Karwar

**Karwar** kostaldeko hiri txiki bat da eta Uttara Kannada barrutiaren administrazio-egoitza, lehen Bombayko presidentetzan zegoena, Kali ibaiaren bokalean kokatua, Konkan kostaldean, gaur egungo Karnataka estatuan, Indian.

## Etimologia 
Karwarrek, tokian tokiko "Kādwād" bezala ere ezaguna, bere izena gertuko "Kade-Wādā" herritik datorkio. Bertako konkaneraz, *Kadek [Kannada]* "Azkena" esan nahi du eta *Wādāk* "Auzoa". Horregatik, *Kade-Wādā* ("azken auzoa") hegoaldeko konkanera hiztun herriari egiten zion erreferentzia. Indiako Koroaren agintean, "Karwar" izena "Carwar" bezala idazten zen.  Antzinako izena "Baithkhol" zen —arabierazko *Bait-e-kol* terminotik—, "segurtasun badia" esan nahi duena. Indiako historian itsas merkataritzaren adibide bat da, non piperbeltz aleak, kardamomoa eta muselina oihalak Kādwādeko portu honetatik esportatzen ziren eta Veer Henja Naikekin izandako gerraren ondoren (1803), portuko jarduerak Baithkholera eraman ziren. Ondoren, Kādwādeko portua isolatu egin zen eta Kurmagad gotorlekua portugaldarrek aktibatu zuten.

## Historia 
thumb|Kali ibaiko zubia, Karwarren
thumb|250x250px|Aisialdirako ontziak Kali ibaian
Karwar herria britainiarrek eraiki zuten 1857an, Indiako matxinadaren ondoren. Karwar "Karnatakako Kashmir" bezala ezagutzen da. 1857 baino lehen, Karwar ez zen herri gisa existitzen. Honnavara Kanara barrutiko egoitza zen, Mangaloretik Kodibag Karwar eta Kali ibairaino hedatzen zena; eta Karwar herria (*Kādwād*) Habbuwada, Kajubag, Kodibag, Kone, Baad, Kathinkon, Sunkeri, Shirwad eta Binaga bezalako herrixka gisa existitzen zen. Ondoren, iparralderako ibaiertza Sadhashiv Nayak eta Maratha Konfederazioaren menpe zegoen. 1857ko matxinadaren ondoren, britainiarrek Canara barrutia bi zatitan banatu zuten: Hegoaldeko Kanara, Mangaloren egoitza nagusia zuela, Madrasko presidentetzari atxikita, eta Iparraldeko Kanara, Karwar herri berrian egoitza nagusia zuela, Bombayko presidentetzari atxikita. Panaji, Mumbai, Dharwad eta Bengaluru bezala, hiri planifikatua zen. 1947tik Indiako Gobernuaren agintearen ondoren, Karwar politikoki gutxi gorabehera baztertua dago eta garapen handirik gabe mantendu da.

### Antzinako historia 
Karwar eskualdea historikoki Govapuri hiri zaharraren parte izan zen, Skanda Puranaren Sahyadrikhandan dokumentatuta dagoen bezala:

गोकर्णादुत्तरे भागे सप्तयोजनविसृ्।स्।

तत्र गोवापुरी नाम नगरी पापनाशिनी॥ 

(Itzulpena: "Gokarna iparraldean, zazpi yojana zehar hedatuz, dago Govapuri hiria, bekatuen suntsitzailea.")

Erreferentzia gurtu honek Karwarrek Konkan eskualdearekin dituen lotura historiko eta mitologiko sakonak azpimarratzen ditu, Goako ondare kultural eta espiritualarekin lotuz.

Mende geroago, portugaldar merkatariek Karwar *Cintacora*, *Chitrakul*, *Chittakula* edo *Sindpur* bezala ezagutzen zuten. 1510ean, portugaldarrek Karwarreko gotorleku bat hartu eta erre zuten. *Pir gotorlekua*, *Piro gotorlekua* edo *Pito* deitu zioten, Dargah musulman bat (Shahkaramuddin santu sufi baten hilobia) bertan zegoelako.

1638an, English Trading Courteen Association-ek fabrika bat ezarri zuen Kadwad herrian, Karwarretik 6 km ekialdera, eta Arabiako eta Afrikako merkatariekin negoziatzen zuen.  Ohiko produktuak muselina, piperbeltza, kardamomoa, cassier-a eta kotoizko oihal urdin lodia ziren. 1649an, Courteen Elkartea Britainiar Ekialdeko Indietako Konpainiarekin batu zen, eta Karwar industria kolonia bihurtu zen. Ekialdeko Indietako Konpainiak borroka-ontziak eraiki zituen Karwar portuan. Adibidez, *Britannia* (1715), 18 kanoi zituena, Mumbai Maratha Koli  Kanhoji Angre almirantearen erasoetatik defendatzeko eraiki zen. 

Portugalen kolonizazioaren aurretik, eremua hainbat erreinu indiarren parte zen, gaur egungo Goa hartzen zutenak barne. Karwarrek antzekotasun kultural nabarmenak ditu Goarekin, batez ere hizkuntzan eta sukaldaritzan.

1700. urtean, Karwar Maratha Inperioaren parte zen. Hegoaldeko Bednoretik abiatuta, bidean Gokarnako tenplu sakratua bisitatuz, Shivajik Ankola hartu eta hurrengo egunean Karwarrera (orduan Kadwad bezala ezagutzen zena) iritsi zen. Ekialdeko Indietako Konpainia eta Sher Shah, Bijapurko Sardarra, oso kezkatuta zeuden bat-bateko gertaera honekin. Kopuru handia bildu eta Shivajiri eskaini zioten, salbatzeko otoitz eginez. Bere autoritatea aitortzearekin pozik, Shivajik Kali ibaia zeharkatu eta Sadashivgad konkistatu zuen 1665eko otsailaren 21ean.

1784an, Tipu Sultanen eta Ekialdeko Indietako Konpainiaren arteko Mangaloreko Ituna sinatu zenean,  Hirugarren Anglo-Maratha gerran Marathak garaitu ondoren, britainiarrek Karwar hartu zuten. Kot Siveshvar, beste gotorleku bat, Karwarren ondoan (Siveshvar herrian) eraiki zuen Bijapurko sultanak iparraldetik etorritako kontraerasoei aurre egiteko. Uste da Karwar kostaldea dela, halaber, Tipu Sultanen eskariz otomandarren laguntzaile gisa iritsi zirena Britainiar Inperioaren aurkako borrokan. Aipatutako otomandar laguntzaile horrek ezin izan zuen inongo gudutan parte hartu Tipu Sultanen martirioagatik, baina gotorleku bat ezarri zuen bertakoekin eta geroago portugaldar eta maratheekin herria babesteko.

Siveshvar gotorlekuaren hondakinetan musulman hilerri bat eta ekialdeko atean tunel bat daude. Rabindranath Tagore poeta bengalarra eta Nobel saridunak, 1882an Karwar bisitatu zuenak, bere memorietan kapitulu bat eskaini zion herri honi.  22 urte zituela, Tagore bere bigarren anaiarekin, Satyendranath Tagorerekin, bizi izan zen, Karwarreko barrutiko epailea zenarekin.

1862tik Independentziaren ondoren Indiako estatuen berrantolaketa arte, gaur egungo Uttara Kannada barrutia Bombayko presidentetzaren parte izan zen.  Garai hartan, egindako lan publiko garrantzitsuen artean, errepideen hobekuntza, kai baten, kai-errepide baten eta Karwar portuan itsas horma baten eraikuntza, baita biltegiratze-eraikin bat, langileentzako etxebizitzak, posta-bulego bat, *kutcheri* (kutcherri edo zamindar bulegoak) eta kristau hilerri bat ere eraiki ziren.  Aldi berean, bertako konkanera hiztunek lotura estua zuten Mumbai eta Goarekin. Marathi erdi mailako eskola asko sortu ziren Karwar eta Joida taluketan, bertako biztanleria gehienbat konkanera ama-hiztunak izan arren.

Bigarren Mundu Gerran, Karwar Indiako Itsas Armadaren entrenamendu gunea izan zen. 

### Independentzia ostekoa 
Indiak 1947an independentzia lortu ondoren, estatu linguistikoen aldeko mugimenduak hizkuntzan oinarritutako estatuen berrantolaketa ekarri zuen. 1956an, Mysore estatua sortu zen, hainbat eskualde barne hartuz, Bombayko presidentetzaren zati batzuk barne. Karwar konkaneraz hitz egiten zuen eskualdea izan arren, berrantolaketa honen barruan sartu zen Mysore estatu berrian. Garai hartan Goa portugaldarren kontrolpean zegoenez, konkaneraz hitz egiten zuen estatu bat eratzea ez zen bideragarria. Karwar Mysore estatuan sartzeko erabakia kannaderaz hitz egiten zuen estatu kohesionatu bat sortzeko helburu zuten gogoeta politiko eta administratibo zabalagoek eragin zuten. 1950-60ko hamarkadetan, Karwarrek paper garrantzitsua izan zuen konkanera hizkuntzaren aldeko mugimenduan, konkanera hizkuntza independente gisa sendotzen lagunduz Karwarren egindako konkanera biltzarretan. Hiriak paper garrantzitsua izan zuen konkanera kulturan eta konkanera kulturan, hizkuntza sustatzeko konkanera biltzar asko antolatuz. Estatuaren berrantolaketa legea hasi zenetik aldaketa demografikoak egon dira, eta Karwar ez da jada Konkan kulturaren gotorlekua eta Panajik (edo Panjim), Goak (Goak estatu bihurtu ondoren) eta Mangalorek hartu dute  . Hiria, gainera, estatu gobernuak baztertua du eta garapenik gabe dago. Atrakzio guneak normalean finantzaketa gutxiegi dute, garapenerako diru gutxi ematen da eta jendeak etengabe menpe egon behar du Goa estatu bizilagunaren beharrak asetzeko. 

## Geografia 
eskuinera|thumb|252x252px|Karwar Taluk-eko mapa
Karwar Indiako penintsulako mendebaldeko kostaldean dagoen itsas portua da. Ekialdean Mendebaldeko Ghat mendiak daude. Karwar Kali ibaiaren ertzean dago, eta ibaia mendebalderantz Arabiako itsasora isurtzen da, Mendebaldeko Ghatetako Bidi herrian sortzen den iturburutik. Kali ibaiak  inguruko luzera du. eta eskualdeko ureztatze iturri nagusia da.

Karwarreko Baitkhol portua portu natural bat da, lehorreko muinoak eta ozeanoko uharteak dituena, zikloi-eguralditik babesten duena. Lau brazako marka kostaldetik gertu dago. Itsasaldien tartea  da. 

### Klima 
Karwar *Montzoi Kostaldea* bezala ezagutzen den kostaldeko zerrenda batean dago.  Karwarrek uda bero eta hezeak ditu () martxotik maiatzera, non tenperatura  irits daitekeen. Arabiako itsasoa urte osoan beroa da. Abendutik otsailera bitarteko neguak epelak dira () eta gutxitan jaisten dira -tik. Ekainetik irailera bitarteko montzoi haizetsuaren aldian, batez beste  baino gehiagoko prezipitazioa izaten da.

## Demografia 
Indiako Gobernuaren arabera, Karwar herriko biztanleria osoa 77.139koa zen 2011n, hazkundearekin. 2011n, Karwarrek % 93ko batez besteko alfabetatze-tasa zuen, % 74ko batez besteko nazionala baino handiagoa. Gizonezkoek biztanleriaren % 49,7 osatzen dute eta % 50,3 emakumezkoak.   Karwarren, biztanleriaren % 10 sei urtetik beherako haurrak ziren.

### Mugako arazoak 
Karwar talukan gehienbat konkanera da ama hizkuntza. Bombayko presidentetzaren parte izan zen britainiarren aginte kolonialaren garaian, estatuen berrantolaketaren aurretik. Konkanera hiztun natiboak Bombayrekin lotura estuak zituzten, eta horrek ezkontza-harremanetara ere hedatzen zen. Marathi hizkuntzako eskola asko ere sortu ziren Karwar eta Joida taluketan. Marathi filmak maiz estreinatzen ziren Karwarren. Bombayko eta Poonako (Pune) marathi antzerki taldeen bisita urteroko ekitaldia zen. Hala ere, konkanera hizkuntza zuten pertsonak desengainatu egin ziren marathiek konkanera maratheraren dialekto gisa aldarrikatzen hasi zirenean. Eztabaidatu egin zuten eta konkanerak hizkuntza gisa estatus independentea zuela baieztatu zuten. PS Kamat zenak gidatutako konkanera hiztun natiboak izan ziren Mahajan Batzordearen aurrean argudiatu zutenak Karwar Karnatakaren parte zela.

Maharashtrak eta Goak duela gutxi baieztatu dute Karwar beren estatuen parte izan beharko litzatekeela.  

## Erlijioa 
thumb|Ilunabarra Karwar badian
Karwar batez ere hinduismoa izan du. Kristautasuna portugaldarrek sartu zuten Karwarren XVI. eta XVII. mendeetan Goa gobernatzen zutenean, eta Karwari katoliko garaikideak lehen kristau horien ondorengoak dira. Itsas merkatari musulmanak Karwarrera emigratu zuten Deccan (Bahamani) erreinuetatik. Karwarri *Baithkol* deitzen zitzaion, "segurtasun etxea" esan nahi duena, edo *Bait-e-kol,* arabieraz, "segurtasun lekua". Karwarreko herri musulmanen artean daude: Shiveshvar, Chittakula, Sawar Pai eta Hotegali. Tradizio islamikoak dioenez, bi anaia, Mahomaren suhia zen Aliren ondorengoak, Shiveshvarren kokatu ziren eta herria ikaskuntza islamikorako leku bihurtu zuten. Shiveshvarren, santu musulmanei eskainitako hiru santutegi daude: Gaiby Pir, Nizam Pir eta Shamshuddin pir-in Kot.

### Tenplu historiko ospetsu batzuk 
* Shri Samsthan Shri Kshetra Baad Math (Gurumath, Karwar)
* Shree Mahadeva tenplua
* Shri Shejjeshwara tenplua

## Industria 
### Lehen mailako industria 
thumb|Arrantzaleak etxera itzultzen ilunabarrean, Devbagh, Karwar
Karwar nekazaritza eskualdea da. Ohiko laboreak arroza, kakahueteak, barazkiak, tipulak, sandiak eta loreak dira. Beste industria nagusi batzuk abeltzaintza, serikultura, baratzezaintza, erlezaintza, ganba hazkuntza, bilketa eta egurra moztea eta sendabelar homeopatikoen hazkuntza dira.

Karwarren kostaldeko kokapenak arrantzarako eta arrantzarako aukera bikainak eskaintzen ditu, eta Harikanth, Konkan Kharvis, Gabiths eta Ambigas-en kontzentratzen dira. Arrain mota ohikoenak berdela, sardina, karramarroa, txirla, itsas arraina eta ganbak dira. Arrantza lehorretik egiten da, sareekin edo *pandy* (motordun txalupa) eta *dhoni* (zulatutako kanoak) bezalako ontzietatik. Arraste mekanizatua ere badago. Kali estuarioko ur gazikara egokia da ganbak hazteko. 

### Bigarren mailako industria 
[thumb|Soinekoetan erabiltzen den [muselina]]
Daivadnya Brahmin kastako kideak bitxien diseinuan, fabrikazioan eta urregintzan aritzen dira. Larruzko lanak ohikoak dira. 1638tik, William Countenek errota bat ireki zuenetik, Karwar herria muselina finaren ekoizle izan da. 1660ko hamarkadan fabrika oparoa zen, Indiako mendebaldeko muselina onenak esportatzen zituen; ehuntze-lurraldea ekialdean zegoen barnealdean, Hublin eta beste gune batzuetan, non 50.000 ehule inguru enplegatzen ziren. Muselina esportazio handiaz gain, Karwarrek piperra, kardamomoak, kasia eta kotoizko oihal urdin lodia (dungan) ematen zituen. I  

Binaga udalerrian, Aditya Birla Chemicals izeneko enpresa kimiko batek (lehen Ballarpur Industries Ltd / Solaris Chemtech-ena zena) soda kaustiko lixiba eta malutak, kloroa, azido klorhidrikoa, azido fosforikoa, kestra hodiak eta bromoa fabrikatzen ditu. 

### Aditya Birla Kimika 
Aditya Birla Chemicals (India) (ABCIL) Aditya Birla Taldeko unitate bat da.

ABCILek Ballarpur Industries Ltd. (BILT) / Solaris Chemtech Industries Limited-en klor-alkali eta azido fosforikoaren dibisioa erosi du, Karwar-en (Karnataka) egoitza duena.

## Garraioa 
### Karwar Nazioarteko Aireportua 
Proposatutako Karwar aireportua Indiako Itsas Armadak eraikiko du Karnatakako Ankolatik gertu dagoen Alageri herrian  . Indiako Aireportuen Agintaritzak (AAI) enklabe zibil bat kudeatuko du itsas aire basean, eta hori Itsas Armadaren 100 Rs-ko aurrekontuaren parte da.&nbsp;mila milioi Seabird proiektuaren 2. fasea. Eraikuntzaren ondoren, Karwar izango da Karnatakako bigarren hiria 3 garraiobide nagusiak (airea, itsasoa, lehorra) izango dituena.

#### Konkan trenbidea 
Konkan trenbideak Karwar hiri eta herri nagusi gehienekin lotzen du. Karwarrek bi tren geltoki ditu: Karwar eta Asnoti. Goako geltokirik hurbilena Loliem da, 18.&nbsp;km-ra dago. Madgaon lotunea 68&nbsp;km iparraldera.  eta Mangalore lotunea 253&nbsp;kilometro hegoaldera.

#### Portua 
Karwar portua Mendebaldeko Kostaldeko eguraldi onenetako bat bezala aitortzen da, Kali ibaiaren hegoaldean, Uttar Kannada barrutian kokatua. Iparraldeko Karnataka, Andhra Pradesh eta Maharashtraren merkataritza-beharrei erantzuten die. Portua Baithkolen dago, Mumbai eta Kochi lotzen dituen Autobide Nazionalaren (NH66) ondoan, herrialdeko korridore jendetsuenetako bat. Gainera, 8ra baino ez dago...&nbsp;km-ra dago Konkan trenbide saretik. 
thumb|Karwar hondartza Madlimgadh eta Kurumgad uharteetara begira
Muinoek eta kostaldeko uharteek portu natural bihurtzen dute, Arabiako itsasotik babestuta. Karnatakako Gobernuak kudeatzen du, eta Karnataka iparraldeko barnealdea, Goa eta Maharashtra hegoaldea zerbitzatzen ditu.

Portuaren luzera . Kaiak bi atrakatze ditu,  sakonerarekin. Karwar portuak kostaldeko ontziak ere atrakatzen ditu eta arrantza-ontzientzako kai bat dago.  Karnatakako Gobernuak Karwar portua lankidetza publiko-pribatu (LPP) baten bidez garatzea aurreikusi du, sei atrakaleku gehigarri, edukiontzien terminal bat eta Karwar tren geltokirako trenbide-konexio bat eskaintzeko.

Portuak mota guztietako salgaiak maneiatzeko gai da, "B" eta "C" klaseko petrolio produktuak barne. Portuak betun, labeko olio, melaza eta HSDrako likido biltegiratzeko tankeak ditu. Karnataka estatuan burdin mineralaren erauzketa eta esportazioa debekatzeak portuko pilaketak murriztu zituen. Portuak kostaldeko ontziak atrakatzeko moldaketak eta arrantza-ontzientzako kai bat ditu.

2012an, Karnatakako gobernuak mantentze-dragatze lanak egin zituen portuan, hurbilketa-kanalean eta gertuko ainguralekuan. Portua itxita egon daiteke maiatzaren 16tik irailaren 15era (montzoi-sasoia).  bidez, non zientzia erakusketa interaktiboak eta **fotonVR-**k garatutako **errealitate birtualeko laborategi** bat dauden.  Zentroak esperientzia murgilgarriak eskaintzen ditu, zientzia ikaskuntza ikasle eta bisitarientzat erakargarria izan dadin.

## Kultura 
### Sukaldaritza 
Karwar itsaski sukaldaritzagatik da ezaguna. Karwarreko sukaldaritza Konkan eta Goako sukaldaritzak eragin handia izan du historikoki, antzekotasun eta plater partekatu askorekin.  Arrain-currya, anakardoekin, kokoarekin eta arrozarekin, oinarrizko plater bat da. Karwarreko curryek jengibrea eta kurkuma erabiltzen dituzte, baina ez beti baratxuria. 
thumb|Kurle Ambat (karramarro masala), bertako plater bat

### Tokiko jaiak 
* Kurumgad jatra
* São Joãon, non fruitu freskoen, hosto eta loreen girlandak janzten diren eta jendea putzuetara, urmaeletara, ibaietara eta lakuetara salto egiten den.
* Anjedweep uharteko jaialdia
* Karavali Utsav, urtero hiru edo lau eguneko jaialdia da Rabindranath Tagore hondartzan. Uttara Kannada Barrutiko Administrazioak antolatzen du kultur eta gizarte ekitaldi gisa. Denda eta postu asko daude Tagore hondartzan. Barrutiko leku guztietako jendea, estatuko eta ondoko Goa estatuko jendea etortzen da. Arratsaldeetan kultur ekitaldi ugari egiten dira, non eskualdeko, nazioko eta nazioarteko artistek, besteak beste, Bollywood-eko izarrak, Kannada zinema izarrak, Goako artistak eta tokiko artistak, emanaldiak eskaintzen dituzten.
* Udako denboraldian Karwar utsav, tokiko artistak eta ospetsuak etortzen eta ematen dituzten emanaldiak.

### Komunikabideak 
Komunikabideen artean daude:

* Karwar News Konkani, Karwar Plus Konkani, Kanal honek aldizka eguneratzeak eta berriak eskaintzen ditu konkanera tokiko hizkuntzan.
* Karwar Mirror, Karwarri buruzko albiste ez-politiko fidagarriak eta erantzunkorrak eskaintzen dituen lineako albiste ataria.
* Karwar eNews, tokiko egunkari digitala. 
* *Karavali Munjavu*, kannada hizkuntzako eguneroko egunkaria. 
* Zilla Varta Kendra mediagunea.
* Barrutiko liburutegia, barrutiko auzitegiaren ondoan eta Mitra Samaj-en ondoan.
* All India Radio (Akashwani Kendra), Gurumath Road, Kajubag.

## Hezkuntza 
Karwarrek gobernuaren eta gobernuaren ingeniaritza unibertsitate pribatua eta gobernuaren medikuntza unibertsitatea ditu. Hiriak PU, diploma eta ITI ikastaroetarako eskola eta erakunde pribatu eta publikoak ditu.

Gobernu Politeknikoa ere inguruan dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Karwar Hiriko Udal Kontseilua 
* Zilla panchayat Karwar