V. P. Singh

**Vishwanath Pratap Singh** (1931ko ekainaren 25a - 2008ko azaroaren 27a) Indiako politikaria izan zen, 1989tik 1990era Indiako lehen ministroa eta Mandako Raja izan zena.  

Pakistango historialari batzuek diote Singh-en familia Peshawar barrutiko Yaqubi eremuko herrixka batekoa zela (gaur egungo Swabi, Pakistan), eta 1947an Indiaren banaketaren ondoren, bere amarekin batera osabaren etxera joan zela bizitzera.  

Allahabad Unibertsitatean eta Puneko Fergusson Collegen hezi zen.  1969an, Indiako Kongresu Nazionaleko alderdian sartu zen eta Uttar Pradesh Legegintzako Batzarreko kide hautatu zuten. 

Rajiv Gandhi ministerioan, Singh-ek hainbat kabineteko kargu eman zizkion, besteak beste, Finantza ministroa eta Defentsa ministroa. Singh Rajya Sabhako buruzagia ere izan zen 1984tik 1987ra. Defentsa ministro gisa aritu zen bitartean, Bofors eskandalua argitara atera zen, eta Singh-ek ministeriotik dimisioa eman zuen. 1988an, Janata Dal alderdia sortu zuen Janata Alderdiko hainbat fakzio batuz. 1989ko hauteskundeetan, Fronte Nazionalak, Bharatiya Janata Alderdiaren (BJP) babesarekin, gobernua osatu zuen eta Singh lehen ministro bihurtu zen.

Lehen ministro gisa agintaldian, Indiako kasta atzeratuei buruzko Mandal Batzordearen txostena ezarri zuen, eta horrek legearen aurkako protesta handiak eragin zituen. Hirurogeita bigarren zuzenketa ere sortu zuen eta Kasta Programatuen eta Tribu Programatuen Legea onartu zuen 1989an.

1989an VP Singh jaunaren lehen ministropean, Indiako Gobernuak 5 terrorista gogortu askatu zituen bahitutako Rubaiya Sayeed askatzearen truke, orduko Barne ministro Mohammad Sayeed muftiaren alaba. Kashmirko militantziaren historian inflexio-puntu bat izan zen, eta eragin iraunkorra utzi zuen Kashmirren. 1990ean, Kashmirko hinduisten exodoa gertatu zen Kashmirko haranetik.

Ram Rath Yatrari aurka egin ondoren, BJPk Fronte Nazionalari emandako babesa kendu zuen, eta bere gobernuak zentsura mozioa galdu zuen. Singh-ek dimisioa eman zuen 1990eko azaroaren 7an. Lehen ministro agintaldia 343 egunez iraun zuen.

Singh Fronte Nazionaleko lehen ministro hautagaia izan zen 1991ko hauteskundeetan, baina garaitua izan zen. Babri Masjida eraispenaren aurka hitz egin zuen 1992an. 1996ko Indiako hauteskunde orokorren ondoren lehen ministro kargua ukatu zuen, lehen aukera izan arren, eta lehen ministro kargua utzi zion H. D. Deve Gowdari.   1996 ondoren, Singh kargu politikoetatik erretiratu zen, baina pertsonaia publiko eta kritikari politiko izaten jarraitu zuen. Mieloma anizkoitza diagnostikatu zioten 1998an, eta jendaurrean agertzeari utzi zion minbizia 2003an erremisioan sartu zen arte. Mieloma anizkoitzaren eta giltzurrunetako gutxiegitasunaren konplikazioen ondorioz hil zen 2008an. Estatuko ohore osoekin erraustu zuten.

## Biografia 
Singh 1931ko ekainaren 25ean jaio zen,  Hindu Rajput *Zamindar* familiaren hirugarren semea   Dahiya klanekoa, Allahabad barrutian Belan ibaiaren ertzean dagoen herrixka batean. Mandako Raja Bahadur Ram Gopal Singhek adoptatu zuen eta oinordeko bihurtu zen. Mandako Raja Bahadur bihurtu zen 1941ean, 10 urte zituela  Bere arbasoak Manikpur estatuko agintariak ziren, 1180an Raja Manik Chandek, Kannauj eko Raja Jai Chanden anaiak, sortua. Bere familia Manda Zamindarren Gaharwal klanekoa zen. 

Dehraduneko Colonel Brown Cambridge School-en ikasi zuen, eta Allahabad Unibertsitatean Arte Lizentziatura eta Zuzenbidea lortu zituen. Allahabad Unibertsitateko Ikasleen Batasuneko presidenteorde hautatu zuten, eta geroago Puneko Unibertsitateko Fergusson Collegen fisikako lizentziatura lortu zuen. 

## Bizitza pertsonala 
[thumb|V. P. Singh eta bere emaztea Sita Kumari [D. Roopa kadetearekin.]]
Singh Sita Kumari printzesarekin ezkondu zen, Deogarh-Madariako (Rajasthan) rajaren alabarekin, bere 24. urtebetetzean. Ezkontza antolatua izan zen eta emakumea 18 urte zituen. Kumari Sisodia Rajput bat zen, Udaipurreko Maharana Pratapen ondorengoa. Bikoteak bi seme izan zituen, Ajeya Pratap Singh (1957an jaioa), New Yorkeko kontu-hartzaile tituluduna, eta Abhay Pratap Singh (1958an jaioa), New Delhiko Medikuntza Zientzien Indiako Institutuko medikua. 

Hil ondoren, bere seme zaharrena, Ajeya Singh, Manda estatuko Raja Bahadur izendatu zuten 2007an, eta 2009an, bere alderdia, Jan Morcha, Indiako Kongresu Nazionalarekin batu zuen.  

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Lehen ministroaren bulegoa
* India eta AEBen  akordio nuklearraren aurkako hitzaldia   , 2007ko urria.