Sofia Federika Austriakoa

**Sofia Federika Dorotea Maria Josefa Austriakoa** (jaiotzaz: *Sophie Friederike Dorothea Maria Josepha*; Laxenburg, Viena, Austria-Hungariako inperioa, 1855eko martxoaren 5a – Budapest, 1857ko maiatzaren 29a) Frantzisko Josef I.a Austriakoa eta Elisabet  Bavariakoa (**Sissi** izenez ezagunagoa) errege-enperadoreen lehen alaba izan zen. Jaiotzez Austriako artxidukesa eta Habsbugo-Lorrenako etxeko kidea izan zen. Bavariako lehen erregearen, Maximiliano I.a Josef Bavariakoaren eta bere bigarren ezkontidearen birbiloba zen.

[ezkerrera|thumb|*Sofia Federika artxidukesaren jaiotza*, Josef Kriehuberren [litografia (1855)]]
## Bizitza 
Austriako Frantzisko Jose I.a enperadorearen eta haren emazte Elisabet enperatrizaren lehen alaba izan zen, alaba jaio zen unean 18 urte betetzear zegoena. Jaio zen egunean bertan bataiatu zuten, amak jakin barik, Sofia Federika Dorotea Maria Josefa izenarekin, aitaren aldeko amonaren omenez, Sofia Bavariakoaren omenez. Gurasoak lehengusu-lehengusinak izanik, Sofia, bien aldetik, Maximiliano I.a Bavariakoaren ondorengoa zen, eta, gainera, bere aitaren aldetik, Frantzisko II.a Germaniako Erromatarren  Inperio Santuko azken enperadorearena.

Jaio eta urtebetera, Gisela ahizpa jaio zen. Nahiz eta biak neskak izan eta monarka batek bete behar zituen funtzioetan heztera behartuak ez egon, amona Sofia Bavariakoak amarengandik urrundu zituen, ama gazteegia zen aitzakian. Elisabet enperatrizak, geroago esan zuen:Berak berehala urrundu zituen nire seme-alabak niregandik. Sofiak [Bavariakoa] baimena ematen zidanean baino ezin nituen ikusi. Beti egoten zen han haurrengana joaten nintzenean. Denborarekin, amore eman baino ezin izan nuen egin, eta oso gutxitan hurbildu nintzen haiek ikustera.thumb|Familia, Gisela artxidukesaren jaiotzaren ondoren egina (1856), Kriehuberren grabatua,
Isabelek Frantzisko Joseri amarekin gai hori eztabaidatzeko erregutu zion hainbat aldiz, baina erreguak ez ziren entzun. Hala ere, denborarekin Francisco Jose bere amarekin eztabaidatzera heldu zen eta Isabel, azkenean, bere amaginarrebarekin bere nahiak argi adierazten hasi zen, bidaiatzen ari zenean neskatilak berarekin eramatera ere heldu zelarik.ezkerrera|thumb|Sofia Federika bere hil-ohean, Miklós Barabásen ilustrazioa (1857)
### Heriotza 
Isabel enperatrizak Hungaria eta bertako jendea gurtzen zuen, eta bere senarrari herrialde horretara bidaiatzea proposatu zion, baita bertan ibiltzea ere. Francisco Josék 1857. urteko udaberri hasieran onartu eta bidaiatu zuen Sofia eta Gisela alabekin batera. Budapesten, Sofia eta bere ahizpa beherakoa eta sukar handia hartuta gaixotu ziren. Giselak errekuperatzea lortu zuen, baina Sofiak ez, 1857ko maiatzaren 29an gaueko 9:15ean hil zela. Sofia amaren besoetan hil zen, ziur aski beherakoaren edo sukar handiak eragindako konbultsioen ondorioz sortutako deshidratazioarengatik. Gerora, ordea, sukar tifoideak hil zuela pentsatu zuten, baina ez da frogatu.
### Heriotzaren ostean 
Sofiaren gorpua Vienara eraman eta kripta inperialean lurperatu zuten, *Ferdinandsgruft* delakoan (Fernandoren ganga esan nahi du hitzez hitz).

Bere lehen alabaren heriotzak Isabeli eragin zion bizitza osoan. Sofia Bavariakoak zeharka bere heriotzaren erantzulea zela uste baitzuen. Enperatrizak nerbio-krisi bat izan zuen eta bere apartamentuetan ixten zen egun batzuetan edo zaldiz ibiltzen zen akitu arte, pentsatu beharrik ez izateko.

Sofiaren heriotzak Isabelen seme-alaben etorkizuna ere definitu zuen, jaio bezain laster amonaren tutoretzapean egotera pasatu baitziren. Maria Festetics Isabelen ohorezko dametako batek bere egunkarian idatzi zuenez, enperatrizak ez zuen denborarik hartu bere alaba Giselaren ezkontzako prestaketetara joateko. Rodolphek, bere seme bakarrak, amarengandik tratu bera jaso zuen. Isabelek bere bizitza osoan besoko bat eraman zuen bere alaba hildakoaren irudiarekin eta bere gelan haren erretratu bat mantendu zuen.
## Erreferentziak 
## Bibliografia 
*  Hotbauer, Renate (1998). Empress Elisabeth of Austria: The fate of a woman under the yoke of the Imperial Court (en inglés). Viena: Austria Imperial. ISBN 3-902196-01-7.

##  Kanpo estekak