Margaret Leighton

**Margaret Leighton** (Barnt Green, Erresuma Batua, 1922ko otsailaren 26a – Chichester, Erresuma Batua, 1976ko urtarrilaren 13a) britainiar aktorea izan zen. Antzerkian eta zineman egindako lanarengatik ezaguna, zineman egin dituen lanen artean daude Anthony Asquith-en *The Winslow Boy* (bere lehen film akreditatua), Alfred Hitchcock-en *Under Capricorn*, Powell eta Pressburger-en *The Elusive Pimpernel*, George More O'Ferrall-en *The Holly and the Ivy*, Martin Ritt -en *The Sound and the Fury*, John Guillermin*-en* *Waltz of the Toreadors*, Franklin J. Schaffner-en *The Best Man*, Tony Richardson-en *The Loved One*, John Ford-en *7 Women* eta Joseph Losey-ren *The Go-Between* and *Galileo*. *The Go-Between* filmarengatik, emakumezko aktore onenaren BAFTA saria irabazi zuen eta emakumezko aktore onenaren Oscar sarirako izendatu zuten.

Leightonek 1938. urtean hasi zuen bere antzerki-ibilbidea, Old Vic antzoki entsutetsuarekin bat egin eta 1946. urtean Broadwayn debuta egin baino lehen. Lau aldiz izendatu zuten Tony sarirako, eta bi aldiz irabazi zuen emakumezko aktore onenaren Tony saria: *Separate Tables* (1957) eta *The Night of the Iguana* (1962) filmen Broadwayko jatorrizko ekoizpenengatik. Emmy sari bat ere irabazi zuen, 1970eko *Hallmark Hall of Fame* delakoan "Hamlet" pelikula telebistan aurkezteagatik. Richard Chamberlain izan zen protagonista, eta 1970. urteko azaroan eman zuen National Broadcasting Companyk (NBC).

## Bizitza 
Ingalaterrako Barnt Greenen jaio zen 1922an. Leightonek antzerki aktore debuta egin zuen, *Laugh With Me* (1938) lanean Dorothy pertsonaia interpretatu zuenean. Old Vic antzokiko izarra izan zen, eta Broadwayko zirkuituko debutean erreginaren papera egin zuen, Laurence Olivier eta Ralph Richardson protagonista zituen *Enrique IV* (1946) lanean. Emanaldi hori Old Vic konpainiak Ameriketako Estatu Batuetan egiten zuen bira baten barruan zegoen, eta bira horretan bere errepertorioko bost lan antzeztu ziren guztira. Ameriketako Estatu Batuetan, presidentegai baten emaztearen papera egin zuen *The Best Man* filmean (1964).

Britainia Handiko bi filmetan parte hartu ostean, horietako bat *Bonnie Prince Charlie* (1948), non Flora MacDonald pertsonaia interpretatu zuen David Nivenekin batera. Margaretek bigarren emakumezko papera egin zuen Alfred Hitchcocken *Under Capricorn* (1949) filmean, Ingrid Bergman, Joseph Cotten eta Michael Wildingekin. Gainera, Walter Pidgeonekin lan egin zuen Metro-Goldwyn Mayer *Calling Bulldog Drummond* (1951) krimen- eta misterio-filmean.

Antzerkiari dagokionez, emakumezko aktore onenaren Tony Saria irabazi zuen *Mesas separadas* (1956) filmean egindako lanarengatik, eta beste bat *La noche de la iguana* (1962) filmean egindako lanarengatik, Hannah Jelkes (zinema bertsioan Deborah Kerr aktoreak antzeztutako papera) interpretatu zuen Maxine Faulkekin batera (Bette Davis). Gainera, sari bererako izendatu zuten *Mucho ruido y pocas nueces* (1959, John Gielgudekin) eta *Tchin-Tchin* (1962, Anthony Quinnekin) lanengatik. Broadwayn egin zuen azken emanaldia Birdie Hubbarden paperean izan zen, Lillian Hellman estatubatuar idazle zinema gidoilariaren *La loba* (antzezlana) (1967) lanaren birjarpen batean, Anne Bancroft protagonistak Regina Giddens pertsonaia antzeztu zuen.

Leightonek telebistako agerraldi zerrenda aipagarria ere izan zuen, batez ere *Alfred Hitchcock Presents*, *Ben Casey* eta ''Burke's Law* saioetan.  Horrez gain, Emmy sari bat irabazi zuen Emakumezko Aktore Onenaren kategorian *Hamlet* telesail dramatikoarengatik (1970), eta 1966. urtean beste Emmy sari baterako izendatu zuten *Dr. Kildare* telesailaren lau atalengatik. 

*El mensajero* (1970) filmean egindako Maudsley andrea pertsonaiaren lanarengatik, Leightonek antzeztaldeko emakumezko aktore onenaren BAFTA saria irabazi zuen. Aurretik, emakumezko aktore britainiar onenaren BAFTA sarirako izendatu zuten, *Carrington V*.*C.* lanean Valerie Carrington antzezpenean egindako lanarengatik. (1954). Azkenik, bigarren mailako emakumezko aktore onenaren Oscar sarirako izendatu zuten *El mensajero* filmearengatik. Leighton 1974. urtean izendatu zuten CBE.

## Bizitza pertsonala 
Leightonek hiru senar izan zituen: Max Reinhardt editorea (1947an ezkondu eta 1955ean dibortziatu), Laurence Harvey aktorea (1957an ezkondu eta 1961ean dibortziatu), eta Michael Wilding aktorea (1964an ezkonduak). Ez zuen haurrik izan.

### Heriotza 
1976. urtean hil zen Chichesterren, Ingalaterran, esklerosi anizkoitz baten ondorioz. 53 urte zituela.

## Filmografia 
### Zinea 
* *The Winslow Boy* (*Ohorezko auzia*) (1948) (British Lion Films) ... Catherine Winslow
* *Bonnie Prince Charlie* (Azken Estuardoa) (1948) (London Film Productions) ... Flora MacDonald
* *Under Capricorn* (1949) (Warner Bros.) .. Milly
* *The Astonished Heart* (1949) (General Film Distributors) ... Leonora Vail
* *El libertador* (1950) (British Lion Films) ... Marguerite Blakeney
* *Calling Bulldog Drummond* (1951) (MGM) ... Sgt. Helen Smith
* *Home at* Seven (1952) (British Lion Films) .. Janet Preston
* *The Holly and the Ivy* (1952) (London Film Productions) ... Margaret Gregory
* *The Teckman Mystery* (1954) (Associated Artists Productions) ... Helen Teckman
* *The Good Die Young* (1954) (United Artists) ... Eve Ravenscourt
* Carrington V.C. (1955) (Kingsley-International Pictures) ... Valerie Carrington
* *The Constant Husband* (*Sei emazte senar batentzat*) (1955) (British Lion Films) ... Miss Chesterman
* *The Passionate Stranger* (1957) (British Lion Films) ... Judith Wynter / Leonie
* The Sound and the Fury (Zarata eta amorrua) (1959) (20th Century Fox) ... Caddy Compson
* *Waltz of the Toreadors* (*Emakumezalerik handiena*) (1962) (The Rank Organisation Film Productions) ... Emily Fitzjohn
* *The Third Secret* (1964) (20th century fox)
* *The Best Man* (1964) (United Artists) ... Alice Russell
* *The Loved One* (Los ser queridos) (1965) (MGM) ... Helen Kenton andrea
* *7 Women* (*Zazpi emakume*) (1966) (MGM) ... Agatha Andrews
* *The Madwoman of Chaillot* (La loca de Chaillot) (1969) (Warner Bros.) ... Constance, la loca de Passy
* El mensajero (1970) (EMI Distribution) ... Maudsley andrea
* *Zee and Co*. (1972) (Columbia) ... Gladys ...
* *Lady Caroline Lamb* (1972) (MGM-EMI) ... Lady Melbourne
* *A Bequest to the Nation* (*Heroi baten* legatua) (1973) (Unibertsala) ... Lady Frances Nelson
* *From Beyond the Grave* (1973) (Warner Bros.) ... Madame Orloff *The Elemental* segmentuan
* *Galileo* (1975) (The American Film Theatre) ... Adineko emakumea auzitegian
* *Trial by Combat* (1976) (Combat-Warner Bros.) ... Ma Gore

### Telebista 
* *Laugh With Me* (1938) (BBC) ... Dorothy
* *As You Like It* (1953) (BBC) ... Rosalind
* *The Browning Version* (1948) (CBS) ... Millie
* *An Ideal Husband* (1969) (BBC) ... Cheveley andrea
* *Hamlet* (1970) (NBC) ... Gertrude
* *The Upper Crusts* (1973) (seriea) (ITV) ... Lady Seacroft
* Frankenstein: The True Story (1973) (NBC) ... Francoise DuVal
* *Great* Perfilations (1974) (NBC) ... Miss Havisham
* Space: 1999 (Lehen denboraldia, "Collision Course" atala) (1975) (ITC) ... Arra

### Antzerkia 
* *The Little Foxes*, 1967
* *Slapstick Tragedy*, 1966
* *The Chinese Prime Minister*, 1964
* *Tchin-Tchin*, 1962
* *The Night of the Iguana*, 1961
* *Much Ado About Nothing*, 1959
* *Separate Tables*, 1957
* *The Critic*, 1946
* *Oedipus Rex*, 1946
* *Uncle Vanya*, 1946
* *King Henry IV, Part II*, 1946
* *King Henry IV, Part I'', 1946

## Sariak eta izendapenak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*