beste batzuekin idatzitako liburuak 
* Historia e identidades nacionales: hacia un pacto entre la ciudadanía vasca (Servicios Redaccionales Bilbaínos, 2007)
* Los orígenes de una metrópoli industrial: la Ría de Bilbao (Fundación BBVA, 2001)
* Bilbao en la formación del País Vasco contemporáneo: (economía, población y ciudad) (Fundación BBVA, 1995)

##### Artikuluak 
* El malestar de las mujeres en España (1956-1968) (Arenal: Revista de historia de las mujeres, 2021)
* ‘Perder el miedo a Dios’. Masculinidad moderna y emoción liberal en España a través de relatos literarios (1900-1931) (Historia Social, 2021)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Guy Laporte

**Guy Laporte** (Bèuhòrt, 1952ko abenduaren 15a - Tolosa Okzitania, 2022ko urtarrilaren 28a) frantziar errugbilaria izan zen, joko-zabaltzaile postuan aritzen zena. 1972-1988 bitartean, SC Graulhet taldean jokatu zuen. 1981eko otsailaren 7an egin zuen debuta Frantziako selekzioarekin, Lansdowne Roaden, Irlandaren kontra. 16 partida jokatu zituen talde nazionalarekin.

## Palmaresa 
### Frantziako selekzioa 
* 16 test-partida, 1981 eta 1987 bitartean.
* 143 puntu (3 entsegu, 19 transformazio, 23 zigor-kolpe eta 8 drop)
* Munduko Errugbi Kopa
** bigarrena: 1987
* Bost Nazioen Txapelketa
** irabazlea: 1981 (Grand Slam)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Vanda Vályi

**Vanda Vályi** (Eger, Hungaria, 1999ko abuztuaren 13a), waterpolo jokalari hungariarra da, brontzezko domina olinpikoa eta Europako txapelduna.

## Ibilbidea 
Egerren hasi zen waterpoloan jokatzen. Dunaújvárosen ziurtagiria lortu zuen 2014an. Bere klubarekin, LEN Kopa  2018an (ez zen finalean egon gaixotasun batengagatik), eta Europako Superkopa irabazi zituen.

2015ean, bosgarren izan zen Bakuko U17 Europako Txapelketan. 2016an, seigarren sailkatu zen U19 Munduko Txapelketan, eta, zortzigarren, U18 Munduko Kopan. 2017an, seigarren sailkatu zen Juniorren Munduko Kopan. 2018ko junior mailako Europako Txapelketan, laugarren sailkatu zen.

2015ean egin zuen debuta helduen selekzioan. 2019an, Munduko Txapelketako laugarren postuko taldekide izan zen. 2020an, brontzezko domina irabazi zuen Europako Txapelketan. FTCk ziurtagiria lortu zuen 2020ko udan. 2021era atzeratutako Tokioko Olinpiar Jokoetan, brontzezko domina lortuko zuen taldeko kide izan zen.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko   domina irabaziko du Hungariako taldearekin, AEBkoaren (urrezkoa) eta Espainiakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatuko dute Hungariako taldea: Edina Gangl, Krisztina Garda, Gréta Gurisatti, Anikó Gyöngyössy, Anna Illés, Rita Keszthelyi, Dóra Leimeter, Alda Magyari, Rebecca Parkes, Natasa Rybanska, Dorottya Szilágyi, Gabriella Szűcs eta Vanda Vályi-k.
## Emaitzak
## Lorpenak 
; Europako Txapelketa
* brontzezko domina: 2020
; Hungariako txapelketa
* zilarrezko domina: 2016, 2018, 2019
* brontzezko domina: 2014, 2015, 2017, 2021
## Sariak 
* Hungariako Merezimenduko Urrezko Gurutzea (2021)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Vályi Vanda adatlapja az MVLSZ oldalán. www.waterpolo.hu (2019-07-16an begiratua)