Maria Jose Aranzasti Gartzia

**Maria Jose Aranzasti Gartzia** (Donostia, 1960) arte-historialaria da, euskal arte garaikidean espezializatua, erakusketen komisarioa, eta 2011tik Zuzendaritza Batzordeko kide da *MAV Mujeres en las Artes Visuales* Elkarteko kide gisa. Aldi berean, Euskal Herriko A Plataforman aktiboki parte hartzen du eta bere ibilbidean zehar emakume artisten ikusgarritasuna eta genero-ikuspegia landu ditu artearen munduan.

## Ibilbidea 
Madrilgo Unibertsitate Autonomoan Artearen Historian lizentziatu zen 1984an eta ondoren Artearen Teoria eta Praxian Ikasketa Aurreratuen Diploma (DEA) lortu zuen Euskal Herriko Unibertsitatean.

Bere ibilbide profesionala erakusketa-komisariotzari lotuta egon da, bereziki Gipuzkoan. Donostiako Kubo-Kutxa aretoan izen handiko artisten erakusketak zuzendu ditu (Miquel Barceló, Javier Mariscal edo Andrés Nagel, besteak beste). Horrez gain, irakasle lanetan aritu da hainbat erakundetan, hala nola Catalina de Erauso arte eskolan eta UPV/EHUko Esperientzia Geletan.

Aktibista gisa, Mujeres en las Artes Visuales (MAV) elkarteko zuzendaritza-batzordeko kide izan da eta Plataforma A kolektiboan parte hartzen du, artearen sisteman emakumeen eta gizonen arteko berdintasuna sustatzeko.

1985etik hainbat lekutan erakusketak antolatzen dihardu. Zarauzko Udalerako erakusketen komisario gisa hasi zuen bere jarduera profesionala, eta Bilboko Arte Ederren Museorako eta Kultur Bideetan  erakusketen teknikari gisa ere lan egin du.

Elena Asins artistarekin batera, "Elena Asins" erakusketa egin zuen, irailaren 18tik urriaren 18ra, Zarauzko Sanz Enean (1998).

2001az geroztik, komisario independente gisa aritzen da Donostiako Kursaaleko Kubo Aretoan. Erakusketa horietako katalogoak koordinatzeaz gain, hainbat liburu eta artikulu idatzi ditu argitalpen espezializatuetan, hala nola "Exit", "*Exit* Book", "Ondare" eta M-Arte y Cultura Visual agerkarietan. Ohiko editore eta kolaboratzaile da. 

Eusko Ikaskuntzako Arte Plastiko eta Monumentalen Saileko Ondare aldizkariko Erredakzio Batzordeko kide izan da eta bertako zuzendaria eta bazkidea 1984tik. 1999ko maiatzean Eusko Ikaskuntzaren Angel Apraiz Beka jaso zuen, Euskal Herriko Argazkigintzari buruz lan egiteko.

## Argitalpenak 
* Arte garaikideari buruzko hainbat aipamen bibliografiko eta artikulu argitaratu ditu RIEVen (Revista Internacional de Estudios Vascos), eta 1996 eta 2008 bitartean Euskal Artea Berrikusteko Jardunaldi guztien Koordinatzailea izan da. 2008an Euskal Artearen Berrikuspeneko Batzorde Zientifikoko kide izan zen 1975-2005 bitartean: *Revisión del Arte Medieval en Euskal Herria* (1996). “*Revisión del Arte del Renacimiento en Euskal Herria” (1998),* “*Revisión del Arte Barroco en Euskal Herria”* (2000), *“Revisión del Arte Neoclásico y Romántico (2002),* *Revisión del Arte Vasco entre 1875-1939 (2004) , Revisión del Arte Vasco 1939-1975 (2006).*

* *“Euskal margolariak Aurrezki Kutxen Bildumetan”* erakusketarako biografiak eta bibliografiak egiten ditu. Kubo Aretoa,1994.
* *"Juan Luis Goenaga: Por caminos de sombras y silencio*" Katalogorako dokumentazioa, biografia eta bibliografia egin ditu. Koldo Mitxelena, 1995.
* “*Premio de escultura Zarautz, 1996”* liburua argitaratu du. Zarauzko udala, 1997.
* 1997an *“Zarautz* *con toda el alma*” liburua argitaratu zuen, Daniel Txopitea margolariarekin batera editatua.
* Anjel Lertxundirekin batera *Elena Asins Erakusketa Sanz Enean*, argitaratu zuen, Zarauzko Udala, 1998.
* Zarauzko hiribilduaren historia, artea, literatura, arkitektura eta hirigintzari buruzko "Zarautz" liburua zuzendu eta koordinatu zuen (1. ed. 1988 abendua - 2. ed. 1999 otsaila), eta arteari buruzko bi kapitulurekin parte hartu. Liburu honetan 22 egile eta 25 argazkilarik parte hartzen dute.
* 2002an “Gipuzkoa begiragarria/Lo admirable de Gipuzkoa” izeneko liburuan “*Pascual Marín o su itinerario paisajistico por Gipuzkoa*” argazkilariari buruzko artikulua argitaratu zuen. Donostia, Gipuzkoako Foru Aldundia, 2002.
* Jaione Velillarekin batera, Bizkaiko Foru Aldundiko Artxiboan 1996ko abenduaren 11, 12 eta 13an egin ziren Arte Garaikideari buruzko Topaketen koordinatzailea izan zen, eta moderatzaile gisa parte hartu zuen.
* 2001eko azaroaren 27tik 29ra, Eusko Ikaskuntzaren XV. Kongresuko “Zientziaren, kulturaren eta arte plastikoen egoera XXI. mendearen hasieran eta sare telematikoen bidez zabaltzea” izenekoan, argazkigintzari buruz argitaratutako txostena aurkeztu zuen. Izenburua: "Argazkigintzaren Panorama Orokorra Euskal Herrian: gaiak, joera berriak eta pertzepzio-ohiturak ikonosferaren aroan."
** 2002ko apirilean Eduardo Arroyori buruzko erakusketaren komisarioa da. “Pinturak, terrakotak eta harriak".
** 2003ko apirilean J.A Legorbururen “*Tubos de hierro*” erakusketa antolatu zuen Sevillako *Casa de la Provincia* aretoan.
** 2003an *“Bidaideak”* artisten erakusketaren komisarioa da. Balerdi, Goenaga, Mendiburu eta Zumeta, Kubo aretoan.
** 2005eko maiatzean, Miquel Barceló artistaren “Munduko formak” erakusketaren komisarioa da. Erakusketa Kubo Aretoan egin zen. Erakusketa honen katalogoa koordinatu eta egiten du.
** 2006an, Andrés Nagelen "*Obra reciente*" erakusketaren komisarioa da.

* “*Obras fundamentales. Irish Museum of Modern Art de Dublín*" erakusketaren komisarioa da 2007an. Erakusketa honen katalogoa koordinatu eta egiten du.
* 2007an "*La Escuela de Arte de Deba: una escuela abierta, dinámica y de experimentación*" argitaratu zuen.
* Donostiako Boulevardeko aretoetan "Gernika: mihisetik pantailara" erakusketa komisarioa da.
* 2009an *“Ciria-Zugasti”*, (Jose Manuel Ciria (Manchester, 1960) eta Jose Zugasti (Eibar, 1952) artisten lana) erakusketaren komisarioa da. Erakusketaren katalogoa koordinatzen du.
* 2010ean Alberdania argitaletxearen koordinatzailea da "Lur Proiektua/Proyecto Tierra/Earth Project" liburua egiteko. Liburu horrek Bilboko Alondegiaren eraikina inauguratu zuen.
* Mujeres en las Artes Visual elkartearen "*M-Arte* *y Cultura Visual*" aldizkarian hainbat aipamen kritiko argitaratzen ditu. Aldizkari honek genero ikuspegia duen arte garaikidea argitaratzen du.
* 2015eko martxoaren 12tik maiatzaren 30era Koldo Mitxelenan egin zen erakusketaren katalogoko testuak egiten ditu. Honako artistak parte hartu zuten: Iranzu Antona, María Cueto, Arantxa Guereño, Álvaro Matximbarrena, Jaime de los Rios, Iñigo Royo, Unai San Martín, Pilar Soberón, Soinu mapa.net eta Gentz del Valle.
* "*Zumeta Zarauzko Merkatuan*" katalogoko testuak egin zituen. 2015eko uztaila.
* "Gaur. Konztelazioak" 1966- 2016. San Telmo Museoa, Donostia. 2016ko maiatza.

## Erreferentziak 
## Ikus gainera 
* Arte garaikidea Euskal Herrian
## Kanpo estekak