Langile Unibertsitate Nazionala

**Langile Unibertsitate Nazionala** (**LUN**) Argentinako unibertsitate tekniko bat izan zen, 1948an sortua, langile klasea profesionalki prestatzeko eta bere mugikortasun soziala bultzatzeko helburuarekin. 1959an Unibertsitate Teknologiko Nazionala izena hartu zuen. 

Unibertsitatea Juan Domingo Perónen gobernuak sortu zuen, prestakuntza teknikorako goi-mailako institutu gisa jarduteko, herrialdeko eskola teknikoek emandako prestakuntza osatuz.

Unibertsitateak 1953tik aurrera erregularki funtzionatu zuen. 1955. urtearen inguruan jadanik bazituen institutuak Buenos Aires, Córdoba, Mendoza, Santa Fe, Rosario, Bahia Blanca, La Plata eta Tucumánen. Ikasketa-planek eraikuntza mekanikoak, automobilak, ehungintza eta instalazio elektrikoak bezalako espezialitateak eskaintzen zituzten.

1955eko Estatu kolpearen ondoren, kentzeko saiakerak egon ziren, ikasle eta irakasleek aurre egin zietenak. 1956tik aurrera Unibertsitate Teknologiko Nazionala izena hartu zuen eta 1959an unibertsitate sistema ofizialeko beste erakunde bat bezala sartu zen.

## Historia 
### Sorrera 
1948ko maiatzaren 3an sartu zen Senatuan Langile Unibertsitate Nazionala sortzeko lege-proiektua, Juan Domingo Perón Lehendakariak, Ángel Borlenghi Barne Ministroak eta José María Freire Lan Idazkariak sinatuta.

Legeak, 13.229 zenbakikoak, 1948ko abuztuaren 19an onartu zen, baina unibertsitatea ez zen martxan jarri 1952ra arte. 1952ko urriaren 7an, Botere Betearazle Nazionalak 8014/52 zenbakizko Dekretua eman zuen, aipatutako legea arautzeko eta Unibertsitateari bere lehen antolakuntza- eta funtzionamendu-araudia emateko.

Unibertsitate honen sorrera herrialdeko langile klaseari prestakuntza profesionalaren eta hezkuntza teknikoaren onurak hurbiltzeko ahalegin metodikoa izan zen. Unibertsitatea CGTko afiliatutako langileentzako zen. Ikasleak CNAOPeko 2.ziklotik ateratakoak izan zitezkeen (sartzeko lehentasuna zuten) edo Estatuko industria-eskoletatik etorritakoak.

Ikasketa-plab eta programa horien egituraketa agindu zuten irizpideak askotariokoak izan ziren. Alde batetik, " ...oinarri fisiko-matematiko sendoa " zuten ingeniariak prestatzeko beharra; aldi berean, " ...langilearen maila intelektuala igotzea", eta azkenik, " ...Doktrina Nazionalarekiko eta Gobernu Planarekiko konpenetrazioa " islatzea. Ikasle guztien ehuneko ehuna beren espezialitatean lan egiten zuten langileek eta teknikariek osatzen zuten.

Klaseak arratsaldez ematen ziren, 19:15etik 22:30era bitartean, langileek lanaldia amaitu ondoren joan ahal izateko helburuarekin.

## Gizartean izandako eragina 
Langile Unibertsitate Nazionala sortzeak langileen erakundeen balioa berritzea ekarri zuen, Perónen uztez langileak baitziren gizartean benetan aitortutako klasea. Ikuspegi horren arabera, " Argentina Berria " langileen esku egon behar zen eta haiek eraldaketa-eginkizuna betetzeko prestakuntza maila handia behar zuten.

Horregatik, unibertsitatea sortu aurreko gertaerak eta eztabaidak Hezkuntza Popularraren oinarri politiko-pedagogikoekin lotu daitezke, langileriaren boterea eraikitzeko eta haren parte-hartze demokratikoa sustatzeko tresna gisa ulertuta. Horrek esan nahi zuen orain arte eliteen esku egon den unibertsitateko espazioa irekitzea eta langileen gaitasunak indartzea, eraikitzen ari zen gizarte-proiektua bultzatzeko.

Testuinguru horretan, Langile Unibertsitate Nazionala borroka-gune gisa ulertu behar da, langileek beren lekua defendatu behar izan zuten espazio bat bezala. Bere sorrera ez zen hezkuntzara mugatu: klase langilea subjektu politiko kontziente eta antolatua bihurtu zen, hezkuntza, ikerketa, parte-hartzea eta ekintza soziala uztartuz. Langileen beharrei erantzuteko sorturiko esperientzia politiko eta pedagogikoa izan zen, baina Perón boteretik kendu zuen estatu-kolpeak eten egin zuen.

## Erreferentziak