Mozilla Firefox

**Mozilla Firefox** Mozilla Fundazioak garatutako web nabigatzaile librea da; haren bilakaeran edonork lagun dezake eta euskaraz ere eskaintzen da. Mozilla Application Suite-ren ondorengoa da eta, egun, Mozilla Korporazioak kudeatzen du. Mozilla Firefox Interneten gehien erabiltzen den bigarren nabigatzailea da: 2010eko urriaren amaieran, merkatuko % 22.82ko kuota zuen, Net Applicationsek baieztatzen zuenez.

Firefox hainbat plataformatan erabil daitekeen web nabigatzailea da eta Microsoft Windows, Mac OS X, GNU/Linux, eta Unixen oinarritutako beste hainbat sistematako bertsioetarako baliagarria da.

Iturri kodea librea du, GPL/LGPL/MPL hirukoitz baten mendean publikatua.

## Historia 
Netscapek, Netscape Navigatorren kodea liberatu zuenean, Mozilla proiektua jaio zen. Kodea irekin zuten Microsoften merkatua berreskuratzeko asmoz. Proiektuak berehala lortu zuen software librearen erabiltzaileen konfiantza, eta nabigatzailea zerotik idaztea erabaki zuten. Horretarako, hainbat erreminta plataforma-anitz baliatu zituzten, eta XML lengoaian oinarritu ziren. Garatu zen lengoaia berriari XUL deitu zitzaion.

Proiektuaren hasieratik urte asko pasatu ziren gauzatu arte. Mozillaren 1.0 bertsio egonkorra 2002an iritsi zen, eta harrera epela izan zuen. *Firefox* (izen asko probatu ondoren) haren bertsio hobetua 2004an merkaturatu zen eta denbora laburrean oihartzun handia lortu zuen, fitxak, arintasuna eta eskaintzen dituen aukera ugariei esker.

## Firefoxen abantailak 
* Egunero gero eta jende gehiagok erabiltzen du eta egunero hobetuz doa.
* Pertsonalizatzeko erraza da.
* Firefoxen jarraipenaren aurkako babesa babesten zaitu iragarkietatik.
* Firefox plataforma guztietan dago eskuragarri (GNU/Linux, Windows, macOS, Android, iOS, OpenBSD, FreeBSD, HaikuOS...)
* Ez dio Google Chromeren monopolioari laguntzen, Firefoxek berezko renderizazio-motorra erabiltzen duelako (Gecko).
*
* Nabigazioa ordenatua da, intuitiboa eta azkarra fitxekin.
* Seguruagoa da pop-up blokeoarekin.
* Markadoreekin gestio errazagoa gogokoekin.
* Informazioa bilatzea oso erraza da, integratuta dauzkan bilatzaileei esker.
* Anitz hizkuntzatan eskaintzen da, eta gehiago egiteko aukera dago.

### Euskara 
* Euskaraz ere badago.
* Nahi baduzu, zuzenean lagun dezakezu Firefox-en euskarazko itzulpenetan.
* Euskarazko zuzentzailea erraz txertatu daiteke. (**Xuxen** gehigarria).
* **Euskalbar** gehigarria.

### Librea 
* Software librea da.

### Pribatutasuna 
* Negozio modeloa ez da erabiltzailearen jarraipena egitea eta erabiltzaileei buruzko informazioa batzea. Mozilla Firefoxen atzetik dirua irabazteko asmorik gabeko *Mozilla Foundation* erakundea dago, ez erabiltzaileen datuak biltzen eta komertzializatzen dabilen multinazional bat.
* **Milaka gehigarri** dauzka pribatutasuna zaintzen laguntzeko, etab.

### Plataforma anizkuna da 
* Windows, macOS, Linux, Android eta iOS

## Antzeko proiektuak 
* Mozilla Thunderbird
* Nvu
* Mozilla Sunbird
* Mozilla Fennec

## Adarkatzeak. Logoak 
thumb|440px

Irudi:Ailurus fulgens1.jpg|Panda gorri bat. Firefoxen maskota ez da azeri bat, nabigatzailearen izenak hori iradokitzen duen arren, panda gorri bat baizik.
Irudi:Mozilla_Firefox_0.8_logo.svg|Firefox nabigatzailearen logoa, 2004.
Irudi:Firefox logo, 2017.svg|Firefox nabigatzailearen logoa, 2017.
Irudi:Firefox Nightly logo, 2017.png|Firefox nabigatzailearen Nightly logoa, 2017.
Irudi:Firefox logo, 2019.svg|Firefox nabigatzailearen logoa, 2019.
Irudi:Firefox brand logo, 2019.svg|Firefox markaren logoa, 2019.
Irudi:Tor Browser logo.png|Tor nabigatzailearen logo zahar bat. Firefox nabigatzailearen aldaeratzat jo daiteke Tor nabigatzailea, pribatutasunari lehentasuna ematen dion nabigatzailea.
Fitxategi:Tor Browser icon (New).png|Tor nabigatzailearen logo bat.
Fitxategi:LibreWolf icon.svg|Librewolf, Firefox nabigatzailearen *fork* bat.
Fitxategi:Icecat.png|IceCat logoa. Firefox nabigatzailearen adarkatzetzat, *fork*tzat jo daite IceCat.
Fitxategi:Waterfox Logo 2019.webp|Waterfox nabigatzailearen logo bat, 2019ko, Firefox nabigatzailearen beste *fork* bat.
Fitxategi:Mozilla Fennec logo.png|Fennec nabigatzailearen logo zahar bat, Fennec Firefox nabigatzailearen beste *fork* bat da.
Fitxategi:Zen Browser logo (red circles).svg|Zenc nabigatzailearen logo bat, Zen Mozilla Firefox nabigatzailearen beste *fork* bat da.

## Gehigarriak. Hedapenak 
Mozilla Firefox eta bere adarkatzeek, bere *fork*ek, milaka gehigarri dauzkate. Berriak sortzen dira etengabe, proiektu batzuk abandonatu egiten dira, beste proiektu batzuek ia hasieratik mantendu dira...

Horra gehigarri batzuk, Librezale webgunetik ekarriak:

## Erreferentziak 
## Ikus gainera 
* Web nabigatzaile.
* GNU IceCat.
* Gehigarri (Mozilla)

[thumb|eskuinera|400px|[Librezale taldearen publizitate kanpaina gizarte sareen bidez. Firefox nabigatzailea (software librea) euskaraz erabiltzeko aholkua, Xuxen eta Euskalbar Firefoxen gehigarriak erabil daitezkeela azpimarratuz.]]

## Kanpo estekak 
* Mozilla Firefox deskargatzeko.
* Mozilla Firefox Euskaraz.
* Librezale: "Zergatik Firefox".