Hiri global

**Hiri globala**, batzuetan **munduko hiri**, **alpha hiri** edo **world center** deitua, munduko sistema ekonomikoan nodo garrantzitsutzat hartzen den hiria da. Kontzeptuaren jatorria Loughborough-eko Unibertsitateko geografia departamentua aurkitzen da. Saskia Sassen soziologoak sortu zuen terminoa 1991n argitaratu zuen *The Global City* liburuan. Globalizazioaren eta hazkuntzaren ondorioz sortu diren zenbait ezaugarri betetzen dituzten hiriekin erabiltzen da. Hiri globalak, mundu mailako gaietan eragin zuzena eta neurgarria duten hiriak dira, ez bakarrik maila sozio-ekonomikoak, baita maila kulturalean eta politikoan ere.

## Irizpideak 
* Hiriaren ezagutza nazioarte mailan.
* Nazioarteko ekitaldietan edo mundu mailako garrantzia duten gaietan eragina eta parte hartzea, adibidez, ekitaldi handietan parte hartzea hainbat alorretan: kiroletan (Olinpiar Jokoak, Futbol Mundu Kopa), ekitaldi politikoak edo sozialak; edo nazioarteko erakundeen egoitza izatea.
* Konurbazio handi baten erdigunea izatea eta metropolitar inguruan populazio tamaina handia izatea.
* Nazioarteko lotura bezala funtzionatzen duen aireportu bat izatea, hau da, airezko lotura kopuru handia izatea munduko hiri handiekin.
* Garraio sistema aurreratu bat izatea, bai hiri barnean bai beste hiri batzuekin.
* Telekomunikazioen mailan azpiegitura aurreratua izatea.
* Hiri kosmopolita izatea.
* Berezko giro kulturala izatea, zinemaldi, musika ekitaldi, erakustaldi eta abarren bitartez.
* Nazioarteko mailako hainbat enpresen egoitza izatea eta negozioetarako gune bezala definituko dituen hainbat jarduera izateak (feriak, burtsa...).

## Sailkapenak 
### GaWC ikerketa 
Jon Beaverstock-ek, Richard G. Smith-ek eta Peter J. Taylor-ek *Globalization and World Cities Research Network* (GaWC) sortu zuten. Sailkapen bat egin zuen haiek " lau zerbitzu ekoizle aurreratuen" araberako konexioetan oinarritua: kontabilitatea, publizitatea, bankuak/finantza, eta zuzenbidea. GaWC sailkapenak hiru maila ezartzen zituen eta haien barnean hainbat azpimaila sortzen zituen.

Hau da 2012ko sailkapena:

### Global Cities indizea 
2008an *American journal Foreign Policy*-k, Chicagoko A.T. Kearney aholkulariarekin eta Chicago Council on Global Affairs - ekin batera, hiri globalean sailkapen bat egin zuten, Saskia Sassen-en, Witold Rybczynski-ren eta beste batzuen irizpideak jarraituz.Sailkapena 2010ean, 2012an eta 2014an eguneratzen joan da..

## Iruditegia 
### Alfa++ 

NYC_wideangle_south_from_Top_of_the_Rock.jpg|New York
File:London from a hot air balloon.jpg|Londres

### Alfa+ 

Paris - Eiffelturm und Marsfeld2.jpg|Paris
Skyscrapers of Shinjuku 2009 January.jpg|Tokio
File:Hong_Kong_Skyline_Restitch_-_Dec_2007.jpg|Hong Kong
Beijing Financial Street (overlook).jpg|Pekin
File:Singapore_Skyline.jpg|Singapur
File:LA Skyline Mountains2.jpg|Los Angeles
File:Shanghai Skyline, Dec2014.jpg|Shanghai
File:Sydney_skyline_at_dusk_-_Dec_2008.jpg|Sydney
File:Dubai_skyline_2010.jpg|Dubai

### Alfa 

One Summer Night in the Windy City.jpg|Chicago
Mumbai 03-2016 10 skyline of Lotus Colony.jpg|Mumbai
Kép-Galleria Vittorio Emanuele II (Milan)3.jpg|Milan
Red square Moscow cityscape (8309148721).jpg|Mosku
São Paulo city (Bela Vista).jpg|São Paulo
At December river, ffm III (11405289453).jpg|Frankfurt
Toronto_-_ON_-_CN_Tower_bei_Nacht2.jpg|Toronto
Calle de Alcalá (Madrid) 04.jpg|Madril
Ciudad.de.Mexico.City.Distrito.Federal.DF.Paseo.Reforma.Skyline.jpg|Mexiko Hiria
Skyline_Amsterdam_and_runway_27_under_construction_(4532487946)_(2).jpg|Amsterdam
Moonrise_over_kuala_lumpur.jpg|Kuala Lumpur
Brussels_floral_carpet_B.jpg|Brusela

### Alfa– 

Korea-Seoul-Gangnam-01.jpg|Seul
South_Africa-Johannesburg-Hillbrow001.jpg|Johannesburg
La City vista desde Puerto Madero.jpg|Buenos Aires
Vienna_Skyline.jpg|Viena
San Francisco Skyline (2).jpg|San Frantzisko
Modern_Istanbul_skyline.jpg|Istanbul
Jakarta Skyline Part 2.jpg|Jakarta
Panoramablick auf die Altstadt von Zürich und den Zürichsee.jpg|Zürich
Skyline_Highraisers_Warsaw_DSC_2384.JPG|Varsovia
WashMonument_WhiteHouse.jpg|Washington
CBD_Melbourne.jpg|Melbourne
India_gate.jpg|New Delhi
Miami_Skyline.jpg|Miami
Central_business_district_of_Barcelona_(2).JPG|Bartzelona
Bangkok_skytrain_sunset.jpg|Bangkok
Boston skyline at earlymorning.jpg|Boston
Dublinfromstorehouse.jpg|Dublin
Taipei_Landscape.jpg|Taipei
Allianz Arena Pahu.jpg|Munich
Stockholms_Old_Town_seen_from_Skeppsholmen.jpg|Stockholm
Praha_Pankrac.jpg|Praga
Atlanta Skyline from Buckhead.jpg|Atlanta

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak