open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Borroka 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan

Parisko 2024ko Udako Olinpiar Jokoetako borroka-ekitaldiak abuztuaren 5etik 11ra Grand Palais Éphemère-n (Champ de Mars) egiteko programatuta daude. Joko horietan 288 **borrokalari** lehiatuko dira hemezortzi pisu-kategoriatan. Gizonek estilo libreko eta Grekoerromatarreko probei egingo diote aurre; emakumeek, berriz, estilo libreko borrokan bakarrik hartuko dute parte, eta urrezko hemezortzi domina banatuko dira. Borroka Udako Joko Olinpiko moderno guztietan egin da, 1900ean izan ezik.

## Txapelketaren formatua 
Hamasei borrokalari lehiatzen dira dibisio bakoitzean. Kanporatze bakarreko txapelketa da lehiaketa, eta brontzezko bi dominen irabazlea nor den erabakitzeko erabiltzen da errepeska. Bi finalistak urrezko eta zilarrezko dominak lortzeko borrokatuko dira.' Bi finalistetako bat galtzen duen borrokalari bakoitza brontzezko domina ematen duten bi partidatan amaitzen den errepeskara joaten da. Partida horietan, finalerdietako galtzaileek aurre egiten diote errepeskatuari.

## Sailkatzea 
Aurreko Jokoetan bezala, borroka libreko kuotetan 288 plaza daude eskuragarri, Paris 2024rako hiru lehia-faseren bidez. GAU bakoitzak borrokalari bakarra bidal zezakeen pisu-klasearen arabera. Herrialde anfitrioia denez, Frantziak bi postu ditu, hiru estilo desberdinetan.

Kalifikazio-aldia 2023. Munduko Borroka Txapelketan hasiko da. Txapelketa abuztuaren amaieran edo irailaren hasieran izango da, Belgraden, Serbian. Bertan, hemezortzi pisu-kategoria bakoitzeko bost kuota-plaza emango zaizkie lau dominadunei (urrea, zilarra eta bi brontze), eta brontzezko domina duten bi galtzaileren arteko zozketa bateko txapelduna izango da. 2024. denboraldiaren hasieran, kalifikazio kontinentaleko lau txapelketak (Asia, Europa, Amerikak eta Afrika bateratua eta Ozeania) 144 puntu emango dizkiete kontinente bakoitzeko bi finalistei, hemezortzi pisu-kategoriatan. Kuota osoaren gainerakoa 2024 Munduko Kalifikazio Txapelketan erabakiko da, eta hiru kuota emango zaizkie pisu-kategoria bakoitzeko sailkatutako bi borrokalariei eta brontzezko bi dominen arteko borrokako txapeldunari.

## Egutegia 
## Dominak 
### Dominen taula 
## Dominadunak 
### Gizonezkoak estilo librea 
### Gizonezkoak borroka greko-erromatarra 
### Emakumezkoak borroka-librea 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
2023ko Andaluziako Itzulia

**2023ko Andaluziako Itzulia** txirrindularitza itzuli honen 69. edizioa izan zen. 2023ko otsailaren 15 eta 19 artean egin zuten, 5 etapatan banatutako 845,2 kilometroko ibilbidea eginez.

## Parte-hartzaileak 
## Etapak 
## Sailkapenak
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dulceida

**Dulceida**, jaiotzaz **Aida Domènech** **i Pascual** (Montgat, Bartzelona, 1989ko urriaren 23a) bartzelonar interneteko ospetsua, blogaria eta moda diseinatzailea da. Ezaguna da bere blogaren, Instagramen kontuaren eta beste sare sozial batzuen bidez moda zabaltzen duelako.

## Biografia 
Modaren arloan hasi zuen bere ibilbide profesionala izen bereko blogaren bidez; hasieran, zaletasun gisa hasi zen, pixkanaka profesionalizatuz joan zen arte. Bere bloga modako zaletasuna erakusteko eta beste batzuen arropa edo osagarriak janzteko eta bere bizitzako uneak azaltzeko erabili zuen. Bere lana sare sozialen artean zabaltzen ere hasi zen.

2014. urtean Dulceidak edo Domènech-ek Best Style Fashion Blog saria jaso zuen Berlín Fashion Week-en.

2016ko udan DulceWeekend antolatu zuen. Moda-jaialdia Estrella Damm garagardo-fabrika zaharrean irekitako azoka zen, eta hantxe saldu zituen bere ibilbidean erabili zituen jantzi batzuk. Beste marka batzuk,  Dj's-en kontzertu batzuk eta Carlos Sadnessen aurkezpena ere bazeuden.

2017an, *Mucho amor by Dulceida* lurrin-lerroa merkaturatu zuen, Druni lurrin-dendetan eta Dulceida Shop orrian banatua.

2018ko urtarrilean, lehen aldiz desfilatu zuen 080 Barcelona Fashion-en, Ze García luxuzko jantzien diseinatzaile bartzelonarrarekin.

2022an Bartzelonako Harrotasunaren pregoilaria izan zen.

## Bizitza pertsonala 
Harreman sentimentala izan zuen Sergi López argazkilariarekin. 2015. urtean bere sare sozialetan atera zen armairutik, bisexuala zela esanez eta bere bikotekidea aurkeztuz. 2016. urtean Alba Paul Ferrerrekin ezkondu zen, baina ez zituzten tramiteak Erregistro Zibilean formalizatu. 2021ean, haustura iragarri zuten.

## Filmografia 
### Filmak 
### Serieak 
### Telebista-programak 
### Bideoklipak 
## Sariak eta aintzatespenak 
* Best Style Fashion Blog de 2014
* 2016ko Bartzelonako FELGTB luma-saria

## Lana 
* *Dulceida. Guía de estilo* (2016) 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Carmen Valero (argipena)

**Carmen Valero** hauetako bat izan daiteke:

* **Carmen Valero Gimeno** (1893-1962), espainiar maistra, intelektual, feminista eta sindikalista;
* **Carmen Valero Omedes** (1955-), espainiar atleta ohia.
Elpidia Polo Ovejas

**Elpidia Polo Ovejas**, (Valladolid, 1890eko azaroaren 16a &ndash; Madril, 1988ko abenduaren 23a) espainiar maistra errepublikanoa izan zen, frankismoak errepresaliatua, ideologia sozialistakoa, Irakaskuntzako Langileen Federazioko (FETE) eta Langileen Batasun Orokorreko (UGT) kidea.

## Ibilbidea 
Valladoliden jaio zen, Liboria Ovejas eta Venancio Poloren alaba. Irakasle-eskola Normalean ikasi zuen, eta 1911n lortu zuen titulua. Irakasle lanetan aritu zen Villabaruz de Camposen, San Pantaleón de Losa, Luarca, Estremera eta Torrelagunan, Madrilera joan aurretik.

1922ko urtarrilean, katedra-askatasunaren aldeko manifestu bat sinatu zuen, «pertsekuzio eta sakrifizioen kontura konkistatua, zeinaren aurka alferrik egin nahi izan baita mende erdi batez geroztik», Josefa Úriz eta Pi Lleidako Eskola Normaleko Pedagogiako irakaslearen  defentsan. Bartzelonako Unibertsitateko errektoreak espedientea ireki baitzion gotzainak bere ikasleei liburu batzuk gomendatzea leporatzen ziolako. Liburu horiek, erlijiosoaren arabera, doktrina «higuingarriak, disolbatzaileak, kaltegarriak» azaltzen zituzten. 1932an Madrilgo Inspektore-Lehen Hezkuntzako Maisu plazara aurkeztu zen. 1932-1934 urteetan Madrilgo Ateneoko bazkide osoa izan zen.

Chamberí auzoko 41. neskatoen Eskola Nazional Bateratuko maistra izan zen, postua jabetzan izanik. 1936ko uztaileko estatu-kolpea gertatu zenean, erizain gisa joan zen Extremadurako frentera. Don Benitoko Komandantzia Orokorrean (Badajoz) egon zen 1937ko urtarrilera arte, eta Madrilera itzuli zen Levanterako haurren ebakuazioan parte hartzeko. 1938an bere eskolara itzuli zen urte horretako azarora arte, eta ondoren Alacantera joan zen. 

### Atxiloketa 
1939ko apirilean atxilotu zuten. Madrilera eraman zuten, eta 30 urteko kartzela-zigorra ezarri zioten 1939ko maiatzaren 30eko Gerra Kontseiluan. Epaia baliogabetu egin zuten eta hurrengo ekainaren 14an heriotza-zigorra ezarri zioten.  Zigorra 1939ko urriaren 6an 30 urte baino gutxiago preso egoteagatik trukatu zioten, eta 1943ko ekainaren 1ean 12 urtera jaitsi zioten..

Zigorra honakoengatik jarri zioten: Pistolaz armatutako milizianoa izateagatik, Don Benitoren (Badajoz) Komandantzia Orokorrean zerbitzuak emateagatik, neska gazte bat salatzeagatik, armada nazionalaren aldeko espioitza-zerbitzuak egiteagatik eta bere ideiak ikasleei zabaltzeagatik.

1941eko uztailaren 19an Saturrarango (Gipuzkoa) kartzelan sartu zuten, eta baldintzapeko askatasunean atera zen 1943ko urriaren 7an etaSantanderrera joan zen bizitzera. 1945eko azaroan Madrilen bizi zen.

Ez dakigu noiz hil zen.  

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
María Vargas Montoya

**María Vargas Montoya** (Haro, Errioxa, 1971) errioxar nekazaritza-ingeniaria eta enologoa da, Marqués de Murrieta upeltegiko zuzendari teknikoa eta 2021ean munduko enologorik onena.

## Biografia 
Nekazaritzako Ingeniaritza ikasi zuen, eta Enologian espezializatu zen. Ondoren, Enologian eta Mahastizaintzan masterra egin zuen Errioxako Unibertsitatean.

Murrieta upeltegian prestakuntza praktikak egin ondoren, 1995ean hasi zen lanean. Hasieran, esperientziarik gabeko sentitzen zen. 30 urte ez zituela, sotoko zuzendari tekniko izendatu zuten. 2022an, Errioxako upategi horretako zuzendari teknikoa zen, eta Rías Bajasen, berriz, Pazo de Barrantesko upeltegiko zuzendari teknikoa.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 2022. Errioxa Emakume saria.
* 2017. Madrileko Errioxako Zentroko Zientzien Saria.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tigrea elurretan

zintzilikatzeko pergaminoa da (*kakemono*) *ukiyo-e* estilokoa, Katsushika Hokusai margolari japoniarrak egindako irarlana. Bere ibilbide luzeko azkenetariko bat izan zen. 1849an egin zuen.

## Historia 
Bere bizitzaren amaieran, Hokusai felino handi asko marrazten hasi zen. 1842tik 1843ra bitartean, *shishi* lehoi bat margotzen zuen egunero zorte txarraren aurkako talisman gisa; *nisshin joma* («eguneroko exorzismoak») deitu zion praktika honi. Lan hau, beharbada azkena, hil baino hilabete batzuk lehenago egin zuen, mendebaldeko kalkuluen arabera laurogeita bederatzi urte zituela. Horrela, bere zahartzaroan ere Hokusairen trebetasunak bere horretan mantendu zirela erakusten du. Narazaki Muneshigek honako hau idatzi zuen pintura honi buruz: «artistaren gorputza demakratuta zegoen bitartean eta hezurrak adinak higatuta, bere pentsamenduetan tigre bat zen erasotzen». *Hyaku* («ehun») dioen zigilua autoreak bizitza luzearekiko zuen kezkaren beste zeinu bat da.

Christie 's enkante etxeak 772.500 dolar estatubatuarren truke saldu zuen pintura 1998ko urrian. Egun bildumagile baten eskuetan dago.

## Deskribapena 
Pinturan, zorua ez dago markoztatuta eta tigreak aire elurtuan flotatzen duela dirudi. Elurrez estalitako banbu hostoek felinoaren atzaparrak entzuten dituzte. Ilajea lerro uhinduekin irudikatzen da, suge edo herensuge batekin hobeto egokitzen den efektu bihurgunetsu batekin. Bere gorputz-adarrak indartsu daude eta burua altxatzen du zerura begira. Animaliaren adierazpena era askotara deskribatu da, hala nola irribarre bat edo purrustada bat; tigreak berak alaia eta «bere buruarekin benetan atsegina» dirudi.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Agustín Ezcurra

**Agustín Ezcurra** (Montevideo, 1880ko otsailaren 28a &ndash; 1958ko abenduaren 16a) uruguaiar margolari eta irakaslea izan zen.

## Biografia 
Godofredo Sommavillaren zuzendaritzapean 1896 eta 1897 artean egin zituen bere lehen plastika ikasketak. 1905ean Círculo de Bellas Artes-en ikasi zuen, giza anatomia Miguel Becerro de Bengoarekin, arkitektura Vázquez Varelarekin eta perspektiba eta proiekzioak Hermenegildo Sabatekin . 

Bertan arte irakasle lanetan aritu zen urtebetez, eta gero dimisioa eman zuen Universidad del Trabajo-n irakasle jarraitzeko, non hogeita sei urtez ikastaroak eman zituen.  Era berean, hainbat hezkuntza erakundetako katedretan ere parte hartu zuen.

1925ean Europara bidaiatu zuen, eta ondoren bigarren saria (zilarrezko domina) lortu zuen Sevillako (Espainia) Nazioarteko Erakusketan, eta bertan parte hartu zuen "*A pleno sol*" eta "*Salida de la fábrica*" lanak bidaliz, zegoeneko Salón de Otoño (Uruguai) erakusketan egon zirenak, 1927an.  Artistak aintzatespena jaso zuen beste obra batzuk izan ziren "*Los Doctores de la Ley*" olio-pintura (aipamena, brontzezko domina 1944ko VIII. Aretoan), eta  "*Arroyo Malvín*" tinta txinatarra (aipamena, brontzezko domina 1949ko XII. Marrazki eta Grabatu Aretoan). 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Andrés Etchebarne Bidart

**Andrés Etchebarne Bidart** (Montevideo, 1889ko urtarrilaren 21a - Melo, 1931ko otsailaren 20a) uruguaiar margolaria izan zen.

## Biografia 
thumb|220x220px| Herrialdeko paisaia bat jasotzen duen Etchebarne Bidarten lanetako bat.
Kontulari eta merkataritza-peritu titulua lortzeko unibertsitate-ikasketak egin zituen.  Aldi berean, Carlos María Herrera margolariaren dizipulu izan zen sortu berri zen Círculo de Bellas Artes-en. 1913. urtearen amaieran Europara bidaiatu eta Parisen kokatu zen. Geroago Munichen eta beste hiri batzuetan bizi izan zen Mallorcara iritsi arte, eta han egon zen denbora luzeagoan. Europan egin zuen egonaldian Anglada Camarasa eta Puvis de Chavannes irakasleen eragina izan zuen. 1915ean Uruguaira itzuli zen eta behin eta berriz bidaiak egin zituen bere lanetan bere paisaiak jaso zituen herrialdearen barnealdera. 1917an marrazketa katedra izan zuen Meloko institutuan, kargua izan zuen hil arte. "Casa de Pescadores de Pollenza" izeneko bere lan nabarmenetako bat Juan Manuel Blanes Museoan dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Àngela Mármol

**Àngela Mármol** (Girona, 2002ko abenduaren 25a) kataluniar *influencer* bat da, sare sozialetan oso ezaguna bihurtu dena. 

## Ibilbidea 
Instagram eta Tik Tok sareetan milioi bat jarraitzailetik gora ditu eta Katalunian nerabe influencer-entzako erreferentziazko pertsona kontsideraturik dago. 

2019an *Sonríe aunque te cueste* ("egin irrifarre, kostatzen bazaizu ere") liburua argitaratu zuen. Liburu horretan eskola jazarpen biktima gisa izan zuen esperientzia kontatzen du. 2021ean bigarren liburu bat argitaratu zuen, *Del cielo al infierno en un post* ("zerutik infernura post bakarrean"), sare sozialen presioa aztertzen du bertan. 

## Liburuak 
* *Sonríe aunque te cueste* (2019)
* *Del cielo al infierno en un post* (2021)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
María Vargas Fernández

**María Vargas Fernández,** ezaguna **María Vargas** izenez (Sanlucar de Barrameda, Cádiz, 1947ko apirilaren 1a) cádiztar ijito etniako flamenko kantaria da.

## Biografia 
Tradizio flamenko handiko ijito-familia batean jaio zen. Ikaskuntza-iturri nagusia aita izan zen, Manolo. Bederatzi urte zituela Sanlucarren, 1956ko Asteazken Santuan, ezagutarazi zen, balkoi batetik Doloreetako Ama Birjinari saeta bat kantatzen ari zitzaionean. 1959an, hamabi urte zituela, Jerezko Flamenkologia Katedraren omenaldian kantatu zuen.

### Ibilbide artistikoa 
Bere arte-errebelazioa Jerez de la Fronterako Villamarta antzokian egin zuen, 1959an. Urte hartan hirugarren saria irabazi zuen tientoak eta buleriak zirela-eta, Kordobako Arte Flamenkoko bigarren Lehiaketa Nazionalean.  Hamabost urte zituela, Cante Ijito katedradun izendatu zuten. Manolo Sanlúcar gitarra-jolearekin batera kantatu zuen, eta LP bat grabatu zuen 1970ean: *La Reina del Cante Gitano*. Paco de Lucía gitarristarekin ere lan egin zuen, eta 1973an disko bat grabatu zuen harekin.

## Diskografia 
22 LP grabatu ditu. Argitaratutako diskoetako batzuk.
                 

## Sariak eta aintzatespenak 
* 1959. Kordobako Arte Flamenkoaren Lehiaketa Nazionaleko hirugarren saria.
* 1969. Flamenko Katedrako Jerez Kopa.
* 2009. Kale bat bere jaioterrian.
* 1998. Jerez de la Fronterako Flamenko Sari Nazionala.
* 2019. Flamenkoaren legenda saria.
* 2019. Arte Ederren merezimenduaren urrezko domina, Ministro Kontseiluak emana. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Buleriak. María Vargas. 2000 Canal Andalucia Flamencon
Disoluzio-polimerizazio

Polimeroen kimikan **disoluzio-polimerizazioa** polimeroak sintetizatzeko industria-metodo bat da non monomeroa hasarazlea duen disolbatzaile ez-erreaktibo batean disolbatzen den. Emaitza polimero disolbagarria izan daiteke, *disoluzio-polimerizazio homogeneoaz* mintzatuko ginateke edo disolbaezina zein hauspeatuko litzatekeen, *disoluzio-polimerizazio heterogeneoa* izango genuke.

Disoluzio-polimerizazioak bi abantaila nagusi ditu: erreakzio-beroaren xahuketa errazten du eta erreakzio-ingurunearen biskositatea txikiagotzen du.

Halaber, erreakzio homogeneoetan polimeroa disolbaturik egotea abantaila da aplikazio batzuetako, hala nola, bernizak eta itsasgarriak fabrikatzeko.

Disoluzio-polimerizazioak baditu desabantaila batzuk. Batetik monomero- eta hasarazle-kontzentrazioak txikiagotzen dira eta ondorioz erreakzio-abiadura. Bestetik, usatzen diren disolbatzaileak toxikoak dira eta horren tratamendu egokiak prozesua garestitu egiten du. Hirugarren arazo batek erreakzioaren zinetikari dagokio nekeza izan daitekeela kate-transferentziazko erreakzioak disolbatzaileari ebitatzea eta horrek zaildu egiten du pisu molekular handiko polimeroak lortzea.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Erradikal-polimerizazio
* Masa-polimerizazio
* Emultsio-polimerizazio
* Suspentsio-polimerizazio

## Kanpo estekak
Xabier Aizarna

**Xabier Aizarna Azula** (Donostia, 1922ko apirilaren 5a - 1998ko urriaren 3a) gipuzkoar politikaria izan zen.

EAJko kide, 1979an Gipuzkoako Foru Aldundirako  hautatua izan zen eta 1983an berriz hautatu zuten. 1979tik 1983ra bitartean Gipuzkoako Ahaldun nagusia izan zen. 1983tik 1987ra Gipuzkoako Batzar Nagusietako lehendakari izan zen, eta 1986an senatari hautatu zuten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Iwi

eskuinera|thumb|457x457px|Zeelanda Berriko iwi-en kokapena
Aotearoa-n **Iwi** esaten zaio maori kulturaren barruko gizarte-unitate handienari. *Iwi* hitzak «jendea» edo «herria» esan nahi du; tribu, leinu edo klan hitzen antzeko esanahia du, batzuetan zenbait triburen bildura izan badaiteke ere.

Maorien ahozko tradizioaren arabera, Iwi taldeak migrazio polinesiarraren garaitik ezarri ziren. Iwi batzuk talde handiagoetan biltzen dira *whakapapa* (genealogia) delakoaren arabera, eta talde hauei *waka* deitzen zaie («kanoak» edo  «traineruak» jatorrizko migrazioari aipua eginez). Europar kolonizazioaren aurreko garaietan, maori gehienak talde txiki samarretan elkartzen ziren, *hapū* («azpitribu») eta *whānau* («familia») izenekin ezagutzen direnak. Iwi bakoitza hainbat *hapū*-k osatzen dute.

Zeelanda Berri modernoan, iwiak botere politiko nabarmena izan dezake lurraren eta jarduera batzuen berreskurapenean eta kudeaketan. Gobernuak akordioak egin ditu zenbait iwi-rekin 1840ko Waitangiko Ituna ez betetzeagatik sortutako kalteak nolabait konpentsatzeko.

## Iwi garrantzitsuenak 
2013ko datuak

### Biztanleria handieneko iwiak 
# Ngāpuhi – 125.601 (Northland eskualdea)
# Ngāti Porou – 71.049 (Gisborne eskuladea)
# Ngāti Kahungunu – 61.626 (Ipar uharteko ekialdeko kostaldean)
# Ngāi Tahu – 54.819 (Hego uhartea)
# Waikato Tainui – 40.083 (Waikato eskualdea)
# Ngāti Tūwharetoa – 35.874 (Ipar uharteko erdialdean)
# Ngāti Maniapoto – 35.358 (Waikato eta Waitomo)
# Tūhoe – 34.890 (Te Urewera eta Whakatane-n)
# Te Arawa – 19.719 (Plenty badian)

### Biztanleria handieneko iwi-taldeak 
# Filiaziorik gabe– 110.928
# Waikato Tainui – 55.995 (Waikato eskualdea)
# Ngāi Tahu Whanui – 55.986 (Hego uhartea)
# Te Arawa – 43.374 (Rotorua eta Plenty badia eskualdetakoak federatuta)
# Te Hiku – 33.711 (en la Región de Northland)
# Ngāti Raukawa – 29.442 (Waikato, Taupo eta Manawatū)
# Te Atiawa – 23.094 (Taranaki eta Wellington)
# Hauraki Māori – 14.313 (Hauraki golkoa)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Laura Alonso Cancho

**Laura Alonso Cancho** (Santander, 1978) santandertar idazlea, poeta eta argazkilaria da.

## Biografia 
Santanderren jaio zen, eta Madril eta Villanueva de la Veraren (Caceres) artean bizi da, birgaitutako naturako finka batean. Garai batean piperrauts-lehortegia zen, eta han du lantegia eta estudioa. Irudi teknikari espezialista, Carlos Rodríguez Valcárcelen BHItik, 2000. urtean. 2000. urtean El Diario Montañés de Santanderko bekaduna izan zen. Gidoi eta Zuzendaritzan diplomatu zen Zinemako Ikerketen Gunean 2004an, Pedro Loeb tutore zuela. 2010ean Filosofian graduatu zen Urrutiko Hezkuntzarako Unibertsitate Nazionalean (UHUN). 2011n, Madrileko Rey Juan Carlos Unibertsitateko eta Madrilgo Komunitateko Zinematografia eta Ikus-entzunezko Eskolako (ECAM) Zinema eta Azken Joera Digitalen Masterra egin zuen.

Ama hil zitzaionean, min handia sentitu zuen, Madrilgo etxea saldu eta Villanueva de la Veraren finka erosi baitzuen, naturan bizitzeko eta sendatzeko. Hortik sortu zen bere lanaren zati bat, bizitzaren gogoetatik argirako bidaia gisa. La Discreta argitaletxeak argitaratu zuen 2022an.
* VII. Lehiaketa Nazionaleko finalista: Poesiaren atalasea. Valladolid, 2021, “*El sol de medianoche*” lanagatik (argitaratua).
* 2020ko XVI. Aguilar Poesiako Sarian finalista izan zen, “La especie dividida” lanagatik.
* I. Koronio Poesia Sari Nazionaleko finalista. Leon, 2020, “Hormigas mirando al cielo/Inurriak zerura begira” lanagatik.
* La palabra de mi voz Nazioarteko VI. Poesia Lehiaketako bigarren saria. EE. AEB 2019, “Más allá de los poster de la luz/ Argiaren posterretatik haratago” lanagatik.
* Encarnación Sánchez Arena 2016 Nazioarteko Poesia Sariaren finalista. (Argitaratua).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Web orri pertsonala
* “HAUSTURA” liburuaren aurkezpena. Egilea: Laura Cancho 2017ko martxoaren 23an
Damián Ibarguren Gauthier

**Damian Ibarguren Gauthier** (j. Fray Bentos, Río Negro, Uruguai, 1970) margolari eta muralista uruguaitarra da. 1993tik marrazkilari tekniko, 3D modelatzaile eta animatzaile lanetan ari da.

## Prestakuntza 
thumb|Nire ametza
thumb|Kapelak
thumb|Fray Bentosko murala
Haurtzaroan Paraná eta Buenos Airesen (San Justo) bizi izan zen.1980tik 1985era gurasoekin eta ahizparekin bizi izan zen Ronnebyn, Suedian, eta bertan marrazketa eta pintura eskolak jaso zituen bere aitaren eskutik, margolari hura ere. Eskolako hainbat pintura tailerretan ere parte hartu zuen.

1985ean, Uruguaik demokrazia berreskuratu ostean, Fray Bentosera itzuli zen. 1990ean Montevideora joan zen Arkitektura Fakultatean (Errepublikako Unibertsitatea) sartzeko. Ez zuen prestakuntza akademikorik pinturan, baina Montevideoko marrazki eta pintura tailerretan parte hartu zuen Lilyan Garcíarekin (2005-2006), Buenos Airesen Marcela Cortirekin (2007-2009) eta Caracasko  Arte Ederren Museoan (Venezuela) Abilio Padrónekin (2009-2010).

## Obra 
Bere lehen lanak, gehienetan, kartoi gainean margotuak izan ziren, gero mihisera pasatuz, oinarri zurrun bati lotuta kartoi gisa lan egiteko. Erakusketa indibidual eta kolektiboak egin ditu Uruguain, Argentinan, Suedian, Espainian, Irlandan eta Libanon eta bere margolanak Irlanda, Espainia eta Argentinako galerietan daude ikusgai. Bere banakako erakusketen artean, nabarmentzekoa da *Cuando lleguemos está mamá* (2012), Montevideoko Lege Jauregian (Uruguai)  eta ''Rêves en couleurs depuis l'Uruguay*,   Kaslik-eko Saint-Esprit Unibertsitatean (Beirut, Libano) 

Hogei mural baino gehiago egin ditu Uruguain eta bi Libanon. Horien artean, aipatzekoa da *En La Iglesia* Algortako (Río Negro) elizaren fatxadan, eta *Almacén de Ramos Generales*, biak NBEk sarituak Giza Eskubideen Adierazpen Unibertsalaren 60. urteurrena zabaltzea helburu duen lehiaketan;   *Uruguay*, Jisr el-Watiko (Libano) Uruguaiko Sarbide Eskolan  eta *Libaneses en Uruguay*, Dar Baachtar (Libano) erdiko plazako eraikin publiko batean  *El Mundo-n*, Casa Blancako (Paysandú, Uruguai) ikastetxe baten fatxada nagusian egina, Mario Sarabí, Ángel Juárez eta Rito Rodríguez artisten lankidetza izan zuen.  2013ko abenduan, *La mesa de la felicidad'' egin zuen San Gregorio Polancokoan, Tacuarembón (Uruguai), “20 años en un año” batzordeak gonbidatuta  

## Beste jarduera batzuk 
2008ko urrian, Piedras Coloradasen (Paysandú) ospatu zen "Duelo de Pintores" izeneko nazioarteko pintura topaketa antolatu zuen, non Argentina, Txile eta Uruguaiko 32 margolarik parte hartu zuten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
* 
*
Brisa Fenoy

[thumb|260px|[Brisa Fenoy, 2019]]

**Brisa Fenoy** (Algeciras, Cádiz, 1991ko abuztuaren 18a) cádiztar musikaria da (interpretea eta konpositorea), modeloa, DJ eta ekoizlea. Ezaguna egin zen *Lo malo* abestiaren egileetako bat izateagatik, Aitana Ocaña Morales eta  Ana Guerrak *Operación Triunfo* saioan interpretatua. Bere abestiek mezu sozialen bat dute.

## Biografia 
Aita sindikalista eta ama Josefina Núñez, Espainiari eta Afrikari buruz Gibraltar itsasartean idazten zuena . Erasmo neba fotokazetaria da, eta patera duten etorkinak nola iristen diren salatzen du.

Zortzi urte zituenetik musika kontserbatorio batean pianoan trebatu zen. Abesti bat idatzi zuen 12 urte zituela. 19 urte zituenetik modelo lanak egin ditu.

2018ko urtarrilean, Afrikatik etorritako gizarte-desberdintasunei eta migrazioari buruzko *Jericó* izeneko bideo musikala kaleratu zuen. Urte berean, *Lo malo* kantak arrakasta handia izan zuen. Abesti horrengatik Racimo saria irabazi zuen Racimos eta Filoxera sarien XXVI. edizioan. Apirilean *Tres minutos*, mindfulnessera gonbidatzen duen kanta soila atera zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Bideo elkarrizketa: Brisa Fenoyren ‘*Lo malo*’ abesti  aldarrikatzaileari buruz hitz egiten du,  Operacion triunfo saioan Aitana eta Ana Guerrak kantatua
* Bideoa: Brisa Fenoy Languirekin  *Viaja* abestia abesten
* Bideoa: Brisa Fenoy, *Tres minutos* abestia
Tatiana Lobo

**Tatiana Lobo Wiehoff** (Puerto Montt, Txile, 1939ko azaroaren 13a - San Jose, Costa Rica, 2023ko otsailaren 22a) Txilen jaiotako Costa Ricako idazle garrantzitsua zen. Bereziki ezagunak bere eleberriak dira. Beste artean Aquileo J. Echeverría Sari Nazionala hiru aldiz irabazi zuen.

## Biografia 
Puerto Montten jaio zen, Txilen. Antzerkia ikasi zuen Txileko Unibertsitatean, eta zeramika Madrilgo Zeramika Errege Eskolan. Costa Rican bizi izan zen 1966az geroztik, eta herrialde horretan argitaratu zuen bere literatur lan guztia. Bere lanek hainbat genero jorratu zituzten, fikziozko eleberriak, eleberri historikoa, kronika kolonialak, antzerkia, ipuina eta kazetaritza-artikuluak barne.

Costa Rican komunitate indigenekin lan egin zuen, eta urte batzuk eman zituen Kariben. Esperientzia horietatik eta artxibo-ikerketetatik sortu ziren bere literatura-lanak. Bere lan batzuk hizkuntza desberinetara itzuli egin dira: frantsesera, ingelesera eta alemanera.

Tatiana Lobo Costa Rican hil zen 2023ko otsailaren 22an.

## Obra 
* *Tiempo de claveles* (ipuina, 1989), 
* *El caballero del V Centenario* (antzerkia, 1989) Revista Escena
* *Asalto al Paraíso* (eleberria, 1992), . Hau da bere lan ezagunena.
* *Entre Dios y el Diablo, mujeres de la Colonia* (kronikak, 1993), 
* *Calypso* (eleberria, 1996), 
* *El año del laberinto* (eleberria, 2000), 
* *Parientes en venta* (eleberria, 2010), 
* *Candelaria del Azar* (eleberria, 2010), 
* *El corazón del silencio* (eleberria, 2011), 

## Sariak 
Beste artean hauek jaso zituen:
* Sor Juana Inés de la Cruz saria (Mexiko), *Asalto al Paraíso* eleberriarekin. Guadalajarako Liburu Azoka, 1995an. 
* Txileko Santiagoko Udala ohorezko aipamena, 1993an, *Asalto al Paraíso* eleberriarekin.
* Aquileo J. Echeverría Sari Nazionala (Costa Rica) eleberri hauekin: *Entre Dios y el Diablo* (1993), *El año del laberinto* (2000) eta *El corazón del silencio* (2004).
* Costa Ricako Hizkuntza Akademiaren saria El corazón del silencio eleberriarekin 2008an.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Agostina Burani

**Agostina Paola Burani**, ezaguna **Buri** ezizenaz (Lanús, Argentina, 1991ko urriaren 4a) argentinar saskibaloiko jokalari profesionala da. 

## Biografia 
Agostina Burani saskibalo jokalaria Ala-Pivot postuan jokatzen du. 1,88 m neurtzen du. "Buri" goitizena du eta argentinar/ italiar nazionalitatea du.

Argentinako Ligetan Lanús eta Atlético Lanús taldeekin jokatu du; Italian (Paddy San Giovani), Frantzian (Roannais) eta Espainian (B.F. Badajoz, PACISA Alcobendas, Movistar Estudiantes, Club Promete de Logroño), eta Kutxabank Araski (Gasteiz). Azken horretan egokitzeko duen gaitasuna erakutsi du.

## Klubak 
* Club Villegas (Argentina).
* 2008-2009 Lanús (Argentina).
* 2009-2010: B.F. Proffasa Badajoz Extremadura. L.F.-2
* 2010-2011: Lanús.
* 2011-2012: Atlético Lanús.
* 2013/2014: Paddy San Giovani (Italia A-2).
* 2014-2015: Unión Florida (Torneo Federal y SuperCopa).
* 2016: Atlético Lanús.
* 2016-2017: Roannais (Francia LF-2).
* 2017: Lanús.
* 2017-2018: PACISA Alcobendas. L.F.-2
* 2018-2019: Unión Florida.
* 2019-P2020: Obras Sanitarias Buenos Aires.
* 2020-2021: Movistar Estudiantes. L.F. Endesa
* 2021-2022: Club Promete, Logroño. L.F. Endesa
* 2022-2023;  Araski AES, Vitoria. L.F. Endesa

## Hautaketa nazionala 
17 urtez azpikoan, 18 urtez azpikoan eta 19 urtez azpikoan jokatu zuen, Juniorren selekzio nazionalarekin. 2009an egin zuen debuta seniorrarekin. Ordutik partida asko jokatu ditu berarekin.

2009an, brontzezko domina irabazi zuen Thailandiako U19 Munduko Txapelketan, hiru final kontinentaletan (Neiva Hulla, Kolonbia, 2011; Mendoza, Argentina, 2013; eta Ambato, Ekuador, 2014), txapeldunorde geratu zen. Brontzea FIBA Americasen, Edmontonen (Kanada) jokatua 2015. urtean. Bere palmareetan, AmeriCup 2017 azpitxartela (zilarrezko domina) eta 2018ko Hego Amerikako txapelketa ere ditu, Tunjan (Kolonbia). Horrez gain, XVI. Joko Panamerikarretan Estatu Batuei egindako garaipen historikoan parte hartu du, Guadalajaran (Mexiko), 2011n.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Juan Manuel Sánchez Marcos

[thumb|260px|[Juan Manuel Sanchez Marcos ikastetxea, Bilboko Concha Jenerala kalean]]

**Juan Manuel Sánchez Marcos** (Salamanca, 1893ko otsailaren 1a - Bilbo, 1960ko otsailaren 7a) maisu nazionala eta lehen hezkuntzako ikuskatzailea izan zen, eta XX. mendearen lehen erdian Bilbon egin zuen bere hezkuntza-lana. Bizkaiko lehen hezkuntza koordinatu zuen eta Bilboko Concha Jeneralaren kaleko eskolari bere izena emateagatik egin zen ezaguna. Bere ibilbide profesionala bere aurreko Santiago García Rivero maisuaren (1870-1929) antzekoa da, biak Salamancakoak.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Juan Manuel Sanchez Marcos ikastetxea

## Kanpo estekak
Carmen Ibarra Kareaga

**María del Carmen Ibarra Kareaga** (jatorrizkoan María del Carmen de Ybarra Careaga) (Espainia, 1963ko irailaren 11) espainiar enpresaburu eta akzioduna da, Onchena S.A. inbertsio talde familiarra zuzentzen du, horren bitartez MásMóvil, Elecnor, Ecoener, Laboratorio Reig Jofre, Iberpapel edota Vocenton esku-hartu izan dute. Arriluce de Ybarrako III. markesa. Forbesen arabera, espainiako aberatsenen artean dago, 2022an 98. postuan agertu zen, 300 milioi eurorekin.

Botin edo March familiak baino lehen, Ybarra familia kapitalismoaren parte izan zen. Mendeetan, Ybarra familia eta Bizkaiko garapen industriala eskutik joan dira. Izan ere, besteak beste meatzaritzan Ybarra, Mier y Compañíarekin, Bizkaiko Labe Garaietan, ontzigintzan eta Bilboko Bankuan parte hartu zuten. Ybarra Careaga familiak 2018 inguruan dirutza egin zuen Europac eta MásMóvil-ekin. 2023an Ybarra Careaga Espainiako familia aberatsena da.

## Biografia 
Gurasoak Fernando Luis de Ybarra López-Dóriga eta María del Carmen Careaga Salazar, Cadaguako IV. kondesa ziren. Onchenaren ondareari dagokionez, BBVAren dorrea (José María Galíndezekin batera) nabarmentzen da. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nieves Concostrina

**Nieves Concostrina Villarreal** (Madril, 1961eko abuztuaren 1a) kazetari espainiarra da, irratian hainbat programa egin dituena, ezagunenak *"Polvo Eres"*, *"Acontece, que no es poco"* eta *"Cualquier tiempo pasado fue anterior"*.

## Ibilbidea 
1982. urtean hasi zuen kazetari ibilbidea Diario 16 egunkarian. 15 urte egin zituen bertan. Ondoren telebistan ere aritu zen Antena 3 eta Vía Digital kateetan eta Jesús Hermida, Mercedes Milá eta Pepe Navarrorekin lan egin zuen.

Ezagun ordea irratsaio bereziekin egin zen. Radio 5 irrati katean "Polvo Eres" saioa osatu zuen, bertan hilerriak, epitafioak eta pertsonai famatuen heriotzarekin erlazionaturiko gaiak lantzen zituen. Hura amaitu zenean Pepa Fernándezen *No es un día cualquiera* programan "El Acabóse" izeneko kolaborazioa egin zuen "Polvo Eres" saioko antzerako gaiak landuz. "Acércate al Quijote" programan ere kolaborazioak egiten zituen.

Gaur egun SER katean egiten du lan. *La Ventana* irratsaioan "Acontece, que no es poco" atala egiten du, historian zeharreko istorioak modu berezian azalduz. 2015etik aurrera historiaren dibulgazioa egiten du "Cualquier Tiempo Pasado Fue Anterior" saioan.

*Adiós* aldizkariko erredaktore burua da eta *Yo Dona* aldizkarian ere idazten du. Hitzaldi eta mintegi ugari ere ematen ditu eta “Las mujeres de las cerezas” liburuaren epilogoa egin zuen.

Consejo de Dirección del Instituto Quevedo del Humor elkarteko kidea da eta Inquietarte fundazioko presidenteordea.

2023ko azaroan '*Diálogos con la historia*' hitzaldia eman zuen Dendarabako Vital Fundazioa Kulturgunean, Kazetarien Euskal Elkargoak eta Vital Fundazioak antolatutako ekitaldi batean.

## Liburuak 
* *...Y en polvo te convertirás, el libro de fotografías de epitafios* (2010)
* *Polvo Eres* (2008)
* *Menudas historias de la historia* (2009) historian zehar izandako gertakizun bitxien kontakizuna
* *Polvo eres II. Muertes ilustradas de la humanidad* (2011)
* *Se armó la de San Quintín* (2012)
* *Antonia* (2014)
* *Menudas Quijostorias* (2016)
* *Pretérito imperfecto* (2018)
* *La historia en apuros* (2021)
* *Cualquier tiempo pasado fue anterior* (2021)
* Urrezko Mikrofonoa (2010)
* Espainiako Paradoreen Nazioaretko Kontakizunak (2010)
* Irratiko Kazetarientzako Rey Nazioarteko Saria (2010)
* Ondas Sariak (2016)
* Emakume Progresisten Saria - Kultura atalean (2021)
* V. edizioko CEAPA  2024 Saria jaso zuen, Espainiako Ikasleen Gurasoen Elkarteak emana, 8M aitorpen berezia, emakumeek historian izan duten zeregina ikusarazteagatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Joe Rosenthal

**Joseph John "Joe" Rosenthal** (Washington, 1911ko urriaren 9a - Novato, Kalifornia, 2006ko abuztuaren 20a) estatubatuar argazkilaria izan zen.

Jatorri errusiar juduko familia batean jaio zen eta gaztetan katolizismora bihurtu zen. Depresio Handian argazkilaritzara zaletu zen eta 1932an *The San Francisco News* egunkarian berriemaile-argazkilari lanetan hasi zen. 1941ean Associated Presseko erredakzioan sartu zen. 1941ean Associated Press-en erredakzioan sartu zen eta 1943an Armada Estatubatuarraren Itsas Zerbitzuan argazkilari gisa. 1944an gerra-berriemaile gisa jarraitu zuen AEBko armada Ozeano Bareko frontean.

1945eko otsailaren 23an *Bandera goratuz Iwo Jiman* argazkia egin zuen. Argazkiak Pulitzer Saria irabazi zuen eta historiako ikonikoenetako bat bihurtu zen.

1945ean AP utzi eta *Times Wide World Photos*-eko argazkilari buru bihurtu zen eta geroago *San Francisco Chronicle* egunkarian sartu zen. 1996an Ohorezko Marine izendatu zuten.
Gustave Lefèvre

**Victor Gustave Lefèvre** (Provins, 1831ko ekainaren 2a - Boulogne-Billancourt, 1910eko martxoaren 17a) frantziar konpositore eta musika irakaslea izan zen. 

École Niedermeyer de Paris eskolan Gabriel Fauré edo André Messager bezalako konpositoreen irakasle izan zen.
Uma Aventura

***Uma Aventura*** () gazteentzako liburu saila da, Ana Maria Magalhães eta Isabel Alçada idazle portugaldarrek idatzitakoa. 65 liburu dira guztira. 1982an argitaratu zen lehenengoa. Ikasleen artean irakurtzeko zaletasun falta nabaritu zutenez, lau bat urtez eskolako ipuinak idazten hasi zituzten, *Anel Alçães* (edo *Avel Alçães* beste iturri batzuen arabera) izengoitia erabiliz.

Arrakastak bultzatuta, liburu bat argitaratzea erabaki zuten. Hiru argitaletxek uko egin zioten argitaratzeari. Bi liburuak aldi berean argitaratu ziren, 1982ko azaroaren 25ean.
* **Pedro** bederatzigarren mailako ikaslea da, taldeko adimentsuentzat jotzen dena. Medikuntza ikasteko asmoa du. Gurasoekin eta arrebarekin bizi da. Hasieran ez nintzen Chicorekin ondo moldatzen (lehen liburua beraien arteko borroka batekin hasten da). Chico bezain indartsua izan nahiko luke.
* **Chico** bederatzigarren mailakoa da, taldeko ausartena eta indartsuena. Arazoak ditu ikasletekin. Borrokalaria da, baina ez ditu inoiz ume txikiak iraintzen. Lagunak bigarren familiatzat ditu. Askotan maitemintzen da.
* **João** taldeko gazteena da, bosgarren mailakoa. Asko gustatzen zaizkie animaliak, batez ere Faial, bere artzain-txakurra. Amonarekin bizi da, gurasoak Alemanian lan egiten duten bitartean.

## Liburuak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Juana Macías

**Juana Macías Alba** (Madril, 1971) madrildar film-zuzendaria, gidoilaria eta irakaslea da. 1999an fikziozko film labur onenaren Goya saria jaso zuen *Siete cafés por semana* lanarengatik, eta 2010ean zuzendari berri onenaren Goya sarirako izendatu zuten *Planes para mañana* filmagatik.

## Biografia 
Juana Macías Madrilen jaio zen 1971n. 1994an Ikus-entzunezko Komunikazioan lizentziatu zen Madrilgo Complutense Unibertsitatean Errealizazioko goi-mailako teknikariaren (IORTV) ziklo bat ere egin zuen.

## Ibilbidea 
1999an *Siete cafés por semana* zuzendu zuen lehen film laburra. Ondoren, *La Yaya* eta *Diminutos del calvario* filmatu zituen 2001ean. Gutxienez 5 film labur zuzendu ditu.

Lehen film luzea *Planes para mañana* 2010ean  zuzendu zuen eta Goya sarietarako izendapena jaso zuen.  2016. urtean Paco León eta Alexandra Jiménez protagonista dituen *Embarazados* filma jarri zuen pantailan .

Bere lan profesionala irakaskuntzarekin konbinatu du, eta besteak beste, Madrilgo Francisco de Vitoria Unibertsitateko "Errealizazio zinematografikoa", "Aktoreen zuzendaritza" eta "Zinemako gidoia" irakasgaiak eman ditu.

2022an Cristobal Garridok eta Adolfo Valorrek idatzitako *El favo*r filmatu zuenBartzelonan. Filma “ekoizpen iraunkorra” da, eta bertan “ingurumen-, ekonomia- eta gizarte-arloetan iraunkortasun-irizpideak bermatzen dituzten” tresna, protokolo eta neurriak txertatu dira. Familia eta zerbitzarien arteko harremanari buruzko istorioa da. Gallardotar  familia aberatsa eta errespetatua da, eta masia eder batean ematen dute uda, zeina Amparitok (Tata maitea) maitasun handiz zaindu duen. Izan ere, Teresa, Benja eta Aura familiako hiru seme-alabentzat bigarren ama izan da. Anparitoren heriotzaren berri tristea jaso dutenean, hiru neba-arrebak herrira joan ziren azken agurra ematera eta Tomas hildakoaren seme bakarrarekin elkartzeko. Ez zuten espero Amparitoren azken nahia familiaren panteoian ehorztea izatea. Hori Gallardarrek argi dute:pentsatu ere ez. Anparitok eskatutako azken nahi hori betetzeari uko egin ondoren, Amparitoren ondarea jaso zuten: familiak ez zuen agur-afari atsegin bat aurkitu, baizik eta kontu zikin eta egia mingarriak, mendeku bat, azken finean.

## Filmografia 
Besteak beste, lan hauexek egin ditu:

### Zinema-zuzendari 
### Telebistako zuzendari 
* *Madres* (2020).

### Gidoilari 
## Sariak eta hautagaiak 
; Goya sariak

; Zinemako Idazleen Zirkuluaren dominak

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
* Web orri ofiziala
LGBT pertsonen migrazio

[thumb|250x250px|[San Frantzisko (Kalifornia)|San Frantziskoko *The Castro* barrutiko LGBT bandera. Bigarren Mundu Gerran, AEBtako beste estatuetako homosexualez bete zen auzoa, horiek gerrara joateko aukerarik gabe utzi zituztenean.]]
**LGBTIQ migrazioa**, **queer migrazioa** edo **sexilioa** lesbiana, homosexual, bisexual, transexual, intersexual edo queer migrazio-mugimendua da, bereizkeriatik, jazarpen homofobikotik, transfobikotik eta bifobikotik ihesi doazenak, gorroto-delituen biktima izateagatik edo, nagusiki, giza talde kontsezioengatik merezi duten tratu txarren biktima izateagatik.

## Arrazoi komunak 
Hainbat arrazoi daude LGBT pertsonek bizi diren eremutik alde egiteko. Hauek dira ohikoenak:

* Homosexualitatea legez kanpokoa den herrialde batzuetan, kartzela- edo heriotza-zigorretara kondenatuak daudenetan, laguntza humanitarioa eskaini dezakete harrera-estatuek.
* Herrialde horietan, homosexualitatea legezkoa izan arren, ez dago baldintza hoberik beren bizitzak behar duten askatasunarekin proiektatuta gauzatzeko, edo ez dago haien eskubideetan egoki babesten dituen legerik (bereizkeriaren aurkako legeak, berdintasunezko ezkontzak, batasun zibila, guraso bakarreko adopzioa, etab.), eta hala egiten duten herrialdeetara migratzen dute.
* Oraindik independizatu gabe dauden gazteak, armairutik ateratzean (nahita edo nahi gabe) etxetik bota eta bizitzeko leku bat bilatzera behartuta daudenak.
* Landa eremuetan eta herri txikietan pertsonek landa exodoa egin dezakete hiri handiagotara joanaz, horrela anonimotasun eta tolerantzia handiagoa lortzeko. Pertsona horiek ere diskriminazioa jasan dezakete landa-inguruneko pertsonen aurka.
* Era berean, ikerketek frogatu dute homosexualek, joerazko herrialde batean, metropoli-eremu jendetsuenetan kontzentratuz migratzen dutela. Izan ere, LGBT kultura urbanoa agertzen da, eta, horren ondorioz, gehiago barneratzen dira, eta aniztasun sexuala onartzen da.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* LGBT askapen mugimendua

## Kanpo estekak
María José Álvarez Mezquíriz

**María José Álvarez Mezquíriz** (Bilbo, Bizkaia,1957) Eulen Taldeko enpresaburu exekutibo bilbotarra da.

Sortzailearen alaba, 24 urterekin sartu zen taldean. Haren gidaritzapean, 74.000 langile baino gehiago dituen zerbitzu-enpresa horreek sendotu egin zuen hazkundea. Nazioarteko hedapenean giltzarri izan da, 11 herrialdetan egon baita. 2017an, Estatu Batuetako Merkataritza Ganberak Business Leader of the Year aintzatetsi zuen. 

2025ean, Forbesen arabera, estatuko 100 emakume garrantzitsuen zerrendako lau bilbotarretako bat izan zen, Amaia Echeverria (Novartiseko presidentea), Luz Usamentiaga (Euskaltel Fundazioaren presidentea) eta Belén Frau Uriarterekin (IKEA mundu mailako presidente) batera**.** Zuzenbidean lizentziatua da Madrilgo Complutense Unibertsitatean eta Zuzenbide komunitarioan diplomatua, Lovainako Unibertsitate Katolikoan (Belgika). Enpresa Institutuko Kanpo Merkataritzako Masterra du.

## Ibilbide profesionala 
Eulen Taldea 1962an sortu zuen aitak Bilbon. Eulen taldearen enpresan hasi zen lanean hogeita lau urte zituela, absentismoari buruzko estatistika eginez. Urte askoan aritu zen produkzioan, altak, bajak, batzordeekin bilerak, zerbitzuak antolatu eta muntatzen. Hainbat erantzukizun-postutan egon zen Taldean, eta aholkularitza juridikoko zuzendari laguntzaile izan zen. 1993an auditoretza eta kontrol saila sortu zuen. Leongo ekialdeko mendian haragi-gune integral baten proiektua abian jartzeaz arduratu zen. Haragi-proiektua, Hannover 2000ko nazioarteko erakusketako landa-garapeneko proiektuaren adibide zen.  DEMASA enpresako zuzendari nagusia, Taldearen Erdialdea eremuko zuzendari nagusia, Taldeko nazioarteko harremanetarako lehendakaritzaren albokoa, Kalitatearen Kudeaketako zuzendaria ere izan zen. 2010ean Eulen Taldeko lehendakariorde izendatu zuten, eta administrazio-kontseiluko kide izan zen. 2017az geroztik, zerbitzu-enpresetako Eulen Taldeko presidentea da. Enpresaburu ezezaguna bada ere, 86.000 langile baino gehiagoren ardura du, 14 herrialdetan ari dira eta 7.000 bezero ditu. Denetarik egiten dute: garbiketa, segurtasun, logistika, telemarketina, zerbitzu soziosanitarioak, mantentze-lan integralak, aldi baterako lana eta ingurumena.

## Sariak eta aintzatespenak 
* 1999. Emakume Enpresarien Espainiako Federazioak aukeratu zuen Urteko Emakume Enpresaria.
* 2001. Gaztela eta Leongo Erkidegoko enpresa ekimenaren saria.
* 2003. Emakume Zuzendarientzako Montblanc saria.
* 2006. Leongo Enpresa Zirkuluak Urrezko Zirkulua eman zion.
* 2017. Espainiako Merkataritza Ganberak -Estatu Batuek Business Leader of the Year gisa onartua.
* 2019. 2019 enpresaburua, lidergoagatik.
* 2025ean, Forbesen 100 emakume garrantzitsuen zerrendako bat

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Anne with an E

***Anne with an E*** —— Kanadako telesaila da, Lucy Maud Montgomeryren Anne Shirleyri buruzko liburuetan oinarritua eta Moira Walley-Beckettek sortutakoa. 2017ko martxoaren 19an estreinatu zen CBC Televisionen eta maiatzaren 12n, Netflix zerbitzuan
* Geraldine James: Marilla Cuthbert
* Lucas Jade Zumann: Gilbert Blythe
* Aymeric Jett Montaz: Jerry Baynard
* Cory Grüter-Andrew: Cole Mackenzie
* Ashleigh Stewart: Winifred (Winnie) Rose
* Jonathan Holmes: William Barry jauna
* Helen Johns: Eliza Barry andrea
* Ryan Kiera Armstrong: Minnie May Barry
* Deborah Grover: Josephine Barry
* Wayne Best: John Blythe
* Phillip Williams: Thomas Lynde
* David Ingram: Harmon Andrews jauna
* Janet Porter: Andrews andrea
* Christian Martyn: Billy Andrews
* Araya Mengesha: Elijah Hanford
* Nicky Lawrence: Jocelyn
* Lisa Codrington: Constance
* Melanie Nicholls-King: Hazel Lacroix
* Kiawentiio: Ka'kwet
* Brandon Oakes: Aluk
* Dana Jeffrey: Oqwatnuk
* Ines Feghouli: Sandy Baynard
* Trenna Keating: Pye andrea
* Brenda Bazinet: Jeannie Pippett

## Ekoizpena 
Ikuskizunak berak gizonezkoak baino emakumezko pertsonaia gehiago izateaz gain, telesailak hainbat emakume zuzendari izan zituen. Gidoilari guztiak ere emakumeak izan ziren.

Hasierako abestia *The Tragically Hip* taldeak konposatu eta interpretatutako *Ahead by a Century* da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Amaia Agirre

**Amaia Agirre** hauetako bat izan daiteke:

* **Amaia Agirre Muñoa** (1974-), Getxoko alkatea;
* **Amaia Agirre Arrastoa** (1977-), gipuzkoar bertsolaria;
* **Amaia Agirre Gonzalez** (1992-2023), gipuzkoar alpinista.
1891ko Home Nations Txapelketa

**1891ko Home Nations Txapelketa** Errugbi txapelketa honen bederatzigarren ekitaldia izan zen. 1891ko urtarrilaren 3an hasi eta martxoaren 7an bukatu zen. Eskozia izan zen txapelduna partida guztiak irabaziz.

## Txapelketa 
### Puntuazio sistema 
Aldaketa izan zen 1891ko ekitaldian. Entseguak puntu bat balio zuen eta gauzatzeak beste bi. Gainerako kolpeek (drop eta zigor kolpeak) hiru puntuko balioa zuten.

Txapelketako sailkapenari dagokionez irabazitako partidak bi puntu balio zituen, berdindutakoak bat eta galdutakoak zero.

### Historia 
Eskoziak hiru partidak irabazi zituen eta Koroa hirukoitza eskuratu zuen aurrenengo aldiz.

## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||align=left|  **Eskozia** ||**6**||3||3||0||0 || 38 || 3 || +35
|- 
| 2 ||align=left|  Ingalaterra ||**4**||3||2||0||1 || 19 || 12 || +7
|-
| 3 ||align=left|  Gales ||**2**||3||1||0||2 || 9 || 26 || -17
|-
| 4 ||align=left| 20px|Irlanda Irlanda ||**0**||3||0||0||3 || 4 || 29 || -25
|-
|}

## Partidak 
## Sariak 
## Palmaresa 
1891 arteko bakarkako garaipenak.

(*) 1889ko garaipena kontuan hartuta

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Sei Nazioen Txapelketako webgune ofiziala
Paola Velasco Pinedo

**Paola Andrea Velasco Pinedo** (Cochabamba, Bolivia, 1988) 2014. urtean piloto komandante bihurtu zen lehen emakume boliviarra da.

## Biografia 
Paúl Velascoren eta Sandra Pinedoren alaba da. Hiru neba-arrebetatik nagusiena. Haurtzaroan musikazale amorratua zen, batez ere biolina zuen gustuko. Batxilergoa amaitutakoan, Tronpilloko Abiazio Zibileko Eskolan (Proboal) sartu zen.

## Ibilbide profesionala 
2007an, Aerosurrek deialdi bat egin zuen, eta  aurkeztu egin zen. Hala, 18 urte zituela, hegaldi-ingeniari gisa aerolinea batean lan egiteko lehen kontratua sinatu zuen. Bost urte igaro ondoren, hiru urtez egon zen kopiloto.  Boliviako estatuko abiazio-enpresara pasatu zen (BOA). 2014. urtean, hogeita sei urte zituela, hegazkinetako komandantea izan zen, eta Boliviako hegazkin baten postu nagusirako lehen emakume kualifikatua izan zen, eta Latinoamerika kontinenteko gazteenetako bat. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak