Kate Isabel Campbell

**Dame Kate Isabel Campbell** (1899ko apirilaren 22a - 1986ko uztailaren 12a) australiar mediku eta pediatra izan zen. Haur goiztiarren itsutasuna oxigeno kontzentrazio altuek eragin zezaketela ikusi zuen, eta horrek tratamenduaren aldaketak eragin zituen.

## Bizitza 
### Familia 
Hawthornen jaio zen, Melbournen. Aita Donald Campbell eskoziar langilea zen  eta ama, berriz, Janet Duncan (Mill jaioa) irakaslea zen. Kate lau anai-arrebetatik hirugarrena izan zen.

### Hezkuntza 
Nahiz eta gurasoak heziketa on bat nahi izan seme-alabentzat, familiaren egoera finantzario baxuak bere bi neba nagusiek eskola behar baino lehenago uztea ekarri zuen. Kate Manningtree Road Lehen Hezkuntzako Eskolara joan zen, Melbourneko Ladies University-ko Programa Gaztearen Gobernu Beka batekin. Geroago, 1917an, beste Sr Gobernu Beka batek Melbourneko Unibertsitatean urrunagoko ikasketak egiteko aukera eman zion. Campbellek 1922an osatu zuen MBBS eta 1924an bere MD. Medikuntza Eskolan graduatu zen.

### Ibilbidea 
Bere MBBSko graduatu ondoren (1922), Jean Macnamara doktorearen ondoan, Real Melbourne Ospitaleko egoitzan onartua izan zen. Ospitalean, egoiliar emakumeak beren erantzukizunetan inhibituta egon ohi ziren, kasu kritiko gutxiagotara mugatzen zirelako eta kasu larrietan erantzukizunetik kanpo uzten zirelako.Campbell-ek eta Macnamara-k erabaki zuten esperientzia eta hartu eman handiagoa behar zutela haurrarekiko eta amaren osasunarekiko, eta Haurren Errege Ospitalera joatea erabaki zuten. Bertan lehen emakume mediku egoiliarrak izan ziren. Hala ere, hasiera batean Haurren Ospitaleak ez zuen emakumeak egokitzeko beharrezko instalaziorik.

Bere lantokian genero-diskriminazioa zela eta, Campbell-ek dimisioa eman zuen eta Melbourneko Emakumeen Errege Ospitaleko lehen ohorezko pediatra bihurtu zen 1924tik 1927ra, non Agente Mediko Egoiliarra izan zen.

1927an, Campbellek bere praktika mediko orokorra ezarri zuen Essendonen, Melbournen. Hamarkada bat egin zuen han lanean. Bere praktika mediko orokorrarekin batera, Vera Scantlebury Brown doktorearekin lan egin zuen, Australian haurraren ongizateari buruzko alderdiak sartzen zituena. Campbell eta Brownek Melbourneko Unibertsitatean osatu zituzten Medikuntzako doktoretzak (1924). Brownek Zeelanda Berria bisitatu zuenean, Truby King doktorearen haurren zaintza-metodoak ikertzeko, Campbellek erizain pediatren prestakuntzan pentsatu zuen, eta Brown zen horien arduraduna.. Eta horrela hasi zen Victoriako Osasun Zentro Pediatrikoekin Elkartea. Agente mediko funtzioaren bitartez, Victoriaren alde guztietatik zentroak bisitatzea eta Estatuko Haurraren Ongizate Ziurtagirirako aztertzaile lanak egitea ziren bere ardurak. Campbell-ek eta Brown-ek "*Haurtxoa zaintzeko gida"* (1947) liburua idatzi zuten, eta erizain erlijioso pediatrikoentzako erreferentzia estandar gisa gelditu zen 1972. urtera arte.

Medikuntzako karrerak egiten zituzten emakumeen aurkako sexismoa eta diskriminazioa izan arren, Campbell Queen Victoria Ospitaleko "ohorezko pediatra" izendatu zuten 1926an, eta 1965ean karguari uko egin zion.

1929tik 1965era, Campbell-ek agente mediko gisa zituen ardurez gain, Melbourneko Unibertsitateko lehen hizlari klinikoa izendatu zuten pediatrian, jaioberrien medikuntza espezializatuz. Bere hitzaldien bidez etorkizuneko mediku asko hezi zituen.

1965ean, Victoria Erregina Ospitalean Pediatriako Aholkulari postua bete zuen, 1979an erretiratu zen arte.

## Ikerketak eta aurkikuntzak 
Janet McCalman  australiar historialaria  "sentsibilitate klinikoarekin, jakin-min epidemiologiko eta zorrotzarekin" deskribatu du; jaioberrien zainketa intentsiboko ikerketetan eboluzionatzean eta haurtxoen medikuntzan aurrerapen garrantzitsuak egitean itzulitako kalitateekin.

Bere bilaketak zenbait txosten sortzera bideratu zuen, hauetariko batzuk kontutan hartuz: infekzioaren kontrola, jaioberrien elikadura, jaioberrien ikterizia haur goiztiarretan, elektrolitoa eta haurtxoen tolerantzia jariakorra, eta baita traumaren ondorioak entregan. Ikerketa eta bilaketa horien guztien bidez, haurren gaixotasunetan espezialista bihurtu zen.

Campbell-en ekarpenik handiena, 1951n, soberako oxigeno terapeutikoak erretrolental fibroplasia sortzen ziela ezarri eta frogatzea izan zen, izaki goiztiarren itsutasuna baldintzatuz.

## Ohoreak 
Haurren ongizateari egindako ekarpenengatik, honako hauek eman zitzaizkion:

* Britainiar Inperioaren Ordenako komandantea (1954ko urtarrilaren 1a)
* Norman Gregg-ekin batera, Enciclopedia Britannicak medikuntza saria eman zion (1964).
* Melbourneko Unibertsitatetik, *ad honorem* de Leyes doktoregoa (LLD). (1966) Jean Macnamara doktoreari ere eman zioten. Unibertsitateak lehen aldiz ematen zien gradu hori erregetzatik kanpoko emakumeei.
* Britainiar Inperioko Ordenako (DBE) Dama Komandante izendatua (1971ko urtarrilaren 1a).

## Afiliazioak 
* Obstetra eta Ginekologoen Errege Unibertsitateko Honorary Sozioa (1961).
* Australiako Pediatria Elkarteko lehen emakume presidentea (1965–66).
* Lyceum Clubeko kidea.

## Heriotza 
Dame Kate Isabel Campbell 1979an erretiratu zen, eta 1986ko uztailaren 12an hil zen, 87 urte zituela, gaixotasun luze baten ondoren, Camberwellen, Melbournen, eta erraustu egin zuten. Ez zen inoiz ezkondu.

## Legatua 
* Kate Campbellen beka
* Emakumeen Errege Ospitaleko langileek eta Unibertsitateko Obstetrizia eta Ginekologia Saileko langileek £500 eman zuten 1961ean Jaioberrien Pediatriako Kate Campbell Sarirako. Azken urteko ikasle medikoari ematen zitzaion hori, gai horretan bikaina zelako.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak