open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ghost Rider: Spirit of Vengeance

***Ghost Rider: Spirit of Vengeance*** edota ***Ghost Rider 2*** (euskaraz *Motorlari Mamua: Mendekuaren Espiritua*) 2014ko Mark Neveldine eta Brian Taylor estatubatuar zinema zuzendariek zuzendutako superheroi film bat da. Marvel Comics argitaletxeko Ghost Rider superheroiaren komikietan oinarritua dago. Nicolas Cage, Ciarán Hinds, Violante Placido, Johnny Whitworth, Christopher Lambert eta Idris Elba aktoreek antzeztu zuten.

2007ko *Ghost Rider* filmaren jarraipena da.

## Argumentua 
Johnny Blaze/Ghost Rider Errumanian dago, bere madarikazioa desegin asmoz. Egun batez Moreau (Idris Elba) izeneko gizon baten bisita jasoko du, honek Danny (Fergus Riordan) mutikoa salba dezala eskatuko dio, Roarke/Mefistofelesek (Ciarán Hinds) atzeman duen mutikoa.

## Aktoreak 
* Nicolas Cage: Johnny Blaze / Ghost Rider
* Johnny WhitworthRay Carrigan / Blackout
* Ciarán Hinds: Roarke / Mefistofeles
* Violante Placido: Nadya Ketch
* Idris Elba: Moreau
* Christophe Lambert: Philippe Martin
* Anthony Head: Benedict
* Jacek Koman: Terrokov
* Vincent Regan: Toma Nikasevic
* Spencer Wilding: Grannik
* Ionut Cristian Lefter: Johnny Blaze gaztea
* Alin Panc: EMT
* Sorin Tofan: Kurdua
* Cristian Iacob: Vasil
* Jai Stefan: Krakchev

## Kanpo estekak 
* *Ghost Rider: Spirit of Vengeance* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
Vanilla Sky

**Vanilla Sky** (euskaraz *Bainila Zerua*) 2001eko Cameron Crowe estatubatuar zinema zuzendari eta ekoizleak zuzendu eta ekoitzitako thiller psikologiko film bat da. Tom Cruise, Penélope Cruz, Kurt Russell, Jason Lee, Noah Taylor, Timothy Spall, Tilda Swinton eta Cameron Diaz aktoreek antzeztu zuten.

Berez, 1997an Alejandro Amenábar txiletar-espainiarrak zuzendutako *Abre los ojos* filmaren berregokitzapena da, hortik film hartan antzeztu zuten Penélope Cruz aktoreak ere film honetan antzeztea.

Jatorrizko abesti onenaren Oscar Sariaren izendapena jaso zuen (*Vanilla Sky* abestia, Paul McCartney).

## Argumentua 
Gaztea, ederra eta aberatsa, David Aimes (Tom Cruise) New York hiriko publizitate konpainia bateko negoziogizonak bere bihotzak desio duen oro du. Halere, Daviden bizitza osatzeke dagoela dirudi. Gau batez, DAvidek bere ametsetako emakumea ezagutuko du, Sofia (Penélope Cruz), eta bere bizitzan falta botatzen zuena topatu berri duela uste du. Baina Julianna (Cameron Diaz) maitale jesloskorrarekin topo egitean, bapatean bere kontrolpetik kanpo dagoen mundu batera bidalia izango da. Amodioa, susmoa eta ametsak elkarbatzen diren mundu batera... bai eta inoiz ahaztuko ez duen esnatze batera ere.

## Aktoreak 
* Tom Cruise: David Aames
* Penélope Cruz: Sofia Serrano
* Cameron Diaz: Julianna "Julie" Gianni
* Kurt Russell: Curtis McCabe doktorea
* Jason Lee: Brian Shelby
* Noah Taylor: Edmund Ventura/Laguntzaile teknikoa
* Timothy Spall: Thomas Tipp
* Tilda Swinton: Rebecca Dearborn
* Michael Shannon: Aaron
* Ken Leung: Arte agitaratzailea
* Shalom Harlow: Colleen
* Oona Hart: Lynette
* Ivana Miličević: Emma
* Johnny Galecki: Peter Brown
* Jhaemi Willens: Jamie Berline
* Alicia Witt: Libby
* Jennifer Aspen (*krediturik gabe*): Nina
* Steven Spielberg (*krediturik gabe*): David Aamesen festako gonbidatua

## Kanpo estekak 
* *Vanilla Sky* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irkaurgai
Viña Rock

**Viña Rock Arte Natiboko Jaialdia** Espainiako musika jaialdi bat da, 1996an sortua. Urtero egiten da maiatzaren 1aren aurreko asteburuan, Villarrobledon (Albacete).

## Historia 
1996an Musika Apokaliptikoko Jaialdi Nazionala sortu zen, Viña Rocken jatorria. Platero y Tú, Extremoduro, Los Planetas, Los Enemigos eta Australian Blonde izan ziren parte hartu zuten taldeak. Lehenengo edizioak eremu munizipalean egin ziren.

Viña Rock izena 1996an sortu zuten gazte batzuek. Villarrobledo jotzen da munduko mahastirik handiena, 32.000 hektarea baino gehiago dituelako; hortik dator Viña Rock izena.

1997 eta 1998 urteen artean, sortu eta hurrengo urteetan, festibal itxura osoa hartu zuen; rock + reggae + Hip hop nahasketa librea erabili zen eta 3 eguneko iraupena hartu zuen. Testuinguru honetan, O'funk'illo, Mala Rodríguez eta Estopa taldeak aritu ziren, eta geroago ohikoak bihurtu ziren batzuk ere bai: Rosendo eta Def Con Dos, esaterako.

1999. urtean, talde Hego Amerikako taldeak, A.N.I.M.A.L., Sepultura, Molotov; Frantziakoak, Sargento Garcia eta Italiakoak, Banda Bassoti, ibili ziren.

2010eko edizioan XV. urtebetetzeagatik 3 agertoki berri zabaldu zituzten. *Viña Beat* (musika elektronikoarentzat), *Viña Clon* (Talde nagusientzat) eta *Chill Out*. Krisialdia ekonomiko garaia izan arren, ia 60.000 pertsona joan ziren festibalera eta honi 25.000 kanpa-denda kanpinean, 300 kazetari, 15.000 auto eta 120 talde gehitu behar zaizkio.

2012ko edizioak inaugurazio festa batekin hasi zen. Viña Beat eta Chill Out eszenatokiak itxi egin zituzten eta Viña Cloneko kontzertuak Babilonia agertokian egin ziren.

2014 edizioan 200.000 pertsona baino gehiago joan ziren, errekor berria ezarriz. Urte honetan, zerbitzu berri bat jarri zuten: *Viña Grow*, lehenengo azoka cannabikoa.

## Kanpo estekak
Abre los ojos

***Abre los ojos*** (euskaraz *Ireki Begiak*) 1997ko Alejandro Amenábar txiletar-espainiar zinema zuzendariak zuzendutako thriller psikologiko film bat da. Eduardo Noriega, Penélope Cruz, Chete Lera, Fele Martínez eta Najwa Nimri aktoreek antzeztu zuten.

2001ean Cameron Crowe estatubatuar zuzendariak zuzendu eta Tom Cruise aktoreak antzeztutako *Vanilla Sky* izeneko berregokitzapena izan zuen.

Zenbait kritikariek film honetan agertzen diren errealitate eta ametsen planoen nahasketak Pedro Calderón de la Barca espainair antzerkigilearen *La vida es sueño* ("Bizitza ametsa da", 1635) antzezlanarekin parekatu dituzte.

## Argumentua 
César (Eduardo Noriega) mutil gazte eder eta aberatsari nesketan egitea asko gustatzen zaio, ez ordea konpromezua. Halere, bere urtebetetze jaian Sofíaz (Penélope Cruz) maiteminduko da, bere adiskidemina Pelayoren (Fele Martínez) neskalaguna dena. Nuria (Najwa Nimri), Césarren iraganeko maitalea, jeloskor dagoenez bera eta César doazen autoaren istripua eragingo du, ondorioz Césarren aurpegia guztiz desitsuratua geldituko da. Une horretatik aurrera bere bizitza erabat aldatuko da, izugarrizko ametsgaiztoa bilakatuz.

## Aktoreak 
* Eduardo Noriega: César
* Penélope Cruz: Sofía
* Chete Lera: Antonio
* Fele Martínez: Pelayo
* Najwa Nimri: Núria
* Chete Lera: Espetxe ospitaleko psikologoa
* Gérard Barray: Duvernois
* Jorge de Juan: Arduraduna
* Miguel Palenzuela: Komisaria
* Pedro Miguel Martínez: Mediku burua
* Ion Gabella: Preso paranoikoa
* Joserra Cadiñanos: Zaindaria
* Tristán Ulloa: Zerbitzaria
* Pepe Navarro: Telebista aurkezlea
* Jaro: 1. medikua
* Walter Prieto: 2. medikua
* Carola Angulo: 3, medikua
* Fanny Gautier: Idazkaria
* Luis García: 1. zaindaria
* Javier Martín: 2. zaindaria
* José Ángel Egido: Polizia
* Richard Cruz: Gidaria
* Raúl Otegui: Morroia

## Kanpo estekak 
* *Abre los ojos* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Tuno negro

***Tuno negro*** (euskaraz *Tuno beltza*) 2001eko Pedro L. Barbero eta Vicente J. Martín aktoreek antzeztutako beldurrezko film bat da. Silke, Jorge Sanz, Fele Martínez, Maribel Verdú eta Eusebio Poncela aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Espainia, Salamanca hiria. "Tuno beltza" hiri kondaira bat da, honen arabera unibertsitateko ikasleak erasotzen dituen tunoz jantzitako serieko hiltzaile bat omen dago.

2001, Salamancako Unibertsitatean, gaua eta parranda giroa lagun dituela, tuno betz bat "ezjakintasunak hitzen du" lelopean Medikuntza Fakultateko ikasleak hiltzen hasiko da, horretarako aurrez bere biktimak internet bidez hautatzen ditu: klaseko ikasle txarrenak diren horiek hilko dira. Azkenak ez du ikasturtea gainditu edo errepikatzeko aukerarik izango... Espainiar Unibertsitateetako masifikazioaren konponbidea ote? Aurten, azterketak gainditzeko arrazoi garrantzitsuagoa izango duzu.

## Aktoreak 
* Silke: Alex
* Jorge Sanz: Edu
* Fele Martínez: Víctor
* Maribel Verdú: Arancha
* Eusebio Poncela: On Justo

## Kanpo estekak 
* *Tuno negro* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Nadie conoce a nadie

***Nadie conoce a nadie*** (euskaraz *Inork ez du inor ezagutzen*) 1999ko Mateo Gil espainiar zinema zuzendariak zuzendutako thriller psikologiko film bat da. 1996an Juan Bonilla idazleak idatzitako izenburu berdineko eleberriaren egokitzapena da. Eduardo Noriega, Jordi Mollà, Natalia Verbeke eta Paz Vega aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Aste Santua, Sevilla. Aste Santuko ospakizunetan zehar, Simón (Eduardo Noriega) idazle bilakatu nahi duen gazteak zeozer idazten saiatu eta fakturak ordaintzeko dirua ateratzeko asmoz kruzigramak sortzen ditu. Bere erantzungailu automatikoan lagatako grabazio kriptiko batek mehatxupean Erramu Igandean argitaratuko duen kruzigraman *"Arerio"* hitza sar dezala eskatuko dio. Hortik aurrera misterioa, arriskua eta nahasmena nagusi diren istorio batean barneratuko da. Laister, txantaiari baiezkoa eman ondoren, Sevillako kale estuetan girotutako bideo-joko bateko benetazko bertsio baten partehartzera derrigortua izango da. Hainbat hondamendi jazo ondoren, Sapo (Jordi Mollà) bizilagunaz susmatzen hasiko da. Bestalde, Ariadna (Paz Vega) neskalagunaz urruntzen hasi eta María (Natalia Verbeke) egunkariko lankideari laguntza eskatuko dio.

## Aktoreak 
* Eduardo Noriega: Simón Cárdenas
* Jordi Mollà: Sapo
* Natalia Verbeke: María
* Paz Vega: Ariadna
* Pedro Álvarez-Ossorio: Aita Andrés
* Mauro Ribera: Rocha
* Jesús Olmedo: Aztia
* Críspulo Cabezas: Pirata
* Joserra Cadiñanos: Dinamitatzailea
* José Manuel Seda: Capa
* Richard Henderson: Hernández

## Kanpo estekak 
* *Nadie conoce a nadie* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Tacones lejanos

***Tacones lejanos*** () 1991ko Pedro Almodóvar espainiar zinema zuzendari eta gidoigileak zuzendu eta idatzitako drama film bat da. Marisa Paredes, Victoria Abril eta Miguel Bosé aktoreek antzeztu zuten.

Atzerritar film onenaren César Saria irabazi zuen, bai eta Emakumezko aktore onenaren Sant Jordi Saria ere.

## Argumentua 
Rebecak (Victoria Abril) bere senar Manuelek (Féodor Atkine) zuzentzen duen kate bateko albistegi bateko esatari gisa lan egiten du. Bere senarra iraganean Rebecaren bikotea izan, Becky del Páramo (Rocío Muñoz), hark Rebeca utzi eta abeslari ibilbideari ekin arte, eta Manuelek ez daki Rebeca emaztea Beckyren alaba denik. Hamabost urte beranduago, ama Madrilera abestera eta oraindik argitzeke dauden kontuak konpotzera itzuli da, bereziki Rebeca alabarekin duen harremanari buruzkoak. Berau ailegatzen den gauean, Beckyk Rebeca eta Manuelekin afalduko du. Hiruak Beckyren imitatzaile baten ikuskizuna ikustera joango dira, Femme Letal tranformista (Miguel Bosé). Rebecak amari zenbat faltan botatzen zuen aipatuko dio, horregatik imitatzailea ikustera joan ohi dela. Rebeca eta Manuelen harremana oso ongi ez doanez, Manuelek Beckyrekin zuen maitasun harremanari berrekin nahiko du, baina Beckyk haren eskintzari uko egingo dio, nahiz eta Manuelek Rebecaz dibortziatzeko prest dagoela aipatu. Gau batez, Manuel bere txaletean erailda agertuko da.

## Aktoreak 
* Victoria Abril (Rebeca)
* Rocío Muñoz (Rebeca neskatoa)
* Marisa Paredes (Becky del Páramo)
* Miguel Bosé (Domínguez epailea/Femme Letal)
* Anna Lizarán (Margarita)
* Mayrata O'Wisiedo (Domínguez epailearen ama)
* Cristina Marcos (Paula)
* Féodor Atkine (Manuel)
* Pedro Díez del Corral (Alberto)
* Bibi Andersen (Suzanna)
* Nacho Martínez (Juan)
* Miriam Díaz Aroca (Isabel)
* Juan José Otegui (ospitaleko kapilaua)
* Paula Soldevilla (erizaina)
* Javier Bardem (Javier)

## Kanpo estekak 
* *Tacones lejanos* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Bengt Samuelsson

**Bengt Ingemar Samuelsson** (Halmstad, Suedia, 1934ko maiatzaren 21a – Stockholm, 2024ko uztailaren 5a) suediar kimikaria izan zen. Harvarden egin zituen ikasketak, eta gero, ikasketak bukatuta, kimika irakasle izan zen bertan, 1976. urtetik aurrera. Harvarden ez ezik, Karlinskako Institutuan ere eman zituen eskolak, 1950ean; Institutuko errektore izendatu zuten 1969an, eta Medikuntza Fakultateko dekano, 1963an. 1982an Fisiologia eta Medikuntzako Nobel saria jaso zuen, Sune K. Bergström eta John Vanerekin batera, prostaglandinaren fisiologiari eta biokimikari buruz egindako ikerketengatik. Aurrerago ehunen egitura eta hormonek egiturotan eragiten dituzten ondorio biokimikoak aztertzen hasi zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Blue Lines

***Blue Lines*** Massive Attack taldearen lehenengo diskoa da. 1991ko apirilaren 8an argitaratu zen, eta trip hop musika estiloaren lehenengo diskotzat jotzen da. Merkatura atera bezain laster, salmenta ikaragarriak lortu zituen, eta musikaren aintzindarien artean jarri zuen Massive Attack taldea.

## Kantak 
# *Safe from harm* (5:16)
# *One Love* (4:48)
# *Blue Lines* (4:21)
# ''Be Thankful for What You've Got* (4:09)
# *Five Man Army* (6:04)
# *Unfinished Sympathy* (5:08)
# *Daydreaming* (5:56)
# *Lately* (4:26)
# *Hymn of the Big Wheel'' (6:36)

## Kanpo estekak
Oso Fan

**Oso Fan** Donostiako musika taldea da pop estiloa jorratzen duena.

## Ibilbidea 
Giorgio Bassmattiren proiektu berria da. Aurrez baditu bi diska kaleratuak eta hainbat jaialditan jo izan du, hala nola, Kutxa Kultur Festibala eta Heineken Jazzaldian. Japonian ere bira egindakoa da.

2016an Oriol Flores baterijolearekin elkartu eta Oso Fan sortu zuen. 2016an bertan "Gure Bazterrak" maketa lehiaketa irabazi zuten eta 2017an atera dute lehen diskoa.

## Tadekideak 
* Giorgio Bassmatti - ahotsa eta gitarra
* Quico Puges - txeloa
* Andoni Etxebeste - bateria

## Diskografia 
### Giorgio Bassmatti 
* *Kafea ta galletak* (2009)
* *Melodías concertantes* (2014) - Jon Vidaurrekin
### Oso Fan 
* ''21'44"'' (2017, autoekozpena) - 6 abesti

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Taldearen webgunea
Skasti

**Skasti** 2005 urtean Zarautzen sortutako musika taldea da.

## Biografia 
Zortzi lagunek osatzen duten taldeak, hamairu urte beteko ditu aurten. Formazioan alta eta bajaren bat egon bada ere, aldaketa handiena ez da eremu horretan etorri, egiten duten musikan baizik. Izan ere, berotualdi batetik sortutako taldeak ska musika sortzeari utzi zion eta beste genero batzuk jorratzen dituzte orain. Zuzeneko landuak bezain indartsuak eskaintzen dituzte gitarren eta baxuaren melodia indartsuez, haizeen hots barneragarriez, sintetizadoreen soinu leunez, bateriaren erritmo ezberdinez eta ahotsen doinuez. Dantza eginarazteaz gain, abesti landuak entzutera gonbidatzen zaituztete. Modu horretan, gorputzak eskatzen dienarekin eta testuinguruarekin koherenteak izaten jarraitu nahi dute, serio baina lotsagabe. Freskoa, naturala, dantzagarria eta festazalea izateari utzi gabe, sormena eta zuzeneko interpretazioa uztartu eta findu nahi ditu SKASTIk, jotzen eta jotzeaz gozatzeko. YE diskoa atera berri du talde zarauztarrak. Bertan rock alternativoa, pop-a, indie-a eta funka bezelako estiloak entzungarri dituzu. 13 abestiko diskoa 13 urte betetzen dituzten urtean.  ====

## Diskografia 
* *Maketa* (2011, autoekoizpena)
* *New Age* (2013, autoekoizpena)
* *Elkar Estudioa Sesioak* (2014, Elkar)
* *Maskarak* (2015, Oihuka)
* *Ye* (2018, Baga-Biga)

## Sariak 
* Gaztea maketa lehiaketa: 2013 (sari nagusia eta entzuleen saria)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Empty Files

**Empty Files** Bilbon (Bizkaia) sortutako musika taldea da. Rock elektronikoa jorratzen du.

## Ibilbidea 
Txufo Wilson gidari zuela sortu zen taldea 2013an. Txufo, Imanol eta Gonzalo Smoke Idols taldetik datoz eta Urtzi eta Alvaro Enkore taldetik.

2016an DJ Mag webguneak antolaturiko lehiaketa irabazi zuen WAS taldearen "I Like You As You Are" singlearen remixarekin eta 2017an Gaztea maketa lehiaketa irabazi zuen. Lehiaketako saria disko baten ekoizpena izan zen eta 2018an plazaratu zuten *Shadows* izenarekin. 10 abestik osatzen dute diskoa, ezagunenak *One step out*, *Shadows* eta *Get up* dira, bideoklipak egin baitituzte hauekin.

## Diskografia 
* *Empty Files* (2013) - EP
* *Remixed Files* (2014) - nazioarteko taldeen remixak
* *Shadows* (2018, Winehouse Records)

## Sariak 
* Gaztea maketa lehiaketa: 2017

## Erreferentziak 
## Kanpo Loturak 
*  Taldearen webgunea

## Kanpo estekak
The Computer Wore Tennis Shoes

***The Computer Wore Tennis Shoes*** (euskaraz *Konpuagailudun Tenis Oinetakoak*) 1969ko Robert Butler estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako komedia film bat da. Disney ekoiztetxeak ekoitzi zuen. Kurt Russell, Cesar Romero, Joe Flynn, William Schallert eta Alan Hewitt aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Dexter Reilly (Kurt Russell) eta bere adiskideak Medfield Ikastetxeko ikasleak dira, zoritxarrez, ikastetxeak ez du konputagailu bat erosteko adina diru. Ikasleak A.J. Arno (Cesar Romero) negoziogizon aberatsak ikastetxeari konputagailua erosteko dirua eman dezan konbentzituko dute. Halere, Arno legezkanpoko apostu handiak burutzen dituen sare bateko ezkutuko buruzagia da, sare honek konputagailua beren operazioak burutzeko erabiliko du.

## Aktoreak 
* Kurt Russell: Dexter Riley
* Cesar Romero: A.J. Arno
* Joe Flynn: Dean Higgins
* William Schallert: Quigley irakaslea
* Alan Hewitt: Dean Collingsgood
* Richard Bakalyan: Chillie Walsh
* Debbie Paine: Annie Hannah
* Frank Webb: Pete
* Michael McGreevey: Schuyler
* Jon Provost: Bradley
* Frank Welker: Henry
* W. Alex Clarke: Myles
* Bing Russell: Angelo
* Pat Harrington: Moderatzailea
* Fabian Dean: Little Mac
* Fritz Feld: Sigmund van Dyke
* Pete Ronoudet: Charles "Charlie" Hannah tenientea
* Hillyard Anderson: J. Reedy
* David Canary: Walski
* Robert Foul: Polizia sarjentua
* Ed Begley, Jr.: Springfield Estatuko panelista

## Kanpo estekak 
* *The Computer Wore Tennis Shoes* film osoa ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
The Mummy (2017ko filma)

***The Mummy*** (euskaraz *Momia*) 2017ko Alex Kurtzman estatubatuar zinema zuzendari eta ekoizleak zuzendu eta ekoitzitako beldurrezko film bat da. Tom Cruise, Sofia Boutella, Annabelle Wallis, Jake Johnson, Courtney B. Vance eta Russell Crowe aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Eraila izan zen antzinako egipziar printzesa baten (Sofia Boutella) momia topatu eta desobiratu ondoren, militar talde batek momia Londres hirira garraiatuko du. Halere, Hegaldian zehar momia berpiztu, eta kaosa eragin eta bere mendekuari ekingo dio.

## Aktoreak 
* Tom Cruise: Nick Morton
* Sofia Boutella: Momia / Ahmanet printzesa
* Annabelle Wallis: Jenny Halsey
* Jake Johnson: Vail sarjentua
* Courtney B. Vance: Greenway kolonela
* Russell Crowe: Henry Jekyll doktorea
* Javier Botet: Set
* Selva Rasalingam: Menehptre erregea
* Dylan Smith: Lorenzo Montanari
* Rez Kempton: Kapataza
* Chasty Ballesteros: Kira Lee
* Marwan Kenzari: Prodigiumeko agentea
* Alaa Salf: Igitaidun esklaboa

## Kanpo estekak 
* *The Mummy* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Renaissance (alderdia)

**Renaissance** (**RE** laburtua), lehenago **Errepublika Martxan**, Frantziako alderdi politiko sozioliberal bat da.

2017ko maiatzaren 7ko Frantziako Hauteskunde Orokorren bigarren itzulia irabazi ostean, Emmanuel Macron hautagaia herrialdeko presidentea hautatua izan zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
...altrimenti ci arrabbiamo!

***...altrimenti ci arrabbiamo!*** (euskaraz *... eta bestela, haserretuko gara!*) 1974ko Marcello Fondato italiar zinema zuzendariak zuzendutako komedia eta ekintza film bat da. Bud Spencer eta Terence Hill aktore bikoteak antzeztu zuen.

Ziur aski, 1970ko *Lo chiamavano Trinità...* western filmarekin batera bi aktore hauek elkarrekin batera antzeztutako film ospetsuena izango da.

## Argumentua 
272/5000
Kid eta Ben (Terence Hill eta Bud Spencer) auto laisterketerako zaletasuna duten mekanikaria ta kamiolaria dira. Rally cross laisterketa batean biak batera berdinduz irabazle suertatu eta saria bereganatuko dute, estalki horidun Dune Buggy ibilgailu gorria. Ibilgailuaren jabea bietako nor den erabakitzeko hestebete eta garagardo txapelketa batean lehiatuko dira: hestebeteak jan eta garagardoa edateaz uzten duen lehenbizikoak, jan-edanaren kontua ordaindu eta ibilgailua galduko du.

## Aktoreak 
* Bud Spencer - Ben
* Terence Hill - Kid
* John Sharp - Aitabitxia
* Deogratias Huerta - Atila
* Patty Shepard - Liza
* Manuel de Blas - Paganini
* Luis Barbero - Jeremias
* Donald Pleasence - Doktorea
* Emilio Laguna - Orkestra zuzendaria
* Vincenzo Maggio - *Aitabitxia* lokaleko gizona
* David Herranz - Haurra

## Kanpo estekak 
* *...altrimenti ci arrabbiamo!* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Fleetwood Mac

**Fleetwood Mac** ingeles-estatubatuar rock musika talde bat da, 1967an Londres hirian sortua. Mundu osoan 100 milioi disko saldu ditu, inoizko disko gehien saldu dituzten taldeetako bat bilakatuz. Peter Green eta Jeremy Spencer gitarrajole eta abeslariek, Bob Brunning baxujoleak eta Mick Fleetwood bateriajoleak sortu zuten. Ondoren, John McVie eta Danny Kirwan musikariak ailegatu eta lehenbiziko musikalanak argitaratzen hasi ziren, 1960ko hamarkadaren amaiera eta 1970eko hamarkadaren hasierak britainiar bluesaren gorakadaren talde garrantzitsuenatako bat bihurtuz.

1970eko hamarkadaren hasieran beren krisialdietako bat jazo eta Green, Spencer eta Kirwan musikariek taldea laga zuten, baina bestalde Christine McVie teklista eta abeslaria eta Bob Welch musikaria elkartu zitzaizkien.

## Iruditegia 

Irudi:Fleetwood Mac (1977).jpg|1977an.
Irudi:Stevie Nicks (1977).JPG|Stevie Nicks 1977an.
Irudi:Fleetwood mac mick fleetwood 2.jpg|Mick Fleetwood 1970ean.
Irudi:Fleetwood Mac - Rumours era (1977).jpg|Taldekideak 1977an.

## Diskografia 
* 1968: ''Peter Green's Fleetwood Mac*
* 1968: *Mr. Wonderful*
* 1969: *Then Play On*
* 1970: *Kiln House*
* 1971: *Future Games*
* 1972: *Bare Trees*
* 1973: *Penguin*
* 1973: *Mystery to Me*
* 1974: *Heroes Are Hard to Find*
* 1975: *Fleetwood Mac*
* 1977: *Rumours*
* 1979: *Tusk*
* 1982: *Mirage*
* 1987: *Tango in the Night*
* 1990: *Behind the Mask*
* 1995: *Time*
* 2003: *Say You Will''

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Suediako monarkia

thumb|250px|Suediako armarri handia
**Suediako monarkia** Suediako estatu-buruaren forma politikoa da. Suediak monarkia hereditarioa du, sistema parlamentario baten barruan. Suediako Erresuma () monarkia bat izan da memoria dagoenetik. Hasiera batean hautapenezko monarkia izan zena monarkia hereditario bilakatu zen XVI. mendean, Gustav Vasaren erregetzarekin batera. Hala ere, aurreko monarka gehienak familia kopuru mugatu batekoak izan ziren, Suediako erret leinu gisa hartzen direnak.

Suedia gaur egun demokrazia ordezkatzaile bat da, sistema parlamentario batekin, herri burujabetzan oinarritua. Hala agertzen da defintitua Gobernuaren Instrumentua legean, Suediako konstituzioaren lau oinarrizko legeetako bat. Monarka eta Erret Familiak hainbat ordezkaritza ofizial eta ez ofizial egin ditzakete, bai Suedian zein atzerrian ere.

Gaur egun Suediako erregea Karlos XVI.a Gustavo Suediakoa da, 1973ko irailaren 15ean tronura iritsi zena bere aitonaren heriotzaren ondotik, Gustavo VI.a Adolfo Suediakoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Critters 3

***Critters 3: You Are What They Eat*** (euskaraz *Critters 3: Zeu Zara Jaten Dutena*) 1991ko Kristine Peterson estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako beldurrezko film bat da. Aimee Brooks, John Calvin, Katherine Cortez, Leonardo DiCaprio eta Geoffrey Blake aktoreek antzeztu zuten.

*Critters* (1986) eta *Critters 2* (1988) filmeen jarraipena da, era berean, *Critters 4* (1992) izeneko jarraipena izan zuen.

Gaur egun mundu osoan aski ospetsua den eta garai honetan haur-nerabe bat besterik ez zen Leonardo DiCaprio aktoreak antzeztutako lehenbiziko filma izan zen.

## Argumentua 
Izaki bitxi eta gosetuak hirira itzuli dira. Beren klana azkar biderkatu eta gizaki oharkabeen bila hasi da. Lehenbizi baserri bat suntsituko dute, gero alboko herri batean asebeteko dira. Orain, hiri bateko eraikin batean bizitzen jarri, eta gogokoa dutenaren zain daude... jendea.

## Aktoreak 
* Aimee Brooks: Annie
* Leonardo DiCaprio: Josh
* Don Keith Opper: Charlie MacFadden
* John Calvin: Clifford
* Nina Axelrod: Betty Briggs
* William Dennis Hunt: Briggs
* Geoffrey Blake: Frank
* Christian & Joseph Cousins: Johnny
* Terrence Mann: Ug
* Jose Luis Valensuela: Mario
* Diane Bellamy: Rosalie
* Katherine Cortez: Marcia
* Frances Bay: Menges andrea
* Bill Zuckert:. Menges jauna

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Batasun pertsonal

**Batasun pertsonala** figura juridiko bat da zeinetan bi estatu ezberdinek estatu-buru bera partekatzen dute, bi estatuen egitura politikoen arteko batasuna eman beharrik gabe.

Batasun pertsonalak arrazoi ezberdinak direla eta sor daitezke. Europan oso ohikoa izan zen monarkia askok zituzten ondorengotza arauek pertsona berarengan ezartzen zutelako boterea, askotan monarkia ezberdinen artean ezkondu zirelako. Beste batzuetan anexio bat izan daiteke, altxamenduak ekiditeko modu gisa. Gaur egungo kasurik nabarmenena Commonwealtharena da, non hainbat estatuk Erresuma Batuko erregina euren estatu-burutzat duten, nahiz eta estatu independienteak diren.

Batasun pertsonaletan bi estatuek euren gobernuak bereizita mantentzen dituzte, euren hiriburuak ere mantentzen dituzte eta beste herrialdeek modu bereizian onartzen dituzte. Batasun pertsonal baten amaieran federazio bat eman daiteke (nazioarteko politika batuz eta estatu bakar gisa nazioartean aurkeztuz), anexio bat eman daiteke (non estatu batek bere burujabetza osoa galtzen duen) edo bereizketa baten bidez.

Monarkiatan ohikoagoa da horrelako figura ematea, izan ere, errepublika batean herritarrek euren herrikide bat hautatu ohi dute presidente gisa. Frantzia, errepublika izanik, batasun pertsonalean dago Andorrarekin: Frantziako presidentea Andorrako estatu-buruetako bat da, La Seu d'Urgelleko apezpikuarekin batera.

## Kanpo estekak
Banana Joe

***Banana Joe*** 1982ko Stefano Vanzina estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako komedia eta ekintza film bat da. Bud Spencer aktoreak antzeztu zuen.

Film honetako *Banana Joe* abestia filma bezain ezaguna egiteaz gain bere ikur bilakatu zen. Berez, Kolonbiako Cartagena de Indias hirian filmatu zen.

## Argumentua 
Banana Joe (Bud Spencer) morroskoa Hego Amerikako oihanean dagoen herrixka batean bizi da. Gizarte modernoa eta zibilizazioaren ustelkeria eta arazoetatik urruti, bananak erein eta herritarrei bizia aurrera atretazeko bidea ematen die. Derrigorrezko bidai batetik itzultzean, enpresaburu bat eskualdean bizitzen jarri eta herritarren bizimodua mehatxatuko du...

## Aktoreak 
* Bud Spencer: Banana Joe
* Marina Langner: Dorianne
* Mario Scarpetta: Manuel
* Gianfranco Barra: Torsillo
* Enzo Garinei: Moreno ingenieria
* Gunther Philipp: Sarto
* Giorgio Bracardi: Josè Felipe Maria Martino sarjentua
* Nello Pazzafini: Torsilloko kamiolaria
* Salvatore Basile: Polizia ofiziala
* Carlo Reali: Poliziako kapitaina
* Edy Biagetti: Klubaren nagusia

## Kanpo estekak 
* *Banana Joe* film osoa ikusgai gaztelaniaz. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Hirugarren Mundu Gerra

[thumb|[Nagasakin estatubatuarrek bota zuten bonba atomikoa.]]
**Hirugarren Mundu Gerra** kontzeptua Bigarren Mundu Gerra ondorengo balizko mundu mailako gatazka militar bat definitzeko erabili den terminoa da. Bigarren Mundu Gerra amaieran txikizio handiak sortzen dituzten lehergailu atomikoak erabili ziren; ondorengo urteetan arma atomikoen erabilera zabaldu egin zen: Ameriketako Estatu Batuak izan baziren lehenengoak, laster ere Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna, Frantzia, Israel, Txina, Erresuma Batua eta beste herri batzuk herri-nuklearren taldean sartu ziren. Gaur egun biltegi nuklearretan gordetzen diren armek mundua birrintzeko eta gehiago egin zezaketeen.

## Izenaren erabilera 
Gatazka desberdinetan erabili izan da. Egile batzuek gertaera historiko hauetan erabili dute:
* Gerra Hotza (1945-1991)
* Koreako Gerra (1950-1953)
* Suezko krisialdia (1956)
* Kubako Krisialdia (1962)
* Terrorismoaren aurkako gerra (2001 ondoren)
Kasu hauetan guztietan mundua kolapsotik gertu egon zen, hau da, misil atomikoen jaurtiketaren puntuan.

## Kontzeptua artean 
Hirugarren Mundu Gerraren kontzeptua zientzia-fikzioan oso erabilia izan da: eleberrietan, komikietan, zineman... Adibide batzuk jasoko ditugu:

### Literaturan 
* H.G. Wells: *The War of the Worlds*, (1953)

### Zineman 
* *The Day the Earth Stood Still*, Robert Wiseren filma (1951)
* *On the Beach*, Stanley Kramerren filma (1959)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Luis Fernándezen komentarioa.

## Ikus, baita ere 
* Lehen Mundu Gerra
* Bigarren Mundu Gerra
* Gerra nuklear
* Gerra Hotz Berria
...continuavano a chiamarlo Trinità

***...continuavano a chiamarlo Trinità*** (euskaraz *...Trinitate deitzen jarraitzen zuten*) 1971ko Enzo Barboni italiar zinema zuzendariak zuzendutako komedia western film bat da. Terence Hill, Bud Spencer, Yanti Somer, Dana Ghia, Enzo Tarascio, Emilio Delle Piane eta Harry Carey Jr. aktoreek antzeztu zuten.

1970eko *Lo chiamavano Trinità...* (*Trinitate deitzen zuten...*) film arrakastatsuaren jarraipena da.

## Argumentua 
Trinitate (Terence Hill) eta Bambino (Bud Spencer) anaiek zaldi-gurdia lapurtzea erabaki dute, baina jada lapurtu dutela, bertako inork dirurik ez daramala ohartzen dira. Nahigabeturik, bere bideari berrekiten diote, baina halabeharrez neska batekin topo egin eta herri batera eramaten ditu, herritarrek anaiak rangerrak direla usteko dute. Herritar atseginek anaiekin oso abegikor jokatzen dute, bi anaiek herritarrak gogaitzen dituzten gaizkile talde batetik askatzearen truk.

## Aktoreak 
* Terence Hill – Trinitate
* Bud Spencer – Bambino
* Yanti Somer – Trinitateren neskalaguna, baserritarraren alaba
* Harry Carey, Jr. – Trinitate eta Bambinoren aita
* Jessica Dublin – Farrah, Trinitate eta Bambinoren ama
* Emilio Delle Piane – Parker
* Enzo Tarascio – Sheriffa
* Pupo De Luca – Fraide nagusia
* Benito Stefanelli – Stingary Smith
* Riccardo Pizzuti – Dallaseko pistolarien buruzagia
* Enzo Fiermonte – Baserritar ibiltaria
* Dana Ghia – Baserritarraren emaztea
* Franco Ressel – D' maisua
* Gerard Landry – Lopert
* Luigi Bonos – Ozgur, tabernaria
* Antonio Monselesan – Wild Card Hendricks

## Kanpo estekak 
* *...continuavano a chiamarlo Trinità* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Lionheart (1990eko filma)

***Lionheart*** (euskaraz *Lehoi Bihotz*) 1990eko Sheldon Lettich estatubatuat zinema zuzendari eta zinema gidoilariak zuzendu eta idatzitako ekintza film bat da. Jean-Claude Van Damme and co-starring Brian Thompson, along with Harrison Page, Deborah Rennard, Lisa Pelikan eta Ashley Johnson aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Francois Gaultier, Los Angeles hiriko frantses jatorriko erdipurdiko droga trafikatzailea talde batek atzeman eta bizirik erreko dute. Ospitalean hiltzorian dagoela, emazteareari bere anaia Lyoni dei diezaion eskatuko dio. Lyon Ipar Afrikan Frantziako Atzerritar Legioarekin dago, eta anaiaren heriotzaren berri izan bezain azkar, desertatu eta Estatu Batuetara alargunari eta anaiaren alabatxoari laguntzera joango da. AEBetara iristean Joshua (Harrison Page) izeneko borrokalari ohi mozkorti bat ezagutu eta haren bitartez entrenatu eta anaiaren senideak ekonomikoki laguntzeko behar duen dirua lortzeko legez kanpoko kale borroketan parte hartzen hasiko da. Bienbitartean, bere anaia medekatu eta haren hiltzaileak atzematen saiatuko da.

## Aktoreak 
* Jean-Claude Van Damme: Lyon Gaultier
* Harrison Page: Joshua Eldridge
* Deborah Rennard: Cynthia
* Lisa Pelikan: Hélène Gaultier
* Ashley Johnson: Nicole Gaultier
* Brian Thompson: Russell
* Voyo Goric: Hartog sarjentua
* Michel Qissi: Moustafa
* Tony Halme: Segurtasun zaindaria
* Abdel Qissi: Attila

## Kanpo estekak 
* *Lionheart* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Eric Roberts

**Eric Roberts** (1956ko apirilaren 18a, Biloxi, Mississippi) estatubatuar aktore bat da. Julia Roberts eta Lisa Roberts Gillan aktoreen anaia eta Emma Roberts aktorearen aita da.

Antzeztutako film nabarmenen artean honakoak daude: *King of the Gypsies* (1978), *Raggedy Man* (1981), *Star 80* (1983), *Runaway Train* (1985), *The Pope of Greenwich Village* (1984), *The Specialist* (1994), *The Odyssey* (1997), *Cecil B. Demented* (2000), *National Security* (2003), *The Dark Knight* (2008), *The Expendables* (2010) eta *Inherent Vice* (2014).

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Exa

** Exa-** (ikurra **E**) Nazioarteko Unitate Sisteman 1018 faktore bat adierazten duen aurrizki bat da. 1975ean onartua izan zena. 1018 = 1.000.000.000.000.000.000 = trilioi bat.

Grezierazko ἕξ hitzetik dator, "*sei*" esan nahi duena, hexa aurrizkia bezalakoa da, 10006 zenbakiaren berdina delako.

Informatikan, komunikazioetan aritzen garenean trilioi bat adierazteko erabiltzen da, bitaren aurrizki moduan erabiltzen denean eskuarki, (Exabit edo Eb). Hala ere, zuzen hitz eginda, RAM memoriako biltegiratze-sistemekin, *exa* batek 10246 = 260 esan nahi du.

Adibideak:
* Google Mail-ek 2012ko apirilean mezu guztiak biltegiratzeko behar izan zuen memoria. Backupak eta trinkotzeak kontuan hartu gabe. (10,240 megabyte erabiltzaile bakoitzeko eta 260 milioi erabiltzaile).
* 1 EeV = 1018 electronvolt = 0.1602 joule
* Eseg bat = 32.000 urte (ggb)
* 0.43 Eseg ≈ Unibertsoaren adina (ggb)
* exametro bat = 110 argi urte (ggb)

## Kanpo estekak
Zetta

**Zetta-** (ikurra **Z**) Nazioarteko Unitate Sisteman 1021 faktore bat adierazten duen aurrizki bat da. 1991an onartua izan zena. 1021 = 1.000.000.000.000.000.000.000 = mila trilioi

Zetta hitza latinezko *septem* zenbakitik dator. Horregatik aukeratu zen 1000 zenbakiaren zazpigarren potentzia izendatzeko, 10007 zenbakiaren berdina delako. Hepta aurrizkia erabili izan zen lehenago 1991n **Zetta** onartu zen arte. Grezierazko ἑπτά (hepta) hitzetik zetorren beste hori, "*zazpi*" ere esan nahi duena.

Informatikan, komunikazioetan aritzen garenean mila trilioi adierazteko erabiltzen da, bitaren aurrizki moduan erabiltzen denean eskuarki, (Zettabit edo Zb). Hala ere, zuzen hitz eginda, RAM memoriako biltegiratze-sistemekin, *zetta* batek 270 = 10247 esan nahi du.

Adibideak:
* Lurra planetako atmosferaren masa 5 zettagramokoa da (ggb)
* Itsasoko uren bolumena 1,369 zettalitrokoa da (ggb)
* Avogadroren zenbakia hau da: 602.2 Zmol. Hau da, edozein substantziazko mol batean 6.022 × 1023 molekula daude.
* Esne-bidearen diametroa 0,9 eta 1,7 zettametroren artekoa dela estimatzen da (Zm).

## Kanpo estekak
Askernish

'***,  edo **Aisgernis*', Eskoziako South Uist uhartean dagoen etxalde bat da, Kanpoko Hebridetan. A865 errepidean dago, Daliburgh etxaldearen iparraldean.

## Kanpo estekak
Bornish

'''''', , Eskoziako South Uist uhartean dagoen udalerri bat da, Kanpoko Hebridetan. A865 errepidean dago, Lochmaddy eta Lochboisdale artean.

## Kanpo estekak
Daliburgh

'''''', , Eskoziako South Uist uhartean dagoen udalerri bat da, Kanpoko Hebridetan. Uharteko bigarren herririk handiena da, eta Lochboisdale udalerriaren mendebaldera milia batzutara dago.

## Kanpo estekak
Iochdar

'''''', , Eskoziako South Uist uhartean dagoen herrixka eta komunitate bat da, Kanpoko Hebridetan.

## Kanpo estekak
Kilaulay

'''''', , Eskoziako South Uist uhartean dagoen etxalde bat da, Kanpoko Hebridetan. Uhartearen ipar-mendebaldeko izkinan dago, Iochdar herrixkatik 2,4 kilometro mendebaldera.

## Kanpo estekak
Hans Zimmer

**Hans Florian Zimmer** (Frankfurt am Main, Alemania, 1957ko irailaren 12a) musika konposatzailea eta ekoizlea da. Nagusiki zinemarako soinu bandak konposatzen jardun du, denera 150 film inguetarako musika konposatu du. Birritan irabazi du Jatorrizko soinu banda onenaren Oscar Saria, 1994ko *The Lion King* eta 2021eko *Dune* lanengatik. Konposatutako soinu banden artean film nabarmen hauetakoak daude: *Pirates of the Caribbean* saila, *The Thin Red Line*, *Gladiator*, *The Last Samurai*, *The Dark Knight*, *Inception* eta *Interstellar*.
Baile Glas

'*** edota **Ballaglasa*', , Eskoziako Grimsay uhartean dagoen kokaleku bat da, North Uist parrokian, Kanpoko Hebridetan.

## Kanpo estekak
Carinish

'''''', , Eskoziako North Uist uhartearen hegoaldean dagoen herrixka bat da, Kanpoko Hebridetan. A865 errepidean dago, Benbecula uhartetik 3,2 kilometrora.

## Kanpo estekak
Lochmaddy

'''''', , Eskoziako North Uist uhartean dagoen herri bat da, Kanpoko Hebridetan. Uharteko administrazio gunea da.

## Kanpo estekak
Breaclete

'***,  eta Antzinako eskandinavieraz **Breiðiklettr*', Eskoziako Great Bernera uhartean dagoen udalerri bat da, Kanpoko Hebridetan.

## Kanpo estekak
Newtonferry

'''''', , Eskoziako North Uist uhartean dagoen etxalde bat da, Kanpoko Hebridetan. B893 errepidearen amaieran dago.

## Kanpo estekak
Tigharry

'''''', , Eskoziako North Uist uhartean dagoen herri txiki bat da, Kanpoko Hebridetan. Nagusiki baserriz osatua dago. Hainbat hondartza harkaiztsu ditu, bai eta Kettle leizea eta 1654an eraikitako St. Clement kapera ere.

## Kanpo estekak
Ferindonald

'*** edota **Ferrindonald*', , Eskoziako Highland eskualdeko etxalde bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Kanpoko Hebridetan. Sleat penintsulan dago, A851 errepidean.

## Kanpo estekak
Flashader

'''''', , Eskoziako Highland eskualdeko etxalde txiki bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Kanpoko Hebridetan. Edinbane udalerriaren hego-mendebaldean dago, A850 errepidean.

## Kanpo estekak
Galltrigill

'''''', , Eskoziako Highland eskualdeko etxalde bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartearen iparraldeko muturrean dago, Kanpoko Hebridetan. Duirinish penintsularen ekialdean dago.

## Kanpo estekak
Massive Attack

'''*Massive Attack* '*1988an Bristolen, Ingalaterran, sortutako taldea da. *Trip hop* estiloaren aitzindaritzat hartzen da, nahiz eta taldekideek inoiz ez duten gustukoa izan etiketa hori. Beren musikan, musika elektronikoa eta bestelako osagaiak uztartzen dituzte, hala nola, jazz eta rap elementuak, eta beste genero batzuk; soul**a eta dub*-*a*, *esaterako. Gainera, rockaren alde ilunenaren eragin indartsua ere badute.

## Diskografia 
* *Blue Lines* (1991)
* *Protection* (1994)
* *Mezzanine* (1998)
* *100th Window* (2003)
* *Heligoland* (2010)
* *Ritual Spirit EP'' (2016)
## Kanpo estekak 
* Taldearen webgune ofiziala
Geary (Skye)

**Geary**, Eskoziako Highland eskualdeko etxalde bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Kanpoko Hebridetan. Waternish penintsulan dago, Loch Snizort aintziraren gain.

## Kanpo estekak
Isleornsay

'''''', , Eskoziako Highland eskualdeko kostaldeko udalerri bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Kanpoko Hebridetan. Ornsay uhartea alboan du.

## Kanpo estekak
Kilmuir (Skye)

**Kilmuir**, , Eskoziako Highland eskualdeko udalerri bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartearen iparraldean dago, Kanpoko Hebridetan. Trotternish penintsularen mendebaldeko kostaldean dago.

## Kanpo estekak
Glenelg (Highland)

**Glenelg**, , Eskoziako Highland eskualdeko etxalde bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Berta, Knoydart, Loch Morar, Mallaig eta Skye uharteko Lealt udalerrira joan-etorria egiten duten ferryen kaia dago.

2001eko erroldaren arabera 1.507 biztanle zituen.

## Kanpo estekak
Globomedia

**Globomedia** Espainiako telebista ekoizlea da. Lantegi honek arrakasta handiko fikzio telesailak. filmak, iragarkiak eta entretenimendu saioka ekoiztu ditu. Globomediak ikusentzunezko alorrean lan egiten du eta munduko 150 herrialdetan presentzia du. 1993an sortu zen.

## Globomediaren ekoizpenak 
Hona hemen lantegi honen arrakasta batzuk: *Águila roja*, *7 vidas* eta honen *spin-off* *Aída*, *Vis a vis*, *El Barco*, *El internado*, *Los Serrano*, *Un paso adelante*, *Periodistas*, *Los hombres de Paco*, *Policías, en el corazón de la calle*, *Compañeros*, *Médico de familia* eta *Anclados*.

Beste artean programa hauek ekoiztu dituzte: *El Intermedio*, *El objetivo*, *Zapeando*, *El Club de la Comedia*, *Los mayores gamberros*, *59 segundos*, *Sé lo que hicisteis...*, *El informal*, *Caiga quien caiga*, *¡Qué me dices!*, *El Gran Juego de la Oca*.

Filmak: *3MSC*, *Pájaros de papel*, *Águila Roja: la película*, *Fuga de cerebros* eta Fuga de cerebros 2, beste batzuen artan.

Euskaraz *Martin* telesaila ekoiztu zuten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Webgune ofiziala.
The Outsiders (filma)

***The Outsiders*** (euskaraz *Errebeldeak*) 1983ko Francis Ford Coppola estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako drama film bat da. 1967ko S. E. Hinton idazlearen *izenburu berdineko eleberrian* oinarritua dago. C. Thomas Howell, Matt Dillon, Ralph Macchio, Patrick Swayze, Rob Lowe, Diane Lane, Emilio Estevez, Tom Cruise eta Leif Garrett aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
1966, Tulsa, Oklahoma. Hirian bi gazte talde daude, bata bestearen aurkariak: alde batetik Socak, goi maila pribilegiatko gurasoen seme-alabak, bestetik, Greaserrak, behe maila sozialetik aldatzeko inolako itxaropenik ez duten gazteak. Darrel Curtis (Patrick Swayze) nerabe greaserrak bere bi anai gazteak hezitzeko ahal duen guztiak egiten saiatzen da, Sodapop (Rob Lowe) eta Ponyboy (C. Thomas Howell). Ponyboy bihotzberak idazle izateko ametsa du eta Cherry (Diane Lane) neska gazteaz maitemindu da, beretzat ukiezina den Soctarren taldekide ederra. Ponyboyren adiskidea den Johnny Cade (Ralph Macchio) arazoetan sartu eta bere burua defendatzearren Soc taldekide bat hilko du, ondorioz gatazkaren tentsioa areagotuko egingo da.

## Aktoreak 
;Greaserrak
* C. Thomas Howell: Ponyboy Curtis
* Matt Dillon: Dallas "Dally" Winston
* Ralph Macchio: Johnny Cade
* Patrick Swayze: Darrel "Darry" Curtis
* Rob Lowe: Sodapop Curtis
* Emilio Estevez: Two-Bit Matthews
* Tom Cruise: Steve Randle
* Glenn Withrow: Tim Shepard

;Socak
* Diane Lane: Sherri "Cherry" Valance
* Leif Garrett: Robert "Bob" Sheldon
* Darren Dalton: Randy Anderson
* Michelle Meyrink: Marcia
;Bestelakoak
* Tom Waits: Buck Merrill
* Gailard Sartain: Jerry Wood
* S. E. Hinton: Dallyko ospitale gelako erizaina
* William Smith: Dendaria
* Tom Hillmann: Greaserra saltokian

## Kanpo estekak 
* *The Outsiders* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai
Startup

***Startup***a  edo **enpresa emergente**a merkatuko behar bat asetzeko negozio-eredu bideragarria eta eskalagarria garatu nahi duen enpresa berria da, berrikuntzan eta teknologia aurreratuetan oinarritzen dena eta hazkunde-potentzial handia bide duena. *Startup*en asmoa da negozio-ideia eta -aukera berritzaileak garatzea eta horiez baliatuz haztea. Sarritan, sortzaile edo ekintzaile indibidualek abiarazten dituzte.

«Startup» termino ingelesak, negozio-ideia berritzaileetan oinarrituta sortzen diren enpresak aipatzeko erabiltzen da. Potentzial handiko merkatu-nitxo jakinak ustiatu ohi dituzte.

## Deskribapena 
Enpresa txiki eta ertain tradizionalekin kontrastean, gorabidean dauden enpresek ziurgabetasun handia dute eta ikuspegi iteratiboak erabiltzen dituzte eskalatu aurretik beren balio-proposamena baliozkotzeko, esperimentazioa, trakzio-metrikak eta ikaskuntza baliozkotua konbinatuz.

Paul Grahamtzat, *startup* bat azkar hazteko diseinatutako konpainia bat da, eta horrek merkatu zabalak eta irtenbide eskalagarriak eskatzen ditu (askotan softwarean oinarrituak), baina ez bakarrik.

Hazkundea ebaluatzeko, besteak beste, honako adierazle hauek erabil daitezke: diru-sarrerak, erabiltzaile aktiboak, atxikitzea, eskuratzea eta bezeroaren bizi-balioa, negozio-ereduaren arabera. Metrikak hautatu eta lehenesten dira hipotesiak baliozkotzeko eta ikaskuntza etapa goiztiarretan bideratzeko.

Garapen-zikloak laburrak izan ohi dira eta esperimentaziora bideratuta egoten dira (*lean startup*), gehikuntza-jaurtiketekin eta proba kontrolatuekin (adibidez, gutxieneko produktu bideragarriak), eskalatu aurretik ziurgabetasuna murrizteko.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Andrea Sansovino

**Andrea dal Monte Sansovino** edo **Andrea Contucci del Monte San Savino** (Monte San Savino, Arezzotik hurbil,  – Monte San Savino, 1529) italiar eskultorea eta arkitektoa izan zen.

thumb|260px|Volterrako bataiarrirako eginiko eskulturak.

Monte San Savinon eta Loreton lan egin zuen hasieran, Bramante arkitektoaren aginduei jarraituz betiere; eskulturan Leonardo da Vinciren obrak hartu zituen eredutzat: *Volterrako bataiarrirako eginiko eskulturak* (1502), *Florentziako bataiategiko ekialdeko atearen gaineko Kristoren bataioa* (1502-1505). 1505. urtean Erromara joan zen eta Santa Maria del Popolo elizan Sforzaren eta Della Rovereren hilobiak egin zituen. Aipagarria da, halaber, Loretoko Etxe-Santuko Ama Birjinaren bizitza behe-erliebea.

## Erreferentzia
Alexandra Palace

**Alexandra Palace** Londres iparraldean dagoen Haringey udalerriko jauregi bat da. Muswell Hill eta Wood Green auzoen artean kokaturik dago, Alexandra parkean.

## Historia 
Londres iparraldeko aisialdi jauregia izan zedin eraiki zen 1873an Alexandra Palace, aurrez Londres hegoaldean The Crystal Palace egin zen antzera. Baina berehala suak erre zuen eta 1875ean berreraiki behar izan zuten. 1900 urtean Alexandra parkea eraiki zen eta 2013an Hiriko Natur Erreserba izendatu zuten.

Gaur egun Great Hall eta West Hall aretoak erakusketak egiteko, musika kontzertuetarako eta hitzaldi eta konferentziak egiteko erabiltzen da. Pub bat, izotz pista eta palmondoen patioa ere baditu.

## Iruditegia 

Irudi:Alexandra Palace from air 2009.jpg|Aire ikuspegia.
Irudi:Alexandra Palace Sept. 2016 09.jpg|Sarrera.
Irudi:Alexandra Palace September 2016.jpg|Barnealdea.
Irudi:Alexandra Palace Park, lawn and view - geograph.org.uk - 823115.jpg|Alexandra parkea.
Irudi:Boating lake, Alexandra Park, North London - geograph.org.uk - 1147727.jpg|Alexandra parkeko aintzira.

## Informazio praktikoa 
* Helbidea: Alexandra Palace Way, Haringey, Londres N22 7AY
* Metro geltokia: 15px Wood Green
* Tren geltokia: Alexandra Palace

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Luib (Skye)

**Luib**, , Eskoziako Highland eskualdeko etxalde txiki bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Kanpoko Hebridetan. Loch Ainort aintziraren ertzean dago, Broadford udalerritik hurbil.

## Kanpo estekak
Peinachorran

'''''', , Eskoziako Highland eskualdeko etxalde bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Kanpoko Hebridetan. Loch Sligachan aintziraren ipar-ekialdeako ertzean dago, B883 errepidearen amaieran.

## Kanpo estekak
Ramasaig

'''''', Eskoziako Highland eskualdeko herri txiki bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Kanpoko Hebridetan. Duirinish penintsularen mendebaldeko ertzean dago.

## Kanpo estekak
Hermes Ludovisi

***Hermes Ludovisi*** Hermes jainkoaren eskultura helenistikoa da. Lan honetan Hermes Psicopompo ("arimaren gida") bezala agertzen da, hau da, arimaren gida beste munduan zehar. Fidias gazteari egotzi zaio; beste ikerlari batzuek ere Mironi egotzi diote.

## Ezaugarriak 
Eskultura hau Anzion, Italian, aurkitua, Boncompagni-Ludovisi bildumarako erosia izan zen; hortik dator izena. Gaur egun Museo Nazionale Romanon erakusten da. Obra hau I. mendean marmorez egindako kopia da, jatorrizko eskultura brontzez egina baitzegoen eta K. a. V. mendekoa baitzen.

Beste kasu askotan bezala, hemen ere erromatarrek greziar klasikoen bertsioa egin zuten. Estatua honek 1,83 m. du eta jainkoa ohiko jarrera batean ikusten dugu, gorputzaren pisua baten gainean jarrita. Erabat biluzik agertzen da eta oso gaztea bezala. Buruan kapela bat darama.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Hermes Ludovisi arssummun.net web gunean.
Khagan

thumb|350px|Mongolen Inperioko 15 khaganetatik 8
**Khagan** edo **Qagan** (, edo , *Qaγan*; ; ; ; beste transliterazio batzuk: **Kagan**, **Khaghan**, **Kha-khan**, **Xagahn**, **Qaghan**, **Chagan**, **Қан**, edo '''Kha'an'*) mongolierazko titulu bat da, enperadorearen parekoa, inperio bat edo khaganato bat zuzentzen duenari emateko. Titulua Ögedei Khanek hartu zuen lehen aldiz *kaɣan* titulu turkikotik. Emakumeentzat erabiltzen den titulu baliokidea Khatun da.

Itzulpen literala egiterakoan *Khanen artean Khan* gisa uler daiteke, "Erregeen Errege"ren baliokide. Gaur egungo mongolieraz *khaan'' esan ohi da, erdiko 'g' soinua ia mututuz. Gaur egungo turkieraz ere *Kağan* hitzeko erdiko 'ğ' letra ez da ahozkatzeko. Mongolen Inperioaren zatiketaren ondoren Yuan dinastiako enperadoreek mantendu zuten Khagan titulua, eta euren ondorengoek Mongolian titulua izaten jarraitu zuten. Mendebaldean, askotan, "Khan Handia" izenarekin ezagunak izan dira.

## Kanpo estekak