Monika Zgustová

**Monika Zgustová** (Praga, Txekia, 1957ko martxoaren 22a) txekiar-espainiar idazlea eta itzultzailea da. Erbestea, nortasunaren galera eta pertsonen bizitza intimoa ditu ardatz bere fikziozko lanak, totalitarismoaren sasoian. Zgustová funtsezko figura da txekierazko literatura gaztelaniazko munduan sartzeko; izan ere, txekiar idazleen lan asko itzuli ditu gaztelaniara eta katalanera. Zgustovák gehien itzuli duen egilea Bohumil Hrabal da.

## Bizitza 
Pragan jaio zen, 1957an. 16 urterekin Ameriketako Estatu Batuetara joan zen familiarekin, eta literatura konparatua ikasi zuen Illinoiseko Unibertsitatean. 1980ko hamarkadan Chicagon, New Yorken eta Parisen bizi izan zen denboraldi batzuetan. Azkenean, Bartzelonara joan zen, eta Espainiako nazionalitatea eskuratu zuen, txekiarra berreskuratzearekin batera.

Lan ibilbidea

Besteak beste, *La Vanguardia* eta *El Periodico* egunkariek proposatutako Cálamo 2018 Saria jaso zuen. Gutxienez zortzi eleberri eta lau saiakera liburu ditu argitaratuak. Garrantzi handikoa da *Vestidas para un baile en la nieve* (Galaxia Gutenberg, 2017) izenburuko bere testigantza liburua. Argitaratu dituen azken liburuak *Nos veían mejor en la oscuridad* (Galaxia Gutenberg, 2022) eta *La bella extranjera* dira. *Praga y el desarraigo* (Baltica argitaletxea, 2021). Horrez gain, Bohumil Hrabalen biografia, *Los frutos amargos del jardín de las delicias* (Galaxia Gutenberg, 2016), ipuin liburu bat eta bi antzezlan idatzi ditu. Hamar bat hizkuntzatara itzuli dute haren lana, tartean ingelesa, alemana eta errusiera. Besteak beste, *El Pais* egunkariaren iritzi atalean kolaboratzen du, baita *El País Semanal*, *La Vanguardia* eta *CounterPunch* egunkarian ere.

Berrogeita hamar lan baino gehiago itzuli ditu txekieratik eta errusieratik espainierara eta katalanera. Besteak beste, Bohumil Hrabal, Jaroslav Hašek, Václav Havel, Jaroslav Seifert, Milan Kundera, Fiódor Dostoyevski, Isaac Babel, Anna Ajmátova eta Marina Tsvetáevaren lanak itzuli ditu. Monika Zgustová da Jaroslav Hašeken *El buen soldado Švejk* lanaren lehen itzulpen zuzenaren egilea, txekieratik gaztelaniara. Itzulpen hori 2008. urtean argitaratu zen, eta katalanezko itzulpenarekin batera hainbat sari jaso ditu.

## Lanak 
### Ez fikzioa 
* *La bella extranjera. Praga y el desarraigo* (2021)
* *La intrusa. Retrato íntimo de Gala Dalí* (2018)   
* *Vestidas para un baile en la nieve*  (2017)   
* *Los frutos amargos del jardín de la delicias. Vida y obra de Bohumil Hrabal* (1997)   

### Fikzioa 
* *Soy Milena de Praga* (2024)   
* *Nos veíamos mejor en la oscuridad* (2022)
* *Un revólver para salir de noche* (2019)
* *Las rosas de Stalin* (2015)   
* *La noche de Valia* (2013)   
* *Contes de la lluna absent* (2010) (katalanez)
* *Jardín de invierno* (2009)Txekierazko izenburu orijinala: *Zimní zahrada* (2008)  
* *La mujer silenciosa* (2005) Txekierazko izenburu orijinala:*Tichá žena* (2005)   
* *Las aventuras del buen soldado Švejk* (Antzerki lana; 2005)   
* *Menta fresca amb llimona* (2002) (katalanez) Título original en checo *Peppermint Frappé* (2002)
* *La dona dels cent somriures* (2001) (katalanez) Título original en checo *Grave cantabile* (2001)

## Sariak eta sariak 
* El gran jueves literario (Velký knižní čtvrtek) sariaren finalista, *Nos veían mejor en la oscuridad* eleberriarekin, 2022
* World Literature Today-k *Dressed for a Dance in the Snow* nabarmendu zuen ingelesera itzulitako urteko liburu aipagarri gisa, 2020
* Urteko liburu onenaren Canamo Saria, *Vestidas para un baile en la nieve* lanarekin, 2017
* Amat-Piniella saria *La noche de Valia* lanarekin, 2014
* Angel Crespo Saria, Jaroslav Hašek-en *Las aventuras del buen soldado Švejk* lanaren itzulpenarekin, 2010
* Mercè Rodoreda saria *Contes de la lluna* lanarekin, 2009
* Kritikaren Sari Nazionaleko finalista, *La mujer silenciosa* lanarekin (2005)
* Gratias Agit saria, 2004ko Txekiar Errepublikako Kanpo Arazoetako Ministerioak emandako lan globalarekin.
* Bartzelonako Ciutat Saria, Jaroslav Hašeken *Les aventures del bon Švejk* lanaren itzulpenarekin, 1995
* European Translation Prize, Václave Havelen *Cartas a Olga* lanarekin, 1994

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Txekiar literatura
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
* Monika Zgustovak idatzitako artikuluak EL PAIS egunkarian
* Monika Zgustova, egilea CounterPunch.org
* Monika Zgustova The Nation egunkarian
* Monika Zgustova Portbouko Maletan
* Five Best: Monika Zgustova on women of the glizitazio - Wall Street Journal
* In Celebration of Bookstores - Literary Hub