open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Olaf Pollack

**Olaf Pollack** (Berlin, 1973ko irailak 20) alemaniar txirrindulari bat da.

## Biografia 
Esprinter bikaina, Olaf Pollackek bere kirol karrera 1997an hasi zuen Agro taldean. Jarraian, Gerolsteiner taldean aritu zen 2000 eta 2004 artean. Esprinter bezala 2003an nabarmendu zen Alemaniako Itzulian, bere herkide Erik Zabel eta Stuart O'Grady australiarraren aurretik etapa bat irabazi zuenean, eta Italiako Giroan zenbait alditan bigarren geratuz, bere arerio nagusia zen Alessandro Petacchiren atzetik soilik.

2005ean T-Mobile Team taldera pasatu zen. Arrakastarik gabeko denboraldi bat egin zuen. 2006an Kaliforniako Tourrean bi etapa irabazi zituen eta hala, T-Mobile taldearentzat urteko lehen arrakasta lortu zuen. Bereziki Saxonia Behereko Itzuliko esprintetan nabarmendu zen eta ondoren Italiako Giro on bat egin zuen zenbait etapatan bigarren amaituz.

2007an Wiesenhof taldera pasa zen. Talde hau denboraldi amaieran desagertu zen eta Olaf Pollack 2008an Wolksbank austriar taldera joan zen.

2009ko uztailean ustekabean positibo eman zuen dopinaren aurkako kontrol batean eta kontranalisi bat egitea eskatu zuen.

## Palmaresa 
## Emaitzak Itzuli Handietan 
### Italiako Giroa 
* 2004ko Italiako Giroa: 112. eta 15px maglia arrosa egun batez.
* 2005eko Italiako Giroa: Utzi egin zuen
* 2006ko Italiako Giroa: 132. eta 15px maglia arrosa egun batez.

### Frantziako Tourra 
* 2003ko Frantziako Tourra: Utzi egin zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Danimarkako Itzulia

[thumb|350px|Danimarkako Itzulia [2006an.]]
**Danimarkako Itzulia** (ofizialki Post Danmark Rundt-Tour of Denmark) urtero Danimarkan abuztuan ospatzen den txirrindularitza lasterketa bat da. Proba Danimarkako Posta Zerbitzuak babesten du, hortik datorkio izena.

1983tik jokatzen da, baina 1989 eta 1994 artean ez zen ospatu. Edizio gehienetan 2.2 mailan egon ondoren, 2005ean UCI Zirkuitu Kontinentalak sortu zirenetik 2.HC mailan egon da (UCI Zirkuitu Kontinentalen maila gorena).

Sei etapa ditu, horietako azkenaurrekoa erlojupeko bat. Danimarka herrialde lau bat denez, esprinterrak eta errodadoreak nabarmentzen diren proba bat da hau. Beti Frederiksberg herrian amaitzen da.

Lehen garailea etxeko Kim Andersen izan da, proba honetan garaipen gehien lortu dituena ere badena, hirurekin.

## Palmaresa 
### Podiumak 
### Beste sailkapen batzuk 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
1983ko Munduko Eskrima Txapelketa

**1983ko Munduko Eskrima Txapelketa** Munduko Eskrima Txapelketaren 47. edizioa izan zen. 1983ko uztailak 20 eta 30 bitartean ospatu zen Austriako hiriburua den Vienan Nazioarteko Eskrima Federakuntzak eta Austriako Eskrima Federakuntzak antolatua.

## Emaitzak 
### Gizonezkoak 
**Banakako floretea**
# Alexandr Romankov 
# Matthias Gey 
# Marian Sypniewski 

**Taldekako floretea**
# 
# 
# 

**Banakako ezpata**
# Elmar Borrmann 
# Daniel Giger 
# Angelo Mazzoni 

**Taldekako ezpata**
# 
# 
# 

**Banakako sablea**
# Vasil Etropolski 
# Gianfranco dalla Barba 
# Christo Etropolski 

**Taldekako sablea**
# 
# 
# 

### Emakumezkoak 
**Banakako floretea**
# Dorina Vaccaroni 
# Carola Cicconetti 
# Jujie Luan 

**Taldekako floretea**
# 
# 
# 

## Kanpo estekak
1765 Wrubel

**1765 Wrubel** asteroide gerrikoan aurkitutako 1765. asteroidearen izena da. 1957ko abenduak 15ean aurkitu zuen Indiana Asteroide Programak Goethe Link Behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1957 XB** zen.

## Kanpo estekak
Bagad

[250px|thumb|[Biniou gaitez osatutako Bagad bat Lorienteko Interzeltiar Jaialdian.]]

**Bagad** delakoa Bretainiako usadioko musika talde bat da. Normalki musikari ugariz eta lau sailetan osaturik dago: *binioù braz* o *bras* (biniou gaita), bonbarda, kaxa eta perkusioa. *Bagad* horren neurriaren arabera, kaxak eta perkusioa sail bakarrean elkartu litezke.

## Izena 
Bretainieraz *bagad* hitzak 'talde' edo 'gudaroste' esan nahi du (ikus bagaudak). Kasu honetan *bagad ar sonerion* hitzen laburdura da (sonneur taldea). Pluralez *bagad* hitza *bagadoù* bilakaten da ("taldeak"), salbuespena zenbaki baten ondoren agertzen denean da, kasu horretan bretainieraz hitza aldakaitza da (*bagadoù* = "bagadak", *2 bagad* = "2 bagad"). *Bagad* hitzak bai bretainieraz nahi frantsesez gizonezko generoa du. Emakumezko generoa ere badago, 'barcada' delakoa (*bag* hitzetik eratorria, bretainieraz "ontzi" esan nahi du).

## Irudigtegia 

Irudi:Bagad Bro Felger.jpg|Bro Felder Bagad taldea.
Irudi:FILGrandeParade3.jpg|Bagad bat Lorienteko Interzeltiar Jaialdian.
Irudi:Bagad-ergue-armel.jpg|Bagad batean ohikoak diren musika tresnak.
Irudi:Bagad.JPG|Frantziako itsas gudarosteko Lann-Bihoué bagad ospetsua.

## Kanpo estekak 
* Bodadeg ar Sonerion, bagadoù federazio nazionala
* Bagad Kemper (Kemper/Quimper)
* Bagad Saint-Nazaire
* Bagad Sonerien Bro Dreger
* Bagad Bro Foën
Blackburn Rovers Football Club

thumb|250px| 1884ko kopa txapeldunak.
thumb|250px|Zaleak 2002ko Kopako final erdietan.

**Blackburn Rovers Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Blackburn hirian egoitza eta zelaia (Ewood Park) dituena. XIX mendean Ingalaterrako talderik indartsuena izan zen.

## Historia 
### XIX mendea 
Blackburn Rovers taldea 1875 urtean sortu zen eta berehala lortu zituen lehenengo Kopak, bost, XIX mendean Ingalaterrako talde nagusietakoa bihurtu zelarik. Mende berriaren hasieran iritsi ziren bi Ligak eta 1928an seigarren kopa lortu zuen.

### Garai ilunak 
Bigarren Mundu Gerraren ondoren maila galdu zuen eta 70. hamarkadan bigarren eta hirugarren mailen artean aritu izan zen.

### Berpizturiko taldea 
1992an Premier League txapelketa berria abiarazi zen. Blackburn Roversek ordurako maila berreskuratua zeukan eta talde indartsua osatu zuen 1995ean Liga irabazterainokoa. Azkenengo titulua Ingalaterrako Ligako Kopa izan zuen 2002an irabazia. 2007an UEFA Intertoto Kopa irabazi zuen.

### Gainbehera 
Azken urteetan bigarren mailako erdialdeko postuetan ibili den taldea izan da baina 2016-17 urtean maila galdu du eta 3. mailara jeitsi da.

### Bilboko Atheticekin lotura 
Blackburnekoak ziren Bilboko Athletic Kluba sortu zuten langile ingelesak. Hauek beren bihotzeko taldearen koloreak eman zizkioten Athletici, gerora aldaketa etorri bazen ere.

## Irabazitako txapelketak 
### Ingalaterran: 11 
* Premier League (3) :
** 1911-12, 1913-14, 1994-95.
* Ingalaterrako Kopa (6) :
** 1884, 1885, 1886, 1890, 1891, 1928.
* Ingalaterrako Ligako Kopa (1) :
** 2002
* Community Shield (Ingalaterrako Superkopa) (1):
** 1912

### Nazio artean: 1 
* **UEFA Intertoto Kopa (1)**: 2007

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Blackpool Football Club

**Blackpool Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Blackpool hirian egoitza eta zelaia (Bloomfield Road) dituena.

## Palmaresa 
* Ingalaterrako Liga (0):
** Bigarren maila (1): 1930
* Ingalaterrako Kopa (1): 1953
* Kopa Anglo-Italiarra (1): 1971
* Football League Trophy (2): 2002, 2004

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Esapide hiztegia

**Esapide** hitzak esanahi berezia duen hitz multzoa adierazteko erabiltzen da. Euskaraz hainbat baliokide ditu (*esamolde, lokuzio, mintzamolde*...), baina badirudi oraindik ez dela haien artean bat eta bakarra finkatu termino gisa adiera zehatzean. Esanahi berezitasun hori azaltzeko esan ohi da esapideak adierazten duen esanahia ezin dela eratorri osatzen duten hitzen esanahien baturatik. Esanahi berezi hori hizkuntza osoan ezaguna izan daiteke, edo eremu txikiago batean, herri batean, dialekto batean edo alor bateko hiztegi teknikoan, adibidez.

Esapideak era askotakoak dira, eta zailak sailkatzen; besteak beste, esapide eta atsotitzen arteko mugak lauso xamarrak dira. Xehetasun gehiagotarako, ikus **lokuzio**. Hizkuntz hiztegi orokorretan ohikoa da hitz bati dagokion sarrera lexikoaren barnean haren esapideak (bai eta kolokazioak ere) biltzea.

Esapide hiztegietan halakoak biltzen dira, hizkuntz hiztegi orokorretan ematen den informazioa osatzeko asmoz. Hiztegigintza mota ia guztietan bezala, esapide hiztegiak elebakarrekoak izan daitezke, baina baita elebidunak ere. Esapide hiztegi elebidunei dagokionez, kontuan izan behar da beti edo ia beti esapideak hitzez hitz itzuli ezinekoak direla, eta maiz zaila dela are eta haien kideko adierazpiderik aurkitzea bigarren hizkuntzan.

## Ikus, gainera 
* Atsotitz
* Kolokazio
* Hiztegigintza
* Lexikologia

## Euskal esapide hiztegiak 
* Justo Mª Mokoroa (1990): *Ortik eta emendik. Repertorio de locuciones del habla popular vasca*, Donostia: Labayru, Eusko Jaurlaritza & Etor, 2 liburuki.
* Koldo Izagirre (1981): *Euskal lokuzioak*, Donostia. Hordago.
* Ramon Etxezarreta (1983), *Hiztegi erotikoa*, Donostia. Hordago.
* Gotzon Garate (1988): *Erderakadak. Euskaraz ongi mintzatzeko hiztegia. Zazpi probintzietako adibideak*, Bilbo. Gero-Mensajero.

## Kanpo estekak 
*  *Ortik eta emendik* (Justo Mª Mocoroa).
*  *Atsotitzak* (Gotzon Garate).
* *Intza proiektua. Euskal lokuzioak sarean*.
* Aurreko hirurak elkarrekin: EIZIE lokuzioak.
* Gaztelaniazko esamoldeak euskaraz.
* *Esamoldeak eta esaerak*. Adibideak eta erdarazko ordainak.
* Joseba Aurkenerena: Euskara beti altxor. https://zuzeu.eus/euskara/euskara-beti-altxor/

## Erreferentziak
Blackpool

**Blackpool** Erresuma Batuko Ipar-mendebaldeko Ingalaterran dagoen Lancashire konderrian kokatzen den hiri bat da. Irlandako itsasoaren ekialdeko kostaldean dago, Ribble eta Wyre ibaietako bokaleen artean, Liverpooletik 43 kilometrotara. 2010ean 140.000 biztanle inguru zituen.

Bere hondartzak herria turismogune bilakatu zuen, batez ere, trenaren helduera eta gero. Blackpool FC futbol taldearen egoitza da.

## Auzoak eta barrutiak 
## Klima 
## Hiri senidetuak 
* 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Blackpool hiriaren udal webgunea
My Life (12 Stones)

**My Life** (euskaraz *Nire Bizitza*) 12 Stones estatubatuar post-grunge musika taldearen abesti bat da. 2002an izen bereko *12 Stones* diskoaren barnean kaleratu zuten.

## Kanpo estekak 
* *My Life* abestia entzungai
Hypnotize (System of a Down)

**Hypnotize** (euskaraz *Hipnotizatu*) System of a Down estattubatuar metal alternatibo musika taldeko abesti bat da. 2005ean izen bereko *Hypnotize * diskoaren barnean kaleratu zuten.

## Kanpo estekak 
* *Hypnotize* abestia entzungai
Hiztegigintza berezitua

**Hiztegigintza berezitua** hiztegi berezituak diseinatzeko, biltzeko, erabiltzeko eta ebaluatzeko teoriak garatzen dituen jakintzagaia da. Hiztegi berezitu batek alor zehatz baten edo batzuen lexikoa biltzen duen hiztegia da, maiz zientzia, teknika edo arte batena. Adibideak: kirol hiztegiak, zuzenbide hiztegiak, eta abar.

## Xehetasunak 
Hiztegigintza berezituaren esparruan lexikografiaren alderdi garrantzizko asko tratatzen dira.

Hiztegigintza mota ia guztietan bezala, hiztegi berezituak elebakarrekoak izan daitezke, baina baita elebidunak zein eleaniztunak ere. Denetan konplexuenak elebidunak izan ohi dira: kultura zehatz baten menpe dagoen alor bateko hiztegi elebidunetan hainbat aldagai berezi hartu behar dira kontuan: besteak beste, bi hizkuntzetan erabiltzaileak daukan hizkuntz gaitasuna edo bi kulturetan daukan hizkuntzaz kanpoko gaitasuna.

Nielsen-ek (1994) dioenez, hiru hiztegi mota nagusi bereiz daitezke: alor anitzeko hiztegia, hau da, alor anitzi buruzko informazioa ematen duena; alor bakarreko hiztegia, alor bakarrari buruzko informazioa ematen duena; eta azpialorreko hiztegia, alor orokor bateko azpialor bati buruzko informazioa ematen duena.

Hiztegia zertarako egina den eta honi ere begiratu behar zaio. Bi helburu nagusi izan ditzake halako hiztegi batek: komunikazioa edo ezagutza. Komunikazioari begira egindako hiztegietan kontuan hartu ohi da erabiltzaileak testuak itzuli, testuak ulertu, testuak ekoiztu edota testuak editatu edo berrikusi nahiko dituela. Ezagutzari begira egindako hiztegietan, berriz, komunikazioarekin lotuta ez dauden egoeretan ezagutza (datuak eta informazioa) jartzen da erabiltzailearen esku.
Gaurko hiztegigintza berezituak arreta berezi bat jartzen du hala hiztegi biltzaileentzat nola hiztegi erabiltzaileentzat mesedegarri izan daitezkeen hatsarreak eta teknikak garatzen.

## Ikus, gainera 
* Hiztegigintza
* Terminologia
* Kontrolpeko hiztegia

## Gomendatutako irakurketak 
* Henning Bergenholtz & Sven Tarp (arg.), (1995): *Manual of Specialised Lexicography*, Benjamins Publishing. 
* Sandro Nielsen (1994): *The Bilingual LSP Dictionary*, Gunter Narr Verlag. 
* Sandro Nielsen (2008): "The Effect of Lexicographical Information Costs on Dictionary Making and Use", *Lexikos* 18 (2008): 170-189.
* Sandro Nielsen (2010): "Specialised Translation Dictionaries for Learners", in P. A. Fuertes-Olivera (arg.), *Specialised Dictionaries for Learners*, Berlin/New York: de Gruyter, 69-82.

## Kanpo estekak 
* Lexicographical Basis for an Electronic Bilingual Accounting Dictionary: Theoretical Considerations
* Lexigraf
2003ko Espainiako Itzulia

**2003ko Espainiako Itzulia** Itzuli Handi honen 58. edizioa izan zen. 2003ko irailak 6 eta 28 artean ospatu zen Gijón eta Madril artean, 21 etapatan banatutako 2957 kilometroko ibilbidea eginez, garailea izan zen Roberto Herasek, bataz beste, 42,536 kilometro orduko abiaduran egin zituenak.

Itzulia hasi aurretik, guztiak, berriz ere, Aitor González, Roberto Heras eta Óscar Sevillaren arteko lehia bat iragartzen zuen. Edizio hau irabazteko aukerak zituzten beste batzuk Igor González de Galdeano, Ángel Casero eta Francisco Mancebo ziren.

Jada lehen etapan, taldekako erlojupekoa zena, Aitor Gonzálezek ia minutu eta erdi galdu zuen, eta beste minutu bat gehiago bigarrenean, hala, edizio hau irabazteko aukera asko galduz.

4. etapan, ordura arte erabat ezezaguna zen Isidro Nozal jarri zen lider ihesaldi bati esker. Nozalek bere forma egoera ona berretsi zuen 6. etapako banakako erlojupekoan, etapa nagusitasun handia erakutsiz irabaziz eta sailkapen nagusian are gehiago aldenduz. Bigarren sailkatua, Igor González de Galdeano gasteiztarra, jada ia bi minutu eta erdira zegoen, Roberto Heras bosgarren, lau minutu eta erdi baino gehiagora, Aitor González, bederatzigarren, bost baino gehiagora, Ángel Casero, hamaikagarren, bost minutu eta erdi baino gehiagora; Óscar Sevilla, erlojupeko kaxkar baten ondoren, zazpi minutu baino gehiagora zegoen.

Nozalek lidertza mantendu zuen Pirinioetako hiru etapen ondoren, bere hurbileneko arerioek denbora apur bat jan ahal izan zioten arren. Baina galdutako segunduak 13. etapan berreskuratu zituen, edizio honetako bigarren banakako erlojupekoa, hau ere irabaziz. Igor González de Galdeano hiru minutura geratu zen sailkapen nagusian, Roberto Heras bostera. Aitor González hamar minutura zegoen eta hurrengo etapan Itzulia utziko zuen.

15. etapan Roberto Heras liderrarekiko denbora berreskuratzen hasi zen, hirugarren amaituz eta minutu bat berreskuratuz Panderan amaitutako etapan, eta beste minutu bat berreskuratuz hurrengo etapan, Sierra Nevadan amaitu zena. Collado Villalban amaitu zen etaparen ondoren Herasek bigarren jarraitzen zuen, Nozalgandik bi minutura. Bi etapa baino ez ziren geratzen, horietako bat soilik 11 kilometroko kronoigoera bat Abantos mendatera. Bazirudien bejartarrak, aurreko edizioan bezala, bigarren amaituko zuela.

Alabaina, Roberto Heras etapa modu distiratsuan irabazi eta ONCEko txirrindulariari ia bi minutu eta erdi ateratzeko gai izan zen, hala maillot horia lortuz, bere bigarren Espainiako Vuelta izango zenean. Azkenean, Isidro Nozalek bigarren amaitu zuen eta Alejandro Valverdek hirugarren.

## Taldeak eta txirrindulariak 
## Etapak 
## Azken sailkapenak
### Sailkapen orokorra 
### Puntukako sailkapena 
### Mendiko sailkapena 
### Taldekako sailkapena 
|}

## Kanpo estekak
Iponuba

[thumb|150px|eskuinera|Iponubako erromatar giza enborra ([Espainiako Arkeologia Museo Nazionala).]]
**Iponuba** egungo Baena udalerriko Minguillar muinoan finkatutako Betikako iberiar-erromatar hiri baten izena da.

Pliniok aipatua, garrantzi handiko aurkikuntza arkeologikoak egin dira bertan: greziar anforak, oso ospetsua den Baenako Lehoi Emea, giza enborrak...

## Ikus, gainera 
* Torreparedones
* Baenako Lehoi Emea

## Kanpo estekak
Ross katalogoa

**Ross katalogoa** Frank Elmore Ross astronomoak XX. mendearen lehen erdian eginiko, 1925 eta 1939 bitartean eginiko izar katalogo bat da. Katalogo honek euren mugimendu propioa handia den 1094 izar ditu, hala, gure Eguzki-sistematik nahiko gertu dauden izarrak bereiztuz.

## Euren Ross zenbakiagatik ezagunak diren izarren adibideak 
Gure Eguzki-sistematik gertuen dauden izarretakoren batzuk arruntki Ross katalogoko euren zenbakiagatik ezagutzen dira. Jarraian ikus daitekeen taulan agertzen dira horietako batzuk:

## Ikus, gainera 
* Giclas katalogoa
* Gliese katalogoa
* Bonner Durchmusterung

## Kanpo estekak
Airbus A400M

**Airbus A400M** edo **Atlas**, garraio militarreko hegazkin bat da, helmen handikoa, lau turbohelizeei esker darabiltzana.

Hegazkin honen helburua, programa honetan parte-hartzen duten herrialdeen garraio beharrak betetzea eta bete antzeko hegazkinak ordezkatzea da, ala-nola Lockheed C-130 Hercules eta Transall C-160 hegazkinak.

## Kanpo estekak
2007ko Andaluziako Itzulia

**2007ko Andaluziako Itzulia** txirrindularitza itzuli honen 53. edizioa izan zen. 2007ko otsailak 18 eta 22 artean ospatu zen 5 etapatan banatutako 823,2 kilometroko ibilbidea eginez. Villa de Oturan hasi eta Antequeran amaitu zen.

105 txirrindularik parte hartu zuten 7 txirrindulariko 15 taldetan banatuta, proba 88k amaitu zutelarik.

Garailea izan zen Óscar Freire kantabriarrak proba, bataz beste, 40,455 kilometro orduko abiaduran bete zuen, erregulartasunaren sailkapena ere irabazi zuelarik. Mendikoa José Alberto Benítezentzat izan zen, andaluziarrik hoberena ere izan zena, sailkapen nagusian 14. postuan amaituz. Tarteko helmugen sailkapena Marcus Burghardtentzat izan zen, konbinatua Dario Cionirentzat, eta taldekakoa Fuerteventura-Canarias Teamentzat.

## Etapak 
## Sailkapen nagusia 
|}

## Kanpo estekak
Teodoro Schmidt (Txile)

**Teodoro Schmidt** Txileko hegoaldeko komuna eta hiri bat da. Araucanía eskualdeko Cautín probintzian kokatuta dago. 2002ko erroldan, 15.772 biztanle zituen. Lehen alde honen izena Huilio zen. Huilio hitzak Mapudungunez *zezenen lekua* esan nahi du.

[thumb||200px|ezkerrera|**Teodoro Schmidt** komuna [Araucanía eskualdea|Araucanía eskualdean.]]

## Kanpo estekak 
*  Teodoro Schmidteko udalaren webgunea.
* Teodoro Schmidt Google Maps-en
Birgizarteratze

**Birgizarteratzea** edo **erreinsertzioa** Estatuak zigortutako presoek egindako delituak eragin zituzten jarrerak gainditu eta gizartean bizimodu egokia izateko gai direla erabaki ondoren, presoak aske utzi eta gizartean laguntza emateko neurri eta programen multzoa da.

## Ikus, gainera 
* Gizarteratzea

## Kanpo estekak
Norwich City Football Club

[250px|eskuinera|thumb|[Chelsea Football Club|Chelsearen aurkako partida.]]
**Norwich City Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Norwich hirian egoitza eta zelaia (Carrow Road) dituena. Gaur egun Premier Leaguen ari da eta garaipeni handienak 1962 eta 1985eko Ingalaterrako League Cup-ak ditu.

## Historia 
Norwich City FC 1902ko ekainaren 17an sortu zen, baina zorren erruz 1917an desagertu eta 1919an birsortu behar izan zen. 1934 urtean bigarren mailara igo zen.

1959 urtean Kopako final erdietara iritsi zen hirugarren mailako taldea izan arren. Hurrengo urtean bigarren mailara igo eta 1962an Ingalaterrako Ligako Kopa irabazi zuen. Aurkaria ere 2. mailako Rchdale izan zuen.

1972an lortu zuen Ron Saunders entrenatzailearen eskutik aurrenekoz Lehen mailara igotzea eta 1973an berriz jokatu zuen Ligako Kopako finala, baina oraingoan Tottenham Hotspurrek irabazi zion gol bakarraz. Hurrengo urteak bigarren mailan egin ondoren berriz goren mailara iztuli eta bigarren Ligako Kopa eskuratu zuen 1985ean, Sunderland 1-0 garaituz. Hurrengo urtean talde biak jeitsi ziren bigarren mailara.

1992-93 denboraldian Premier League hasi zenean Norwich izan zen liderra hilabete askotan baina azkenean Manchester United eta Aston Villak aurrea hartu zioten. UEFA Kopan aritu zen hurrengo urtean eta hirugarren kanporaketan Inter Milanek kanporatu bazuen ere aurretik Bayern Munich bota zuen, Munichen garaipena lortuz gainera, hori lortu duen talde ingeles bakarra da gainera. 1995 urtean berriz ere bigarren mailara jaitsi zen.

2010tik aurrera Premier Leaguen aritu da. 2014an maila galdu zuen eta ordutik igo eta jeitsi ibili da.

## Irabazitako txapelketak 
### Txapelketa nazionalak 
* Ingalaterrako Ligako Kopa (2): 1961-62, 1984-85
* Championship (2.maila) (1): 2018-19

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Enns (ibaia)

**Enns** Danubioren eskuinaldeko (hegoaldeko) ibaiadar bat da. 254 kmko luzerarekin Austria barneko ibairik luzeena da.

## Geografia 
Salzburg estatuan jaiotzen da, Niedere Tauern mendigunean. Radstadt zeharkatu ostean, Estirian sartzen da. Hurrengo ehun kilometroan, ekialderako norabidean, Dachstein mendigunearen eta Niedere Tauernen arteko haran zabalean zehar doa. Liezen da haran horretako hiri handiena. Admontetik igaro eta gero, Gesäuse (15 kmko arroila) zeharkatzen du. Iparralderako norabidea harturik, Austria Garaian sartu eta Steyrretik iragaten da. Aurrerago Austria Garaia eta Austria Beherearen arteko muga egiten du. Enns hirian zehar pasatu ondoren, Mauthausenen ondoan Danubiora isurtzen da.

## Ibaiadarrak 
Ibaiadar nagusiak Palten, Salza eta Steyr dira.

## Erreferentziak 
Artikulu honetan Frantsesezko Wikipediako Enns (rivière) artikuluko informazioa erabili da.

## Kanpo estekak
Litifikazio

**Litifikazioa** (grezieraz, *λιτιφικακιón*, harri bihurtzea) sedimentuak harri bihurtzeko prozesua eta horren ondorioa da. Oro har, litifikazioa konpresioz gertatzen da, presio eta tenperatura anitzentan gertatzen bada ere.

## Kanpo estekak
Agosteko Esfingea

**Agosteko Esfingea** () K. a. VI. mendean datatua dagoena greziar eragineko iberiar eskultura bat da. 1893an aurkitu zen Valentziako Erkidegoko Agost herriko aztarnategi baten. Eskultura honen egilea ezezaguna da. Gaur egun Madrilen dago, Arkeologia Museo Nazionalean.

## Aurkikuntza tokia 
Gaur egun Parisko museo baten dagoen beste esfinge baten eta zezen baten ondoan aurkitu zen, azken honen arrastoa 1893an Alacanteko probintziako Agost herriko ''El Camp de l'Escultor'' izeneko aztarnategi arkeologikoan aurkitua izan ondoren galdu egin zelarik.

## Sinbolismoa 
Esfingeak hegodun lehoi baten gorputza, emakume baten burua eta suge isatsa duten irudiak dira. Uste denez, iberiar hilobi baten egon zen esfinge bat da, hil objektu bezala hildakoaren arima beste mundura garraiatuko baitzuen, Iberiar herri ezberdin gehienek euren egin zituzten greziar sinesmenen arabera.

## Ezaugarri teknikoak 
* Neurriak: 82 zentimetroko altuera, 56ko zabalera eta 26ko sendoera
* Higadura eta mutilazio txikiak ditu.
* Hil zutabea
* Greziar eragindun iberiar-zahar estiloa
* Kareharrian landua
* Esfinge formako irudia

## Ikus, gainera 
* Iberiarrak
* Iberia
* Agost
* Esfinge

## Kanpo estekak 
* Agosteko udaletxearen webgunea
Queens Park Rangers Football Club

**Queens Park Rangers Football Club**, Ingalaterrako Londres hiriburuko futbol talde bat da, Hammersmith eta Fulham barrutian egoitza duena. Etxeko partiduak Loftus Road estadioan jokatzen ditu.

## Historia 
### Sorrera 
*Queens Park Rangers Football Club* taldea 1886an sortu zen ''St Jude's* (1884) eta *Christchurch Rangers'' (1882) elkartzean. Jokalari gehienak Queen's Park auzunekoak zirenez horrela jarri zioten izena taldeari. 1889an profesionalizatu egin ziren baina lehenengo hamarkada luzeetan hirugarren mailako taldea izan ziren.

### Bigarren Mundu Gerraren ondoren 
1948an bigarren mailara igo zen eta lau urte egin zuen bertan. 1967an, oraindik hirugarren mailan ari zela, Ingalaterrako Ligako Kopa irabaztea lortu zuen lehen mailako West Bromwich Albion taldeari finalean 3-2 irabazita. 3. mailako talde batek txapela lortzen zuen lehen aldia izan zen.

### Lehen mailan 
Bi urte beranduago debuta egin zuen lehen mailan, baina urtebete baino ez zuen bertan iraun. 1973an berriz igo zen lehen mailara eta 1975-76 denboraldian bigarren amaitu zuen liga Liverpoolengandik puntu bakarrera. Inoiz lortu duen posturik onena da. Europan jokatzeko txartela lortu zuen eta UEFA Kopako final laurdenetara iritsi zen, baina AEK Atenasek penalti jaurtiketetan kanporatu zuen. 1979an bigarren mailara itzuli zen. 1982an bigarren mailan ari zela Ingalaterrako Kopako finala jokatu zuen. Tottenhamek 1-0 emaitzaz gainditu zuen.

1983an berriz igo eta 1995 arte egon zen lehen mailan eta ibilbide gorabeheratsua izan zuen arren postu txukunak ere lortu zituen, 1984, 1988 eta 1993ko bosgarren postuak hain zuzen ere.

### XXI mendea 
2001 urtean hirugarren mailara jeitsi zen eta bertan egin zituen hiru urte. 2011 urtean lehen mailara igo zen eta hurrengo urteetan igo eta jeitsi ibili da lehen eta bigarren mailen artean.

## Irabazitako txapelketak 
### Ingalaterran: 1 
* **Ingalaterrako Liga (0):** bigarrena 1976an.
* **Ingalaterrako Kopa (0) :** finalista 1982an.
* **Ingalaterrako Ligako Kopa (1)**: 1967

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Fulham Football Club

**Fulham Football Club** (ingelesez  ahoskatua) Ingalaterrako futbol taldea da, Londresko Hammersmith eta Fulham barrutian egoitza eta zelaia (Craven Cottage) dituena. Titulurik izan ez arren UEFA Europa Leagueko finala jokatudu eta UEFA Intertoto Kopa irabazi du.

## Historia 
Fulham 1879an sortu zen ''Fulham St Andrew's Church Sunday School F.C.* izenarekin. 1893an Londres mendebaldeko liga irabazi zuten. 1898an talde profesionala bihurtu zen eta 1907an Ingalaterrako ligan sartu zen, bigarren mailan hala ere.

1949 arte ez zen lehen mailan aritu eta orduan hiru urte egin zituen bertan. Denbora luze horretan bi aldiz jokatu zuen Kopa finalerdiak, biak galduz. Hurrengo urteetan ere beste bizpairu aldiz iritsiko zen Kopako finalerdietara. 1959 eta 1968 artean lehen mailan aritu zen.

1994 eta 1997 artean hirugarren mailan aritu ondoren Mohamed Al-Fayed negoziogizon egiptiarrak erosi zuen taldea eta 2001ean jadanik lehen mailara itzuli zen. 2002an UEFA Intertoto txapelketan hartu zuen parte eta baita irabazi ere. 2007ko abenduan Roy Hodgson entrenatzailea fitxatu zuen eta 2008-09 urtean 7. egin ondoren UEFA Europa Leaguerako sailkatu zen eta hurrengo urtean finaleraino iritsi zen. Atlético de Madridek 1-0 emaitzaz garaitu zuen. 2013an Shahid Khan pakistandarrak erosi zuen baina 2014 urtean maila galdu zuen.

2022an itzuli zen Premier Leaguera.

## Irabazitako txapelketak 
### Ingalaterran 
* Bigarren maila (2): 1948-49 eta 2000-01.

### Nazio artean: 1 
#### UEFA Europa League 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 2010.
#### UEFA Intertoto Kopa 
* Txapelduna (1): 2002.

## Entrenatzaileak 
## Emakumezkoen taldea 
1993an sortu zen *Friends of Fulham* ordezkatzeko eta 2006an desegin zen.
* Ingalaterrako Liga:
** Txapelduna (1): 2003.
** Bigarrena (0)
* Ingalaterrako Kopa:
** Txapelduna (3): 1985 (*Friends*), 2002, 2003.
** Finalista (3): 1989, 1990 (*Frineds''), 2001.
* Ligako Kopa:
** Txapelduna (2): 2002, 2003.
** Finalista (1): 2004.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Stoke City Football Club

thumb|250px
**Stoke City Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Stoke-on-Trent hirian egoitza eta zelaia (Britannia Stadium) dituena. Gaur egun Premier Leaguen jokatzen du eta garaipenik handiena 1972ko Ingalaterrako Ligako Kopa izan zuen.

## Historia 
Talde zaharra da benetan, izan ere Stoke-on-Trent hirian 1863 urtean sortu zuten "North Staffordshire Railway" trenbide enpresako ikasleek *Stoke Ramblers* (Stokeko ibiltariak) izenarekin. Hala ere lehenengo partida dokumentatua 1868koa dute. Taldearen sortzailea izan zen Hernry Almond izan zen taldearen lehen gola sartu zuen jokalaria. 1878an *Stoke Victoria Cricket Club* taldearekin batu eta **Stoke Football Club** eratu zen. 1888an Ingalaterrako Liga sortu zuen taldeetako bat izan zen baina lehen bi urteetan azkenak gelditu ziren. Urte haietan izan zuen emaitza onena 1899ko Kopako finalerdiak baino ez ziren izan. 1925 urtean Stoke-upon-Trent "hiri" bihurtu zen eta taldeak ere izena aldatu zuen, **Stoke City Football Club** bihurtuz.

1946ko martxoaren 9an Bolton Wanderers taldearen aurkako Kopako partidan jendeolde batean 33 hildako eta 520 zauritu izan ziren, "Burnden Park Disaster " izenaz ezagutzen da gertaera hau. Denboraldi horretan liga irabaztear egon zen Stoke City. 1952 urtean maila galdu zuen.

1960an Tony Waddington etxeko gizona bihurtu zen taldearen entrenatzaile. Taldea lehen mailara itzuli eta 1964ko Ingalaterrako Ligako Koparen finalean sartu zuen. Joaneko partidan 1-1 egin ondoren itzulerakoan Leicester Cityk 3-2 irabazi zion. 1972an aldiz irabazle atera zen Chelseari 2-1 gailenduta. Hau da momentuz lortu duen titulu bakarra. Tony Waddington 1977an erretiratu zen.

80. hamarkada eskasa izan zen, berehala bigarren mailara jeitsi baitzen eta 1990an hirugarren mailara ere jeitsi zen. 90. hamarkadan entrenatzaile ugari izan zituen, emaitzak ez ziren onak izan eta.

119 urtetan zehar Victoria Ground zelaian jokatu ondoren 1997an zelai berria estreinatu zuen, Britannia Stadium. 2008 urtean lortu zuen berriz ere Premier Leaguera igotzea eta ordutik bertan aritu da. Emaitzak ez dira bikainak izan, bederatzigarren egin zuen 2014 eta 2016 artean, larritasunik gabe beraz. 2012an UEFA Europa Leagueko final 32renetan Valentziak kanporatu zuen. 2018an maila galdu du.

## Palmaresa 
### Txapelketa nazionalak 
* Lehen Maila (0): laugarren 1935-36 eta 1946-47an.
* Ingalaterrako Kopa (0): finalista 2010-11 urtean.
* Ingalaterrako Ligako Kopa (1): 1971-72

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Atxiloketa

[thumb|300px|**Atxiloketa** zuzenbidean guztiz arautua den ekintza eta egoera izan arren, maiz protesta eta [disidentzia politikoaren aurkako errepresioan baliatu da estatuen aldetik. Irudian, aktibista baten atxiloketa.]]

**Atxiloketa** estatu bateko erakundeek, poliziak gehienetan, nahiz horretarako eskumena duten beste erakunde eta pertsonek legez beste pertsona bati denbora batez askatasuna kentzeko ekintza eta horren ondoriozko egoera da, atxilotuak delitu edo falta bat burutzeagatik, pertsona hori identifikatu, itaundu eta justiziaren esku utzi bitartean. Atxiloketak beste pertsonak eta ondasunak babesteko nahiz disidentzia politikoaren aurkako neurri gisa ere erabiltzen da. Atxiloketa denboran zehar atxilotua berariaz prestatutako instalazioetara (polizia-egoitzak eta hauetan izaten diren ziegak) eraman nahiz atxilotua izan den tokian bertan edo beste batean atxikia izan daiteke.

## Ikus, gainera 
* Espetxe

## Kanpo estekak
Sunderland Association Football Club

thumb|250px
thumb|250px|Jokalariak gola ospatzen.
**Sunderland Association Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Sunderland hirian egoitza eta zelaia (Stadium of Light) dituena. Ingalaterrako 6 Liga eta 2 Kopa irabazi ditu, ia denak XIX mendean eta XX mende hasieran.

## Historia 
1879an sortu zen *Sunderland and District Teachers A.F.C* (Sunderland eta barrutiko irakasleak futbol taldea) izenarekin. 1890-91 urtean sartu zen Ligan, Stoke ordezkatuz. Aston Villari 7-2 irabazi ondoren Ligaren fundatzailea zen William McGregorrek "Talentu guztien taldea" ezizena ezarri zion. Berehala iritsi ziren lehenengo tituluak, 1892, 1893, 1895 eta 1902ko Ligak hain zuzen ere. Garai hartako azken garaipena 1913ko Liga izan zuen.

Hurrengo urteetan apalago ibili ondoren 1936an seigarren liga eta 1937an lehenengo kopa lortu zituen. Bigarren Mundu Gerraren garaian jokalari askok Europan borroka egitera joan behar izan zuten eta Ingalaterrako Liga ez zen jokatu. Honen ordez *Football League War Cup* (Gerrako Kopa) antolatu zen eta 1942an Sunderland finalera iritsi zen, baina Wolverhampton Wanderers-ek irabazi zuen.

1957an eskandalo finantziero handi batean Sunderland errudun jo zuten eta 68 urtean lehenengo aldiz bigarren mailara bidalia izan zen. Ordutik aurrera talde apala bihurtu zen. Titulu berri bat irabazi zuen ordea, 1973ko Kopa.

1990. eta 2000. hamarkadetan gora eta behera ibili ondoren Drumaville kontsorzioak hartu du taldea eta Premier Leaguean aritu da azken urteotan baina 2016-17 denboraldian maila galdu zuen eta hurrengo denboraldian 2. mailako azkena izan zen. Gur egun 3. mailan dabil.

## Zelaiak 
* 1879-1882 - Blue House Field, Hendon
* 1882-1883 - Groves Field, Ashbrooke
* 1883-1884 - Horatio Street
* 1884-1886 - Abbs Field, Fulwell
* 1886-1898 - Newcastle Road
* 1898-1997 - Roker Park
* 1997- Stadium of Light

## Irabazitako txapelketak 
### Txapelketa nazionalak 
* Ingalaterrako Liga (6): 1891-92, 1892-93, 1894-95, 1901-02, 1912-13, 1935-36
* Ingalaterrako Kopa (2) : 1936-37, 1972-73

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
2003ko Gizonezkoen Munduko Eskubaloi txapelketa

**2003ko Gizonezkoen Munduko Eskubaloi txapelketa** Gizonezkoen Munduko Eskubaloi Txapelketako 18. edizioa izan zen. 2003ko urtarrilak 20 eta otsailak 2 artean ospatu zen Portugalen Nazioarteko Eskubaloi Federakuntzak eta Portugalgo Eskubaloi Federakuntzak antolatuta.

## Egoitzak 

## Taldeak 

## Lehen erronda 
### A Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  Guimarãesen guztiak.

### B Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  Viseun guztiak

### C Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  Madeiran guztiak 

### D Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  São João da Madeiran guztiak

## Bigarren erronda 
Talde bakoitzeko lau hoberenak sailkatzen direna erronda honetarako. A taldeko lehenak eta hirugarrenak B taldeko bigarren eta laugarrenaren aurka jokatzen dute hurrenez hurren, eta alderantziz. Gauza bera C eta D taldekoen artean ere. Hala, lau selekzioko beste lau talde osatzen dira. Jada lehen errondan jokatu zuten eta erronda honetan berriz bat egiten duten bi taldeen artean jokatutako partidaren emaitza mantentzen da.

### 1 Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  Caminhan guztiak

### 2 Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  Póvoa de Varzimen guztiak

### 3 Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  Rio Maiorren guztiak

### 4 Taldea 

* Emaitzak

* (¹) -  Espinhon guztiak

## Azken erronda 
### Finalerdiak 

* (¹) -  Lisboan 

### Hirugarren tokia 

* (¹) -  Lisboan 

### Finala 

* (¹) -  Lisboan 

## Dominak 

## Estatistikak 
### Sailkapen nagusia 

### Goleatzaile nagusiak 
## Kanpo estekak
Agger

[thumb|Erromatar setioaren itxituraren (*[Vallum|Circumvallatio*) agger-a. Alesiako erromatarren kanpalekuaren berreraikuntza.]]
***Agger*** arrapala, karel edo lubeta bat izendatzen duen antzinako erromatar hitz bat da. Latinezko *Aggero* aditzetik dator, zeina "zuzendu" edo "muino bat egitea" esan nahi baitu.

Raimundo de Miguel y de Moranteren latin-español hiztegian, *agger* hitzaren esanahiak hauek dira: lur pila, hegi edo muino, dike, lubeta edo betelan, goragune eta galtzada edo harrizko bidea.

## Harresietan 
Hainbat testuingurutan erabiltzen zen. Kanpaleku militarren harresien sisteman oso ohikoak ziren eta erregistro arkeologikoan askotan harresietatik geratzen diren aztarna bakanak aurkitzen direnena, *aggerra* horietako bat izaten da. Kanpamenduaren kanpoko perimetroan lubanarroa (fossa) egiten zenean, ateratzen zen lurra eta harriak zulotik gertu pilatzen zen eta horrela, *aggerra* altxatzen zen. 

Beraz, kanpalekua edo hiri harresitua inguratzen, *valluma* altxatzen zen ( harriz, egurrez edo bi lehengaiak batera erabiliz egiten zena), aggerraren gainean eraikitzen zen eta kanpoaldean,, fossa zegoen, Hori oinarrizko egitura zen baina *agger* eta *fossa* gehiago egon zitezkeen kanpamenduaren edo hiriaren defentsa indartzeko. 

## Galtzadetan 
[thumb|Erromatar kanpaleku militar (*castra*) baten ohiko defentsa egitura perimetrala:  ***pinna*** harresiaren almenak dira, **lorica** [Petril|petrila, *vallum* horma edo harresia da, *agger* lubeta da eta , *fossa* lubanarroa da.]]
Erromatar galtzaden agger hitza lubeta izendatzeko erabil daiteke. Galtzaden lubetak edo agger-ak ganga forma duten. Galtzadetako *agger*-a hainbat geruzaraz osatuta zegoen, harri handiak, ertainak, harrixkak eta lurrarekin hurrenkera zehatza jarraituz. Lehenik eta behin, galtzadaren trazatua zulatzen zen, eta aterazten zen lurra, beste materialekin nahastuta, *agger*-a egiteko aprobetxatzen zen.

## Seriar harresian 
***Agger*** Erromako Serviar Harresien zati zehatz batek jasotzen duen izena ere bada, hiria bere alderik ahulenean babesten zuena, Campo Esquilino deritzonean, eta bastioi indartsuz zaindutako parapeto bikoitz bat zen.

## Setiorako baliabidea 
'''*Agger*raren** **teknika'* setio arma bezala ere erabili zen: hiri edo gotorleku etsai bat setiatzen zutenean, *agger* bat eraikitzen zen hiriko infanteriari harresiak gainditu eta hiri hori eraso bidez hartzea ahalbidetzeko. Erromatar garaiko *agger*rik nabarmengarri eta hobekien kontserbatuenetako bat Masadako gotorlekurako sarrera arrapala da.
[erdian|thumb|[Masada|Masadako gotorlekua. Argazkiaren ezkerrean, erromatarren lekualdaketa egin zuten lubeta ikusten dira oraindik gaur egun.]]

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* 
*  Carter, Geoff  (2010-11-29)  "40. Reverse engineering the Vallum" *Theoretical Structural Archaeology''
West Bromwich Albion Football Club

thumb|250px|1888an lehenengo kopa irabazi zuen taldea.
thumb|250px|1920an lehenengo liga irabazi zuen taldea.
[thumb|250px|[Manchester United Football Club|Manchester Uniteden aurkako partida.]]
**West Bromwich Albion Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, West Bromwich hirian egoitza eta zelaia (The Hawthorns) dituena. Ingalaterrako Liga bat eta 5 Kopa ditu.

## Historia 
*West Bromwich Strollers* izenarekin sortu zen 1878an, eta 1880an hartu zuen gaur egungo izena. 1885ean p`rofesionala bihurtu zen eta 1886an jokatu zuen lehenengo Kopako finala, baina galdu egin zuen Blackburn Rovers taldearen aurka errepikapeneko partidan. 1887an ere Kopako finala galdu zuen Aston Villaren aurka. Baina 1888 eta 1892ko finalak irabaztea lortu zuen. 1888an Ligaren talde sportzaileetako bat izan zen.

Irabazi duen Liga bakarra 1919-20koa da, ordura arteko errekor guztiak hautsiz gainera, 104 gol sartu baitzituen eta 60 puntu eskuratu. 1925ean bigarren egin zuen baina 1927an maila galdu zuen. 1931ean hirugarren kopa eskuratu zuen.

1953-54 urtea bikaina izan zuen ia Liga eta Kopa lortu baitzituen. Ligak ihes egin zion ordea azken unean. Hala ere "Mendeko taldea" ezizena eman zioten bere joko erasokorrak txundituta. Bolada on honek 60. hamarkadan ere jarraitu zuen eta Kopa berri bat eta Ligako Kopa eskuratu zituen.

1979an Ligan hirugarren egin zuen eta UEFA Kopa jokatu zuen hurrengo urtean. Final laurdenetara iritsi zen baina Belgradeko Izar Gorriak kanporatu zuen. 1982an Kopa finalerdiak jokatu zituen baina hortik aurrera taldearen gainbheera etorri zen, urte gutxitan hirugarren mailara ere jeitsi zelarik.

2010 urtetik aurrera Premier Ligan aritu da, gehienetan taula erdialdetik behera. 2018an maila galdu du.

## Palmaresa 
### Txapelketa nazionalak 
* Ingalaterrako Liga (1): 1919-20
* Premier League (0): zortzigarrena 2012-13an.
* Ingalaterrako Kopa (5): 1887-88, 1891-92, 1930-31, 1953-54, 1967-68
* Ingalaterrako Ligako Kopa (1): 1965-66
* Community Shield (2): 1920, 1954

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Porta Trigemina

**Porta Trigemina** Antzinako Erromako ate nagusietako bat izan zen, Serviar Harresietan zegoena. Ate hau gaur egun ez da existitzen, baina sarri aipatzen dute antzinaroko egileek, Aventino muinoaren ipar muturra eta Tiber ibaiaren artean kokatuz, ziur asko Foro Boarioagandik gertu. Bere izenak, ziuraski, bertatik Erroma Ostiako portuarekin lotzen zuen Via Ostiensisetik zetorren trafikoari tokia uzteko sarrera hirukoitz batez osatua egoteari erreferentzia egiten dio.

## Kanpo estekak
Wigan Athletic Football Club

**Wigan Athletic Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Wigan hirian egoitza eta zelaia (DW Stadium) dituena.

## Palmares 
### Txapelketa nazionalak 
* Ingalaterrako Liga (0)
** Bigarren maila (1): 2002-03
* Ingalaterrako Kopa (1): 2012-13
* Ingalaterrako League Cup (0): finalista 2005-06an
* Community Shield (Superkopa) (0): finalista 2013an.
* Football League Trophy (2): 1984-85, 1998-99

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
1769 Carlostorres

**1769 Carlostorres** asteroide gerrikoan aurkitutako 1769. asteroidearen izena da. 1966ko abuztuak 25ean aurkitu zuen Zenon Pereyrak Kordobatik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1966 QP** zen.

## Kanpo estekak
1770 Schlesinger

**1770 Schlesinger** asteroide gerrikoan aurkitutako 1770. asteroidearen izena da. 1967ko maiatzak 10ean aurkitu zuten Carlos Cescok eta Arnold Klemolak El Leoncitotik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1967 JR** zen. Bere izena Frank Schlesingergatik jasotzen du.

## Kanpo estekak
1771 Makover

**1771 Makover** asteroide gerrikoan aurkitutako 1771. asteroidearen izena da. 1968ko urtarrilak 24an aurkitu zuen Lyudmila Chernykhek Nauchnyjetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1968 BD** zen.

## Kanpo estekak
Wolverhampton Wanderers Football Club

[250px|eskuinera|thumb|[West Ham United F.C.|West Ham Uniteden aurkako partida.]]
**Wolverhampton Wanderers Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Wolverhampton hirian egoitza eta zelaia (Molineux Stadium) dituena. Inglaterrako 3 Liga eta 4 Kopa ditu. 1972an UEFA Kopako finala jokatu zuen.

## Historia 
St. Luke's elizan sortu zen taldea 1877an eta 1879an hiriko The Wanderers taldearekin bat egin zuen, hortik bere izena. 1888an bihurtu zen profesionala eta Ligaren sortzaileetariko bat izan zen. Lehenengo denboraldian hirugarren egin zuen eta Kopako finalera ere iritsi zen baina 3-0 galdu zuen. 1893an irabazi zuen lehenengo kopa finalean Evertoni 1-0 irabaziz. Bigarren kopa 1908an irabazi zuen bigarren mailako taldea zela.

1949an hirugarren kopa eskuratzearekin batera hasi zen Wolverhampton Wanderersen "urrezko aroa", hiru liga eta laugarren kopa eskuratu baitzituen Billy Wright kapitaina zela. Dena dela taldearen garaipenik entzutetsuena Europako Kopan izan zuen Budapest Honvéden aurka. Izan ere Hungariako selekzioko jokalari onenak baitzituen eta Ingalaterrak haiekin jokaturiko azken bi partidak galduak baitzituen. 1964an maila galdu zuen 30 urteren ondoren.

1967an lehen mailara itzuli eta Bill McGarry entrenatzailea fitxatu zuen. 1971ean ligan laugarren egin ondoren UEFA Kopako estreinako txapelketarako sailkatu zen finalera iritsi zen. Tottenham Hotspurrek garaitu zuen joanekoan 1-2 eta itzulerakoan 1-1 eginez. 70. hamarkadan beste bi titulu eskuratu zituen, 1974ko eta 1980ko Ingalaterrako Ligako Kopak.

1979an ordea diru arazo larriak izan zituen eta 1982an desagertzear ere egon zen. Urte horretan jeitsi egin zen eta ordutik urte banaka batzutan baino ez da lehen mailan izan. 2014an berriz igotzea lortu du.

2023an Julen Lopetegi entrenatzaile asteasuarra fitxatu zuen.

## Palmares 
### Ingalaterran: 13 
* Ingalaterrako Liga (3): 1953-54, 1957-58, 1958-59
* Ingalaterrako Kopa (4): 1892-93, 1907-08, 1948-49, 1959-60
* Ingalaterrako Ligako Kopa (2): 1973-74, 1979-80
* Ingalaterrako Superkopa (Charity Shield) (4): 1949, 1954, 1959, 1960

### Nazioartean: 1 
* UEFA Kopa (0): finalista 1972an.
* Texaco Kopa (1): 1971

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Filip Jícha

**Filip Jícha** (Plzeň, 1982ko apirilaren 19a) txekiar eskubaloi jokalaria da, THW Kiel jokatzen duena.

## Ibilbidea 
Hasiera batean, 1995ean jokatzen hasi zen Slavia Plzeň taldean 2000ra arte, noiz Dukla Pragara joan zen. Handik St. Otmar St. Gallenera joan zen 2003an eta TBV Lemgora 2005ean. 2007an, 150.000 € ordaindu eta gero THW Kielek jokalari hau bereganatu zuen.

2010ean munduko jokalari onenaren saria eskuratu zuen

## Erreferentziak
Birmingham City Football Club

**Birmingham City Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Birmingham hirian egoitza eta zelaia (St Andrew's Stadium) dituena.

## Historia 
Taldea 1875 urtean sortu zen *Small Heath Alliance* izenarekin eta 1885 urtea profesional bihurtu zen. Gaur egungo *Birmingham City Football Club* izena 1943an hartu zuen.

Historian zehar lehen eta bigarren mailen artean aritu da orohar, eta ez da inoiz 3. mailatik jeitsi. Garai oparoenak 1950 eta 1960 hamarkadetan izan zituen, Hirietako Ferien Kopan ere jokatu zuelarik, bitan finalera iritsi ere bai. Ordukoa da klubaren lehen titulua ere, 1963ko Ligako Kopa. 2011 urtean lortu zuen bigarren Ligako Kopa.

Azken urteotan bigarren mailan ari da jokatzen. 2020an Aitor Karanka entrenatzailea hartu zuen eta honen bidez Mikel San Jose jokalari nafarra fitxatu zuen.

## Palmares 
### Ingalaterran 
* Ingalaterrako Liga (0):
** Bigarren maila (4): 1893, 1921, 1948, 1955
* Ingalaterrako Kopa:
** Txapelduna (0)
** Finalista (2): 1931, 1956
* Ligako Kopa:
** Txapelduna (2): 1962-63, 2010-11
** Finalista (1): 2001
* Football League Trophy (2): 1991, 1995
### Nazioartean 
* Hirietako Ferien Kopa:
** Txapelduna (0)
** Finalista (2): 1960, 1961

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
1772 Gagarin

**1772 Gagarin** asteroide gerrikoan aurkitutako 1772. asteroidearen izena da. 1968ko otsailak 6an aurkitu zuen Lyudmila Chernykhek Nauchnyjetik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa **1968 CB** zen. Bere izena espaziora joan zen lehen gizakia izan zen Yuri Gagarin sobietar astronautaren omenez jasotzen du.

## Kanpo estekak
Portsmouth Football Club

**Portsmouth Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Portsmouth hirian egoitza eta zelaia (Fratton Park) dituena.

## Palmares 
### Txapelketa nazionalak 
* Ingalaterrako Liga (2): 1948-49, 1949-50
** Bigarren maila (1): 2002-03
* Ingalaterrako Kopa (2): 1938-39, 2007-08
* Community Shield (Superkopa) (1): 1949

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Sheffield United Football Club

250px|eskuinera|thumb|1901eko taldea.
**Sheffield United Football Club** Ingalaterrako futbol taldea da, Sheffield hirian egoitza eta zelaia (Bramall Lane) dituena. Hiriko beste taldea den Sheffield Wednesdayrekin lehia historikoa dauka.

## Palmares 
### Txapelketa nazionalak 
* Ingalaterrako Liga (1): 1897-98
** Bigarren maila (1): 1952-53
* Ingalaterrako Kopa (4): 1898-99, 1901-02, 1914-15, 1924-25

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Bolton

**Bolton** Ingalaterrako erdialdean dagoen herria da.

Manchester Handiko konderrikoa eta Ipar-mendebaldeko Ingalaterra eskualdekoa da. Metropoli-guneak 262.400 biztanle zituen 2001ean, eta hiriak berak 139.403.

## Kirolak 
* Bolton Wanderers Football Club herriko futbol taldea. Honek Reebok estadioan jokatzen du, Reebok enpresak herrian egoitza nagusia du eta.

## Hiri senidetuak 
* 
* 

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Kronika (historia)

[240px|thumb|*[San Juan de la Peñako kronika* (fol. 1r).]]

**Kronika** gertakari historikoak ordena kronologikoan kontatzen dituen lana da. "Kronika" hitza latinezko *chronica*-tik dator, eta hau antzinako grezierazko *kronika biblios*-etik, hau da, 'denboraren hariari jarraitzen dioten liburuak'.

## Kanpo estekak
Pianoarentzako 11. Sonata (Mozart)

Wolfgang Amadeus Mozarten **pianoarentzako 11. sonata** la maiorrean K. 331 aipaturiko konposatzailearen pianoarentzako sonata bat da. Oraindik ez da zehatz ezagutzen noiz eta non idatzi zuen austriarrak sonata hau -Vienan edo Salzburgon 1783 inguruan, gaur egun litekeenenatzat hartzen dena, Paris eta 1778 bezain urruneko datak ere iradoki diren arren.

## Lana 
Mozarten pianoarentzako sonatarik ezagunena da, bereziki bere amaieragatik, transkripzio eta bertsio ugari izan dituena, duela urte askotatik pianojole zaletuentzako erronka bat delarik.

Saint-Fuixen arabera, sonata hau, benetan, bildumako hamargarrena izango litzateke, aurrekoa, do maiorrean idatzia, hamaikagarrena izango litzatekeen bitartean. Baina Alfred Einsteinek, Mozartek bere aitari 1784ko ekainak 9-12an bidalitako gutun bat gogorarazten du, non honek argi eta garbi adierazten dituen hiru sonatak do maior, la maior eta hurrengoa fa maiorrean.

## Egitura 
Hiru mugimenduz osatua dago.

# Andante grazioso (sei bariazio dituen gai bat).
# Menuetto (minueto bat eta hirukotea)
# Rondo Alla Turca: Allegretto

### Lehen mugimendua 
Lan hau gai bariatu batekin hasten da (garai hartan frantziar eskolan ohikoa zen bezala); bere bariazioak mozartar estiloaren motarik garbi eta malguenekoak dira.

### Bigarren mugimendua 
Jarraian datorren eta erdiko tempo motela den minuetoak izaera nabarmenki *cantabile* edo abesgarria du, eta argi eta garbi dator Schoberten ereduetatik.

### Hirugarren mugimendua 
Azken mugimendua, Alla Turca, ohi **Turkiar Martxa** bezala ezaguna, sarri bere aldetik entzuten ohi da, eta Mozarten lan guztietatik ezagunenetako bat da. Honek jenizaroen turkiar banden soinua imitatzen du, garai hartan oso modan zegoena. Koda nagusi luzea non Sultan Handia danborren zarata gorgarriarekin zartzen ari dela dirudiena, Mozartek sonata Artaria argitaletxeari ematerakoan gehitu zuen.

Garaiko zenbait musika lanek imitatu zuten musika hori, Mozart beraren Die Entführung aus dem Serail opera barne.

## Kanpo estekak