open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
José Ignacio Munilla

thumb|260px|Munillaren armarria*In te confido*
**José Ignacio Munilla Agirre** (Donostia, 1961eko azaroaren 13a) gipuzkoar apaiz, teologo eta apezpiku katolikoa da. 2021eko abenduaren 7tik, Orihuela-Alacanteko gotzaina da.

Bere pentsamolde eta iritziak espainiar nazionalismoarekin eta eskuinarekin lerrokatuak daude, eta eusko abertzaletasunaren, abortuaren eta gay eta lesbianen ezkontzen aurkako jarrera itxia erakutsi izan du.

## Bizitza 
1986ko ekainaren 29an apaiztu zuen Jose Maria Setien Donostiako apezpikuak, Teologia eta Ispiritualtasun lizentzia zuela. Zumarragan apaiz lagunkide izan zen Jasokundeko Andre Mariaren parrokian, 1986tik 1990eko uztailaren 16an Salbadorreko parroko izendatu zuten arte. 2006ko irailaren 10ean, Palentziako elizbarrutiko apezpiku izendatu zuen Manuel Monteiro de Castrok.

Eliza Katolikoaren dotrina irakasten du egunero Espainiako Radio Marian, hainbat egunkaritan artikulugile izateaz gain, batez ere *ABC*, *Religión en Libertad* edo *Fe y Razón* agerkarietan.

2009ko azaroaren 21ean, Benedikto XVI.a aita santuak Donostiako apezpiku izendatu zuen, eta ofizialki 2010eko urtarrilaren 9an hartu zuen kargua. Aurretik, gutun baten bidez, Gipuzkoako parrokoen %77en arbuioa jaso zuen. 2020ko koronabirusaren krisian, 600 euroko isuna jaso zuen Donostian martxo amaieran, beste pertsona batekin autoan zihoala ezarritako bakartze neurriak urratzeagatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Munilla monsinorearen gunea
NA-5390

**NA-5390** edo **Figarolgo errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-128 nafar errepideko 39,42 kilometroan hasi eta Zarrakaztelu udalerriko Figarol auzotik gertu dagoen NA-534 errepidearen 32,20 kilometrora arte doa. Errepidea 10,31 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Zarrakaztelu

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-5401

**NA-5401** edo **Rocaforteko errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-8603 nafar errepideko 1,10 kilometroan hasi eta Zangoza udalerrian dagoen Rocaforte kontzejura arte doa. Errepidea 1,54 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Zangoza

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Adierazle (ekonomia)

Ekonomian, **adierazlea** koiunturaren alderdi zehatz baten berri ematen duen neurketa bat da, beste batzuekin batera ekonomia orokorraren egoera eta bilakaerari buruz argibideak ematen dituena. Ekonomia-adierazleak dira, esaterako, Barne Produktu Gordina, Kontsumorako Prezioen Indizea, langabezi-tasa eta Industria Produkzioaren Indizea.

## Adierazleak eta ziklo ekonomikoa 
Adierazle ekonomikoak ekonomiaren bilakaera, ziklo ekonomikoa alegia, aztertzeko erabil daitezke. Horrela, adierazle hauek bereizten dira:

* adierazle aurrerakorrak, ziklo ekonomikoa aurreratu edo ekonomian gertatuko denaren berri ematen dutenak;
* adierazle atzerakorrak, ekonomian izandako bilakaeraren neurria ematen dutenak;
* adierazle baterakorrak, unean uneko ekonomian gertatzen dena azaltzen dutenak.

## Adierazleak eta ekonomia orokorra 
Ekonomia osoaren bilakaerarekin nola lotzen diren aztertuz ere bereiz daitezke adierazle ekonomikoak:

* adierazle proziklikoak, ekonomiaren bilakaeraren norabide berean mugitzen direnak;
* adierazle kontraziklikoak, ekonomiaren bilakaeraren aurkako norabideak aldatzen direnak (adibidez, langabezi tasa: langabezi tasa zenbat eta handiagoa, ekonomia beheraka ari da);
* adierazle aziklikoak, ekonomiaren bilakaera orokorrarekin lotura esturik ez dutenak.

## Kanpo estekak
NA-5700

**NA-5700** edo **Petilla Aragoiko errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, Zaragoza probintziako mugan hasi, eta Petilla Aragoiko udalerriaren erdigunera arte doa. Errepidea 4,91 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Petilla Aragoi

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6000

**NA-6000** edo **Etxabakoitz-Arrizabalaga errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, A-12 autobideko 1,97 kilometroan hasi eta N-121 errepidearen 14,34 kilometrora arte doa. Errepidea 13,63 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Zizur Zendea
* Tebas-Muru Artederreta

## Ikus, gainera 
* Etxabakoitz
* Arrizabalaga
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Siberia (argipena)

**Siberia** esanahi desberdineko hainbat gauza izan daiteke:

* Siberia, Errusia ekialdeko eskualdea.
* Siberiako Barruti Federala.
* La Siberia, Extremadurako eskualdea.
* 1094 Siberia, asteroidea.
* Siberia, Kaliforniako Mojave basamortuan dagoen herri hustua.
* Siberia, Umberto Giordanok egindako opera.
* Siberia, Backstreet Boys taldearen abestia.
NA-6002

**NA-6002** edo **Noain-Getze errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-8102 nafar errepideko 0,40 kilometroan hasi eta NA-6001 errepidearen 5,01 kilometroraino doa. Errepidea 1,02 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Noain Elortzibar
* Galar Zendea
* Getze

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6003

**NA-6003** edo **Kordobilako errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-6001 nafar errepideko 0,58 kilometroan hasi eta Galar Zendea udalerrian dagoen Kordobila kontzejura arte doa. Errepidea 0,70 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Galar Zendea

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Estafeta kalea

**Estafeta kalea** (nafarreraz *Estafeta karrika*) Nafarroako Iruñea hiriburuko Alderdi Zaharreko sonako kale bat da.

## Kokalekua 
Mercaderes kalea eta Estafetako bihurgune ospetsuan hasten da eta Telefonicako bihurgunean amaitzen da, bertan Amaia kalea, Ahumadako Dukea kalea, Nafarroako Gorteak kalea, Joanes Albretekoa kalea eta Labriteko jaitsierarekin bat egiten du.

Txapitela kalea, Gazteluko plaza, Espoz Mina kalea, Caldereria kalea eta San Agustin kalearekiko paraleloki doa. Bestalde, ekialdetik Xabier kalea eta Telleria kalea elkartzut batzen zaizkio, eta mendebaldetik aldiz, Gazteluko plazako ekialdeko sarbidea eta Espoz Mina zeharkalea.

## Kalea 
Merkatal izakerako kalea da, bere bi alboetara denda ugari topa genitzazkelarik. Kale honen luzera 305 metrotakoa da, %2ko malda arin bat du, itxuraz kale luze eta estua da.

Iruñeko Entzierroetako ibilbideko zati historiko eta ospetsuenetako bat era bada. Arrazoi honegatik mundu osoan nolabaiteko ospea bereganatu du.

Bestalde, kale honetatik Gazteluko plazara doan Xabier kalean Goienetxe jauregia dago.

## Kale honetan jaiotako pertsonai ezagunak 
* Manuel Iribarren Paternain, (1902-1973), idazlea.

## Kanpo estekak
Euskal Jai Berri pilotalekua

**Euskal Jai Berri pilotalekua** Uharten Euskal Jai Berri Fundazioak kudeatutako pilotalekua da. Bertan, 2002ko munduko pilota txapelketa antolatu zen, eta urte osoan zehar herri mailako kirol ekitaldiak eta kultura emanaldiak antolatzen dira bertan.

Pilotalekua Agoitzerako errepideko 6. zenbakian dago.

## Ikus, gainera 
* Euskal Jai pilotalekua

## Kanpo estekak 
*  Euskal Jai Berri fundazioaren webgunea.
Beti Jai pilotalekua

**Beti Jai pilotalekua** Madrilgo antzinako frontoia da. 1894an inauguratu zuten, eta azken pilota partida 1918an jokatu zen. Urteetan abandonatua egon zen arren, zaharberritu dute eta bisitarientzat irekita dago.

XIX. mendearen azken hamarkadan altxatu zen eta 1977an Monumentu Nazionalaren izendapena jaso zuen. Erabaki hori 1991n berretsi zen, Madrilgo udalak emandako babesarekin batera. Babestutako egitura den arren, ezer gutxi egin da eraikina kontserbatzeko.

2011ko otsailaz geroztik, Interes Kulturaleko Ondare egoera du Madrilgo Erkidegoan.

## Historia 
Frontoia 1893an hasi zen eraikitzen 500.000 pezetako aurrekontuarekin. Egituraren diseinua Joaquín Rucobak egin zuen, besteak beste Bilboko udaletxearen eta Málagako zezen-plazaren egilea. XIX. mendearen amaieran Madrilen zabaldutako laugarren pilotalekua izan zen, Jai Alai, Fiesta Alegre eta Euskal Jai pilotalekuen atzetik.

1894ko apirilaren 29an ireki zuten, eta 1919 arte izan zen zabalik. Espainiako Gerra Zibilean, polizia etxetzat erabili zuten; eta ondoren, diktadura frankistan, musika banden entsegurako aretotzat. XX. mendearen erdialdean, pilotalekua Citroën enpresari saldu zioten, konponketak egiteko lantegitzat erabiltzeko. 1997an Frontón Jai Alai enpresak erosi zuen, pilotalekua berreskuratzeko asmoarekin. Proiektua bertan behera geratu eta pilotalekuak hainbat jabe izan ditu ondoren.

2011ko otsailaren 9an, kultura ondasun izendatu zuen Madrilgo Erkidegoak.

## Argazki galeria 

Fitxategi:Frontón Beti Jai (Madrid).jpg|Zesta punta partida bat 1916an.
Fitxategi:Detalle de la fachada interior neomudéjar del Frontón Beti-Jai (Madrid) (2).jpg|Neomudejar barneko aurrealdea. Berritzea baino lehen
Fitxategi:Jornada de puertas abiertas para visitar el Beti-Jai tras la obras de restauración 02.jpg|Neomudejar barneko aurrealdea. Berritzea eta ondoren
Fitxategi:Detalle de las gradas y la cubierta del Frontón Beti-Jai (Madrid) (2).jpg|Harmailak berritzea baino lehen

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Frontoia salbatzeko ekimenari buruzko albistea.
* Beti Jairi buruzko artikulua ARGIA astekarian
* Kristina Berasainen erreportaia, Berrian, 2024/03/14an.
Sangina

[200px|thumb|[Leonardo da Vinci|Leonardoren autoerretratua, c. 1510-1515, Turin.]]
**Sangina** margolaritza-teknika bat da, *hematite* izena duen oxido ferrikoaren aldaera batean oinarritutakoa, batez ere biluzien estudioak eta erretratuak egiteko erabili izan dena. Hauts, barra zein laminatan erabili ohi da. Agertutako tonalitateak asko dira, beti ere gorriaren sailekoak (okrea, marroia, beixa...), eta hortik datorkio izena (frantsesetik, *sanguine*, "odolkara").

Hematitea Turkiako Sinope hiritik ekartzen ei zuten, eta hori dela-eta *sinopia* izena ere eman zitzaion teknika berberari. Hastapenetan freskoak prestatze lanetarako erabiltzen zuten, marrazkia aipatu euskarrian finkatzeko hain zuzen. XIV. mendearen amaiera aldean berezitu zen eta marrazkiak egiteko teknika modura propio erabili. Argitasuna eta ilusionismoa dira prozedura honek dakartzan efektu berezkoak, eta batik bat erretratuak eta biluziak sortzeko da aproposa. Artista askok heldu dio teknika honi: Leonardo, Michelangelo, Pontormo, Lorrain, Le Brun, Fragonard eta frantziar inpresionistek –Manet, Renoir, Morisot, eta abar-.

## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Murtziako tranbia

thumb|250px|eskuinera|Lehen linea osatzen duten geltokien mapa.
thumb|250px|eskuinera|Murtziako tranbiaren ikuspegia.

**Murtziako tranbia** Espainiako Murtzia hirian eraikitzen dagoen garraiobidea da. Tranbiaren lehen tartea 2007ko maiatzean zabaldu zen froga moduan, eta Murtzia hiriaren erdialdea, Juan Carlos I.a etorbidea eta Espinardoko gunea batzen ditu. Ibilbideak lau geltoki baino ez ditu.

Froga tarte horren arrakasta ikusita, 2009ko urrian, tranbiaren lehen linea osoa eraikitzeko lanak hasi ziren, FCC eta Comsa enpresen eskutik. Lehen linea osorik 2011ko maiatzaren 28an zabaldu zen.

## Lineak 
### Eraikuntzan 
Tranbiaren lehen lineak 17 kilometro eta 28 geltoki dauzka. Eraikuntza lanak 2009an hasi eta 2011n amaitu ziren.

Unibertsitatea, hiriaren erdigunea eta Thader eta Nueva Condomina merkataritza-guneak elkartzen ditu.

### Proiektuan 
* **2. linea**: Murtziako Renferen geltoki nagusia "Carmengo geltokia" eta hiriaren hegoaldea elkartuko ditu. Zeharkatuko dituen guneen artean, El Palmar, Virgen de la Arrixaca ospitalea, Sangonera la Verde eta Mendebaldeko industrialdea daude.
* **3. linea**: Hiriaren ekialdean hedatuko da eta Renfe Aldirietako C-1 linea ordezkatuko du. Zeharkatuko dituen herrien artean, Los Dolores de Beniaján, Beniaján, Torreagüera eta Los Ramos daude.
* **4. linea**: Lineak hiriaren mendebaldea zeharkatuko du, Carmengo geltoki intermodalean abiapuntua izanda. Zeharkatuko dituen auzo eta herrien artean Alcantarilla, Javalí Nuevo, La Ñora eta Puebla del Soto daude.

## Kanpo estekak 
*  Murtziako tranbiaren webgune ofiziala.
Parlako tranbia

thumb|250px|Gorriz, tranbiaren ibilbidea.
thumb|250px|Tranbiaren ikuspegia egunez.

**Parlako tranbia** Espainiako Parla hirian dagoen garraiobidea da. Tranbiaren lehen fasea, 2007ko maiatzaren 6an zabaldu zen, eta bigarrena urte ebreko irailaren 8an. Gaur egun linea biribil bakarra dagoen arren, etorkizunean beste bi linea eraiki nahi ditu Parlako udalak.

## Lineak 
Tranbia sareak, hamabost geltoki eta 8,3 kilometroko luzera dauka.

Bigarren eta hirugarren lineak, jatorrizko lehen linearen ekialdean eta mendebaldean eraikitako beste bi linea biribil izango lirateke.

## Kanpo estekak 
*  Parlako tranbiaren webgunea.
NA-5502

**NA-5502** edo **Kaparrosoko sarbidea**, Nafarroako herri errepidea da, N-121 errepide nazionaleko 58,78 kilometroan hasi eta Caparrosoko udalerriaren erdigunera arte doa. Errepidea 1,23 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Caparroso

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
CN dorrea

**CN dorrea** (ingelesez: CN Tower), Kanadako Toronto hirian dagoen telebista eta behatoki dorrea da. 2009an Guangzhouko telebista dorrea amaitu arte, munduko telebista dorrerik garaiena da. 2007ko abenduaren 31era arte, gizakiak eraikitako egiturarik garaiena izan en Burj Dubai dorreak gainditu arte.

CN dorreak 553,33 metro ditu eta 1973 eta 1978 urteen artean eraiki zen.

## Behatokia 
342 metroko altueran, behatoki gunea dago, eta bertara heltzeko sei igogailu daude.

## Kanpo estekak 
*  CN Dorrearen webgune ofiziala.
Zaragozako tranbia

thumb|250px|Tranbia Emperador Carlos V geltokira ailegatzen.

**Zaragozako tranbia** Aragoiko Zaragoza hirian dagoen garraiobide publikoa da. 2009 eta 2013 urteen artean eraikiko da eta lehen linearen lehen fasea 2011an zabaldu zen.

2011ko apirilaren 4an inauguratu zen ofizialki, eta apirilaren 18ra arte dohainik bidaiatu ahal izan zen.

## Lineak 
Iparraldetik hegoalderako lehen lineak 25 geltoki izango ditu, eta eraikuntza 2009ko abuztuaren 18an hasi zen. Tranbiek 200 pertsonentzako tokia dute (146 zutik eta 54 jarrita).

* Linearen lehen zatia 2009 eta 2011 urteen artean eraiki zen, Valdespartera eta Plaza de España bitartean.
* Bigarren zatia 2011-2013an eraikiko da Plaza de España eta Academia General Militar tartean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Proiektuaren webgune ofiziala.
* Tranbiari buruzko bideoa.
*  Zaragozako mugikortasun plana.
Fernsehturm Berlin

**Fernsehturm Berlin** Alemaniako Berlin hirian dagoen telebista eta behatoki dorrea da. 1969ko urriaren 3an zabaldu zen lau urteko eraikuntza lanen ondoren, eta Berlingo egiturarik garaiena da. Alexanderplatz enparantzatik hurbil dago.

Hermann Henselmann arkitektoak diseinaturiko dorreak 368,03 metro ditu.

## Kanpo estekak 
*  Fernsehturmen webgune ofiziala.
Canton dorrea

**Canton dorrea** () edo **Guangzhouko telebista dorrea** (), Txinako Herri Errepublikako Guangzhou hirian eraikitzen dagoen telebista eta behatoki dorrea da. Egiturak 610 metro ditu eta amaitzean CN dorrea gainditu zuen, munduko telebista dorre garaiena moduan.

Eraikuntza 2005eko udazkenean hasi zen eta gehienezko altuera 2008an lortu zuen. Zabaltze data zehazteke zegoen arren, azkenean 2010. urtean amaitu zuten eta 600 metro ditu.

## Kanpo estekak 
*  Telebista dorreari buruzko informazioa.
Ostankino dorrea

**Ostankino dorrea** (errusieraz Останкинская телебашня, *Ostankinskaia telebaxnia*) Errusiako Mosku hirian dagoen telebista dorrea da.

540 metroko egitura, Nikolai Nikitin arkitektoak diseinatu zuen, eta 1960ko hamarkadatik Errusiako eraikuntzarik garaiena da. Eraikuntza lanak 1963an hasi eta 1967an zabaldu zuten.

## 2000ko sutea 
2000ko abuztuaren 27an, dorreak su hartu eta hiru pertsona hil ziren. Horrez gain, hiri gehienean telebista eta irrati seinalea galdu zen.

## Kanpo estekak 
*  Ostankino telebista dorreari buruzko webgunea.
Torrespaña

**Torrespaña** (Espainiako dorrea), Espainiako Madril hirian dagoen 231 metroko telebista dorrea da. Bertan, TVE, Telecinco eta Antena 3 bezalako telebista kateen Madril osorako antenak daude.

1982an Espainiak antolatutako munduko futbol txapelketa ospatzeko eraiki zen eta Cuatro Torres Business Areako etxe orratzak altxatu arte, Madrilgo eta Espainiako eraikinik garaiena izan zen.

## TVE 
Torrespaña, Prado del Rey estudioak eta Buñuel estudioak dira TVEk dituen eraikinak gaur egun.

## Kanpo estekak 
*  Torrespañaren urteurrenari buruzko albistea 20 minutos egunkariaren webgunean.
Cuatro Torres Business Area

thumb|250px|CTBAren gaueko ikuspegia.
[thumb|250px|Dorreak eraikitzen [2007ko ekainean.]]

**Cuatro Torres Business Area** edo **CTBA**, Espainiako Madril hiriaren iparraldean eraikitako bulego edo finantza barruti txikia da.

## Eraikinak 

## Ikus, gainera 
* Espainiako eraikinik garaienen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  CTBAri buruzko informazioa Peri enpresaren webgunean.
Tokyo Skytree

, "Tokioko zeruko zuhaitza", Japoniako Tokio hirian eraikitako telebista eta behatoki dorrea da. Tokioko Sumida auzoan dago. Eraikuntza 2008an hasi zen eta 2012an amaitu zen.

Egiturak 634 metro ditu eta Guangzhouko telebista dorrea gainditu du munduko telebista dorrerik garaienaren postuan.

2011ko martxoaren 18an egiturak gorengo garaiera eskuratu zuen.

## Eraikuntza 
### Bilakaera 
Dorrearen lehen harria 2008ko uztailaren 14an jarri zen eta hilabete batzuk beranduago, 2009ko apirilean, egituraren zimendatze lanak burutu ziren. Urte bereko urrian, hasierako proiektua aldatu eta dorrearen garaiera 610 metrotik 634 metrora igo zen. Bien bitartean 2009. urtearen amaierarako dorreak 200 metroak gainditu zituen eta 2010eko otsailaren 16an 300 metroak ere gainditu zituen.

2010eko martxoaren 28an Tokyo Sky Tree dorrea, Japoniako egiturarik garaiena bihurtu zen, Tokioko telebista dorrearen 338 metroak gainditu eta gero. Urte bereko uztailean eraikuntzak jarraitu eta 400 metrora heldu zen. Urriaren 23an egitura nagusia eraikitzen amaitu eta dorrearen goialdeko antena jartzen hasi ziren. Abenduaren 1ean Taipei 101 etxe orratzaren 508 metroak gainditu zituen.

2011ko martxoaren 1ean Guangzhouko telebista dorrea (600 metro) gainditu zuen eta ordutik munduko telebista dorrerik garaiena da. Martxoaren 11n, Japonia ipar-ekialdea astindu zuen lurrikara bortitzaren ondoren, adituek eraikuntza lanak eta egitura aztertu baina ez zuten akatsik aurkitu eta eraikuntza lanek jarraitu zuten. Azkenik martxoaren 18an dorreak gorengo garaiera eskuratu zuen, 634 metro.

### Argazkiak 

Fitxategi:Tokyo Sky Tree under construction 20090714-2.jpg|2009ko uztailaren 14a (76&nbsp;m)
Fitxategi:Tokyo Sky Tree under construction 20090919-1.jpg|2009ko irailaren 19a (153&nbsp;m)
Fitxategi:Tokyo Sky Tree under construction 20091222-1.jpg|2009ko abenduaren 22a (245&nbsp;m)
Fitxategi:Tokyo Sky Tree under construction 20100330-1.jpg|2010eko martxoaren 30a (338&nbsp;m)
Fitxategi:Tokyo Sky Tree under construction 20100710-1.jpg|2010eko uztailaren 10a (398&nbsp;m)
Fitxategi:Tokyo Sky Tree under construction 20101103.jpg|2010eko azaroaren 3a (497&nbsp;m)
Fitxategi:Tokyo Sky Tree under construction 20110123.jpg|2011ko urtarrilaren 23a (559&nbsp;m)
Fitxategi:Tokyo Sky Tree 04-04-11.jpg|2011ko apirilaren 4a (634&nbsp;m)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Proiektuaren webgune ofiziala.
Gachet doktorearen erretratua

***Gachet doktorearen erretratua*** Vincent van Goghek margotutako bi erretraturi emanten zaien izena da. Biak dira benetakoak, 1890eko ekainean margotuak, Van Goghen azken hilabeteetan. Bietan agertzen da Gachet doktorea, mahai baten gainean bermaturik eta burua eskuineko besoan jarrita duela, baina aise bereizten dira elkarrengandik.

Egun, aldaera bat Parisko Orsay museoan dago, eta bigarrena bilduma pribatu batean. Bigarren hori 1990ean 82.5 milioi dolarretan saldu zen. 

## Kanpo estekak
Logela Arlesen

***Logela Arlesen*** (frantsesez: *La Chambre à Arles*; nederlanderaz: *Slaapkamer te Arles*) 1888an eta 1889an Vincent van Gogh margolariak egindako hiru olio-pintura antzekoei ematen zaien izena da. Haren gutunetan adierazi zuen hiru aldaera zeudela, elkarrengandik eskuineko margoengatik aise bereizten direnak. Egun, lehenengo aldaera Amsterdamgo Van Gogh Museoan dago, bigarrena Chicagoko Arte Institutuan eta hirugarren Parisko Orsay museoan.

= Analisia =
Margolan honetan Van Gogh margolariaren logela ikus dezakegu, konkretuki, Arlésen, Frantzian zuen Etxe Horiko logela. Van Goghek berarentzat izan zuen lehen logela zen. Etxe horretan urte bete eman zuen 1888-1889 bitartean. Van Goghek bere logela Paul Gauguin etxe horretara heldu baino lehenago margotu zuen.

Eskuineko aldean zegoen atea goiko solairura igotzeko eskaileretara ematen zuen eta ezkerreko ate batek, Gauguinentzat egindako gonbidatuen logelara. Logela honetan, aurreko horman leiho bat zegoen, eta honen azpian mahai txiki bat. Leiho honetatik La Place Lamartine parkea ikusten zen eta honen lorategi publikoak. Logela honen forma ez zen laukizuzena baizik eta trapezoidala, eta egurrez eginda dagoela dirudi. Ez ditu objektu askorik bere barruan (Ohe bat eskuineko aldean, eskegileku bat, bi ahulki, egurrezko mahai txiki bat eta zenbait margolan hormetatik eskegita).

## Kanpo estekak
1095 Tulipa

**1095 Tulipa** asteroide gerrikoan aurkitutako 1095. asteroidearen izena da. 1926ko apirilak 14an aurkitu zuen Karl Wilhelm Reinmuthek Heidelbergetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1926 GS** zen.

## Kanpo estekak
1096 Reunerta

**1096 Reunerta** asteroide gerrikoan aurkitutako 1096. asteroidearen izena da. 1926ko uztailak 7an aurkitu zuen Harry Edwin Woodek Johannesburgotik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1928 OB** zen. Bere izena Theodore Reunertgatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
1097 Vicia

**1097 Vicia** asteroide gerrikoan aurkitutako 1097. asteroidearen izena da. 1928ko abuztuak 8an aurkitu zuen Karl Wilhelm Reinmuthek Heidelbergetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1928 PC** zen. Bere izena Vicia genero botanikoagatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
1098 Hakone

**1098 Hakone** asteroide gerrikoan aurkitutako 1098. asteroidearen izena da. 1928ko irailak 5ean aurkitu zuen Okuro Oikawak. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1928 RJ** zen. Bere izena Japoniako Hakone hiriagatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
1099 Figneria

*1099 Figneria** asteroide gerrikoan aurkitutako 1099. asteroidearen izena da. 1928ko irailak 13an aurkitu zuen Grigory Neujminek Simeizetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1928 RQ*' zen. Bere izena Vera Fignergatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
NA-6001

**NA-6001** edo **Eskirotz-Imarkoain errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, Sadarko errepidean hasi eta Noain Elortzibar udalerrian dagoen Imarkoain kontzejuraino doa. Errepidea 7,96 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Galar Zendea
* Noain Elortzibar

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
1101 Clematis

**1101 Clematis** asteroide gerrikoan aurkitutako 1101. asteroidearen izena da. 1928ko irailak 22an aurkitu zuen Karl Wilhelm Reinmuthek Heidelbergetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1928 SJ** zen. Bere izena Clematis genero botanikoagatik jasotzen du.

## Ikus, gainera 
* Asteroideen zerrenda (1001-2000)

## Kanpo estekak
1103 Sequoia

**1103 Sequoia** asteroide gerrikoan aurkitutako 1103. asteroidearen izena da. 1928ko azaroak 9an aurkitu zuen Walter Baadek Hamburgoko behatokitik.

## Ikus, gainera 
* Asteroideen zerrenda (1001-2000)

## Kanpo estekak
San Zernin eliza

**San Zernin eliza** (bertako okzitaniar biztanleek Erdi Aroan erabiltzen zuten izena) edo **San Saturnino eliza** Nafarroako (Euskal Herria) Iruñea hiriburuko Alde Zaharraren erdialdean dagoen eliza katoliko bat da. Izena Saturdi Tolosakoaren omenez darama. Euskal tradizioan, santu horrek Jaun Done Saturdi (Satordi) du izena.

Iruñeko Alde Zaharran dago, San Saturnino kalea, Florencio Ansoleaga kalea eta Campana kalearen artean dago.

San Zernin elizako kanpaiak joz iragartzen dute Sanfermin jaien hasiera.

## Historia 
Gaur egungo eliza gotikoa XIII. mendekoa da. Hala ere, kokaleku berberean antzinako tenplu bat eta XII. mendeko eliza erromaniko bat ere izan ziren. Izan ere, dirudienez, San Zernin eliza Diana jainkosa erromatarrari eskainitako tenplu baten gainean eraiki zen.

Erdi Aroan bi funtzio bete zituen: erlijiosoa eta defentsakoa. Garai hartan Iruñea hiru burgu independentetan banaturik zegoen, eta eliza hau gehienbat frantziarren bizilekua zen San Zernin burguaren parrokia zen. Burgu haiek euren artean borrokan aritu ohi ziren etengabe, eta horregatik elizaren dorreen goialdeak defentsa almenez beteak zeuden; XVIII. mende arte mantendu ziren almena haiek.

## Ezaugarriak 
Elizako dorreez gain, eliz ataria ere nabarmentzekoa da; Done Jakueren eta San Saturninoren tailu ederraz apaindurik dago. Elizpean arkosolio bat ikusgai dago. Barruan ere bada arkosoliorik.

Barnealdean, zatikatutako ganga bat duen nabe gotiko bakar eta oso zabal bat du, bai eta kontrahormen arteko kaperak eta koru jaso bat, eta gehitutako kapera barroko handi bat ere, eta azken horretan XVII. mende arte klaustro bat izan zen. Kapera hori Bideko Ama Birjinaren omenezkoa da —Iruñeko Andre Maria baita—, eta barroko erakoa da.

Kristo Santuaren kaperan, bestalde, Kristo Santuaren erretaulan integratua, Erostaren erliebea deritzona dago, erretaula flandestar baten parte izan zena.

Jesusen Bihotzaren kaperaren gainean, zaldun gurutzatuaren erliebezko estatua bat ageri da horman.

## Iruditegia 

Fitxategi:Pamplona - San Cernin o San Saturnino, exterior 02.jpg|Aurrealdea.
Fitxategi:Exterior of the Church of San Cernín, Pamplona 03.jpg|Eliz ataria.
Fitxategi:Exterior of the Church of San Cernín, Pamplona 04.jpg|Elizpeko arkosolio bat.
Fitxategi:Pamplona - Iglesia de San Cernín o San Saturnino, retablo mayor 02.jpg|Erretaula nagusia.
Fitxategi:Pamplona - San Cernin o San Saturnino 14.jpg|Kristo Santuaren erretaula: azpiko partea flandestarra du.
Fitxategi:Capilla del Corazón de Jesús, Iglesia de San Saturnino (Pamplona).jpg|Kapera baten gainean, zaldun gurutzatua.
Fitxategi:El cruzado de San Saturnino de Pamplona.jpg|Zalduna detailean.

## Erreferentziak 
## Ikus gainera 
* Iruñeko Kultura Ondasun zerrenda

## Kanpo estekak 
* San Zernin elizari buruzko argibidea Iruñeko Udal webgunean 
* San Saturnino edo San Zernin elizaren argibidea Nafarroako Turismo webgunean
NA-6008

**NA-6008** edo **Getze-Espartza errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-6001 nafar errepideko 4,87 kilometroan hasi eta NA-6000 errepideko 5,00 kilometrora arte doa. Errepidea 3,46 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Galar Zendea

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Euskal Jai pilotalekua

**Euskal Jai pilotalekua** Iruñeko Alde Zaharreko San Agustin karrikan kokatutako pilotalekua izan zen. 1909an zabaldu zen, lehenago trinket bat zegoen tokian eraikia, eta urte askoan erremonte partidak jokatu ziren bertan. Arkitektura modernistaren ale bakana zen, burdinazko egitura zuena.

Enpresak eraiki zuenetik, 1977an itxi zuten arte, profesionalak aritu ziren bertan. Bitarte horretan, erremonteaz gain, amateurrek pala edota zesta punta partidak eta saioak egiten zituzten, eta are bestelako kirolak ere egin izan ziren, hala nola saskibaloi partidak edo boxeo borrokak. Herramintazko pilota jokoetarako pilotalekurik egokienetakoa zen, harrizko frontisaren eta zolaren kalitatea eta neurriak oso aproposak baitziren. 55 m luze zen, hamalau koadro, 10,83 m gora eta 10,35 m zabal.

## Ikus, gainera 
* Euskal Jai Gaztetxea
* Euskal Jai Berri pilotalekua

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Euskal Jai pilotalekuaren urteurrenari buruzko albistea Noticias de Navarra egunkarian.
*  Pello IRAIZOZ: Euskal Jai, Pamplona (1909-2004) Sos-monuments.org
* Euskal Jai gaztetxea. Alasbarricadas.org
NA-6015

**NA-6015** edo **Ondarrako errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-601 nafar errepideko 0,27 kilometroan hasi eta Ondarra klinikara arte doaa arte doa, Biurrun-Olkotz udalerrian. Errepidea 4,23 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Biurrun-Olkotz

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6016

**NA-6016** edo **Uterga-Muruzabal errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-1110 nafar errepideko 9,06 kilometroan hasi eta Muruzabal udalerriaren erdigunera arte doa. Errepidea 5,00 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Uterga
* Muruzabal

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6020

**NA-6020** edo **Artederreta-Martzilla lehen errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, N-121 errepide nazionaleko 17,62 kilometroan hasi eta NA-132 errepidearen 22,39 kilometrora arte doa. Errepidea 19,95 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Tebas-Muru Artederreta
* Tirapu
* Añorbe
* Artaxoa
* Berbintzana

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-9604

**NA-9604**, lehen **NA-6021** izenekoa, edo **Artaxoako Cercoko errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-6020 nafar errepideko 12,11 kilometroan hasi eta Artaxoako setiora arte doa. Errepidea 1,09 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Artaxoa

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6026

**NA-6026** edo **Noaingo Aireportuko errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, PA-31 Iruñerriko ingurabide autobidetik, Noain Elortzibar udalerrian dagoen aireporturaino doa. Errepidea 0,50 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Noain Elortzibar
* Iruñea-Noain aireportua

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Nikolas II.a Errusiakoa

**Nikolas II.a** (errusieraz Николай II, Николай Александрович Романов, *Nikolas Alexandrovitx Romanov*) (San Petersburgo, Errusiar Inperioa, 1868ko maiatzaren 18a - Jekaterinburg, Errusia, 1918ko uztailaren 17a) Errusiako azken enperadorea edo tsarra izan zen. Titulu ofiziala honako hau zuen: *Nikolas II.a, Errusia Guztietako Enperadore eta Autokrata*.

## Bizitza 
1894ko urriaren 20an hartu zuen agintaritza, Alexandro III.a aitaren heriotzaren ondoren. Haren agintaldian zehar Errusiako inperioa munduko handienetako eta garrantzitsuenetakoa izatetik, gainbehera etengabean egotera pasa zen, bereziki 1914an Lehenengo Mundu Gerran sartu zenetik aurrera. Gerra horrek sortatuko miseria, gose eta zapalketa egoerak 1917ko Errusiar Iraultza ekarri zuen eta abdikatzera behartu zuten 1917ko martxoaren 17an. Handik urtebetera, iraultzaile sobietarrek bera eta haren familia osoa (emaztea, semea eta lau alabak) Jekaterinburgen hil zituzten, Uraletako herrixka batean. Hilketa horiek ikertu gabe geratu ziren SESBak iraun zituen urte guztietan zehar (1918-1991).

2000. urtean, eztabaida handien ostean, Errusiako Eliza Ortodoxoak martiri aitortu zuen familia osoa, eta horren ondorioz, ortodoxoen artean santu titulua dute. 2008ko urrian, *Errusiako Federazioko Gorte Gorenak* Nikolas II.a, haren emaztea eta haien haurrak biktimatzat jo zituen.

## Tolstoiren kritika Nikolas II.ari 
Leon Tolstoi, artean nazioartean izugarrizko itzala zuen idazleak, zera idatzi zion tsarrari:

Leon Tolstoi, Gutuna Nikolas II.a tsarrari, 1902.

## Genealogia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Nikolas IIa (Nikolas Alexandrovitx), euskadi.net
1102 Pepita

**1102 Pepita** asteroide gerrikoan aurkitutako 1102. asteroidearen izena da. 1928ko azaroak 5ean aurkitu zuen Josep Comas Solák Bartzelonako Fabra behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1928 VA** zen. Bere izena bere aurkitzailearen izenaren femeninoagatik jasotzen du.

## Ikus, gainera 
* Asteroideen zerrenda (1001-2000)

## Kanpo estekak
NA-9103

**NA-9103**, lehen **NA-6056** izenekoa, edo **Erreniega Gaineko errepidea**, Nafarroa Garaiko herri errepidea da, NA-1110 nafar errepideko 7,30 kilometroan hasi eta Gurutze santuaren baselizaraino doana. 6,46 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen guneak 
* Erreniega mendia

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-9104

**NA-9104**, lehen **NA-6063** izenekoa, edo **Eunate baselizarako errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-601 nafar errepideko 8,62 kilometroan hasi eta Eunate baselizara arte doa. Errepidea 0,20 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen guneak 
* Eunate baseliza

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6064

**NA-6064** edo **Obanos-Gares errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-601 nafar errepideko 9,45 kilometroan hasi eta NA-601 errepidearen 17,94 kilometrora arte doa. Errepidea 3,31 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Obanos
* Gares

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6072

**NA-6072** edo **Muru Artederretako errepide berria**, Nafarroako herri errepidea da, NA-6020 nafar errepideko 0,81 kilometroan hasi eta Tebas-Muru Artederreta udalerrian dagoen Muru Artederreta kontzejura arte doa. Errepidea 0,60 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Tebas-Muru Artederreta

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6073

**NA-6073** edo **Olkozko errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-6000 nafar errepideko 1,74 kilometroan hasi eta Biurrun-Olkotz udalerrian dagoen Olkotz kontzejura arte doa. Errepidea 0,99 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Biurrun-Olkotz

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6113

**NA-6113** edo **Leringo bigarren adarra**, Nafarroako herri errepidea da, NA-6114 nafar errepideko 0,12 kilometroan hasi eta Lerin udalerriaren erdigunera arte doa. Errepidea 0,35 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Lerin

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6095

**NA-6095** edo **Lizarrako industrialdearen errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-1110 nafar errepideko 33,88 kilometroan hasi eta NA-132 errepideko 1,00 kilometrora arte doa. Errepidea 0,84 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Lizarra

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6100

**NA-6100** edo **Artederreta-Martzilla bigarren errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-132 nafar errepideko 22,39 kilometroan hasi eta NA-115 errepideko 18,16 kilometrora arte doa. Errepidea 21,74 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Berbintzana
* Miranda Arga
* Faltzes

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6115

**NA-6115** edo **Muniain Iguzkitza-Morentin errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-122 nafar errepideko 4,94 kilometroan hasi eta NA-122 errepideko 6,90 kilometrora arte doa. Errepidea 1,90 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Aberin
* Morentin
* Muniain Iguzkitza

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6210

**NA-6210** edo **NA-115 - Faltzes - NA-122 errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-115 nafar errepideko 13,55 kilometroan hasi, Faltzes zeharkatzen da eta NA-122 errepideko 23,81 kilometrora arte doa. Errepidea 24,55 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Lerin
* Faltzes

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Martiartu

**Martiartu** Arrigorriaga udalerriko auzoa da. 

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Arrigorriaga

## Kanpo estekak
NA-9605

**NA-9605**, lehen **NA-6031** izenekoa, edo **Muruzabal Andiongo errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, NA-601 nafar errepideko 23,70 kilometroan hasi eta Mendigorria udalerrian dagoen Muruzabal Andion kontzejura arte doa. Errepidea 2,28 kilometro luze da.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Mendigorria

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
NA-6030

**NA-6030** edo **Mendigorria-Tafalla errepidea**, Nafarroako herri errepidea da, bi tarte ditu, lehena NA-601 errepideko 22,22 kilometrotik NA-6020 errepideko 13,56 kilometrora, eta bigarren tartea NA-6020 errepidearen 13,31 kilometrotik NA-132 errepideko 33,30 kilometrora arte.

Lehen tarteak 7,90 kilometro ditu eta bigarrenak 10,60 kilometro.

## Zeharkatzen dituen udalerriak 
* Mendigorria
* Artaxoa
* Tafalla

## Ikus, gainera 
* Nafarroako errepideak
* Nafarroako herri errepideen zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Nafarroako errepideak, Nafarroako gobernuaren webgunean.
Lamierreketa

**Lamierreketa** Arrigorriaga udalerriko (Bizkaia) auzo bat da. 

## Izena 
Ahoz *Lanbarketa* edo *Lamiñerreketa* izenez ezaguna den auzo honen forma idatzia, agirietan azaltzen dena, *Lamierreketa* da. Izen honek bokal pretonikoen sinkopea jasan du. Arrigorriagan badira halako bilakaera izan duten toponimo gehiago ere: *Landaederraga* > *Landarraga* edo *Landarga*, esaterako. Gaztelaniaz, hitz hasierako *la* hori hizkuntza hartako artikulutzat hartu dute izen horietan, eta erdara horretan izenak bilakaera hau izan du: *Lamiñerreketa* > *Lanbarketa* > *La Embarqueta*.

## Demografia 
## Jaiak 
Lamierreketako jaiak ekainaren 13tik -San Antonio- hurbilen dagoen asteburuan  ospatzen dira. Bertan kale animazioa, txistorra-jana eta txiki eta nagusientzako ekintza ugariak izaten dira.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Arrigorriaga

## Kanpo estekak
Artza (Bakio)

**Artza** edo **Artzalde** Bakio udalerriko auzoa da.

## Demografia 
## Erreferentzia 
## Ikus, gainera 
* Bakio

## Kanpo estekak
Bentalde

**Bentalde** Bakio udalerriko auzoa da.

## Demografia 
2007tik ez da entitate bereizitzat hartzen populazio zerrendetan. 2006ko datuen arabera, 789 biztanle zituen.

## Ikus, gainera 
* Bakio

## Kanpo estekak
Oihan Beltza

**Oihan Beltza** (,  ahoskatua) basoz estalitako mendilerroa da, Baden-Württemberg estatuan dagoena, Alemania hego-mendebaldean. Eskualdea ia laukizuzena da, 200&nbsp;km luze eta 60&nbsp;km zabal (12.000&nbsp;km2).

Friburgo, Karlsruhe eta Offenburg hiriak barne hartzen ditu.

Danubio ibaia bertan sortzen da, Brigach eta Breg errekek bat eginda, eta bestela Rhinek inguratzen du hego eta mendebaldetik iparralderanzko bidea. Lakuen artean Titisee, Mummelsee eta Feldsee aipatzekoak dira, glaziar jatorrizkoak.

Tontor handiena Feldberg mendia da (1.493 m), bigarren altuena Herzogenhorn (1.415 m) eta hirugarrena Belchen (1.414 m) direlarik.

## Historia 
thumb|Ingurune hauetako emakume ezkondugabea, bollenhut kapela gorria jantzita (1900).

Antzinako garaietan, zonalde honen izena "Abnoba mons", Abnoba zeltiar jainkoagatik. Erromatar Inperioan, "Marciana Silva" zen, mugetako oihana alegia. "Marcomanni" edo mugetako jendea suebo germaniar tribuetako bat zen, Swabia estatu historikoari izena eman zioten.

Alemaniar nekazarien gerraren altxamendu batzuk, Bundschuh mugimendua barne, ingurune honetan sortu ziren, XVI. mendean. Hurrengo bi mendeetan, beste matxinada batzuk gertatu ziren meatzeen inguruan, Hotzenwaldeko eskualdean, Waldshut eta Lörracheko barrutietan. XVII. eta XVIII. mendeetako eraikin militarren aztarnak topatu daitezke gaur egun ere.

## Ekonomia 
Meatzaritza jarduera historikoa izan da eskualde honetan, Harri Aroan hematita, V. eta VI. mendeetan zeltiarrekin burdina eta erromatarrekin zilarra eta beruna. Erdi Aroan lanbide honek loraldia izan zuen. Basogintza oso garrantzitsua izan da halaber, hala itsasontziak egiteko nola etxebizitzak. Kristalaren industria, ikazkintza, erlojugintza, bitxigintza eta ur-errotariak ere ogibide tradizionalak izan dira.

Gaur egun motor ekonomikoa turismoa da, milaka bisitari jasotzen dituztelarik urtero. Museoen artean Vogtsbauernhofekoa dugu, XVI. eta XVII. mendeko etxaldeak eta orduko bizimoduak erakusten dituena, Gutacheko ibarrean. Furtwangen-en bestela, Alemaniako Erlojuaren Museoa dago. Beste interesgune batzuk Baden-Baden, Friburgo, Calw (Hermann Hesse-ren jaioterria), Gengenbach, Staufen, Schiltach, Haslach eta Altensteig herriak. Halaber, Feldberg, Belchen, Kandel eta Schauinsland mendi aldeak, Titisee eta Schluchsee lakuak, Santu Guztien eta Triberg-eko urjauziak eta Wutach ibaiaren arroila.

## Argazki galeria 

Image:Feldberg.JPG|Feldberg mendia.
Image:Blick über den Mittleren Schwarzwald 2.JPG|Oihanaren ikuspegia.
Image:Baden-Baden 10-2015 img07 View from Merkur.jpg|Udazkenean.
Image:titisee winter.jpg|Titisee lakua.
Image:Mummelsee.jpg|Mummelsee lakua.
File:BadenWurttemberg Holzinshaus tango7174.jpg|Holzinshaus.
File:BadenWurttemberg Schiltach1 tango7174.jpg|Schiltach.
File:Triberg3.jpg|Triberg ur-jauziak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Turismo webgunea
Oihan Beltza (argipena)

**Oihan Beltza** esapideak honako esanahiak izan ditzake:

* Oihan Beltza: Alemaniako eskualdea.
* Oihan Beltza: Tolkienen legendarium ospetsuan agertzen den fikziozko tokia.
* Oihan Beltza: gerezi eta txokolatezko pastel mota
* Oihan Beltza aireportua: Baden-Württembergeko Lahr hirian dagoen aireportua.
Asterrika

**Asterrika** Berriatua udalerriko auzoa da.

## Demografia 
## Eraikin garrantzitsuak 
* San Lorentzo ermita, XV. mendekoa

## Argazki galeria 

Fitxategi:San Lorentzo ermita, Asterrika auzoa, Berriatua.jpg|San Lorentzo ermita
Fitxategi:Ataria, San Lorentzo ermita, Asterrika auzoa, Berriatua.jpg|San Lorentzo ermitaren ataria
Fitxategi:Erretaula. San Lorentzo ermita, Asterrika auzoa, Berriatua.jpg|San Lorentzo ermitako erretaula
Fitxategi:Asterrika auzoa, Berriatua 3.jpg
Fitxategi:Asterrika auzoa, Berriatua 2.jpg
Fitxategi:Asterrika auzoa, Berriatua.jpg

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Berriatua

## Kanpo estekak
Magdalena (Berriatua)

**Magdalena** Berriatua udalerriko auzoa da. Auzo honetan Arantzibia dorretxea dago.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Berriatua

## Kanpo estekak
Magdalena (argipena)

**Magdalena** esanahi desberdineko hainbat gauza izan daiteke:

* Maria Magdalena edo Magdalako Maria, santu katolikoa.
* Magdalena edo madalena, opil bigun borobila.
* Madalenak, Euskal Herriko zenbait herrietako jaiak.
* Magdalena ibaia, Kolonbiako ibaia.
* 318 Magdalena, asteroidea.
* Magdalena, Berriatuako auzoa.
* Iruñean,
** Magdalena, Iruñeko auzoa;
** Magdalenako zubia.
* Peru Magdalena, idazle bizkaitarra.
* Magdalenako jauregia, Santanderren dagoen jauregia.
* Magdalena baseliza, Errenterian
Erribera (argipena)

**Erribera** hitzak esanahi zenbait ditu:
* Erribera: ibaiertza.
* Nafarroako Erribera: Nafarroa hegoaldeko eskualdea.
* Erriberagoitia: Arabako udalerria.
* Erriberabeitia: Arabako udalerria.
* Erribera: Berriatuako auzoa.
* Erriberako merkatua: Bilboko jangaien merkatua.
* Loiolako Erriberak: Donostiako auzoa
4-LOM

**4-LOM** Star Warseko fikziozko unibertsoko pertsonaia bat da.

Honek bere "bizitza" protokolozko androide bezala zerbitzatzen hasi zuen. C-3POren oso antzekoa zen protokolozko droide baten gorputz estandarra zuen, baina bere burua erraboil formakoa zen eta intsektuenen antzerako bi begi handi zituen. Bere programaketan akatsak jasan ondoren, 4-LOM zerbitzatzen zituen dendetako bezeroei lapurtzen hasi zen, etorkizun bikaina izango zuen bere gaizkile karrera hasiz.

Jabba Huttaren eskuetan erori ondoren, honek bere programaketa aldatu zion eta azkenik ordainsari bilatzaile bihurtu zuen. 4-LOMek bikotea osatu zuen Zuckussekin eta biek ordainsari ugari bildu zituzten Galaxia osoan zehar euren lanean hoberenetakotzat hartuak izan zirelarik. Darth Vaderrek ordainsari bilatzaileak deitu zituenean Milurteko Belatza eta honen gidari zen Han Soloren bila joan zitezen, hoberenetako sei aurkeztu ziren, horien artean 4-LOM eta Zuckuss.

Zuckuss zein 4-LOM (For Love Of Money, Diruaganako Maitasunagatik esan nahi duena) Aliantza Errebeldearen sekretuzko kideak ziren; eta euren benetako xedea Boba Fetten presoa berreskuratzea zen euren kide errebeldeei itzultzeko.

## Kanpo estekak
Erribera (Berriatua)

**Erribera** Berriatua udalerriko auzoa da. 

## Demografia 
## Argazki galeria 

Fitxategi:Berriatua (Bizkaia) 7.jpg
Fitxategi:Berriatua (Bizkaia) 5.jpg
Fitxategi:Berriatua (Bizkaia) 4.jpg
Fitxategi:Berriatua (Bizkaia) 3.jpg
Fitxategi:Berriatua (Bizkaia) 2.jpg

## Ikus, gainera 
* Berriatua

## Kanpo estekak
Okango

**Okango** Berriz udalerriko auzoa da. Udalerriaren ekialdean dago kokaturik Zaldibarrekin mugan eta Aretxua (489 m) mendia eta Murgoitio auzoaren artean dagoen haranean. 

## Demografia 
## Historia 
1928an, Primo de Riveraren diktadura garaian, elizaz Zaldibar ziren 14 baserri Berriztik banatu eta Zaldibarrera batzeko ahalegina egin zuten. Banaketa saiakerari aurre egiteko, Berrizko udalekoak banaketa eskatzen zuten basetxeen jabeengana joan ziren, bertan bizi ziren maizterrei banaketaren aurka egiteko eskatuz. Hala, azkenik banaketarik ez zen gauzatu, baina Okangoko umeek jarraitu zuten Zaldibarko eskolara joaten, ahalik eta 1935ean Okangon auzo-eskola eraiki zen arte.

## Kultura 
### Jaiak 
Auzoko jaiak Irailaren 29aren hurrengo igandean ospatzen dira.

## Azpiegiturak 
Auzoa zeharkatzen dute N-634 errepideak eta AP-8 autobideak. Errepideez gain, Euskotrenek kudeatzen duen Bilbo-Donostia burdinbidea ere auzotik igarotzen da.

## Ondarea 
Auzoan, San Migel baseliza gotikoa dago.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Berriz

## Kanpo estekak
Sallobente (argipena)

**Sallobente** Euskal Herriko hainbat tokiren izena izan daiteke:

* **Sallobente-Ermuaran**, Gipuzkoako Elgoibarko gunea.
* **Sallobente**, Bizkaiko Berrizko auzoa.
* **Sallabente**, Zaldibarko auzoa, geografikoki Ermuko herrigunean ia-ia.
* **Sallobente**, Metxikako auzoa, Errigoitin.

Ikus halaber:

* San Lorentzo (argipena)
* San Lorenzo (argipena)
Doneztebe (Etxebarri)

**Doneztebe** Etxebarri udalerriko auzoa da. 

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Etxebarri
* Etxebarriko geltokia (Euskotren)

## Kanpo estekak
Doneztebe (argipena)

**Doneztebe** Done Eztebe santuaren izenetik sortutako toponimoa da. Bi santu daude izen berarekin, Eztebe I.a Hungariakoa eta Done Eztebe Martiria. Euskal Herriko hainbat toki izendatzen ditu:

* Doneztebe, Nafarroa Garaiko udalerria.
* Doneztebe, Bizkaiko Etxebarri udalerrian dagoen auzoa.
* Doneztebe, Zalgize-Doneztebe Zuberoako udalerria osatzen duten herrietako bat.
* Doneztebe Deio, gaur egun euskara batuan Villamayor de Monjardín den nafar herriarentzat zenbait urtez proposatutako balizko euskarazko izen zokoratua.
* Doneztebe Iguzkitza, Lizarrerriko eskualdea.

## Ikus, gainera 
* San Esteban (argipena)
Unamuntzaga

**Unamuntzaga** Etxebarria udalerriko auzoa da. 

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Etxebarria

## Kanpo estekak
Aulesti (argipena)

**Aulesti** Euskal Herriko hainbat tokiren izena izan daiteke:

* Aulesti, Bizkaiko udalerria.
* Aulesti, Bizkaiko Etxebarria udalerrian dagoen auzoa.

Horrez gain, ondoko pertsonen abizena era bada:

* Kepa Aulestia, euskal herritar politikaria.