open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Marija Gimbutas

**Marija Gimbutas** ( eta jaiotzez Marija Birutė Alseikaitė; Vilnius, Lituania, 1921eko urtarrilaren 23a - Los Angeles, AEB, 1994ko otsailaren 2a) Neolitoan eta Brontze Aroan Europako kulturak ikertu zituen arkeologo lituaniar-amerikarra izan zen. Hizkuntzalaritza eta Mitologia uztartuz ikuspegi berriak sartu zituen arkeologiaren ikerkuntzan 1946 eta 1971 bitartean.

Indoeuroparren Brontze Aroaren gainean espezializatu zen, besteak beste Kurgan kultura ikertuta. Hala erakutsi zuen 1964ko *Bronze Age Cultures of Central and Eastern Europe* (Ekialde eta Erdi Europako Brontze Aroko kulturak) liburuan. Hizkuntzalaritza eta etnologia uztartuz, indoeuroparren eta aurre-indoeuroparren (indoeuroparren migrazioen aurretik Europan jada zeuden herriak) izaerak ikertu zituen. Haren ustez, Kurgan kulturako indoeuroparrak androkratikoak edo gizonak agindutako gizarteak ziren, eta aitzinindoeuroparrak, berriz, matriarkatuak. Nolanahi ere, ikusmolde honek kritika ugari jaso ditu.

## Kanpo estekak
Colin Renfrew

**Andrew Colin Renfrew** (Stockton-on-Tees, 1937ko uztailaren 25 – Cambridge, 2024ko azaroaren 24a) arkeologo ingelesa izan zen.

Batez ere bi libururengatik da ezaguna. Lehenengoan, 1974ko *Before Civilisation: The Radiocarbon Revolution and Prehistoric Europe* (Zibilizazioaren aurretik: Irratikarbonoaren Iraultza eta Historiaurreko Europa) liburuan Historiaurrean berrikuntzak Ekialde Hurbilean sortzen zirela eta hortik Europara hedatzen zirela zioen iritziari erronka egin zion.

Bigarrenean, *Archaeology and Language: The Puzzle of the Indo-European Origins* (euskaraz *Arkeologia eta mintzaira: Indoeuroparren enigma*, Gaiak, Donostia, 2002) liburuan, Anatoliako hipotesia garatu zuen. Horren arabera, indoeuroparrak ez ziren hedatu Kurgan kulturatik, 2000 urte lehenago Anatoliatik baizik. Nekazaritzarekin batera olatuen moduan, motel, ez migrazio bortitzen bidez, zabaldu ziren Europara pixkanaka.

## Liburuak 
* Renfrew, A.C., 1972, * The Emergence of Civilisation: The Cyclades and the Aegean in The Third Millennium BC*, London.
* Renfrew, A.C., 1973, *Before Civilisation, the Radiocarbon Revolution and Prehistoric Europe*, London: Pimlico. 
* Renfrew, A.C. eta Wagstaff, Malcolm (ed.), 1982, * An Island Polity, the Archaeology of Exploitation in Melos*, Cambridge: Cambridge University Press.
* Renfrew, A.C., (ed.), 1985, * The Archaeology of Cult, the Sanctuary at Phylakopi*, London: British School at Athens and Thames & Hudson.
* Renfrew, A.C., 1987, *Archaeology and Language: The Puzzle of Indo-European Origins*, London: Pimlico. 
* Renfrew, A.C. eta Bahn, P. , 1991, *Archaeology: Theories, Methods and Practice*, London: Thames and Hudson. 
* Renfrew, A.C., 2000, *Loot, Legitimacy and Ownership: The Ethical Crisis in Archaeology*, London: Duckworth. 
* Renfrew, A.C., 2003, *Figuring It Out: The Parallel Visions of Artists and Archaeologists*, London: Thames and Hudson. 
* Ernestine S. Elster eta Colin Renfrew (ed), Prehistoric Sitagroi : excavations in northeast Greece, 1968-1970. Vol. 2, The final report. Los Angeles, CA : Cotsen Institute of Archaeology, University of California, Los Angeles, 2003. Monumenta archaeologica 20.
* Colin Renfrew, Marija Gimbutas eta Ernestine S. Elster (ed.), Excavations at Sitagroi, a prehistoric village in northeast Greece. Vol. 1. Los Angeles : Institute of Archaeology, University of California, 1986.
Galesko futbol selekzio nazionala

thumb|300px|Galesko selekzioa 2011n.
**Galesko futbol selekzio nazionala** munduko hiru talde zaharrenen artean dago, Ingalaterra eta Eskoziakoekin batera. 1876ko martxoaren 25ean jokatu zuten lehenengo partida, eskoziarren aurka hain zuzen ere.

Sorreratik bertatik parte hartu dute independienteki txapelketa ofizial guztietan, Olinpiar Jokoetan izan ezik.

Cardiff City Stadiumen jokatzen ditu etxeko partidak.

## Munduko txapelketan 
1958an jokatu zuen selekzioak lehendabiziko eta azkeneko aldiz Munduko Futbol Txapelketan, Suediak antolatutako edizioan.

## Europako txapelketan 
Galesko selekzioa behin sailkatu da Europako Futbol Txapelketaren azken faserako.
* Final erdiak (1): 2016

## Ibilbidea 
|valign="top"|

|}

## Uniformea 
### Historikoa 
### Azken Txapelketak 
## Jokalari aipagarrienak 
[300px|thumb|[Gareth Bale da goleatzaile nagusia eta azken urteetako izarra.]]
2022ko irailaren 25ean eguneratua.

### Parte hartzeak 
### Goleatzaileak 
## Euskal Herriko selekzioaren aurkako partidak 
## Kanpo estekak 
*  "Football Association of Wales"
Me gusta ser

**Me gusta ser** Vulpes musika taldearen 1. diskoa da, 2005. urtean Oihuka diskoetxearen zigilupean argitaratutakoa.

Disko hau **Luperen**, taldearen hasierako bateria-jolea (1993an hila), omentzeko helburuarekin egin zen. Grabazioa 2004ko azaroan eta abenduan burutu zen. Eta 2005ean Oihuka diskoetxeak argitaratu zuen.

Abesti guztien musika eta letrak Vulpes taldearenak dira, *Me gusta ser una zorra* izan ezik, honen doinuak **Iggy Pop and the Stooges** taldearen *I wanna be your dog* kantuarenak dira.

## Partaideak 
* Mamen Rodrigo (ahotsa, baxua eta koruak).
* Loles Vázquez (gitarra eta koruak).
* Bego Astigarraga (baxua, koruak).
* María Aldama (bateria).
* Joakin *"Killer"* Gonzalez (gitarra).

## Kantuen zerrenda 
# Inkisición
# Felipe es un punk
# Anerkía en TV
# Sexo por la cara
# Pasa de mi
# El fraude
# Patada en los huevos
# Deja tu sitio
# Punks de plástico
# Nuklear
# Yo les mando a la mierda
# Me gusta ser una zorra

## Kanpo estekak 
*     Oihuka diskoetxearen webgunea
Me gusta ser una zorra/Inkisición

***Me gusta ser una zorra/Inkisición*** Vulpes musika taldearen 1. single-a eta 1. lana da, 1983. urtean Dos Rombos diskoetxearen zigilupean argitaratutakoa.

Single hau 1983ko maiatzean grabatu zen, Dos Rombos diskoetxeak era urte berean argitaratu zuten. Geroago 1990eko hamarkadaren bukaeran edo 2000ko hamarkada hasieran Munster Records diskoetxeak 500 kopiara mugatutako single honen argitalpen bat egin zuen. 2006an berriz argitaratu zuen, oraingoan *picture-disc* formatuan.

*Me gusta ser una zorra* abestia **Iggy Pop and the Stooges** taldearen *I wanna be your dog* kantuaren bertsio bat da.

## Partaideak 
* Mamen Rodrigo (ahotsa).
* Loles Vázquez (gitarra eta koruak).
* Bego Astigarraga (baxua, koruak).
* Lupe Vázquez (bateria).

## Kantuen zerrenda 
# Inkisición
# Felipe es un punk
# Anerkía en TV
# Sexo por la cara
# Pasa de mi
# El fraude
# Patada en los huevos
# Deja tu sitio
# Punks de plástico
# Nuklear
# Yo les mando a la mierda
# Me gusta ser una zorra

## Kanpo estekak 
* {es}} Muster Records diskoetxearen webgunea
Ezequiel Mosquera

**Ezequiel Mosquera Míguez** (Cacherias-Teo, Coruña, Galizia, 1975eko azaroaren 19a) txirrindularia da. 1999an txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Paredes Moveis taldearekin.

## Palmaresa 
**1999**
* Tierras de Santa María Itzulia - Etapa bat
**2002**
* Portugaleko Udaberriko Klasika
**2005**
* Errioxako Itzuliko etapa bat
* 8. Andaluziako Itzulian
**2008**
* Alcobendasko Klasika
**2010**
* 2. Burgosko Itzulian
* 3. Asturiasko Itzulian

## Taldeak 
## Kanpo estekak
Luis Iruretagoiena

**Luis Iruretagoiena Aiestaran**, **Kiriki** bezala ezaguna, (Zarautz, 1907ko ekainaren 21a - † 1965) futbolari euskalduna izan zen. Realean jokatu zuen 1925etik 1933ra arte.

Aurrelari postuan jokatzen zuen, eta berezitasunen artean, pasea eta erdiraketa nabarmentzen ziren. Jubenil mailan hasi zen Zarauzko Mollarri taldean, beranduago Realak fitxatu zuelarik. Bertan, 118 partida jokatu zituen guztira, 50 gol erdietsiz. Gipuzkoako 3 txapelketa (1927, 1929 eta 1933), eta Kopa bat (1928) irabazi zituen Donostiako taldearekin.

1928an, Espainiako futbol selekzio nazionalean debutatu zuen, Joko Olinpikoetan. Txapelketa honetako bi partida jokatu zituen, Italiaren aurka lesionatu zelarik. 1928an, Espainiako Futbol Liga sortu zenean hain zuzen ere, Realarekin 31 partida jokatu eta 18 gol sartu zituen erretiratu baino lehen. Bere omenean, Zarauzko kale batek bere ezizena darama.

## Taldeak 
## Palmaresa 
## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Zarauztar ospetsuen zerrenda

## Kanpo estekak
Xoán Mourón

**Xoán Francisco Mourón Doldán** (Betanzos, Coruña, Espainia, 1984ko otsailaren 6a-) txirrindularia da. 2007an txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Karpin Galicia taldearekin.

## Taldeak
Motorsex

**Motorsex** 2003. urteko udan Bilbon (Bizkaia) sortutako euskal musika taldea da.

## Taldekideak 
* Xenen (gitarra).
* Bernar (bateria).
* Niko (baxua eta ahotsak).

### Aurreko partaideak 
* Joakin (gitarra).
* Koldo (ahotsa).

## Historia 
Laukotea MCD taldearen hasierako partaideek (**Bernar**, **Joakin** eta **Niko**) eta **Koldok** osatu zuten. Taldearen izena hitz joko bat da, Motorhead eta Sex Pistols izenekin egindakoa, hain zuzen, eta hala taldearen musika estiloa aurresan daiteke. Musika egiteko filosofia berezi bat aukeratu zuten, copylefta hain zuzen ere. Modu honetan beraien musika zabaltzeko hainbat bide erabili dute. Adibidez kantu guztiak webgunetik doan jaitsi daitezke, baita eMule bitartez ere.

2003ko abuztuan 1. single-a grabatu zuten bi abestirekin. 2004ko otsailean 3 kantuko 2. single-a grabatu zuten, Ramones taldearen bertsio bat sartuz. Azkenik, 2004ko ekainean taldearen 1. diskoa grabatu zuten: *En Crudo*. Zuzeneko grabaketa izan zen, MCD taldearen pausoak jarraituz.

2006ko otsailetik aurrera **Xenenek** hartu zuen gitarra jotzearen ardura **Joakinen** ordez. Osagai berri honekin taldearen 3. single-a grabatu zuten bi abesti berrirekin 2006ko ekainean.

2007ko udan, lan eta familia kontuak zirela-eta **Koldok** taldea utzi zuen eta taldea hirukote bezala gelditu zen.

2008ko abuztuan 4. single-a grabatu zuten bi abestirekin.

2009ko 2. single-k (V eta VI) eta CD-split "Un&Dos" Zona84-rekin grabatu zituzten

## Diskografia 
### Singelak 
* *Single-I* Soy un animal / La veo (2003)
* *Single-II* Motorsex / Muertos / Somebobo (2004)
* *Single-III* Mahattan fly / Que asco me doy (2006)
* *Single-IV* Dog eat dog / Be wrong / Hombre-bomba (2008)
* *Single-V* Perdido el norte (2009)
* *Single-VI* Motorcycle / Vete (2009)
* *Single VII* (2010)
* *Single VIII* (2012)
* Single IX (2017)

### Zuzenekoak 
* *En Crudo* (2005)

### Split CD-ak 
* *Un&Dos: Motorsex + Zona84* (2009)

### Bideoak 
* *Soy un animal* (2005)
* *Qué asco me doy!* (2006)
* *Hombre-Bomba* (2008)
* *Highway To Train* (2011)
* *Breakin The Wall* (2012)
* *Civilian War* (2013)
* Odio (2017)
* Abandonen España (2017)

## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko musika garaikidea
* Bilboaldeko musika taldeak

## Kanpo estekak 
*  Taldearen webgune ofiziala
* *Soy un animal* bideoklipa (Youtube)
* *Qué asco me doy!* bideoklipa (Youtube)
* iSOUND gunea
* MySpace gunea
* elHood gunea
* La Fonoteca webguneko biografia
Isidro Nozal

**Isidro Nozal Vega** (Barakaldo, Bizkaia, 1977ko urriaren 18a - ) Euskal Herrian jaiotako espainiar txirrindularia da. Betidanik Guriezon (Kantabrian) bizi da. 2002an txirrindularitza profesionalean debutatu zuen ONCE taldearekin.

2009an dopinekin arazoak zirela eta bi urteko zigorra jasan zuen.

## Palmaresa 
### Amateurretan 
**1992**
* 2. Espainiako errepideko txapelketa (kadeteak)
**1996**
* 3. Goierriko Itzulian eta etapa 1
**1998**
* Palenciako Itzuliko etapa 1
* 2. Altsasuko Sarian
* 3. Bidasoko Itzulian

### Profesionaletan 
**2001**
* 2. Grand Prix International CTT Correios de Portugalen
**2002**
* Frantziako Tourreko etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
* Alcobendasko Klasikako etapa 1
* Burgosko Itzuliako etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
**2003**
* 2. Espainiako Vueltan eta 3 etapa
* 4. Munduko erlojupeko txapelketan
**2004**
* 7. Espainiako Vueltan

## Sailkapen orokorra itzuli Handietan 
—: ez zuen parte hartu
UT: utzi, ez zuen amaitu

## Taldeak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Marcos Serrano

**Marcos Antonio Serrano Rodríguez** (Redondela, Pontevedra, 1972ko irailaren 8a-) espainiar txirrindulari ohia da. 1993an txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Kelme taldearekin.

## Palmaresa 
## Sailkapen orokorra Itzuli handietan eta Txapelketetan 

-: ez zuen parte hartu
UT: utzi, ez zuen amaitu

## Taldeak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gustavo César Veloso

**Gustavo César Veloso** (Vilagarcía de Arousa, Pontevedra, Espainia, 1980ko urtarrilaren 29a-) txirrindularia da. 2001an txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Carvalhelhos-Boavista taldearekin.

## Palmaresa 
## Taldeak
Esterri d'Àneu

'''Esterri d'Àneu''' Kataluniako udalerria da, Pallars Sobirà eskualdean eta Lleidako probintzian kokatuta dagoena. 8,50&nbsp;km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 965 biztanle zituen.

2013ko apirilaren 8an Esterri d'Àneu, Espot, La Guingueta d'Àneu eta Alt Àneu herrietako alkateek, lau udalerriak batzeko borondatezko proposamena aurkeztu zuten.

Arango haranako inbasioan milizianoen esku egon zen herri hau.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Lleidako udalerrien zerrenda

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea
*  Esterri d'Àneuri buruzko informazioa
Matxitxako lurmuturra

**Matxitxako** Bermeoren eta Gaztelugatxeren artean dagoen lurmuturra da, Bermeoko udalerrian kokatua. Bertan itsasargi bi daude: zaharra (aspaldi amatatua) eta berria (egun funtzionatzen duena).

## Itsasargia 
Lurmuturrean, itsasoaren mailatik 122 metrora, eta hogei metroko dorrean, lurmuturreko itsasargia dago. Antzina itsasargizaina zegoen arren, gaur egun automatikoa da, eta lainoaz ohartzeko soinuzko abisua emateko gai da. Itsasargiko argia 30 miliatan ikus daiteke.

1909an itsasargi berria eraiki zen, 1852an altxatutako eraikuntza berria ordezkatuz. 1854tik 1863ra Bizkaiko itsasargizainen eskola izan zen. Matxitxako lurmuturreko itsasargian, Bizkaiko azken itsasargizaina jubilatu zen.

## Ikus, gainera 
* Gaztelugatxe
* Aketxe
* Izaro
* Gaviota gas-plataforma
* Bizkaiko kostaldea

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Matxitxakoko itsasargia, Bizkaiko Ondare Historikoa (Bizkaiko Foru Aldundia)
Single-I

**Single-I** Motorsex musika taldearen 1. single-a da, 2003. urtean taldeak berak argitaratutakoa.

Iraupen motzeko honek 2 kantu ditu, eta biak copyleft linzentziapean argitaratu ziren. Letrak taldearenak eta **Oscar Beorleguirenak** dira. Ekoizperna **Motorsex** eta **Carlos Creatorren** eskutik egin zen.

Taldeak berak argitaratu zuen 7 hatzetako binilo eta CD formatuetan, baina argitalpen oso mugatua izan zen. Bestalde bi abesti hauek eta diskoaren grafismo guztia taldearen web gunetik jaitsi daiteke https://web.archive.org/web/20071004220748/http://204.200.195.244/xoops/html/modules/mydownloads/viewcat.php?cid=20, baita *Soy un animal* kantuaren bideoklipa https://web.archive.org/web/20071004221556/http://204.200.195.244/xoops/html/modules/mydownloads/viewcat.php?cid=28.

## Taldekideak 
* Joakin (gitarra).
* Niko (baxua eta koruak).
* Bernar (bateria).
* Koldo (ahotsa).

## Kantuen zerrenda 
# Soy un animal
# La veo

## Kanpo estekak 
*  Taldearen web gune ofiziala
* *Soy un animal* bideoklipa (Youtube)
* iSOUND gunea
* MySpace gunea
* elHood gunea
Estaràs

**Estaràs** Kataluniako udalerria da, Segarra eskualdean eta Lleidako probintzian kokatuta dagoena. 20,9&nbsp;km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 177 biztanle zituen.

## Banaketa administratiboa 
Sei herritan banaturik dago:

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Lleidako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea
*  Estaràsi buruzko informazioa
Single-II

**Single-II** Motorsex musika taldearen 2. single-a da, 2004. urtean taldeak berak argitaratutakoa.

Iraupen motzeko honek 3 kantu ditu, eta hirurak copyleft linzentziapean argitaratu ziren. Letrak taldearenak eta **Oscar Beorleguirenak** dira. Ekoizperna **Motorsex** eta **Carlos Creatoren** eskutik egin zen. 3. abestia Ramones taldearen *Somebody Put Something In My Drink* kantuaren bertsio bat da.

Taldeak berak argitaratu zuen CD-R formatuan, baina argitalpen oso mugatua izan zen. Bestalde hiru abesti hauek eta diskoaren grafismo guztia taldearen web gunetik jaitsi daiteke https://web.archive.org/web/20071004222155/http://204.200.195.244/xoops/html/modules/mydownloads/viewcat.php?cid=23, bertan *Muertos* abestiaren hiru bertsio ezberdin aurki daitezke

## Taldekideak 
* Joakin (gitarra).
* Niko (baxua eta koruak).
* Bernar (bateria).
* Koldo (ahotsa).

## Kantuen zerrenda 
# Muertos
# Motorsex156
# Somebobo

## Kanpo estekak 
*  Taldearen web gune ofiziala
* iSOUND gunea
* MySpace gunea
* elHood gunea
En Crudo

**En Crudo** Motorsex musika taldearen 1. diskoa da, 2004. urtean taldeak berak argitaratutakoa.

Zuzeneko disko honek 12 kantu ditu, eta denak copyleft linzentziapean argitaratu ziren. Letrak taldearenak eta **Oscar Beorleguirenak** dira. Ekoizperna **Motorsex** eta **Carlos Creatorren** eskutik egin zen.

Taldeak berak argitaratu CD-R formatuan, baina argitalpen oso mugatua izan zen. Bestalde abesti guztiak eta diskoaren grafismoa taldearen web gunetik jaitsi daiteke http://204.200.195.244/xoops/html/modules/mydownloads/viewcat.php?cid=26.

## Taldekideak 
* Joakin (gitarra).
* Niko (baxua eta koruak).
* Bernar (bateria).
* Koldo (ahotsa).

## Kantuen zerrenda 
# Motorsex
# La veo
# TV Star
# Arenal
# Estrellita
# Soy un guay
# Perdido en Bilbao
# Muertos
# Reptil
# Sr Doctor
# Terror
# Animal

## Kanpo estekak 
*  Taldearen web gune ofiziala
* iSOUND gunea
* MySpace gunea
* elHood gunea
Aitzinindoeuropera

**Aitzinindoeuropera** berreraikitako aitzin-hizkuntza da, aitzinindoeuroparrek hitz egingo zuketena, eta indoeuropar hizkuntzen arbaso komuna zatekeena. Indoeuropar hizkuntzen idatzizko lekukotasunik zaharrenak (hitita, sanskritoa, mizenikoa) K.a. XX-XV. mendekoak badira ere, bizpahiru mila urte lehenagoko aitzinindoeuropera berreraiki ohi da. Hitzaren laburdura, AIP da (ingelesez, PIE).

Aitzinindoeuroperako hainbat ezaugarri (hots sistema, morfologia, lexikoa, eta abar) ondorengo indoeuropar hizkuntzak elkarrekin erkatuz berreraiki dira, konparazio-metodoa erabiliz. Berreraikitako formak (eta ez lekukotutakoak) direla adierazteko asteriskoa erabiltzen da: **wódr̥* 'ura', **ḱwṓn* 'txakurra', edo **tréyes* '(gizonezko) hiru'.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
La Floresta (argipena)

**La Floresta** hurrengo gauzak izan daitezke:

* Katalunian:
# La Floresta Lleidako probintziako udalerria.
# La Floresta Sant Cugat del Valleseko auzoa.
# La Floresta, Bartzelonako Premià de Dalt udalerriko auzoa.

* Hego Amerikan:
# La Floresta, Uruguaiko gune baten izena.
# La Floresta, Argentinako Cordoba hiriko udalerria.
Aitzinindoeuropar

**Aitzinindoeuroparrak** garai modernoetan berreraikitako aitzinindoeuroperaz mintzatzen ziren balizko herriak dira. Kalkolito eta Brontze Aroaren artean biziko ziren.

Indoeuropar hizkuntza jatorria duten antzinako eta gaur egungo hizkuntzen arteko hiztegia eta gramatika erkatuz, antzinako hiztegi eta gramatika erkideak eraiki dira. Zalantzak zalantza, artifizialki sortutako hizkuntza horretatik herri horiek nola bizi ziren ondoriozta daiteke:

* Gizartea gizonezko erlazioen artean oinarritzen zen.
* Jainko nagusiak **dyeus ph2tēr* (literalki "zeruko aita"; > antzinako grezieraz *Ζευς (πατηρ) / Zeus (patēr)*; **dieu-ph2tēr* > latinez *Jupiter*) eta lurreko jainkoa ziren.
* Olerki heroikoak sortu eta abesten zituzten.
* Elurra ezagutzen zuten.
* Abeltzainak eta nomadak ziren, behiak eta zaldiak hazita.
* Gurpildun gurdiak zituzten.

## Kanpo estekak
La Guingueta d'Àneu

'''La Guingueta d'Àneu''' Kataluniako udalerria da, Pallars Sobirà eskualdean eta Lleidako probintzian kokatuta dagoena. 108,42&nbsp;km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 372 biztanle zituen.

2013ko apirilaren 8an Esterri d'Àneu, Espot, La Guingueta d'Àneu eta Alt Àneu herrietako alkateek, lau udalerriak batzeko borondatezko proposamena aurkeztu zuten.

## Banaketa administratiboa 
Hamairu herritan banaturik dago:

## Demografia 
## Interesguneak 
* Mare de Dèu d'Àneu santutegia. XI. mendeko Santa Maria d'Àneu lehengo monasterio zaharra.
* Sant Pere de Burgal monasterioa. XI. mendekoa eta erromanikoa.

## Ikus, gainera 
* Lleidako udalerrien zerrenda

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea
*  La Guingueta d'Àneuri buruzko informazioa
Matrikula (automobilak)

**Automobilen matrikulak** automobilak identifikatzeko eta bereizteko erabiltzen diren karaktereak dira. Karaktere horiek metalezko plaka batean inprimatzen dira. Herrialde gehienetan automobilek eta ia zilindrada txikiko ibilgailu guztiek eraman behar dute nahiz aurrekaldean zein atzekaldean. Hala ere, herrialde batzuetan aurrekaldean matrikula eramatea ez da beharrezkoa.

## Automobilen matrikulak Munduan 

Fitxategi:Germany (D) European Union license plate - Number KA PA 777.jpg|Alemania
Fitxategi:UK Rear Registration Plate.png|Erresuma Batua
Fitxategi:Jersey United Kingdom number plate GBJ.jpg|Jersey (GB)
Fitxategi:Guernseylicense plate GBG.jpg|Guernsey (GB)
Fitxategi:NMN-835-H.jpg|Man Uhartea (GB)
Fitxategi:Gibraltar rear number plate.jpg|Gibraltar (GB)
Fitxategi:Matrícula automovilística España 2000 7137 CHW.jpg|Espainia
Fitxategi:AA-229-AA ref License plate of France.png|Frantzia

## Kanpo estekak
Santos González

**Santos González Capilla** (Crevillent, Alacant, Espainia, 1973ko abenduaren 17a-) txirrindulari ohia da. 1994an txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Kelme taldearekin.

## Palmaresa 
**1997**
* 3. Murtziako Itzulian
**1998**
* 3. Valentziako Erkidegoko Itzulian
**1999**
* 20px 15px Espainiako erlojupeko txirrindularitza txapelketa
**2000**
* Gaztela eta Leongo Itzuliko etapa bat
* 4. Espainiako Vueltan eta etapa bat
**2001**
* 20px 15px Espainiako erlojupeko txirrindularitza txapelketa
* 7. Munduko erlojupeko txapelketan
**2005**
* 2. 15px Espainiako erlojupeko txirrindularitza txapelketan

## Taldeak 
## Kanpo estekak
*
Matrikula (argipena)

**Matrikula** terminoak erabilera ezberdinak ditu:

* pertsona edo gauzen erregistro bat;
* matrikula, automobil eta beste ibilgailuetan jartzen den identifikazio-plaka;
* hezkuntzan, matrikula ikastetxe batera sartzeko izapideen multzoa, eta horrela *matrikula-epea* edo *matrikula-eskaera* esamoldeak daude;
** ohorezko matrikula batxilergoan, Batxilergoa bukatzean espediente onena duen ikasleari ematen zaion aipamena.
** ohorezko matrikula unibertsitatean, ikasle bati irakasgai batean jar dakiokeen kalifikazio gorena.
Malda (argipena)

**Malda** hitzak adiera zenbait ditu:
* Geometrian, malda, zuzen bati buruz, delako zuzenak abzisa-ardatzarekin osatzen duen angeluaren tangentea.
* Topografian, malda, altuera batetik bestera goraka dagoen tartea eta tarte horrek horizontalarekiko osatzen duen angelua (ikus, gainera, desnibela).
* Malda edo aldapa, goraka egiten duen bidea.
* Maldà, Kataluniako udalerria, Urgell eskualdean.
* Malda, Indiako Mendebaldeko Bengala estatuko hiria.
Mosela (ibaia)

**Mosela** (frantsesez *Moselle*, alemanez *Mosel*, luxenburgeraz *Musel*, nederlanderaz *Moezel*) Frantzia, Luxenburgo eta Alemania zeharkatzen dituen ibaia da. Belgikako zati txiki bat ere Moselaren arroan dago.

## Ibilbidea 
Vosgeetatik hegoaldera sortzen da, Frantzian, eta iparralderantz, Nancy eta Metzeko meagintzagunea zeharkatzen ditu. Ondoren Luxenburgoren eta Alemaniaren arteko muga egiten du. Meandro ugari eratzen ditu 514 km-tan. Ibaiadar nagusiak Saar eta Meurthe ibaiak dira, eskuinaldetik sartzen direnak biak. Rhin ibaiaren ezkerraldean isurtzen du ura, Koblentza hirian, Alemaniako lurretan.

Ibilbidean zeharkatzen dituen hiri aipagarrienak Metz, Treveris eta Koblentza dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dordoina (ibaia)

**Dordoina** (frantsesez: *Dordogne*, okzitanieraz: *Dordonha*) Frantziako hego-mendebaldeko ibaia da, herrialdeko luzeenen artean dagoena.

Puy de Sancy (1.886 m) mendian sortzen da, Erdialdeko Mendigunean, eta Auvernia, Limousin, Erdialdeko Pirinioak eta Akitaniako eskualdeak igarotzen ditu. Zehazki, Puy-de-Dôme, Cantal, Corrèze, Lot eta Dordoinako departamenduak zeharkatzen ditu mendebaldetik ekialdera, Girondan, Bordeleko iparraldean, Garonaren ahoan bat egin baino lehen.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Frantziako ibaien zerrenda

## Kanpo estekak
Charente (ibaia)

**Charente** Frantziako mendebaldeko ibaia da. Vienne Garaia, Charente, Vienne eta Itsas Charente departamenduak zeharkatzen ditu.

Ibaiadar batzuk:
* Antenne
* Né
* Coran
* Seugne
* Bramerit
* Boutonne
* Arnoult
* Gère

Ibaiertzeko hiri batzuk:
* Civray
* Jarnac
* Montignac-Charente
* Angulema
* Cognac
* Saintes
* Taillebourg
* Saint-Savinien
* Tonnay-Charente
* Rochefort
* Soubise
* Vergeroux

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Loira (ibaia)

**Loira** (, , frankoproventzeraz *Lêre*, ), Frantziako erdialdeko ibaia da, herrialde horretako luzeena (1024&nbsp;km). Arroak 117.000&nbsp;km²ko azalera du, hau da, Frantziako bostena baino gehiago. Loira ibarreko erdialdea UNESCOk gizateriaren ondare izendatu zuen 2000ko abenduaren 2an.

Udaberrian eta udazkenean ur handiak izaten ditu, euriteen eta elurteen eraginez, eta udan izan ohi du maila behereena. Erromatarren garaietatik XIX. mendean burdinbidea zabaldu zen arte, ontziz ibiltzeko ibaia izan da, baina gaurko egunean ontzi bidezko garraioak ez du inolako garrantzirik, Nantestik aurrera ez bada. Loira ibaiaren bazterretan eraiki ziren gazteluek ospe handia dute. XV. mendekoak dira lehenengo gazteluak (Amboise), eta bereziki ugaldu ziren Errenazimentuaren garaian Blois, Tours, Berry eta Anjouko lurraldeetan.

## Ibilbidea 
Iturburua 1.400 metro inguruko altueran dago, Sainte-Eulalie udalerri txikian, administratiboki Ardècheko departamenduan eta geografikoki Erdialdeko Mendigunean, Gerbier de Jonc mendiaren oinetan.

Sorrera hartatik Le Puy-en-Velay (Loira Garaia), Saint-Étienne eta Roanne (Loira), Nevers eta Cosne-Cours-sur-Loire (Nièvre) Gien eta Orléans (Loiret), Blois (Loir eta Cher), Amboise eta Tours (Indre eta Loira), Saumur eta Angers (Maine eta Loira), Ancenis, Nantes eta Saint-Nazaire (Loira Atlantikoa) udalerriak zeharkatzen ditu, besteak beste.

Aipatutako departamenduez gainera, ekialdetik mendebaldera Saona eta Loira, Allier eta Cher ere zeharkatzen ditu, Bizkaiko golkoan itsasoratu baino lehen, Bretainiako hegoaldean (Saint-Nazaire). Nantesetik aurrera bokale eta itsasadar zabal bat osatzen du, Ozeano Atlantikorako bidean.

## Ibaiadarrak 
Allier du ibaiadar nagusia, ezkerraldetik (Le Bec d'Allier, Borboierria), eta beste adar ugari jasotzen ditu eskuin-ezker ibilgu osoan zehar:

* Allier *(ezker)*. 410&nbsp;km.
* Cher *(ezker)*. 365&nbsp;km.
* Indre *(ezker)*. 276&nbsp;km.
* Loiret *(ezker)*. 12&nbsp;km.
* Maine *(eskuin)*. 12&nbsp;km.
** Mayenne. 200&nbsp;km.
** Sarthe. 313&nbsp;km.
** Loir. 316&nbsp;km.
* Vienne *(ezker)*. 359&nbsp;km.
* Erdre *(eskuin)*. 92&nbsp;km.
[thumb|400px|eskuinera| Loira [Saint-Nazairen]]

## Ikus, gainera 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Caisse d´Epargne (txirrindularitza taldea)

**Caisse d´Epargne** Espainiako txirrindularitza taldea da. *Illes Balears* babeslearen lekukoa hartu zuen Mallorcako gobernuak dirulaguntza kendu ondoren. Izena aldatu arren, Reynolds eta Banesto izenarekin egon zen lehenago, Abarca Sport gizarte txirrindularitza nafarra izan da kluba.

2011an Movistar Team UCI ProTour taldea da.

## Historioa 
* **Reynolds (1980-1989)**
* **Banesto (1990-2003)**
* **Illes Balears-Banesto (2004-2005)**
* '''Illes Balears-Caisse d'Épargne (2005-2006)**
* **Caisse d'Épargne (2007-2010)**
* **Movistar Team (2011)'''

## 2007an taldea osatzen zuten txirrindulariak 
## 2006an taldea osatzen zuten txirrindulariak 
## Kanpoko loturak 
Caisse d´Epargne txirrindularitza taldea

## Kanpo estekak
Menàrguens

**Menàrguens** Kataluniako udalerria da, Noguera eskualdean eta Lleidako probintzian kokatuta dagoena. 20,3&nbsp;km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 854 biztanle zituen.

## Demografia 
## Ikus, gainera 
* Lleidako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea
*  Menàrguensi buruzko informazioa
Saunier Duval-Prodir

**Saunier Duval**, 2003an sortutako txirrindularitza talde profesional espainiarra izan zen. Leonardo Piepoli, Fabian Jeker, José Ángel Gómez Marchante, Joseba Beloki, David Millar, Gilberto Simoni, Iban Mayo edo Javier Otxoa parte hartu zuten talde honetan.

2007ko maiatzaren 11an, Saunier Duval taldeak Javier Otxoa paralinpiko txirrindulariari hartuko zituen proba guztietan babestuko zuela eta taldearen maillota eta materiala erabiliko zuela, baina, taldean ofizialki ez zen egongo paralinpikoa zelako.

## 2007an taldea osatzen zuten txirrindulariak 
## Kanpo estekak
Organyà

**Organyà** Kataluniako udalerria da, Alt Urgell eskualdean eta Lleidako probintzian dagoena. 12,54&nbsp;km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 958 biztanle zituen.

## Demografia 
## Pertsona ezagunak
* Francesc Betriu (1940-2020), zinema zuzendaria.

## Ikus, gainera 
* Lleidako udalerrien zerrenda
* Organyàko Homiliak

## Kanpo estekak 
*  Udalaren webgunea
*  Organyàri buruzko informazioa
Iker Camaño

**Iker Camaño Ortuzar** (Santurtzi, Bizkaia, 1979ko martxoaren 14a - ) Bizkaiko txirrindulari ohia da. Jubenil mailan Bizkaiko Txapelduna izan zen. 2002an, txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Phonak taldearekin. Talde gizona da santurtziarra, hala ere, 2008an garaipena lortu zuen Vuelta a Chihuahuako etapa batean. Gaur egun Fuji-Servetto taldean dago.

## Palmaresa 
**1997**
* Bizkaiko Itzulia
**1998**
* 3. Antzuola Sarian
**1999**
* Pentekostes Saria
* Gorlizko Sari Nagusia
* 2. La Trinidad Sarian
**2000**
* 3. Guerrita garaikurran
**2001**
* 20px Espainiako erlojupeko txirrindularitza txapelketa (23 urtez azpikoan)
* Gran Premio San Juan
* 2. Laudio Sarian
* 2. Eusebio Vélez Sarian
* 2. Arabako Itzulian eta 2 etapa
* 2. Lazkaoko Proban
**2008**
* 3. Vuelta a Chihuahuan eta etapa 1
**2011**
* Cinturón a Mallorca eta etapa 1
* Norvegiako Tourreko etapa 1
* Txekiako Itzuliko etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
**2012**
* 2. Joaquim Agostinho Garaikurran eta etapa 1

## Taldeak 
## Sariak 
"Santurtzi 2012" saria jaso zuen bere kirol ibilbideagatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
* Iker Camaño - *FirstCycling.com*
Carlos Zárate

**Carlos Zárate Fernández** (Puertollano, Ciudad Real, Espainia, 1980ko, uztailaren 19a-). 2004an, txirrindularitza profesionalean debutatu zuen KELME-Costa Blanca taldearekin.

## Taldeak
Raúl Alarcón

**Raúl Alarcón García**, (Sax, Alacant, Espainia, 1986ko martxoaren 25a - ) espainiar txirrindulari ohia da. 2007an, txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Saunier Duval-Prodir taldearekin.

## Dopina
2019ko urriaren 21ean,  UCIk Dopinagatik behin-behineko zigorra ezarri zion. 2021eko martxoaren 10ean, behin-betiko lau urteko zigorra jakitera eman zen.

## Palmaresa
**2009**
* 2. Guerrita garaikurran
**2010**
* Segoviako Itzulia eta 2 etapa
* Pontevedrako Diputazioaren Sari Nagusia
* Cursa Ciclista de Llobregat
* Galiziako Itzuliko etapa 1
* 2. Balentziaga Memorialan
* 3. Circuito Guadianan
* 3. Aiztondo Klasikan
* 3. Macario Sari Nagusian
* 9. Nafarroako Itzulian
**2011**
* Joaquim Agostinho Garaikurrako etapa 1
**2013**
* Portugalgo Itzuliko etapa 1
**2016**
* Joaquim Agostinho Garaikurrako etapa 1
**2017**
* Asturiasko Itzulia eta etapa 1
* Madrileko Erkidegoko Itzuliko etapa 1
* Gran Premio Internacional de Fronteras y la Sierra de la Estrella
* Portugalgo Itzulia eta 2 etapa
**2018**
* Gran Premio Nacional 2 de Portugal eta etapa 1
* Portugalgo Itzulia eta 3 etapa
**2019**
* 3. Alentejoko Itzulian

## Taldeak 
* Saunier Duval-Prodir (2007-2008)
* Efapel (2011-2012)
* Louletano-Dunas Douradas (2013-2014)
* W52-Quinta da Lixa (2015-2019)

## Kanpo estekak
Rossello (argipena)

**Rossello** hurrengo gauzak izan daitezke:

* **Rossello** izeneko eskualdea, Ipar Katalunian.
** **Rosselloko konderria** (Erdi Aroko konderria).
** Batzuetan **Ipar Kataluniari** deritzo.
** Batzuetan **Ekialdeko Pirinioei** deritzo.
* **Rossello**, Lleidako probintziako udalerria.
Francisco Ventoso

**Francisco José "Fran" Ventoso Alberdi** (Reinosa, Kantabria, Espainia, 1982ko, maiatzaren 6a-) espainiar txirrindulari ohia da. 2002an, txirrindularitza profesionalean debutatu zuen Saunier Duval-Prodir taldearekin.

## Palmaresa 
### Amateurra 
**2000**
* Besayako Itzuliko etapa bat
**2001**
* Salamancako Itzuliko etapa bat (taldekako erlojupekoa)
**2002**
* 3. Espainiako errepideko txirrindularitza txapelketan (23 urtez azpikoan)
**2003**
* Alicanteko Itzuliko etapa bat
* Valladolideko Itzuliko etapa bat
* Salamancako Itzuliko etapa bat
* 10. Munduko errepideko txapelketan (23 urtez azpikoan)

### Profesionala 
## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
The Sound of Music

***The Sound of Music*** 1965ko Robert Wise zinema zuzendariaren musikal filma da. Broadwayeko izen bereko musikalean oinarritzen da. Filmaren abestiak Richard Rodgers eta Oscar Hammerstein II egin zituzten. Film musikal ospetsuenetakoa da mundu guztian.

Bost Oscar Sariak irabazi zituen, tartean film hoberenarena eta zuzendari hoberenarena (Robert Wisentzat).

Hizkuntza askotara bikoiztu egin da; gaztelaniaz *Sonrisas y Lágrimas* eta frantsesez *La Mélodie du bonheur*. Baina tamalez, euskarara ez dute itzuli.

## Sinopsia 
1938 urtean, Salzburgon, Maria (Julie Andrews), moja gazte bat da, Von Trapp kapitainaren etxera bere 7 umeak zaintzeko bidalita. Kapitaina alarguna da, eta bere etxea, armadako ontzi bat bezala darama. Baina Maria, laster, umeen maitasuna lortzen du, eta baita kapitainarena ere.
Maria eta Kapitaina ezkondu eta gero, Armada alemaniarra, beraiekin joatea behartzen dute, baina Trapp familia ihes egiten du eta Alpeak zeharkatzen Suitzara joaten dira.

## Pertsonaiak 
## Abestiak 

* "Prelude" eta "The Sound of Music"
* "Overture"
* "Prelude: Dixit Dominus", "Morning Hymn"
* "Maria"
* "I Have Confidence"
* "Sixteen Going On Seventeen"
* "My Favorite Things"
* "Salzburg Montage"
* "Do-Re-Mi"
* "The Sound of Music"
* "The Lonely Goatherd"
* "Edelweiss"
* "The Grand Waltz"
* "Ländler"
* "So Long, Farewell"
* "Processional Waltz"
* "Goodbye Maria/How Can Love Survive Waltz"
* "Edelweiss Waltz"
* "Entr'acte"
* "Climb Ev'ry Mountain"
* "My Favorite Things"
* "Something Good"
* "Processional" eta "Maria"
* "Sixteen Going On Seventeen"
* "Do-Re-Mi"
* "Edelweiss"
* "So Long, Farewell"
* "Climb Ev'ry Mountain"
* "End Titles"

## Kanpo estekak 
* imdb.com
Ralph Waldo Emerson

**Ralph Waldo Emerson** (Boston, 1803ko maiatzaren 25a - Concord, Massachusetts, 1882ko apirilaren 27a) idazle, filosofo eta poeta estatubatuarra izan zen.

Tradizio eta sistema dogmatiko ororen etsai, joera indibidualista panteismo mistikoaz lotu eta **transzendentalismo** deituriko erlijiozko filosofia sortu zuen (*Natura*, 1836). Hizlari bikaina, 1837. urtean Harvard Unibertsitatean eman zuen hitzaldia amerikarren independentzia intelektualaren aldeko adierazpentzat hartu izan da. Europako tradizioak alde batera uztearen aldekoa zen, eta izaera berezi batez hornitu nahi izan zuen Estatu Batuetako gizarte berri hura. Idazle argia eta esaneko gizona izaki, esklabotasunaren kontrako agertu zen. Nietzscherengan ere eragina izan zuen.

## Hautatutako lanak 
* *"Essays: First Series"* (1841), entsegu saila: "Self-Reliance", "Compensation", "The Over-Soul", "Circles".
* *"Essays: Second Series"* (1844), entsegu saila: "The Poet", "Experience", "Politics". **"Representative Men"* (1850) entseguak.
* *"The Conduct of Life"* (1860) entseguak.
* *"Nature"* (1836) entseguak.
* *"The American Scholar"* entseguak.
* *"New England Reformers"* entseguak.
* *"Concord Hymn"* olerkiak.
* *"The Rhodora"* olerkiak.
* *"Brahma"* olerkiak.
* *"Uriel"* olerkiak.

## Berak esanak 
"Gure boterea mugatzen duen orori deitzen zaio patu".

## Erreferentziak
Romy Schneider

**Romy Schneider**, jaiotzez **Rosemarie Magdalena Albach**, (Viena, 1938ko irailaren 23a- Paris, 1982ko maiatzaren 29a) aktore austriarra zen. Bere familian aktore asko zeuden, ospetsuenetariko bat, bere ama, Magda Schneider, gero, berarekin egingo zuena lan. Oso karrera interesgarria izan zuen eta bi aldiz irabazi zuen Cesar saria.

## Biografia 
Bere lehen filma 15 urterekin egin zuen bere amarekin batera *Wenn der weiße Flieder wieder blüht* lanean (*Lila zuriak berriro loratzen dutenean*). Film hau egin ondoren, bere izena aldatu zuen Romy Schneider-era.

Geroago egin zituen filmak erromantikoagoak dira, eta Europa osoan ospe handia lortu zuen. Guztiak Ernst Marischka-rekin zuzendari eta Magda Schneider-ekin: *Erregina baten gazte urteak*, *Okina eta enperadorea*, *Sissi*, *Sissi enperadoresa* eta *Sissiren patua*. Nahiz eta ospe handia eman, Romy Schneiderrek bizitza osoa pasa zuen pinpirin itxura hori kendu ezinik.

Romy Schneider, *Cristine* (1958) filmean lan egiteko aukera izan zuen. 1933an Maz Ophüls egindako *Liebelei* filmaren bertsio berrian. (Arthur Schnitzleren antzerkian oinarritua). Filme honetan lan egiten zegoen bitartean, Alain Delon aktore frantsesaz maitemindu egin zen, filme berberean lan egiten zuena.
Alemaniatik Parisera mugitu zen berarekin egoteko, iskanbila nazional bat sortzen.
1959an prometatu ziren

Romy Schneider Frantzian gelditu zen, eta pixkanaka, filme zuzendariek beratan interesatzen hazi ziren. Orson Wellesekin lan egin zuen *Le Procès*en (1963), Frankz Kafka ren *The Trial* eleberrian oinarritua. Gainera, Alain Delon, Luchino Visconti eta Romy Schneider elkar aurkeztu zituen

Viscontiren zuzendaritzarekin, oso interpretazio onak eman zituen John Ford en ''Tis a pity she's a whore* antzerkian. Eta *Boccaccio 70* filmean. Hemen, bere leun edertasun eta sensualitatea, kontraste handia egiten zuen bere kideekin, ageriko beste edertasun batekin, Anita Ekberg eta Sophia Loren. Gauza bitxi bezala, filme honetan Coco Chanel diseinatu zituen jantziak. Hollywooden pasadaz egon zen, *Good neighbor Sam''en agertzen. 1964 urtean egindako komeria bat Jack Lemmon ekin. Eta 1965 urtean Peter O'Toole, Peter Sellers eta Woody Allen ekin lan egin zuen Woody Allen idatzitako ''What's New, Pussycat?* filmean.

Romy Schneideren bizitza pribatua ez zegoen oso ondo. Alain Delonek Romy utzi zuenean (ez ziren inoiz ezkondu), 1963 urtean, *Harry Meyen*ekin ezkondu zen 1966an eta 1975an banandu ziren. *Harry Meyen* zuzendaria alemaniar bat zan, gero bere burua beste egin zuena. Bikotea seme bat izan zuen: *David Christopher Meyen* (1966-1981). 1975 urtean Romy Schneider *Daniel Biasinirekin* ezkondu zen, bere idazkari pribatua eta 1981an banandu ziren. Beraien alaba, *Sarah Magdalena Biasini* (1977ko uztailaren 14a) ere aktorea da.

## Filmografia 
## Bibliografia 
* Hans-Jürgen Tast: *Romy Schneider - Ein Leben auf Titelseiten'' Schellerten 2008, .

## Kanpo estekak 
* Romy Schneider
Lee Kuan Yew

**Lee Kuan Yew** (; Singapur, 1923ko irailaren 16a - Singapur, 2015eko martxoaren 23a), txinatarra jatorriz, Singapurreko lehen gobernu burua (1950 &ndash; 1990).

Cambridgeko eta Londresko Unibertsitateetan egin zituen ikasketak eta 1954an Herri Ekintzaren alderdia (PAP) alderdia sortu zuen. 1955. urteaz geroztik, Singapurreko legebiltzarkide izan zen eta lehen ministro 1959-1976 urteetan. Singapur Malaysiako partaide izatea bultzatu zuen 1963an, handik bi urtera Malaysiaren mendekotasunaren aurka agertu bazen ere. Bigarren Nazioarteko Bulegoko partaidea izan zen PAP alderdia bertan izan zenean (1967-1976).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Luis VI.a Frantziakoa

**Luis VI.a Frantziakoa** (Paris, 1081eko abenduaren 1a – Béthisy-Saint-Pierre, 1137ko abuztuaren 1a), izengoitiz **Lodia** () deitua, 1108-1137 urteetan Frankoen erregea izan zen.

## Biografia 
Filipe I.aren eta Berta Holandakoaren semea zen. Île-de-France aldeko jauntxoen aurka borrokatu zen eta Elizako agintarien laguntzan oinarritu zuen bere aginpidea. Herri txikien sorrera bultzatu zuen, bere jabetza handiez baliatuta, eta herri berrietara deitu zien laborariei eskubide bereziak emanda. 1119an Normandia Henrike I.a Ingalaterrakoari kentzen saiatu zen, baina huts egin eta bakea sinatu behar izan zuen. 1124an Henrike IV.a Germaniako enperadorea Champagnen sartu zenean, mendeko jaunen laguntza jaso zuen eta atzera jo behar izan zuen enperadoreak.

## Ezkontzak eta seme-alabak 
1104an Luziana Rochefortekoarekin ezkondu eta Elisabet izeneko alaba izan zuten ezkontza baliogabetu baino lehen.

1115ean Adelaida Mauriennekoarekin ezkondu eta zortzi seme-alaba izan zituzten:
* Filipe (1116–1131)
* Luis (1120–1180), oinordekoa
* Henrike (1121–1175), Reimsko artzapezpikua
* Hugo (1122 inguru -?)
* Roberto (1123 inguru–1188)
* Konstantzia (1124 inguru–1176), Eustakio IV.a Boloniakoa eta Raimundo V.a Tolosakoarekin ezkondu zena.
* Filipe (1125–1161), Parisko apezpikua
* Petri (1125 inguru–1183)

## Erreferentziak
Joan Kalbino

**Joan Kalbino** —jaiotzako izen-deiturez, *Jehan Cauvin*— (Noyon, Pikardia, Frantzia, 1509ko uztailaren 10a – Geneva, Suitza, 1564ko maiatzaren 27a) frantziar teologo protestante eta idazle bat izan zen. Erreforma Protestantearen garaian paper garrantzitsua jokatu zuen, kalbinismo izeneko teologia erreformatzailea garatu zuelako. Genevan finkaturik, Aita Santuen nagusitasuna errefuxatu zuen, eta bere teologian oinarritutako gobernu-sistema berria eratu zuen.

Polemista eta idazle apologetiko nekaezina izan zen Kalbino, eta eztabaida handiak sortu zituen. Gutun atseginak eta babesekoak ere trukatu zituen erreformatzaile askorekin, besteak beste, Philipp Melanchthon eta Heinrich Bullingerrekin. *Erlijio Kristauaren Institutuez* gain, Bibliako liburu gehienei, dokumentu konfesionalei eta beste tratatu teologiko batzuei buruzko iruzkinak idatzi zituen Kalbinok.

## Bizitza 
Eliza Katolikoarekin lotura zuen familia batean jaio zen; haren aita elizbarrutiko apezpikuaren idazkaria zen. Oso hezkuntza gogorra izan zuen, eta izaera goibel uzkurra zuen. 1524-1527 bitartean, Parisko Montaigu ikastetxean egin zituen ikasketak, eta han ezagutu zuen humanismoa; nominalismoa ere aztertu zuen, eta kultura eskolastiko handia beretu zuen. Orléansen egin zuen Zuzenbideko doktoretza, eta Bourgesen teologia ikasi zuen Melchior Wolmar luterotarraren gidaritzapean; hark eman zion Erreformaren berri.

Parisera itzuli zen eta Erreformaren inguruko taldeetan mugitzen hasi zen. 1533an, esetsaldien beldurrez, Paris utzi eta Basileara joan zen; han Zwingliren dotrina ezagutu zuen. Basilean argitaratu zuen 1536ean bere dotrinaren berri ematen duen oinarrizko obra: *Institutio religionis christianæ*. Italian egonaldi labur bat egin ondoren, Genevako eliza eraberrituaren zuzendari izatera deitu zuten. Hiri horretan azken ondorioetaraino aplikatu zuen Zwingliren dotrina: antolamendu politikoa eta erlijozkoa bultzatu zuen, eta bizitza publikoak oso-osorik Ebanjelioaren legeen mende egon behar zuen. Hala, epaile publikoek ezarri behar zituzten zigorrak predikariek ezartzen zituzten.

Teokrazia horren gogorkeriak 1538an burgesiaren matxinada ekarri zuen, eta Kalbino Estrasburgora aldatu zen; han Liejako anabaptista baten alargunarekin (Idelette de Bure) ezkondu zen. 1541ean berriz deitu zioten Genebako batzordetik, eta hil arte tirano baten gisa gobernatu zuen hiria, hilarazi edo erbesteratu egiten baitzuen bere dotrina politikoen edo erlijiozkoen kontra agertzen zena. Beste askoren artean, Miguel Servet mediku nafarra hil zuten Kalbinoren aginduz.

#### Joan Kalbinoren adierazpena Miguel Serveten aurka 
## Erreferentziak
Caganer

**Caganer** Kataluniako jaiotzetan jartzen den irudi famatua da. Bazter batean ezkutatuta jartzen da, makurtuta kaka egiten agertzen baita. Gehienetan alkandora zuria, praka ilunak, barretina eta gerriko gorria jantzita eta pipa ahoan izaten du.

Beste izen batzuekin ere ezagutzen da: ''L'home que caga* (kaka egiten duen gizona), *l'home que fa les seves necessitats* (bere beharrak asetzen ari den gizona),...

Gaur egun pertsonai famatuen itxura ere hartzen du, batez ere kataluniar politikariena.

## Historia 
Bere jatorria XVII. eta XVIII. mendeen artean, Barroko garaian, koka dezakegu. Hasieran, jaiotzan ezik baldosetan ere agertzen zen, istorioak azaltzen.

*Caganers''ak XVIII. mendearen bukaeran agertzen dira kataluniar jaiotzetan; baina ez ziren zabaldu XIX. mendera arte.
[thumb|[Kataluniar caganer bat.]]

## Ikus, gainera 
* Tió de Nadal
* Olentzero

## Kanpo estekak 
*  Caganerren jatorriari buruzko artikulua.
* Personatge simpàtic de tradició típica catalana
Meatzaldea (argipena)

**Meatzaldea** hitzak esanahi ezberdinak izan ditzake:
* **Meatzaldea**: Bizkaiko eskualdea.
** **Bizkaiko Meatzaldea**: Bizkaiko biotopo babestua.
* **Meatzaldea**: Sagarroi musika taldearen lehen diskoa.
Areatza (argipena)

**Areatza** izenak, jatorriz, hareatza (hareaz osatutako eremua) esan nahi du, eta hainbat adiera ditu:
* Areatza, Bizkaiko udalerria;
* Areatza (Arraia-Maeztu), Arabako herria;
*Areatza, Muxikako auzoa (Bizkaia)
* Areatza, Bilboko ingurunea, non dauden:
**Areatzako parkea, Areatzako zubia, Areatzako kaia eta Areatzako kioskoa.
*Areatza, Gorlizko auzoa (Bizkaia)
* Balankaleku, Gipuzkoako hegoaldeko mendia, Areatza, Areetza eta Izozkoko gaina izenez ere ezaguna.
Aritz Berraondo

**Aritz Berraondo Alberdi**, pilota arloan **Berraondo** deituraz ezaguna (Antzuola, Gipuzkoa, 1976ko uztailaren 4a) esku huskako pilotari profesional ohia da. Aurrelari aritzen zen.

Eibarren 1998an Aspe enpresaren eskutik estreinatu zen profesional gisa. Bigarren mailan, 2001eko buruz buruko txapelketa irabazi zuen Xalaren aurka (22-16). Bi urte geroago ere finalera iritsi zen, baina orduko hartan txapeldunorde izan zen, Peñagarikanoren kontra galdu baitzuen (9-22). 2004an ere txapeldunorde izan zen, Galartza V.aren aurka galduta (22-12). Lehenengo mailan, Juantxo Kokaren aurka galdu zuen 2005eko buruz buruko txapelketa nagusiko estreinako partidan.

## Kirol lorpenak 
* 2001eko bigarren mailako buruz buruko txapeldun
* 2003ko bigarren mailako buruz buruko txapeldunorde
* 2004ko bigarren mailako buruz buruko txapeldunorde

### Bigarren mailako buruz buruko txapelketako finalak 
## Kanpo loturak 
*  «Aritz Berraondo Alberdi», *Auñamendi Eusko Entziklopedia*.
2005eko Esku Huskako Buruz Buruko Pilota Txapelketa Nagusia

**2005eko Esku Huskako Buruz Buruko Pilota Txapelketa Nagusia**ren emaitzak hauek izan ziren:

## Final-hogeitahamabirenak 
* Amurrio, 2005/04/01 - **Koka ** 22 - Berraondo 17
* Amorebieta, 2005/04/05 - **Agirre** 22 - Galarza V.a 19
* Bergara, 2005/04/03 - **Goñi III.a ** 22 - Peñagarikano 17
* Tolosa, 2005/04/04 - **Lasa III.a** 22 - Esain 20
 
## Final-hamaseirenak 
* Zeanuri, 2005-04-08: Agirre 21 - **Pascual ** 22
* Iruñea, 2005-04-09: **Lasa III.a** 22 - Peñagarikano 12
* Iruñea, 2005-04-09: Goñi III.a 02 - **Beloki** 22
* Bergara, 2005-04-10: Koka 18 - **Gonzalez ** 22

## Final-zortzirenak 
* Azkoitia, 2005/04/15 - **Gonzalez ** - Barriola (mina hartuta)
* Iruñea, 2005/04/16 - Beloki 15 - **Patxi Ruiz ** 22
* Bergara, 2005/04/17 - Lasa III.a 07 - **Olaizola I.a** 22
* Amorebieta, 2005/04/17 - Iñigo Pascual 19 - **Zearra ** 22
 
## Fase finala 
## Kanpo estekak
Balerdi

**Balerdi** edo **Mallozar** Aralarko Malloetako mendi bat da, 1195 metro garai. Gipuzkoa eta Nafarroa arteko mugan dago, nahiz eta zehazki mendi honen gailurra Nafarroaren barnean metro eskas batzuengatik egon. Urreako Haitza mendiaren alboan dago. 

Balerdi da Aralarko Malloetako mendirik adierazgarrienetakoa, altuena ez bada ere, batez ere Araitz haranaz gain erakusten duen itxura bikain eta ikusgarria dela eta.

Itxura beldurgarria du Balerdik Azkarate aldetik ikusiz gero, baina atzealdetik doa ohiko bidea. Horrek ez du esan nahi tontorrera iristea erraza denik, aldapa handia baita bai Amezketa aldetik eta bai Gaintzatik. Tontorrerako azken metroak, gainera, gandor estu batetik paseaz egin behar dira (argazkietan) eta nahiko leku txarra izan daiteke bustita badago.

## Abiapuntuak 
Igotzeko ohiko lekuak hauexek ditugu:

* Azkarate (Araitz): 2 ordu.
* Gaintza (Araitz): 2 ordu.
* Amezketa: 2 ordu eta erdi.

## Iruditegia 

Irudi:Atalluko eliz dorrea eta Balerdi Aralar.JPG|Balerdiko tontorra Atallutik.
Irudi:Balerdiko mendiko gailurreria. Euskal Herria..jpg|Balerdi mendiaren gailurreria.

## Ikus, gainera 
* Nafarroako mendien zerrenda
* Gipuzkoako mendien zerrenda

## Erreferentziak
## Kanpo estekak
* Balerdi *luberri.net* webgunean
* Balerdi / Mallozarra, *http://www.euskal-herria.org/*.