open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Aurikuprido

**Aurikuprido** mineral bat da, aurikupridoen taldekoa, hau da, urre eta kupre aleazioena. 1950ean aurkitu zen Txeliabinskeko oblastean, Uralen hegoaldean. 

## Ezaugarriak 
Aurikuprido mineralaren formula kimikoa hau da: Cu3Au. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Auriacusita

{{mineral infotaula
| izena = Auriacusita
| formula = Fe^{3+}Cu2+(AsO4)O
| kategoria = Artsenato
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.BB.30
| dana = 41.6.5.7
| distira = silky*
| kolorea = ochreous yellow*
| marra = brownish yellow*
| irmotasuna = ahula
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 4,447 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| simetria = *mmm (*2/*m *2/*m *2/*m)* - dipiramidala
| zelda = a = 8,6235(7) Å; b = 8,275(7) Å; c = 5,9501(5) Å; 
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,830(5) *n*β = 1,865(5) *n*γ = 1,910(5)
| gogortasuna = 3
| 2v= neurri: 83° (3), kalkulu: 84,6°
| pleokroismoa = non-pleochroic
| IMA = IMA2009-037
}}
**Auriacusita** artsenato motako minerala da, olivenitaren taldearen kidea.

## Ezaugarriak 
Auriacusitaren formula kimikoa hau da: Fe^{3+}Cu2+(AsO4)O. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aurivilliusita

{{mineral infotaula
| izena = Aurivilliusita
| formula = (Hg+2)0.5Hg2+(I,Br,Cl)O
| kategoria '*haluro mineralak|haluro]]
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 3.DD.50
| distira = metaliko
| kolorea = dark grey-black*
| esfoliazioa = distinct/good - along {100}*
| dentsitate = 8,96 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m'' - prismatiko
| zelda = a = 17,58 Å; b = 6,979 Å; c = 6,693 Å; β = 101,71°
| ezpurutasuna = Br, Cl
| IMA = IMA2002-022
| erreferentziak = 
}}
**Aurivilliusita** haluro motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Aurivilliusita haluro mineralaren formula kimikoa hau da: (Hg+2)0.5Hg2+(I,Br,Cl)O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Avdeevita

**Avdeevita** mineral bat da eta beryl taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Avdeevita mineralaren formula kimikoa hau da: (Na,Cs)(Be2Li)Al2(Si6O18). Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Austinita

{{mineral infotaula
| izena = Austinita
| formula = CaZn(AsO4)(OH)
| kategoria '*fosfato mineralak|fosfato]]
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.BH.35
| dana = 41.5.1.3
| heys = 20.3.9
| distira = subadamantino, sub-vitreous*, greasy*, silky*
| kolorea = colorless to pale yellowish white or bright green; colourless in transmitted light*
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = distinct/good - good on {011}.*
| dentsitate = 4,13 g/cm3 (neurtuta); 4,31 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| simetria = 2* *2* *2 - disphenoidal*
| zelda = a = 7,506(3) Å; b = 9,041(5) Å; c = 5,927(7) Å; 
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,759(3) *n*β = 1,763(3) *n''γ = 1,783(3)
| makla = left and right hand individuals joined on (100) with (010) and (001) coincident.*
| gogortasuna = 4 - 4,5
| 2v= neurri: 47°, kalkulu: 50°
| pleokroismoa = non-pleochroic
| dispertsioa = r > v ahula
| erreferentziak = 
}}
**Austinita** fosfato motako minerala da eta adelite-descloizite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Austinita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: CaZn(AsO4)(OH). Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 - 4,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Avdoninita

{{mineral infotaula
| izena = Avdoninita
| formula = K2Cu5(OH)4Cl8 * H2O
| kategoria '*haluro mineralak|haluro]]
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 3.DA.55
| distira = beira
| kolorea = berde
| marra = berde argia
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = perfect - on {100}*
| fraktura = step-like*
| dentsitate = 3,03 g/cm3 (neurtuta); 3,066 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m* - prismatiko
| zelda = a = 24,34 Å; b = 5,878 Å; c = 11,626 Å; β = 93,3°
| talde-optikoa = biaxiala
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,669 *n*β = 1,688 *n''γ = 1,707
| gogortasuna = 3
| 2v= neurri: 90°
| IMA = IMA2005-046a
| erreferentziak = 
}}
**Avdoninita** haluro motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Avdoninita haluro mineralaren formula kimikoa hau da: K2Cu5(OH)4Cl8 * H2O. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Autunita

{{mineral infotaula
| izena = Autunita
| formula = Ca(UO2)2(PO4)2 * 11H2O
| kategoria '*fosfato mineralak|fosfato]]
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.EB.05
| dana = 40.2a.1.1
| heys = 19.11.15
| distira = sub-vitreous*, erretxinadun, argizari, nakar-itxurako
| kolorea = hori, hori berdexka, pale green; dark green*, greenish black*
| marra = laru
| irmotasuna = sectile*
| esfoliazioa = perfect - perfect on {001}, indistinct on {100}*
| fraktura = micaceous*
| dentsitate = 3,05 a 3,2 g/cm3 (neurtuta); 3,14 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = ortoerronbikoa
| simetria = *mmm (*2/*m *2/*m *2/*m)* - dipiramidala
| zelda = a = 14,0135(6) Å; b = 20,7121(8) Å; c = 6,9959(3) Å; 
| talde-optikoa = biaxial (-)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,553 a 1,555 *n*β = 1,575 *n*γ = 1,577 a 1,578 *n*ω = 1,575 *n''ε = 1,572
| ezpurutasuna = Ba, Mg
| makla = rare interpenetrant twinning on {110}.*
| gogortasuna = 2 - 2,5
| 2v= neurri: 10° to 53°
| pleokroismoa = visible
| dispertsioa = r > v sendo
| erreferentziak = 
}}
**Autunita** fosfato motako minerala da eta autunite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Autunita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Ca(UO2)2(PO4)2 * 11H2O. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 2,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Axinita-(Mg)

**Axinita-(Mg)** silikato motako minerala da eta axinite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Axinita-(Mg) silikato mineralaren formula kimikoa hau da: Ca2MgAl2BSi4O15OH. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6,5 - 7 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Azoproita

{{mineral infotaula
| izena = Azoproita
| formula = (Mg,Fe^{2+})2(Fe^{3+},Ti,Mg)(BO3)O2
| kategoria '*borato mineralak|borato]]
| irudia = 
| irudiaren testua = 
| egoera IMA = 1
| strunz = 6.AB.30
| dana = 24.2.1.3
| heys = 9.6.2
| distira = adamantino
| kolorea = beltza
| sistema = ortoerronbikoa
| zelda = a = 9,27 Å; b = 12,23 Å; c = 3 Å; 
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,799 *n*β = 1,822 *n''γ = 1,855
| gogortasuna = 5,5
| dispertsioa = r > v medium*
| IMA = IMA1970-021
| erreferentziak = 
}}
**Azoproita** borato motako minerala da eta ludwigite taldearen kidea da. 

## Ezaugarriak 
Azoproita borato mineralaren formula kimikoa hau da: (Mg,Fe^{2+})2(Fe^{3+},Ti,Mg)(BO3)O2. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5,5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
North to Alaska

***North to Alaska*** (euskaraz *Iparraldera Alaskara*), 1960ko Henry Hathaway estatubatuarrak zuzendutako western komedia film bat da. Ladislas Fodor hungariar idazlearen *Birthday Gift* antzezlanean oinarritua dago. John Wayne, Stewart Granger, Capucine, Ernie Kovacs eta Fabian Fortek antzeztu zuten.

Filmaren hasierako kredituetan Johnny Horton country musikari eta abeslariaren "North to Alaska" abestia entzuten da.

## Argumentua 
1901, George Pratt (Stewart Granger) eta Sam McCord (John Wayne) urre-bilatzaileak Alaskako herri batean ezagutu eta elkarren adiskide egingo dira. Urrea topatu ostean, Georgek Sami Seattle hirira joan eta haren neskalaguna eskontzeko ekarri diezaiola eskatuko dio. Sam hirira iristean, bere lagunaren neskalaguna jada ezkondua dela ikusiko du, hortaz Angel (Capucine) izeneko frantziar saloon dantzari ederrarekin Alaskara itzuliko da.

## Aktoreak 
* John Wayne: Sam McCord
* Stewart Granger: George Pratt
* Ernie Kovacs: Frankie Canon
* Fabian Forte: Billy Pratt
* Capucine: Michelle "Angel" Bonet
* Mickey Shaughnessy: Peter Boggs
* Karl Swenson: Lars Nordquist
* Kathleen Freeman: Lena Nordquist
* John Qualen: Erregistratzailea
* Stanley Adams: Breezy
* Stephen Courtleigh: Duggan
* Lilyan Chauvin: Jenny Lamont
* Douglas Dick: Tenientea

## Kanpo loturak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Migel Irazusta Aritzetegi

**Migel Irazusta Aritzetegi** (Alkiza, 1665ko abenduaren 24a – Bergara, 1743ko otsailaren 13a) arkitekto eta eskultorea. Sakamidra bailarako Aginaga baserrian sortu zen eta Joan Irazusta idazlearen lehengusua zen. Gurasoak Joan Martin Irazusta eta Madalena Aritzetegi izan ziren eta hamar senidetatik zazpigarrena izan zen.

## Bizitza 
Ez dago apenas daturik Migelen bizitzaz ezta non eta nola ikasi zituen arteak ere. Garai hartan ez zegoen arkitektura-ikasketa ofizialik, baina testamentuan bere buruari '''Maestro de Arquitectura del Rei nuestro Señor''' dio.

Denbora luzez Madrilen bizi eta aritu zen lanean. Hala ere, 1718 arte ez dago bere lanen arrastorik Madrilen, urte hartan San Felipe El Real komentuko erretaula nagusiko trazak egin zituen.

Bere azken urteak Gipuzkoan pasa zituen. Alkiza 1731an hiribildu izendatu zutenean herriko lehen alkatea izan zen.

Migel ez zen ezkondu. Bizitzako azken urteetan Bergarara joan zenean (1739-1743) iloba Madalena Sarobek lagundu zuen. Bergarako Santa Marina elizan ehortzi zuten.

Testamentuan ondasun gehienak Aginaga baserriko Asentsio ilobari utzi zizkion eta Joan Irazusta lehengusua izendatu zuen albazea. Testamentuan Madalena Saroberi altzariak eta arropak utzi eta Alkizan etxea erosteko emaniko 80 dukatak barkatu zizkion.
## Obra 
Erretauletarako trazak izan ziren bere lan nagusiak. Hala ere, erretaula batzuk tailatu zituen. Pintura-lanak eta beste artelan batzuk landu zituela jakina da. Bestalde bere eragina ondorengo artista batzuengan sumatzen da hala nola Toledoko Pedro de Lunarengan eta Tomas Jauregirengan, Joan Elias Intxaurrandiagaren koinatua bera.

Irazusta Gipuzkoa errokoko estiloa zabaltzeko oinarrietako bat izan zela kontsideratzen da.
### Erretaulatako trazak 
rez eta urkolore arre eta grisez egina, paper berjuratu laruaren gainean]]

Arkitekturan traza esaten zaio obra bat egiteko egiten den marrazkiari edo diseinuari. Guztira, bere testamentuan jasotzen duenez hamazazpi traza burutu. Trazagilearen sona lortu zuen eta erretaula barrokoen hedapenean zeregin bikaina jokatu zuen.

Lan batzuk aipatzearren: Madrilgo San Felipe El Real komentukoa erretaula nagusia (1718 aldera); Toledoko Villarrubia herriko San Bartolome elizako erretaula nagusia (1722 aldera); Bergarako Santa Marina elizako erretaula nagusikoa eta bi alboetakoak: Purgatorioko Arimen eta Errosarioko Andre Mariaren erretauletakoak (1736-1743); Valladolideko Karmeldar Oinetakodunen Komentuko San Joakin eta Eskuaren Andre Mariaren Kaperetako bi erretauletakoak, (1739) eta Idiazabalgo San Migelen elizako erretaula nagusikoa (1741)

### Tailatutako erretaulak 
Duda-mudako obrak albora utzita, bost erretaula behintzat burutu zituen Migel Irazustak: Alkizan San Martin elizako erretaula nagusia eta San Joan Bataiatzailearena eta Bergaran, Santa Marina elizako aldare nagusikoa eta alboko Purgatorioko Arimen eta Arrosarioko Andre Mariaren erretaulak.

## Erreferentziak
Latinoamerikaren zain urratuak

***Latinoamerikaren zain urratuak*** (; ingelesez: *Open Veins of Latin America*) Eduardo Galeano idazle uruguaitarraren saiakera da, 1971n idatzia idazleak 31 urte zituenean. Liburu honetan idazlea Latinoamerikako historiaz aritzen da, kolonialismoaren eraginean sakonduz, aurkikuntza delakotik Amerika garaikide arte. Kronika historikoa da, baina Amerikak ekoiztutako produktuek gidatzen dute nolabait kontaketa, urrea eta zilarra lehen kapituluan, azukrea, kakaoa, kafe eta beste elikagaiak bigarrenean eta nitroa eta petrolioa bezalako beste iturri naturalak hirugarrenean. Casa de las Américas saria irabazi zuen.

Euskarazko bertsioa Iñaki Alegriak itzuli du eta Udako Euskal Unibertsitateak argitaratu du 2021 urtean.

Hasiera:Lanaren  nazioarteko  banaketa  honetan  datza:  herrialde  batzuk  irabazten espezializatzen  dira  eta  beste  batzuk  galtzen.  Gure  munduko  eskualdea,  

Latinoamerika deitzen duguna gaur egun, goiztiarra izan zen: galtzen espezializatu zen aspaldiko garaietatik, Errenazimentuko europarrek itsasoan zehar  oldartu  eta  hortzak  eztarrian  sartu  zizkiotenetik. 

### Liburuaren egitura 
Sarrera batekin hasten da, *Ehun eta hogei milioi haur ekaitzaren erdian*, 2 atal nagusiak datoz gero, *Jendearen pobrezia lurraren aberastasunaren ondorio* eta *Nabigatzaile baino naufrago gehiago duen bidaia da garapena,* eta amaierako kapitulu gehigarria, *Zazpi urte geroago*, Galeanok gerora sartu zuena. Lehen atala hiru kapituluk osatzen dute: 1) *Urrearen sukarra, zilarraren sukarra*; 2) *Azukre erregea eta laborantzako beste monarkak*; eta 3) *Boterearen lurpeko iturriak*. Bigarren atala bi kapituluk osatzen dute: 4) *Heriotza goiztiarraren historia* eta 5) *Bipiltzearen egitura garaikidea*.

Euskarazko edizioan Iban Zalduak idatzitako hitzaurre bat dago.
Fitxategi:Iñaki Alegria - Latinoamerikaren zain urratuak - Lasarte.jpg
Fitxategi:Galeano-7 (7313864088).jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Sarreraren testua
José María Loizaga Viguri

**José María Loizaga Viguri** (Bilbo,  - Ciudad Real, Espainia, ) bizkaitar enpresaburua izan zen. ACS Taldearen kontseilaria eta presidenteordea, Zardoya Otiseko presidenteordea eta Banco Urquijoren presidenteordea izan zen.

## Biografia 
Ekonomian lizentziatu ondoren, Banco de Vizcaya banketxean hasi zen lanean, eta bertan hainbat postu exekutibo bete zituen. 1968an, Zardoyako zuzendaritza nagusian sartu zen, 1972an Schneider Otisekin bat egin zuena. Ondoren, Otis Elevatorren zuzendaritza hartu zuen Hegoaldeko Europan (1972-1980), eta beranduago Zardoya Otisko lehendakariorde izendatu zuten.

1980ko hamarkadaren etorrerarekin, Loizagak Banco Hispano Industrial (BHA Taldean integratua) sortu zuen. 1982an Banco Unioneko presidenteordetzan sartu zen eta kontseilari delegatu ere izendatu zuten. Handik gutxira, Banco Unionek bat egin zuen Banco Urquijorekin. Loizaga 1985era arte egon zen erakunde horretan.

1985ean Mercapital Servicios Financieros (1985-2008) taldea sortu zuen. Enpresa hori Espainiako arrisku-kapitalaren dekanotzat jotzen da. N+1ekin (orain Alantra) bat egin ondoren, Cartera Industrial REA pean inbertitzen jarraitu zuen.

1989tik hil zen arte, ACS taldeko Administrazio Kontseiluko kide izan zen.

Bodegas Lan eta Bodegas Barón de Ley upategietako presidentea izan da. Banque Privée Edmond de Rothschild, Suez International, Otis International, AmorimInvestment, Lácteas García Baquero, Unión Fenosa (2006tik aurrera) eta Mecalux enpresetako kontseilaria eta Cartera Hotelerako presidentea.

Bere enpresa-ibilbide luzeari esker, kapitalismo espainiarraren garapenaren lekuko zuzena eta protagonista izan zen 1970etik 2020ra, bai kontseilari izateagatik, bai inbertitzaile pribatu izateagatik.

## Bizitza pertsonala 
María Paz Jiménez Martínez andrearekin ezkonduta, senar-emazteek hiru seme-alaba izan zituzten: Javier, Paz eta Rebeca Loizaga Jiménez.

Ciudad Realen hil zen, laurogeita lau urte zituela, 2020ko martxoaren 22an, COVID-19 gaixotasunaren 2019-2020ko pandemiaren ondorioz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bolesławice (Bolesławiec barrutia)

**Bolesławice** Poloniako Silesia Behereko Bolesławiec landa-udalerria osatzen duen herrietako bat da.

Bolesławice luzetara zabaltzen den herria da, 6,2 kilometro inguruko luzera duena. Bóbr ibaiaren ertzean kokatuta dago. 180 eta 190 metro bitarteko garaiera du itsas mailaren gainetik.

## Ondarea 
* *Arrosarioko Ama Birjinaren parrokia-eliza* (XIV. eta XVI. mende bitartekoa)
* *Arrosarioko Ama Birjinaren parrokia-elizako hilerria* (XV. eta XVII. mende bitartekoa)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Three Men and a Little Lady

***Three Men and a Little Lady*** (euskaraz *Hiru Gizon eta Anderetxo Bat*), 1990eko Emile Ardolino estatubatuarrak zuzendutako komedia film bat da. Tom Selleck, Steve Guttenberg, Ted Danson, Nancy Travis, Christopher Cazenove, Fiona Shaw eta Sheila Hancock aktoreek antzeztu zuten.

*Three Men and a Baby* (1987, *Hiru Gizon eta Haur Bat*) filmaren jarraipena da, biak ere *Trois hommes et un couffin* (1985) frantziar filman oinarrituak.

## Argumentua 
AEB, New York, Peter Mitchell (Tom Selleck), Michael Kellam (Steve Guttenberg) eta Jack Holden (Ted Danson) elkarrekin pisu batean bizi diren hiru gizon ezkongabe dira. Hiru gizonak Jackek Sylvia Bennigton (Nancy Travis) ingeles aktorearekin izan duen alaba Marytaz (Michelle eta Lisa Blair) arduratu beharko dira. Sylvia alabaren bila itzuli eta Londresera eraman nahiko du, bertan senargaiarekin ezkondu eta haiekin bizi dadin. Baina hiru gizonek neskatoarengandik duten maitasuna hain handia bilakatuko da, Sylviaren ezkontza zapuztu eta neskatoa heurekin gelditzeko daudenak eta bi egiten saiatuko direla.

## Aktoreak 
* Tom Selleck: Peter Mitchell
* Steve Guttenberg: Michael Kellam
* Ted Danson: Jack Holden
* Michelle eta Lisa Blair: Mary
* Margaret Colin: Rebecca
* Celeste Holm: Holden andrea
* Nancy Travis: Sylvia Bennington
* Alexandra Amini: Patty
* Peter Brown: Dendaria
* Francine Beers: Opari dendako emakumea
* Philip Bosco: Melkowitz sarjentua
* Paul Guilfoyle: Vince
* Earl Hindman: Satch
* Barbara Budd: Aktorea
* Michael Burgess: Festako gizona
* Claire Cellucci: Angelyne
* Eugene Clark: Festako 2. gizona
* Derek de Lint: Jan Clopatz
* Dave Foley: Janaridendako dendaria
* Jackie Richardson: Edna
* Cynthia Harris: Hathaway andrea
* Colin Quinn: Opari dendako dendaria
* Mario Joyner: Taxi gidaria

## Kanpo loturak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Carolina Cerezuela

**Carolina Cerezuela Gil** (Elx, ) espainiar aktorea, telebista aurkezlea eta abeslaria da. *Camera Café* telesaioan Mónica Salazarren papera egiteagatik da ezaguna.

## Biografia 
Elxen Lan Harremanen ikasketak burutu zituen baina 15 urte zituenetik antzerkian aritutakoa zen, inoiz antzerkigintza ikasigabea bazen ere. 2001 urtean *Linda de España* edertasun lehiaketa irabazi zuen. 2009 arte iraun zuen programak eta 2009an bertan aktore eta pertsonai berdinekin *¡Fibrilando!* telesailean jarraitu zuen, baina ez zuen arrakasta handirik izan eta denboraldi bakarra egin zuen. 2007an *Hospital Central* telesailean Vero-ren papera bete zuen.

Hurrengo urteetan hainbat programa aurkeztu ditu. 2011 eta 2013 artean *Tu cara me suena* musika saioko epailea izan zen.

## Bizitza pertsonala 
2007an Carlos Moyá tenislariarekin harremana hasi zuen eta 2011n ezkondu ziren. Hiru seme alaba dituzte, Carla, Carlos eta Daniela.

## Ibilbide profesionala 
### Telebista 
### Antzerkia 
### Musika 
* *Manzana de caramelo* (2016)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Aktorearen IMDBko fitxa irakurgai
Augelita

{{mineral infotaula
| izena = Augelita
| formula = Al2(PO4)(OH)3
| kategoria '*fosfato mineralak|fosfato]]
| irudia =
| irudiaren testua =
| egoera IMA = 1
| strunz = 8.BE.05
| dana = 41.6.8.1
| heys = 19.7.2
| distira = beira, sub-vitreous*, erretxinadun, nakar-itxurako
| kolorea = zuria, koloregabe, laru, berde argia, rarely blue or pink; colourless in transmitted light*
| marra = zuria
| irmotasuna = ahula
| esfoliazioa = perfect - perfect on {110}, good on {2*
| fraktura = irregularra, malkartsu
| dentsitate = 2,696 g/cm3 (neurtuta); 2,704 g/cm3 (kalkulatuta)
| sistema = monoklinikoa
| simetria = 2/*m* - prismatiko
| zelda = a = 13,124(6) Å; b = 7,988(5) Å; c = 5,0663(3) Å; β = 112,25(2)°
| talde-optikoa = biaxial (+)*
| errefrakzio_indizea = *n*α = 1,574 *n*β = 1,576 *n''γ = 1,588
| gogortasuna = 4,5 - 5
| 2v= neurri: 51°, kalkulu: 48°
| pleokroismoa = non-pleochroic
| dispertsioa = none*
| erreferentziak = 
}}
**Augelita** fosfato motako minerala da.

## Ezaugarriak 
Augelita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: Al2(PO4)(OH)3. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4,5 - 5 da.

## Eraketa eta meatokiak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pomme

**Claire Isabelle Geo Pommet**, ezizenez ***Pomme*** (Lyon, 1996ko abuztuaren 2a), frantziar kantautore, abeslari eta musikari bat da.

## Biografia 
Claire Pommet sei urte zituela hasi zen musika ikasten, zazpi urterekin *La Cigale de Lyon* haurren abesbatzan sartu zen eta zortzi urterekin biolontxelo ikasketak hasi zituen. Gurasoak musikazaleak zituen, ama irakaslea eta aitak amerikar folk eta country musika erakutsi zizkion. Pomme autodidakta izan da beti eta YouTuben bideoak partekatzen hasi zen.

19 urte zituela Parisera joan zen ingeles ikasketak egitera, baina musika hobetsi eta bertan behera utzi zituen. Horrela osatu zuen *En Cavale* EPa. 2017ko irailean, lau kontzertu eman zituen Parisko *La Boule noir* aretoan eta urrian bere aurreneko diska atera zuen, *À peu près* izenekoa. Hitzen gainetik ahotsa eta zuzenekoan duen indarra goraipatu zuten *Libération* eta *Le Figaro* aldizkariek.

Pommek konposatzen ditu musika eta hitzak, bere errepertorioaren erdia behintzat. Maitasunaren eta heriotzaren inguruan mintzatzen da, bai eta "eguneroko egoerek sortarazten duten erromantizismoa" ere (*Le Figaro*).

2020ko udal hauteskundeetarako bere herriko (Caluire-et-Cuire) Europe Écologie Les Verts alderdiaren zerrendari babesa emanez bideoa atera zuen.

## Diskografia 
**Estudio diskoak**
* 2017: *À peu près*
* 2019: *Les failles*

**EPak**
* 2015: *En Cavale*
* 2018: *A Peu Près - Sessions Montréalaises*

**Singleak**
* 2015: "J'Suis Pas Dupe"
* 2016: "Entre ses bras" (Cécile Corbelekin)
* 2017: "Même Robe Qu'Hier"
* 2018: "Mon frère" (Rough Version)
* 2018: "De là-haut" (Radio Remix)
* 2018: "J'attends" (Ben Mazuékin)
* 2019: "2019"
* 2019: "je sais pas danser"
* 2020: "vide"
* 2024: "Ma meilleure ennemie"

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Guilhem Figueira

**Guilhem Figueira** (batzutan **Guillem** edo **Figera** idatzita) (Tolosa Okzitania, 1195-1250) koblakari eta trobadore okzitaniarra izan zen, Frederiko II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoaren enperadorearen garaian aritutakoa, 1230. hamarkadan.

## Biografia 
Aimeric de Peguilhan eta Guillem Augier Novellarekin sarritan kolaboratu zuen. Jostun baten semea zen Albitarren aurkako Gurutzadaren ondoren, Tolosatik Lonbardiara erbesteratu behar izan zuen. Garai horretan Frederiko II.a Aitasantuaren etsai amorratua zen eta heren gortean babesa aurkitu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Guilhem Figueiraren "Sirventes contre Rome" poema.
The War Wagon

***The War Wagon*** (euskaraz *Gerra Bagoia*), 1967ko Burt Kennedy estatubatuarrak zuzendutako western film bat da. John Wayne, Kirk Douglas, Howard Keel, Robert Walker Jr., Keenan Wynn, Bruce Dern, Gene Evans, Joanna Barnes eta Bruce Cabot aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Taw Jackson (John Wayne) arrantxeroak bere baldintzapeko askatasunaz gozatzen ari da, eta aukera hori Frank Piercez (Bruce Cabot) mendakatzeko baliatu nahi du, duela urte batzuk engainatu eta haren espetxeratzea ahalbideratu zuen gizasemea. Piercen helburua Jacksonen arrantxoa eta lursailez jabetzea izan zen, horietan urre beta bat topatu baitzuten. Baina Jacksonek bere etsaiaren asmoak zapuztea erabaki du.

## Aktoreak 
* John Wayne: Taw Jackson
* Kirk Douglas: Lomax
* Howard Keel: Levi Walking Bear
* Robert Walker Jr.: Billy Hyatt
* Keenan Wynn: Wes Fletcher
* Bruce Cabot: Frank Pierce
* Joanna Barnes: Lola
* Valora Noland: Kate Fletcher
* Bruce Dern: Hammond
* Gene Evans: Hoag udaltzaina
* Terry Wilson: Strike sheriffa
* Don Collier: Shack
* Sheb Wooley: Snyder
* Ann McCrea: Felicia
* Emilio Fernandez: Calita
* Frank McGrath: Tabernaria
* Chuck Roberson: Brown
* Red Morgan: Early
* Hal Needham: Hite
* Marco Antonio: Zaldi Basati Buruzagia
* Perla Walters: Rosita

## Kanpo loturak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Runaway (1984ko filma)

***Runaway*** (euskaraz *Ihesa*), 1984ko Michael Crichton estatubatuarrak zuzendutako zientzia-fikziozko ekintza film bat da. Tom Selleck, Cynthia Rhodes, Gene Simmons, Kirstie Alley eta Stan Shaw aktoreek antzeztu zuten.

Soinu banda Jerry Goldsmith musikagileak konposatu zuen.

## Argumentua 
Etorkizunean, teknologia gorena munduan nagusi da. Robot sofistikatuek lan askotan gizakiak ordezkatuko dituzte, baina beren kontrol sistemak hutsegitean arriskutsuak bilakatzen dira. Segurtasun Indarretako kideak robot horiek kontrolatzeaz arduratzen dira, tartean Jack Ramsey sarjentua (Tom Selleck). Bere lankide berria den Karen Thompsonekin (Cynthia Rhodes) batera, Jackek robotak eta Charles Luther (Gene Simmons) zientzialari psikopataren arteko lotura ikertuko du, makinak arma hilgari bezala erabiltzeko plan makiaveliko bat burutzeko asmoa duen susmoak baidituzte.

## Aktoreak 
* Tom Selleck: Jack R. Ramsay sarjentua
* Cynthia Rhodes: Karen Thompson
* Gene Simmons: Charles Luther doktorea
* Kirstie Alley: Jackie Rogers
* Stan Shaw: Marvin James sarjentua
* G. W. Bailey: Poliziaburua
* Joey Cramer: Bobby Ramsay
* Chris Mulkey: David Johnson
* Anne-Marie Martin: Tabernako apustularia
* Michael Paul Chan: Vectroconeko segurtasun zaindaria
* Marilyn Schreffler: Loisen ahotsa

## Kanpo loturak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Fernando Martín Álvarez

**Fernando Martín Álvarez** (Trigueros del Valle, Espainia, 1947ko maiatzaren 30a) espainiar enpresaburua da. Higiezinen sustapenean ziharduen Martinsa-Fadesa enpresako presidentea eta akzionista nagusia izan zen. Horrez gain, 2006ko otsailaren 27a eta apirilaren 26a bitartean Real Madril klubeko presidentea izan zen.

## Erreferentziak
José Folgado

**José Folgado Blanco** (Morales de Rey, Espainia, 1944ko apirilaren 3a - Madril, Espainia, 2020ko martxoaren 23a) espainiar politikaria izan zen, Alderdi Popularrekoa.

## Bizitza 
1974az geroztik Ekonomia Zientzietan doktorea zen Madrilgo Unibertsitate Autonomoan. Horrez gain, Ogasun Publikoko eta Zerga Sistemetako irakasle titularra zen unibertsitate berean.

Espainiako Enpresaburu Elkarteen Konfederazioaren Ekonomia Saileko zuzendaria izan zen.

1996ko Espainiako hauteskundeetan Alderdi Popularra nagusitu eta gero, maiatzean Aurrekontuetako eta Gastuetako estatu-idazkari izendatu zuten. 2000ko apirilean Ekonomiako, Energiako eta ETEetako estatu-idazkari izendatu zuten. 2002ko uztaila eta 2004ko martxoa bitartean Energiako, Industria Garapeneko eta ETEetako estatu-idazkaria izan zen.

Espainiako Diputatuen Kongresuko diputatua izan zen VII. Eta VIII. legegintzaldietan Zamorako probintziatik hautatua. 2007ko ekainetik 2012ko martxora arte Tres Cantoseko alkatea izan zen. 2012ko martxoaren 8tik 2018. urtearen bukaerara arte Red Eléctrica de España enpresako presidentea izan zen, garai hartan Espainiako sare elektrikoa kudeatzen zuen eta % 20-ko kapital publikoa zuen enpresa alegia. Jordi Sevillak ordeztu zuen REE enpresako presidentetzan.

2020ko martxoaren 23an hil zen COVID-19 birusak jota.
Alberto Fabra

**Alberto Fabra Part** (Castelló de la Plana, Espainia, 1964ko apirilaren 6a) espainiar politikaria da, Alderdi Popularrekoa.

2011 eta 2015 bitartean Valentziako Generalitateko presidentea izan zen. Valentziako Erkidegoko Gorteek izendatutako senatari dago Espainiako Senatuan 2015az geroztik.
Salbuespen-erregimen

**Salbuespen-erregimena**, herrialde bateko legealdian salbuezpeneko egoerak edo larrialdiei aurre egiteko dagoen mekanismo bat da (hondamendiak, desordena publikoa, gerrak eta abar), honetan Gobernua eta Indar Armatuek ahalmen gehiago bereganatu eta zenbait oinarrizko eskubideen ezeztatzea edo murrizketa jazotzen da.

Orokorrean, Zuzenbide Konparatzailean sailkatzen diren salbuespen-erregimenak honakoak dira:

* **Alarma-egoera**: Aginte publikoei funtzionamendu normala eragozten dien gertakariei emandako salbuespeneko erantzuna.
* **Salbuespen-egoera**: Gobernuak ohiz kanpoko egoeren aurrean bereganatutako ohiz kanpoko ahalmenen beraganatzea.
* **Larrialdi-egoera**: Botere betearazleak istilu larriak zigortzeko Indar Armatuei emandako baimena; muturreko kasuetan Gerra-egoeraren parekidea izan liteke.
* **Gerra-egoera** edo **Gerra-legea**: Gobernuak ordena publikoa mantentzeko Indar Armatuei eta Poliziari emandako salbuespeneko ahalmenak.

## Ikus gainera 
* Zuzenbide konstituzional
* Zuzenbide militar

## Kanpo estekak
Borja Domecq Solís

**Borja Domecq Solís**, (**Francisco de Borja Domecq y Solís**; Iruñea, 1945 - Mérida, Espainia, ) espainiar enpresaburu eta zezen suhar haztegien jabea izan zen. Domecq haztegi eta upategien familian jaio zen, eta bere familian askok ogibide horiek izan dituzte. Bere anaiak Zalduendo zezen haztegia sortu eta gero bertatik sortu zuen Jandilla izeneko haztegi famatua. Vegahermosa haztegiaren sortzailea ere izan zen. 2020ko martxoaren 24an hil zen COVID-19 gaixotasunaren 2019-2020ko pandemiaren ondorioz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zuzenbide militar

**Zuzenbide militarra**, Indar Armatuen antolamendua, funtzionamendua eta mantenimendua erregulatzen duten arau juridiko multzo bat da.

**Lege militarrak**, erakunde armatuen antolamendua, funtzionamendua eta mantenimendua erregulatzen duten lege arau multzoa da.

## Edukia 
Zuzenbide militarra militarren arau hausteak zigortzen dituzten legeekin identifikatzen den arren (eta zigor zuzenbide militarra eta zigor erregimenaz osatua izanik), beste hainbat arlo ere erregulatzen ditu, esate baterako: soldaduaren jokaera, kide militarren arteko harremanak, armadako kideen betebeharrak, horien eta Estatua eta gizartearen arteko harremanak, eta azkenik, erakunde armatuen antolamendua eta funtzionamendua.

Zuzenbide militarrak berezko erakunde juridikoa du, hortaz, berezko zuzenbide prozesala ere badu (zuzenbide prozesal militarra).

## Sailkapena 
Zuzenbide militarra zuzenbide publikoaren barnean sailkatzen da. Estatua eta arlo militarraren arteko harremanak erregulatzen ditu.

## Ikus gainera 
* Justizia militarra
* Justizia militar kodea
* Gerra-legea
* Gorputz Juridiko Militarra
Close (sistema-deia)

Irekitako Fitxategi bati buruz sistema eragileak mantentzen duen informazioa askatzen du sistema-dei honek. Programaren bukaeran erabili ohi da, erabilitako fitxategi bakoitzeko behin.

`
int close(int fd);
`

Fitxategi deskribatzaile bat ixten du, horrela ez dio erreferentziarik egiten fitxategi bati eta berrerabili daiteke.

**Parametroa**
* fd: fitxategi deskribatzailea
**Emaitza**
* 0: fitxategia arazorik gabe itxi da.
* -1: errore bat egon bada.
Manu Dibango

'''Emmanuel N'Djoké "Manu" Dibango'* (Duala,  - Paris, ) kamerundar saxofoi-jotzaile, pianista, bibrafonista, orkestra zuzendari, musikagile, konpositore eta abeslaria izan zen. Haren estiloa jazz, soul eta afrikar erritmoen fusio bat zen, eta baita saltsarena ere, neurri txikiagoan bada ere. 

## Bizitza 
Emmanuel "Manu" Dibango Kamerungo Duala hirian jaio zen 1933ko abenduaren 12an. 1940an, Frantziara joan zen, eta han ikasi zuen pianoa eta saxofoia jotzen. Adituen hitzetan, ordea, Bruselan hartu zuen haren musikak gerora ezagun bilakatuko zuen afrikar doinua, hiri hartan bizi ziren Kongoko musikariekin izandako harremanaren ondorioz. 

Nino Ferreren taldeko pianista aritu zen, 1972an bakarkako ibilbideari ekin zion arte. Urte horretan, nazioarteko sona lortu zuen *Soul Makossa* abesti arrakastatsuari esker, eta bira egin zuen Ameriketako Estatu Batuetan zehar. Ordutik aurrera, batez ere Frantzian jarduten zuen arren, birak egin zituen bai Afrikan, bai Mendebaldeko herrialdeetan, batez ere Europan. Bere errepertorioan Frantziako abesti tradizionalak eta *chanson* garaikidekoak ere sartu zituen, Georges Brassensen *Chanson pour l'Auvergnat* edo Serge Gainsbourgen *La javanaise'' kasu. 

1994an, Afrikako musikari ospetsuenak —Angélique Kidjo, Salif Keïta, King Sunny Adé, Youssou N'Dour, Ray Lema, Papa Wemba, Touré Kunda...— bildu zituen *Wakafrika* diskoan. Beste musika talde eta bakarlari askorekin lan egin zuen, hala nola, Fania All Stars, Fela Kuti, Peter Gabriel, Herbie Hancock, Elíades Ochoa, Sinéad O'Connor, Sly and Robbie eta Oreka Tx-rekin.  *Kirikou et les Bêtes sauvages* marrazki bizidunetako filmeko musikaren egileetako bat izan zen.

2020ko martxoaren 24an hil zen, 86 urte zituela, Covid-19 koronabirusaren infekzioak eragindako konplikazioen ondorioz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Write (sistema-deia)

Irekitako fitxategi, edo orokorrean kanal, batean informazioa idazteko sistema-deia. read sistema-deiaren baliokidea da, irakurtzekoa bat eta idaztekoa bestea.

`size_t write (int fd, void* buf, size_t cnt); `

**Parametroak**
* fd : fitxategiaren deskribatzailea, sistemari idatzi beharreko fitxategia zein den adieraziz.
* buf: idazteko informazioa gordetzen duen bufferra.
* count: bufferraren tamaina.
**Emaitza**
* Arrakasta kasuan zenbat byte idatzi diren itzultzen du.
* 0: fitxategi amaierara heltzean.
* -1: errore bat egon bada.
Read (sistema-deia)

Irekitako fitxategi, edo orokorrean kanal, batetik informazioa eskuratzeko sistema-deia.

`ssize_t read(int fd, void *buf, size_t count); `

Fitxategi bat ireki ondoren bertatik byteak irakurtzeko erabiltzen den sistema deia da.

**Parametroak**

* fd : fitxategiaren deskribatzailea, sistemari irakurri beharreko fitxategia zein den adieraziz.
* buf: irakurketaren emaitza gordeko duen bufferra.
* count: bufferraren tamaina.

**Emaitza**

* Arrakasta kasuan zenbat byte irakurri diren itzultzen du.
* 0: fitxategi amaierara heltzean.
* -1: errore bat egon bada.

Bufferrak baliozkoa den memoria posizio baten erakuslea izan behar du, ezin da espezifikatutako tamaina baino txikiagoa izan gainezka egiteagatik. *fd* open dei batek itzulitako baliozko fitxategi deskribatzaile bat da, NULL bada errorea emango baitu. *count* parametroak irakurri nahi den byte kopurua adierazten du, eta itzultzen den balioak benetan irakurri den byte kopurua itzultzen du. Zenbaitetan bigarren hau txikiagoa izango da irakurketa ez bada arrakastatsua izan.
Julie Felix

**Julie Ann Felix** (Santa Barbara, 1938ko ekainaren 14a - 2020ko martxoaren 22a) AEBetan jaioteko ingeles folk abeslaria bat izan zen. 1960ko hamarkadaren amaieran eta 1970eko hamarkadaren hasietan lortu zuen arrakasta. 1969an Wight uharteko jaialdian abestu zuen. Musika programa bat aurkeztu zuen BBCn 1966tik 1970era.
Chironex fleckeri

**Chironex fleckeri** edo itsasoko liztorra Australiako kostaldeko uretan bizi marmoka bat da. Planetako izaki bizidunetako pozointsuenetarikoa da.

## Ezaugarriak 
Itsasoko liztorrak 5000 tentakulu ateratzen ditu bere gorputzatik, bakoitza 80 dentimetrotakoak gutxi gora-behera. Tentakulu bakoitzak baditu 5 milioi zelula, eta zelulak pozoiztsuak dira. Distiratsua da ilunpean.

Tentakuluren bat gizakiren batek baten azala ikutzen badu, da mina sentitzen hasten, erretzen du eta elektrikara batzuk sentitzen da eta ez dizu uzten normal mugitzen. Normalean efektu hauek 12 orduko irauten dute baina 48 ordurarte ere iraun dezake. Pozoia odolan sartzen da eta pertsonaren altuera eta pisuaren arabera, shock edo bihotz-geldiketa bat izan ahal du.

## Historia Naturala 
Papua Ginea Berrian, Filipinasen eta Vietnamen ere ikusia izan da.

Orokorrean marmokak itsuak badira ere, marmoka honek baditu lau talde hogei begi bakoitzeko. Baina ez dakite helburuak begiekin segitu ahal badituen eta irudiak prozesatu ahal dituen.

## Sintomatologia 
Tentakulua azalarekin marruskatzean gune hori gorritzen hasten da eta puzten hasten da. 20 minutu pasata irukandji sindromea hasiera gertatzen da: gorputz guztian mina sentitzen da, erritmo kardiakoa hirukoizten da eta odoleko tentsioa bikoizten da. Orokorrean heriotzaren kausa enbolia kardiakoa da.
Marta Cardona

**Marta Cardona de Miguel** (Zaragoza, Espainia, 1995eko maiatzaren 26a) futbolaria da. Real Madrid taldean jokatzen du, bizkarrean 11 zenbakia izanik. Txikitan golfeko Espainiako txapeldun izan zen; gerora, futbola aukeratu zuen bere kirol nagusitzat.

## Ibilbidea 
Areto futbolean eman zituen bere lehen pausoak.

### Klubak 
#### Zaragoza 
Zaragozako B taldean hasi zen jokatzen 2010ean. Hiru urtez aritu zen han, eta 2012/2013 denboraldiaren amaieran lehen taldearekin debutatu zuen. 2007. urtea arte jardun zuen Zaragozako lehen taldean.

#### Levante 
2017/2018 denboraldia Levante taldean egin zuen.

#### Reala 
2018/2019 denboraldian Realak fitxatu zuen, eta 2019ko maiatzaren 11n klub horrekin Erregina Kopako titulua lortu zuen Granadan, Nuevo Los Cármenes estadioan. Aurkaria Atletico Madril izan zen, eta Reala 2-1 emaitzarekin irabazi zuen.

2019ko abuztuan, Realarekin Euskal Herriko Kopa irabazi zuen Azpeitian, Athleticen aurka 3-0 gailendu ostean.

2020ko otsailean, lehenengo Espainiako emakumezkoen Superkopa jokatu zuen, Salamancan. Finalerdietan Levanteri gailendu zitzaizkion; finala Bartzelonaren aurka galdu ostean, txapeldunorde geratu ziren.

#### Real Madrid 
2020 urtean, Real Madrid taldeak fitxatu zuen (emakumezko Real Madrid taldearen lehen urtean).

### Espainiako Selekzioa 
2019an Espainiako selekzio nagusitik deia jaso zuen, bai eta debutatu ere.

2020ko martxoan, SheBelieves kopa jokatu zuen. Taldeak lehiatu zituen hiru partidetan parte hartu zuen; bitan, titular gisa. Txapeldunorde geratu ziren.

## Sariak 
* Donostiako Urrezko Danborra (2020).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sands of Iwo Jima

***Sands of Iwo Jima*** (euskaraz *Iwo Jimanko Hondarrak*), 1949ko Allan Dwan kanadar-estatubatuarrak zuzendutako gerra-film bat da. Bigarren Mundu Gerran zehar jazotako Iwo Jimako guduan oinarritua dago. John Wayne, John Agar, Forrest Tucker eta Adele Mara aktoreek antzeztu zuten.

Oscar Sarietarako hiru izendapen jaso zituen: Gizonezko aktore onenaren Oscar Saria (John Wayne), Muntatze onenaren Oscar Saria (Daniel J. Bloomberg) eta Argumentu onenaren Oscar Saria (Harry Brown).

## Argumentua 
Bigarren Mundu Gerran zehar, Pazifikoko Gerran jazotako Iwo Jimako gudua estatubatuarren ikuspuntutik azaltzen da.

## Aktoreak 
* John Wayne: John M. Stryker sarjentua
* John Agar: Peter T. "Pete" Conway soldadua
* Adele Mara: Allison Bromley
* Forrest Tucker: Al J. Thomas soldadua
* Wally Cassell: Benny A. Regazzi soldadua
* James Brown: Charlie Bass soldadua
* Richard Webb: "Handsome" Dan Shipley soldadua
* Arthur Franz: Robert C. Dunne kaporala / Narratzailea
* Julie Bishop: Mary, tabernako neska
* James Holden: "Farmer" Soames soldadua
* Peter Coe: George Hellenopolis soldadua
* Richard Jaeckel: Frank Flynn soldadua
* William Murphy: Eddie Flynn soldadua
* Martin Milner: Mike McHugh soldadua
* George Tyne: Hart S. Harris soldadua
* Hal Baylor: J.E. "Ski" Choynski soldadua (kredituetan Hal Fieberling)
* Leonard Gumley: Sid Stein soldadua
* William Self: Fowler Jr. soldadua
* John McGuire: Joyce kapitaina
* Gil Herman: Baker tenientea (krediturik gabe)

## Kanpo loturak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Konfinamendu

**Konfinamendua** da leku itxi edo ireki jakin batean ohiko askatasunik gabe egon eta mugitu ahal izatea, pertsona bakar bati edo talde bati nahitaez hala ezarrita, erakunde eskudun batek agindu duelako, gobernu edo epaile batek gehienetan. Konfinamendua zigor batek eragin ohi du, baina legez, konfinamendua osasun eta estatu segurtasunerako ere ezar daiteke.

Estatu segurtasunerako ezartzen denean, etxeratze agindu deitzen zaio ordu jakin batzuetarako ezartzen denean; zuzenbide estatuaren ohiko bermeen gainetik estatuko segurtasun indarrek eskumen gehiago eskuratzen dituztenean, setio egoera eta salbuespen egoera deitzen zaio. Zigorraren zentzuan, konfinamenduak ohiko bizilekutik edo pertsonetatik banandua izatea esan nahi du, adibidez, lurralde edo uharte batean. Alde horretatik, deportazioaren oso antzekoa da.

Estatu edo epaile batek gizatalde edo gizabanako bat sorburuko lurraldetik beste lurralde edo herrialde batera indarrez igortzen duenean deportazio deitzen zaio, eta askotarikoak izan daitezke. 1984. urtetik aurrera, Frantziako estatuak lurralde konfinamendua edo deportazioa ezarri zien Ipar Euskal Herrian babesa bilatu zuten Hego Euskal Herriko iheslariei, Amerika edo Afrikako lurraldeetara haiek kanporatuz. Espetxeen testuinguruan, konfinamenduari bakartzea deitzen zaio, gizabanako bati aplikatuta. 1987tik aurrera, motibazio politikoko euskal presoak sorterritik urruneko espetxeetara bidali, banandu eta eduki dituztenean, sakabanaketa edo dispertsioa deitu zaio.

2020ko otsailetik aurrera, Txinan, Europako estatu askotan, tartean zirela Espainia zein Frantzia, konfinamendua agindu zen, Espainian martxoaren 14an Pedro Sanchezek alarma-egoera orokorra agindu zuenean (15etik aurrera); Emmanuel Macronek martxoaren 24an agindu zuen ofizialki osasuneko larrialdi egoera. Euskal Herriari bete-betean eragin zioten bi neurriok. Apirilaren amaieran, Espainiako eta Frantziako Gobernuak deskonfinamendua iragarri zuten, pixkanaka salbuespen neurriak kentzen joateko prozesua.

## Bereiztekoak diren bi kontzeptu: *berrogeialdi* eta *konfinamendu* 
Konfinamendua: alarma egoera ebazten duen Gobernuaren dekretuak ezartzen du herritar guztientzat. Konfinamenduak irauten duen bitartean baimendutako kasuetarako soilik etxetik atera ahal izango da, hala nola erosketak egiteko, medikuarengana joateko, farmaziara joateko, zaborra ateratzeko, kutxazain automatikora joateko, txakurra paseatzera ateratzeko, eta abar.

Berrogeialdia, aldiz, osasun langileek ezartzen diete pertsona jakin batzuei, gaixotasunen bat (adibidez, COVID-19a dutelako) edo gaixotasun hori dutenekin kontaktu estuan egon direlako. Berrogeialdian diren pertsonek ezingo dute etxetik irten gaixotasunak —edo gaixotasun susmoak— irauten duen bitartean.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Urruntze sozial

## Kanpo estekak
Diastole

thumb|200px|Diastolea

**Diastolea** bihotza erlaxatzen denean gertatzen da. Odola arteria handienetatik ateratzen da, aortatik eta birika arteriatik.

## Ikus, gainera 
* Sistole

## Kanpo estekak
Keylor Navas

**Keilor Antonio Navas Gamboa**, ezagunagoa **Keylor Navas** izenez (San Isidro de El General, Costa Rica, 1986ko abenduaren 15a), costarricar futbol atezain bat da.

## Kanpo estekak
Luis Mari Arantzabe

**Luis Maria Arantzabe Goenaga** (Alkiza, 1949ko ekainaren 18a - 2022ko maiatzaren 29a) esku huskako pilotaria. Atzelari moduan jokatzen zuen.

Luis Mari Arana bailarako Albiztegi baserrian jaio zen. Familian tradiziorik ez bazegoen ere, gazte gaztetatik hasi zen pilotan. 13 urterekin Alkizan antolatu zen lehen txapelketa irabazi zuen.

16 urterekin Tolosara egin zuen salto eta Urdiña Txiki elkartearen lizentziarekin hasi zen jokatzen. 19 urterekin afizionatuetara pasa zen.

Profesional moduan Tolosako Beotibar frontoian debutatu zuen 1973ko martxoaren 5ean. Ezkurra zuen aurrelaria eta Galartza I – Saizarren aurka jokatu zuen, partidua 18 - 7 irabaziz. Empresas Unidades enpresarekin hasi zen profesional, baina laster Eskulari enpresara pasatu zen Migel Soroaren eskutik.

Nahiz eta lehen mailako partidu batzuk jokatu, bigarren mailako pilotari moduan aritu zen. Hortaz binakako txapelketa ez zuen inoiz jokatu. Eskuz banakakoa bitan jokatuz zuen ordea. 14 urtez izan zen profesional. 1.000 partidutik gora jokatu zituen bere ibilbidean eta Tolosako Beotibarreko errekorra du: 347 partidu jokatu zituen bertan. Aintzat hartu behar da garai Tolosako Beotibarren larunbatero eta astelehenero jokatzen zirela partiduak eta batzuetan baita igandeetan ere. Arantzabe nahikoa finkoa zen Beotibarreko koadroan.

1987ko ekainaren 24an erretiratu zen Beotibar frontoian San Joan egunez, Tolosako egun nagusian alegia.

Lanbidez nekazaria izan zen.

Alkizako Sakamidra bailarako Basatxabal baserriko Kontxi Saralegi Olarrarekin ezkondu zen eta hiru seme-alaben aita zen: Urko, Igor eta Alaitz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Víctor Valdés

**Víctor Valdés Arribas** (L'Hospitalet de Llobregat, Katalunia, 1982ko urtarrilaren 14a) kataluniar futbol atezain bat da.
Migel Irazusta

**Migel Irazusta** izan daiteke:

* Migel Irazusta Aritzetegi (Alkiza, 1665ko abenduaren 24a – Bergara, 1743ko otsailaren 13a) arkitekto eta eskultorea.
* Migel Irazusta Goikoetxea, ezizenez Polipaso, (Abaltzisketa, Tolosaldea, 1925eko abenduaren 19a - Igeldo, Donostia, 2000ko urtarrilaren 7an) aizkolari, segalari eta gizonprobalaria.
Arauco probintzia

**Arauco probintzia** () Txileko Bíobío eskualdeko hiru probintzietako bat da. Probintziako hiriburua Lebu da.

## Historia 
1852an, Arauco probintzia zaharra sortu zen Concepción probintziaren hegoaldeko zatiekin; hiru sail zituen: Arauco, Laja eta Nacimiento.

1927an Arauco probintzia gisa ezabatu zen eta berriro Concepción probintziako zati bihurtu zen, baina 1934an Arauco probintzia bihurtu zen berriro Arauco, Cañete eta Lebu departamenduekin. Eskualdeak 1975ean sortu zirenean, Bío Bío eskualdea Arauco, Biobío, Concepción eta Ñuble probintziekin osatu zen.

## Geografia 
Arauco probintzia Bío Bío eskualdeko hego-mendebaldean dago Ozeano Barean zehar, eta  azalera ditu. Hiriburua, Lebu, kostaldean dago  ingurura Concepción hegoaldetik, eskualdeko hiriburutik.

Arauco iparraldean Concepción probintziarekin mugatzen da, ipar-ekialdean Biobío probintziarekin, ekialdean Malleco probintziarekin (Araucanía eskualdea), hegoaldean eta hego-mendebaldean Cautín probintziarekin (Araucanía eskualdea) eta mendebaldean Ozeano barearekin.

**Mocha** uharte txiki bat da, uharte hori Arauco probintzian mendebaldean dago, Ozeano Barean. *Lebu* udalerrikoa da.  inguru ditu

## Biztanleria 
2002az geroztik (azken errolda nazionala), 157.255 biztanle zeuden probintzian, 27,9 biztanle/km² biztanleko dentsitatea izanez. Hiriko biztanleak 117.569 pertsona ziren (guztiaren % 75).

Probintziako 2002ko hiri handiena Curanilahue da, 30.126 biztanle dituena. Bere hiriburua Lebu, 20.838 biztanle ditu. Beste hiri batzuk Cañete (19.839 biztanle), Arauco (16.291 biztanle) eta Los Álamos (13.035 biztanle) dira.

## Administrazioa 
Probintzia gisa, Arauco bigarren mailako administrazio-banaketa da, 7 komunek (*comunas*) osatua. Lebu hiria probintziako hiriburua da. Probintzia gobernadore batek kudeatzen du.

## Argazki-galeria 

Fitxategi:Lebu de noche.png|Lebu gauez
Fitxategi:Escuela Pablo Neruda.jpg|Pablo Neruda eskola, Curanilahue
Fitxategi:Plaza de armas de Cañete (Chile).jpg|Cañete plazan
Fitxategi:Tirua en Chile.jpg|Tiruaren airetiko ikuspegia

## Ikus, gainera 
* Txileko Probintziak

## Kanpo estekak 
* Txileko lurralde banaketa (gaztelaniaz)
* Gobierno Regional del Bío Bío Webgune ofiziala (gaztelaniaz)
* Arauco Probintziaren webgunea (gaztelaniaz)
Euptera

***Euptera*** Lepidoptera generoko Nymphalidae familiakoa (subfamilia Limenitidinae) da. Gaur egun zientzian 32 espezie onartuta daude. 

## Espezieak 
Hauek dira onartutakoak:
* *Euptera amieti*  Collins & Libert, 1998
* *Euptera aurantiaca*  Amiet, 1998
* *Euptera choveti*  Amiet & Collins, 1998
* *Euptera collinsi*  Chovet & Libert, 1998
* *Euptera crowleyi*  (Kirby, 1889)
* *Euptera debruynei*  (Hecq, 1990)
* *Euptera dorothea*  Bethune-Baker, 1904
* *Euptera ducarmei*  Collins, 1998
* *Euptera elabontas*  (Hewitson, 1871)
* *Euptera falcata*  Libert, 1998
* *Euptera fallax* Libert, 2014
* *Euptera falsathyma*  Schultze, 1916
* *Euptera freyja*  Hancock, 1984
* *Euptera ginettae*  Libert, 2005
* *Euptera grepi* Libert, 2014
* *Euptera hirundo*  Staudinger, 1891
* *Euptera intricata*  Aurivillius, 1894
* *Euptera ituriensis*  Libert, 1998
* *Euptera kinugnana*  (Grose-Smith, 1889)
* *Euptera knoopi*  Libert & Chovet, 1998
* *Euptera liberti*  Collins, 1987
* *Euptera mimetica*  Collins & Amiet, 1998
* *Euptera mirabilis*  Libert, 2005
* *Euptera miranda* Libert, 2014
* *Euptera mirifica*  Carpenter & Jackson, 1950
* *Euptera mocquerysi*  Staudinger, 1893
* *Euptera neptunus*  Joicey & Talbot, 1924
* *Euptera nigeriensis*  Chovet, 1998
* *Euptera plantroui*  Chovet & Collins, 1998
* *Euptera pluto*  (Ward, 1873)
* *Euptera richelmanni*  Weymer, 1907
* *Euptera schultzei*  Libert & Chovet, 1998
* *Euptera semirufa*  Joicey & Talbot, 1921
* *Euptera zowa*  Fox, 1965
* *Euptera sirene* (Staudinger, 1891)

## Zabaltzea 
Genero honen espezieak Afrikan daude zabalduta.

## Bibliografia 
* Libert, M. 2014: Nouveaux taxons du genre *Euptera* Staudinger, 1891 (Lepidoptera, Nymphalidae). *Bulletin de la Société entomologique de France*, **119**(1): 79-90.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak