open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Maximilian Schachmann

**Maximilian** **Schachmann**, (Berlin, 1994ko urtarrilaren 9a), alemaniako txirrindularia da. 

## Palmaresa 
## Emaitzak lasterketa nagusietan 
### Itzuli Handiak 
### Beste Itzuliak 
### Klasikoak, Txapelketak eta Olinpiar Jokoak 
—: Ez zuen parte hartu 
UT: Utzi, ez zuen amaitu 
X: Ez zen jokatu

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Belarmina Suárez Muñiz

**Belarmina Suárez Muñiz** (Bocines, Gozón, Asturias, 1909 &ndash; Gijón, 1938ko otsailaren 15a) asturiar emakume sindikalista izan zen, errepresio frankistaren biktima. Fusilatu egin zuten.

## Biografia 
Belarmina Suárez Muñiz Asturiasko Bocines herrian jaio eta bizi izan zen, Gozongo kontzejuan. Gurasoak Josefa eta Ramon ziren, eta ezkongabea zen. Langileen Batasun Orokorreko eta Nazioarteko Sorospen Gorriko kide izan zen eta Luancoko emakumeen presondegiko buru izendatu zuten.

### Heriotza zigorra 
Gijongo El Coto espetxean sartu zuten. 1938ko urtarrilaren 21ean, Jovellanos Institutu Zaharrean egindako gerra-kontseiluan, UGTko kide izateagatik eta Nazioarteko Sorospen Gorriko kide izateagatik, heriotza-zigorra ezarri zioten, emakumeen kartzelan egindako lanagatik.

Fusilamendu bidez egin zen 1938ko otsailaren 15ean, 29 urte zituela. Gijongo Ceares hilerriko hobi komun batera bota zuten gorpua. Bertan, Belarmina Suárez Muñiz ez ezik, Estefanía Cueto Puertas, Eladia García Palacios, Juana Álvarez Molina, Anita Vázquez Barrancúa, Anita Orejas, Teresa Santianes Giménez eta Máxima Vallinas Fernández aipatzen dira.

## Bibliografia 
* Ortega Valcel, M. Enriqueta. 1994. *Frankismoaren errepresioa Asturiasen. Gijongo Barrutiko kartzelan egondakoak eta hildakoak*. Avilés Azucel, D.L. 84-86546-51-6.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gijongo errepresio frankistaren 1934 biktimen zerrenda.
* Pinturak jartzeko egintzaren audioa -errepresio frankistak fusilatutako emakume errepublikanoei omenaldia Gijonen, SoundCloud-en.
Raoul Rémy

**Raoul Rémy**, ( Marseilla, 1919ko urriaren 25a - 2002ko irailaren 22a), Frantziako txirrindularia zen.

## Palmaresa 
**1946**
* Gustave Ganay Sarian 
* Paris-Nizako etapa bat
**1947**
* Indreko Zirkuitua
**1948**
* Paris-Camembert
* Frantziako Tourreko etapa bat
* 4. Paris-Bruselan
**1949**
* Catox Sari Nagusia
**1950**
* 4. Kataluniako Voltan
**1951**
* Vaucluseko Tourra
**1952**
* Frantziako Tourreko etapa bat
* Dauphiné Libéréko etapa bat 
* 2. Boucles de Seine Saint-Denisen
**1953**
* Goi Saboiako Zirkuitua
* 3. Lieja-Bastogne-Liejan
**1954**
* Paris-Nizako etapa bat 
* 2. Nazioarteko Kriteriumean
* 4. Midi Libren
* 6. Paris-Roubaixen
* 6. Lieja-Bastogne-Liejan
**1955**
* 2. Vaucluseko Tourrean
**1956**
* Mallorcako Itzuliko etapa bat
**1957**
* Barsac

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Cesare Brambilla

**Cesare Brambilla** (Bernaregio, 1885eko maiatzaren 3a - Milan, 1954ko martxoaren 3a), Italiako txirrindularia izan zen. Bere eskualdeko lasterketa irabazi zuen 1906ean. Lombardiako Giroa hain zuzen ere.

## Palmaresa 
**1905**
* 7. Milan-Turinen
**1906**
* Lombardiako Giroa
* 7. Piemonteko Giroan

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Be (argipena)

**Be** izenak hainbat adiera du:

* **Be**, euskarazko alfabetoan erabilitako B letra latindarraren izena-
* **Be zirilikoa**, alfabeto zirilikoko letra (Б, б). 
* **Be** edo **bāʾ** (**ب**), letra arabiarra, **bet** letra semitikoaren aldaera. 
* **Be izarrak**, izar mota bat kosmologian.
* **.be**, Belgikari dagokion Interneteko domeinua.
* **Be**, 1990eko ordenagailu enpresa bat, BeOS sistema eragilea egin zuena.
* **Be**, BTS talde korearraren 2020ko diskoa.
* **Be**, Neil Diamonden 1973ko abesti eta singlea.
* **Bè**, Lome hiriko auzoa (Togo).
* **Bé**, Anabela Fernanda Pinto Silva futbol jokalaria, nazioarteko mailan jokatu duena Portugalgo emakumezko futbol selekzioarekin.
* **Be** edo **Ong Be**, Txinako Hainan uharteko hizkuntza bat.
Ikus, halaber:

* **B (argipena)**
Mendiculea

**Mendiculea** edo **Mendiculeia** ilergeteen hiria izan zen, gaur egun Aragoi den hartan kokatua. William Smith-en arabera, segur aski Monzon hiri modernoan legoke, Miguel Cortés y Lópezek (1777-1854) Alcolejan kokatu zuen. Ambrosio de Moralesen arabera (1513-1591), Lleida eta Monzonen artean zegoen, zehaztasun gehiagorik gabe. Brauli Foz i Burguések (1791-1865) Mendiculeia Binéfarren kokatu zuen.

Lusitanian izen bereko beste hiri bat zegoen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Armillaria ostoyae

***Armillaria ostoyae*** *Physalacriaceae* familiako onddo espezie bat da. Bota oina eta kendu egositako ura. Gordinik edo gutxi eginda, sindrome toxikoak eragin ditzake, beraz ez da gomendatzen biltzea, nolanahi ere, hornigai edo gisatuetarako baino ez da baliozkotzat jotzen.

Sinonimoak: *Armillaria laricina*, *Armillariella polymyces*.

## Deskribapena 
**Kapela:** 10 cm artekoa, ganbila, titi apur batekin, ertza biribildua, apendikulatua eta zahartzean apur bat ildaskatua, azala bereizgarria, ezkata piramidal tente eta iraunkorrez estalia, arre kolorekoa edo arre gorrixka, erdian ilunagoa.

**Orriak:** Estu, desberdinak, Itsatsi-dekurrenteak, zuriak, arre-gorrixkaz zikintzen dira. Ertza osorik eta espora-jalkina zuria.

Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain beherantz jarraitzen duten orriak.

**Hanka:** 12 x 2 cm-koa zilindrikoa, pixka bat klabiformea, kotoi-itxurako gainazal zuriarekin, ezkata arreekin. Eraztuna kotoikara eta mintzezko artekoa, azpi aldea ezkata arreekin.

**Haragia:** Ez oso lodia, zuria, gorrixka samarra, usain fungikoa du eta zapore gozoa, narritagarria luzaro murtxikatu ondoren.

**Etimologia:** *Armillaria* terminoa latinetik dator "arkulla" hitzetik, eskumuturrekoa esan nahi du. Eraztunagatik.

## Jangarritasuna 
*Armillaria* generoko espezien jangarritasuna oso polemikoa izan da, intoxikazio eta intolerantzia kasuak ezagutzen direlako. Duela gutxi egindako ikerketen arabera, badirudi intoxikazioak eragiten dituzten espezieak hostozabalen enborretan hazten direnak direla, eta koniferoen enborretan bildutakoak arriskurik gabe jan daitezkeela.

### Nahasketa arriskua 
*Armillaria mellea* delakoarekin nahas daiteke.

## Sasoia eta lekua 
Udazkenean. Koniferoen adarretan eta motzondoetan, ale gutxiko talde sortakatuetan. Batzuetan hostogalkorretan ere bai.

### Banaketa eremua 
Ipar Amerika, Europa, Koreako penintsula, Japonia, Txina, Azoreak, Ruanda, Gabon.

## Galeria 

Fitxategi:Armillaria ostoyae 1.jpg
Fitxategi:Armillaria ostoyae 3.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Teresa Santianes Giménez

**Teresa Santianes Giménez** (Oviedo, Asturias, 1910 &ndash; Gijon, 1937ko abenduaren 21a) asturiar emakumea izan zen, errepresio frankistaren biktima. Fusilatu egin zuten. 

## Biografia 
Teresa Santianes Oviedon jaio zen, Asturiasen. Gurasoak Maria eta Antonio  ziren, eta ezkongabea zen.

### Heriotza zigorra 
1937ko azaroaren 5etik 29ra ospitalean egon zen. Urte horretako azaroaren 20an, ospitalean zegoen bitartean, Gijongo Jovellanos Institutu Zaharrean egindako gerra-kontseiluan epaitu zuten. Alta jaso zuenean, Gijongo barrutiko kartzelara eraman zuten. Fusilamendu bidez hil zuten Gijonen, abenduaren 21ean. Zenbait iturrik 23 urte zituela eta beste batzuk 26 diote. Santianesen gorpua Gijongo Ceares hilerriko hobi komun batean lurperatu zuten.

## Aintzatespenak 
* 2010eko apirilaren 14an, Santianes izena hartu zuen Ceares de Gijóngo hilerrian egindako omenaldi monolitoan. Han, 1934 errepresio frankistaren biktimak omentzen dira.
* 2017an, plaka bat aurkitu zuten Nicanor Piñole Museoaren aurrean, Pola Asiloaren eraikin zaharra, Gijongo frankismoak errepresaliatutako zortzi emakumeen omenez, 1937ko abendutik 1939ko abuztura bitartean. Plakan, Teresa Santianes Giménezen izenaz gain, Estefanía Cueto Puertas, Eladia García Palacios, Juana Álvarez Molina, Belarmina Suárez Muñiz, Anita Vázquez Barrancúa, Máxima Vallinas Fernández eta Anita Orejas zeuden.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gijongo errepresio frankistaren 1934 biktimen zerrenda.
* Pinturak jartzeko egintzaren audioa -errepresio frankistak fusilatutako emakume errepublikanoei omenaldia Gijonen, SoundCloud-en.
* Enriqueta Ortega Valcarcel historialariari elkarrizketa, Cadena Ser-eko Gijóngo errepresaliatuen omenaldiari buruz.
Collins Barracks (Dublin)

**Collins Barracks** eta irlanderaz **Dún Uí Choileáin** (euskaraz "Collins Kuartela"), Irlandako Errepublikako Dublin hiriburuan dagoen eraikin bat da. Liffey ibaiaren ipar ertzean eta Arbour Hill eremuan dago.

1702]an eraikia izan zen, XVIII.mendea eta 1922 artean Erresuma Batuko Armadaren koartela izan zen eta 1922 eta 1997 artean Irlandako Armadarena. 

Gaur egun Irlandako Museo Nazionalaren saila den Irlandako Museo Nazionala - Apaindura Arteak eta Historioa myseoaren egoitza da.

## Kanpo loturak 
* Irlandako Museo Nazionala - Apainfura Arteak eta Historia
Ernesto Azzini

**Ernesto Azzini** (Rodrigo, 1885eko urriaren 17a - Milan, 1923ko uztailaren 14a), txirrindulari italiarra zen. Italiako Giroan seigarren amaitu zuen bi aldiz.

## Palmaresa 
**1907**
* 2. Lombardiako Giroan
**1908**
* 3. Siziliako Giroan etapa bat
**1909**
* 6. Italiako Giroan
**1910**
* Italiako Giroko etapa bat
* Frantziako Tourreko etapa bat
**1912**
* Italiako Giroko etapa bat

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan 
-: Ez zuen parte hartu
UT: Utzi, ez zuen amaitu
X: Ez zen jokatu

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Charles Sturt Unibertsitatea

**Charles Sturt Unibertsitatea** (CSU) Australiako unibertsitate publiko multikampus bat da, Hegoaldeko Gales Berrian dago, Australiako hiriburuan, Victorian eta Queensland-en. 1989an, Charles Sturt kapitainaren omenez izendatu zuten, Hegoaldeko Gales Berrian eta Hegoaldeko Australian espedizioak egin zituen esploratzaile britainiarraren omenez.

Unibertsitateak hainbat campus nagusi ditu: Albury-Wodonga, Bathurst, Dubbo, Orange, Port Macquarie eta Wagga Wagga. Unibertsitateak Canberra, Goulburn, Manly eta Parramattan espezializatutako campusak ere baditu. Australiako Ikasketa Taldearekin batera ere ematen dira ikastaroak, Sydney, Melbourne, Brisbane eta Wangarattaren CSU ikastegietan.

Charles Sturt unibertsitateak urrutiko hezkuntzarako hainbat programa eskaintzen ditu, gradu- eta graduondoko-mailakoak, bai eta irakasgai bakarrak ikasteko programa ere. CSUk hainbat lankidetza eskaintzen ditu TAFE erakunde batzuekin, herrialde osoan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dartry mendiak

**Dartry mendiak**,  eta , Irlandako ipar-mendebaldean dagoen mendikate bat da, Sligo eta Leitrim konderrien iparraldean, eta Melvin aintzira, Gill aintzira eta MacNean aintziraren artean. Truskmore (647 metro) mendia tontorrik garaiena da.

## Mendi garaienak 
## Kanpo estekak
Truskmore

**Truskmore**, , Irlandako Sligo konderria eta Leitrim konderriaren artean mugan dagoen mendi bat da, Dartry mendietan. 647 metroko garaiera du.
Melvin aintzira

**Melvin aintzira**,  eta , Irlandako ipar-mendebaldean dagoen aintzira bat da, Leitrim konderria eta Fermanagh konderriaren artean.
MacNean aintzira

**MacNean aintzira**,  eta , Irlandako ipar-mendebaldean dagoen aintzira bat da, Irlandako Errepublika eta Ipar Irlandaren mugan, eta Fermanagh konderria eta Cavan eta Leitrim konderriaren artean.
Anita Vázquez Barrancúa

**Anita Vázquez Barrancúa**, jaiotzaz **Ana Vázquez Barrancúa**, (Avilés, Asturias, c. 1911 &ndash; Gijón, Asturias, 1938ko otsailaren 16a) asturiar nekazaria, espioia, milizianoa eta komunista izan zen, errepresio frankistaren biktima. Fusilatu egin zuten.

## Biografia 
Anita Vázquez Barrancúa Asturiasko Avilés herrian jaio zen, Gijongo bizilaguna zen arren. Gurasoak Socorro eta Jose ziren, ezkongabea zen eta nekazaritzan aritu zen. Espainiako Alderdi Komunistako eta Nazioarteko Sorospen Gorriko militantea izan zen. Polizia sekretu gisa aritu zen, eta, ondoren, milizianoa izan zen Batallón Máximo Gorkiren frontean, Espainiako Gerra Zibilean. 1938ko otsailaren 16an fusilatu zuten, 27 urte zituela.

## Aintzatespenak 
* 2010eko apirilaren 14an, Vázquez izena jarri zen Ceares de Gijóngo hilerrian jarritako omenaldi monolitoan. Bertan, errepresio frankistaren 1934 biktimak biltzen dira.

* 2017an, plaka bat jarri zen Nicanor Piñole Museoan, 1937ko abendua eta 1939ko abuztua bitartean frankismoak Gijonen errepresaliatu zituen zortzi emakumeen omenez. Bertan, Anita Vázquez Barrancúa ez ezik, Estefanía Cueto Puertas, Eladia García Palacios, Juana Álvarez Molina, Belarmina Suárez Muñiz, Anita Orejas, Teresa Santianes Giménez eta Máxima Vallinas Fernández  ere zeuden.

## Bibliografia 
* Ortega Valcel, M. Enriqueta. 1994. *Frankismoaren errepresioa Asturiasen. Gijongo Barrutiko kartzelan egondakoak eta hildakoak*. Avilés Azucel, D.L. 84-86546-51-6.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gijongo errepresio frankistaren 1934 biktimen zerrenda.
* Pinturak jartzeko egintzaren audioa -errepresio frankistak fusilatutako emakume errepublikanoei omenaldia Gijonen, SoundCloud-en.
Juana Álvarez Molina

**Juana Álvarez Molina** (Medina de Rioseco, C. 1897 &ndash; Gijón, 1937ko abenduaren 15a) etxekoandrea izan zen, errepresio frankistaren biktima. Heriotza zigorra ezarri zioten, eta Gijonen fusilatu zuten.

## Bizitza 
Juana Álvarez Valladolideko Medina de Rioseco herrian jaio zen. Maria eta Estanislaoren alaba zen. Gijongo bizilaguna zen, bere lanetan aritzen zen, Luis Laruelorekin ezkondu zen eta zazpi seme-alaba izan zituen. Haren senarra lider errepublikanoa zen, El Fieltro sindikatuko kidea Lanaren Konfederazio Nazionalean eta La Calzadako "La Sombrerera" kapela-fabrikako Kontrol Batzordeko kidea. Batzorde horrek fabrikatik konfiskatu zen Espainiako gerra zibilean, eta produkzioa zuzendu zuen.

Bien bitartean, 1937ko azaroaren 25ean, nazionalek Juana atxilotu egin zuten kalean, La Calzadan, konfiskazio eta manifestazioetan parte hartzea leporatuta. Senarra entregatuko zen asmoz egin zuten. Benetako arrazoia senarra non ezkutatzen zen ez esatea izan zen, berak ez baitzekien Frantziara ihes egitea lortu zuela.

1937ko abenduaren 14an fusilatu zuten, 40 urte zituela. Paredoira bidean, Juana Álvarezek hainbesteko indarraz heldu zien autobusaren barrei, non esaten baita guardiek esku bat moztu behar izan ziotela baionetarekin hura askatzeko. Gijongo Ceares hilerriko hobi komun batera bota zuten gorpua**.** Harekin batera, Urdiales del Páramoko 24 urteko Felicísimo García Casas fusilatu zuten.

2017an, plaka bat jarri zuten Nicanor Piñole Museoaren aurrean, Gijonen frankismoak zapaldutako zortzi emakumeen omenez, 1937ko abendutik 1939ko abuztura bitartean. Plakan, Juana Álvarez izenaz gain, beste hauek ere sartu ziren: Eladia García Palacios, Anita Vázquez Barrancúa, Estefanía Cueto Puertas, Belarmina Suárez Muñiz, Anita Orejas, Teresa Santianes Giménez eta Máxima Vallinas Fernández.

## Bibliografia 
* Ortega Valcel, M. Enriqueta. 1994. *Frankismoaren errepresioa Asturiasen. Gijongo Barrutiko kartzelan egondakoak eta hildakoak*. Avilés Azucel, D.L. 84-86546-51-6.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gijongo errepresio frankistaren 1934 biktimen zerrenda.
Übermensch

[thumb|*[Honela mintzatu zen Zaratustra*, Friedrich Nietzscheren lana, kontzeptu hori garatzen duena.]]
start=0|thumbtime=27|thumb|**Nietzscheren** bizitza eta pentsamendua ulertzeko bideoa.
Friedrich Nietzscheren filosofiaren arabera, ***Übermensch*** bat (supergizakia edo gaingizakia moduan itzuli daitekeena) heldutasun espiritual eta morala lortu duen gizakia da. Bere balio-sistema propioa sortzeko gai da, bere botere-borondatetik datorren guztia ontzat hartuz. Kontzeptua autorearen Honela mintzatu zen Zaratustra liburuan garatu zuen, Nietzscheren kontzeptu ezagunetakoa bilakatuz. 

## Supergizakia 
Interes handienaz defendatu duen ideietako bat da kristautasunak irudikatutako balio tradizionalek pertsona ahulenak moralitate esklaboaren mende jartzea, «espiritu taldekoiaren» mende, inguruan gertatzen den orororekiko etsipen- eta konformismo-egoera baino ez baitute eragiten haietan. Haren ustez, balio horiek desagertu egin behar dira, *Übermensch* deitu zion gizon idealaren prototipoa irudikatuko duten beste batzuk ager daitezen. Erlijioek ezarritako moralaren aurka egiten du, eta pertsonen sakonenetik sortzen den morala bultzatzen du. 

## Itzulpena 
1992ko abenduaren 9an Xabier Mendigurenek Honela mintzatu zen Zaratustra liburuaren itzulpena argitaratu zuen.

## Ikus, gainera 
* Friedrich Nietzsche
* Transhumanismoa

## Erreferentziak
Maxima Vallinas Fernández

**Máxima Vallinas Fernández** edo **Maximina Vallines Fernández** (Villaviciosa, Asturias, c. 1896 &ndash; Gijón, Asturias, 1938ko ekainaren 25a) asturiar etxekoandrea izan zen, errepresio frankistaren biktima. Fusilatu egin zuten.

## Biografia 
Máxima Vallinas Asturiasko Villaviciosa herrian jaio zen eta Ribadesellako bizilaguna zen. Gurasoak Elena eta Jose ziren, eta alargun zegoen. 4 seme-alaba zituen.

### Heriotza zigorra 
1938ko apirilaren 6an, Gijongo Jovellanos Institutu Zaharrean egindako gerra-kontseiluan epaitu zuten. 1938ko ekainaren 25ean fusilatu zuten Gijonen, 42 urterekin. Egun horretan bertan beste hogei gizon exekutatu zituzten leku berean. Vallinasen gorpua Gijongo Ceares hilerriko hobi komun batean lurperatu zuten.

## Aintzatespenak 
* 2010eko apirilaren 14an, Vallinas Ceares de Gijóngo hilerrian jarritako monolitoan bere izena ere jarri zen, hirian errepresio frankistaren 1934 biktimak omentzeko.
* 2017an, plaka bat jarri zen Nicanor Piñole Museoaren aurrean, Pola Asiloaren eraikin zaharra, Gijongo frankismoak errepresaliatutako zortzi emakumeren izenekin, 1937ko abendutik 1939ko abuztura bitartean. Plakan, Máxima Vallinas Fernándezez gain, Estefanía Cueto Puertas, Eladia García Palacios, Juana Álvarez Molina, Belarmina Suárez Muñiz, Anita Vázquez Barrancúa, Teresa Santianes Giménez eta Anita Orejas zeuden.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gijongo errepresio frankistaren 1934 biktimen zerrenda.
* Pinturak jartzeko egintzaren audioa -errepresio frankistak fusilatutako emakume errepublikanoei omenaldia Gijonen, SoundCloud-en.
Gloria Alcahud

**Gloria Alcahud** (Valladolid, 1931ko abenduaren 2a – León, 2024ko apirilaren 5a) espainiar margolaria izan zen.

## Biografia 
Valladoliden jaio zen arren, Leonen hazi zen, eta hantxe hasi zituen 1938an Demetrio Monteserinekin marrazketa eta pintura ikasketak. 1950eko hamarkadan, Madrilera bidaiatu zuen eta Círculo de Bellas Artesen ikasi zuen libreki, aldi berean Eduardo Peñaren estudio pribatuan, 10 urtez. Handik bere lehen estudiora joan zen Amalia Avía eta Esperanza Paradarekin batera.

### Margolari ibilbidea 
Bere lehenengo banakako erakusketa 1964an egin zuen, Madrilgo Ateneoak bultzatuta, Espainiako jaien Kultur Kanpainaren barruan.  Gero Erromara bidaiatu zuen 1965ean. Banakako zein taldekako erakusketak egiten jarraitu zuen; 1965ean Madrilgo Grin-Gho galerian, 1966an Donostiako Udaletxean eta Sevillako Pasarela aretoan. 1968an, Madrilgo Neblí galerian egin zuen erakusketa eta Galeriaren urteko erakusketa onenaren saria irabazi zuen. 1969an Banco Industrial de León saria irabazi zuen.

1969an Parisera joan zen, eta urtebetez lan egin eta ikasi zuen, libreki, Arte Ederren Eskolan, interesatzen zitzaizkion klaseetara joanez. 1970ean Amsterdamera joan zen, Juan March Fundazioaren beka bati esker, eta urtebetez finkatu zen.  Bertan erakusketa bat egin zuen Jurka galerian.

1971n Espainiara itzuli zenean, erakusketekin jarraitu zuen. Urte hartan bere lanetako bat Madrilgo Arte Garaikideko Museoak eskuratu zuen.

## Sariak eta ohoreak 
* 1968: Nebli saria.
* 1987: Lehen Bacardi saria.
* 1987: Banco Industrial de León saria.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Schifferstadteko urrezko kapelua

**Schifferstadteko urrezko kapelua** () Brontze Aroko urrezko kapeluen multzo bereziko lau aleetako bat da, Schifferstadt herritik hurbil aurkitu zutena, Alemaniako hego-mendebaldean, 1835ean. Kapelua Palatinatuko Historia Museoan dago ikusgai, Spira hirian. 

## Aurkikuntza 
1835eko apirilaren 29an aurkitu zuten, *Reuschlache* izeneko eremu batean, Schifferstadtetik kilometro iparraldera. Hurrengo egunean aurkikuntza Spirako funtzionarioei eman zizkieten, orduan Bavariako Erresumakoa zen agintaritzari.

Aurkikuntzaren inguruabarrek iradokitzen dute errito batean posizio bertikalean lurperatu zutela, 60 cm inguruko sakoneran. Goiko aldea lurzoruaren gainazaleraino iristen zen doi-doi. Txapela aurkitu zuenean, buztin erreko lauza batean zegoen, zeina ez zen gorde aurkikuntzaren ondoren. Buztin hori hondarrezko kapa ez oso sakon batean zegoen, lauki formako plataforma xehe batean. Kapeluan bermatuta, brontzezko hiru aizkora utzi zituzten.

## Ezaugarriak 
Brontze Aroko artefaktu bat da, orri meheko urrez egina, eta buruko edo kapelu baten kanpoko dekorazioa izan zen. 

Schifferstadteko alea urrezko lau kapeluen artean zaharrena da, eta aurkitu zuten lehena izan zen. Berlingo kapeluaren ondoren, hobekien kontserbatuta dagoena da, erabat babestuta dagoena, zatitxo bat falta zaion arren. K.a. 1.400-1.300 inguruan egin zutela uste da.

Alderaketa beste kapeluekin:

Fitxategi:Speyer (DerHexer) 2010-12-19 054.jpg|Schifferstadteko kapelua.
Fitxategi:Cône d'Avanton, musée des Antiquités Nationales, 2010-03-26.jpg|Avantongoa.
Fitxategi:Berliner Goldhut.jpg|Berlingo urrezko kapelua.
Fitxategi:GNM - Goldkegel Etzelsdorf 1.jpg|Ezelsdorfeko urrezko kapelua.

Kapeluekin duen antzekotasunaz gain, bere iruditeria eta itxura lotzen da estetika bertsuko Brontze Aroko urregintzako beste aurkikuntza batzuekin, zeinetan nabarmentzen den bat Euskal Herrian egina, Axtrokiko ontziak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Angelina Abad Cantavella

**Angelina Abad Cantavella** (Vila-real, Castelló de la Plana, 1893ko abenduaren 20a &ndash; 1965eko otsailaren 4a), *Celia* izenez ere ezaguna, irakasle eta idazle espainiarra izan zen, Vila-realen alaba kutuna, bertako kulturari egindako ekarpenagatik.

## Biografia 
Angelina Abad kultura handiko emakume gisa nabarmendu zen, zalantzarik gabe bere familia giroak bultzatuta: aita, Juan Bautista Abad, medikua izan zen eta ama, Ana María Cantavella, maistra. Ildo horretan, ama eta bera aitzindariak izan ziren, XIX. mendearen amaieratik XX. mendearen lehen hamarkadetara bitartean hezitzaile lanbidean ziharduten emakume bakanetakoak baitziren.

Asko dira gerorako utzi zituen idazkiak, eta tokiko literaturaren erreferente handienetako bat bihurtu zen. Abad *El novio de la niña* bezalako antzezlanen egilea da. Bertan, bere familia zerbitzatzen zoriontsu den emakume bat aurkezten du, eta horregatik, azkenean, bizimodu on bat lortzen du. Hezkuntzarako eskubidearen defendatzailea, bere alabak konbentzitu zituen Irakasle karrera egin zezaten eta etxe partikularretan edo landa-eskoletan irakats zezaten.

Sinesmen erlijioso sendoko katolikoa, *Dos madres o dignidad de la madre cristiana* eta *El rosario en familia* idatzi zituen. Aipatzekoa da bere obra poetikoa, garai hartako hainbat aldizkaritan argitaratua, besteak beste, *Heraldo de Castellón*-enean. Sonetoak, zortzidunak, hamardunak dira poesian landu zituen forma poetikoetako batzuk. Gustavo Adolfo Bécquer, Fray Luis de León edo Santa Teresa de Jesusen eragina etengabeak dira bere obra poetikoan, nagusiki intimista.

## Obra 
* *El rosario en familia.*
* *Dos madres o dignidad de la madre cristiana.*
* *El novio de la niña.*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Anita Orejas

**Ana Orejas López**, **Anita Orejas** izenez ezaguna (Sama de Langreo, Asturias, 1914 &ndash; Gijón, 1937ko azaroaren 9a) asturiar etxeko langilea, erizaina eta sozialista izan zen, errepresio frankistaren biktima. Gijongo bando nazionalak fusilatutako lehen emakumea izan zen. Etxeko langile lan egin zuen.

### Heriotza zigorra 
Matxinatutako bandoak 1937ko urriaren 20an Gijon hartu ondoren, Orejas 1937ko azaroaren 1ean edo 2an atxilotu zuten nazionalek. Hiriko aldi errepublikanoan zapi gorri bat eta pistola bat eramateagatik jarritako salaketa baten ondorioz atxilotu zuten. El Coto espetxean sartu zuten. Bi tiro egin zizkioten buruan eta hiru bihotzean. Gijongo bando nazionalak fusilatutako lehen emakumea izan zen.

## Aintzatespenak 
* 2010eko apirilaren 14an, Anita Orejas izena Gijongo Ceares hilerrian jarritako monolito batean sartu zen. Errepresio frankistak 1934 hildako eragin zituen hirian.
* 2017an, plaka bat aurkitu zuten Nicanor Piñole Museoan, frankismoak Gijonen errepresaliatutako zortzi emakumeen omenez, 1937ko abendua eta 1939ko abuztua bitartean. Plakan, Anita Orejas izenaz gain, Estefanía Cueto Puertas, Eladia García Palacios, Juana Álvarez Molina, Belarmina Suárez Muñiz, Anita Vázquez Barrancúa, Teresa Santianes Giménez eta Máxima Vallinas Fernández gogoratu ziren.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Gijongo errepresio frankistaren 1934 biktimen zerrenda.
* Pinturak jartzeko egintzaren audioa -errepresio frankistak fusilatutako emakume errepublikanoei omenaldia Gijonen, SoundCloud-en.
Arthur Sullivan

Sir **Arthur Seymour Sullivan** (Londres, 1842ko maiatzaren 13a - *ibidem*, 1900eko azaroaren 22a) ingeles musikagilea izan zen.

24 opera, 11 orkestra-obra, hamar koru- eta oratorio-lan, bi ballet, antzerki-lanetarako musika, elizarako lanak, abestiak eta ereserkiak konposatu zituen.

14 opera W. S. Gilbert antzerkigilearekin elkarlanean sortu zituen. Gilbert eta Sullivan izenarekin ingelesezko munduan ospea lortu zuten, eta haien lanak gaur egun ere antzezten dira.

## Operak 
* *The Sapphire  Necklace* (*ca.* 1863; *unperformed*)
* *Cox and Box* (1866)
* *The Contrabandista* (1867)
* *Thespis* (1871)
* *Trial by Jury* (1875)
* *The Zoo* (1875)
* *The Sorcerer* (1877; *revised* 1884)
* *H.M.S. Pinafore* (1878)
* *The Pirates of Penzance* (1879)
* *Patience* (1881)
* *Iolanthe* (1882)
* *Princess Ida* (1884)
* *The Mikado* (1885)
* *Ruddigore* (1887)
* *The Yeomen of the Guard* (1888)
* *The Gondoliers* (1889)
* *Ivanhoe* (1891)
* *Haddon Hall* (1892)
* *Utopia, Limited* (1893)
* *The Chieftain* (1894)
* *The Grand Duke* (1896)
* *The Beauty Stone* (1898)
* *The Rose of Persia* (1899)
* *The Emerald Isle* (1901)

## Kanpo estekak
Manuela Álvarez Lozano

**Manuela Álvarez Lozano** (Carballo, Coruña, 1957ko martxoaren 21a) galiziar filologoa eta idazlea da.

## Ibilbidea 
Galegoko eta Literaturako Bigarren Hezkuntzako katedraduna, 1984az geroztik, Cangasko Maria Soliño Bigarren Hezkuntzako Institutuan.

## Lanak 
### Saiakera 
* *De Sumeria ó códice miniado*, 1991.
* *A crise finisecular. A narrativa de López Ferreiro*, 1996.

### Edizioak 
* *O castelo de Pambre*, de Antonio López Ferreiro, 1996, AS-PG.

### Obra kolektiboak 
* Gallego, BBBko 2. maila, 1991, Xerais.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Guatizalema

**Guatizalema** (arabierazko *Guadix alam* ( izenetik ekarria) Huescako probintziako ibaia da.

Aineto mendilerroaren mendebaldeko adarraren iparraldeko hegalean du bere iturburua, 1.370 metroko altueran, Nocito haranean. Arroilen artean La Almunia del Romeral, La Gabardiella mendilerroa eta Hoya de Huesca zeharkatzen ditu. Vadielloko urtegitik igarota, Alcanadre ibaian amaitzen da. Ur-erregimen irregularra du.

## Kanpo estekak
María de las Mercedes Goicoa Fernández

**María de las Mercedes Goicoa Fernández** (Coruña,1928ko uztailaren 10a - *ibidem* 2022ko azaroaren 11) pianista eta irakasle galiziarra izan zen, 2003 eta 2014 bitartean Arte Ederren Galiziako Errege Akademiako lehendakaria. 

## Ibilbidea 
[thumb|Arte Ederren Errege Akademiaren [Coruña|Coruñako egoitzaren irudia. María de laas Mercedes Goicoa izan zen presidente 2003 eta 2014 bitartean. ]]
Musika ikasten eta pianoa jotzen hasi zen izeba Honoria Goicoarekin, Alberto Garaizabalekin eta Pilar Castillorekin, Coruñako Diputazioaren ikasketa-poltsa bati esker, Madrilgo Errege Musika Kontserbatorioan sartu aurretik. Han, José Cuahulen zuzendaritzapean, Benito García de la Parra, José Moreno Bascuñana, Juan Tellería, Juan Ruiz -Casaux eta Enrique Aroca izan ziren maisuak. Madrilen graduatu ondoren, karrera amaierako  Sari Berezia eta Birtuosismoko Sari Berezia merezimenduekin, Parisera joan eta Lazare Lévy eta George Enescuren ikaslea izan zen. Kontzertista izan zen 16 urte zituenetik, eta birak egin zituen Espainian eta Frantzian. Lehen Ganbera Musikaren Saria eta Frantziako Musikaren Interpretazio Saria jaso zituen. Salvador Bacarise, Luis Galve, María Victoria de los Ángeles eta Narciso Yepes bezalako profesionalekin lan egin zuen.

Irakasle gisa Madrilgo Kontserbatorioan jardun zuen 1963 eta 1993 bitartean, eta Coruñako Musika Kontserbatorio Profesionaleko pianoko goi-mailako irakaslea izan zen. 1987an, *Rubinstein eta Espainia* erakusketako komisarioa izan zen, Arthur Rubinsteinen mendeurrenean. Kritika eta dibulgazio musikaleko argitalpenak ere egin zituen Labor edo Santillana bezalako editoreetarako, bai eta La Voz de Galicia bezalako egunkarietarako artikuluak eta aldizkari espezializatuetarako ere, hala nola *Ritmo* eta *Montsalvatge*.

1986ko abenduaren 13an, Errege Akademia Galiziarreko Arte Ederren Musika Sailean sartu zen, Rogelio Grobak erantzun zuen *De lo estéctico expresivo la interpretación musical* hitzaldiarekin. Ondoren, erakundeko Liburuzain-Kontserbatzaile gisa sartu zen zuzendaritzan, eta, 2003an, presidente hautatu zuten, Espainian antzeko kargua betetzen duen lehen emakumea izanik. 2014. urtera arte egon zen karguan, osasunaren ondorioz uko egin behar izan zuen arte, eta harrezkero ohorezko lehendakari izan zen. Arte Ederren Galiziako Errege Akademian sorkuntza sustatu eta Galiziako Musika Artxiboa zuzendu zuen, XIX. eta XX. mendeetan Galizian bizi ziren konpositore galiziarren lanak bilduz. Erakundea herritarrengana hurbiltzen ere saiatu zen. 

2022ko azaroaren 11n hil zen, Coruñan, 94 urte zituela.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tozal de Guara

**Tozal de Guara** Pirinioetan dagoen mendia da, Guarako mendilerroan hain zuzen ere. Guarako Mendilerroa eta Arroilen Natura Parkearen parte, 2077 metroko altuera du. Bertatik Huesca hiria ikus daiteke eta Alcanadre ibaia bere ondoan pasatzen da.

Aragoiar Pirinioaurreko mendirik nagusiena da eta bertatik xendazaletasuna egiten dute.

## Kanpo estekak
Ana Arias Saavedra

**Ana Arias Saavedra** ( Freán Sirvián, Guntín, Lugo, 1951ko urriaren 15a ) artista plastikoa,  argazkilaria,  idazlea eta editorea da, galegoz eta gaztelaniaz dihardu.

## Ibilbidea 
Lugon eman zituen haurtzaroa eta gaztaroa, eta "Marti sistemako Jantzigintza" ikasketak egin eta titulua eskuratu zuen. Depresio larria jasan ondoren marrazten eta  poesia eta ipuinak idazten hasi zen .

Aldizkariekin kolaboratzen du: Lugoko Udaleko *Xistral-en*,  de Ferrolgo *Eiva-n*  eta Galizia Digitalean.

## Galegozko lanak 
### Poesia 
* *Antoloxía colectiva de poemas e arte*, 2008
* *Individual*, 2010
* *Muñequito al niño*
* *Madre Celestial*
* *Florido Recuncho*

### Lan kolektiboak 
* *En defensa do Poleiro. A voz dos escritores galegos en Celanova*, 2010, Toxosoutos.

## Gaztelaniazko lanak 
### Poesia 
* Anhelando su resollar
* *Luz entre tinieblas*, 2010

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Egilearen fitxategia Galiziako Idazleen Elkartean
Alcanadre (ibaia)

**Alcanadre** (arabierazko  *Al-Qanãțir*- - izenetik ekarria) Huescako probintziako ibaia da. Galardón mendilerroan du bere iturburua eta Cincan amaitzen da, Ballobar herriaren parean.

Iparraldetik hegoaldera doa, Guarako Mendilerroa eta Arroilen Natura Parkea zeharkatuz, izen bereko mendilerroaren ekialdean, eta bere ibilguak sakan eta arroila sakonak eratzen ditu, arroila-jaitsizaleek estimatzen dituzten eozenoko kareharrien artean. Kirol gisa jaitsi egiten duen Bara eta Bierge arteko Alcanadre ibaiaren sektorea lau zatitan banatuta dago: Gorgas Negras, Barrasil, Peonera Superior eta Peonera Inferior deituak. Hegoalderago, ekialderantz eta hego-mendebalderantz aldatzen da, Cincan itsasoratzen den arte.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Andrei Vyxinski

**Andrei Januarievitx Vyxinski** (; ; Odesa, Errusiar Inperioa, 1883ko abenduaren 10aGreg./azaroaren 28aJul. - New York, 1954ko azaroaren 22a) sobietar diplomazialari, legegizon eta politikaria izan zen.

Josef Stalinen fiskala izan zen Moskuko epaiketetan eta Nurenbergeko epaiketetan, eta 1949tik 1953ra Sobietar Batasuneko Atzerri ministroa izan zen. Sobietar Batasuneko Zientzien Akademiako Estatu eta Zuzenbide Institutuko buru ere izan zen.

Odesan jaio zen poloniar familia katoliko batean, eta gero Bakura joan zen bizitzera. 1902an Kieveko Unibertsitatetik bota zuten bere jarduera iraultzaileagatik, 1903an mentxebikeekin bat egin zuen eta bi urte geroago 1905eko Errusiako Iraultzan parte hartu zuen. 1908an kartzelara kondenatu eta Bakuko espetxera bidali zuten, eta han Stalin ezagutu zuen.

1920an boltxebikeekin bat egin zuen. 1935ean Sobietar Batasuneko fiskal nagusi izendatu zuten eta Purga Handia antolatzeaz arduratu zen.

Gerraren ondoren, posizio sobietarra prestatu zuen Nurembergeko epaiketetan, eta, ondoren, Kanpo Arazoetako ministro izan zen 1949tik 1953ra.
María Vázquez Suárez

**María Vázquez Suárez  (**Vilaescura, Sober, 1894ko abuztuaren 15a &ndash; Miño, Coruña, 1936ko abuztuaren 19a) maistra galiziarra izan zen. Miñoko hondartza batean fusilatu zuten.

## Ibilbidea 
Joaquín Vázquez Fernándezen alaba. Coruñako Eskola Normalean ikasi zuen, eta 1913an graduatu zen. 1918an, plaza lortu zuen A Pobra do Caramiñaleko nesken eskolan, eta 12 urtez jardun zuen bertan. 1929an Miñoko 2. eskolan lortu zuen lanpostua. Garai hartan, giro errepublikanoetan ibili zen, eta Errepublika iristean, erreforma pedagogikoarekin bat egin zuen, Coruñan hobekuntza-ikastaroetara joan zen eta eskola-txangoak antolatu zituen lantegi eta monumentuetara.
thumb|ezkerrera|300x300px|Maruja ikasleekin, segur aski Caramiñaleko eskolan.
Jarduera politiko eta sindikala ere egin zuen, Miñoko talde sozialistan integratuz, eta lehen hitzaldia egin zuen 1932an mitin politiko batean. Hezkuntza-politiketan eta emakumeen eskubideen defentsan oinarritutako diskurtsoen kanpaina eta mitinetan parte hartuz. Emakume Iberiko eta Hispaniar Amerikarren Nazioarteko Ligan eta Emakumezkoen Talde Errepublikanoan parte hartu zuen. 1933an FETE-UGTen afiliatu zen eta 1935ean diruzainorde kargua hartu zuen.

1936ko uztailaren 18ko estatu-kolpearen ondorioz, Coruñan atxilotu zuten eskola laikoa eta maitasun librea defendatzeagatik. Pontedeumeko  eraman zuten eta abuztuaren 19an Miñoko hondartza batean fusilatu zuten. Etxea arpilatu eta liburuak erre egin zituzten.

Bera eta Mercedes Romero Abeja dira errepresio faxistan exekutatutako bi maistra.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Saci Saria

**Saci Saria** () *O Estado de S. Paulok *urtero ematen duen saria izan zen, Brasilgo antzerki eta zinemako antzezle onenak saritzeko.

1950eko eta 1960ko hamarkadetan, zinema nazionaleko saririk handiena izan zen. Estatueta Saci zen, Brasilgo folkloreko figura ospetsua, Victor Brecheret artistak zizelkatua.

## Saridunak 
*Inezita Barroso (1953 eta 1955)
*Tônia Carrero
*Walmor Chagas (1956)
*Cyro Del Nero
*Jorge Dória
*Odete Lara (1957)
*Eliane Lage (1953) urtean egindako emanaldiagatik Sinhá Moça
*Nydia Licia
*Osvaldo Moles
*Rachel de Queiroz (1954)
*Mário Sérgio (1953)
*Ruth de Souza
*Eva Wilma

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pilar Beiro

**Pilar Beiro Rodríguez** (Canedo, Carnota, Coruña, 1958  ) galiziar poeta eta animatzailea da.

## Ibilbidea 
Ekonomia Zientzietan lizentziatua eta Batxilergoko irakaslea da ogibidez..

Bere literatur jarduerari "Batallón literario de la Costa de la Morte"rekin elkarlanean eman zion hasiera. *Rumbo ás Illas* y *Nós, 1997* argitalpenetan. Bera ere kide den  Redes Escarladak egindako *Xuro que nunca volverei pasar fame* (2003) liburu kolektiboan parte hartu zuen.

## Lanak 
* *Bingo* . Sotelo Blanco Edizioak, 88 orr. 2007

* , et al. *Teatriños ou Aturuxos calados*. Volumen 53 de Dombate (Galaxia). Editorial Galaxia, 147 pp.  artículo en línea

* *Hinterland*. Ediciones Positivas, 88 pp. 1999

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Celsa Barja

**Celsa Barja Rodríguez** (O Pereiro, Meskita, Ourense, 1966ko abuztuaren 29a) galiziar idazlea, editorea, saiakeragilea eta poeta da, galizieraz eta gaztelaniaz idazten du.  1996an, Psikologian lizentziatu zen, Orenseko INGABAD-en 

## Ibilbidea 
Ourense hirian garatzen ditu bere jarduera artistikoak .  Bere burua honela aurkezten du: 
## Galizierazko lanak 
### Poesia 
* *Espindo un bico*, 2010
* *La flor y su herida*
* *Con unas letras*
* *A fervenza das poetas*
* *Entre voces*

## Gaztelaniazko lanak 
### Poesia 
* *Con unas letras*
* *Algo de mí*
* *La flor y la herida*
* *Fiat lux*
* *Sucede que ...* 
* *Tango*

### Narrazioak 
* *Volver a casa*
* *Entre tú y yo*, relatos cortos
* *Mea culpa*, novela erótica
* *Etiam peccata*
* *Inmanente trinidad*
* *Orfandad inmemorial*
* *Cenicienta*

## Sariak 
* 2009an Ipuin laburren lehen saria jaso zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Egilearen bloga galegoz
* Egilearen bloga gaztelaniaz
* Egilearen fitxategia Galiziako Idazleen Elkartean
Emilia Calé

**Emilia Calé Torres** (Coruña, 1837ko otsailaren 12a &ndash; Madril, 1908ko irailaren 18a) galiziar idazlea izan zen. 1906an Galiziako Errege Akademiako kide izendatu zuten.

## Biografia 
Galiziako egunkarietan kolaboratzen hasi zen poemak argitaratzen. Lorenzo Quintero kazetari eta funtzionarioarekin ezkontzeak bere bizilekua askotan aldatu beharra sortu zion eta atzerriko herrialde ugari bisitatu zituen.

Emilia Quintero y Calé pianista bere alaba izan zen.

Idazle galiziar hau Emilia Calé Torres Sanjurjo, Emilia Calé, Emilia Calé Torres de Quintero, Emilia Calé eta Torres de Quintero, Emilia Calé eta Quintero, Emilia Calé eta Quintero edo Emilia Calé de Quintero izenekin ere ezaguna zen.

Bere bizitza eta lanen azterketa gutxi daude, baina jakina da emakume kultua izan zela, lan ugari idatzi zituena, besteak beste, *Horas de inspiración (Inspirazio orduak)*, eta bertan Eliseo Calé nebaren heriotzari eskainitako poemak idatzi zituen.

Aurea, Sofía, Lorenzo eta Emilia Quintero seme-alabak Lorenzo Quinterorekin ezkontzatik jaio ziren, eta haiei buruz ere informazio gutxi dugu.

## Lanak 
* Poesia:
** *Horas de inspiración* (1867)
** *Crepusculares* (1894)

* Prosa:
** *Cuadros sociales o pequeñas novelas* (1878)
** *Escenas de la vida* (1890)

* Teatro:
** *Lazos rotos* (1884)
** *De la cima al abismo* (1894

## Bibliografia 
OTERO PEREIA, Sonia, “La otra doña Emilia: aproximación a la figura de Emilia Calé Torres de Quintero (1837-1908)”, *Lectura y signo: revista de literatura*, N.º 10, 1, 2015, pp. 33-34. ISSN 1885-8597.

## Kanpo estekak
Xiana Arias

**Xiana Arias Rego** (Fonsagrada, Lugo, 1983 ) galiziar poeta, entretenitzailea,  eta kazetaria da .

## Ibilbidea 
Komunikazio Zientzietan Lizentziatua da USCn, eta *Diario Cultural* de la Radio Galegan kazetari, editore eta aurkezle gisa lan egiten du. *Ortigas,* bere lehen poema bildumarekin, Pérez Parallé Poesia Saria irabazi zuen,  2006an .

*Xistral* aldizkariarekin kolaboratzen du, eta *Pirata* argitalpenarekin, Santiago de Compostelako Cineclubaren alde, non *Cleo dez a doce* saila argitaratu zuen.

2009an, Galiziako Letren Egunean, Santiago de Compostelako "A Revolta das Letras" ekintza poetikoan parte hartu zuen.

## Lanak 
* 2007an *Ortigas.* Espiral Maior poesiaren 180. liburukia. Xosé Carlos Hidalgok ilustratua. 72 orr. 
* 2009an *Acusación* . Galaxia,   sarean
* *Grial 187* . Galaxia argitaletxea argitaletxea

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Egilearen orria Editorial Galaxia webgunean
* "Mover os marcos", elkarrizketa *Galicia Hoxe -n*
Helena de Carlos Villamarín

**Helena de Carlos Villamarín** (Cenlle, La Barca de Barbantes, Ourense, 1964), Galiziako poeta eta latinista da.

## Biografia 
Cenllen jaio bazen ere, haurtzaroa eta gaztaroa Vigon igaro zituen. Filologia Klasikoan doktorea eta Santiago de Compostelako Unibertsitateko latin eta greko saileko irakasle titularra da . Erdi Aroko latinari buruzko ikasketetan espezializatuta, Lisboa, Munich eta Florentzia bezalako hirietan egin zituen ikerketak. Hainbat argitalpenetan kolaboratu du, hala nola, *Nordés*, *Festa da palabra silenciada*, *Dorna*, *Ólisbos* eta *Alquimia* .

## Lanak 
### Poesia 
* *Alta casa* (1996).
* *1999* (2001).
* *Vigo* (2007). Premio de la Crítica de poesía gallega.

### Galizierara itzulpenak 
* Boezioren *filosofiaren kontsolamendua* (2005).

## Erreferentziak 
* Egilearen fitxa *Xerais* -en .
* Egilearen orrialdea *Galaxian* .
* Helena de Carlosen bibliografia Dialnet-en .

## Kanpo estekak
Lucía Aldao

**Lucia Aldao** (Coruña, 1982ko otsailaren 20a ) galiziar poeta eta artista da.

## Ibilbidea 
Nerabezaroan hasi zen poesia idazten, lortutako arrakastak bere jarduerak zabaltzera eraman zuen, abeslari eta gitarrista mutante gisa, idazle eta kultur animatzaile ibilbide paraleloaeginez. 

Bigarren Gzcrea poesia saria irabazi zuen, liburuki kolektiboan bildua: *Isto é un poema e hai xente detrás* ( Espiral Maior 2007 ).

Diego Delgado DJarekin osatutako "AlDDao musika-proiektuarekin" Joy Division -en "She's Lost Control" bertsio baten grabaketarekin hasi zen eta album bat prestatu du. Errezitatzea gustatzen zaio, María Ladorekin batera, eta ohikoa da *Maribolheras precárias* ospakizun-emanaldietan. 

## Sariak 
* Tanxedoira
* Francisco Fernandez del Riego -saria
* Minerba saria
* O Facho Poesia Saria

## Lanak 
* *Unha dúcia mais un.* Luis Muñoz arkitektoaren argazkiekin

### Antologiak 
* *O trazo aberto*
* *Negra Sombra*
* *Os gozos e as sombras*
* *Forxa literaria*

### Liburuak 
* . 2010. *Bebés*

, et al. 2007. *Isto é un poema e hai xente detrás*. Espiral Maior poesía bilduma, 128 pp. 

### Ikuskizunak 
* *Dillei* . Carlos Blancoren laneko aktore eta gidoilaria .
* *Onde esté un cubata que se quite un soneto* ( 2005 ). Poesia errezitaldia musika elektronikoko proiekzioekin
* *Acústico femenino (emakumezkoen akustikoa)* . Emakumeen Nazioarteko Egunaren galaren aurkezpena

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* AlDDao talde berria myspace-n
* Galiciaconfidencial.com María Lado eta Lucía Aldao errezitaldia A Coruñan
Paula Carballeira

**Paula Carballeira Cabana**, (Maniños, Fene, Coruña 1972ko irailaren 7a -) galiziar idazlea, ipuin kontalaria eta aktorea da.

2023an Kultura Ministerioko Literatura Dramatiko Sari Nazionala irabazi zuen, Maria Barbeito maistra errepublikanoaren figura ardatz duen '*As estudiantes*' lanarengatik nabarmendu zen idazle galiziarra.

## Ibilbidea 
1989tik Santiago de Compostelan (Coruña ) bizi da eta bertan Filologia Hispanikoa ikasi zuen. Haur eta gazte ipuinak idazten ditu, eta Berrobambán antzerki konpainiako kide da.

## Lanak 
### Haur eta gazte literatura 
* *A percura*, 1990, Edicións do Cumio.
* *Robin e a boa xente*, 1993, Edebé-Rodeira.
* *Troulas, andainas, solpores e unha farsa anónima*, 1996, Edebé-Rodeira.
* *Mateo*, 1999, Kalandraka.
* *Olo-iepu-iepu*, 1999, Galaxia.
* *Un porco e unha vaca xa fan zoolóxico*, 1999, Xerais. Literatura infanto-xuvenil.
* *Paco*, 2001, Kalandraka.
* *Correo urxente*, 2002, Edebé-Rodeira.
* *O ganso pardo*, 2002, Edelvives.
* *A era de Lázaro*, 2004, Galaxia.
* *Smara*, 2006, Kalandraka. Literatura infanto-xuvenil.
* *Boas noites*, 2007, Xerais/Junta de Galicia.
* *A casa redonda*, 2008, Baía.
* *As outras historias*, 2011, Galaxia.
* *Casas*, 2012, Tambre.
* *O principio*, 2012, Kalandraka.
* *A burra Ramona*, 2013, Baía.
* *O refugallo*, 2013, Xerais.

### Antzerkia 
* *Alicia & Alicia*, 2010, Morgante Edizioak.
* *Pressing catch*, 2010, Positivas.
* *To fuck higher*, 2012. *Contatrás* poemen bertsio dramatikoa.
* *O refugallo*, 2013, Xerais. Manuel María Saria 2013, 2016.
* *As alumnas*, 2023ko Literatura dramatikoko Sari Nazionala.

### Poesia 
* *Contatrás*, 2006, Positivas.
* *Contatrás, II-I*, 2012, Positivas.

### Narrazioak 
* *O lobishome de Candeán*, 2009, Galaxia.

### Lan kolektiboak 
* *Ninguén está só*, 2001, Tris Tram.
* *Longa lingua*, 2002, Xerais.
* *Postais do Camiño*, 2004, Galaxia.
* *Versus cianuro. Poemas contra a mina de ouro de Corcoesto*, 2013, A. C. Caldeirón.
* *Xabarín 18*, 2013, EEI Monte da Guía/Concello de Vigo/Galaxia.

## Sariak 
* Haurrentzako Ipuin Lehiaketa Nazionaleko 2. Saria O Facho no 1988, *A morte do mar lanagatik* .
* Haur Literatura Dramatikoko Manuel María Saria, 2006. zk., *Boas noites* lanagatik .
* 2011ko Haur Literatura Dramatikoko Manuel María Sariaren irabazlea, *O refugallo* lanagatik .
* 2023an Literatura Dramatikoko Sari Nazionala jaso zuen *"As alumnas"* lanagatik.

## Telebista 
* Pepe O Inglés, (2005, 2006an argitaratua TVGn )
* Libro de Familia (2005-2013) Carmiña gisa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Biografia Xeraisen
* Autobiografia BVGn
Ba (argipena)

**Ba** izenak hainbat adiera du:

* **Ba**, Barioaren ikur kimikoa.
* **ba**, baxkireraren hizkuntza kodea ISO 639-1 estandarrean.
* **Ba**, antzinako egiptoarren jainko bat
* **BA**, **British Airways** hegazkin konpainiaren laburdura,
* **.ba**, Bosnia-Herzegovinari dagokion Interneteko domeinua.
* **Ba**, Fijiko hiri bat.
* **Bāʾ** edo **be** (**ب**), letra arabiarra, **bet** letra semitikoaren aldaera.
Charles Ruijs de Beerenbrouck

**Charles Joseph Marie Ruijs de Beerenbrouck** (Roermond, 1873ko abenduaren 1a - Utrecht, 1936ko apirilaren 17a) herbeheretar politikaria izan zen. Herbehereetako lehen ministroa izan zen 1918tik 1925era eta 1929tik 1933ra.

Zuzenbidea ikasi zuen Leidengo Unibertsitatean eta abokatu aritu zen Maastrichten. Estatu Erromatar Katolikoaren Alderdiko kide izan zen eta 1899an Maastrichteko udaleko zinegotzi hautatu zuten eta 1905ean Legebiltzarreko kide. 1918ko maiatzean, Limburg probintziako gobernadore izendatu zuten, eta 1918ko irailean, lehen ministro. Gilen II.a enperadore alemaniarra herrialdean hartu zuen eta langileen aldeko erreforma sozialak egin zituen iraultza saihesteko.

1925 eta 1929 artean parlamentuko presidente izan ondoren, 1929ko irailean lehen ministro kargura itzuli zen. Depresio Handiaren ondorioei aurre egin behar izan zien, langabeziaren eta pobreziaren hazkundearekin. Gobernuaren gastuen murrizketak eta monetaren debaluazioak krisia okertu zuten. 1933ko otsailean, *De Zeven Provinciën* gerraontzia bonbardatzea agindu zuen, marinelak Javatik gertu matxinatu zirenean.

1933tik hil zen arte Legebiltzarreko presidente izan zen berriro.
Pablo de la Higuera

**Pablo de la Higuera** (Morales de Toro, 1931ko irailaren 21a- Biarritz, 2014ko uztailaren 5a) kazetari, idazle eta antzerkigile espainiarra izan zen. Bere ibilbide nagusia Frantzian egin zuen.   

## Biografía 
Santiago de Compostelako Unibertsitatean Zuzenbidean lizentziatu zen. 1950eko hamarkadaren erdialdean hasi zuen kazetaritza-ibilbidea *La Noche* arratsaldeko egunkari konpostelarrean, Antonio Machadori buruzko artikulu batekin. Madrilera joan zen eta *Don José* aldizkari satirikorako lan egin zuen. 1960ko hamarkadaren hasieran, Parisera joan zen, eta hainbat komunikabidetan lan egin zuen, hala nola Agence France-Presse albiste-agentziaren gaztelaniazko albiste-zerbitzuan, *Le Monden*, ''L'Humanitén* eta Révolutionen. 1960 eta 1986 artean erredaktore eta esatari aritu zen Radio-Parisen; irrati hau frankismoaren aurkako erreferente bat izan zen eta entzuleen artean asko ziren Francoren erregimenarekin kritikoak zirenak. Parisetik, bestetik, *Triunfo* eta La Codorniz astekarietan argitaratzen zuen. 1980ko hamarkadan *El País* egunkari espainiarrean ere argitaratu zuen. 2014ko uztailaren 5ean hil zen, Biarritzen, 82 urte zituela.

## Obra 
### Liburuak 
* *In, out, off... ¡uf!* (1972)
* *Frantzouskaïa Paranoïa* (1988)

### Antzezlanak 
* *Los Papillon*
* *Los tres músicos*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Pablo de la Higueraren artikuluak *El País* egunkari espainiarrean.
* [:http://www.triunfodigital.com/resbcombinada.php?autor=Higuera,%20Pablo%20de%20la,%201931-&inicio=0&paso=10&orden=Titulo Pablo de la Higueraren artikuluak *Triunfo'' aldizkari espainiarrean.]