Virginia Hall

**Virginia Hall** (Baltimore, Maryland, AEB, 1906ko apirilaren 6a - Rockville, Maryland, AEB, 1982ko uztailaren 8a) estatubatuar agente sekretua izan zen, Bigarren Mundu Gerran Frantzian alemaniar okupatzaileen aurka jardun zuena. 1941etik 1943ra SOE (Special Operations Executive) britainiar zerbitzu sekretuan lan egin zuen, eta 1944tik 1945era OSS (Office of Strategic Services)  estatubatuar zerbitzu sekretuan. Irrati-operadorea, ilustratzailea eta sare-burua izan zen. Hasieran, Frantziako erresistentziarentzat lan egin zuen Lyongo eskualdean eta Frantziako erdialdean, eta, ondoren, Chambon-sur-Lignon-eko paraxutisten sarraldiak eta Loira Garaiko askapena antolatzen lagundu zuen.

## Identitateak 
* Egoera zibila: Virginia Hall.
* SOEren Frantziako agente zenean
** Gerra-izena (field name): "Marie", gero (1942ko iraila) "Philomène"
** Nortasun faltsua (hoteleko erregistroa): Brigitte Lesur
** Hainbat izengoiti: Germaine, Marie Monin, La dame que boite (herrenka dabilen andrea).
** Alemaniarrek emandako goitizenak: Artemis; La dame qui boite.
* OSSeko agente zenean:
** Gerra-izena: Diane.
** Bertan behera utzi zuten Austriako misio batean: Anna Müller "Camille".
* Zehaztu beharreko beste misio batzuetan: Nicolas, Mae...

## Biografia 
### Gaztaroa 
Virgina Hall 1906ko apirilaren 5ean jaio zen Baltimoren, Marylanden. Aitak zinema areto bat zuen han. Ipar Amerikako eta Europako eskolarik onenetara joan zen, Columbia Unibertsitatera barne. Erraz hitz egiten zuen frantsesez, alemanez eta italieraz

### Diplomazialaria 
1931n, Virginia Hallek postu administratibo bat lortu zuen Varsoviako Estatu Batuen enbaxadan idazkari gisa. Horren ostean, Turkiako kontsulatu batera bidali zuten. Orduan, Estatu Batuetara itzuli zen, «Cuthbert» izenaz bataiatu zuen hanka ortopediko batekin. 1934. urtearen amaieran, Europara itzuli zen Veneziako Kontsulatu Amerikarrean lan egitera, baina dimisioa eman zuen Estoniara bidali baino lehen. Hainbat ekintzaren arduraduna izan zen, adibidez, hiri horietatik pasatu behar zuten agenteei ostatu eman zien, Londresera bidali zituen frantziar erresistentziako buruzagiek —Emmanuel d'Astier de la Vigerie-k eta Germaine Tillion-ek, besteak beste— igorritako txostenak, eta presoen ihesaldi ikusgarriak antolatu zituen, tartean 1942ko uztailaren 16an Mauzac-eko barneratze-eremuan preso ziren SOEko F saileko hamaika agenterena.

1942ko azaroan, alemaniarrek  eremu okupatua eta librea bereizten zituen muga zeharkatu eta berehala Frantzia osoa okupatu zuten.  Robert Alesch-ek, Virginia Hall-en sarean infiltraturiko alemaniarren zerbitzuko agente bikoitzak, salatuta, Hallek haren atzean izan zituen Gestapoko agenteak. Azkenean —zailtasun handiz, herrenagatik—, Espainiara ihes egitea lortu zuen. Frankistek Miranda de Ebroko kontzentrazio-esparruan espetxeratu zuten, baina handik atera zen AEBetako Bartzelonako kontsularen gestioei esker.

#### Londresera itzuli eta Espainiako misioa 
1943an, Espainiara itzuli zen, *Chicago Times* egunkariko erreportari gisa. Bere misioa, ordea, Pirinioak zeharkatzeko ihes-bide erabilgarriei buruzko informazioa biltzea zen. Ondoren, azaroan, Ingalaterrara itzuli zen eta SOErako irrati-operadore izateko prestakuntza hartu zuen. makiak armaz hornitzeko. Hallek gainbegiratu zituen paraxutajeei esker, FFIko hiru batailoi hornitu zituzten beren sabotaje eta gerrilla misioak burutu ahal izateko. Misio horiek erabakigarriak izan ziren Normandiako eta Proventzako lehorreratzeen ondoren alemaniarren mugimenduak atzeratzeko. Horrez gain, Ingalaterra eta makien arteko irrati loturez arduratu zen, eta etsaiei buruzko informazio-fluxu baliotsua eman zuen.

Proventzako lehorreratzearen ondoren, abuztuaren amaieran, kontaktua izan zuen eskualdean jaurti zituzten Jedburgh operazioko Jeremy taldearekin, eta gero talde militar frantziar-estatubatuar batekin. 1944ko irailean, makien talde txiki bat antolatu zuen, ekialdeko borrokan jarraitzeko prest, baina azkenean Ain departamenduan desmobilizatu zuten. Ondoren, Parisera joan zen, gero Londresera, eta, azkenik Napoli ingurura (Italia) destinatu zuten, Austrian infiltrazio misio arriskutsu baterako prestatzeko. Azken unean, 1945eko maiatzaren 8an, Armistizio Egunean, bertan behera utzi zuten proiektua.

Gerra Hotzaren garaian, «Altzairuzko oihalaren» beste aldean lan egin zue CIArentzat.

### Erretiroa 
1957an, Paul Goillot-ekin ezkondu zen, Loira Garaian ezagutu zuen OSSko agente ohiarekin.

1966an, erretiroa hartzeko adina bete zuenean, CIA utzi eta Barnesvilleko (Maryland) etxalde batera erretiratu zen.

Virginia Hall Goillot 1982ko uztailaren 8an hil zen, Rockvilleko *Shady Grove* Adventist Hospital-en, Maryland-en. Ridge Cemeteryn lurperatuta dago, Pikesville-n, MD.

## Esker onak 
* AEB: Distinguished Service Cross (DSC), 1945; domina hori lortu zuten bi emakumeetako bat, Jeannette Guyotekin batera;
* Erresuma Batua: Britainiar Inperioko Ordenako ofiziala (OBE);
* AEBetako inteligentzia militarreko pertsona ospetsuen memorialeko inskripzioa (1988);
* Frantziako eta Britainia Handiko enbaxadek egindako omenaldia, bere ausardiagatik (2006ko abenduaren 12a).

## Iturriak 
* 
* Virginia Hall fitxa, argazkiekin: 1. fitxa, 2. fitxa, Special Forces Roll of Honour webgunean.
* Foot, Michael R. D.; «Des Anglais dans la Résistance. Le Service Secret Britannique d'Action (SOE) en France 1940-1944», annot. Jean-Louis Créados-Brilhac, Tallandier, 2008, (). 
* Nouzille, Vincent; «L'espionne : Virginia Hall, une Américaine dans la guerre», Paris, Fayard, octobre 2007, 443 or. (ISBN 978-2-213-62827-1)
*  Pearson, Judith L.; «The Wolves at the Door : The True Story of America's Greatest Female Spy*»*, The Lyons Press, 2005, .
* Courvoisier, André; «Le réseau Heckler: de Lyon à Londres», Paris, Editions France-Empire, 1984, 299 or. (ISBN 978-2-7048-0342-2).
* Calvi, Fabrizio; «OSS. La Guerre secrète en France 1942-1945. Les services spéciaux américains, la Résistance et la Gestapo», Hachette, 1990.
* Kechichian, Robert; «L'espionne qui boîte», frantziar dokumentala (52 min), France 5-en 2012ko azaroaren 18an emana.
*  Binney, Marcus; *«*The Woman Who Lived in Danger», Hodder & Stoughton, 2002.
* Fayol, Pierre; «Le Chambon-sur-Lignon, sous l'Occupation (1940-1944). Les résistances locales, l’aide interalliée, l’action de Virginia Hall (OSS)», Henri Nogueresen hitzaurrea, L'Harmattan, 1990.

## Oharrak eta erreferentziak 
### Oharrak 
### Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Dictionnaire universel des créatrices
* Oxford Dictionary of National Biography
* Virginia Hall : Comment elle est devenue l'Espionne que les Nazis redoutaient ? Lehen zatia, bigarren zatia.