open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Mugikortasun Akademikoen Sarea

**Mugikortasun akademikoen sarea** unibertsitateen eta gobernu programen erakunde informal bat da, goi-mailako hezkuntza ikasleen arteko elkartruke internazional bat bultzatzen duena.  

## Aurrekariak 
Atzerrian ikastea erabakitzen duten ikasleek (atzerriko ikasleak) beraien egoera ekonomiko eta soziala hobetzea dute helburu, beraien herrialdean baino hezkuntza sistema hobea duten nazioak hautatuz. Honek ikasle fluxuak sortzen ditu, orokorrean hegoaldetik iparraldera eta ekialdetik mendebaldera. Esaten denez, asiar herrialdeetako biztanleriak, bereziki Indiak eta Txinak,atzerriko ikasleen populazioak gora egitea eragingo du. 

Atzerriko hirugarren mailako hezkuntzan matrikulatuta dauden ikasle kopuru totala 1,3 milliotik, 1990ean, 2 milioira 2000. urtean, 3 milioi baino gehiagora 2010ean eta 4,3 milioira 2011n igo da.   Krisi finanziario globalak ez zituen datu hauek gutxiagotu.

## Estatu Batuak 
Estatu Batuetan, ikasle trukea Hezkuntza eta Kultura Sailak antolatzen du. Hezkuntza sistema hau milaka unibertsitate eta bestelako goi-mailako eskolek osatzen dute. Eskolen eta ikasgaien aniztasunak ikasleen trukea ahalbidetzen du. 

2011. urteko Iraileko eraso terrorista eta gero, Estatu Batuetara zihoazen atzerriko ikasleen kopurua jaitsi egin zen lehenengo aldiz 30 urtetan. Izan ere, VISA agiria lortzea zailagoa zen, beste herrialde batzuk ahalik eta atzerriko ikasle gehien erakartzeko lehiaketan hasi ziren eta Amerikaren kontrako sentimendua areagotu egin zen. 

## Erreferentziak
Ponpa peristaltiko

thumb|200px|Ponpa peristaltikoa.
**Ponpa peristaltikoa** hainbat jariakin ponpeatzeko erabiltzen den desplazamendu positiboko ponpa hidraulikoa da. Jariakina ponparen zirkulu itxurako kaxaren hormaren aurka kokatuta dagoen hodi malgu baten barruan zehar jariatzen da. Bertan, errotoreari lotutako arrabol, zapata edota espekek hodi malgua konprimatzen dute. Errotoreak bira egin ahala, konpresiopean dagoen hodiaren zatia ixten da, jariakina ponpatuz. Gainera, hodia ireki ahala, hau bere egoera naturalera itzultzen da eta jariakina ponpara joaten da. Prozesu honi peristalsia deritzo, digestio-aparatuan ematen den prozesu bera da.

## Erabilera 
Ponpa peristaltikoak jariakin garbi edo esterilak ponpeatzeko erabiltzen dira.

## Kanpo estekak
Maria Luisa Espainiakoa

**Maria Luisa Espainiakoa** (, ; Napoli, 1745eko azaroaren 24a - Viena, 1792ko maiatzaren 15a) noblea izan zen; Germaniako Erromatar Inperio Santuko enperatriz, Alemaniako erregina, Hungariako eta Bohemiako erregina eta Toscanako dukesa handia, Leopoldo II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoarekin ezkondu eta gero.

Bi Sizilietako Erresumako printzesa gisa jaio zen, bere aita Karlos III.a Espainiakoa 1735an Erresuma horretako errege bilakatu eta gero, Espainiaren okupazioaren ondorioz Poloniako Ondorengotza Gerran. Bere erdi-osaba Fernando VI.a Espainiakoa hil eta gero, 1759an, bere aita Espainiako errege bilakatu zen eta, hortik aurrera Infanta titulua eskuratu zuen.

1790an semerik ez zuen Josef II.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa hil eta gero, Maria Luisaren senar eta Josefen anaia zen Leopoldok hartu zuen tronua eta, hortik denbora gutxira, Germaniako Erromatar Inperio Santuko enperadore izendatu zuten. Leopoldo II.a izenarekin, Vienara mugitu zen familia osoarekin eta Maria Luisak enperatrizaren papera hartu zuen. Leopoldo bi urte beranduago hil zen, 1792ko martxoaren 1ean. Maria Luisa hortik hiru hilabetera hil zen, euren semea Frantzisko enperadore izendatu aurretik.
Édouard Philippe

**Édouard Philippe**, (Rouen, Frantzia, 1970eko azaroaren 28a - ) Frantziako funtzionario, idazle eta estatu-gizona da. 2017ko maiatzaren 15ean Emmanuel Macronek Frantziako Lehen Ministro izendatu zuen.

Hasiera batean Herritarren Mugimenduaren Aldeko Batasuna (UMP) alderdiko kide, ondoren Errepublikarrak alderdiko kide izan zen. 2010ean Le Havreko alkate aukeratu zuten, eta bere aglomerazioko presidente. 2012an Itsas Senako 7. barrutian aukeratu zuten diputatu.
Yuri Plisetsky

**Yuri Plisetsky** (Юрий Плисецкий, Yuriy Plisetskiy/ユーリ・プリセツキー, Yūri Purisetsukī) 15 urteko irristaketaria da (irristaketa artistikoa praktikatzen du) eta "***Yuri!!! on Ice***" animeko pertsonaia nagusietako bat da. Japoniako animean sartutako bigarren errusiar pertsonaia izan da.

## Historia 
Yurik hiru aldiz jarraian irabazi ditu gazteen irristaketa olinpiadak.

Yuri bere aitonarekin (Nikolai Plisetsky) hasi egin zen, Moskun, Errusian. Aitonarekin harreman oso ona dauka. Anime hauetan beti agertzen da Yuri aitonarekin. Gurasoekin zer gertatu ote zen, misterioa da.

Yuriren ama ikuskizun mundutik erretiraturiko idolo ohia izan zen. Yuri gaztetatik hasi zen irristatzen, eta Yuri aurkitua izan ostean, San Petersburgora mugitu zen Moskutik, bertan, San Petersburgon Yakov izeneko entrenatzaile batek entrenatzeko. Yuri errusiar irristalari belaunaldi berriaren parte da eta Junior zirkuitua gainditu zuen bere senior debutera pasatu baino lehen. Junior kategoriaren irabazlea izan da bi aldiz jarraian eta *Grand Prix* Junior finalarena ere bai.

Yuri talentu itzela, sinestezina, dauka eta askok irristaketa artistikoko munduan gorantz doan izarra bezala deskribatzen dute. Oso gaztea izan arren, bera baino nagusiagoak diren pertsonekin lehian dago.

Junior lehiaketa irabazi zuen Grand Prixean zehar, Yuuri Katsuki, animeko pertsonaia nagusia, seigarren postuan bukatu zuen urte berdinean eta Japoniara bidaiatu zuen Victorri, beste pertsonaia garrantzitsu bati, bere senior debuteko koreografia egitearen promesa birgogoratzeko.

## Itxura 
Yuri ile hori luzea dauka eta begi berde-urdinak. Batezbestekoa baino baxuagoa da eta gorpu argala du. Arrazoi horiengatik Errusiar Maitagarri ezizena jartzen diote.

Beroketarako uniforme giza, kirol-jertse beltz bat dauka, praka beltzak baita ere, kirol zapatak eta beisboleko jertse bat bularrean ‘’Russia’’ hitzarekin.

Bere irristailuak xafla berezi batzuk dituzte jauziak errazago egiteko.

Beroketarako uniformea eramaten ez duenean, Yuriri animali estanpatuak dituen arropa eramatea asko gustatzen saio. Zapata beltz eta gorriak eraman ohi ditu animalia estanpatuekin.

## Kanpo estekak
Adelaida Saxonia-Meiningenekoa

**Adelaida Saxonia-Meiningenekoa** (jaiotza izenez **Adelheid Louise Theresa Caroline Amelia**; Meiningen, Alemania, 1792ko abuztuaren 13a - Middlesex, Erresuma Batua, 1849ko abenduaren 2a) Erresuma Batuko erregina ezkontidea izan zen Gilen IV.a Erresuma Batukoaren emazte izanda. Jurgi I.a Federiko Saxonia-Meiningenekoaren eta Luisa Leonor Hohenlohe-Langenburgekoaren alaba izan zen. Aldi berean Hannoverko erregina izan zen.

1818ko uztailaren 13an Clarenceko dukearekin ezkondu zen (etorkizuneko Gilen IV.a erregea) Kew jauregian, Surreyn. Bere senarrak, bera baino hiru aldiz zaharragoa, 10 seme ez onartu zituen Dorothea Jordan aktorearekin, baina inoiz ez zen ezkondu lehenago. Gilen IV.aren aitona, Jurgi III.a Erresuma Batukoa, erotuta zegoen 1811rako eta bere seme Jurgi IV.a zen erregente. Jurgi IV.ak hamahiru seme-alaba izan zituen, eta tronua hartuko zuena Karlota Augusta Galeskoa izango zen, ez balitz erditze batean hil. Egoera horretan, hamabi semerekin baina biloba onarturik gabe, anaia guztiak ezkontzera behartu zituen, helduak izanda, eta bat-batean. Helburua ondorengo bat izatea zen, Erresuma Batuko errege izan zedin.

Ezkondu ondoren Adelaida lau aldiz egon zen haurdun, bikiak barne, baina 2 alaba baino ez ziren bizirik jaio: Karlota eta Elixabete. Bi alabak, hala ere, jaio eta gutxira hil ziren -Karlota jaio zen egunean bertan eta Elixabete 3 hilabete zituenean-, bikotea ondorengo bizirk gabe utziz.

Hala ere Clarenceko dukea ez zen, ezkondu zenean, tronoa jasoko zuena, anaia nagusiak baitzituen. Bere anaia, hala ere, 1827an hil zen ondorengorik utzi gabe eta, horrek, Gileni etorkizunean errege izateko aukera ireki zion.

Jurgi IV.a 1830ko ekaiaren 26an hil zen, eta Clarenceko dukeak hartu zuen erregetza, Gilen IV.a Erresuma Batukoa izenarekin. Adelaida erregina izendatu zuten Westminsterreko abadian 1831ko irailaren 8an. Bere bizitza lasaitasunez egin zuen, eskandalurik gabe, baina ondorengorik eman gabe.

1849ko abenduaren 2an hil zen Middlesexeko Bentleyko Prioratoan, 57 urte zituela. Australiako Adelaide hiriak bere izena darama.
Santa Chiara basilika (Napoli)

**Santa Chiara basilika eta komentua** () Napoli hiriko eraikin erlijiosorik garrantzitsuenetako bat da, 1310 eta 1340 bitartean eraikia, K.o. I. mendeko bainutegi erromatar baten gainean, hiriko mendebaldeko harresietatik gertu. Hiriko eliza gotikorik handiena da.

Basilikaren eraikin-multzoan, gainera, lau klaustro monumentaleko monasterio bat eta aztarnategi arkeologiko batzuk daude, bai eta museo bat ere, non monjeen geletan Giottok egindako freskoen hondarrak ikus daitezkeen.

Maiatzeko lehen larunbatean, San Gennaro, Napoliko santu zaindariaren odola gordetzen duten kapsulak ekartzen dira basilika honetara Napoliko katedraletik, martiri santuaren odolaren likuazioa ospatzeko.

## Irudi galeria 

File:Napoli BW 2013-05-16 12-49-18 DxO.jpg|Kanpandorrea
File:Napoli s Chiara portale 1040849.JPG|Ataria
File:Napoli BW 2013-05-16 12-05-47 DxO.jpg|Erdiko Nabea
File:Napoli BW 2013-05-16 12-09-55 DxO.jpg|Erdiko aldare eta errege-hilobiak
File: Chiostri di Santa Chiara Napoli BW 2013-05-16 12-41-42.jpg|Klaustroko maiolikak
File:Napoli-Scavi Archeologici Santa Chiara.jpg|Erromatarren garaiko hondarrak

## Kanpo estekak 
* Napoli hiriko webgune ofiziala
Etenik gabeko elikatze-iturri

thumb|200px|Etengabeko elikatze-iturri txikia.
**Etenik gabeko elikatze-iturria** ( edo *UPS*) larrialditarako gailu elektrikoa da, tresna baten hornidura elektrikoa eten bezain laster tresna energia elektrikoaz hornitzen hasten dena. Horretarako, baterietan, superkondentsadoretan edo inertzia-bolantetan metatutako energia erabiltzen du. Elikatze-iturri honen autonomia laburra bada ere, aski da honek babesten duen sistema segurtasunez itzaltzeko edo beste elikatze-iturri batera konektatzeko.

## Kanpo estekak
Miranda Cosgrove

**Miranda Taylor Cosgrove** (Los Angeles, Kalifornia, 1993ko maiatzaren 14a - ) estatubatuar aktore, abeslari eta musikagilea da. Hiru urterekin hasi zen aktore lanetan, hainbat iragarkitan agertu eta gero. Bere lehen filma 2003an egin zuen, *School of Rock* filmean Summer Hathawayren papera egin zuenean. Hortik aurrera hainbat telebista saiotan paper txikiekin hasi zen, baina urteak pasa ahala garrantzia irabazi zuen Nickelodeon telebista katean *Drake & Josh* telesailan egindako papera dela eta.

2007an *iCarly* nerabeen sitcomeko protagonista lanetan hasi zen, 2012an utzi zuen arte. 2010eko maiatzean $180.000 irabazten zituen telesaileko atal bakoitza egiteagatik, soldatarik handiena zuen telebistako bigarren umea. 2012an Guinness Errekorra eskurtu zuen inoiz ume aktore batek jasotako soldatarik handiena izateagatik. *Despicable Me* telesailan Margoren ahotsa egin zuen, baita 2013ko sekuelan ere. *Girlfriend in a Coma* telesailaren pilotoa egin zuen NBC telebistarako, baina ez zen telesaila aurrera atera Christina Riccik utzi zuelako. 2016an NBCren *Crowded* telesaileko protagonista izan zen.

Musikari gisa *iCarly* telesailan hasi zen abesten, lau abesti zituen album batekin. 2009an bere lehen albuma egin zuen, *About You Now* izenekoa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mesozikloi

[thumb|200px|Mesozikloia [Enschede hiriaren gainean, Herbehereetan.]]
**Mesozikloia** ekaitz konbektibo baten barruko aire-zurrunbiloa da. Goranzko norabidea eta ardatz bertikalaren inguruan bira egiten duen airea da, normalean gertatzen den hemisferioko behe-presio sistemen noranzkoan biraka. Oro har ziklonikoa da eta behe presioko gune bateko ekaitz handi batean gertatu ohi da. Ekaitz horrek lurrazalean haize-ufada indartsuak eta txingor oparoa utz ditzake.

Mesozikloiak 2 eta 10 kilometro arteko diametroa du eta meteorologian mesoeskala deritzon eskalan gertatzen da. Pultsuzko Doppler radarren bidez identifikagarria da.

## Kanpo estekak
Hardbass

**Hardbass-a** (errusieraz: хардбасс, *khardbass*) dantzako musika elektronikoaren azpigenero bat da. Laurogeita hamarreko hamarkadaren amaieran eta 2000ko hamarkadaren hasieran sortu zen Errusian, Polonian, Ukrainan, sobietarren ondorengo herrialdeetan eta Ekialdeko Europako beste herrialde batzuetan. House, Hard House eta Hardstyle bezalako azpigeneroen eraginak ditu. Tempo azkarra (150 eta 160 ppm artean), kick indartsuak, Donk baxuaren erabilera bereizgarria eta, noizean behin, ingelesez, errusieraz edo beste hizkuntza eslaviar batean rapeatzea ditu ezaugarri.

Hardbass-aren zaleak Adidasez janzten dira eta edari alkoholdunak hartzen dituzte. Beraien buruari *Slavs* (euskaraz eslaviarrak) deitzen diote.

## Internetaren eragina 
Interneten musika estilo hau hedatzen lagundu zuen kantuetako bat YouTubeko apartje erabiltzaileak 2015ean igo zuen "*Cheeki Breeki Hardbass Anthem*" izan zen. Kantuaren jatorria S.T.A.L.K.E.R.: Shadow of Chernobyl bideo-jokoko *A nu, cheeki breeki i v damke* (errusieraz А ну, чики-брики и в дамки!) esaldia da. Honek musika estilo hau memeen munduan sartzea ekarri zuen.

Ezagun egin zen beste bideo bat Davayren Tri poloski abestiarena da. Euskarara “hiru lerro” modura itzuliko litzateke eta adidasen logoan ikusi daitezkeen hiru lerroengatik deitzen da horrela. Berehala nazioarteko meme bilakatu zen, eta musika estilo hau ospetsu egin zuen.

## Hardbass-a Euskal Herrian 
Musika estilo hau Euskal Herrian ere hedatu da. Hedapen honetan garrantzi handia izan dute musika estilo hau jartzen zuten diskotekak. Honen adibide dira Oiartzuneko Itzela Multiplex (dcibelia), Ondarroako Venecia, Iruneko Tunk eta Lemoako NON diskotekak. Euskal Herrian Hardbass-a egiten duten hainbat musikari daude. Esanguratsuenak Paul HB & Greenbass, DJ Pascu, David BFL eta Egualize Project dira.

Musika ekoizleak estilo honetan parte hartzen hasi dira eta DJ batzuekin batera diskografiak sortzen hasi dira, adibidez *MasfierKlubb* (Paul HB), *BumpingForLife Records* (David BFL) eta *O-mode Records* (Pascu,Gari Seleckt).

Azken urteetan oso ohiko bilakatu da talde militante ezberdinek, bereziki gazte eta ikasle antolakundeek, Hardbass-ak antolatzea. Ekintza hauetan gazteak mozorrotu egiten dira eta beren aldarriak zabaltzen dituzte hardbass estiloko musikarekin dantza egiten duten bitartean.

## Musikari esanguratsuak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Takoidun oinetako

thumb|250px|12 cm-ko takoidun oinetako-parea.

**Takoidun oinetakoa** edo **orpodun oinetakoa** eramaileari orpoa behatzak baino gorago altxatzen dion oinetako-mota da. 

Ondorioz takoidun oinetakoek daramatzanari  itxura garaiago ematen diote. Baina, orpoa eta behatzak neurri berdinean altxatzen badizkio,  ez da takoidun oinetakotzat hartzen, baizik eta plataformadun oinetakoa.

Takoi mota asko daude kolore, material, estilo eta altuera ezberdinetan. Takoi altuak erabili dira herritartasuna, afiliazio profesionala, generoa eta gizarte-egoera komunikatzeko. Takoi altuak modaren adierazpen garrantzitsuak izan dira historian zehar Mendebaldean. XVII. mendearen hasierako Europan, takoi altuak maskulinitatearen eta estatus sozial altuaren seinale ziren. Mendearen amaiera arte ez zen joera hori emakumeen modara hedatu. XVIII. mendean, takoi altuko oinetakoak banatu egin ziren generoen arabera. Ordurako, gizonentzako takoiak zaldizko botei edo soineko formaleko bota altuei itsatsita zeuden, eta emakumeen takoi altuak, berriz, estuak eta zorrotzak ziren, eta sarritan  pantufla moduko oinetakoei  atxikiak.

Takoi altuak janztea erortzeko arrisku handiarekin, muskulu eta hezurretako minarekin, oinetako deformazioekin eta barizeekin lotzen da. Mantxuko Txinan, Qing dinastian, oinetako forjatuak erabili zituzten, igotzea oin-zolaren erdian zuena orpoan egotearen ordez.

Zaldizko persiarrek galexa zeramaten, takoidun bota moduko bat, oinak estriboetan gera zitezen. Oinetako takoidunek ere lagundu zuten persiar zaldizkoei zaldiei eusten,  salbu. Industria Aroaren aurretik, zaldiak edukitzea aberastasunaren adierazle zen, haien mantenua  garestia baitzen. Ondorioz, orpoak janztea aberastasunarekin lotuta egon ohi zen. [12] Orpoaren erabilera praktiko honek historian zehar eta gaur egun zaldizko oinetako gehienentzat eredua ezarri du.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gokkun

thumb|250px|Emakumezkoa esperma edaten.
**Gokkuna** () gizonezko baten edo gehiagoren esperma ontzi batetik edatean datzan sexu-jarduera da. Askotan lotuta egoten da bukkakearekin, gizon guztiei felazio bat egin ostean hazi guztia batera edanez.

Gokkun hitza japonierazko hitz onomatopeikoa da eta irenstean egiten den hotsa esan nahi du.

## Pornografia 
Gokkuna pornografian agertu ohi den genero bat da, batez ere Japonian produzitutako bideotan. Moodyz, Soft on Demand eta Shuttle Japan bezalako ekoiztetxeek Gokkun heterosexuala landu ohi dute. Coat Kuratatsuk gokkun homosexuala.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ana Eleonor Hesse-Darmstadtekoa

**Ana Eleonor Hesse-Darmstadtekoa** (1601eko uztailaren 30a - 1659ko maiatzaren 6a) Luis V.a Hesse-Darmstadtekoa eta Magdalena Brandenburgokoaren alaba izan zen. Darmstadten jaio zen, Hessen.

Jurgi Brunswick-Lüneburgekoarekin ezkondu zen 1617ko abenduaren 14an. Izan zuten semeetako bat Ernesto Augusto Brunswick-Lüneburgekoa izan zen, Jurgi I.a Britainia Handikoaren aita.

Herzberg gazteluan hil zen, 57 urte zituela.
Agnes Meissengoa

**Agnes Meissengoa** Alberto II.a Meissengoaren eta Margarita Siziliakoaren alaba izan zen. Hendrike I.a Brunswick-Grubenhagenkoarekin ezkondu zen 1282an eta hamasei seme-alaba izan zituzten.
Teabagging

thumb|200px|Emakumezkoa sexukidearen barrabil-zorroa miazka.
**Teabagginga** barrabil-zorroa sexukidearen ahoan sartzean edo aurpegian ipintzean datzan sexu-jarduera da.

Teabagging izenak *te-poltsa jartzea* esan nahi du ingelesez. Izan ere, te-poltsa ur beroa duen kikara batean sartzearekin alderatzen baitu.

## Kanpo estekak
Upskirt

**Upskirta** (*gonapea* euskaraz) norbaiten gonapetik, haren azpiko arropari, hankarteari edo genitalei, baimenik gabeko argazkiak ateratzean datzan jarduera fetitxista da, voyeurismoaren antzekoa.

Horrez gain, upskirt hitza gonaperen bat agertzen den irudi edo bideoa izendatzeko ere erabiltzen da.

Upskirtak, nahiz eta gune publiko batean ateratako argazkia izan, norbanako pribatutasunari erasotzen dio eta hainbat herrialdetako legeek hau zigortzen dute.

## Ikus, gainera 
* Pantsira ()

## Kanpo estekak
Protection

***Protection*** Massive Attack talde britainiarraren estudioko bigarren diskoa da. 1994ko irailaren 26an argitaratu zen, eta Blue Lines aurreko diskoaren bidea jarraitu zuen. Hiru urte geroago, trip hop-a da berriro genero nagusia disko honetan.

##  Kanta zerrenda 
# *Protection* (7:51)
# *Karmacoma* (5:16)
# *Three* (3:49)
# *Weather Storm* (4:59)
# *Spying Glass* (5:20)
# *Better Things* (4:13)
# *Eurochild* (5:11)
# *Sly* (5:24)
# *Heat Miser* (3:39)
# *Light my Fire (live)* (3:15)

## Kanpo estekak
Ana Nassau-Dillenburgekoa

**Ana Nassau-Dillenburgekoa** (c. 1441 &ndash; 1514) flandriar-alemaniar filantropoa eta noblea izan zen.

Jon IV.a Nassau-Dillenburgekoa eta Maria Loon-Heinsbergekoaren alaba nagusia izan zen. Bere ama Jon II.a Loongoaaren alaba zen. Ana lehenengo aldiz Otto V.a Brunswick-Lüneburgekoarekin ezkondu zen, baina hau 1471an hil zen eta bere aitagin-arreba Frederiko II.a Brunswick-Lüneburgekoa arduratu zen euren seme Henrike I.aren hezkuntzaz.

Ana berriro ere ezkondu zen 1474an Filipe I.a Katzenelnbogenekoarekin eta bere etxera joan zen bizitzera. Filiperen heriotzaren ostean dukesa berriro ere Brunswickera itzuli zen, bere semea zaintzera aitonaren heriotzaren ostean. Anak Celle herritik gertu Saint Anne ospitala sortu zuen. 72 urterekin hil zen 1514ko apirilaren 8an.
Idoia Kirol Elkartea

**Idoia Kirol Elkartea** (gazteleraz *Club Deportivo Idoya*) Oteitzako kirol kluba da. 1947an sortu zen eta egun Nafarroako Hirugarren Mailan dabil.

## Datuak 
2024-25 denboraldia barne.
* Denboraldiak Lehenengo Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren B Mailan: 0
* **Denboraldiak Lehen Federazioan**: 0
* **Denboraldiak Bigarren Federazioan**: 0
* Denboraldiak Hirugarren Mailan: 11
* **Denboraldiak Hirugarren Federazioan**: 0
* **Emaitzarik onena**: 8.a (Hirugarren Mailan 2016-17an)

### Azken denboraldiak 
* ¹ 2015-16 denboraldian Nafarroako Preferentea **Lehen Autonomikoa** bihurtu zen eta ondorioz Lehen Erregionala, Nafarroako Preferentea.

## Palmaresa 
* Nafarroako Preferentea (3): 1999, 2010, 2014

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Ana Saxonia-Wittenbergekoa

**Ana Saxonia-Witternbergekoa** (? - 1426ko apirilaren 18a) Ascania Etxeko kidea izan zen, eta Frederiko I.a Brunswick-Lünerburgekoaren emaztea, Alemaniako anti-erregea. Ana Saxonia-Wittenbergekoa Wenceslao I.a Saxonia-Wittenbergekoaren eta Zezilia Carrarakoaren alaba zen.

1386an Frederiko I.arekin ezkondu zen. Bi alaba izan zituzten. 1400an Frederiko Alemanen Errege aukeratu zuten. Hautaketa hau, baina, ez zuten onartu hiru elektorek. Frederiko etxera bidera zihoala, hilabete geroago, erail zuten.

Ana bigarren aldiz ezkondu zen Baltasar Turingiakoarekin. Ez zuten seme-alabarik izan.
Club Atlético Valtierrano

**Club Atlético Valtierrano** Valtierrako kirol kluba da. 1941ean sortu zen eta egun Nafarroako Lehen Autonomikoan dabil.

## Datuak 
2023-24 denboraldia barne.
* Denboraldiak Lehenengo Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren B Mailan: 0
* Denboraldiak Hirugarren Mailan: 5
* **Emaitzarik onena**: 15.a (Hirugarren Mailan 2013-14an)

### Azken denboraldiak 
## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Vladimir Soloviov

**Vladimir Sergeyevitx Soloviov** (; Mosku, Errusia, 1853ko urtarrilaren 28agreg./urtarrilaren 16ajul. - Mosku, Errusia, 1900eko abuztuaren 13agreg.uztailaren 31jul.) errusiar filosofo eta olerkaria izan zen.

Moskuko Unibertsitatean eta Londresen egin zituen ikasketak, eta Moskura itzuli zenean hango unibertsitateko irakasle izendatu zuten. Jakintsua eta hizlari bikaina izan zen; haren filosofiak eragin handia izan zuen bere garaian. Schellingen eta Leontieven jarraitzaile zen. Europako arrazionalisten kontra eta Ekialdeko eta Mendebaleko elizak Aita Santuaren agintaritzapean batzearen alde egon zen; Solonieven iritzian, giza aniztasuna iturri bakun batetik sortua zen eta, beraz, gizonek iturri horretara itzuli eta hartan bateratu beharra zeukaten. Olerkiez gainera, saiakerak ere idatzi zituen; Errusiako errealismo mistikoaren eta sinbolismoaren aitzindaria izan zen. Lan nagusiak: *Mendebaleko filosofiaren krisia* (1874), *Teokraziaren historia eta etorkizuna* (1887), *Filosofia teorikoa* (1897-1899).

## Errefentziak
Pierre Soulages

**Pierre Soulages** (; Rodez, Frantzia, 1919ko abenduaren 24a - Nîmes, 2022ko urriaren 25a) frantses margolaria izan zen. Bigarren Mundu Gerra ondorengo Parisko eskolako margolari nagusietako bat izan zen. Bere obran argiaz egin zuen erabileragatik nabarmendu zen. Batez ere beltza erabiltzen du, beste kolore ilun batzuekin nahastuta, eta batzuetan margotu gabe uzten ditu gune txiki batzuk. Ore lodiz eta lerro zabalez margotzen du, idazkera txinatarra gogorazten duen eran. 1979tik aurrera bere koadroak –poliptiko monumentaletan antolatuak sarritan– pintura beltzez estaliak agertzen dira, halako moduan ezen, pintura nola eman den, argitan dardar egiten duela ematen baitu, eta nondik begiratzen den, tonuz aldatzen baita.

## Erreferentziak
Augusta Brunswick-Wolfenbüttelekoa

**Augusta Brunswick-Wolfenbüttelekoa** (**Augusta Karolina Frederika Luisa**; 1764ko abenduaren 3a - 1788ko irailaren 27a) Frederiko Württembergekoaren emaztea eta Gilen I.a Württembergekoaren ama izan zen. Bere ahizpa Karolina Brunswickekoak bezala bizitza pertsonal eskandalotsua izan zuen eta ezkontza bizitza desatsegina.

## Ezkontza bizitza 
Frederiko senarraren arreba nagusia, Sofia Dorotea Wurtembergekoa, Paulo tsarevitxarekin ezkonduta zegoen. 1782an Frederiko Sofiarekin batera Errusia ezagutzera joan zen. Bertan Katalina II.a Errusiakoak Finlandiako ekialdeko gobernadore izendatu zuen, eta Vyborgera bizitzera joan ziren. Dukeak, ordea, joera homosexualk zituen, eta beti zegoen mutil noble gazteen talde batez inguratuta. Augustak zioenez berarekin oso bortitza zen. Frederikok 2 metro eta 11 zentimetro neurtzen zituen eta 200 kilogramoko pisua zuen.

San Petersburgora 1786an egin zuten bisita batean Augustak Katalina II.ari esan zion babesa eman behar ziola. Katalinak babes hori eman eta Frederiko Errusiako gortetik kaleratu zuen. Sofiak bere anaiari ematen zitzaion tratua zela eta protesta egin zuen, baina Katalinak Frederikoren bizitza zigortu zuen.

Augustaren aitak, ordea, ez zuen babestu bere alabaren dibortzio eskaera. Katalinak Tallinnetik gertu (gaur egungo Estonia) dagoen Lohdeko gaztelua eskaini zion Augustari eta bertan Wilhelm von Pohlmann ehiza irakaslearekin bizi zen. Honek erlazio sexualak izan zituen Augustarekin, baina ez dago argi baimenik eman ote zion. Haurdun geratu zen, hala ere.

1788ko irailaren 27an, 23 urte zituela, erditzean izan zuen odol-hustea dela eta hil zen.
John Wick: Chapter 2

***John Wick: Chapter 2*** (euskaraz *John Wick: 2. Atala*) 2017ko Chad Stahelski estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako neo noir thriller film bat da. Keanu Reeves, Common, Laurence Fishburne, Riccardo Scamarcio, Ruby Rose, John Leguizamo eta Ian McShane aktoreek antzeztu zuten.

*John Wick* (2014) aurrekaria eta *John Wick: Chapter 3 – Parabellum* (2019) jarraipena dauzka.

## Argumentua 
Zor bat kitatzeko asmoz erretirotik kriminalen mundura itzuli ondoren, John Wick (Keanu Reeves) soldatapeko hiltzaileak hura hiltzearen truke diru-sari bat ezarria dutela jakingo du.

## Aktoreak 
* Keanu Reeves: Jonathan «John» Wick / «Baba Yaga»
* Riccardo Scamarcio: Santino D'Antonio
* common: Cassian
* Ian McShane: Winston
* John Leguizamo: Aurelio
* Lance Reddick: Charon
* Thomas Sadoski: Jimmy
* Laurence Fishburne: *The Bowler King*
* David Patrick Kelly: Charlie
* Ruby Rose: Ares
* Peter Stormare: Abram Tarasov
* Claudia Gerini: Gianna D'Antonio
* Franco Nero: Julius
* Peter Serafinowicz: Sommelier
* Bridget Moynahan: Helen Wick

## Kanpo estekak 
* *John Wick: Chapter 2* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
John Wick

***John Wick*** 2014ko Chad Stahelski eta David Leitch estatubatuar zinema zuzendariek zuzendutako thriller neo noire film bat da. Keanu Reeves, Michael Nyqvist, Alfie Allen, Adrianne Palicki, Bridget Moynahan, Dean Winters, Ian McShane, John Leguizamo eta Willem Dafoe aktoreek antzeztu zuten.

*John Wick: Chapter 2* (2017) eta *John Wick: Chapter 3 – Parabellum* (2019) jarraipenak dauzka.

## Argumentua 
John Wick (Keanu Reeves) soldatapeko hiltzailea erretiroan da, urte luzez New York hiriko Viggo Tarasov (Michael Nyqvist) mafiaburuarentzat lan egin eta gero. Johnen autoa ebatsi eta haren zakurra hil duen Iosef (Alfie Allen) gaizkilea hiltzeko asmoz, aitzina haren enplegatzaileen aurkako hilketak burutzen hasiko da John.

## Aktoreak 
* Keanu Reeves: John Wick
* Michael Nyqvist: Viggo Tarasov
* Alfie Allen: Iosef Tarasov
* Adrianne Palicki: Perkins jauna
* Bridget Moynahan: Helen Wick
* Dean Winters: Avi
* Ian McShane: Winston
* John Leguizamo: Aurelio
* Willem Dafoe: Marcus
* Bridget Regan: Addy

## Kanpo estekak 
* *John Wick* filmaren iragarkia ikusgai. youtube.com 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
The Hunger Games: Catching Fire

***The Hunger Games: Catching Fire*** (euskaraz *Gosearen Jokoak: Dena Sutan*) 2013ko Francis Lawrence estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako zientzia-fikzio eta abenturazko film bat da. Gose Jokoak trilogiako Dena Sutan: Gose Jokoak II liburuan oinarritua dago. Jennifer Lawrence, Josh Hutcherson, Liam Hemsworth, Woody Harrelson, Elizabeth Banks, Lenny Kravitz, Philip Seymour Hoffman, Jeffrey Wright, Stanley Tucci eta Donald Sutherland aktoreek antzeztu zuten.

*The Hunger Games* trilogiako filmetako bat da, gainontzekoak *The Hunger Games* (2012), *The Hunger Games: Mockingjay – Part 1* (2014) eta *The Hunger Games: Mockingjay – Part 2* (2015) filmak dira.

## Argumentua 
Katniss Everdeenek (Jennifer Lawrence) Urteroko 74 Gose Jokoak irabazi eta Peeta Mellarki omendun ondoren etxera itzuli da. IRabazteak itzuli eta bere senide eta lagunak uztera derrigortuak daudela esan nahi du, barrutietako "Victorren Biran" parte hartuz. Bidean zehar Katnissek matxinada bat jazotzera doala sumatzen du, baina Capitol oraindik 75. Gose Jokoak prestatzen ari den Snow presidentearen (Donald Sutherland) kontrolpean jarraitzen du.

## Aktoreak 
* Jennifer Lawrence: Katniss Everdeen
* Josh Hutcherson: Peeta Mellark
* Liam Hemsworth: Gale Hawthorne
* Woody Harrelson: Haymitch Abernathy
* Elizabeth Banks: Effie Trinket
* Lenny Kravitz: Cinna
* Philip Seymour Hoffman:Plutarch Heavensbee
* Jeffrey Wright: Beetee Latier
* Stanley Tucci: Caesar Flickerman
* Donald Sutherland: Snow tenientea
* Toby Jones: Claudius Templesmith
* Willow Shields: Primrose Everdeen
* Sam Claflin: Finnick Odair
* Lynn Cohen como Mags
* Jena Malone: Johanna Mason
* Amanda Plummer: Wiress

## Liburua 
* Dena Sutan: Gose Jokoak II

## Kanpo estekak 
* *The Hunger Games: Catching Fire* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa ikusgai
Corellano Kirol Elkartea

**Corellano Kirol Elkartea** (gazteleraz *Club Deportivo Corellano*) Corellako kirol kluba da. 1929an sortu zen eta egun Nafarroako Hirugarren Mailan dabil.

## Historia 
1979 eta 1990 artean 11 denboraldi egin zituen jarraian hirugarren mailan. Hurrengo bi hamarkadetan preferente mailan ibili zen 2013an hirugarren mailara itzuli zen arte.

## Datuak 
2023-24 denboraldia barne.
* Denboraldiak Lehenengo Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren B Mailan: 0
* Denboraldiak Lehen Federazioan: 0
* Denboraldiak Bigarren Federazioan: 0
* Denboraldiak Hirugarren Mailan: 18
* Denboraldiak Hirugarren Federazioan: 1
* **Emaitzarik onena**: 3.a (Hirugarren Mailan 1983-84an)

### Azken denboraldiak 
## Palmaresa 
* Nafarroako Preferentea (1): 2013

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Okindegi

[thumb|230px|Okindegia [Feroe Uharteak|Feroe Uharteetan, Eguberri garaian.]]

**Okindegia** nagusiki ogia saltzen den denda edo saltokia da. Bertan lan egiten dutenei okinak deritzaie.

Iraganean guztiek beren labea zuten eta ogia ekoitzi eta egosi ere egiten zen, gaur egun ekoizpena okindegiaren araberakoa izaten da, eta hauetan ogiaz gain gozogintzako jakiak, bereziki gozopilak, kafea eta tea ere zerbitzatzen da, alegia, kafetegiak ere badira. Garai batean tokian-tokiko familia negozioak izan arren, gaur egun usadiozko okindegiekin lehian okindegi kate handiak ere badaude, bereziki hiri eta udalerri handietan.

## Kanpo estekak
Gliptoteka

thumb|220px|Municheko Gliptoteka barrutik ikusita.
thumb|Zagrebeko Gliptoteka.
**Gliptoteka** (, eta  *armairu, kaxa*) eskulturei eta, orokorrean, harri fineei eskainitako museoa edo bilduma da.

## Historia 
Eskulturen bildumen tradizioan Antzinako Erromatik dator. Marco Escauro, Estatuko gizon erromatarra,K. a. 87. urtean hildakoa, horrelako eskultura bilduma sortzen lehenengoa izan zen. Ponpeiok ideia berreskuratu zuen. Julio Zesar, bestetik, Venus Genitrixen tenpluan, garaikur gisa, Mitridatesi kendutako harriak erakutsi zituen. Marzelo, Augustoren semea, Apolo Palatinarraren Tenpluan erakutsi zuen publikoari erakutsi zion bilduma prestatu zuen. XVI. mendean, bestetik, Medici familia italiarrak harri zizelkatuen bilduma ospetsua egin zuen eta laster zaletasuna Europa osoan zehar zabaldu zen.
thumb|320px|ezkerrera|Municheko Gliptoteka.

## Gliptoteka ospetsuak 
* Municheko Gliptoteka
* Ny Carlsberg Glyptotek, Kopenhagen
* Atenasko Gliptoteka
* Kroaziako Zientzien eta Arteen Akademiaren Gliptoteka, Zagreb
* Fundazioaren Arte Modernoaren museoa, Castellanza (Italia)
* Palais Carnolèsen lorategiak, Menton
* Maeght Fundazioa, Saint-Paul-de-Vences
* Millesgården, Estokolmo (Suedia)
* Tino-Rossi lorategien Eskultura Museoa, Paris
* Hakone Museoa, Japonian

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Protomoteka
* Pinakoteka

## Kanpo estekak
Ana Maria Brunswick-Lüneburgekoa

**Ana Maria Brunswich-Lüneburgekoa** edo **Ana Maria Brunswick-Göttingen-Calenbergekoa** (Hann. Münden, 1532ko apirilaren 23 &ndash; Gurievsk, 1568ko martxoaren 20a) Brunswick-Lüneburgeko dukesa izan zen jaiotzez eta Prusiako dukesa ezkontzaz.

Erik I.a Brunswick-Calenbergekoaren eta Elixabete Brandenburgekoaren alaba izan zen. 1550an Alberto I.a Brandenburgo-Ansbachekoarekin ezkondu zen, 1525an Prusiako lehen duke izendatu zutena. Bere bigarren emaztea izan zen. Alberto izurri bubonikoaren ondorioz hil zen 1568ko martxoaren 20an Tapiau gazteluan. Ana Maria 16 ordu beranduago hil zen, arrazoi berdina dela eta.

Alaba bat, Elixabete, eta seme bat, Alberto Frederiko Prusiakoa, izan zituzten.
Ana Brunswick-Lüneburgekoa

**Ana Brunswick-Lüneburgekoa** (Celle, 1502ko abenduaren 6 &ndash; Szczecin, 1568ko azaroaren 6a) Brunswick-Lüneburgeko dukesa izan zen jaiotzez eta Pomeraniako dukesa ezkontzaz. Henrike I.a Lüneburgekoa eta Margaritaren alaba izan zen.

1525eko otsailaren 2en Szczecinen ezkondu zen Barnim XI.a Pomeraniakoarekin. Ezkontzaren ondorioz Barnimek babesa eman zion Anaren aitari. Dotearen truke Anak Stolpeko (Słupsk) barrutia eta hiria lortuko zuela zin egin zuen, baina 1536an Rügenwalde (Darłowo) emango ziola esan zion. Ana bere senarraren aurretik hil zenez, ez zuen inongo hiririk jaso.
Millesgården

**Millesgården** Estokolmon arte-museoa ezaguna da. Bertan eskultura parkea edo gliptoteka ikus daiteke. Museoa Lidingö uhartean dago, Carl Milles eskultore eta Olga Milles artistaren etxean. Biak bertan lurperatuak daude.

## Galeria 

File:Millesgården 1986.jpg|*Europa eta idia*
File:Millesgården 2009.jpg|*Aingeruak musika jotzen*
File:Milles Kanu.jpg|*Indioa txaluparekin*
File:Milles Pegasus 2008.jpg|*Gizona eta Pegasus*
File:Millesgården 2009c.jpg|Carl Millesen estudioa
File:Millesgården interiör 2007.jpg|Barruko ikuspegia
File:Celsing Milles konsthall.JPG|Johan Celsing-en arte-aretoa

## Kanpo estekak 
* :Millesgården website
L'Antre des esprits

'''''L'Antre des esprits*** Georges Mélièsek 1901ean egindako film labur mutu bat da. Erresuma Batuan ***The House of Mystery*** eta Ameriketako Estatu Batuetan ***The Magician's Cavern''''' izenekin eskaini zuten. Star Film Companyren katalogoan 345-347 zenbakiak ditu.

Filmaren ideia nagusia mago batek egindako magia trukoak agertzea da, horretarako zinema teknika ezberdinak erabiltzen dituelarik eskeleto bat emakume bilakatzeko eta alderantziz, eskeletoak dantza egiteko edo objektuak mugitzeko.

## Kanpo estekak
Ali Baba et les Quarante Voleurs

***Ali Baba et les Quarante Voleurs*** Ferdinand Zeccak 1902an egindako film mutu bat da. Pathé ekoiztu zuen. *Mila gau eta bat gehiago* ipuin sorta famatuan agertzen den Ali Baba pertsonaian oinarritua dago.

## Kanpo estekak
The Hunger Games: Mockingjay – Part 2

***The Hunger Games: Mockingjay – Part 2*** (euskaraz *Gose Jokoak: Eskinoso Isekaria – 2 Atala*) 2015eko Francis Lawrence estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako zientzia-fikzio eta abentura film bat da. Suzanne Collins idazlearen *Eskinoso Isekaria: Gose Jokoak III* eleberrian oinarritua dago. Jennifer Lawrence, Josh Hutcherson, Liam Hemsworth, Woody Harrelson, Elizabeth Banks, Julianne Moore, Philip Seymour Hoffman (bere hil aurreko azken antzezpena) eta Donald Sutherland aktoreek antzeztu zuten.

*Gose Jokoak* saileko filmetako bat da, gainontzekoak *The Hunger Games* (2012), *The Hunger Games: Catching Fire* (2013) eta *The Hunger Games: Mockingjay – Part 1* (2014) filmeak dira.

## Argumentua 
Panemgo gerran zehar Capitolioak beste barruti batzuk suntsitzen dituen bitartean, Katniss Everdeenek (Jennifer Lawrence) matxinada burutzeko Snow presidentearen (Donald Sutherland) aurkako gudaroste bat osatuko du, bienbitartean berak maite duen oro arriskuan jarriz.

## Aktoreak 
* Jennifer Lawrence: Katniss Everdeen
* Josh Hutcherson: Peeta Mellark
* Liam Hemsworth: Gale Hawthorne
* Sam Claflin: Finnick Odair
* Woody Harrelson: Haymitch Abernathy
* Donald Sutherland: Snow presidentea
* Elizabeth Banks: Effie Trinket
* Philip Seymour Hoffman: Plutarch Heavensbee
* Stanley Tucci: Caesar Flickerman
* Julianne Moore: Alma Coin presidentea
* Jena Malone: Johanna Mason
* Willow Shields:Primrose Everdeen
* Paula Malcomson: Everdeen andrea
* Natalie Dormer: Annie Cresta
* Jeffrey Wright: Beetee Latier
* Meta Golding: Enobari
* Mahershala Ali: Boggs komandantea
* Natalie Dormer: Cressida
* Evan Ross: Mesalla
* Gwendoline Christie: Lyme komandantea
* Patina Miller: Paylor komadantea
* Wes Chatham: Castor
* Elden Henson: Pollux
* Omid Abtahi: Homes

## Kanpo estekak 
* *The Hunger Games: Mockingjay – Part 2* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* Webgune ofiziala 
* IMDBko fitxa irakurgai
Elixabete Brunswick-Lüneburgekoa

**Elixabete Brunswick-Lüneburgekoa** (Celle, 1494ko irailaren 11 &ndash; Geldern, 1572ko apirilaren 2a) Brunswick-Lüneburgeko dukesa zen jaiotzez eta Guelderseko dukesa ezkontzaz. Henrike I.a Brunswick-Lüneburgekoaren alaba zen, Margaritarekin izan zuen ezkontzaren ondorioz. Margarita Ernesto Saxoniakoaren alaba zen.

1518ko abenduaren 7n ezkondu zen Karlos II.a Gueldersekoarekin. Ezkontza kontratuan Karlosek Lorrenako ondorengotza irekita uzten zuen. Elixabeteri eskaini zioten tratuan Gelderneko hiriaren kontrola eta urtero 4.000 urrezko gulden jasoko zituen. Bikoteak ez zuen seme-alabarik izan. 1528an Gorinchemen tratua lortu zuen Karlos II.ak Karlos Habsburgokoarekin: Karlos II.ak Guelderseko dukerria mantenduko zuen bizirik zegoen bitartean, baina hiltzen zenean Karlos V.ak eskuratuko zuen dukerria.

Elixabete bere senarrak baino 34 urte gehiago bizi zituen. Geldernen bizi izan zen denbora horretan. 1566n Erreforma protestantea bere lurraldean hedatzeko saiakera eten zuen. 1572ko apirilaren 2an hil zen.
Katalina Brunswick-Lüneburgekoa

**Katalina Brunswick-Lüneburgekoa** (1395 &ndash; 1442ko abenduaren 28a) Welf leinuko kidea izan zen, Brunswick-Lüneburgeko dukesa eta, ezkontzaren ondorioz, Saxoniako Hauteslerriko hauteslea.

Katalina izan zen Henrike I.a Brunswick-Lüneburgekoaren eta bere lehenengo emazte Sofiaren alaba bakarra eta bigarren umea izan zen. Amaren aldetik Wartislaw VI.a Pomeraniakoaren biloba zen.

Zazpi urte zituela Frederiko I.a Saxoniakoarekin ezkondu zen, 1425an Saxoniako hauteslea bilakatuko zena. Hustar gerretan bere armadaren zati handia galdu zuen honek 1425an Mosten. Frederiko gerran zela, Katalinak beste 20.000 soldadu zituen armada antolatu zuen, Frederiko laguntzera joan zena, baina Aussigeko guduan porrot handia izan zuen.

Zazpi seme-alaba izan zituzten.
WannaCry zibererasoa

**WannaCry zibererasoa** 2017ko maiatzaren 12an WannaCry izeneko ransomware programa mota baten bidez burututako zibereraso erraldoi bat izan zen. Horretarako mundu osoko ehundaka milaka ordenagailuetan ezarria dagoen Microsoft Windows sistema eraginkorra erasotu, haietan zeuden datuak enkriptatu eta berreskuratzearen truk ordengailu horien erabiltzaileei $200 – $1200 arteko kopuruak eskatu zitzaizkien. Europolek ordurarteko ziberaso handiena izan zela aipatu zuen.

Erasoa 2017ko maiatzaren 12an hasi arren, hainbat estatuetako gobernuek nahiz Interpolek erasoa hurrengo egunetan berriz ere errepikatu zitekeela ohartu zuten. Data zehatz horretan bakarrik, 150 herrialde inguruko 230.000 ordenagailutik gora infektatu zituen. Erasoaren ondorio eta kalte larrienak Errusia, Ukrania, India eta Taiwanek jasan zituzten, baina Erresuma Batuko National Health Service, Espainiako Telefonica, AEBeatko FedEx, Alemaniako Deutsche Bahn eta Txileko LATAM Airlines Group enpresak ere jomuga izan ziren.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Silver Linings Playbook

***Silver Linings Playbook*** 2012ko David O. Russell estatubatuar zinema zuzendari eta gidoilariak zuzendu eta idatzitako amodiozko komedia-drama film bat da. 2008ko Matthew Quick estatubatuar idazlearen *The Silver Linings Playbook* eleberrian oinarritua dago. Bradley Cooper eta Jennifer Lawrence dira aktore nagusiak, eta protagonista erakargarri hauen luzimendurako eginiko filma da. Beste aktore batzuk dira Robert De Niro, Jacki Weaver, Chris Tucker, Anupam Kher eta Julia Stiles aktoreek antzeztu zuten.

Izenburua hitz-joko itzultzen zail bat da: nolabait esan nahi du gauza okerren gainetik onurak ere sor daitezkeela. Euskal Herrian izenburu hauekin estreinatu zen: El lado bueno de las cosas (gaztelaniaz bikoiztua, Hego Euskal Herrian), Happiness Therapy (frantsesez bikoiztua, Ipar Euskal Herrian).

Oscar Sarietarako zortzi izendapen jaso zituen, bakarra irabaziz: Emakumezko aktore onenaren Oscar Saria (Jennifer Lawrence).

## Argumentua 
Bere emaztearen maitalea erasotzeagatik zortzi hilabetez eroetxe batean egon ondoren, Pat (Bradley Cooper) sosik gabe eta ezertxoren jabe ez dela bere guraso Patrizio eta Doloresen (Robert De Niro eta Jacki Weaver) etxera bizitzera itzuli berri da. Izaera positiboa izan eta bere emazte ohia berreskuratzeko erabaki irmoa hartuta, arazo emozionalak dituen eta bere auzoan oso ospe onik duen Tiffany (Jennifer Lawrence) neska gaztea ezagutu eta Paten mundua goitik behera aldatuko da. Nahiz eta hasieran biek bizitakoak bizi izanaren ondorioz elkarren artean konfidantza gehiegirik ez izan, laisterrera bien arteko harreman oso berezia sortuko da, horrek beren bizitzen alde positikoa topatzen lagunduko die.

## Aktoreak 
* Bradley Cooper: Patrick "Pat" Solitano Jr.
* Jennifer Lawrence: Tiffany Maxwell
* Robert De Niro: Patrizio "Pat Sr." Solitano
* Jacki Weaver: Dolores Solitano
* Chris Tucker: Danny McDaniels
* Julia Stiles: Veronica Maxwell
* Anupam Kher: Cliff Patel doktorea
* Brea Bee: Nikki Solitano
* Shea Whigham: Jake Solitano
* John Ortiz: Ronnie
* Paul Herman: Randy
* Dash Mihok: Keogh polizia

## Kanpo estekak 
* *Silver Linings Playbook* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* IMDBko fitxa irakurgai 
* Webgune ofiziala
Margarita Brunswick-Lüneburgekoa

**Margarita Brunswick-Lüneburgekoa** honako bat izan daiteke:

* Margarita Brunswick-Lüneburgekoa (1442–1512)
* Margarita Brunswick-Lüneburgekoa (1573-1643)
* Margarita Saxoniakoa, Brunswick-Lüneburgeko dukesa (1469-1528)
Margarita Brunswick-Lüneburgekoa (1573-1643)

**Margarita Brunswick-Lüneburgekoa** (Celle, 1573ko apirilaren 6 &ndash; 1643ko abuztuaren 7a) Alemaniako noble bat izan zen, Welf leinuko kide eta, ezkontzaz, Saxonia-Coburgeko dukesa. Cellen jaioa Gilen Brunswick-Lüneburgekoaren eta Dorotea Danimarkakoaren bederatzigarren alaba izan zen. Guztira 15 anai-arreba izan ziren.

1599ko irailaren 16an Coburgen Jon Kasimiro Saxonia-Coburgekoarekin ezkondu zen, bigarren emazten gisa. Ezkontza ospatzeko Jon Kasimirok *Coburg Taler* txanpona sortu zuen: alde batean musua ematen zuen bikote bat agertzen zen eta  (*Musu on bat biren artean*) eta bestean moja bat  (*nork emango dizu musua orain, moja gaixoa?*) inskripzioa zuen. Moja hori Ana Saxoniakoa zen, bere lehengo emaztea, adulterioagatik preso sartu zuena. Margaritaren ama Anaren lehengusina zen, eta txanpona bera umiliatzeko sortua zen.

Jon Kasimiro eta Margaritaren arteko ezkon-bizitza ona izan zen, baina ez zuten seme-alabarik eduki. Jon Kasimiro 1633an hil zen eta Saxonia-Coburg bere anaia Jon Ernesto Saxonia-Eisenachekoaren eskura pasa zen. Margarita bere jaioterrira itzuli zen eta 70 urterekin hil zen bertan.
Nataxa Koroliova

**Natalia Vladimirovna Poryvai** ——, **Nataxa Koroliova** —— izen artistikoarekin ezagunagoa, errusiar abeslaria, aktorea eta diseinatzailea da.

## Diskografia 
* «Жёлтые тюльпаны» (1990)
* «Дельфин и русалка» (1992)
* «Поклонник» (1994)
* «Конфетти» (1995)
* «Бриллианты слёз» (1997)
* «Сердце» (2001)
* «Осколки прошлого» (2002)
* «Веришь или нет (плюс Тарзан )» (2003)
* «Рай там, где ты» (2006)
* «Магия Л…» (2015)
Matilda Brunswick-Lüneburgekoa

**Matilda Brunswick-Lüneburgekoa** (, ; 1276 – 1318ko apirilaren 26a) Alemaniako printzesa bat izan zen, Welf leinukoa. Jaiotzaz Brunswick-Lüneburgeko dukesa zen eta ezkontzaz Glogów, Ścinawa eta beste hiri batuzetako dukesa. Alberto I.a Brunswick-Lüneburgekoaren eta bere bigarren emazte Alessinaren zazpigarren umea eta lehen alaba izan zen. Bere amaren aldeko aitona Bonifazio II.a Montferratokoa zen.

1291ean Henrike III.a Glogówekoarekin ezkondu zen. Ezkontza honekin Henriko III.ak laguntza garrantzitsua jaso zuen Henrike V.a Legnicakoaren aurka zuen borrokarako.

Bederatzi ume izan zituzten, bost seme eta lau alaba. Henrike III.aren heriotzaren ostean, 1309an, eta euren seme Henrike IV.ak boterea hartzeko adina baldin bazuen ere, Matilda bere senarraren dukerrietako erregente bilakatu zen 1312ra arte.

In March 1291 Matilda married Duke Henry III of Glogów. With this union, Henry III gained an important ally in his fight against Henry V the Fat, Duke of Legnica.
Margarita Brunswick-Lüneburgekoa (1442–1512)

**Margarita Brunswick-Lüneburgekoa** (1442 &ndash; Wienhausen, 1512ko apirilaren 8a) Brunswick-Lüneburgeko dukesa izan zen jaiotzez eta Mecklenburg-Stargardeko dukesa ezkontzaz. Frederiko II.a Brunswick-Lüneburgekoaren eta Magdalena Brandenburgokoaren alaba zen, Frederiko I.a Brandenburgokoaren biloba amaren aldetik.

1452an Henrike Mecklenburg-Stargardekoaren hirugarren emazte bilakatu zen. Bere senarraren heriotzaren ostean Plau am Seen bizitzera joan zen, senarrak eskaini zion lurra. Bere senarraen semea zen Ulrike II.a Mecklenburg-Stargardekoaren heriotzarekin leinua erori zen eta herrialdea Mecklenburg-Schwerinen esku geratu zen, Margarita mantentzeko inongo beharrik ez zuen leinua. Margarita Cellera itzuli zen bizitzera, non Brunswick-Lüneburg eta Mecklenburg-Schwerinen arteko gatazka sortu zen Plau am Seeren inguruan.

Margaritak 46 urte eman zituen senarraren heriotzetik pobrezia handian. Gutunetan gosea eta egarria zuela esaten zien sendikoei. 1499an Wienhausen abadian onartu zuten. Bere ahizpa Anak lagundu zion ekonomikoki, baina 12 guilder baino ez zizkion bidaltzen urtero.

1512ko apirilaren 8an hil zen.
Augusta Britainia Handikoa

**Augusta Frederika Britainia Handikoa** (1737ko uztailaren 31 &ndash; 1813ko martxoaren 23a) britainiar printzesa izan zen, Jurgi II.a Erresuma Batukoaren biloba eta Jurgi III.aren ahizpa zaharra. Brunswick-Lüneburgeko dukerrian ezkondu zen, nahiz eta bera jada leinu horretako kidea zen. Bere alaba Karolina Brunswickekoa Jurgi IV.arekin ezkondu zen.

Guztira zazpi seme-alaba izan zituzten.
Benedikta Henrieta Palatinatukoa

**Benedikta Henrieta Palatinatukoa** (jaiotza izenez **Benedikta Henrietta Filipina**; 1652ko martxoaren 14a - 1730eko abuztuaren 12a) Alemaniako printzesa bat izan zen, Eduardo Palatinatukoa eta Anna Gonzagaren alaba. Benedikta Brunswick-Lüneburgeko dukesa bilakatu zen Jon Frederiko Brunswich-Lüneburgekin ezkondu eta gero. Paleologo eta Angelos leinuen ondorengoa zen, eta Luis XVI.aren eta Luis Filipe Frantziakoaren arbasoa izan zen, hala nola Lorrena leinuarena Frantzisko I.a Austriakoaren ondoren, zein Europako XIX., XX. eta XXI. mendeetako leinu Katoliko Erromtar gehienena.
Espainiako Errepublika

**Espainiako Errepublika** izenarekin honakoak izendatzen dira:
* **Espainiako Lehen Errepublika** (1873-1874)
* **Espainiako Bigarren Errepublika** (1931-1939)
Errusiako ekonomia 2014an

**Errusiako ekonomia 2014an:**

* 2014ko abenduan, Petrolioaren merkatzea eta Mendebaldearen zigor ekonomikoak Errusiako ekonomiari kalte egiten hasi ziren.
Errubloa asko jaitsi eta inflazioa hazten ari zen atzeralditik hurbil zegoen herrialdea. Vladimir Putinek «atzoko etsaien» aurkako mezuak erabili zituen herritarren kezkak lasaitzeko. 2014an juxtu eutsi zion Errusiak hazkunde positiboari, baina 2015ean atzeraldian erortzea (-%0,8) espero zen. Gainera, 2015erako %7,5eko inflazioa kalkulatu zuten baina handiagoa izatea ere espero zen, 2014ean %10ean zegoelako. Ondorioz, Putinek esan zuen 2015 eta 2017 artean gutxienez %5 gutxitu beharko zituela urtero aurrekontuak. Hala ere, batzuek murrizketa %10 eta %15 artekoa izan zitekeela esan zuten.

* 2014ko abenduaren 16an, Banku zentralak interes tasak %17ra igo zituen eta ondorioz, merkatuetan beldurra zabaldu zen. Errubloak euroarekiko beste %20 galdu zuen egun horretan.

* Abenduaren 17an, 2015ean finantza-sistema birkapitalizatzeko neurriak aztertzen ari zen Errusia. Finantza-sistema egonkortzeko hainbat neurri hartu zituen Errusiako Bankuak. Bestalde, dibisak saltzen hasi zen errubloa ez hondoratzeko.

* Abenduaren 18an, Putinek akatsak onartu arren kanpo faktoreei egotzi zien krisia. Hala ere, Errusiako ekonomiak, bi urtean gehienez, krisi ekonomikoa gaindituko zuela uste zuen.

* Abenduaren 23an, atzeraldi sakon baten arriskua zegoela adierazi zuen Medvedevek.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak