Calabriako Bizantziar espedizioa (788-789)

788ko amaieran edo 789ko hasieran, Bizantziar Inperioak Italiako hegoaldea inbaditu zuen, lurrak erbesteratutako lombardoen errege ohia Adalgisori itzultzeko eta Lombardiarrak Frankoen menpetik askatzeko. Espedizio-armada, Siziliako themaren laguntza zuena, Beneventoko Grimoaldo III.a dukearen agintepean zegoen lombardoen eta frankoen indar konbinatu baten aurka borrokatu zuen gudu handi batean, eta inbasioa porrotean amaitu zen.

Gerra honen kausa 788an erabaki gabeko ezkontza proposatua izan zen: Konstantino VI.a enperadorea, oraindik bere ama Ireneren erregeordetzapean zegoela, eta frankoen errege Karlomagnoren alaba Rotrude ezkontzekotan egon ziren, baina azkenean saiakerak ezerrean geratu ziren. Gerraren ondoren, bi inperioen arteko harremanak 797ra arte ez ziren berrezarri.

## Datazioa 
*Frankoen Erregeen Annalen* hitzetan, 788an “grekoen eta lombardoen arteko gerra” egon zen. Teofanes Konfesoreak gatazka Bizantziar egutegiko 6281eko urtean kokatzen du, 788ko irailaren 1ean hasi eta 789ko abuztuaren 31n amaitu zena. Ikertzaileek oro har 788an kokatzen dute inbasioa, Annalak jarraituz. Tibor Živković-ek uste du espedizioa ez zela abenduaren 788 baino lehen gertatu, Franko-Bizantziar harremanetan urratze definitiboa urriko 788an eta Konstantino VI.aren Maria Amniakoarekin ezkontza azaroan gertatu zirelako, eta ez 789ko udaberria baino beranduago. Warren Treadgold-ek uste du espedizioa Italiara azaroan iritsi zela, Konstantinoren ezkontzaren ondoren. Judith Herrin-ek 789an kokatzen du.

Bizantziar eta frankoen iturriek biek ados daude gerraren kausa Karlomagnoren alaba Rotrude eta Konstantino VI.aren ezkontza bertan behera uztea izan zela. Honekin ere, ez daude ados bertan behera uzteko ekimenaren jatorriari dagokionez; Teofanesek Ireneri egotzi zion eta *Erregeen Annalek* Karlomagnori. Roger Collins historialariak frankoen kontua onartzen du, eta horren arabera Bizantziar espedizioa erantzun gisa egin zen, Karlomagnok ezkontza-aliantza bertan behera utzi zuelako.

## Agintariak eta unitateak 
Bizantziar espedizio-armada Joan *sakellarios* eta Adalgiso erbesteratutako errege lombardoaren aginpean zegoen. Joan eunuko bat zen, eta 781ean Asia Txikiko Abbastar inbasioaren aurkako armada zuzendu zuen. Adalgiso, Teofanesek "Theodotos" deitu zuena, Karlomagnok 774an erreinua konkistatu aurretik bere aita Desideriorekin lombardoen ko-erregea izan zen. Bizantziar gobernuak errege legitimo gisa aitortzen jarraitu zuen. Espedizioa arrakastatsua izan balitz, Italia gobernatzeko Bizantziar babespean berreskuratua izango litzateke.
thumb|261x261px|Grimoaldo III.aren *Solidus-*a, Karlomagnoren izenean
Teofanesen hitzetan, espedizioaren helburua zen “Karlos kanporatzea - ahal bazuten - eta beregandik gizon batzuk aldentzea.” Espedizio-armada bidaltzeaz gain, Irenek Siziliako gobernadore Teodorori espedizioa laguntzeko agindu zion. Teofanesek dio Teodoro “haiekin” zegoela guduan.

Gudua amaitu ondoren, ez da bi potentzien artean harreman diplomatiko idatzirik jasotzen Konstantino VI.a 797an Siziliako estrategoa, Niketas, Akisgranera bidali zuen arte. Ziurrenik, presoen askatasunaz arduratu zen. Preso horietako bat, garaian askatu ez zena, Konstantinoplako patriarka Tarasiosen anaia nagusia zen Sisinnios izan zen. Annalen arabera, 798an, Konstantinoren heriotzaren ondoren, Irenek bere askatasuna negoziatu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak