open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pavlof mendia

**Pavlof mendia** (ingelesez *Mount Pavlof*), Alaskako penintsulako Aleutiar mendilerroan kokatukako estratosumendia da. 1980. urteaz geroztik Ameriketako Estatu Batuetako sumendirik aktiboenetako bat da. Izan ere, azken urteotan erupzio ugari izan ditu: 1980an, 1981ean, 1983an, 1986–1988, 1996–1997, 2007ko abuztuaren 15etik irailaren 13ra, 2013ko maiatzaren 13tik abuztuaren 8ra. Azken erupzioak 2014ko maiatzaren 31an eta ekainaren 3an gertatu ziren, eta azken honek oraindik ere jardunean dirau.

## Kanpo estekak
Tutu

**Tutu** hitzak adiera zenbait ditu:

* **tutua** edo hodia, pieza huts luzea, muturretan irekia, eta jariakinak garraiatzeko erabiltzen dena;
* tutua, balleterako emakume jantzia;
* Tutu, Irango herria;
* Desmond Tutu, hegoafrikar gotzain anglikano eta ekintzailea.
Scopelarchidae

**Scopelarchidae** arrain aulopiformeen familia da, ur sakonetan bizi direnak.

Synodontidae familiakoen antzekoak dira eta, helduak direnean, 35 cm-ko luzera ere izan dezakete.

## Sailkapena 
FishBasek 18 espezie dituela dio, 4 generotan banaturik:

* *Benthalbella* generoa (Zugmayer, 1911)
** *Benthalbella dentata* (Chapman, 1939)
** *Benthalbella elongata* (Norman, 1937)
** *Benthalbella infans* (Zugmayer, 1911)
** *Benthalbella linguidens* (Mead y Böhlke, 1953)
** *Benthalbella macropinna* (Bussing y Bussing, 1966)
* *Rosenblattichthys* generoa (Johnson, 1974)
** *Rosenblattichthys alatus* (Fourmanoir, 1970)
** *Rosenblattichthys hubbsi* (Johnson, 1974)
** *Rosenblattichthys nemotoi* (Okiyama y Johnson, 1986)
** *Rosenblattichthys volucris* (Rofen, 1966)
* *Scopelarchoides* generoa (Parr, 1929)
** *Scopelarchoides climax* (Johnson, 1974)
** *Scopelarchoides danae* (Johnson, 1974)
** *Scopelarchoides kreffti* (Johnson, 1972)
** *Scopelarchoides nicholsi* (Parr, 1929)
** *Scopelarchoides signifer* (Johnson, 1974)
* *Scopelarchus* generoa (Alcock, 1896)
** *Scopelarchus analis* (Brauer, 1902)
** *Scopelarchus guentheri* (Alcock, 1896)
** *Scopelarchus michaelsarsi* (Koefoed, 1955)
** *Scopelarchus stephensi* (Johnson, 1974)

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
X-Men (filma)

**X-Men** (euskaraz *X-Taldea*) 2000ko Bryan Singer estatubatuar zinema zuzendariaren superheroi filma bat da. Marvel Comics etxeko Jack Kirby eta Stan Lee komikigileen *X-Men* komikian oinarritua dago. Bertan, Patrick Stewart, Hugh Jackman, Ian McKellen, Halle Berry, Famke Janssen, James Marsden, Bruce Davison, Rebecca Romijn-Stamos, Ray Park eta Anna Paquin aktoreek antzeztu zuten.

Izandako arrakastaren ondorioz hainbat jarraipen izan ditu: *X2* (2003), *X-Men: The Last Stand* (2006), *X-Men Origins: Wolverine* (2009), *X-Men: First Class* (2011), *The Wolverine* (2013) eta *X-Men: Days of Future Past* (2014). 2006ko filmak baino ez du euskarazko audioa: *X-Taldea 3: Azken erabakia*.

## Argumentua 
Etorkizun hurbil batean, gizateriaren bilakerararen ondorioz arraza berri bat sortu da: mutanteak. Botere eta gaitasun berezien jabeak dira, eta bi taldetan banatuak daude: gizateriarekin harreman onak izan eta gizartean integratzearen aldekoak, Charles Xavier (Patrick Stewart) irakaslea buru dutenak, eta gizateriak mutanteak gorrotatzen dituelako gizakiak arraza eskasagotzat jotzen dituzten mutante taldea; azken horien buru Magneto (Ian McKellen) izeneko mutante arriskutsu eta zitala da. Honela, bi mutante taldeen arteko borroka ekidinezina izango da, eta gizateria borroka horren lekuko soila baino ez da izango.

## Aktoreak 
* Hugh Jackman: Logan / Wolverine/Otsokume.
* Patrick Stewart: Charles Xavier irakaslea.
* Ian McKellen: Erik Lehnsherr / Magneto.
* Famke Janssen: Jean Grey.
* James Marsden: Scott Summers / Ziclope.
* Halle Berry: Ororo Munroe / Ekaitz.
* Anna Paquin: Marie/Pikara.
* Tyler Mane: Laban Hortz.
* Bruce Davison: Robert Kelly senataria
* Ray Park: Zapo.
* Rebecca Romijn: Mistika.
* Shawn Ashmore: Bobby Drake / Izotz Gizona.

## Kanpo estekak 
* *X-Men* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *X-Men* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com 

## Erreferentziak
Tula oblasta

**Tula oblasta** () Errusiako subjektu federal bat da, oblast bat zehazki, Erdialdeko Barruti Federalean kokatua. Errusiako erdialdeko goi-ordokian dago. 25.700&nbsp;km²ko azalera du, eta 2010ean 1.553.925 biztanle zituen. Zentro administratiboa Tula hiria da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tutu (balleterako jantzia)

[thumb|300px|[Emma Livry, 1862, garaiko tutuz jantzita.]]
Balletean, **tutua** gerruntze eta geruza batzuetako gona arin motz batez osaturiko jantzia da, dantzatzeko erabiltzen dena, batez ere dantza klasikoan.

## Historia 
Jantzi hau 1820ko hamarkadan agertu ziren, baina izen hau 1881 arte ez zitzaien eman. 1832an, Maria Taglionik jazkera hau zabaldu zuen: gerruntze estua eta gona arina, kapa desberdinez egina. Gona luzea bada, txorkatilaraino, *tutu erromantikoa* esaten zaio; laburra denean, aldiz, *italiar erako tutu*a. Gona bat ala bestea, funtzioen arabera erabiltzen da. Esaterako, luzea *Giselle* obraren estilokoa da; laburra, bestetik, *La Sylphide*koa.

## Tutuaren ekoizpena 
thumb|Dantzaria *italiar erako tutu* batez jantzita.
XIX. mendetik erabilitako oihalak zuriak edo zuri hautsia kolorekoak dira. Dena dela, *italiar erako tutu*ak kolore distiratsuetan ere ager daiteke. Arinak, gardenak, finak eta argia igarotzen uzten dute.

Tutua oihal hauekin egin daiteke:
* gaza;
* muselina;
* organdí;
* tarlatana;
* tul.

## Tutua artean 
**Edgar Degas**

File:Degas study.jpg
File:Degas - Zwei Tänzerinnen1.jpeg
File:Degas-dancer.jpg
File:Degas - Balettszene.jpg

Beste artistak

File:Debat-Ponsan Madame Sandrini.jpg | Édouard Debant-Posant
File:Anna Pavlova by Ine Veen.jpg | Ine Veen
File:Willard Leroy Metcalf The Ballet Dancers aka The Dressing Room.jpg | Willard Metcalf
File:Pierre-Auguste Renoir, Danseuse.jpg | Pierre-Auguste Renoir

## Kanpo estekak 
* :Tutu bat nola egin.
Alaskako penintsula

**Alaskako penintsula** () Alaskako hego-mendebaldean dagoen penintsula da, 800 kilometroko luzera duena. Kontinente eta Aleutiarren artean dago.

Bristolgo badia eta Ozeano Barea banatzen ditu. Kostaldeko herrixkez gain, Cold Bay, King Cove, Perryville, Chignik, Chignik Lake, Chignik Lagoon eta Port Moller herriak ditu barnean.

Oso klima gogorra du. Sumendien tontorretan edozein egunetan ikus dezakegu izotza.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Joseph Stiglitz

**Joseph Eugene Stiglitz** (Gary (Indiana), Ameriketako Estatu Batuak, ) ekonomialaria da. Columbiako Unibertsitateko irakaslea, globalizazioaren eta konkurrentzia askearen aldeko ekonomialarien kritikari ezaguna da.

Zenbait kontzeptu ezagun garatu ditu —adibidez: *antiselekzioa*, *arrisku morala* eta *informazioko asimetria*—, merkatuen efizientziarik eza agerian jartzeko. Postu politikoak ere izan ditu: Clintonen administrazioan jardun zuen, eta Munduko Bankuan ere bai. Stiglitzen liburu ezagunena ''* () da.

2001ean, Ekonomiako Nobel Saria jaso zuen, George A. Akerlofekin eta Michael Spencerekin batera, informazioaren asimetriaren teoriari egindako ekarpenagatik.

2011n, *Time'' aldizkariak munduan itzal handiena duten 100 pertsonen artean sailkatu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*
George Akerlof

**George Arthur Akerlof** (New Haven, Connecticut, ) estatubatuar ekonomialaria da. Kaliforniako Unibertsitateko irakaslea, *Efficiency Wage Models of the Labor Market* liburua du lanik ezagunena.

2001ean Ekonomiako Nobel Saria jaso zuen, Joseph Stiglitz eta Michael Spencerekin batera, informazioaren asimetriaren teoriari egindako ekarpen garrantzitsuarengatik.
 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Michael Spence

**Andrew Michael Spence** (Montclair, New Jersey, ) estatubatuar ekonomialaria da. Stanford Unibertsitateko irakaslea, lan-merkatuak ikertu ditu.

2001ean Ekonomiako Nobel Saria jaso zuen, Joseph Stiglitz eta George Akerlofrekin batera, informazioaren asimetriaren teoriari egindako ekarpen garrantzitsuarengatik.
 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kaliforniako Unibertsitatea Berkeleyn

**Kaliforniako Unibertsitatea Berkeleyn** (), baita **Berkeley** edo **Cal** ere, Kaliforniako Berkeley udalerrian kokatuta dagoen unibertsitate publikoa da. San Frantziskoko badiaren ekialdean kokaturik, Kaliforniako Unibertsitatea osatzen duten hamar *campus*etako bat (baita nagusia ere) bada.

Bere irakasle, ikasle eta ikerlariek 72 Nobel Sari lortu dituzte (ikasleek bakarrik: 30).

## Kanpo estekak 
*  Stanfordeko Unibertsitatea
Suddenly, Last Summer (filma)

**Suddenly, Last Summer** (euskaraz *Bapatean, Azken Uda*) 1959ko Joseph L. Mankiewicz estatubatuar zinema zuzendariaren drama filma bat da. Tennessee Williams idazlearen *Suddenly, Last Summer* antzezlanean oinarritua dago. Bertan, Elizabeth Taylor, Katharine Hepburn eta Montgomery Clift aktoreek antzeztu zuten.

Filmak 3 Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen, nahiz eta bat bera ere irabazi ez izan: Emakumezko aktore onenaren Oscar Saria birritan (Elizabeth Taylor eta Katharine Hepburn) eta Zuzendaritza artistiko onenaren Oscar Saria (Oliver Messel, William Kellner eta Scott Slimon).

## Argumentua 
1937, New Orleans. Venable andre (Katharine Hepburn) alargun aberatsak bere biloba Catherineri (Elizabeth Taylor) lobotomia bat egitearen aldera Cukrowicz doktoreari (Montgomery Clift) ospitale bat eraikitzeko diruak emango dizkio. Venable andrea oraintxuki Europan hil zaion Sebastian semearen heriotzaren ondorioz buruz nahasi xamarra dago, harekin udaldiro bidaiatu ohi zuelarik, azken uda salbu, hartan Sebastianek bere lehengusu Catherinekin bidaiatzea nahiago izan baitzuen.

## Aktoreak 
* Elizabeth Taylor		: Catherine Holly
* Katharine Hepburn		: Violet Venable
* Montgomery Clift		: John Cukrowicz doktorea
* Albert Dekker		: Lawrence Hockstader doktorea
* Mercedes McCambridge 	: Catherinen ama, Grace
* Gary Raymond		: Catherineen anaia, George
* Mavis Villiers		: Foxhill andereinoa
* Patricia Marmont		: Benson erizaina
* David Cameron		: barneratutako gaztea

## Kanpo estekak 
* *Suddenly, Last Summer* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Suddenly, Last Summer* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Mission: Impossible (filma)

**Mission: Impossible** (euskaraz *Misioa: Ezinezkoa*) 1996ko Brian De Palma estatubatuar zinema zuzendariaren akziozko espioitza filma bat da. Bruce Geller zuzendari, gidoigile eta ekoizlearen izenburu berdineko *Mission: Impossible* telesailan oinarritua dago. Bertan, Tom Cruise, Jon Voight, Emmanuelle Béart, Henry Czerny, Jean Reno, Ving Rhames, Kristin Scott Thomas eta Vanessa Redgrave aktoreek antzeztu zuten.

Filmak honek izandako arrakastari esker beste hainbat jarraipen filmatu ziren: *Mission: Impossible II* (2000), *Mission: Impossible III* (2006), *Mission: Impossible – Ghost Protocol* (2011), *Mission: Impossible – Rogue Nation* (2015) eta *Mission: Impossible – Fallout* (2018) jarraipenak izan ditu.

## Argumentua 
Ethan Hunt (Tom Cruise) edozein motako egoera arriskutsuak dotorezia osoz konpontzeko gai den estatubatuar agente sekretua da. Jim Phelps (Jon Voight) agenteak zuzendutako espioi taldeko kidea da, haren zuzendaritzapean misio zail bati ekin beharko diotelarik: erabateko garrantzizko informazioa duen lapurtutako disko baten salmenta ekiditea. Bapatean, guzti hau gainontzeko espioi taldeko kideen heriotzarekin okertu egingo da, Hunt bizirik atera den bakarra denez denon begietara hilketa horiek burutu izanaren susmagarri nagusia bilakatu baita. Huntek benetazko errudunak topatu eta jendaurrean ezagutzera emateko bere esku dagoen guztia egiten saiatuko da.

## Filmaketa lekuak 
* Praga, Txekiar Errepublika
* Langley, Virginia, AEB
* Londres, Erresuma Batua
* Eskozia

## Aktoreak 
* Tom Cruise: Ethan Hunt
* Jon Voight: Jim Phelps
* Emmanuelle Béart: Claire Phelps
* Henry Czerny: Eugene Kittridge
* Jean Reno: Franz Krieger
* Ving Rhames: Luther Stickell
* Kristin Scott Thomas: Sarah Davies
* Vanessa Redgrave: Max
* Ingeborga Dapkūnaitė: Hannah Williams
* Emilio Estevez: Jack Harmon (krediturik gabe)
* Karel Dobrý: Matthias
* Olegar Fedoro: Kieveko agentea
* Dale Dye: Frank Barnes

## Kanpo estekak 
* *Mission: Impossible* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Mission: Impossible* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Sonny Bill Williams

**Sonny William "Bill" Williams ** (Auckland, ) Zeelanda Berriko boxeolari eta errugbilari ohia da. 2010–2019 bitartean, 58 partida jokatu zuen Zeelanda Berriko selekzioarekin, eta bi aldiz irabazi zuen Munduko Errugbi Txapelketa: 2011n eta 2015ean. Zazpiko eta hamahiruko errugbian ere jokatu zuen.

## Hamabosteko errugbiko palmaresa 
### Rugby Club Toulonnais 
* European Challenge Cup
** irabazlea: 2010
### Crusaders 
* Super Rugby
** finalista: 2011
### Chiefs 
* Super Rugby
** irabazlea: 2012
### Zeelanda Berriko selekzioa 
* 58 partida 2010-2019 bitartean
* 65 puntu (13 entsegu)
* Munduko Errugbi Kopa
** irabazlea: 2011 eta 2015

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tyrone GAA

**Tyrone GAA** edo **Tyrone County Board of the Gaelic Athletic Association** (irlanderaz **Cumann Lúthchleas Gael, Coiste Chontae Tír Eoghain**) Ipar Irlandan dagoen Ulster probintzian kokatuko Tyrone konderriko gaeldar jokoetako talde bat da. Taldearen koloreak zuria eta gorria dira, konderriaren kolore ofizialak hain zuzen ere.

Etxeko partiduak Omagh hiriko Healy Park estadioan jokatu ohi ditu.

## Tituluak 
### Futbol Gaelikoa 
#### All-Ireland Senior Football Championship 
#### National Football League 
### Hurlinga 
#### All-Ireland Senior Hurling Championship 
#### National Hurling League 
## Kanpo estekak 
* Tyrone GAA taldearen webgune ofiziala
Westmeath GAA

**Westmeath GAA** edo **Westmeath County Board of the Gaelic Athletic Association** (irlanderaz **Cumann Lúthchleas Gael Coiste Chontae na hIarmhí**) Irlandako Leinster probintzian kokatuko Westmeath konderriko gaeldar jokoetako talde bat da. Taldearen kolorea granatea eta zuria da, konderriaren kolore ofiziala hain zuzen ere.

Etxeko partiduak Mullingar hiriko Cusack Park estadioan jokatu ohi ditu.

## Tituluak 
### Futbol Gaelikoa 
* All-Ireland Senior Football Championship: finalista 2016an.
* National Football League: Bigarren maila 3 aldiz; 2003, 2006, 2008.

### Hurlinga 
* All-Ireland Senior Hurling Championship: Bigarren maila 3 aldiz; 1975, 1985, 1991.
* National Hurling League: Bigarren maila 2008an.

## Kanpo estekak 
* Wetsmeath GAA taldearen webgune ofiziala
Psikopatologia

**Psikopatologia** nahasmendu mentalak aztertzen dituen psikologiaren alorra, horien ezaugarriak deskribatuz, arrazoiak ikertuz diagnostiko zuzen baterako irizpideak zehaztuz, horien sailkapena eratuz eta terapia egokia garatuz. Definizio zehatzago batek nahasmendu mentala egoera psikologiko *anormal* moduan definitu beharra dakar: portaera anormalak maiztasun edo prebalentzia txikikoak dira, gizarteak ez ditu onartzen, sufrimendua ekartzen diete egileari nahiz ingurukoei, disfuntzioak eragiten dituzte pertsonaren garapen sozial, afektibo, intelektual edo fisikoan edota arriskutsuak izan daitezke.

## Kanpo estekak
Anatomy of a Murder

**Anatomy of a Murder** (euskaraz *Hilketa Baten Anatomia*) 1959ko Otto Preminger austriar zinema zuzendariaren drama filma bat da. John D. Voelker idazlearen *Anatomy of a Murder* eleberrian oinarritua dago. Bertan, James Stewart, Lee Remick, Ben Gazzara, Arthur O'Connell eta George C. Scott aktoreek antzeztu zuten. Soinu bandako musika Duke Ellington jazz musikari ospetsuak konposatu zuen.

Filma honek 7 Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen, baita 4 Urrezko Globo Sarietarako eta 3 BAFTA Sarietarako izendapenak ere.

## Argumentua 
Paul Biegler (James Stewart) fiskal izateko hautatua suertatu ez den abokatua da eta orain bere lanbidean baino Parnell Emmett McCarthy (Arthur O'Connell) adiskidearen arrantzan gehiago jardun ohi da. Halere, Laura Manion (Lee Remick) izeneko emakumeak bere senarra eta bertako base militarreko Frederick Manion (Ben Gazzara) tenientearen defentsaz arduratzeko kontratatuko du. Tenienteari Laura bortxatu duen taberna bateko jabea erailtzea egotzi diote, que ha violado a Laura. Paul Bieglerrek dena aurka du, hortaz bere adimen eta irudimen guztiaren beharren aurkituko da, beste garai batzuetan zuen gaitasun profesionalaren jabe oraindik mantendu duen edota jada erabat lorkatua duen frogatu beharko duelarik, azkenean susmagarriaren defentsan garaipena lortu duen ala ez jakiteko.

## Aktoreak 
* James Stewart: Paul Biegler
* Arthur O'Connell: Parnell Emmett McCarthy
* Lee Remick: Laura Manion
* Ben Gazzara: Frederick Manion tenientea
* George C. Scott: Claude Dancer, fiskalaren laguntzailea
* Eve Arden: Maida Rutledge
* Kathryn Grant: Mary Pilant
* Brooks West: Mitch Lodwick, fiskala
* Joseph N. Welch: Jutge Weaver
* Murray Hamilton: Alphonse Paquette
* Orson Bean: Matthew Smith doktorea
* Russ Brown: George Lemon
* John Qualen: Sulo sheriffa
* Ken Lynch: James Durgo inspektorea
* Don Ross: Duane Miller
* Jimmy Conlin: Clarence Madigan
* Duke Ellington: Pie Eye (ez da kredituetan agertzen)

## Iruditegia 

Irudi:Anatomymurder trailer 2.jpg|Brooks West, George C. Scott eta James Stewart.
Irudi:Otto Preminger-John D. Voelker in Anatomy of a Murder trailer.jpg|Otto Preminger eta John D. Voelker.
Irudi:Anatomymurder trailer 1.jpg|James Stewart.
Irudi:James Stewart-Duke Ellington in Anatomy of a Murder trailer.jpg|James Stewart eta Duke Ellington.

## Kanpo estekak 
* *Anatomy of a Murder* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Anatomy of a Murder* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai
Rondeletia

***Rondeletia*** generoa izan daiteke:

* *Rondeletia (animalia)*, arrain zetomimiformeena
* *Rondeletia (landarea)*, Rubiaceae landareena.
Rondeletia (animalia)

***Rondeletia*** arrain zetomimiformeen generoa da, **Rondeletiidae** familia osatzen duen bakarra.

Generoak bi espezie besterik ez ditu:
* *Rondeletia bicolor* Goode & Bean, 1895
* *Rondeletia loricata* T. Abe & Hotta, 1963

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
My Name Is Joe

***My Name Is Joe*** () 1998ko Ken Loach ingeles zinema zuzendariaren drama filma bat da. Bertan, Peter Mullan, Louise Goodall, David McKay, Anne-Marie Kennedy, David Hayman, Gary Lewis eta Lorraine McIntosh aktoreek antzeztu zuten.

Filmak inongo apaindurarik gabe alkoholismoaren arazoa modu zuzen, errealista eta latzean ukitzen du. Eskoziako Glasgow hirian girotua dago, aktoreek hiri hartako behe edo langile mailako auzoetako ahoskera eta doinuaz mintzatzen direlarik, ondorioz AEBetan estreinatzean estatubatuar ikusleei euren solasa ulertzea zail egiten zitzaienez azpitituluak jarri zituzten.

Izenburuak Alkoholiko Anonimoen elkartean partaide berriek norberak bere buruaren aurkezpena egiten dueneko esaldiari aipamen egiten dio. 1998ko Canneseko Zinemaldian filma honetan burutako antzezpenarengatik Peter Mullan aktoreak Gizonezko aktore onenare Saria irabazi zuen.

## Argumentua 
Eskozia, Glasgow. Joe (Peter Mullan) langabezian dago. Urte dezentez alkoholikoa izan ondoren, zurrutari laga eta bere denboraren zati handi bat hiriko futbol talde txarrena entrenatzen igaro ohi du. Haur bat duen guraso drogazale batzuei ere laguntzen die (David McKay eta Anne-Marie Kennedy), haien etxean Sarah (Louise Goodall) ezagutzen duelarik, haien ardura duen laguntzaile soziala. Joe eta Sarah elkarren artean zeharo maitemintzen dira, baina euren harremana eguneroko bizitza arras gogorra den mundu batean ez da batere erraza izango.

## Aktoreak 
* Peter Mullan – Joe Kavanagh
* Louise Goodall – Sarah Downie
* David McKay – Liam
* Anne-Marie Kennedy – Sabine (Annemarie Kennedy gisa)
* David Hayman – McGowan
* Gary Lewis – Shanks
* Lorraine McIntosh – Maggie
* Scott Hannah – Scott
* David Peacock – Hooligan
* Gordon McMurray – Scrag
* James McHendry – Perfume
* Paul Clark – Zulu
* Stephen McCole – Mojo
* Simon Macallum – Robbo
* Paul Gillan – Davy

## Kanpo estekak 
* *My Name Is Joe* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *My Name Is Joe* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Rhyacichthyidae

**Rhyacichthyidae** arrain pertziformeen familia da. Ozeanian eta ekialdeko Ozeano Barean bizi dira, ur gezatan.

## Espezieak 
Familiak hiru espezie ditu, bi generotan banaturik:
* *Protogobius* generoa
** *Protogobius attiti* Watson & Pöllabauer, 1998
* *Rhyacichthys* generoa
** *Rhyacichthys aspro* (Valenciennes, 1837)
** *Rhyacichthys guilberti* Dingerkus & Séret, 1992

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Rivulidae

**Rivulidae** arrain ziprinodontiformeen familia da. Hego Amerikako ur gezan bizi dira.

Aditu batzuen ustetan, Aplocheilidae familiaren subfamilia osatzen dute, *Rivulinae* izenaz.

## Generoak 
Hona hemen FishBasek proposaturiko sailkapena, Costa eta Huberrek gehitutako generoekin:
* *Anablepsoides*
* *Aphyolebias*
* *Atlantirivulus*
* *Austrofundulus*
* *Austrolebias*
* *Campellolebias*
* *Cynodonichthys*
* *Cynolebias*
* *Cynopoecilus*
* *Gnatholebias*
* *Hypsolebias*
* *Kryptolebias*
* *Laimosemion*
* *Leptolebias*
* *Llanolebias*
* *Maratecoara*
* *Melanorivulus*
* *Micromoema*
* *Millerichthys*
* *Moema*
* *Mucurilebias*
* *Nematolebias*
* *Neofundulus*
* *Notholebias*
* *Ophthalmolebias*
* *Papiliolebias*
* *Pituna*
* *Plesiolebias*
* *Prorivulus*
* *Pterolebias*
* *Rachovia*
* *Renova*
* *Rivulus*
* *Simpsonichthys*
* *Stenolebias*
* *Terranatos*
* *Trigonectes*
* *Yssolebias* - agian iraungitua

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Rhinochimaeridae

**Rhinochimaeridae** arrain kimeriformeen familia da.

## Espezieak 
Chimaeridae familiak 8 espezie ditu, hiru generotan banaturik:
* *Harriotta* generoa Goode & Bean, 1895
** *Harriotta haeckeli* Karrer, 1972
** *Harriotta raleighana* Goode & Bean, 1895
* *Neoharriotta* generoa Bigelow & Schroeder, 1950
** *Neoharriotta carri* Bullis & J. S. Carpenter, 1966
** *Neoharriotta pinnata* Schnakenbeck, 1931
** *Neoharriotta pumila* Didier & Stehmann, 1996
* *Rhinochimaera* generoa Garman, 1901
** *Rhinochimaera africana* Compagno, Stehmann & Ebert, 1990
** *Rhinochimaera atlantica* Holt & Byrne, 1909
** *Rhinochimaera pacifica* Mitsukuri, 1895

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ulianovsk oblasta

**Ulianovsk oblasta** () Errusiako subjektu federal bat da, oblast bat zehazki, Volgako Barruti Federalean kokatua. 37.300&nbsp;km²ko azalera du, eta 2010ean 1.292.799 biztanle zituen. Zentro administratiboa Ulianovsk hiria da.

## Geografia 
Ulianovsk oblasta mendebaldeko Errusian dago. Iparraldean Txuvaxiarekin du muga, ipar-ekialdean Tatarstanekin, ekialdean Samara oblastarekin, hegoaldean Saratov oblastarekin, mendebaldean Penza oblastarekin eta ipar-mendebaldean Mordoviarekin. Volgak bitan zatitzen du oblasta. Ibaiaren mendebaldean Volgaren goi-ordokia dago; Volgaren ekialdeko lurraldea, berriz, zabaldi apala da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ezer baino lehen

***Ezer baino lehen*** Arantxa Iturberen lehenengo liburua da. 1992an argitaratu zuen Elkarrek.

## Kanpo estekak 
* *Ezer Baino lehen* Elkarren webgunean
Marian Beitialarrangoitia

**Maria Angeles Beitialarrangoitia Lizarralde** (Legazpi, ) euskal herritar kazetari eta politikaria da.

## Bizitza 
Kazetaritza ikasketak egin zituen Euskal Herriko Unibertsitatean. Arlo horretan hasi zen lanean, hasieran Egin Irratian eta gero Euskadi Irratian. EiTBren enpresa-batzordean izan zen eta handik politika mundura pasa zen.

2007an Eusko Abertzale Ekintzaren zerrendan Hernaniko alkate hautatu zuten. Alderdia legez kanpo geratu arren, agintaldia bete zuen. 2012ko Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetan legebiltzarkide hautatu zuten EH Bilduren zerrendan.

## Erreferentziak
Rhamphocottus richardsonii

***Rhamphocottus richardsonii*** *Rhamphocottus* generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Rhamphocottidae familian. Iparraldeko Ozeano Bareko ur epeletan- Japoniatik Alaska eta Kaliforniaraino- bizi da. Bere generoaren eta familiaren kide bakarra da, hau da, monotipikoa.

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* FhisBase.org
Lur jotako ekonomialarion manifestua

***Lur jotako ekonomialarion manifestua*** () Frantziako ekonomialari talde batek 2010ean argitaratutako manifestua da. Hauek dira taldeko kideak: Philippe Askenazy, CNRS ikerketa zentrokoa; Thomas Coutrot, Attac elkarteko zientzia kontseilukoa; André Orléan, CNRSkoa eta EHESS eskolakoa, Ekonomia Politikoko Frantziako Elkarteko lehendakaria; Henri Sterdyniak, OFCE behatokikoa. Ekonomialari horiek, subprime hipoteken krisiaren ondoren, lur jota geratu dira ikusirik ez dela ezer ere aldatu liberalismo ekonomikoa sostengatzen duen diskurtsoan, ez eta hondamendi hori ekarri zuten politika ekonomikoetan ere.

Manifestuak oihartzun handia izan zuen Frantziako hedabideetan eta gizartean, eta elkarte bat sortzea ekarri zuen: Lur Jotako Ekonomialariak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Balantza

thumb|300px|Antzinako balantza bat.
**Balantza** edo **haztakina** pisuak eta masak neurtzeko tresna bat da. 

## Historia 
Antzinaroan garatu ziren lehenengo balantzak eta XVII. mendera arte ez zen aurrerapen handirik izan. Mende horretan, Roberval balantzak asmatu zen, platerak airean dituen antzinako balantza ez bezala, platerak balantzaren zurtoinaren gainean jartzen dituena. 

## Erabilera 
Non-nahi erabiltzen den tresna da, etxeko sukaldaritzan osagaiak pisatzeko, merkataritzan produktuak soltean saltzeko, industrian, medikuntzan nahiz ikerkuntzan. Laborategietan ere erabiltzen da masa kantitate txikiak zehaztasunez neurtzeko ondoren haiekin erreakzio kimikoak burutu ahal izateko.

Gaur egun, balantza elektronikoak erabiltzen dira bereziki. Erabilera askoz errazagoa da eta zehaztasuna ere handiagoa izaten baita.

## Sinboloa 
Justiziaren sinboloa da balantza. Justizia emakume gisa errepresentatzen da, esku batean balantza eta bestean ezpata duela. Begiak zapi batez estalita ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo-estekak
Balantza (argipena)

**Balantza** hitzak adiera eta erabilera zenbait ditu:
* balantza, pisuak neurtzeko tresna;
* **Balantza** edo Libra, zodiakoko zeinua;
* ekonomian, **balantza**, bi izariren arteko desorekaren neurria,
** balantza-orria,
** merkataritza-balantza,
** ordainketa-balantza.
Solte (argipena)

**Solte** hitzak beste ezeri loturik edo itsasirik ez dagoena adierazten du. Erabilera zenbait ditu:
* dantza soltea, dantzakidearen gorputza ukitu gabe egiten den dantza;
* **gai solteak**, paketeratu gabeko gaiak,
** salgai soltea, txikizka saltzen diren paketeratu gabeko salgaiak,
** gai soltea, paketeratu edo ontzietan sartu gabe garraiatzen dena.

* Solte, Bilboko musika taldea.
Hitzaurre

**Hitzaurrea** (**aitzinsolasa**, **sarrera** edo **atarikoa** ere deitua) liburu baten hasieran agertzen den eta istorioa irekitzen duen testua da, non idazleak bere lanaren berri eman, horren helburua zehaztu eta testuingurua azaltzen duen. Zenbaitetan alboko edo denboran lehenagoko beste istorio batzuk azaltzen dira, edo istorio nagusiarekin erlazioa duten mota askotako beste datu batzuk

## Kanpo estekak
Luis Bernaola

**Luis Bernaola Txurruka** (Markina,  - Bilbo, ) bizkaitar jesuita eta ekonomialaria izan zen.

Deustuko Unibertsitatean ekonomia ikasi ondoren, San Luis de Potosín, Mexikon, 1926an hasi zen lanean. *Banco de Vizcaya*n lan egin ondoren, 1931n Jesusen Lagundian sartu zen. 1941ean Deustuko Unibertsitatera itzuli eta bertoko zuzendaria izan zen 1974ra arte.

## Erreferentziak
The Thin Red Line (1998ko filma)

**The Thin Red Line** (euskaraz *Marra Gorri Fina*) 1998ko Terrence Malick estatubatuar zinema zuzendariaren gerra filma bat da. James Jones idazlearen *The Thin Red Line* eleberrian oinarritua dago. Bertan, Sean Penn, Adrien Brody, Jim Caviezel, Ben Chaplin, Jared Leto, George Clooney, John Cusack, Woody Harrelson, Elias Koteas, Nick Nolte, John C. Reilly, John Savage eta John Travolta aktoreek antzeztu zuten.

Bigarren Mundu Gerrako Guadalcanalgo kanpainan girotua dago.

Filmak 7 Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen nahiz eta bat bera ere irabazi ez izan. 199ko Berlingo Zinemaldian Urrezko Hartza saria irabazi zuen. Filma atzerritar onenaren Cesar Sarirako izendapena ere jaso zuen.

## Argumentua 
1942. urtea, Bigarren Mundu Gerra, Guadalcanal uhartea. AEBko "C de Charlie" gudarosteko fusilari talde batek uharteko muino estrategiko bat bereganatzeko japoniar gudarostearen aurka borrokatu beeharko du. Talde hau borrokaldiak zeharo nekarazitako itsas armadako taldea ordezkatzeko bidalia izan da.

## Aktoreak 
* John Travolta: Quintard brigadier-jenerala
* Nick Nolte: Storm teniente-kolonela
* George Clooney: Charles Bosche kapitaina
* John Cusack: John Gaff kapitaina
* Elias Koteas: Staros kapitaina
* Jared Leto: Whyte bigarren sarjentua
* Sean Penn: Edward Welsh sarjentua
* John Savage: McCron sarjentua
* Woody Harrelson: Keck sarjentua
* John C. Reilly: Storm sarjentua
* Adrien Brody: Fife kaporala
* Jim Caviezel: Witt soldadua
* Ben Chaplin: Bell soldadua
* Dash Mihok: Doll soldadua
* Tim Blake Nelson: Tills soldadua
* Larry Romano: Mazzi soldadua
* Arie Verveen: Charlie Dale soldadua

## Kanpo estekak 
* *The Thin Red Line* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *The Thin Red Line* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Aitzinsolas

**Aitzinsolasa** edo **atarikoa** liburu baten edo beste edozein literatura lanaren hasieraren aurrean kokatzen den testu laburra da. Normalean liburuaren idazlea ez den beste pertsona batek idatzia izaten da eta idazlearen biografia laburra, haren alabantza, norbaiti esker ona, kritika, erreseina laburra edo geroago etorriko den testu nagusia hobeto ulertzeko argibideak  bildu ohi ditu.

Idazkiaren argitaratze berriek beste aitzinsolas bat izan dezakete, edizio berriak aurrekoarekin dituen desberdintasunak azaltzeko.

## Latin 
Latinezko antzerkian, hitzaurrea Atenasen baino landuagoa izaten zen. Antzerki ikuskizunaren zati horri, aitzinsolasari, ematen zion garrantzia ikusten dugu. Batzuetan, Rudensen hitzaurrean bezala, Plauto bere jenioaren gailurrera iristen da bere hitzaurre trebeekin, normalean obran agertzen ez diren pertsonaien hitzetan.

## Erdi Aroa 
Antzinakoen tradizioak eragin handia izan zuen Europako lehen antzerkigileengan. Erdi Aroko misterio eta mirariak homilia batekin hasteaz gain, drama, zentzu modernoan, Isabelen erregealdian inauguratu zenean, harekin batera hitzaurrea iritsi zen, Euripidesen eta Terentzioren praktikatik zuzenean egokitua. 

Sackvillek, Lord Buckhurstek, hitzaurre moduko bat prestatu zuen 1562ko *Gorboducerentzat* egindako lan mutuan; eta Indukzio ospetsu bat ere idatzi zuen, esku ia desberdinetako epopeia erromantiko laburrez osatutako miszelanea baten hitzaurrea.
## Modernitatean 
Molièrek hitzaurre plautiarra berpiztu zuen bere Anfitrioi antzezlanaren sarreran. 

Racinek Pietatea sartu zuen Esterren tragedia koralari hasiera ematen zion hitzaurre baten hizlari.

## Kanpo estekak
The Mask (filma)

***The Mask*** (euskaraz *Mozorroa*) Chuck Russell estatubatuar zinema zuzendariaren 1994ko komedia film bat da, John Arcudi eta Doug Mahnke komikigileen izenburu bereko *The Mask* komikian oinarritua. Bertan, Jim Carrey, Peter Riegert, Peter Greene, Amy Yasbeck, Richard Jeni eta Cameron Diaz aktoreek antzeztu zuten.

Film horri esker, Jim Carrey eta Cameron Diaz aktoreak mundu mailan ospetsu bilakatu ziren. Efektu berezi onenen Oscar Sariaren izendapena jaso zuen, nahiz eta azkenean urte hartako ekitaldian *Forrest Gump* filmak sari hori irabazi.

## Argumentua 
Stanley Ipkiss (Jim Carrey) bankuan lan egiten duen langile jator-jatorra da baina, zoritxarrez, norbaiti aurre egin behar dionean, izaera ahulekoa. Bere bizitzako egun txarrenetako baten ondoren, Loki maltzurkeria eta azpijokoaren eskandinaviar jainkoaren mozorroa aurkitu du. Mozorroa aurpegian jarritakoan, pertsona arras desberdina bilakatzen da.

## Aktoreak 
* Jim Carrey: Mozorroa / Stanley Ipkiss
* Cameron Diaz: Tina Carlyle
* Peter Greene: Dorian Tyrell
* Peter Riegert: Mitch Kellaway tenientea
* Orestes Matacena: Niko
* Jim Doughan: Doyle detektibea
* Richard Jeni: Charlie Schumaker
* Amy Yasbeck: Peggy Brandt
* Jeremy Roberts: Bobby
* Ben Stein: Arthur Neuman medikua
* Ivory Ocean: Mitchell Tilton
* Reginald E. Cathey: Freeze
* William Daniel Mielcarek: Doc
* Denis Forest: Sweet Eddy
* Eamonn Roche: Dickey jauna
* Nancy Fish: Peenman andrea
* Joely Fisher: Julie
* Nils Allen Stewart: Orlando
* Blake Clark: Murray
* Garret T. Sato: Tyrellen morroia

## Kanpo estekak 
* *The Mask* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Kingpin (1996ko filma)

**Kingpin** (Hego Euskal Herrian *A Zer Babalore Parea*) 1996ko Farrelly anaien komedia filma bat da. Bertan, Woody Harrelson, Randy Quaid, Vanessa Angel eta Bill Murray aktoreek antzeztu zuten. Bolo joko lehiaketak eta Amish jendeari buruzko umorezko filma da.

Filma hau Pennsylvania estatuko Pittsburgh, Scranton eta Amish konderria eta Nevada estutuko Reno hirian filmatu eta girotu zen.

## Argumentua 
1970eko hamarkadan AEB. Roy Munson (Woody Harrelson) Iowako bolo jokalari amateurra da, bere lehen bojo joko txapelketa profesionala irabazi ondoren, dirua lortzeko beste jokalari profesional lotsagabe batekin batera jende arruntaren aurrean jokalari eskasaren papera antzeztuz eta apustuak irabaziz iruzur egin ohi die. Halere, gauza ez da uste bezain ongi aterako, Royk bolo joko ezbehar batean bere eskua galduko baitu.

Jada 20 urte geroago eta 1990eko hamarkadan, Royren bizitza nahaste-borraste bat da; iraganean jazotako ezbeharrarekin erabat ozpindua eta bolo joko hornigaiak salduz nola edo hala bizirautea lortzen du. Baina egun batez, Ishmael Boorg (Randy Quaid) amish bolo jokalari bikain baina xaloarekin topatuko da, hura ikusi bezain laister Royk bere berpizkundea, diru etenika eta bolo joko profesional mundurako itzulera ikusten duelarik, hortaz Ishmaeli bere entrenatzailea izan dadin eta bolo joko lehiaketetan parte har dezan konbentzituko du, bikote honi bere ibilbidean Claudia (Vanessa Angel) izeneko emakume erakargarria baina interesatua elkartuko zaie.

## Aktoreak 
* Woody Harrelson: Roy Munson
* Randy Quaid: Ishmael
* Vanessa Angel: Claudia
* Bill Murray: Ernie McCracken

## Kanpo estekak 
* *Kingpin* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Kingpin* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai
Zimur

thumb|300px
**Zimurra** edo **izurra** larruazaleko tolesa da, zahartzearen, gorputz-masaren galeraren, lo-jarreren eta, aldi batez bada ere, uretan luze egotearen ondorioz sortzen dena.

## Kanpo estekak
Donegal GAA

**Donegal GAA** edo **Donegal County Board of the Gaelic Athletic Association** (irlanderaz **Cumann Lúthchleas Gael Coiste Dhún na nGall**) Irlanda iparraldean dagoen Ulster probintzian kokatuko Donegal konderriko gaeldar jokoetako talde bat da. Taldearen koloreak urre eta berdea dira, konderriaren kolore ofizialak hain zuzen ere.

Etxeko partiduak Ballybofey hiriko MacCumhail Park estadioan jokatu ohi ditu.

## Tituluak 
### Futbol Gaelikoa 
#### All-Ireland Senior Football Championship 
#### National Football League 
## Kanpo estekak 
* Donegal GAA taldearen webgune ofiziala
Roscommon GAA

**Roscommon GAA** edota **Roscommon County Board of the Gaelic Athletic Association** (irlanderaz **Cumann Lúthchleas Gael, Coiste Chontae Ros Comáin**) Irlandako mendebaldean dagoen Connacht probintzian kokatuko Roscommon konderriko gaeldar jokoetako talde bat da. Taldearen koloreak horia eta urdina dira, konderriaren kolore ofizialak hain zuzen ere.

Etxeko partidak Roscommon hiriko Dr. Hyde Park estadioan jokatzen ditu.

## Tituluak 
### Futbol Gaelikoa 
#### All-Ireland Senior Football Championship 
#### National Football League 
## Kanpo estekak 
* Roscommon GAA taldearen webgune ofiziala
Manhattan Murder Mystery

***Manhattan Murder Mystery*** (euskaraz: “Hilketa misteriotsua Manhattanen”) 1993ko estatubatuar filma da, komedia beltza generokoa, Woody Allen zinemagileak zuzendu zuena. Woody Allen eta Marshall Brickmanek idatzi zuten gidoia, eta Allen bera, Diane Keaton, Anjelica Huston eta Alan Alda izan ziren aktore nagusiak.

## Argumentua 
Carol Lipton (Diane Keaton) egunerokotasunaz aspertua dagoen Manhattango etxekoandrea da. Behinola, itxura guztien arabera bihotzeko baten ondorioz hil den bere bizilagun Paul House (Jerry Adler) adineko gizona, haren emazteak erail duela susmatzen hasiko da. Larryk (Woody Allen), Carolen senarrak, emaztea paranoikotzat joko du, eta susmo hori haren burutik kentzen saiatuko da, baina alferrik izanen da. Carol betidanik gogokoa izan duen Ted (Alan Alda) adiskidea eta biak zelatan ibiliko zaizkio. Horiek horrela, Larry jeloskortuko da eta, gogo txarrez bada ere, bizilagunaren ikerketari gehituko zaie, emakume idazle erakargarri batekin (Anjelica Huston) batera; horrela, laukotea bizilagun susmagarriari zelatatzen hasiko da.

## Omenaldia 
Filmaren amaiera aldera, eszena bat jolas-parke bateko ispilu-labirinto batean jazotzen da. Eszena horretan, tiroketa bat gertatu, eta pertsonaiak islatzen dituzten ispilu ugariren apurketa ikusten da. Berez, 1947ko *The Lady from Shanghai* filmaren eszena ospetsu batean oinarritua dago; era horretan, *The Lady from Shanghai* zuzendu, ekoiztu, idatzi eta antzeztu zuen Orson Wellesi omenaldia egiten zaio.

## Aktoreak 
* Woody Allen: Larry Lipton
* Diane Keaton: Carol Lipton
* Jerry Adler: Paul House
* Lynn Cohen: Lillian House
* Alan Alda: Ted
* Melanie Norris: Helen Moss
* Marge Redmond: Mrs. Dalton
* Anjelica Huston: Marcia Fox

## Kanpo estekak 
* *Manhattan Murder Mystery* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Independiente Rugby Club

[280px|thumb|Independienteren eta [Zarautz Rugby Taldea|Zarautzen arteko partida, 2023ko igoera faseko finalerdia.]]
**Independiente Rugby Club**, Espainiako Kantabria autonomoa erkidegoko Santander hiriko errugbi taldea da.

## Historia 
2013an Ohorezko B mailako txapelduna izan zen eta Ohorezko mailara igotzea lortu zuen. Lehenengo denboraldian Kopako finalista izan zen eta Superkopa ere joaktu zuen. Zortzi denboraldi egin zituen maila gorenean. 

2023an Ohorezko mailara itzultzeko play-offak jokatu zituen, fianlerdietan Zarautz kanporatu eta finalean Alcobendas gailendu zitzaion.

Gaur egun ez dago inongo kategorian, 2023-2024 denboraldia "B" Ohorezko Mailan jokatzeari utzita, arrazoi ekonomikoengatik, bere jokalari profesionalak Gizarte Segurantzan alta eman gabe eta dagozkion zenbatekoak ordaindu gabe, zorra duela 280.000 euro inguru berarekin.

Independienteren harrobia mantentzeko klub berria sortu zen Santanderren; Cormorán Rugby Club izenekoa.

## Palmaresa 
* Errege Kopa (0): Finalista 2014an
* Espainiako Errugbi Superkopa (0): Finalista 2014an
* Ohorezko B maila (1): 2013

## Azken denboraldiak 
* COVID-19 pandemiaren ondorioz Liga eten zen eta une horretan zegoen sailkapena bihurtu zen ofizial.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mies de Cozada

**Mies de Cozada** edota **San Roman estadioa** Espainiako Kantabria autonomia erkidegoko Santander hiriko San Román de la Llanilla herrian dagoen estadioa da. 2010ean inauguratu zen. Bertan, Independiente Rugby Club errugbi taldeak, eta Rayo Cantabria eta Atlético San Román futbol taldeek jokatu ohi dute, 2012-2013ko denboraldian baita Reocín futbol taldeak ere.

## Kanpo estekak
Santanderko Kirol Jauregia

**Santanderko Kirol Jauregia** (gaztelaniaz *Palacio de Deportes de Santander*) Espainiako Kantabria autonomia erkidegoko Santander hirian dagoen kirol jauregia da, hain zuzen ere, El Sardinero auzoan dago, izen berdineko El Sardinero estadioaren alboan.

2003ko maiatzaren 31an inauguratu zen, gaur egun, bertan, C.D. Estela Santander saskibaloi taldeak jokatu ohi duelarik. 2009 urterarte Alerta Cantabria Lobos saskibaloi taldeak eta Teka Cantabria eskubaloi taldeak jokatzen zuten.

[thumb|erdian|500px|[Alerta Cantabria Lobos eta Club Bàsquet Tarragona taldeen arteko saskibaloi partidua.]]

## Iruditegia 

Irudi:El Sardinero - Palacio de Deportes.jpg|Sardinero estadioa eta Santanderko Kirol Jauregiaren aireko ikuspegia.
Irudi:PALACIO-DE-LOS-DEPORTES-SANTANDER-PABLO-LANZA.jpg|Espainia eta Frantziako eskubaloi selekzioen arteko partidua.

## Kanpo estekak
Kepa Sodupe

**Pedro María Sodupe Corcuera** (Bilbo, 1946) bizkaitar politikari eta ekonomialaria da.

Deustuko Unibertsitatean ekonomia ikasi zuen eta bertan ekonomiaren historiaren irakaslea izan da.

1977ko Espainiako hauteskunde orokorretan diputatu hautatu zuten EAJren zerrendan. Gero politika utzi eta Nazioarteko Harremanen katedradun bilakatu zen Euskal Herriko Unibertsitatean.

## Lanak 
* *La visión soviética de la integración europea: el caso de la CEE, 1957-1969* (1987) 
* *La estructura de poder del sistema internacional: del final de la Segunda Guerra Mundial a la posguerra fría* (2002) 
* *Poder e interdependencia en un sistema internacional, 1950-1995* (2000) 
* *La teoría de las relaciones internacionales a comienzos del siglo XXI* (2003) 

## Erreferentziak
Mitxel Unzueta

**Mitxel Unzueta Uzkanga** (Bilbo,  - ) bizkaitar politikari eta ekonomialaria izan zen. 1979ko Euskal Autonomia Erkidegoko Estatutua idatzi zuenetako bat izan zen.

Deustuko Unibertsitatean zuzenbidea ikasi eta bertan merkataritza zuzenbidearen irakaslea izan da.

1977ko Espainiako hauteskunde orokorretan senatari hautatu zuten eta 1980ko hauteskundeetan legebiltzarkide EAJren zerrendan. *Deia* egunkariaren sorreran lan egin zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mikel Unzueta

**Mikel Unzueta Portilla** (Bilbo, 1957ko urriaren 9a - 2020ko maiatzaren 8a) landa-arkeologoa eta Foru Aldundiko arkeologoa izan zen, Burdin Aroa eta erromanizazioa aztertzen zituena Kantauri Ekialdeko eremu geografikoan. Eremu hori, bere jarduerari dagokionez, Kantabriako ekialdera eta egungo Bizkaira mugatu zen batez ere. Gainera, bere eguneroko zereginean, urte askotan – 1992az geroztik – lurralde-arkeologo baten berezko eginkizunei erantzun zien, ondare arkeologikoa babesteaz, eraginak kontrolatzeaz eta Bizkaian egindako esku-hartze arkeologikoez arduratuko zena. Esku-hartze horiek ebaluatu, kontrolatu eta finantzatzeaz ere arduratuko da, lurralde horretako foru-aldundiak dituen tresnen bidez.

## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Marcos Vizcaya

**Marcos Vizcaya Retana** (Gorliz, Bizkaia, 1947ko otsailaren 22a – Getxo, Bizkaia, 2025eko azaroaren 17a) politikaria eta abokatua izan zen. Deustuko Unibertsitatean Zuzenbidea ikasi zuen, eta bertan Zuzenbide Zibileko irakaslea izan zen. 1977ko Espainiako hauteskunde orokorretan diputatu hautatu zuten, eta berriro 1982koetan, EAJren zerrendan. *Deia* eta *La Gaceta del Norte* egunkarientzat idatzi zuen. 1986an, politika mundua utzi zuen.

[ezkerrera|thumb|Eskuinaldean eserita, Marcos Vizcaya, mitin batean, 1980ko otsailaren 27an. Ondoan du, zutik eta mikrofonoa eskuan, [Jesus Maria Leizaola|Leizaola lehendakaria.]]

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Celestino del Arenal

**Celestino del Arenal Moyúa** (Bilbo, 1943ko abuztuaren 30a) bizkaitar politologoa da.

Deustuko Unibertsitatean zuzenbidea ikasi zuen eta Madrilgo Complutense Unibertsitatean doktoretza egin zuen.

1968 eta 1980 artean Madrilen lan egin ondoren, Euskal Herriko Unibertsitatearen sorreran parte hartu zuen.

## Lanak 
* *Política exterior de España y relaciones con América Latina*. Madril, Siglo XXI/Fundación Carolina, 2011, 
* *América Latina y los bicentenarios: una agenda de futuro*, (Koord., José Antonio Sanahujarekin, Madril, Siglo XXI/Fundación Carolina, 2010, 
* *España y América Latina 200 años después de la independencia. Valoración y perspectivas* , Madril, Real Instituto Elcano/Marcial Pons, 
* *Los retos de la gestión del riesgo y la cohesión social. El futuro de Cruz Roja en América Latina y el Caribe*. (José Antonio Sanahuja (koord.), Ignacio Martínez eta Julia Espinosarekin batera), Geneve, Gurutze Gorria, 2009, 
* *Las cumbres iberoamericanas (1991-2005): logros y desafíos*; Madril: Fundación Carolina: Siglo XXI de España, 2005.
* *La relación de cooperación en materia de seguridad entre la Unión Europea y América Latina*. Valentzia: Tirant lo Blanch, 2002
* *La política exterior de España hacia Iberoamérica*. Madril: Ed. Complutense, 1994.
* *1976-1992, una nueva etapa en las relaciones de España con Iberoamérica*. Madril: Casa de América, 1994.
* *Los retos del desarrollo humano: el futuro de la Cruz Roja en América Latina y el Caribe*; Gurutze Gorria, San José de Costa Rica: Absoluto, 1993.
* *Introducción a las Relaciones Internacionales*. Madril: Tecnos, 1990.
* *España e Iberoamérica: De la hispanidad a la Comunidad Iberoamericana de Naciones*; Madril: CEDEAL, 1989.
* *España y la OTAN: textos y documentos*. Madril: Tecnos, D.L. 1986.
* *La teoría de las relaciones internacionales en España*. Madril: International Law Association, 1979.

## Erreferentziak
Francisco Aldecoa

'*Francisco *Patxi* Aldecoa Luzárraga*' (Madril, 1949) espainiar politologoa da. Politika Zientzietan doktorea eta Ekonomia Zientzietan eta Politika eta Administrazio Zientzietan lizentziaduna, Nazioarteko Harremanen eta Europako Integrazioaren azterketan zentratu da. Gainera, kanpo politika, nazioarteko lankidetza, diplomaziaren eraldaketak eta integrazio prozesuak aztertzeagatik ere nabarmentzen da.

Nazioarteko Harremanetan katedraduna da Madrilgo Complutense Unibertsitatean Politika Zientzien eta Soziologiaren Fakultateko Nazioarteko Zuzenbide Publikoaren eta Nazioarteko Harremanen Sailean (Nazioarteko Ikasketak), eta lehenago Euskal Herriko Unibertsitatean izan zen (1990). 1994tik, Jean Monnet Katedraren titularra da, Europako eredu politikoari eta haren kanpo-dimentsioari buruzkoa. Madrilgo Unibertsitate Complutenseko Politika Zientzien eta Soziologiaren Fakultateko dekanoa izan da 2002ko maiatzetik 2010eko maiatzera arte.

## Lanak 
* *La cooperación internacional*, Bilbo, Euskal Herriko Unibertsitatea, 1993.
* *La acción exterior y comunitaria de los länder, regiones, cantones y comunidades autónomas*, Oñati, Herri Arduralaritzaren Euskal Erakundea, 1994. 
* *LA INTEGRACIÓN EUROPEA. Análisis histórico-institucional con textos y documentos* , Madril, Editorial Tecnos, 2000. 
* *Las Redes Transeuropeas (RTE) y el modelo Federal de la Unión Europea*, Consejo Vasco del Movimiento Europeo, Marcial Pons-Ediciones Jurídicas, Madril-Bartzelona, 2001.
* *Paradiplomacy in Action: the Foreign Relations of Subnational Governments*. Londres, Frank Cass 1999. 
* *La Integración Europea. Análisis histórico-jurídico con textos y documentos. Vol. II. Génesis y desarrollo de la Unión Europea*, Madril, Tecnos, 2002.
* *UNA EUROPA. Su proceso constituyente* , Madril, Biblioteca Nueva, 2003. 
* *Comentario al Tratado por el que se establece una Constitución para Europa ¿Qué es? ¿Un Tratado o una Constitución?*, Madril, Real Instituto Elcano y Biblioteca Nueva, 2004. ISBN
* *La Unión Europea como actor internacional : consecuencias de la última ampliación para la PESC * , Lleida, Ediciones de la Universitat de Lleida, 2008. 
* *Migraciones y desarrollo*, Madril, Marcial Pons, 2007. 
* *La cohesión social en Iberoamérica*, Marcial Pons, Ediciones Jurídicas y Sociales, 2008. ISBN 978-84- 9768-545-0
* *Los Tratados de Roma en su cincuenta aniversario: perspectivas desde la Asociación Española de Profesores de Derecho Internacional y Relaciones Internacionales*, Madril, Marcial Pons, 2008. 
* *La Europa que viene: el Tratado de Lisboa *, Madril, Marcial Pons, 2010. 

## Kanpo estekak
Emiliano Fernández de Pinedo

**Emiliano Fernández de Pinedo Fernández** (Bilbo, 1943ko apirilaren 4a) bizkaitar historialaria da.

Salamancako Unibertsitatean historia ikasi zuen eta Madrilgo Complutense Unibertsitatean doktoretza egin zuen.

Ekonomiaren historian aditua, Euskal Herriko Unibertsitateko katedraduna da.

## Lanak 
* *Centralismo, ilustración y agonía del antiguo régimen : (1715-1834)
* Emigración vasca a América, siglos XIX y XX*
* *Crecimiento económico y transformaciones sociales del País Vasco : (1100-1850)*
* *Trabajo agrícola y manufacturas rurales en el País Vasco holohúmedo*
* *La industrialización del Norte de España. Estado de la cuestión*
* *Haciendas forales y revolución burguesa: las haciendas vascas en la primera mitad del siglo XIX*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak