Margarita Ucelay

**Margarita Ucelay** (Madril, 1916-2014) filologoa izan zen, Federico García Lorcaren lanean espezializatutakoa. Trantsizioan Federico García Lorcaren lan batzuk argitaratu zituen .

## Biografia 
Gurasoak Pura Maortua, euskal burgesiakoa, eta Enrique Ucelay Sanz abokatu eta bibliofiloa izan ziren. Bere ama, antzerkizale amorratua, Federico García Lorcaren lagun eta laguntzailea izan zen, eta harekin hainbat lan eszenaratu zituen Anfistora antzerki-taldearekin, Lorcak berak eman zion izena. Bere ahizpa nagusia, Matilde Ucelay, titulua lortu zuen lehen arkitekto espainiarra izan zen. Beste bi ahizpa ere izan zituen, Luz bera baino zaharragoa, eta Carmen, familiako txikiena.

Ucelayk Eskola Institutuan (1933) ikasi zuen batxilergoa, eta geroago, 1933tik 1936ra, Unibertsitate Zentraleko Zuzenbidea ikasi zuen.

Ucelayk Anfistora Elkartean ezagutu zuen Ernesto Guerra de la Cal (lehen Ernesto Pérez Guerra deitua), PCEko afiliatua, Errepublikako Armada Popularreko kapitaina, eta gerra zibilean jarduera garrantzitsua izan zuena. 1936ko urriaren 31n Valentzian ezkondu ziren, beste miliziano-bikote batzuekin batera. Valentzian eta Bartzelonan bizi izan ziren, harik eta 1938an senarra Estatu Batuetara joan zen arte, Estatu Batuetako gobernuaren eta gobernu errepublikanoaren arteko harremanak estutzeko. Ucelay Bartzelonan egon zen bere ahizpa Luz eta alaba jaioberriarekin 1939ko otsailera arte, gorabehera asko izan ostean Frantziara erbesteratu ziren arte. Ideia politikoak zirela-eta, izeba Asunción Maortuak, Donibane Lohizunen bizi zenak, baztertu egin zuen. Queen Mary transatlantikoan Estatu Batuetara bidaiatzeko dokumentazioa lortu ahal izan zuen, baina Franklin D. Rooseveltek Francisco Francoren gobernua onartu zuen bidaian, eta, beraz, haren dokumentazioa ez zen baliozkoa izan, eta Ellis uhartean sartu zuten.

1982an itzuli zen Espainiara, eta Lorcaren lan argitara gabearen zati bat argitaratu zuen: *Amor de don Perlimplín con Belisa en su jardín/Don Perlimplinen eta Belisaren arteko maitasuna lorategian* (1990), eta *Así que pasen cinco años/ Bost urte pasatuta* (1995). 2014. urtean hil zen.

## Ibilbide profesionala 
Columbiako Unibertsitatean onartu ondoren, 1939ko udazkenean, Ucelay Poughkeepsieko Vassar Collegen gaztelaniazko klaseak ematen hasi zen. 1941ean, Onisen zuzendaritzapean, bere Masterra jaso zuen Arts delakoan. 1942-1943 ikasturtean, ordezkapen bati esker, gaztelania-eskolak eman zituen Hunter Collegen; aldi berean, doktore-tesia egin zuen, Ángel del Ríok zuzendua, hauxe ere Columbiako Unibertsitatean. Bere tesia Ramón de Mesonero Romanosen literaturako tipo bitxiei buruzkoa izan zen, eta geroago argitaratu zuen liburu moduan: *Los españoles vistos por sí mismos/Espainiarrak euren burua ikusita*, Mexikoko Ikastetxeak Estudio de un género costumbrista gisa argitaratua.

Hainbat fundazio lorkiarretan parte hartu zuen eta *García Lorca Fundazioaren* Aldizkarian argitaratu zuen. 

## Aintzatespenak 
1982an, Emily Gregory Award for Excellence in Teaching saria eman zioten. Ucelay Spanish Recitation Prize ere badago.

## Iruditegia 

Fitxategi:Lorca, Pura Maórtua de Ucelay y Valle-Inclán en el preestreno de Yerma, Madrid, 1934.jpeg|Federico García Lorca (Margarita Ucelayren espezialitatea), Pura Maortua ama eta Valle-Inclán

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak