open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Italicako Nazioarteko Krosa

**Italicako Nazioarteko Krosa** () 1982tik aurrera urtero azaroa aldera Italicako erromatar aztarnategian antolatzen den kros lasterketa da, Sevillako probintziako Santiponce udalerrian. Espainian jokatzen den lasterketa ezagunenetakoa da eta palmaresa behatuta munduko onenetakoa ere bai.

## Historia 
Lehenengo lasterketa 1982ko abenduaren 19an izan zen eta 1991n hasi zen emakumezkoen lasterketa.

## Palmaresa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
4-nitrofenol

**4-nitrofenola** edo '''*para*-nitrofenola'* konposatu organikoa da, C6H5NO3 formula duena, fenol nitroordezkatuen klasekoa. Nitro funtzio-taldea du hidroxiloaren aurrez aurreko posizioan. Solido kristalino horixka da.

4-nitrofenola ukitzeak begiak eta larruazala narrita ditzake. Irentsiz gero toxikoa da.

## Sintesia 
4-nitrofenola sintetizatzeko fenola azido nitriko diluituz tratatzen da giro-tenperaturan. Nitrofenolaren bi isomero sortzen dira erreakzioan: 2-nitrofenola *eta'' 4-nitrofenola. Destilazioz separatzen dira.

PhenolNitration

## Erabilera 
4-nitrofenola sintesi organikoan usatzen da botiken, fungiziden, intsektiziden eta tinduen sintesian.

4-nitrofenola pH adierazle gisa ere baliatzen da. 4-nitrofenol disoluzioa kolorgea izango da pH = 7,5.

## Erreferentziak
Silencio (kluba)

thumb|250px|David Lynch 2011n.

**Silencio** Parisko 2. barrutian dagoen elkarte pribatua eta itxia da. Barruan edaritegi, jatetxe, zinema eta aretoa dago. Silencio David Lynch zuzendariak irudikatutako multzoa da. 142. Rue Montmartren dago kokatuta, elkarte zahar baten sotoetan. 

## Deskribapena 
Silencio aretoa David Lynchek idatzi eta zuzendutako eta 2001ean plazaratutako *Mulholland Drive* filmaren kabaretaren erreferentzia gisa aurkezten da. Antzinako zinema baten eszena dakar gogora, pantaila gortina irristakorrekin enmarkatuta. Dantza pista, jatetxea eta bibliotea bat ere badaude. 700 m2-ko azalerarekin, gelak urrezko orriarekin forratuta daude eta moda futuristako altzariekin hornituta. Lekua kideentzat erreserbatuta dago, baina gauerditik aurrera irekitzen da.

## Historia 
Rue Montmartreren 142 eta 144 zenbakiak joera errepublikar sozialista zuen ''L'Aurore'' egunkariaren egoitza eta inprenta izan ziren, 1897 eta 1913 artean. Eraikin honetan Emile Zolaren "J'accuse…!" manifestua argitaratu zen 1892an. ''L'Humanité* egunkaria 1913tik 1931era 142. zenbakian egin zen. 2011n, David Lynch zuzendariak diseinatutako Private Club Silencioren ateak ireki zituen *L'Aurore*ko lokal zaharren sotoetan.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* *Mulholland Drive'' filma.

## Kanpo estekak 
* :Webgune ofiziala.
Nitrofenol

**Nitrofenolak** konposatu organikoak dira, HOC6H5−x(NO2)x formula dutenak. Nitro funtzio-talde bat edo gehiago dituzten fenolak dira. Fenola bera baino azidoagoak dira.

Toxikoak dira.

## Mononitrofenolak 
Fenolaren nitrazioak HOC6H4NO2 formulako hiru isomero eman ditzake:

* **2-nitrofenola** edo *orto*-nitrofenola. Solido horia da. 4-nitrofenolarekin batera sintetizatzen da fenola azido nitriko diluituz tratatuta giro-tenperatura. Destilazioz separatzen dira. Botikak, herbizidak, fungizidak eta tinduak fabrikatzeko usatzen da.
* **3-nitrofenola** edo *meta*-nitrofenola. pH adierazle gisa eta tinduak fabrikatzeko usatzen da
* 4-nitrofenola edo *para*-nitrofenola.Solido horixka da pH adierazle gisa eta botikak, herbizidak, fungizidak eta tinduak fabrikatzeko usatzen da, parazetamola esaterako.

## Di- eta trinitrofenolak 
Talde honetako bi konposatu inportanteenak aipatuko ditugu. *Dinitrofenolak* sei isomero ditu, baina soilik 2,4-dinitrofenola da inportantea ikuspegi komertzialetik.
* 2,4-dinitrofenola, HOC6H3(NO2)2. Antiseptiko gisa usatu izan da.
* 2,4,6-trinitrofenola edo azido pikrikoa, (O2N)3C6H2OH. Lehergarria da eta lehergailuak egiteko erabili da.

## Erreferentziak
Daltondarrak Lucky Lukeren aurka

***Daltondarrak Lucky Lukeren aurka*** (frantsesez: «*Les Dalton*») 2004ko Philippe Haïmek zuzendutako frantziar-alemaniar-espainiar komedia filma da, eta UGC Images, Integral Film, Castelao Producciones eta TF1 Films Production-ren koprodukzioa izan zen. Lucky Luke komiki saileko pertsonaietan (Dalton Anaiak) inspiratu zen pelikula, gaur egun filmaren eszenatokiaren ardatz nagusi direnak.

Espainian, filma 2005eko uztailaren 8an estreinatu zen, eta hiru hizkuntzatara bikoiztu zuten (gaztelarra, katalana eta euskara). Filmaren banaketa Filmax (Espainia, Katalunia) eta Barton Films (Euskal Herria) arduratu da. 2009ko abenduaren 22an Euskal Herrian berriro estreinatu zen filma "*Daltondarrak Lucky Lukeren kontra*" izenburu berriarekin.

## Aktoreak 
* Éric Judor: Joe Dalton
* Ramzy Bedia: Averell Dalton
* Saïd Serrari: Jack Dalton
* Romain Berger: William Dalton
* Marthe Villalonga: Ma Dalton
* Sylvie Joly: Ma Billy
* Ginette Garcin: Ma James
* Marie-Pierre Casey: Ma Cassidy
* Til Schweiger (bikoizketa aktorea: Cédric Dumond): Lucky Luke
* Javivi: El Tarlo
* Élie Semoun: Doxey doktorea/AEB-Mexikoko aduana ofizialak
* Darry Cowl: Old Timer
* Michel Muller: Gulch City Bankuko zuzendaria
* Jean Benguigui: Mexikoko herriko buruzagia
* Kad Merad: Mexikoko presoa
* Jean Dujardin: Cowboy
* François Hadji-Lazaro: Dendara/harategia

## Euskarazko bikoiztaileak 
* Iñigo Puignau: Joe Dalton
* Kiko Jauregi: Averell Dalton
* Xebe Atencia: Jack Dalton
* Josu Mitxelena: William Dalton
* Kandido Uranga: El Tarlo
* Alazne Erdozia: Ma Dalton
* Klara Badiola: Ma Billy
* Ane Aseginolaza: Ma Cassidy
* Eduardo Gorriño: Lucky Luke
* Pello Artetxe: Bankuko zuzendaria

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Buntsandstein

[thumb|[Heligolandeko Buntsandsetin estratuak.]]
**Buntsandstein** (alemanez, *koloretako hareharria*) edo **Bunter hareharria** unitate litoestratigrafiko eta aloestratigrafiko bat da (arroka-estratuen sekuentzia bat), Europako mendebaldeko eta erdialdeko eremu zabaletako arroka ama eratzen duena. Buntsandstein Behe Triasikoko serieko hareharrizko geruzez osatuta dago nagusiki, eta Trias Germanikoaren Supertaldea osatzen duten hiru unitate Triasiko bereizgarrietako bat da, Muschelkalk eta Keuperrekin batera.

Buntsandstein Britainiar Uharteetako Bunterren antzekoa da adinari, faziesari eta litologiari dagokienez. Normalean, Zechstein permiarraren gainean eta Muschelkalk-aren azpian egoten da. Iraganean, Buntsandstein izena ere adiera kronoestratigrafikoan erabiltzen zen Europan, sistema Triasikoaren azpi-banaketa gisa. Erabilera hori bertan behera uzteko arrazoien artean, oinarria Permiar Berantiarrenean dagoela deskubritzea dago.

## Jatorria 
[thumb|Buntsandsteinaren mapa Euskal Herrian. Pirinio aldean estratu moduan agertu ohi da. Itxura borobildua dutenak, [diapiroetan.]]
Buntsandstein Germaniar Arroan metatu zen, txikiagoa zen Permiar Arroaren ondorengo sedimentu-arro handi batean, gaur egungo Polonia, Alemania, Danimarka, Ipar Itsasoko hegoaldeko eskualdeak eta Baltiko itsasoa, Herbehereak eta Ingalaterrako hegoaldea hartzen zituena. Permiarraren amaieran, eskualde honek klima lehorra zuen eta barnealdeko itsasoek estaltzen zuten, Zechsteingo ebaporitak metatuz. Permiarraren amaieran, gaur egungo Poloniako hego-ekialdean, hegoaldean dagoen Paleo-Tethis ozeanoarekin lotura bat sortu zen, eta horrek itsasoko ura aldizka sartzea eragin zuen, baita material klastiko gehiago ere, alubioi-abaniko handien forman metatu zena. Triasikoan antzeko prozesua eman zen hegoalderago, adibidez Eusko-kantauriar arroan, Variskar orogenia estaliz. Bortziriak, Aldude edo Orotz-Betelu inguruko hareharri gorriaren jatorria ere hori da.

Jalkitzea ingurune kontinental idor batean gertatu zen (*playa* faziesa), eta, beraz, meteorizazio kimikoa eskasa izan zen. Hori dela eta, Buntsandsteineko metaketak ohiko aztarnategi gorriak dira, batez ere hareharriak eta buztin gutxiko konglomeratuak.

Anisiarraren amaieran, itsasoaren maila orokorra nabarmen igo zen (igoera eustatikoa). Itsaso tropikal batek bete zuen orduan arro germaniarra, Buntsandsteinen jalkitzea geldituz eta Muschelkalken jalkitzearen hasiera markatuz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Plater-kapela

**Plater-kapela** biseradun kapela da, zurruna edo erdi-zurruna, gainaldea zapala duena. Herrialde anitzetan, armadako ofizialek eta poliziek erabiltzen dute, eta uniforme zibil askoren parte ere izan da, hala nola, postari, gauzain, taxilari, suhiltzaile edo burdinbideetako langileena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Lerin Formazioa

**Lerin Formazioa** Ebroko arro sedimentarioaren formazio geologikoa da, Nafarroako hegoaldean garapen handia duena. Elizagorritik Bardearaino doan zerrenda zabal batean hedatzen da, Caparroso, Lerin eta Los Arcoserantz ere aurrera eginez.

Tertziario kontinentaleko igeltsu-formazioak dira, eta buztinezko zonalde batzuetan 900 metrokoak; beste batzuetan, berriz, 400 metrotik beherakoak. Metaketak Oligozeno-Miozenon gertatu ziren, aintzira-ingurune lurrunkor baten sedimentazioaren bidez, batzuetan arroari lur-ekarpen handiagoa egiteagatik eteten zena.

Erliebean barra eta sakonune oso argiak sortzen dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ramón María Narváezen seigarren gobernua

**Ramon Maria Narvaezen seigarren gobernua**, 1864ko irailetik 1865eko ekainera arte, garai esanguratsua izan zen Espainiako historian. Denbora horretan, Narváezek herrialdeko egonkortasun politiko eta soziala mantendu zuen. Hala ere, bere agintaldia 1865eko apirilaren 10eko San Daniel Gauak markatu zuen, unibertsitateko ikasleen eta ordenako indarren arteko borroka bortitza, hainbat hildako eta zauritutakoa.

Gertakari honek garaiko tentsio politiko eta sozialak islatu zituen eta Narvaezen posizioa ahuldu zuen, azkenean 1865eko ekainean dimititu zuena. Erronka horiek gorabehera, bere gobernuak ordena eta bake soziala mantentzea lortu zuen bere agintaldian.

## Kabinetea
Hauterive

**Hauterive** honakoa izan daiteke:

## Frantzia 
* Hauterive (Allier), Frantziako udalerria.
* Hauterive (Orne), Frantziako udalerria.
* Hauterive (Yonne), Frantziako udalerrria.
* Hauterive-la-Fresse

## Suitza 
* Hauterive (Friburgo)
* Hauterive (Neuchâtel)
Aglan

**Aglan** honakoa izan daiteke:
* Aglan, gaur egun Soturac udalerriaren parte zen udalerria, Lot departamentuan.
* Aglan, gaur egun Challuyren parte zen udalerria, Nièvre departamentuan.
Hidroklorofluorokarburo

**Hidroklorofluorokarburoak** (**HCFC**) kloro-, fluor-, hidrogeno- eta karbono-atomoz osaturiko konposatuak dira. Konposatu sintetikoak dira naturan berez sortzen ez direnak. CFCek bezala, ozono-geruzari kalte egiten diote, baina kloro-atomo gutxiago izaki, ozonoa suntsitzeko ahalmen txikiagoa dute. CFCen ordezkotzat proposatu dira; funtsean arazo bera sortzen dute ordea.
[thumb|[1,1-dikloro-1-fluoroetano|1,1-dikloro-1-fluoroetanoa, HCFC tipikoa da disolbatzaile gisa usatu izan dena]]
CFCak bezala, HCFCak hozteko, aerosolen propultsatzaileetarako, aparra fabrikatzeko eta aire girotuko sistemetan erabiltzen dira. Hala ere, CFCak ez bezala, HCFC gehienak atmosferaren behealdean deskonposatzen dira, eta askoz arrisku txikiagoa dute ozono-geruzarentzat. Hala ere, HCFCak berotegi-efektuko gas oso indartsuak dira, nahiz eta atmosferan oso kontzentrazio txikiak izan.

## Montrealgo Protokoloa 
Ozono-geruza agortzen duten substantziei buruzko Montrealgo Protokoloari jarraiki, bereziki Batzorde Betearazleak (ExCom) 53/37 eta ExCom 54/39 ezarritakoaari, protokolooaren parteek adostu zuten 2013. urtea garapen bidean dauden herrialdeetarako HCFCen kontsumoa eta ekoizpena izozteko unea izatea. Herrialde garatuentzat, HCFCren kontsumoaren eta ekoizpenaren murrizketa 2004an eta 2010ean hasi zen, hurrenez hurren, 2020rako ezarritako % 100eko murrizketarekin. Garapen bidean dauden herrialdeek 2015erako HCFC kontsumoa eta ekoizpena murrizten hastea adostu zuten, 2030erako %100eko murrizketarekin

## Hidroklorofluorokarburoen zerrenda 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gerardo Bönnhoff

**Gerardo Bönnhoff** (Berlin, 1926ko ekainaren 24a - Buenos Aires, 2013ko abenduaren 26a) atleta zen. Argentina ordezkatu zuen 1948ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1952ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Parvaneh Kazemi

**Parvaneh Kazemi** (Teheran, Iran, 1970) matemarikaria, mendizale profesionala eta mendiko gidaria da. Bost zortzimilakotan izan da, eta Everesteko eta Lhotseko gailurretara astebetean heldu den lehen emakumea da 2024ra arte. Munduari erakutsi nahi dio goi mendia emakumeentzako tokia ere badela.

## Bizitza 
Matematikaria da formazioz, Teherango Sharif Teknologia Unibertsitatean graduatu zen. Irango neska batzuek ez duten pribilegioa izan zuela adierazi izan du, ikastekoa. Matematika ikasi, eta irakasle aritzea lortu zuen, gustuko lana zuen, baina mendi gidaria izateko utzi zuen irakasle lanbidea. Parvaneh, haren izenak "tximeleta" esan nahi du. Ondo doakion izena, metamorfosia bezalakoa izan baitzen haren aldaketa.35 urterekin hasi zen mendira igoten. Aurretik zazpi zortzi urtez badminton jokalaria eta entrenatzailea izan zenez fisikoko ondo aurkitzen zen.

Lasaitasun bila hasi zen mendira igoten, mendizaletasunaz ezagupen handirik gabe. Ez dira ohikoak emakume mendizaleak Iranen, Ksazemik, ordea, bere helburua lortzeko borrokatu egin zuen hirumilakoetatik hasi, laumilako eta bostmilakoekin jarraituz, harik eta 2010ean Asiako gailurretan urrats handia eman zuen arte. Urte horretan Muztagh Ata (7.546m) zazpimilako gailurra zapaltzea lortu zuen eta hortik aurrera azkar jorratu zuen bere ibilbidea. 2011ko udaberrian Manaslura (8.163m) igon zen, bere lehen zortzimilakoa izan zen. Urte bereko udazkenean, berriz,  Ama Dablam (6.856m) gailurrera emakumezko sherpa batekin.

Ekinaren ekinez, berriz, 2012an, Everest (8.849 m) eta Lhotse (8.516 m) mendien gailurretara aste berean igo zen lehen emakumea bilakatu zen. Erronkagatik baino espedizioa merkeagoa izan zedin lotu zituen bi gailurrak astebetean.2024an Balmasedan (Bizkaia) izan zen bertako Balmaseda Mendi Taldeak gonbidatuta. Euskal Herriko mendietan Anboto izan da igon denetariko bat. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ricardo Bralo

**Ricardo Bralo** (Buenos Aires, 1916ko abuztuaren 28a) atleta da. Argentina ordezkatu zuen 1948ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Oiloaren miraria

**Oiloaren miraria** Santo Domingo de la Calzada Errioxako hiriaren historiari eta Donejakue Bideari oso lotuta dagoen kondaira bat da.

## Kondaira 
Alemaniako Xantengo erromes familia bat erromesaldia zihoan Santiago de Compostelara Donejakue Bidean eta Santo Domingoko ostatu batean lo egin zuten.

Ostalariaren alabari oso erakargarria iruditu zitzaion familiaren semea, Hugonell izenekoa, baina honek, kristau zintzoa eta kastoa, baztertu egin zuen. Ostalariaren alabaren maitasuna haserre gaizto bihurtu zen, eta mendekua bilatu zuen: erromes gaztearen zorroan zilarrezko kopa ezkutatu zuen, lapurtzat har zezaten.

Ostalariak hurrengo egunean nabaritu zuen kopa falta zela eta hiriko aguazilak bidali zituen erromes alemanen bila. Aguazilek mutilaren zorroan aurkitu zuten zilarrezko kopa. Gaztea epaiketa labur baten ostean urkatu zuten, gurasoen protestei muzin eginez, eta aitak eta amak, atsekabetuta,  Santiagorantz jarraitu zuten. Itzuleran ordea, berriz Santo Domingotik igarotzean urkamendira joan ziren, eta semea bizirik aurkitu zuten han; urkamenditik zintzilik baina bizirik. Hugonellek esan zienez santuak (bertsio batzuen arabera, Done Jakue, beste batzuen arabera, Santo Domingo) errugabe zela ikusirik bizia itzuli zion. 

Gurasoak abiatu ziren orduan semea kondenatu zuen epailearengana, eta hau bazkaltzen aurkitu zuten. Semea errugabea zela berretsi eta bizirik zegoela esan zioten epaileari, baina honek erantzun zien platerean zituen jakiei begira: "oilo eta oilar hau bezain bizirik dago zuen semea". Eta jaki prestatu gisa zeuden bi hegaztiak, orduan, altxatu eta hegaldatu ziren.

Jarraian epaileak agindu zuen erromes urkatu bizia jaitsi zezatela urkamenditik, eta haren ordez, ostatuko neska urkatu zuten.

## Ondorengoak 
thumb|Kondairako urkamendi zatia, eta mirariaren oroigarri bitxia: katedraleko oilategia.
Kondaira honetatik dator esakune ezaguna Santo Domingon gazteleraz esaten dutena: “Santo Domingo de la Calzada, donde cantó la gallina después de asada”, Santo Domingo, non oiloak kantatu zuen erre ondoren. 

Mirariaren oroigarri, hiriko katedralean oilo eta oilar bikote bizia bizi dira 14. mendetik, oilategi berezi batean boluntarioek zainduak. Oilategiaren gainean beste erlikia bat dago, erromesa urkatu zuten urkamendiko zur zati bat.

Hiriko armarriaren parte dira halaber oiloa eta oilarra, Santo Domingoren beste mirari ezagunaren protagonistarekin batera (igitaia).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ramariopsis kunzei

***Ramariopsis kunzei*** *Clavariaceae* familiako onddo espezie bat da.

Sinonimoak: *Clavaria dubia*, *Clavaria chionea*, *Clavaria subcorticalis*, *Clavaria cervina*,  *Lachnocladium subsimile*, *Ramaria chionea*, *Clavulina kunzei*, *Ramaria kunzei*, *Clavaria velutina*, *Lachnocladium pallidum*, *Lachnocladium cervinum*, *Clavaria asperula*, *Clavaria asperulans*, *Clavaria lentofragilis*, *Clavaria subcaespitosa*, *Lachnocladium subcorticale*, *Ramaria eburnea*, *Ramaria compressa*, *Ramariopsis lentofragilis*.

## Deskribapena 
**Karpoforoa:** 3 eta 6 cm bitarteko garaierakoa, koraloide forma luzangakoa, tenteak ez diren adar deigarriekin, kurba identifikatzaileak ditu, puntan amaitzen den oinarri luzanga eta kurbatu bereizi batetik abiatuta. Adarrak leunak dira eta amaiera zorrotz edo kamutsekin, gaztetan zuri garbiak, gero adinarekin krema kolorekoak bihurtzen dira.

**Himenioa:** Anfigenoa.

**Haragia:** Zurixka, zuntzezkoa, usain nabarmenik gabea eta zaporea ezin da zehaztu.

**Etimologia:** *Clavaria* terminoa latinetik dator, “clavarius” hitzetik, eta borra, iltze, esan nahi du. Bere itxuragatik. *Kunzei* epitetoa pertsona izenetik dator.

## Jangarritasuna 
Interes gastronomikorik gabea.

### Nagasketa arriskua 
*Clavulina cristata* delakoarekin nahas daiteke.

## Sasoia eta lekua 
Udazken amaieran edo dagoeneko neguan sartuta. Oso urria. Hainbat basotan eta batzuetan, belardietan aurkitzen da. Baita egur usteletan ere.

### Banaketa eremua 
Mundu osoan barreiatzen da, kontinente guztietan zehar, Antartikan izan ezik, eta habitat ugaritan garatzen da.

## Galeria 

Fitxategi:Ramariopsis kunzei 1.jpg
Fitxategi:Ramariopsis kunzei 2.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Russula atrorubens

***Russula atrorubens*** *Russulaceae* familiako onddo espezie bat da.

## Deskribapena 
**Kapela:** 4 eta 8 cm bitarteko diametrokoa, nahiko handia,  baina ez oso mamitsua, hemisferikotik ganbilera eta zabaldua hondoratu arte, ertz leunarekin edo arin ildaskatua, gorri-karmin kolorekoa edo purpura erdigune ilunagoarekin ia beltzaxka, gainazal opakua.

**Orriak:** Estu samar, oinera biribildu-mehetuak, ez oso zabalak, hasierako zuri garbitik pixka bat kremara doan kolorekoak, arrez zikintzeko joerarekin.

**Hanka:** Ez oso erregularra, zilindrikotik loditura, tamaina txiki samarrekoa, zuria edo arrosa koloreko ñabarduraren batekin, distiratsua, zimurtsu samarra.

**Haragia:** Trinkoa, zurrun samarra, zuria, koko intxaur usainarekin eta zapore oso minekoa.

**Etimologia:** Latinetik dator *Russula* hitza, russus-etik, gorriaren txikigarritik: apur bat gorrixka, kolore gorria dutelako Russula generoko espezie askok. *Atrorubens* epitetoa latinetik dator, iluna esan nahi duen “ater” hitzetik eta gorrirako joerarekin, esan nahi duen “rubens” hitzetik. Bere koloreengatik.

## Jangarritasuna 
Ez da jangarria.

## Sasoia eta lekua 
Koniferoen basoetan batez ere izei gorriaren basoetan.

### Banaketa eremua 
Ameriketako Estatu Batuak, Islandia, Europa, Errusia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
1964ko Euskal-Nafar mendiko txapelketa

**XIV. Euskal-Nafar mendiko txapelketa** Nafarroa Garaian egindako txirrindulari lasterketa izan zen. 1964ko martxoaren 31n, asteartea, jokatu zen. 
Lasterketa hau Nafarroako Sari Nagusiaren aurrekaria da.

Ibilbidea 180 kilometroko luzera izan zuen eta lau mendate igo ziren: Lizarraga, Urbasa, Erreniega eta Etxauri.

Garailea Francisco Gabika bizkaitarra izan zen, Lizarrako helmugara bakarrik heldu zelarik, bigarren sailkatua Eusebio Vélez arabarra izan zen.

## Sailkapena 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 1964ko Euskal-Nafar mendiko txapelketa - *Procyclingstats.com*
Peter Sinfield

**Peter John Sinfield** (Fulham, Londres, 1943ko abenduaren 27a – Londres, 2024ko azaroaren 14a) ingeles olerkari, musikari eta egile abeslaria izan zen. *King Crimson* taldeko abestien hitzen egilea izan zen.

1968an taldearen sortzaileetako bat izan zen eta ardura handia izan zuen *In the Court of the Crimson King* albumaren diseinuan. Ez zuen harreman onik izan 1972an taldetik bota zuen Robert Frippekin. Ondoren, Roxy Musicen lehen diskoa ekoitzi eta bakarka grabatu zuen. Beste talde batzuen abestietarako hitzak ere idatzi zituen (Emerson, Lake & Palmer, Celine Dion, Cher, Cliff Richard, Leo Sayer, Five Star, Bucks Fizz).

Bere lana Shakespeare, Percy Bysshe Shelley, William Blake eta Rilken oinarritu zen eta testuetan Erdi Aroko erreferentziak agertzen ziren, fantasiazkoak eta mitologikoak. Modernitatearen izaera arraro eta konplexuari buruzko jabego konplexu eta barrokoago batera eboluzionatu zuen.

## Diskografia 
### Bakarka 
* *Still* (1973) – abeslaria, gitarra, sintetizadorea, ekoizlea, azaaren diseinatzailea
### King Crimsonekin 
* *In the Court of the Crimson King* (1969) – hitzak, ekoizlea
* *In the Wake of Poseidon* (1970) – hitzak, ekoizlea
* *Lizard* (1970) – hitzak, VCS3, ekoizlea
* *Islands* (1971) – hitzak, ekoizlea
* ''Sailors' Tales 1970–1972*, 27-disc boxed set (2017) – hitzak, ekoizlea, zuzeneko soinu-nahasketa

### Emerson, Lake & Palmerrekin 
* *Brain Salad Surgery* (1973) – "Benny the Bouncer" eta "Karn Evil 9 3rd Impression" abestien hitzak
* *Works Volume I* (1977) – hitzak
* *Works Volume 2* (1977) – "Watching Over You", eta "I Believe in Father Christmas" abestien hitzak
* *Love Beach'' (1978) – hitzak

## Kanpo estekak
Barraka (late night)

**Barraka** Iker Plazaolak gidatu zuen Primeran plataforma digitaleko umorezko saioa izan zen. Lehen denboraldiak hamar saio izango zituela iragarri zen, baina bi eman eta saioa eten zuen EITBk,  aurkezlearen kontrako salaketa batzuen ondoren, zeinetan sexu-erasotzailetzat jo zuten Plazaola. Primeranen zeuden atalak ere kendu zituen EITBk.

Saioa Hiru Damatxok ekoitzi zuen EITBrentzat, eta Lander Arretxea izan zen zuzendaria. 

## Formatua eta saioak 
Umorezko elkarrizketa saio gisa aurkeztu zuten Barraka, batez ere publiko gazteari begira egindakoa. Late night eran egin zuten, nazioartean sona izan duten hainbat formatutan oinarrituta. Programa zuzeneko faltsu gisa ekoitzi zen.

2024ko azaroaren 17an estreinatu zen. Iker Plazaolak aurkeztua eta berarekin batera Danel Pascual, Maria Blanco eta Julen Goldarazena (Flakofonki) agertu ziren, kolaboratzaile finko gisa iragarriak. Saio bakoitzean gonbidatu gehiago ziren egotekoak. Primeranen ikusgai egon ziren bitartean, bertako saiorik ikusienak izan ziren.

Hiru Damatxok 2024ko azaroaren 6an publikoarekin grabatu zituen bi saio Donostiako (Gipuzkoa) Gazteszenako antzokian, eta horiek eman zituzten jarraian:

Beste saio grabaturik izan bazen, ez zituzten eman.

## Programaren etena 
Bi saio eman ondoren, hirugarrena ematekoa zen igandean (2024ko abenduaren 1ean), emakume talde batek X/Twitterren salaketa anonimoa argitaratu zuen, sexu-erasotzailetzat joz pertsona bat, izena eta saiorik aipatu gabe. Laster zabaldu zen berria Barraka zela programa eta aurkezlea, Iker Plazaola, salatutako pertsona. Hiru Damatxo ekoiztetxeak ere egun berean kaleratu zuen ohar bat, aditzera emanez bazekitela salaketa etorri bazetorrela. Salatzaileei babesa erakutsi zien ekoiztetxeak, iragarriz aldi berean proiektuaren sustapena eteten zutela, eta EITBrekin bilerak izango zituztela.

### Salaketa 
### Hiru Damatxoren erantzuna 
Hiru Damatxok iluntze horretan bertan kaleratu zuen ohar bat. Bi puntu nagusi izan zituen ohar horrek:

## Erreferentziak 
= Kanpo estekak =

*  Saioaren webgunea
Tibilis

**Tibilis**, baita ere **Thibilis**, Numidiako hiri erromatarra eta bizantziarra izan zen. Egungo Sellaoua Announa udalerrian, Aljeriako ipar-ekialdean zegoen. Erorkin ugari gordetzen dira. Tibilisko lekuan aurkitutako latinezko inskripzio ugariek hiriaren historiari buruzko argibideak eman zituzten.

## Aurkikuntzak 
Charles Albert Jolyk XX. mendearen hasieran zuzendutako indusketek hainbat eraikin ekarri zituzten argitara: foro txikia, tenplu bat, basilika bat izan zitekeen eraikina, merkatu txiki bat, bi eliza kristau, bat ondo kontserbatutako baptisferio batekin, eta, azkenik, etxe batzuk, horietako bat familia garrantzitsu batena, Antistiti sendiarena.

## Iruditegia 

Image:
Thibilispan05.JPG|Ikuspegi orokorra.
Thibilistrbo.JPG|
Thibilis16.JPG|Latinez idatzitako idazkuna.
Thibilispan04.JPG|Erorkinak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Monero (kriptomoneta)

**Monero** (laburdura: XMR) kriptomoneta anonimo eta deszentralizatua da, 2014an sortua. Moneroren ezaugarri nagusia bere pribatutasun maila altua da, erabiltzaileen identitatea eta transakzioak ezkutatzeko diseinatuta baitago.  Beste kriptomoneta batzuekin alderatuta, Monerok teknologia bereziak erabiltzen ditu, hala nola sinadura zirkularrak (ring signatures) eta helbide estalduak (stealth addresses).

Monero blockchain-eko transakzioak pribatutasun handiarekin egiten dira, eta informazio hori ezin da argi ikusi. Horrek aukera ematen dio erabiltzaileari transakzioei buruzko datuak sekretuan gordetzeko, hala nola bidaltzailearen, jasotzailearen eta diru-kopuruaren informazioa. Pribatutasun ezaugarri hauek Monero ezagun bihurtu dute askatasun pertsonala bilatzen dutenen artean, baina baita jarduera ilegaletan parte hartzen duten batzuen artean ere. 

Monerok Proof of Work kontsentsu mekanismoa erabiltzen du, eta komunitatearen indar deszentralizatuan oinarritzen da bere sarearen funtzionamendua bermatzeko. Bere iturburu irekiko kodea maiz eguneratzen da pribatutasun mailarik altuena mantentzeko.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala (ingelesa, gaztelania eta frantsesa)
* The Monero Project GitHub-en (ingelesa)
Hargorri

**Hargorria** hiru arroka ezberdinen izen arrunta da:
* Porfiroa, arroka igneo bat.
* Zinabrioa, merkuriodun mineral bat.
* Buntsandstein motako arrokei Berastegin eta Elduainen ematen dioten izena.

## Erreferentziak
Kausal

Kau gramatikal honek zerbaitek gauzatu duela egoera bat adierazten du. 

Zu-gatik berandu heldu gara ( zuk gauzatu duzu geuk berandu heltzea).
Ganbila.eus

**Ganbila.eus** web-ataria EHAZE antzerki elkarteak eta Susa literatura-argitaletxeak sortu eta sustatutako ekimena da. Euskarazko antzerkiari buruz erreferentziazko materialak biltzea eta publiko osoari eskaintzea da biltegi honen helburua.

Euskarazko antzerkiari buruz informazio oso zabala eskaintzen du: estreinaldiak, egileak, konpainiak, teatro-testuak, hemeroteka, ikus-entzunezkoak eta Ganbila bilduma.

* Antzerkigileen zubitegia. Antzerkigileei buruzko informazioa biltzen du. Alfabetikoki ordenatuta topatuko ditu bisitariak euskal antzerkigileen izenak, eta, haietako bakoitzak taularatutako lanei buruzko datuak ez ezik, antzezlan horiei eskainitako elkarrizketak eta erreportajeak ere kontsultatu ahalko ditu. 
* Konpainien zubitegia. Berdin funtzionatzen du, eta, kasu honetan, taldeei buruzko fitxak biltzen ditu. 
* Euskarazko estreinaldiak. Euskaraz estreinatutako ehunka antzezlani buruzko informazioa biltzen du webguneak. Azken 30 urteetako estreinaldi ia guztiak daude bertan, baina badira XX. mendeko estreinaldiei buruzko aipamenak ere. Izan ere, denborarekin, gero eta atzerago egitea da asmoa.

Antzezlan guztien fitxa artistikoak erregistratuta daude, gainera, eta azaltzen diren izen guztiek dituzte esteka propioak.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Badok.eus
* armiarma.eus
* Ahotsak.eus datu-basea
* Inguma

## Kanpo estekak 
* *ganbila.eus*, webgune ofiziala.
Katafalko

**Katafalkoa** da hileta solemneak egiten diren lekuetan altxatzen den tumulu edo plataforma garai eta sarri monumentala, hilkutxa edo hil-anda bertan jartzeko ikusgai hiletan bertan, edo hildakoari eginiko omenaldian. 

## Etimologia 
Italierazko catafalco hitzetik dator terminoa, eta hori latin arrunteko catafalicum-etik; horren osagarriak direlarik:

* grezierazko *κατά* (kata), "ondoan".
* latinezko *fala*, "aldamioa", ziurrenik jatorri etruskokoa.

## Ezaugarriak 
Katafalkoek Barrokoan izan zuten Europan garairik distiratsuena, sinbolismo handiko artelan bihurtu zirenean: elizen barruan metro batzuk altxatzen zirenak egin ohi ziren. XX. mendean zehar erabilerarik gabe geratu dira nagusiki, hilkutxari eusten dioten plataforma askoz sinpleagoak aukeratzen direlarik.

Katafalko apainduenek oinarri angeluzuzena edo poligonala izaten zuen, eta lurretik zentimetro batzuetara altxatzen zen; batzuetan, egitura piramidal eta mailakatu bihurtzen zen, hainbat metrokoak, edo tenplete txikiak ere barne egon zitezkeenkin. Eskulturekin, erliebeekin, kandelekin, argimutilekin edo intsentsu-ontziekin apaintzen zen, baita hainbat sinbolo kristaurekin (gurutzeak), eskeleto-irudiak *memento mori* zentzuarekin edo hildakoaren bertuteei erreferentzia egiten zieten elementuekin ere. Batzuetan errezel edo baldakin batekin estal zitekeen. 

Ohiko dolu-koloreekin apaintzen zen katafalkoa: beltza, morea edo zilarreztatua, edo hildakoaren karguari zegozkien koloreekin, Aita Santuen kasuan bezala, gorriz apaintzen zirelarik, kolore pontifikala baita gorria.

Katafalkoaren inguruko paragermalia osoari *castrum doloris* esaten zaio (latinetik, lit. "Minaren gaztelua"). Zehatz esanda, katafalkoa sarkofagoarekin inguratzen duten egitura eta dekorazio guztiak dira.

## Iruditegia 

Fitxategi:Catafalco de Pio IX (13-II-1878).jpg|Pio IX.aren katafalkoa.
Fitxategi:Funérailles de Victor Hugo, 31 mai 1885.jpg|Victor Hugoren katafalkoa Garaitzaren Arkuan jarri zuten 1885ean.
Fitxategi:Goulien (29) Église 14.JPG|Goulien herriko elizan.
Fitxategi:Manuel quezon catafalque.jpg|Manuel Quezon Filipinetako presidentearen katafalkoa, 1944.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gonzalo Bayarri

**Gonzalo Bayarri Esteve** (Puçol, 1976ko azaroaren 30a) espainiar txirrindulari ohia da, profesionala 2000tik 2004ra.

Kirol ibilbideko lorpenik nabarmenenak 2002ko Narancoko Igoera eta urte bereko 3. postua Euskal Herriko Itzulian izan ziren.

## Palmaresa 
### Amateurretan 
**1998**
* Vuelta a la Ribera-ko etapa 1
* Cartagenako Itzulia
* Trofeo San Isidro
**1999**
* Iberdrola Saria
* Ciudad de Torredonjimeno Klasikoa
* Palentziako Itzuliko etapa 1
* 2. Guerrita garaikurran
* 2. Alicanteko Itzulian
* 2. Tarragonako Itzulian
* 2. Volta del Llagostín

### Profesionaletan 
**2001**
* Andaluziako Itzuliko Tarteko helmugen sailkapena
**2002**
* Narancoko Igoera
* Andaluziako Itzuliko Tarteko helmugen sailkapena
* 3. Euskal Herriko Itzulian
* 5. Asturiasko Itzulian
* 8. Setmana Catalanan
* 10. Miguel Indurain Sari Nagusian
**2004**
* 3. Agostoni Kopan

## Sailkapen orokorra Itzulia Handietan 
-: Ez zuen parte hartu
UT: Utzi, ez zuen amaitu

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
Luis Somoza Debayle

**Luis Somoza Debayle** (León, 1922ko azaroaren 18a – Managua, 1967ko apirilaren 13a) nikaraguar politikaria izan zen. Nikaraguako 50. presidentea izan zen 1956tik hil zen arte.

Nikaraguako Somoza familia boteretsuko kidea izan zen. Anastasio Somoza Debayle anaiarekin batera Estatu Batuetan ikasi zuen. Nikaraguako Kongresu Nazionaleko Behe Ganberako presidentea izan zen 1950etik 1953ra eta 1954tik 1956ra, eta Senatuko presidentea ere bai 1965etik 1966ra.

1956an bihurtu zen Nikaraguako presidente, aita Anastasio Somoza Garcíaren hilketaren ondoren. Bere agintaldiak errepresioa eta ustelkeria izan zituen ezaugarri nagusi. 1963an berrautaketara ez aurkeztea erabaki zuen, baina bere anaiak eta berak Somozatarren aldeko politikarien aukeraketa ziurtatu zuten. Luisek "de facto" estatuburu izaten jarraitu zuen hil zen arte.

Funtsezko zeregina izan zuen Erdialdeko Amerikako Merkatu Bateratuaren sorreran, Aurrerapenarako Aliantzak lagunduta. Matxinatuei Puerto Cabezasen ontziratzen utzi zien, Cochinos badiako inbaditzeko.
Kristalen Etxea

**Kristalen Etxea** Espainiako Melilla hiriko eraikin neoarabiar bat da. Prim Jeneralaren kalean dago, Zabalgune Modernistan. Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren zati da, Interes Kulturaleko Ondasuna, eta, beraz, Espainiako Ondare Historikoaren legeak babesten du. 

## Historia 
Reina Victoria auzoko 24. eta 25. lursailetan, Enrique Nietok eraiki gabeko Miguel Barrela Arantentzako beheko eta solairu nagusiko eraikin bat aurreikusten du, lursail horietan PATINAJE RINGA ezarriz, bolatokia gisa balio zuen izotz-pista bat eta gainean. Gran Hotel Reina Victoria azkenik 1920 eta 1926 artean eraiki zen, agian Ramón Gironellaren diseinuaren arabera, Enrique ingeniari militarraren zuzendaritza arkitektonikoarekin. Álvarez eta Enrique Nieto arkitektoak, nahiz eta posible den Jose Fribergek eta Alejandro Rodríguez Borladok bere diseinuan parte hartu izana. 1927ko urtarrilaren 29an Gran Hotel Reina Victoria izenarekin inauguratu zen, 80 logela eta igogailuarekin. 

Enpresa hondatua da eta 1931ko irailaren 5ean judizialki enkantea egin zen eta 1935ean Enrique Nietok bulego, etxebizitza eta lokal komertzialen eraikin bihurtu zuen Salavdor Guitart Puigarnau-rentzat, etxabeen kasuan, Kristalen Etxea izena hartuz, segur aski, gortina-hormaz hornitutako fatxada beiraztatuaren bidez. 

1983an zaharberritu egin zuten, kristalen ordez xafla berdeak jarriz, eta grisetik —urrezko ogian xehetasunak dituena— urre-kolorera igaroz, kolomatxoak zuriz. 

2011n zaharberritu egin zuten, Fernando Barcelo eta Susana Jimenez Garridoren proiektuaren arabera, eta egitura sendotu, fatxadak eta barrualdeak zaharberritu eta leihoak aldatu zituzten. 

## Deskribapena 
Beheko solairua, solairuartekoa, lau solairu eta azken solairu bat atzeraemanda ditu. Hormigoizko egitura du, arinki armatua, habeen bilbadura bati eusten dioten zutabeekin, eta horien gainean bermatzen dira adreiluzko gangatilak, adreiluzko trenkadekin. Horri esker, espazio handiak eta bao handiak daude. Hormigoizko elementuak enkofratu galdu batekin eraikitzen dira, aurrefabrikatua eta kanpotik apaingarria, eta bertan altzairuzko hagatxoak sartu eta hormigoia isurtzen. 

### Kanpoaldea 
Fatxadak honela osatuta daude: bao zuzeneko beheko solairua, ferra-arkuen tarteko solairua, esfera laurdeneko mentsula batzuk dituena, begiratoki erraldoi batera ematen dutenak; begiratoki horretan, beirate batzuek espazio guztia hartzen dute, bananduta eta konpartimentutan banatuta, zutabe nazariarrekin lehenengo solairuan, eta pilareak alboko fatxadetako hurrengo bi solairuetan, arkuz bukatuta hirugarren solairuan; laugarren solairuan, berriz, galeriak daude, teilatu-hegalean amaitzen direnak. 

### Herrizaingoa 
thumb
Eskailera bat du, laranja erdiaren formakoa, zutabe nazariarrekin. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  artxibatutako Hotel Reina Victoriari buruzko informazio zehatza.
Banco de Bilbao zaharra

**Banco de Bilbao Zaharra** eraikin modernista bat da, General Pareja kalean kokatua, Melillako hiri espainiarreko Zabalgune Modernistan, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren parte da, Interes Kulturaleko Ondasuna.
## Historia 
20ko hamarkadaren bigarren erdialdean eraikia, Enrique Nieto arkitektoaren diseinuaren arabera.

## Deskribapena 
Beheko solairua eta hiru solairu ditu. Tokiko harrizko eta adreilu trinkozko harlangaitzezko hormak ditu, burdinazko habeak eta adreilu bereko gangatilak, eta fatxadak nabarmentzen zaizkio. Fatxada horiek behe-solairu desornamentatu batzuk dituzte, eta, horien ordez, solairu nagusian balkoia duen balkoi bat, hainbat balkoi lehen solairuan saretoekin eta balkoiak ere burdinsareekin, leihoek moldura karedunak eta leiho-barrenak dituzte.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Melillako Correosen eraikina

**Correosen Eraikina** Espainiako Melilla hiriko eraikin arrazionalista nabarmenena da. Zabalgune Modernistan dago, Pablo Vallescá kalean, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren parte da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia 
1920an lurra eman zioten, eta 1924ko urtarrilean Carlos Palanca ingeniari kapitainak proiektua gauzatu zuen. Handik gutxira, Espainiako Gerra Zibilak geldiarazi zituen lanak hasi ziren, eta 1943an berriro hasi ziren. 1950ean hartu zuten eta 1951ko irailaren 8an inauguratu zuten Correosen egoitza gisa. Hiriko bulego-eraikinik handienetako bat izan zen bere garaian. 2010eko ekainean, Correos Pedro Navarro del Barrio del Industrial kaleko lokal txikiago batera joan zen, nahiz eta hurrengo hilabetean paketeria zerbitzua eraikinera itzuli behar izan zuten espazio arazoak zirela eta, azkenean, zerbitzu hori 2014ko irailean lekualdatu zuten. Gaur egun, Melillako Erizaintza Fakultatea aurreikusten da, zaharberritu ondoren.

2015ean egindako erosketaren ondoren.

## Deskribapena 
Metalezko (burdinazko) egitura batez eraikita dago, bere itxiturak adreiluzkoak izanik. Oinplano poligonala du, eta gorputz nagusi angeluzuzena, zeinaren izkinak irteten baitira. Lehenengo solairutik abiatzen diren hiru argi-patio ditu. Beheko solairuan atondo bat dago erdian, marmolez estalitako koloma, erakusmahai eta paretekin eta sabaian argizulo batekin, eta beste bi solairu. Fatxadan, honako egitura hau nabarmentzen da: lauki polikromoak, beheko solairuko saretak eta fatxada nagusiko gorputz nagusia, harrizko bi solairukoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Laura Marling

**Laura Beatrice Marling** (Hampshire, 1990eko otsailaren 1a) folk kantautore ingelesa da.

Haren eraginen artean daude Joni Mitchell, Neil Young eta Bob Dylan.

Ahotsaz gain, gitarra, baxua eta pianoa dira bere abestietan erabiltzen dituen tresnak. Bere lehen diskoak *Alas I Cannot Swim* du izena, eta harekin Mercury Music Prize 2008rako izendapen bat irabazi zuen. Disko hartan *Cross* *Your Fingers*, *Ghosts*, *My Manic And I* eta *New Romantic* bezalako abestiak nabarmentzen dira. 

Noah and the Whale, Mumford & Sons eta Mystery Jets bezalako indie talde ingelesekin kolaboratu izan du.

2011n, Brit Saria irabazi zuen Emakumezko Artista Bakarlari Britainiar Onenaren atalean, eta sari bererako izendatu zuten 2012an eta 2014an.

## Ibilbidea 
Laura Marlingek Erresuma Batuko indie artista entzutetsu askorekin hartu izan du parte biretan, Jamie T-rekin adibidez, zeinak pertsonalki gonbidatu zuen bere bigarren kontzertuan parte hartzera. 02 Wireless Festival jaialdian aritu zen, eta lehen Underage Festival jaialdian ere bai, 2007ko abuztuan, Victoria Parken, Londresen. Electric Gardens of Musican ere parte hartu zuen, Kenten. Bere hasierako singlea WayOutWest Records diskoetxearen bidez kaleratu zuen, eta, handik gutxira, Virgin Records diskoetxearekin kaleratu zuen beste single bat. Later with Jools Holland-en ere agertu zen, eta, bertan, *New Romantic* abestia zuzenean jo zuen. 

Laura Marlingen lehen albuma, *Alas, I Cannot Swim*, 2008ko otsailaren 4an jarri zen salgai, eta urte bereko urtarrilaren 15ean *Ghost* singlea kaleratu zuten.

Haren bigarren albuma, *I Speak Because I Can*, 2010ean argitaratu zuen.

Hirugarren albuma 2011n jarri zuten salgai, ''A Creature I Don't Know* izenarekin.

2013an, haren laugarren albuma atera zen, *Once I Was an Eagle*. Kritika onak jaso zituen albumak, eta UK Album Chart zerrendan hirugarren postua lortu zuen. Laura Marling 2014ko Brit Awards sarietan Emakumezko britainiar artista onenaren sarirako izendatu zuten berriro.

2014ko abenduaren 16an, bosgarren diskoaren izena iragarri zuen: *Short Movie*, eta iragarri zuen Erresuma Batuan 2015eko martxoaren 23an kaleratuko zutela, eta Estatu Batuetan, berriz, egun bat geroago.

Blake Millsek baieztatu zuen Laura Marlingen seigarren albuma erabat grabatuta zegoela, eta 2016ko azaroan, Laura Marlingek iragarri zuen 2017ko martxoan kaleratuko zuela *Semper Femina* izeneko albuma. Gainera, *Shoothing* izeneko lehen singlea atera zen albumetik. Bideoklip ofizial batekin batera kaleratu zuten singlea, eta Laura Marlingek berak zuzendu zuen.

2024ko azaroan, lehenengo alabaren jaiotzak eta hazierak goitik behera zeharkatutako diskoa atera du kantari ingelesak: *Patterns in Repeat* (Chrysalis / Partisan Records).

## Albumak 
* *Alas, I Cannot Swim* (2008)
* *I Speak Because I Can* (2010)
* *A Creature I Don't Know* (2011)
* *Once I Was An Eagle* (2013)
* *Short Movie* (2015)
* *Semper Femina* (2017)
* *Song for Our Daughter* (2020)
* *Patterns is Reapeat'' (2024)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* "Laura Marlingen bizitza puska bat", Mikel Lizarralderen artikulua, 2024ko azaroaren 17ko Berria"

* Página oficial
Melillako Portuko Agintaritzaren eraikina

**Melillako Portuko Agintaritzaren eraikina** eraikin eklektikoa da, eta Melillako Portuko Agintaritza hartzen du. Espainiako Itsas Armadaren etorbidean dago, Melillako hiriko Zabalgune Modernistan, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren zati da, interes kulturaleko ondasun bat.

## Historia 
1905 eta 1906 artean eraiki zen, Manuel Becerra ingeniariaren proiektuari jarraiki, Portuko Lanen Batzordearen bulego-etxe gisa. Bi solairu ditu: behekoa, administrazio- eta teknika-bulegoetarako, biltegietarako, eta, goikoa, etxebizitzetarako.

## Deskribapena 
thumb
Beheko solairua, solairu nagusia eta atzeraemangunea ditu. Harri lokaleko eta adreilu trinkoko harlangaitz-hormaz egina dago, eta burdinazko habeak eta sabaietarako adreilu bereko gangatilak ditu. Fatxadak nabarmentzen dira, zuriz margotuak moldurekin eta itsas urdinaren xehetasunekin, pilastra eta balaustradekin.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Melillako Ingeniarien Komandantziaren eraikina

**Ingeniarien Komandantziaren Eraikina** Melillako Obretako Komandantziaren egoitza den eraikin eklektikoa da. Melillako (Espainia) Errege-erregina Katolikoen etorbidean dago, Zabalgune Modernistan, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren zati da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia 
1915 eta 1917 artean eraiki zen, Salvador Navarro Pages eta José de la Gándara ingeniari militarren proiektuaren arabera.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Melillako Komandantzia Nagusiaren eraikina

**Melillako Komandantzia Nagusiaren Eraikina** estilo klasizistako eraikina da, Melillako Komandantzia Nagusiaren egoitza, Melillako Zabalgune Modernistan dago, Luis de Sotomayor kalean, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren zati da, Espainiako Melilla hiriko Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia 
1904an eraiki zen, Francisco Orozcoren proiektuaren arabera. 1911n José de la Gandarak eraberritu zuen Melillako Komandantzia Nagusiaren egoitza izateko, geroago Francisco Carcaño Más izan zen eta 1948an balkoi bat eraiki zuen fatxada nagusian.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
San Frantzisko Xabierkoaren parrokia (Melilla)

**San Frantzisko Xabierkoaren eliza** Melillako hiri espainiarreko Zabalgune Modernistako Garaipenaren Dukesaren etorbidean dagoen tenplu katolikoa da, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren parte da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia 
Gurutze Gorriaren Ospitaleko kapera izateko sortu zen hasieran, Jose de Larrucearen proiektuaren arabera, Concepcion Pozuramaren ahaleginari esker. Bere lehen harria 1926ko irailaren 13an jarri zuten eta 1927ko irailaren 27an bedeinkatu zuen Jose Casasolak Melillako komandante jeneral Alberto Castro Gironarekin.
1953an parrokia-eliza eraiki zuten, eta 1972 eta 1991 artean Kaputxinoen ardurapean egon zen.

## Deskribapena 
Hormak adreilu trinkoz eginak daude, ganga hormigoiz, bi isurkiko estalkia egiteko burdinazko habez eta bigarren mailako gelak egiteko adreilu trinkozko gangatilez.

### Herrizaingoa 
Habearte handi bakarra du, koru altuko atalondo batean hasi eta zirkuluerdi-formako burualde batean amaitzen dena. Hormak erdi-puntuko arkudun leihoek irekitzen dituzte, eta pilastraz apainduta daude. Pilastra horien gainean hasten dira kanoi-gangak dituen formero-arkuak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jose Morelyren Etxea

**Jose Morelyren Etxea** eraikin modernista da, Espainiako Melilla hiriko Zabalgune Modernistako Cisneros Kardinalaren kalean kokatua, eta Melilla Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren parte da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia 
Antonio Baena kontratistak 1916ko urtarrilaren 31n orubea erosita, proiektu bat enkargatu zuen, nahiz eta Moisés Morely Benhamúri urte horretako maiatzaren 29an saldu zion, maiatza bereko Emilio Alzugarayren diseinuaren araberako eraikina eraikiz. 29. Behin eraikita, abenduaren 21ean bere ahaide José Morelyren esku utzi zuen jabetza, eta honek 1917ko urtarrilean Enrique Nietoren diseinuaren arabera oinplano batekin zabaldu zuen, hilaren 8tik aurrera, 1926ko urriaren 7an berriro zabaldu zuena. eta 1927ko apirilaren 27an beste landare batekin.

## Deskribapena 
ezkerrera|thumb|Fatxada nagusiaren ikuspegia (2017)
Beheko solairua eta hiru solairu ditu, eta beste bat atzeraemanda. Tokiko harrizko eta adreilu trinkozko harlangaitzezko hormak ditu, burdinazko habeak eta adreilu bereko gangatilak, eta fatxada nagusia nabarmentzen da, Cisneros kardinalaren kalera ematen duena, beheko solairuak hautsontziekin, eta erdiko balkoira eramaten duten mentsulak, alboetan bi balkoiko begiratokiak dituztela.

Bere fatxadak begiratokien arteko konposizio simetrikoa eta xehetasun zoomorfo eta antropomorfo ugari ditu, lore-apaindurarekin batera.

Haren eskuinean eskailera bikain bat zegoen, eraitsia, eta haren ordez Trarako iturria jarri zen. 1990ean eraberritu egin zen, marmolezko eskailera kurbatu bat eta Cisneros kardinalaren gainean marmolezko iturri berri bat eraikiz.

## Argazki galeria 

Fitxategi:Detalle_antropomorfo_casa_joase_morely.jpg|link=Archivo:Detalle_antropomorfo_casa_joase_morely.jpg|*Detalle antropomorfo casa José Morely*
Fitxategi:Ménsula_Casa_José_Morely.jpg|link=Archivo:Ménsula_Casa_José_Morely.jpg|*Ménsula decorativa*
Fitxategi:Detalle_dintel_Casa_José_Morely.jpg|link=Archivo:Detalle_dintel_Casa_José_Morely.jpg|*Detalle en dintel sobre ventana primer piso*
Fitxategi:Detalles_zoomorfos_y_florales.jpg|link=Archivo:Detalles_zoomorfos_y_florales.jpg|*Detalles zoomorfo y florales*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tutera Formazioa

**Tutera Formazioa** Ebroko arro sedimentarioaren formazio geologikoa da, Nafarroako hegoaldean garapen handia duena. Miranda Arga eta Azkoiengo sinklinalen nukleoak hartzen ditu, eta, gainera, Tuteran eta Bardean zabal hedatzen da. Guztizko potentzia ezartzea zaila da, puntu batetik bestera aldatzen baita; hala ere, Moncayueloko sekzioan 900 metroraino neurtu dituzte. Litologikoki, batez ere buztin karedunak ditu, eta metro bateko lodiera baino gutxiagoko kareharrizko bankuak tartekatzen ditu, dentsitate handiagoan edo txikiagoan. Seriean gora egin ahala, kareharrizko geruzak indartsuagoak eta ohikoagoak dira, eta 2 metroko lodiera izan dezakete. Goiko mailetan, Bardea aldean, Plana de la Negrako eta Antso Abarkako kareharriek erliebe morfologiko tabular oso bereizgarria ematen dute. Material horien jalkitze-ingurunea aintzirazkoa izan ohi da. Tutera I eta II aztarnategietan aurkitutako ugaztun fosilen elkarketa, baita jasotako laginetan jasotako mikrofaunarena ere, Akitano-Burdigaliarrekoak (Miozeno Goiztiarrekoa) dira, nahiz eta, ziurrenik, goiko mailak Miozeno Berantiarrera (Vindoboniarrera) iritsi.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Milagrosa Dominaren Parrokia

**Milagrosa Dominaren Parrokia** Melillako hiri espainiarreko Falangista Marina Farinósde kalean dagoen tenplu katolikoa da eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren zati da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia 
1939ko abenduaren 25ean sortu zen, Ave Mariako Kapera egon zen lekuan, Angel Santiago Fernandez apaizak 1927ko abenduaren 2an sortua eta Jorge Palancak eta Martinez Fortunek eraikia.
Aita Monjonen Eskolako eskolak hartu zituenean, 1936ko martxoan, Melillako Udalak Eskola Nazionalak ezartzeko konfiskatu zuen, erlijiosoak kenduz.

## Deskribapena 
Harri lokaleko eta adreilu trinkoko harlangaitzezko hormekin eraikita dago, burdinazko habeekin eta adreilu trinkozko gangatilekin.

### Kanpoaldea 
Hiru kanpai dituen kanpai-horma batez errematatutako erdi-puntuko arkua duen ate batek atari batera ematen du bidea. Ate horren atzean, tenplura sartzeko atea dago, eta, ate horren gainean, okulu bat, frontoira pasatzen dena. Petoetan gailurreriak daude.

### Herrizaingoa 
Hiru habearte ditu, erdikoa, ataritik sartzen dena, atariko atea igaro ondoren; alboetakoak baino altuagoa da, guztiak sabai soilekoak dira eta burualde lau batean amaitzen dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak