open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Resident Evil: Apocalypse

***Resident Evil: Apocalypse*** (euskaraz *Resident Evil: Apokalipsia*), 2004ko Alexander Witt estatubatuarrak zuzendutako ekintza eta beldurrezko film bat da. *Resident Evil* bideo-joko frankizian oinarritua dago. Milla Jovovich, Sienna Guillory, Oded Fehr, Thomas Kretschmann, Jared Harris eta Mike Epps aktoreek antzeztu zuten.

*Resident Evil* (2002) aurrekaria eta *Resident Evil: Extinction* (2007), *Resident Evil: Afterlife* (2010), *Resident Evil: Retribution* (2012) eta *Resident Evil: The Final Chapter* (2016) jarraipenak ditu.

## Argumentua 
AEB, Raccoon City udalerrian birus hilkor bat aske gelditu da. Alice (Milla Jovovich) hondamendi biokimikotik bizirautea lortu duen biztanle bakarrenetakoa da eta suntsitutako udalerriaren bihotzean dago. Bere genetika eraldatu duten esperimentuak pairatu ondoren, orain gizakiengaindiko indar, zentzumen eta gaitasunak dauzka. Ahalmen hauek abentura berri honetan biziraun izateko erabili beharko ditu. Bizirik atera diren beste hainbat pertsonekin batera Raccoon City arriskutsutik ihes egin beharko dute. Beren helmugara iristeko Umbrella Corporation enpresaren indarrei aurre egin beharko diete, laborategietan bioingeniaritzaren bidez sorturiko izaki bortitzak, bai eta hirian ugari diren zonbiei ere, eta azkenean, izaki guzti hauetatik erraldoi eta hilkorrena renari ere bai: Nemesi. 

## Aktoreak 
* Milla Jovovich: Alice
* Sienna Guillory: Jill Valentine
* Oded Fehr: Carlos Olivera
* Thomas Kretschmann: Timothy Cain maiorra
* Sophie Vavasseur: Angela "Angie" Ashford
* Razaaq Adoti: Peyton Wells sarjentua
* Jared Harris: Charles Ashford doktorea
* Mike Epps: Lloyd Jefferson "L.J." Wade
* Sandrine Holt: Terri Morales
* Matthew G. Taylor: Nemesis
* Zack Ward: Nicholai Ginovaef
* Iain Glen: Alexander Isaacs doktorea

## Ikus, gainera 
* *Resident Evil* (frankizia)

## Kanpo estekak
* IMDBko fitxa irakurgai
Resident Evil: Extinction

***Resident Evil: Extinction*** (euskaraz *Resident Evil: Extinzioa*), 2007ko Russell Mulcahy australiarrak zuzendutako ekintza eta beldurrezko film bat da. *Resident Evil* bideojoko frankizian oinarritua dago. Milla Jovovich, Oded Fehr, Ali Larter, Iain Glen, Ashanti, Mike Epps, Christopher Egan, Spencer Locke eta Jason O'Mara aktoreek antzeztu zuten.

*Resident Evil* (2002) eta *Resident Evil: Apocalypse* (2004) aurrekariak eta *Resident Evil: Afterlife* (2010), *Resident Evil: Retribution* (2012) eta *Resident Evil: The Final Chapter* (2016) jarraipenak dauzka.

## Argumentua 
Alicek (Milla Jovovich) eta Raccoon City jazotako hondamenditik bizirik ateratako talde batek Nevadako basamortua zeharkatu beharko dute, Corporación Umbrella enpresako indarrek atzeman aurretik Alaskara iristeko helburuz.

## Aktoreak 
* Milla Jovovich: Alice
* Ali Larter: Claire Redfield
* Oded Fehr: Carlos Olivera
* Iain Glen: Sam Isaacs doktorea
* Ashanti Douglas: Betty erizaina
* Christopher Egan: Mikey
* Spencer Locke: K-Mart
* Matthew Marsden: Slater kapitaina
* Linden Ashby: Chase
* Jason O'Mara: Albert Wesker
* Mike Epps: L.J. Wayne
* Madeline Carroll: Erregin Gorria eta Erregin Zuria

## Ikus, gainera 
* *Resident Evil* (frankizia)

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Fernando Pimenta

**Fernando Pimenta** (Viana do Castelo (Portugal), 1989ko abuztuaren 13a) piraguismoan lehiatzen den kirolari portugaldarra da.
## Olinpiar Jokoak
2012ko Udako Olinpiar Jokoetan, Londres 2012an (Londres), zilarrezko domina eskuratu zuen, Emanuel Silva herrikidearekin batera, *K-2 1000 m* modalitatean, 3.09,699ko denboraz, Hungariako bikotearen (zilarrezkoa) atzetik eta Alemaniakoaren (brontzezkoa) aurretik sailkatuz.

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezkoa eskuratu zuen, *K-1 1000 m* modalitatean, 3.25,615eko denboraz, Bálint Kopasz (urrezkoa) eta Adam Varga (zilarrezkoa) hungariarren atzetik sailkatuz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Cornelis van Haarlem

**Cornelis Corneliszoon van Haarlem** (Haarlem, 1562 - *ibidem*, 1638ko azaroaren 11) Herbehereetako Urrezko Aroko margolaria izan zen.

Pieter Pieterszen ikaslea izan zen Haarlemen, eta gero Gillis Coignetena Anberesen. Haarlemgo manieristen eskolakoa izan zen, Bartholomeus Sprangerren lanak eraginda. Erretratuak eta Bibliako eta mitologiako margolanak egin zituen. Parisen eta Anberesen ikasi zuen Haarlemen behin betiko bizitzen jarri aurretik. Hiriko pintore bihurtu zen eta mandatu ofizialak jaso zituen. Bere lanak eragina izan zuen Frans Halsengan.

## Iruditegia 

Cornelis van Haarlem - De eerste familie.jpg|*Noe eta bere familia* (c.1582–1592)
Cornelis Cornelisz. van Haarlem - The Fall of Ixion - Google Art Project.jpg|*Ixionen erorketa*, (1588)
Cornelis van Haarlem - Doopsel van Christus.jpg|*Kristoren bataioa* (c.1588)
Cornelis_Cornelisz._van_Haarlem_-_The_Fall_of_the_Titans_-_Google_Art_Project.jpg|*Titanen erorketa* (1588-90)
Cornelis van Haarlem - Bethlehemse kindermoord.jpg|*Errugabeen sarraskia* (1590)
'Hercules and Achelous' by Cornelis Cornelisz. van Haarlem, 1590.jpg|*Herkules eta Achelous* (1590)
The Holy Family by Cornelis van Haarlem 1590.jpeg|*Familia Sakratua* (1590)
Cornelis Cornelisz van Haarlem - Een monnik en een begijn - 1590.jpg|*Moja eta monjea* (1591)
Cornelis van Haarlem Christ.jpg|*Kristo-berreroslea*, c. 1591.
Cornelis van Haarlem - De zondeval.jpg|*Adan eta Eva* (1592)
WLANL - legalizefreedom - De bruiloft van Peleus en Thetis.jpg|*Peleus eta Thetisen ezkontza*, c. 1592-93
Cornelis Cornelisz van Haarlem - Pieter Jansz Kies.jpg|*Pieter Jansz Kiesen erretratua* (1596)
Cornelis van Haarlem - Banket van de officieren van de St. Jorisdoelen.jpg|*San Jorge Konpainiako ofizialen oturuntza* (1599)
Cornelis van Haarlem - Venus en Adonis.jpg|*Venus eta Adonis* (1614)
Allegory of Repentance mg 0014.jpg|*Harrokeriaren eta damuaren alegoria* (1616)
Cornelis Cornelisz. van Haarlem 005.jpg|*Samariar ona* (1627)
Cornelis van Haarlem Self-portrait 06112012 2.jpg|Autoerretratua (1588-90)

## Kanpo estekak
Odol Gorri

***Odol Gorri*** Charlène Favier zuzendari frantziarrak 2018an zuzendutako film laburra da. Generoaren ikuspegitik drama da.

## Argumentua 
Evak, 15 urteko neskak, bere harrera-zentroak antolatutako laneratzeko tailer batetik ihes egin du. Portura iristean, arrantza-ontzi baten olanaren azpian ezkutatzea erabakitzen du. Laster bakarrik egongo da, itsaso zabalean, eskifaiarekin.

## Aktoreak 
* Noée Abita
* Olivier Loustau
* Adam Hegazy
* Jisca Kalvanda
* Ximun Fuchs

## Ekipoa 
Talde teknikoa:
* Zuzendaria: Charlène Favier
* Gidoia: Charlène Favier
* Musika: Simon Meuret
* Argazkia: Yann Maritaud
* Ekoizlea: Mille et Une Productions

## Sariak 
* 2018: Parisko KINOMA zinemaldian argazkia eta Noée Abita eta Olivier Loustau interpretazioak sarituak.
* Zinemaldi desberdinetarako aukeratua izan zen, tartean Donibane Lohizuneko Zuzendari Gazteen Zinemaldian.
* 2020: Cesar sarietarako aukeratua, film laburren sailan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Filmaren fitxa Unifrance webgunean.
* :Kartela eta informazioa.
Pavol Molnár

**Pavol Molnár** (Bratislava, 1936ko otsailaren 13a - *ibidem*, 2021eko azaroaren 6a) eslovakiar futbolaria izan zen.

ŠK Slovan Bratislava eta FK Inter Bratislava taldeetan jokatu zuen. 1956 eta 1960 artean 23 aldiz jokatu zuen Txekoslovakiako futbol selekzio nazionalarekin. Munduko txapeldunorde izan zen 1962ko Munduko Futbol Txapelketan eta brontzezko domina irabazi zuen 1960ko Europako Futbol Txapelketan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jisca Kalvanda

**Jisca Jessica Kalvanda Mendes**, artistikoki **Jisca Kalvanda** (1994ko ekainaren 15a) emakume aktore frantziarra da. 2016an, Donibane Lohizuneko Zuzendari Gazteen Zinemaldian emakumezko aktore onenaren saria *Divines* filmarekin irabazi zuen.

## Filmografia 
### Luzemetraiak 
* 2014: *Max et Lenny*. Zuzendaria: Fred Nicolas 
* 2016: *Divines*. Zuzendaria: Houda Benyamina
* 2017: *Sage Femme*. Zuzendaria: Martin Provost
* 2017: *De toutes mes forces*. Zuzendariak: Chad Chenouga eta Christine Paillard
* 2018: *Bonhomme*. Zuzendaria: Marion Vernoux
* 2018: *Ma fille*  Zuzendaria: Naidra Ayadi
* 2019: ''L'Ordre des médecins*. Zuzendaria: de David Roux
* 2019: *Exfiltrés*. Zuzendaria: Emmanuel Hamon

### Laburmetraiak 
* 2012: *Le Commencement*. Zuzendaria: Guillaume Tordjman
* 2014: *Ghetto Child*. Zuzendairak: Houda Benyamina eta Guillaume Tordjman
* 2015: *Mi-temps*. Zuzendaria: Arnaud Pelca
* 2015: *La Boum de Julia Ferrari*. Zuzendaria: Géraldine de Margerie
* 2018: *Odol Gorri''. Zuzendaria: Charlène Favier

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Jisca Kalvandaren fitxa 1000visages.fr webgunean.
* :Jisca Kalvanda IMDb webgunean.
Steven Da Costa

**Steven Da Costa** (Mont-Saint-Martin, Meurthe eta Mosela (Frantzia), 1997ko urtarrilaren 23a) karatean lehiatzen den kirolari frantziarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezko domina irabazi zuen *kumite ≤67 kg* modalitatean, Eray Şamdan turkiarra (zilarrezkoa) eta Darkhan Asadilov kazakhstandarra eta Abdel Rahman Al-Masatfa jordaniarra  (elkarbanatutako brontzezkoa) garaituz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Ana Maria Danimarkakoa

**Ana Maria Danimarkakoa** (; Amalienborg jauregia, Kopenhage, 1946ko abuztuaren 30a) Greziako erregina ezkontidea izan zen 1964tik 1973ra.

Frederiko IX.a Danimarkakoaren eta Ingrid Suediakoaren alaba izan zen. 1964ko irailean Konstantino II.a Greziakoa erregearekin ezkondu zen eta bost seme-alaba [zituzten (Alexia, Pavlos, Nikolaos, Theodora eta Philippos).

1967ko abenduan Greziatik erbesteratu zen bere senarrarekin batera eta 1973an diktadura militarrak errepublika aldarrikatu zuen Grezian.
Diablo II

***Diablo II*** 2000an Blizzard Entertainment estatubatuar enpresak garaturiko rol bideo-jokoa da, *Diablo* ospetsuaren sekuela dena.

## Sinopsia 
Diablo II.aren istorioa serieko lehen jokoaren amaierako ekitaldien ondoren, Diablo, Santutegi munduan, hasten da denbora gutxian. Diabloan, istorioaren zati handi bat Tristan izeneko herri txiki bateko katedral baten solairuen azpian gertatzen da. Han, heroi anonimo batek Diabloa, Beldurrezko Jauna, garaitu zuen. Diabloaren porrotaren ondoren arima-harria geratu zen, objektu arkano bat, zeinaren barruan, presondegi gisa, Diabloren arima dagoen.

## Kanpo estekak
Abdel Rahman Al-Masatfa

**Abdel Rahman Al-Masatfa**, arabiera**z عبد الرحمن لمصاطفة, (Jordania), 1996ko maiatzaren 26a) karatean lehiatzen den kirolari jordaniarra da.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabazi zuen Darkhan Asadilov kazakhskastandarrarekin (elkarbanatuta), * kumite ≤67 kg* modalitatean, Steven Da Costa frantziarraren (urrezkoa) eta Eray Şamdan turkiarraren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Luigi Busà

**Luigi Busà** (Avola, Sirakusa (Italia), 1987ko urriaren 9a) karatean lehiatzen den kirolari italiarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezko domina irabazi zuen *kumite ≤75 kg* modalitatean, Rafael Aghayev azerbaijandarra (zilarrezkoa) eta Gábor Hárspataki hungariarra eta Stanislav Horuna ukrainarra (elkarbanatutako brontzezkoa) garaituz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Rafael Aghayev

**Rəfael Mahir oğlu Ağhayev** (Sumqayit (Azerbaijan), 1985eko martxoaren 4a) karatean lehiatzen den kirolari azerbaijandarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), zilarrezko domina irabazi zuen *kumite ≤75 kg* modalitatean, Luigi Busà italiarrarekin (urrezkoa) galduz eta Gábor Hárspataki hungariarra eta Stanislav Horuna ukrainiarra (elkarbanatutako brontzezkoa) garaituz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Ariel Torres

**Ariel Torres Gutierrez** (Kuba), 1997ko azaroaren 6a) karatean lehiatzen den Kuban sortutako kirolari estatubatuarra da.

## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabazi zuen, Ali Sofuoğlu turkiarrarekin elkarbanatuz, *kata* modalitatean, Ryo Kiyuna japoniarraren (urrezkoa) eta Damián Quintero espainiarraren atzetik (zilarrezkoa) sailkatuz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Stanislav Horuna

**Stanislav Mikolaiovitx Horuna**, ukranieraz Станіслав Миколайович Горуна, (Lviv (Ukraina), 1989ko martxoaren 1a) karatean lehiatzen den kirolari ukrainiarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabazi zuen Gábor Hárspataki [[hungariar]rarekin (elkarbanatuta), *kumite ≤75 kg* modalitatean, Luigi Busà italiarraren (urrezkoa) eta Rafael Aghayev azerbaijandarraren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Sajjad Ganjzadeh

**Sajjad Ganjzadeh**, arabieraz سجاد گنج‌زاده, ‎(Teheran (Iran), 1992ko urtarrilaren 4a) karatean lehiatzen den kirolari iraniarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezko domina irabazi zuen *kumite >75 kg* modalitatean, Tareg Hamedi saudiarabiarra (zilarrezkoa) eta Ryutaro Araga japoniarra eta Uğur Aktaş turkiarra (elkarbanatutako brontzezkoa) garaituz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Ryutaro Araga

**Ryutaro Araga**, japonieraz 荒賀 龍太郎, *Araga Ryūtarō*, (Kameoka), Kyoto (Japonia), 1990eko urriaren 16a) karatean lehiatzen den kirolari japoniarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabazi zuen Uğur Aktaş [[Turkia|turkiar]rarekin (elkarbanatuta), *kumite >75 kg* modalitatean, Sajjad Ganjzadeh irandarraren (urrezkoa) eta Tareg Hamedi saudiarabiarraren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Fan Zhendong

**Fan Zhendong**, txineraz 樊 振东 *Zhendong Fan*, (Guangzhou (Txina), 1997ko urtarrilaren 22a) mahai-tenisean lehiatzen den kirolari txinatarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), zilarrezko domina irabazi zuen *bakarkako* modalitatean, Ma Long herrikidearekin (urrezkoa) galduz eta Dimitrij Ovtcharov alemaniarra (brontzezkoa) garaituz.
Urrezkoa eskuratu zuen Txinako taldearekin, *taldekako* modalitatean, Alemaniako (zilarrezkoa) eta Japoniako hirukoteen (brontzezkoa) aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Txinako hirukotea: Fan Zhendong, Ma Long eta Xu Xin-ek.

2024ko Udako Olinpiar Jokoetan, Parisen, bakarka zein taldeka urrezko dominak eskuratu zituen.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Ñorquín departamendua

**Ñorquín**, Neuquén (Argentina) probintzia banatzen den 16 departamenduetako bat da.

## Azalera eta mugak 
Departamenduak 5545 km²-ko azalera du eta iparraldean Minas eta Chos Malal departamenduekin muga egiten du, ekialdean Pehuenches departamenduarekin, hegoaldean Loncopué departamenduarekin eta mendebaldean Txileko Errepublikarekin.

## Biztanleria 
2010eko erroldaren arabera, 4667 pertsona bizi ziren departamenduan. Kopuru horrek probintziako biztanle gutxien duen 4. departamenduan kokatzen du.

## Kanpo estekak
Dimitrio Ovtxarov

**Dimitrio Mikhailovitx Ovtxarov**, ukrainieraz Дмитро Михайлович Овчаров, (Kiev (Ukraina), 1988ko irailaren 2a) mahai-tenisean lehiatzen den Ukrainan sortutako kirolari alemaniarra da.
## Olinpiar Jokoak
2008ko Udako Olinpiar Jokoetan, Pekin 2008an (Pekin), zilarrezko domina eskuratu zuen Alemaniako taldearekin, *taldekako* modalitatean, Txinako (urrezkoa) hirukotearen atzetik eta Hego Koreakoaren (brontzezkoa) aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Alemaniako hirukotea: Timo Boll, Dimitrio Ovtxarov eta Christian Süß-ek.

2012ko Udako Olinpiar Jokoetan, Londres 2012an (Londres), brontzezkoa irabazi zuen *bakarkako* modalitatean, Zhang Jike (urrezkoa) eta Wang Hao (zilarrezkoa) txinataren atzetik.
Brontzezkoa eskuratu zuen Alemaniako taldearekin ere, *taldekako* modalitatean, Txinako (urrezkoa) hirukotearen eta Hego Koreakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Alemaniako hirukotea: Timo Boll, Dimitrio Ovtxarov eta Bastian Steger-ek.

2016ko Udako Olinpiar Jokoetan, Rio 2016an (Rio de Janeiro), brontzezkoa eskuratu zuen, berriro, Alemaniako taldearekin  *taldekako* modalitatean, Txinako (urrezkoa) hirukotearen eta Japoniakoaren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Alemaniako hirukotea: Timo Boll, Dimitrio Ovtxarov eta Bastian Steger-ek.

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabazi zuen *bakarkako* modalitatean, Ma Long (urrezkoa) eta Fan Zhendong (zilarrezkoa) txinataren atzetik.
Zilarrezkoa eskuratu zuen Alemaniako taldearekin *taldekako* modalitatean, Txinako (urrezkoa) hirukotearen atzetik eta Japoniakoaren (brontzezkoa) aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Alemaniako hirukotea: Timo Boll, Dimitrio Ovtxarov eta Patrick Franziska-k.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Lakua (argipena)

**Lakua** izenak hainbat adiera du:

Lakua Gasteizko eremu edo, zentzu zabalean, auzo bat da, eta izen horrek hainbat artikulutara garamatza:

* **Arriaga-Lakua** da izendegian auzoaren izena. Eta beronen parte bat da:
****Lakuabizkarra**.
* **Lakua** esaten zaio, modu generikoan, **Eusko Jaurlaritzaren egoitza** nagusiari, zeina, funtsean, hiru eraikinez osatzen den:
** **Lakua I**
** **Lakua II**
** **Lakua 0**
* **Lakua Centro** merkataritza gunea.
* **Grand Hotel Lakua** hotela.
* **Lakua Kirol Elkartea.**
***Lakuako frontoia**.
***Lakua gizarte-etxea**.
* **Lakuako aerodromoa** (desagertua).
Arrantzale korapilo

eskuinera|thumb|200x200px| Arrantzale korapiloa.
**Arrantzale korapiloa** sokekin edo arrantzarako pitekin egiten den korapiloa da. Soka luzeagoa behar denean erabiltzen da beste soka batekin lotura egiteko. Egitura simetrikoa du, bi korapilo soilekin egiten da, bata bestearen erdigunera lotuta. Korapilo ingelesa edo halibut korapiloa bezala ere ezagutzen da. Sekzio edo diametro ezberdineko sokak lotu daitezke.
thumb|Estutu gabeko arrantzale korapiloa
Korapilo hau gehienbat arrantzarekin lotzen den arren, nylonezko harizpi bakunean edo beste lerro irristakor batzuetan lotzen denean irristatu edo mugitu egin daiteke,  baina eusteko ahalmen handiagoarekin egiteko aukera ere badago korapilo soilak bihurritu gehiagorekin eginda: arrantzale korapilo bikoitza edo gehiagokoa, adibidez. Trinkoa da baina estutzen denean blokatu egin daiteke eta askatzea zaildu eta korapiloa egiten den puntuan sokaren diametroa nabarmen handiagotzen da. Soka-muturrak korapilotik oso gertu laburtu daitezke. Esku hotz edo bustiekin ere erraz egin daiteke. Ezaugarri hauek arrantzarako egokiak diren arren, badira errendimendu handiagoa ematen duten beste korapilo batzuk.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Lakua I

**Lakua I** Eusko Jaurlaritzaren egoitza nagusiko eraikinetako bat da, lehenbizi erabili zena Eusko Jaurlaritzak 1980an Gasteizen egoitza hartu zuenean. 

## Historia 
Gasteiz ipar-mendebaldeko Arriaga-Lakuako ingurune zelai eta eraikinez hutsean eraiki zen 1970ko hamarkadan, ospitale geriatrikoa bilakatzeko asmoarekin, eta Arabako Foru Aldundiaren enkarguz. Julio Herrero, Enrique Hernández, Luis de Vicente eta Federico Collaut arkitektoek egin zuten proiektua eta 1978rako amaitua zegoen, baina ez zen asmo originalerako hornitu.

Aldiz, 1970eko hamarkadako amaierako Gernikako Estatutuaren eta hiru probintzietarako autonomiaren eztabaidetan, auzian zegoen ea Gasteiz hiriburu edo erakundeen egoitza (1979ko Estatutuak definitzen duen formula) izan ote zitekeen, eta kontestu horretan Arabako hiriburuan aukerak zeuden egoitza ofizial erraz edukitzeko. Horrek ere lagundu zuen hiriburutzan, eta hain zuzen Eusko Jaurlaritzaren egoitzarako Lakuako eraikin hauxe proposatu zen, eta 1980tik aurrera funtzio horrekin bete zen bulegoz eta sailez.

1991. urtean, Jose Antoni Ardanza lehendakari zela, zabalkunde bat erabaki zen eta horrela eraiki zen beste bulego eraikin, originalaren ekialderantz kokatua. Berria amaitzean, Lakua II izendatu zen eraikin berria, eta originala Lakua I.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Juan Manuel Zubiria Uhagón

**Juan Manuel Zubiria Uhagón** (Deustu, Bizkaia,  - ) bizkaitar enpresaburua eta politikaria izan zen. Gainera, III. Zubiriako kondea ere izan zen.

## Biografia 
Manuel Zubiria Somonte Zubiriako kondearen eta María del Carmen Uhagón Ceballosen semea izan zen. Bere aitona Tomás Zubiria enpresaburua, Bizkaiko Laben Garaien presidente izan zena. Zuzenbidea ikasi ondoren, hainbat enpresetan kontseilari izan zen, tartean Tubos Forjados, Minas del Rif, Fundiciones Eléctricas, Ceplástica, Formica, Tubos Reunidos, Hotel Carlton, Firestone Hispania, Altos Hornos de Vizcaya, Banco de Vizcaya, Altos Hornos del Mediterraneo, Aluminio de Galicia eta Firestone Europa. Gainera Real Sporting Club, Getxoko Arenas eta Federación del Norte de Velako presidentea izan zen.

Politika arloan, Bizkaiko Foru Aldundiaren presidenteordea izan zen.

## Genealogia 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
México lindo y querido

**«México lindo y querido»** Mexikoko abesti tradizional oso ezaguna da. Rantxera hau mariatxiek abesten ohi dute. 

## Historia 
Egun tradizionala den abesti hau Moreliako Chucho Mongek idatzi zuen baina ospetsua bihurtu zuena  Jorge Negrete abeslariak izan zen. Negrete aurretik, 1945ean, Tariacuri hirukoteak grabatu zuen. Denborarekin abestia Mexikoko benetako sinboloa bihurtu da, aberriaren nostalgia adierazteko. Jorge Negrete Kaliforniako Los Angelesen hil zen eta bere gorpua  Mexikora eraman zuten; hiletetan «México lindo y querido» abestu zen. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Abestiaren letra eta interpretazioa.
* :Jorge Negreteren bertsioa.
* :Chucho Mongeren biografia.
Zubiriako konderria

**Zubiriako konderria** Alfontso XIII.a Espainiakoak sortutako noblezia titulu bat da, Tomás Zubiría eta Ybarra Bizkaiko industrialari ospetsuaren alde, 1907ko martxoaren 27ko errege-dekretuaren bidez eta urte bereko apirilaren 24an emandako aginduaren bidez.

## Zubiriako Kondeak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zubiria

**Zubiria** euskal abizen bat da, bereziki hedatua Nafarroa Garaian, non biztanleen ‰0,25ak abizen hau duen. Zubiria jauretxearen jatorria Bakaikun dago, Sakanan. Bertan jaio zen XVI. mendean Martín Lopez de Zubiria Ayanz Guendulain, armarria eskuratu zuen gizona.

## Zubiriako kondeak 
Zubiriako kondeak Bizkaian botere industrial eta ekonomiko handia duen leinua da, oso lotuta Ybarra familiarekin, Cosme Damián Zubiria Etxeeandia (Barakaldo, 1808 - 1882) Prudencia María Juana Ybarra Gutierrez de Cabiedesekin ezkondu zenetik. Familia honetako kide ezagunak izan dira Tomás Zubiria edo Juan Manuel Zubiria Uhagón enpresaburuak.

Leinu hau Bakaikutik Gipuzkoara pasa zen XVII. mendearen amaieran eta hortik Bizkaira. Euren jauretxea gaur egun EHUko Ekonomia eta Enpresa Zientzien Fakultatea dagoen lekuan zegoen, Sarrikon.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Félix Valdés

**Félix Fernández-Valdés Izagirre** (Bilbo, 1895-1976) bizkaintar enpresaburua, bankaria eta arte-bildumagilea izan zen. Bere etxean, On Diego Lopez Haroko kale nagusiaren 15. zenbakian, museo antzeko bat zuen, Grekoaren, Francisco de Zurbaránen edo Bartolomé Esteban Murilloren artelanekin. Bere etxean zegoen kaperan Pedro de Menaren eta Antoon van Dycken polikromiak zituen. Gaur egun, artelan horietako asko Bilboko Arte Ederren Museoan ikus daitezke.

## Biografia 
Fernández-Valdés Bilbon jaio zen 1895an. Seme bakarra zen eta bere osabaren partetik herentzia handia jaso zuen. Izan ere, bere osaba-izebak Tomas Urkixo eta Piedad Izagirre ziren, lehena hainbat enpresatako kontseilaria, eta lehen arte bilduma ere utzi zioten.

Valdések kakao eta olio negozio bat zuzentzen zuen Ginea Espainiarrarekin. Bilduma handia egin zuen Espainiako Gerra Zibilaren ostean. Margolan horietako bat *Santa Kruzeko markesaren erretratua* zen, Francisco Goyarena, Francisco Francok Adolf Hitlerri oparitu nahi izan ziona eta, azkenean, Valdések erosi zuena, milioi eta erdi pezeta ordainduta, pentsatzen zuelako margolanean agertzen zen lauburu hori esbastika bat zela, eta azkenean Espainiako Gobernuak berreskuratu zuen, 880 milioi pezeta ordainduta.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Xu Xin (mahai-tenislaria)

**Xu Xin**, txineraz 许 昕 *Xin Xu*, (Xuzhou, Jiangsu (Txina), 1990eko urtarrilaren 8a) mahai-tenisean lehiatzen den kirolari txinatarra da.
## Olinpiar Jokoak
2016ko Udako Olinpiar Jokoetan, Rio 2016an (Rio de Janeiro), urrezko domina eskuratu zuen Txinako taldearekin, *taldekako* modalitatean, Japoniako (zilarrezkoa) eta Alemaniako (brontzezkoa) hirukoteen aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Txinako hirukotea: Xu Xin, Ma Long eta Zhang Jike-k. 

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezkoa eskuratu zuen Txinako taldearekin, *taldekako* modalitatean, Alemaniako (zilarrezkoa) eta Japoniako (brontzezkoa) hirukoteen aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Txinako hirukotea: Fan Zhendong, Ma Long eta Xu Xin-ek.
Zilarrezkoa eskuratu zuen Txina ordezkatuz, Liu Shiwen herrikidearekin, *binakako mistoa* modalitatean, Japoniako bikotearen (urrezkoa) atzetik eta Taipei txinatarrekoaren (brontzezkoa) aurretik sailkatuz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Graeme Edge

**Graeme Charles Edge** (Rocester, Staffordshire, 1941eko martxoaren 30a - Bradenton, Florida, 2021eko azaroaren 11) ingeles musikari, egile abeslari, bateria-jotzaile eta olerkaria izan zen.

*The Moody Blues* taldearen sortzaileetako bat izan zen Denny Laine, Clint Warwick, Mark Pinder eta Ray Thomasekin batera. Rhythm and blues talde honetan Edgek bateria jotzen zuen eta bere olerkiak sartu zituen. Gainera Graeme Edge Band gidatu zuen.

## Konposizioak 
### The Moody Blues 
* 1967: "Morning Glory" ("The Day Begins"), *Days of Future Passed*.
* 1967: "Late Lament" ("Nights in White Satin"), *Days of Future Passed*.
* 1968: "Departure", *In Search of the Lost Chord*.
* 1968: "The Word", *In Search of the Lost Chord*.
* 1969: "In the Beginning", *On the Threshold of a Dream*.
* 1969: "The Dream", *On the Threshold of a Dream*.
* 1969: "Higher and Higher", ''To Our Children's Children's Children*.
* 1969: "Beyond", *To Our Children's Children's Children''.
* 1970: "Don't You Feel Small", *A Question of Balance*.
* 1970: "The Balance" (Ray Thomasekin), *A Question of Balance*.
* 1971: "Procession" (Justin Hayward, John Lodge, Mike Pinder, eta Ray Thomasekin, *Every Good Boy Deserves Favour*.
* 1971: "After You Came", *Every Good Boy Deserves Favour*.
* 1972: "You and Me" (Justin Haywardekin), *Seventh Sojourn*.
* 1978: "I'll Be Level With You", *Octave*
* 1981: "22,000 Days", *Long Distance Voyager*.
* 1983: "Going Nowhere", *The Present*.
* 1986: "The Spirit" (Patrick Morazekin), *The Other Side of Life*..
* 1999: "Nothing Changes", *Strange Times*.

### Bakarka (The Graeme Edge Band) 
* 1974: "We Like To Do it" -  singlea
* 1975: "Lost in Space", *Kick Off Your Muddy Boots*.
* 1975: "Have You Ever Wondered", *Kick Off Your Muddy Boots*.
* 1975: "The Tunnel" (Adrian Gurvitz, & Paul Gurvitz), *Kick Off Your Muddy Boots*.
* 1975: "Somethin' We'd Like To Say", *Kick Off Your Muddy Boots*.
* 1977: "Paradise Ballroom" (Adrian Gurvitzekin), *Paradise Ballroom*.
* 1977: "Human" (Adrian Gurvitzekin), *Paradise Ballroom*.
* 1977: "Everybody Needs Somebody" (Adrian Gurvitzekin), *Paradise Ballroom*.
* 1977: "Be My Eyes" (Adrian Gurvitzekin)
* 1977: "All Is Fair" (Adrian Gurvitzekin), *Paradise Ballroom*.
* 1977: "Down, Down, Down" (Adrian Gurvitzekin), *Paradise Ballroom*.
* 1977: "In the Light of the Light" (Adrian Gurvitzekin), *Paradise Ballroom*.
* 1977: "Caroline" (Adrian Gurvitz), *Paradise Ballroom*.

## Kanpo estekak
Lituania eta Polonia arteko muga

**Lituania eta Poloniaren arteko egungo muga** 1990eko martxoaren 11n Lituaniaren independentzia berrezarri zenetik dago. Ordura arte, Polonia eta Sobietar Batasuneko Lituaniako RSS berdin-berdina zen muga. Muga 104 kilometro luze da. Lituania, Polonia eta Errusia arteko puntu hirukoitzetik hego-ekialdera hedatzen da, Bielorrusia, Lituania eta Polonia arteko punturaino.

EBko eta NATOko estatu baltikoek Errusiarekin lerrokatutako Estatu Independenteen Erkidegoko kide ez den herrialde batekin partekatzen duten Lurreko muga bakarra da.

NATOko planifikatzaile militarrentzat, mugako eremuari *Suwalki Tartea* esaten zaio (Suwałki hiri hurbilaren izena du), lur laua eta defendatzen zaila delako, Bielorrusiaren eta Kaliningradeko enklabe errusiarraren artean dagoen bretxa bat, eta NATOko estatu baltikoak Poloniarekin lotzen dituena. Ikuspegi hori islatu zen NATOren 2017. urteko ekitaldi batean, lehen aldiz balizko eraso errusiar baten aurka arrakala defendatzen aritu baitzen.

## Historia 
Lituania eta Poloniaren arteko muga 1990eko martxoaren 11n Lituaniaren independentzia berrezarri zenetik egon da. Bigarren Mundu Gerraren ondoren ezarri zen muga hori. Ordura arte, muga bera zuten Poloniak eta Sobietar Batasuneko Lituaniako Sobietar Errepublika Sozialistak. Poloniako Bigarren Errepublika eta Lituaniako Lehen Errepublikaren artean 1918tik 1939ra bitartean beste muga ezberdin bat egon zen. Poloniaren eta Lituaniaren arteko mugako gatazkaren ondoren, 1922tik aurrera egonkor iraun zuen eta 521 km. luze zen. XVIII. mendean Polonian gertatutako zatiketetan, mugak egon ziren Poloniako Zarerriaren (Augustoweko voivoderria) eta Errusiako Inperioko lur lituaniarren (Kovno eta Vilnako gobernazioak) artean. Lublingo Batasunetik (1569) partizioetaraino, ez zen mugarik egon Polonia eta Lituaniaren artean, bi herrialdeak erakunde federatu bakar bateko kide baitziren: Poloniako Mankomunitatea eta Lituaniakoa. Erdi Aroan, Poloniako Erresumak eta Lituaniako Dukerri Handiak beste muga bat zuten.

Lituania eta Polonia Schengen eremuarekin bat egin zuten 2007an. Horrek esan nahi du pasaportearen kontrol guztiak 2007ko abenduan erretiratu zirela mugatik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Miren Iriarte

**Miren Iriarte Oyaga** (Iruñea, 1978ko urtarrilaren 15 - *ibidem*, 2022ko abuztuaren 8a) itzultzaile nafarra izan zen. Hainbat literatura-lan itzuli zituen euskarara nahiz gaztelaniara. Besteak beste, Elena Ferranteren *Ihesi doana eta gelditzen dena* (Igela, 2016).

## Ibilbidea 
Kazetaritza-ikasketak eta Itzulpengintzako Masterra egin zituen Euskal Herriko Unibertsitatean, eta Literatur Itzulpengintzako Graduondokoa, Pompeu Fabra Unibertsitatean. 2006az geroztik, Iruñeko Udaleko Itzulpen Zerbitzuan lan egin izan zuen, itzultzaile eta interprete lanetan. Hori baino lehen, kazetari ere aritutakoa zen; hala nola Euskaldunon Egunkariaren Iruñeko erredakzioan.

## Itzulpenak 
### Narratiba 
* Elena Ferrante: *Ihesi doana eta gelditzen dena* (Igela, 2016).
* Fleur Jaeggy: *Proleterka* (Erein, Igela, 2018). Fernando Rey itzultzailearekin batera ekarri zuen euskarara, Literatura Unibertsaleko lehiaketa irabazi ondoren.
* Danele Sarriugarte: *Entrañas* (Reikiavik, 2019). Gaztelaniara itzuli zuen idazlearen *Erraiak* (Elkar, 2014) lana.
* Danele Sarriugarte: *¿Qué sucede en K en las noches de luna llena?* (2020). Azala espazioak ekoitzitako *Zirriborroak eta gero* proiektuaren baitan Sarriugartek idatzi zuen lanaren itzulpena.

### Saiakera 
* Samara Velte: *Yo sí te creo: la cultura de la violación y el caso de los sanfermines* (Txalaparta, 2019). Gaztelaniara itzuli zuen Velteren *Nik sinesten dizut: bortxaketaren kultura eta sanferminetako kasua* (Elkar, 2019) lana.
* Uxue Alberdi: *Reverso: testimonios de mujeres bertsolaris* (Reikiavik, 2021). Gaztelaniara itzuli zuen idazle eta bertsolariaren *Kontrako eztarritik: emakume bertsolarien testigantzak* (Susa, 2019) lana.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Miren Iriarteren lanak, Inguma datu-basean.
* Miren Iriarte, Nor da Nor datu-basean.
Las Mañanitas

thumb|Bertsio tradizionala.
***Las Mañanitas*** Mexikoko abesti tradizional oso ezaguna da. Jatorri ezezaguna du. Ohikoa da urtebetetzeetan abestea. 

## Historia 
Abestiaren jatorria ez dago garbi. Batzuen ustez, fraideek, XVI. edo XVII. mendeetan, Espainiatik Espainia Berriko Erregeorderrira eraman zuten. Erlijiosoek sarritan musika erabiltzen zuten herria erakartzeko eta, halaber, haien ideiak zabaltzeko; testuinguru horretan kokatu dute abestia. Denborarekin erlijio esparrutik herriko kulturara igaro zen, abesti tradizionala bihurtuz, batez ere, XIX. mendean, independentziarekin batera.

## Bertsioak 
Ezagutu dira bertsio desberdinan, duen zentzuan eta eta tokien arabera:
* Urtebetetzeko abestia, gaur egun zabalduena
* Abesti erromantiko gisa
* Lurralde desberdinetakoak: mariatxirekin, rantxera gisa, Michoacangoa...

Beste herrialdetan ere antzeko abestien tradizioa gorde da: Guatemalan, Kolonbian, Bolivian, Txilen... Espainian, aldiz, generoa desagertu zen.

## Abeslari nagusiak 
* Jorge Negrete
* Pedro Infante
* Javier Solís
* Vicente Fernández
* Cepillín
* Alejandro Fernández
* Lalo Guerrero

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Abestiaren letra eta interpretazioa.
* :Jorge Negreteren bertsioa Youtuben.
Mari Jose Lasa

**Mari Jose Lasa Barandiaran** (Garin, Gipuzkoa, 1957) euskal kazetaria da.

## Biografia 
Hamabi urtera arte auzoko eskolan ibili zen eta gero Beasaingo institutuan jarraitu zituen ikasketak. 1975ean Donostiara joan zen EUTGra, Historia ikastera, baina urtebete egin zuen. Garai berean, euskarako klaseak ematen hasi zen eta hiru urtez jardun zuen Donostian. Ondoren Leioara joan zen Informazio Zientziak (Kazetaritza) ikastera eta karrera osoa han egin zuen lehen belaunaldikoa izan zen. Hemen ere euskarako klaseekin jarraitu zuen. 1982an kazetaritza amaitu eta Genevako unibertsitatean matrikulatu zen. Han bere senarra (Rachid Somai) ezagutu eta 1985ean ezkondu egin zen. Senarra Nazio Batuen egoitza nagusian hasi zen lanean eta 1986ko urtarrilean New Yorkera joan ziren bizitzera eta lau urte egin zituzten han. 

1990ean Bagdadera (Irak) joan ziren, baina han hiru hilabete besterik ez zeramatzatenean, Tunisian oporretan zirela, Saddam Husseinek Kuwait inbaditu zuen eta Garina etorri ziren. 1991an Amman-era (Jordania) joan ziren bizitzera eta sei urte egin zituzten han. Han zirela, Euskadi Irratirako Ekialde Hurbileko berri ematen hasi zen, han gertatzen zenaren kronika eta analisi politikoa eginez.  

1997an Beirutera (Libano) joan ziren eta han bizi izan ziren 2011ra arte. Ekialde Hurbilean 20 urtez bizi ondoren Erromara (Italia) joan ziren bizitzera, 2015ean senarra jubilatu zen arte. 2017an senarra hil zitzaion eta harrez gero Garinen bizi da. Gaur egun, hamabostean behin Euskadi Irratiko Baipasa saioan kolaboratzaile lanak egiten ditu mundu arabiarrari, islamikoari, Ekialde Hurbilari eta Ipar Afrikako estatu eta jendeei buruz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Elkarrizketa: *Kanpoan bizi izandako urte horiek eratu egin naute, nolabait*  Berria, 2024.02.25
Fernand Khnopff

**Fernand Edmond Jean Marie Khnopff** (Grembergen, 1858ko irailaren 12a - Brusela, 1921eko azaroaren 12a) belgikar margolari sinbolista izan zen.

Familia burges flandestar batean jaio zen. Brujas hirian egin zuen haurtzaroak eragina izan zuen haren pinturan. Hemezortzi urterekin, zuzenbidea ikasten hasi zen Bruselan, eta literaturarekiko grina piztu zitzaion. Interes faltagatik ikasketak utzi eta Arte Ederren Errege Akademian sartu zen. 1877 eta 1880 artean Parisera hainbat bidaia egin zituen eta Eugène Delacroix, Jean-Auguste-Dominique Ingres, Gustave Moreau, Alfred Stevens eta Ingalaterrako prerrafaeliten margolanak aurkitu zituen.

1881ean hasi zen erakusketak egiten eta Le Groupe des XX taldearen sortzaileetako bat izan zen.

## Iruditegia 

Fernand Khnopff013.jpg|Marguerite Khnopffen erretratua (1887)
Fernand Khnopff De tuin.JPG|Lorategia (1886)
Fernand Khnopff - Incense - Google Art Project.jpg|Intsentsua
Khnopff-verlorene-stad.jpg|Hiri hutsa
Khnopff, Listening to Schumann.jpg|Schumann entzuten, 1883
Khnopff english woman front.jpg|Etorkizuna edo emakume ingeles gazte bat (1898)
Fernand Khnopff, Silence, 1890, Royal Museums of Fine Arts, Brussels, Belgium.jpg|thumb|right|220px|Isiltasuna
Khnopff Memories.jpg|Oroirzapenak edo Tenisa, 1889
Fernand Khnopff 002.jpg|Esfingearen laztanak, 1896

## Kanpo estekak
Tomokazu Harimoto

mahai-tenisean lehiatzen den kirolari japoniarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina eskuratu zuen Japoniako taldearekin, *taldekako* modalitatean, Txinako (urrezkoa) eta Alemaniako (zilarrezkoa) hirukoteen atzetik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Japoniako hirukotea: Tomokazu Harimoto, Jun Mizutani eta Koki Niwak. 

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Umberto Giordano

**Umberto Menotti Maria Giordano** (Foggia, 1867ko abuztuaren 28a - Milan, 1948ko azaroaren 12a) italiar opera egilea izan zen.

Napolesko Kontserbatorioan ikasi zuen. *Marina* operarekin verismoa italiar operan sartu.  zuen. *Andrea Chénier* 1896ko opera da bere lanik ezagunena.

## Operak 
* *Marina* (1888) 
* *Mala vita* (1892ko otsailaren 21a, Teatro Argentina, Erroma) 
* *Regina Diaz* (1894ko Martxoaren 5a, Teatro Mercadante, Napoli)
* *Andrea Chénier* (1896ko martxoaren 28a, Teatro alla Scala, Milan)
* *Fedora* (1898ko azaroaren 17a, Teatro Lirico, Milan)
* *Il Voto* (*Mala Vita*ren berrikuspena) (1902ko irailaren 6a, Teatro Bellini, Napoli)
* *Siberia* (1903ko abenduaren 19a, Teatro alla Scala, Milan, berr. 1927)
* *Marcella* (1907ko azaroaren 9a, Teatro Lirico, Milan)
* *Mese mariano* (1910eko Martxoaren 17a, Teatro Massimo, Palermo)
* *Madame Sans-Gêne* (1915eko urtarrilaren 25a, Metropolitan Opera, New York)
* *Giove a Pompei* (1921eko uztailaren 6a, Teatro La Pariola, Erroma)
* *La cena delle beffe* (1924ko abenduaren 20a, Teatro alla Scala, Milan)
* *Il re* (1929ko urtarrilaren 12a, Teatro alla Scala, Milan)
* *La festa del Nilo* (amaitu gabe)

## Kanpo estekak
2021 Bielorrusia-Europar Batasuna mugako krisialdia

**2021eko Bielorrusia-Europar Batasuna mugako krisialdia** urte horren amaieran gertutako migratzaileen krisia da, milaka etorkinen joan-etorriaren ondorioz sortua, batez ere Iraketik eta Afrikatik etorriak, Lituania, Letonia eta Poloniara iritsiak Bielorrusiarekin duten mugan zehar. Krisia Bielorrusiako eta Europar Batasuneko harremanen hondatze larriaren ondorioz sortu zen, 2020ko Bielorrusiako lehendakaritzako hauteskundeen, 2020-2021eko Bielorrusiako protesten, Ryanair-en 4978 hegaldiaren gertakariaren eta Krystsina Tsimanouskayaren behartutako etxeratze saiakeraren ondoren.

Krisia 2021eko uda hasieran hasi zen, Bielorrusiako presidente Aliaksandr Lukaxenkak giza trafikatzaileak, droga-kontrabandistak eta migratzaile armatuak Europara sartzeko mehatxua egin zuenean. Geroago, Bielorrusiako agintariek eta estatuak kontrolatutako turismo-enpresek, Ekialde Hurbilean jarduten zuten aire-konpainia batzuekin batera, Bielorrusiako bidaiak sustatzen hasi ziren Ekialde Hurbileko konexioen kopurua handituz eta erosi zutenei bisa emanez, itxuraz ehiza helburuetarako. Sare sozialetako hainbat taldetan, gainera, iruzurrezko aholkuak eskaintzen zizkieten muga zeharkatzeko arauei buruzko balizko migratzaileei, gehienak Alemaniara joaten saiatzen ari zirela. Orduan, Bielorrusiara iristen zirenei Europar Batasuneko (EB) muga nola eta non pasatzeko eta beste aldean zeuden mugazainei zer esan behar zien argibideak eman zizkieten, eta sarritan zaindariek gidatzen zituzten mugara arte. Dena den, gurutzatzea lortzen ez zutenak askotan mugan gelditzera behartzen zituzten. Bielorrusiako agintariek ez zuten Poloniatik bidalitako laguntza humanitarioa onartu eta, kasu batzuetan, igaro ez ziren migratzaileak jipoitzen hasi ziren.

Poloniak, Lituaniak eta Letoniak Bielorrusiak EBren aurka egindako etorkinen giza trafikoaren gerra hibridotzat jo dute krisia, eta esku hartzeko eskatu diote Bruselari. Bielorrusiarekin muga egiten duten EBko hiru nazioek adierazpen bateratua kaleratu zuten, migratzaileak mugetatik bidaltzeko gerra hibridoa gaitzesteko. Krisiak bultzatu zituen hiru gobernuek beren larrialdi egoera iragartzera euren mugako eremuetan, edo, Lituaniaren kasuan, herrialde osoan. Lituaniarrek migratzaileen fluxua geldiaraztea lortu zuten bitartean, beste bi estatuek ez zuten arrakasta hori egiten. Krisia dela eta, kaltetutako hiru estatuek Bielorrusiako mugetan mugako harresiak eraikitzeko erabakia iragarri zuten. EBko kaltetutako estatu kideetako populazioa, orokorrean, aparteko neurrien aldekoa da, baina giza eskubideen aldeko elkarteek asilo eskatzaileen aurka hartutako itzulera neurriak kritikatu zituzten. Euren esanetan, lituaniar eta poloniar poliziak aukera ukatu diete asilo erreklamazio bat aurkezteko, baita migratzaileentzako janaria, ura eta aterpe eskasa ere, azken hori Giza Eskubideen Europako Auzitegiaren (EGH) agindua egonda ere.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sun Yingsha

**Sun Yingsha**, txineraz 孙 颖莎 *Yingsha Sun*,  (Shijiazhuang, Hebei (Txina), 2000ko azaroaren 4a) mahai-tenisean lehiatzen den kirolari txinatarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), zilarrezko domina irabazi zuen *bakarkako* modalitatean, Chen Meng herrikidearekin (urrezkoa) galduz eta Mima Ito japoniarra (brontzezkoa) garaituz.
Urrezkoa irabazi zuen, halaber, Txinako taldearekin *taldekako* modalitatean, Japoniako (zilarrezkoa) eta Hong Kongeko (brontzezkoa) hirukoteen aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Txinako hirukotea: Chen Meng, Sun Yingsha eta Wang Manyu-k.

2024ko Udako Olinpiar Jokoetan, Parisen, bakarka txapeldunordea izan zen eta taldeka urrezko domina eskuratu zuen.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gora Herria (singlea)

***Gora Herria*** Negu Gorriak taldearen singlea da. Gainera, Go!azen telesailean ere abestu zuten.

## Kanpo estekak
Miu Hirano

mahai-tenisean lehiatzen den kirolari japoniarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), zilarrezko domina irabazi zuen Japoniako taldearekin *taldekako* modalitatean, Txinako hirukotearen (urrezkoa) atzetik eta Hong Kongekoaren (brontzezkoa) aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Japoniako hirukotea: Miu Hirano, Kasumi Ishikawa eta Mima Ito-k.

2024ko Udako Olinpiar Jokoetan, Parisen, zilarrezko domina berri bat eskuratu zuen.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Wang Manyu

**Wang Manyu** txineraz 王 曼昱 *Manyu Wang*,  (Qiqihar, Heilongjiang (Txina), 1999ko otsailaren 9a) mahai-tenisean lehiatzen den kirolari txinatarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezko domina irabazi zuen Txinako taldearekin *taldekako* modalitatean, Japoniako (zilarrezkoa) eta Hong Kongeko (brontzezkoa) hirukoteen aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Txinako hirukotea: Chen Meng, Sun Yingsha eta Wang Manyu-k.

2024ko Udako Olinpiar Jokoetan, Parisen, urrezko domina berri bat lortu zuen.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ron Flowers

**Ronald Flowers** (Edlington, Doncaster, Hegoaldeko Yorkshire, 1934ko uztailaren 28a - 2021eko azaroaren 12a) ingeles futbolaria izan zen.

1952an egin zuen debuta Wolverhampton Wanderersekin, eta hamabost denboraldi egin zituen han. 49 partida jokatu zituen Ingalaterrako futbol selekzio nazionalarekin eta 10 gol sartu zituen. 1955ean jokatu zuen lehen partida selekzioarekin eta 1966an munduko txapeldun izan zen taldeko kide izan zen.

## Palmaresa 
**Wolverhampton Wanderers**
* Ingalaterrako Futbol Liga: 1953-54, 1957-58, 1958-59
* Ingalaterrako Futbol Kopa: 1959-60
* FA Charity Shield: 1954, 1959, 1960
**Ingalaterra**
* Munduko Futbol Txapelketa: 1966

## Kanpo estekak
Antonia Adroher Pascual

**Antonia Adroher Pascual** (Girona, Katalunia, 1913ko ekainaren 22a &ndash; Banyuls de la Marenda, 2007ko irailaren 15a) maistra eta aktibista politikoa izan zen.

## Biografia 
Irakasle-ikasketak egin zituen Gironako Maisu Maistren Eskolan, eta Espainiako Irakaskuntzako Langileen Federazioko (FETE) kide ere izan zen. Langileen Batasun Marxistaren Alderdiko (POUM) sortzaileetariko bat izan zen. Espainiako Gerra Zibilean, 1936ko urriaren 21ean, Gironako Udaleko propaganda eta kulturako emakumezko lehen errejidorea izan zen. Hezkuntza sistema berri bat jarri zuen abian Eskola Berri Bateratuko Kontseiluaren (CENU) bidez, beti ere irizpide pedagogiko berritzaile eta aurrerakoietan oinarritua. Horrez gain, lanaren eta anaitasunaren printzipio arrazionalistak kontuan hartu zituen. Horrek guztiak honako hau ekarri zuen: guztiontzako eskola publiko eta doakoa antolatzea, katalanez irakastea, osasun-printzipioak aintzat hartuz haurrak zaintzea, eta hezikidetzaren bitartez neska eta mutilen arteko berdintasuna.

1939an erbestera joan zen Carmel Rosa Baserba senarrarekin, lehenengo Toulousera eta ondoren, Parisera. Han sortu zuten Parisko Casal Català. 1977an Kataluniara itzuli zen, eta Gironan hil zen 2007an.

## Argitalpen batzuk 
* . 2001. *La Llavor dels somnis*. Llibres dels quatre cantons 4.bil. Editorea CCG, 302 pp. , 

## Aintzatespenak 
* *Mestres 68 saria*, pedagogia katalana berritzeko egindako lanagatik.
* 2006: *Sant Jordiren Gurutzea* saria jaso zuen.

### Eponimia 
* Gironako Antònia Adroher liburutegia. San Sunyer kalea, 46, Taialà auzoa, Girona.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Marco, Aurora (2011).  Laiovento, ed. Mulleres na guerrilla antifranquista galega (katalanez). Brión. ISBN 978-84-8487-211-5.  
* Rodrigo, Antonina (2003). Mujer y exilio: 1939 (ilustrada edición). Flor del Viento Ediciones S.A. p. 342. ISBN 9788489644885.  
## Kanpo estekak 
* Egileari omenaldi orria Feliu de Llobregaten
* *Antonia Adroher. La revolución en la enseñanza* en Fundación Andreu Nin 
* Antònia Adroher udal biblioteka Gironan
Koki Niwa

mahai-tenisean lehiatzen den kirolari japoniarra da.
## Olinpiar Jokoak
2016ko Udako Olinpiar Jokoetan, Rio 2016an (Rio de Janeiro), zilarrezko domina eskuratu zuen Japoniako taldearekin,  *taldeka* modalitatean, Japoniako (zilarrezkoa) eta Alemaniako (brontzezkoa) hirukoteen aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Txinako hirukotea: Xu Xin, Ma Long eta Zhang Jike-k. 

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezkoa eskuratu zuen Japoniako taldearekin, *taldekako* modalitatean, Txinako (urrezkoa) eta Alemaniako (zilarrezkoa) hirukoteen atzetik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Japoniako hirukotea: Tomokazu Harimoto, Jun Mizutani eta Koki Niwak. 

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak
## Kanpo estekak
Darkhan Asadilov

**Darkhan Absadikovitx Asadilov**, kazakhskastaneraz Дархан Абсадықұлы Асәділов, (Shimkent (Kazakhstan), 1987ko abuztuaren 27a) karatean lehiatzen den kirolari kazakhstandarra da.
## Olinpiar Jokoak 
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabazi zuen Abdel Rahman Al-Masatfa jordaniarrarekin (elkarbanatuta), * kumite ≤67 kg* modalitatean, Steven Da Costa frantziarraren (urrezkoa) eta Eray Şamdan turkiarraren (zilarrezkoa) atzetik sailkatuz.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Doo Hoi Kem

**Doo Hoi Kem**, txineraz 杜 凱琹 *Hoi Kem Doo*,  Hong Kong, 1996ko azaroaren 27a) mahai-tenisean lehiatzen den kirolari hongkongdarra da.
## Olinpiar Jokoak
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina irabazi zuen Hong Kongeko taldearekin *taldekako* modalitatean, Txinako (urrezkoa) eta Japoniako (zilarrezkoa) hirukoteen atzetik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Hong Kongeko hirukotea: Doo Hoi Kem, Lee Ho Ching eta Minnie Soo-k.
## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pasadena (musika taldea)

**Pasadena**, 2021 urtean Gasteizen sortutako musika taldea da.

## Ibilbidea 
Jon Basaguren eta Libe Garcia de Cortazar abeslariak Izaki Gardenak taldeko kideak dira eta proiektu berria abiatu zuen 2021ean, *Pasadena*. Proiektuaren izena daraman diskoa plazaratu zuten 2021 amaieran. Izaki Gardenak taldeko Danilo Forondaren (gitarra) eta Dani Arrizabalagaren (bateria) laguntza izan zuten. 2022an 4 abesti dituen EPa atera zuten, *Izpia* izenekoa.

## Diskografia 
* *Pasadena* (Erraiak, 2021)
* *Izpia* (Erraiak, 2022)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak