Elena Soriano

**Elena Soriano Jara** (Fuentidueña de Tajo, 1917ko otsailaren 4a - Madril, 1996ko abenduaren 2a) espainiar idazlea izan zen. Magisteritza eta letretako ikasketak egin zituen.

## Biografia 
Elena Soriano Jara 1917ko otsailaren 4an jaio zen Las Vegas eskualde madrildarreko Fuentidueña de Tajo herrian, non bere aita jatorri kordobarreko maisua baitzen,  penintsula osoan zehar bidaiatzera ohitua. Aitaren lekualdatze ugariek Espainiako landa eremua bertatik bertara ezagutzera eraman zuten. Elena Sorianok Andaluzian, bere gurasoen lurraldean, eta Gaztelan bizi izan zuen haurtzaroa. 14 urtetik aurrera aldizkarietan argitaratu zuen. Maisu baten alaba, irakasle-ikasketak egin zituen Madrilen eta 1935ean amaitu zituen. Ia berehala hasi zituen Filosofia eta Letretako ikasketak, baina ez zituen amaitu, alde batetik, Espainiako gerra zibila hasi zelako eta, bestalde, errepresio frankistaren ondorioz.

Bere aitaren heriotzaren ondoren, gerra-aldia familiak Valentzian igaro zuen han ezkondu zen Juan Jose Arnedo Sanchezekin eta bi seme-alaba izan zituen,  Elena (1941) eta  Juanjo (1951).

1942an Agiritegi eta Liburutegi eta Museoetako laguntzaile izateko oposizioetara aurkeztea erabaki zuen, lizentziatura izan beharrik ez baitzegoen. Kalifikazio gorena lortu arren,  kanporatu egin zuten. Baina hura ikasketetatik kanporatzea eta lanerako sarrera debekatzea ez ziren izango “gorri” etiketa izateagatik aurre egin beharreko gorabehera bakarrak, eta horri Espainia frankistan emakume izatea ere gehitu zitzaion.. 

*La playa de los locos* eleberria *z*entsura frankistak ez zuen egokia ikusi balio femeninoen aurka zihoalako, urte haietako Espainian nagusi zen patriarkatuak defendaten zituen balioak. Eleberri honen debekuak,  literaturaren historian mugarritzat jo den trilogia bat une hartan zapuzteaz gain, emakume baten ibilbide literarioa hondatu zuen, ez zuena berreskuratuko *El Urogallo* literatura-aldizkaria 1969an sortu zuen arte eta trilogiarekin batera argitaratu 1986an.

*El Urogallo*ren aldia, 1975ean, bere bizitzako egoerarik latzenak zapuztu zuen: Juanjo semearen droga mendekotasunak eta 1977ko bere heriotzak. Isiltasun literarioa berriro itzuli zen Sorianoren bizitzara, harik eta, semearen galeraren bizipen ikaragarriak eragin zion mina autobiografia baten idatzi zuen arte: *Testimonio materno* (*Amaren lekukotasuna*, 1986).

Gero, beste eleberri bat idatzi zuen, *La vida pequeña* (1989, *Bizitza txikia*), Espainiako erdiko klasekoen eguneroko bizitzaren erretratua. *Tres sueños y yo* (1996, *Hiru amets eta ni*), berriz, ipuin-liburu bat da. 

## 50eko belaunaldia 
50eko belaunaldia izenaz ezagutzen den espainiar taldeko kideetako bat izan zen, non literatura errealista egin zuten, lekukotasuna modu objektiboan emanez, konpromiso moral edo etiko batekin. Taldeko kideek ez zuten prestakuntza teoriko bera izan ez helburu artistiko bera, eta beraien obretan agertzen ziren kointzidentziak haien arteko adiskidetasunari zor zaizkio. Asko eta garrantzitsuak dira: Juan García Hortelano, Ignacio Aldekoa, Luis Martin-Santos, José Manuel Caballero Bonald, Rafael Sánchez Ferlosio, Alfonso Grosso, Juan Goytisolo, Antonio Prieto, Jesús Fernández Santos, Dolores Medio, Carmen Martín Gaite, Ana María Matute, eta Elena Soriano bera.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak