Émile Pouget

**Émile Pouget** (Pont-de-Salars, Aveyron, 1860ko urriaren 12a &ndash; Lozère, gaur egun Palaiseau, Essonne, 1931ko uztailaren 21a) anarkokomunista frantsesa izan zen, eta anarkosindikalismoaren inguruko taktikak hartu zituen. Frantziako Lan Konfederazio Orokorreko idazkariordea izan zen 1901 eta 1908 artean.

## Biografia 
ezkerrera|thumb|213x213px|Pougeten aipamena *Le Sabotage-n*.
Emile Pouget 1860an jaio zen Rodezetik gertu, Aveyronen. Bere aita, notarioa zena, gazte hil zen. Ama berriro ezkondu zen. Rodezko bigarren hezkuntzako eskolara joan zen, eta han hasi zituen ikasketak, eta 15 urterekin hasi zuen kazetaritzarekiko grina. Han egunkari bat sortu zuen, *Le Lycéen républicain* (Ikasle errepublikanoa).

1875ean, aitaordea hil zen, eta Emiliek bigarren hezkuntzatik alde egin behar izan zuen bizimodua ateratzeko. Bere lan ordutegia bete ondoren, bilera publiko eta talde progresistetara joaten hasi zen, eta berehala erabateko konpromisoa hartu zuen propaganda iraultzailearekin.

1879an, ehungintzako langileen *Syndicat des employés du textile* sindikatuaren fundazioan parte hartu zuen. Han lehen panfleto antimilitarista argitaratzea lortu zuen. 1881ean, anarkista frantsesen talde batekin bat egin zuen Londresko Nazioarteko Kongresuan, Lehen Internazionala desegin ondoren. 1883ko martxoaren 8an, Esplanade des Invalides-en aire zabaleko bilera batera gonbidatu zituen langabeak ebanisteroek. Polizia sartu zen, eta manifestariak sakabanatu eta hiru okindegi atera ziren. Maubert plazan, Louise Michel eta Pougetek osatzen zuten taldeak poliziaren indar garrantzitsu bati egin behar izan zion aurre. Louise Michel atxilotzeko abaildu zenean polizia, Pougetek ahal zuena egin zuen hura askatzeko, baina atxilotu ere egin zuten. Zortzi urteko kartzela-zigorra ezarri zioten "eskuz egindako lapurretagatik", eta Melungo kartzelan egon zen 1886 arte, Rocheforten presioaren ondoren emandako amnistiari esker.

## Editore eta artikulista 
Askatu zutenean, liburu denda batean itzuli zuen bere aurreko lana eta hainbat argitalpen sortzeari ekin zion. Lehenengoa, epaiketaren ondoren itxi behar izan zuen bere artikulu bat argitaratzeagatik, *Silence aux pauvres* izenekoa. 1889ko otsailean *Père Peinard* astekariaren lehen alea argitaratu zuen, lerro satirikokoa eta arrakasta handikoa. Han erruz idatzi zuen Estatuaren, Elizaren, armadaren eta enpresaburuen aurka, baina, batez ere, greba orokor desjabetzailearen alde. Lerro zorrotz horrek espetxean txiki-txiki sartzea ekarri zion berari, argitalpenaren gainerako arduradunei bezala; baina ziegatik artikuluak idazten jarraitzen zuen, eta argitaratzen jarraitzen zuten. Bere idazkiek greba orokorraren eta sabotajearen ideia kapitalismoaren aurka borrokatzeko baliabide gisa iragarri zuten, baina aldi berean doako indarkeriazko ekintzak gaitzetsi zituen, hala nola Ravacholek egindakoak (heriotzekin egindako lapurreta) edo Greenwicheko behatokiari bonbekin egindako atentatua. Horrek, baina, ez zion agintarien errepresioa eta argitalpenaren etena aurreztu.

1894an, Sadi Carnot Errepublikako presidentearen hilketaren ondorioz, errepresio handia piztu zen mugimendu iraultzaile osoaren aurka. Pougetek Aljerren (1894-1896) eta ondoren Londresera ihes egin zuen, non izen faltsuak erabiltzen zituen korrespondentzia eteten ez ziotelako, eta handik Père Peinard argitaratzeari ekin zion berriro. Hala ere, auzi-ihesean epaitu zuten Frantzian, Hogeita Hamarreko Prozesuan, eta 1884ko urrian 20 urteko lan behartuak egitera kondenatu zuten. Londresko erbestean *The Torch* egunkari anarkistan ere parte hartu zuen.

## *Sindikalismo iraultzailearen aitzindaria* 
*Père Pinard* argitalpenetik historia egingo zuen artikulua argitaratu zuen, *À roublard, roublard et demi*: anarkismoak sindikatuetan infiltratzeko eta sindikalismoa egiteko eskatzen zuen, langile- eta herri-masei eragiteko eta kontzientziatzeko.

1895ean amnistia bat baliatu zuen Parisera itzultzeko. Hurrengo urtean *La Sociale* astekaria sortu zuen. Fernand Pelloutier eta Bernard  Lazare-rekin batera, anarkisten eta sozialista antiparlamentarioen arteko hurbiltze-estrategia bat sustatu zuten, sozialdemokraziak langileen artean duen eragin gero eta handiagoari aurre egiteko; eta elkarguneak bultzatzen zituzten: parlamentarismoaren aurkakoa, sindikalismoa eta greba orokorra. 1886an, halaber, modu nabarmenean parte hartu zuen Londresko Nazioarteko Kongresu Sozialistan, hitzaldi paraleloak eginez eta parlamentuaren aurkakoen gisa eratuz.

CGTk Tolousen 1897ko irailean egindako kongresu konfederalean, Émile Pougetek sindikatuen mundura sarrera azpimarragarria egin zuen. Paul Delesalle-rekin eta beste buruzagi anarkista batzuekin lortu dute kongresuak aho batez onartzea boikotaren eta sabotajearen aldeko dokumentu bat – ziurrenik Pouget-ek idatzia –, borroka-metodo gisa. Sindikalismoaren ekintza zuzenaren inguruan langileen batasuna bultzatzea zen bere kezka, sindikalista erreformistak borrokan lankide izan arren, lan instituzionala lehenesten zuten politikarien kontra, langileen ekintzaren kaltetan.

Dreyfus auziaren eta Zolaren J'accuse idazkiaren aurrean, Père Peinardeko orrialdeetatik Zolaren eta klase aberatsen hipokrisia salatu zuten, beretako bat epaiketatik eskandalizatuz, eta, aldiz, ez zuten salatu hainbat militante anarkista espetxeratu zituztela lege antianarkistak zirela eta. Kanpaina horretan, Pougetek Léon Blum legelari gaztearen eta Giza Eskubideen Ligako presidentearen babesa jaso zuen. Hala ere, estatu-kolpe baten mehatxu gero eta handiagoaren aurrean, pro-Dreyfus mugimenduarekin anabasa egiteko oihukatu zuen, Errepublika gogoz kontra defendatzeko, militarren kontrola saihesteko modu gisa. Hala ere, arrisku kolpista igaro ondoren, sindikalismo iraultzaile eta antiparlamentarioa defendatzen jarraitu zuen.

Propaganda batzordeko eta CGTko nazioarteko batzordeko kidea, La Voix du peuple astekari konfederala bultzatu zuen eta eduki sindikalista eta iraultzailea zuten artikuluak argitaratzen jarraitu zuen.

## CGTren gorentasun grisa 
CGTk maiatzaren Leheneko ospakizun bateratua bultzatu zuen, 8 orduko lanaldiaren aldarrikapenaren inguruan. Greba orokor iraultzailearen helburua defendatzen jarraitu zuen, baita Jean Jaurès moderatuari idatziz aurre egiten ere, hark ez baitzuen onartzen. Nazioartean, sindikatu ingelesekin batera ekintza bultzatu zuen, gerra frantziar-britainiar baten mehatxuaren aurka. Idazki horietako asko sindikatuaren izenean aurkezten ziren, baina haren garaikideek zioten Pouget zela benetako egilea.

1901eko azaroaren 26an CGTk egindako kongresuan, Émile Pouget sindikatuko idazkariorde hautatu zuten, 1908ra arte kargu horretan egon zelarik. Aldi horretan *La Voix du peuple* egunkariko erredaktore buru eta CGTko nazioarteko ordezkari izaten jarraitu zuen. Bera eta Victor Griffuelhes CGTren benetako antolatzailetzat eta bere gehiengo iraultzailearen animatzailetzat hartu ziren. Biek ere aktiboki parte hartu zuten ''L'Action Directe* eta *L'Avant-Garde* aldizkarietan.

Erreformistak kexu ziren sindikatuaren tonu gero eta erradikalagoaz, eta Pouget seinalatu zuten anarkisten arduradun nagusitzat. Langileen batasuna bermatzeko neutraltasun sindikalerako deiak eginez erantzun zuen, eta erreformistei hura zatitzea leporatu zien, guztiek bat etorri behar zutenean kapitalismoa eraitsi nahi izateko. Haren arabera, CGT Laneko Alderdia zen, eta haren doktrina sindikalismoa zen. 1906ko maiatzaren 1ean CGTren deia idatzi zuen, langileek beren ekimenez 8 orduko lanaldia har zezaten, lan gehiago egiteari utzita; kanpaina hori 18 hilabetez luzatu zen.

Nazioarteko konferentzietan, baina, CGTren jarrera gero eta isolatuago geratu zen jarrera erreformisten nagusitasunaren erdian. Harik eta 1906an, CGTren Amienseko kongresuan, hura ere hiru joeratan banatu zen arte: sindikalismo erreformista, sindikala-polititika (guesdista) eta sindikalismo iraultzailea. Pougetek, bere ideiei inoiz uko egin gabe, batasuna bermatzeko ahalegina jarri zuen ororen gainetik.

Pougetek, hala ere, hurbiletik jarraitu zuen mugimendu anarkista, batzuetan bere dizipuluren bat tartean sartuz, Pierre Monatte kasu. Halaber, *Le Cri du peuple* aldizkaria berpizten saiatu zen, pentsamendu iraultzailea zabaltzen jarraitzeko. Eta gobernuari egindako eraso dialektikoengatik kartzelatu ondoren, 1909an *La Révolution* egunkaria kaleratu zuen Pierre Monatte eta Amédée Dunoisen laguntzarekin.

1908an erretiratu egin zen, gaixorik, baina idazten jarraitu zuen, 1910ean *L'Action Directe* opuskulua argitaratzeak erakusten duen bezala. Hil arte jarduera bizia izan zuen opuskulu eta libreto ugariren egile gisa, baita *L'Guerre sociale* eta *L'Humanité* egunkarietako iritzi kolaborazioen egile gisa ere. Editore lana ere egin zuen.

1914az geroztik, baina, bere bigarren lagunarekin, Paris hegoaldeko Lozère herrian bizitzera erretiratu zen, eta hiriburuko brugit-etik aldenduz joan zen sindikalismoaren lehen lerrotik.

1931ko uztailaren 21ean hil zen eta Lozère (gaur egun Palaiseauko udalerria) lurperatu zuten agur-ekitaldi txiki batean, baina Pierre Monatte, Maurice Chambelland eta Paul Delesalle izan zituen lagun.

## Lanak 
* *Almanach du Père Peinard*, Paris, 1894 read on-line
* *Almanach du Père Peinard*, Paris, 1896 http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k83576z
* *Almanach du Père Peinard*, Paris, 1897 http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k835779
* *Almanach du Père Peinard'', Paris, 1898 http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k83578n
* Comment nous ferons la Révolution, in collaboration with Émile Pataud, Paris, J. Taillandier, 1909 http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k61660z
* L'action directe, Nancy, Publicion du "Réveil ouvrier", coll. « Bibliothèque de documentation syndicale » http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k84028z
* La *Confédération générale du travail*, Bibliothèque du Mouvement Prolétarien, Librairie des sciences politiques et sociales Marcel Rivière, Paris, 1910 http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k831071
* *Le Parti du Travail*
* *Le Sabotage*, Mille et une nuits, coll. « La petite collection », Paris, 2004 http://kropot.free.fr/Pouget-sabotage.htm
* ''Les Caractères de l'action directe*
* *Les* *lois* scelérates de *1893-1894*, in collaboration avec Francis de Pressensé, Paris, "Revue blanche" ren Publicions, 1899 http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k836767

### Artikuluak 
* Barbarie française, *Le Père Peinard*, 45. zk., 12 janvier 1890
* *Faramineuse consultation sur l'avenir*, *Almanach du Père Peinard*, Paris, 1896
* Jabotage entre *bibi* et un fiston, *Almanach du Père Peinard*, Paris, 1894
* *L'Automne*, *Almanach du Père Peinard*, 1896
* *L'été*, Almanach du Père Peinard, *1897*
* *L'Hiver*, *Almanach du Père Peinard*, 1897
* *Le Muselage* Universel, *Almanach du Père Peinard*, 1896
* *Le Printemps*, *Almanach du Père Peinard*, 1897
* *Le Sabotage*, *Almanach du Père Peinard*, Paris, 1898
* *1893-1894ko Les Lois Scelérates*, Publicions de la Revue blanche, 1899
* *Patron assassin*, *Le Père Peinard*, 4 juin 1893
* *Pourquoi et comment Le Père Peinard s'est* Journaleux, *Almanach du Père Peinard*, 1894
* *Qu'on châtre la frocaille ! Attendant mieux-enLe Monde libertaire*, 2002ko urtarrilaren 31
* Un cochon, *Le Père Peinard*, 10 août 1890

## Bibliografia 
* Roger Langlais, Émile Pouget, Le Père Peinard, Publicions Galilée, 1976
* François Bott, « Le Père Peinard, ce drôle de Sioux », *Le Monde*, 1976ko urtarrilak 30.
* Dominique Grisoni, « Le Père Peinard de la révolution », Magazine *littéraire*, 111. zk., avril 1976, 42-43.
* Emmanuel de Waresquiel, *Le Siècle rebelle'', dictionnaire de la contestation au XXe siècle, Larousse, coll. In Extenso, 1999. 
* Xose Ulla Quiben, Émile Pouget, la plume rouge et noire du Père Peinard, Publicions Libertaires, 2006.
* Emile Pouget, Le Père Peinard, Journal espatrouillant. Artizles choisis (1889-1900). Les Nuits rouges, 2006.

## Erreferentziak 
* Dominique Sommier, Émile Pouget et Le Père Peinard, Almanach et hebdomadaire anarchiste (1889-1902), hegoaldea 19e.org, 2004.
* Lucien Orsane, À la mémoire d'Emile Pouget, Anarchiste syndicaliste révolutionnaire aveyronnais 1860-1931, hegoaldea Jccabanel.free.fr.
* Paco, *La Plume rouge et noire du* « Père Peinard », sur Monde-libertaire.info, 2006. 
* Paul Delesalle, Émile Pouget, ''Histoire du syndicalisme révolutionnaire et de l'anarcho-syndicalisme'', sur Pelloutier.net.

## Erreferentziak 
## Ikus gainera 
* Anarkosindikalismoa

## Kanpo estekak 
* Émile Pouget page at Anarcho-Syndicalism 101
* jccabanel.free.fr
* www.19e.org
* www.fondation-besnarda.org
* www.monde-libertairea.info
* www.pelloutier.net
* CNT-RP argitalpenak
* http://les.nuits.rouges.free.fr
* [English translation of 'Sabotage'  .org/web/20101123054844/]
* Pouget, Émile, 1860-1931, libcom.org, Paul Delesalleren artikulua.