Intxaurrondo

**Intxaurrondoa** (*Juglans*) zuhaitz genero bat da. Tamaina handiko zuhaitzak dira, itzalpe handikoak eta zur oso onekoak, fruitua intxaurra dutenak *(Juglans regia)*. Adaburua nahiko behean izaten du. Adarkera bera biribila edo luzexka izan dezake. Enborra eta adarrak azal leun zurixkakoak ditu gaztea denean, latzagoak eta ilunagoak gero. Hosto elkartua izaten du, arrautza itxurako hosto-atal erorkorrez osatua, lorea sexu banakoa, eta gerba egiturakoa arra. Lur sakon eta azpi gozoa dutenetan hazten da. Berez Persia eta Kaukasokoa da, baina gaur egun negu epel samarra egiten duen Europako eskualde guztietan hazten da. Ematen duen fruituagatik eta duen zur bikainagatik lantzen da. Intxaurrondoa hosto-erorkorra da, eta zur gogorra du.

## Sekzio eta espezieak 
* '''*Cardiocaryon* sekzioa'*
** *Juglans ailantifolia* Carr. (*J.&nbsp;cordiformis* Maxim., *J.&nbsp;sieboldiana* Maxim.)
*** *J.&nbsp;ailantifolia* var. *cordiformis*
** *J.&nbsp;mandshurica* Maxim. (*J.&nbsp;cathayensis* Dode, *J.&nbsp;formosana* Hayata, *J.&nbsp;hopeiensis* Dode, *J.&nbsp;stenocarpa* Maxim.)

* *'*Juglans* sekzioa'*
** *J.&nbsp;regia* L. (*J.&nbsp;duclouxiana* Dode, *J.&nbsp;fallax* Dode, *J.&nbsp;orientis* Dode) — intxaurrondo arrunta
** *J.&nbsp;sigillata* Dode

* *'*Rhysocaryon* sekzioa'*
** *J.&nbsp;australis* Griseb. (*J.&nbsp;brasiliensis* Dode)
** *J.&nbsp;boliviana* (C. DC.) Dode
** *J.&nbsp;californica* S.Wats.
** *J.&nbsp;hindsii* (Jepson) R.E.Smith
** *J.&nbsp;hirsuta* Manning
** *J.&nbsp;jamaicensis* C.DC. (*J.&nbsp;insularis* Griseb.)
** *J.&nbsp;major* (Torrey) Heller (*J.&nbsp;arizonica* Dode, *J.&nbsp;elaeopyron* Dode, *J.&nbsp;torreyi* Dode)
*** *J.&nbsp;major* var. *glabrata* Manning
** *J.&nbsp;microcarpa* Berlandier (*J.&nbsp;rupestris* Engelm.)
*** *J.&nbsp;microcarpa* var. *microcarpa*
*** *J.&nbsp;microcarpa* var. *stewartii* (Johnston) Manning
** *J.&nbsp;mollis* Engelm.
** *J.&nbsp;neotropica* Diels (*J.&nbsp;honorei* Dode)
** *J.&nbsp;nigra* L. - intxaurrondo beltza
** *J.&nbsp;olanchana* Standl. & L.O.Williams
*** *J.&nbsp;olanchana* var. *olanchana*
*** *J.&nbsp;olanchana* var. *standleyi*
** *J.&nbsp;peruviana* Dode
** *J.&nbsp;soratensis* Manning
** *J.&nbsp;steyermarkii* Manning
** *J.&nbsp;venezuelensis* Manning

* *'*Trachycaryon* sekzioa'*
** *J.&nbsp;cinerea'' L.

## Herri kulturan 
### Altsasuko intxaurrondo zaharra 
thumb|1991etik 2020era bitarte plazan bizi izan zen bigarren intxaurrondoa (2007).
Altsasuko Plazan 350 bat urtez bizi izan zen intxaurrondo zaharraren enborrarekin Altsasuko sustraiak eskultura moldatu zuen Joxe Ulibarrena eskultoreak. 1991n moztu behar izan zuten intxaurrondoa. Beste intxaurrondo bat jarri zuten plazan orduan baina 2020an haizete batek apurtu zuen.
Fitxategi:Altsasuko sustraiak Foruen Plazan.jpeg
Fitxategi:Altsasuko erroak Foruen Plazan 18 52 12 024000.jpeg
Fitxategi:Altsasuko erroak Foruen Plazan 18 52 08 301000.jpeg
Fitxategi:Altsasuko erroak Foruen Plazan.jpeg
Fitxategi:Altsasuko erroak Foruen Plazan 18 51 57 980000.jpeg
[thumb|350 urteko [gaztainondo baten enborrean egindako Altsasuko sustraiak eskultura. Erremontista bat eta beste 27 irudi dauzka.]]

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Intxaur
* Altsasuko sustraiak

## Kanpo estekak