open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Josefa García Segret

**Josefa García Segret** (Tuy, Galizia, 1900 – Oleiros, 1986) galiziar maistra sozialista izan zen, errepresio frankistaren biktima.

## Ibilbidea 
Concepción Segret-en eta Andrés Garcíaren alaba.Hipólito Gallego Camarerorekin ezkondu zen. 1936ko uztaileko Espainiako estatu-kolpearen ondoren, abuztuaren 15ean atxilotu egin zuten. Tuyko espetxean bizia salbatu zuen José Abraldes auzitegiko medikuaren eta Darío Álvarez Blázquez doktorearen laguntzari esker. Lau hilabeteko haurdunaldia simulatu zuten, eta, ondoren, feturik gabeko abortua. Matxinadagatik epaitu zuten Vigon 1937ko urtarrilaren 7an, José Queizán Hermidak defendatu zuen eta heriotza-zigorra ezarri zioten. Zigorra betiereko kateaz kommutatu zitzaion, eta gero 6 urte eta egun bat 1944ko martxoan. Saturrarango kartzelan preso egon zen 1938ko otsailetik 1941eko urtarrilera, Palma de Mallorcakoan, 1941eko urtarrilaren 5etik 1943ko abuztuaren 8ra. Egun horretan, Saturraranera eraman zuten berriro, eta handik atera zen 1944ko martxoaren 22an. Kartzela utzi zuenean, Regojoko enpresa-taldean hasi zen lanean, eta Zamora, Redondela eta Vigon igaro zen haren bizitza.

1982an, liburu autobiografiko bat argitaratu zuen, *Abajo las dictaduras* izenekoa, berak argitaratua. Hiru liburu ditu, espetxeetan hartu eta ezkutuan gorde diren apunteen bidez osatuak, baita bidalitako eta jasotako gutunez. Presoen bizitza oso modu zuzenean azaltzen da.1976an amaitu zuen lana, baina 1982ra arte ez zeb argitaratu —une hartako inguruabarrak kontuan hartuta—. Batez ere galegoz, bere ama-hizkuntzan, osatutako poemak ere biltzen ditu. Horrela, *Todo cambea* izenburupean, San Juan gaueko añorantzarekin, gerrak eragindako mina eta heriotza birsortzen ditu.

1986an hil zen eta Redondelan lurperatu zuten.

## Aintzatespenak 
Garcíak kale bat du Pontepedriña auzoan, Santiagon.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aepinus (kraterra)

**Aepinus** krater txiki bat da. Ilargiaren ipar polotik gertu dago. Hego-ekialdean Hermite krater nabarmena dago.

Kraterrari beste 18 kraterrekin batera eman zitzaion izena 2009ko urtarrilaren 22an, NAEk hala erabakita. Franz Ulrich Theodosius Aepinus astronomo errusiar-alemanaren omenez izendatu zuten (1724-1802).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Elizabeth von Arnim

**Elizabeth von Arnim** (Kirribilli, 1866ko abuztuaren 31 &ndash; Charleston, Hego Karolina, 1941eko otsailaren 9a) **Mary Annette Beauchamp** jaiotza izenez, Australian jaiotako ingeles idazlea izan zen.

Australian jaio zen eta itsas merkatari aberats baten alaba zen. Katherine Mansfielden lehengusina ere bazen. Elizabethek hiru urte zituenean, familia Ingalaterrara joan zen bizitzera, eta Londresen bizi izan ziren, eta urte batzuk Suitzan.

1891n Henning August von Arnim-Schlagenthin konde alemaniarrarekin ezkondu zen eta lau seme-alaba izan zituen. Ezkontza Alemanian bizi izan zen 1908an Elizabeth Ingalaterrara itzuli zen arte bere seme-alabekin. 1910ean alargundu egin zen eta, ondoren, hiru urteko maitasun-harremana izan zuen H. G. Wellsekin. 1916an Alfred Russellekin ezkondu zen, Russellgoo bigarren kondea eta Bertrand Russellen anaia.

Literatura ibilbidea 1898an hasi zuen, *Elizabeth and Her German Garden* izeneko liburu erdi autobiografikoarekin. Liburu honetan eta hurrengoetan Alemaniako bizitza probintziala deskribatu zuen eta klase aristokratikoa kritikatu zuen.

## Lan hautatuak 
* *Elizabeth and Her German Garden* (1898) – online at Project Gutenberg
* *The Solitary Summer* (1899) – online at Project Gutenberg
* ''The April Baby's Book of Tunes* (1900) – online at Project Gutenberg
* *The Benefactress* (1901) – online at Project Gutenberg
* *The Ordeal of Elizabeth* (1901)
* *The Adventures of Elizabeth in Rugen* (1904) – online at Project Gutenberg
* *Princess Priscilla's Fortnight* (1905) – online at Project Gutenberg
* *Fräulein Schmidt and Mr Anstruther* (1907) – online at Project Gutenberg
* *The Caravaners* (1909)
* *The Pastor's Wife* (1914) – online at Project Gutenberg
* *Christine* (1917) – online at Project Gutenberg
* *Christopher and Columbus* (1919) – online at Project Gutenberg
* *In the Mountains* (1920) – online at Project Gutenberg
* *Vera* (1921) – online at Project Gutenberg
* *The Enchanted April* (1922) – online at Project Gutenberg
* *Love* (1925)
* *Introduction to Sally* (1926)
* *Expiation* (1929)
* *Father* (1931)
* *The Jasmine Farm* (1934)
* *All the Dogs of My Life* (autobiografia, 1936)
* *Mr. Skeffington'' (1940) – online at Project Gutenberg Australia

## Kanpo estekak
Anaxagoras (kraterra)

**Anaxagoras** Ilargiaren ipar polotik gertu dagoen talka-krater erlatiboki berri bat da. Goldschmidt krater handienaren eta higatuagoaren ondoan dago. Hego-ekialdean Epigenes agertzen da eta hegoaldean Birmingham kraterraren hondar higatuak.

Higadura espazialak eragin gabeko marka erradialen sistemak adierazten du elementu berria dela. Izpi horiek 900 kilometro baino gehiago zabaltzen dira, hegoaldean dagoen Platon kraterrera iritsi arte. Horrenbestez, Aldi Kopernikarrekoa da.

Kraterraren barrualdeak albedo altu samarra du; beraz, oso elementu nabarmena da ilargia ia beteta dagoenean. (Kraterraren goi-latitudeak esan nahi du Eguzkia beti egongo dela zeruertzetik hurbil, baita Ilbetea baino egun bat geroago goratzen denean ere.) Barruko hormak oso malkartsuak dira eta harmailen sistema dute. Erdiko mendixka kraterraren erdiko puntutik desplazatuta dago, eta kraterraren zorua zeharkatzen duen eraketa txiki bati lotuta dago. Hain zuzen, badirudi erdiko mendixkaren material batzuk inguru kraterretik kanpo jalki direla.

## Krater sateliteak 
Konbentzioz, elementu horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, Anaxagorasetik hurbilen dagoen kraterraren erdiko puntuaren aldean letra jarriz.

|-
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sneha Jawale

**Sneha Jawale** (1977) indiar gizarte langile eta ekintzaile bat da, emakumeen aurkako indarkeria ikusarazteko lanean diharduena.

Senarraren tratu txarrak jasan zituen etengabe, geroz eta bortitzagoak. 2000ko abenduan, senarrak kerosenoz ihinztatu zuen eta su eman zion; aurpegia erre zion, argudiatuta jasotako ezkonsaria ez zela nahikoa. Gainera, semea eraman zuen. Ospitaletik, gurasoei gertatutakoa azaldu zuen, baina haiek ez zuten nahi izan senarra salatzea. Une horretatik aurrera, Sneha Jawalek bere bizitza berregin zuen hainbat lanetan, aurpegia erakutsi beharrik ez zuen lekuetan, tarot kartak irakurtzen eta liburuak idazten.

Hamabi urte geroago, bizi izandakoa salatzea erabaki zuen, eta, beldurra gainditzeko, 2012an *Nirbhaya* izeneko antzezlan batean parte hartu zuen, New Delhiko talde bortxaketa baten biktimaren izenaz. 2012tik 2016ra, emakumeen aurkako indarkeriaren inguruko isiltasuna hausteko obra antzeztu zuen. Lanari esker, emakume askok antzeko kasuak salatzea erabaki zuten.

2022an, BBCren 100 emakume inspiratzaileen zerrendan sartu zuten.

## Erreferentziak
Benita Gil

**Benita Gil Lamiel** (La Ginebrosa, Teruel, 1913ko urtarrilaren 14a – Praga, Txekia,  2015eko uztailaren 26a) maistra eta koordinatzaile sindikala izan zen.

Pragan, bere 101. urtebetetze egunean, Isabel Katolikoaren Aginduaren  merezimendu zibilari eman ziotenean, honela azaldu zituen erbestealdi luzearen gorabeherak: "Maistra nintzen, eta beti pentsatu izan dut, geratu banintz, irakaskuntzatik botako nindutela".

## Biografia 
Nekazari baten alaba izanik, Benita Gil Lamielek haurtzaroa La Ginebrosako masadan igaro zuen, nahiz eta bere familia osoa Mas de las  Matasen bizi zen, non 11 eta 14 urte artean eskolara joan zen. 1928an, familia Zaragozara joan zen. Aragoiko hiriburuan egin zituen irakasle-ikasketak 1928 eta 1932 artean. Zaragozako Lehen Hezkuntzako Maisuen Elkarte Probintzialean integratuta, Espainiako Gerra Zibilean irakasle izan zen Alcañizen (Teruel) eta 1938ko apiriletik Llansan (Girona), eta horrek erraztu egin zion Espainiatik irtetea. 1939ko urtarrilean Frantzian erbesteratu zen, eta bertan Felipe Serranorekin (hura ere maisua), 1938az geroztik lankide izandakoarekin, ezkondu zen eta bi seme-alaba izan zituzten.

1950ean, senarra Frantziatik bota egin zuten, eta beste espainiar askorekin batera Txekoslovakian hartu zuten eta Ústi nad Labem izeneko Bohemiako iparraldeko hiri batera bidali zuten. Hurrengo urtean, 1951ko abenduan, Benita eta bere seme-alabak, beste espainiar batzuen familiakoekin batera, Tolosan bildu ziren eta gaueko tren batek Pragara eraman zituen. Benitak zortzi urtez lan egin zuen ehungintzako enpresa batean, 1960ko hamarkadaren hasieran Txekosloviako hiriburura joan ziren arte. Han, Benita, Espainiako Alderdi Komunistako militantea, Munduko Federazio Sindikalean (FSM) aritu zen lanean. Erakunde horretan, frantses interpretea eta Latinoamerikako Ataleko idazkaria izan zen 17 urtez. 1980an, Benita eta haren senarra Espainia demokratikora itzuli ziren. Hala ere, hamabi urte geroago, 1992an, Pragara itzuli ziren, seme-alabengandik eta bilobengandik hurbil egoteko.

Pragan hil zen 102 urte zituela.

## Aintzatespenak 
* 2014ko martxoaren 27an, "Mas de las Matas enbaxadore-titulua" eta "Matas de las Mas hiribildu fielaren domina" eman zitzaizkion.

## Oharrak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Alaverdoba

thumb|250px|Alaverdoba jaialdia 1847an, Grigori Gagarinen grabatua.
thumb|250px|Alaverdi monasterioa.
**Alaverdoba**  () jaialdia Georgiako ekialdeko Kakhetia eskualdean ospatzen den ospakizun erlijioso eta folklorikoa da. Uzta-jaialdian sustraiak ditu. Alaverdi monasterioan ospatzen da, eta hortik datorkio izena (-oba atzizkiak atribuzioa dakar). Jaialdiak hainbat egun irauten du, irailaren 28an, monasterioa XVI. mendean sortu zuen Hamahiru Aita Asiriarren San Jose Alaverdikoaren egunean.

## Historia 
Historikoki, Alaverdoba hiru astez luzatzen zen, Ilargiarekin lotutako kristautasunaren aurreko kultuak islatuz. XIX. mendean, jaialdiari nekazaritza-azoka baten tradizioa gehitu zitzaion. Jaialdien inguruko hainbat deskribapen etnologiko garaikideak egin dira. 1962an Giorgi Shengelayak *Alaverdoba* dokumentala egin zuen.

Jaialdia sobietar garaitik bizirik atera zen, eta oraindik ere Kakhetian ospatzen da, bertako jendea eta inguruko komunitateetako bisitariak bertaratzen direlarik, hala nola Pankisiko kistak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Abel (kraterra)

**Abel** ilargiko talka-krater zaharra da, Ilargiaren alde ikusgarriaren hego-ekialdeko ertzetik gertu. Barnard kraterraren hegoaldean dago, Mare Australeko ipar-mendebaldeko ertzean. Niels Henrik Abel matematikari norvegiarraren izena du.

Kraterraren ertza oso higatuta eta desitxuratuta dago, eta irudi ia poligonala osatzen du. *Abel A* krater satelitea hegoaldeko ertzean dago, eta *Abel M* eta *Abel* L mendebaldeko horman sartzen dira.

Laba-fluxu zaharrak direla eta, Abelen ekialdeko azalera nahiko laua da, albedo txikiarekin. Kraterraren ertz txiki baten hondarrak ipar-ekialdeko paretatik hurbil daude. Mendebaldeko gainazalak testura irregularragoa du, eta inguruko gainazalaren albedoa du.

## Krater sateliteak 
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.

|-
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Anaximander (kraterra)

**Anaximander** (edo **Anaximandro**) Ilargiaren ipar-mendebaldeko muturretik gertu dagoen talka-kraterra da. Ipar ertzean Carpenter kraterrarekin lotuta dago, formazio berriagoa eta definituagoa. Hego-ekialdean J. Herschel kraterra dago, askoz handiagoa, lautada harresitua deitzen zaion formazioa.
erdian|thumb|450x450px|Anaximander kraterraren ingurua. LRO misioaren argazkia
Kraterraren kanpoko horma oso higatua dago, koxka eta haustura ugarirekin. Ez du erdiko mendixkarik, baina lurzoruak krater txiki batzuk ditu, eta hainbat zulo txiki, inpaktu txikiagoen ondorioz. Kraterra hegoaldean *Anaximander D* krater satelitearekin fusionatuta dago. Krater nagusia baino handiagoa da, eta elkartzen diren zonan bere ertz komunak asko hausten dira.

Kraterrari K.a. VI. mendeko Anaximandro filosofo eta astronomo grekoaren izena ematen zaio.

## Krater sateliteak 
eskuinera|thumb|270x270px|Anaximander eta haren bi krater  satelite handiagoak.
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita krater horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, elementu horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta letra jartzen da Anaximanderretik hurbilen dagoen kraterraren erdiko puntuaren aldean.

|-
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Promptuario de la theologia moral / compuesto por el P. Fr. Francisco Larraga Orden de Predicadores

*Promptuario de la theologia moral / compuesto por el P. Fr. Francisco Larraga Orden de Predicadores* (Iruñea, 1706). Francisco Larraga (1671-1724) erlijioso domingotarrak Iruñean plazaratu zuen 1706an. 

Lehehengo edizioa Joan Josef Ezkerroren inprimategian egin zen. Jatorrizko testua latinez zegoen baina ondorengo edizioetan, esaterako 1852koan, gaztelaniazko itzulpena egin zitzaion. Liburu honek zabalkunde handia ezagutu zuen Euskal Herrian eta edizio ugari ezagutu zituen. Urteekin handitzen eta aldatzen joan zen, dena dela. Horrela, 1852an Bartzelonan eginiko edizioan Antonio María Clareten zuzenketak izan zituen Magin Ferreren mezeei buruzko «Tratado de las reglas de la iglesia vigentes» gehitu zitzaion. Gaztelaniazko edizio horietan zenbait pasarte latinez mantendu ziren, bereziki sexuarekin lotuta zeudenak.

Nafarroan, urtetan, Larragako prontuarioa aipatzea intrasigentzia morala adieraztearen sinonimoa zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mercedes-Benz Vitoria

**Mercedes-Benz Vitoria** Arabako hiriburu Gasteizko Ehari-Gobeu industrialdean kokatuta dagoen fabrika bat da, Mercedes-Benz enpresarena, non furgonetak egiten diren. 1950an sortu zen, eta gaur egun 5000 langile inguru ditu. 

## Sorrera eta bilakaera 
Mercedes-Benz Vitoria fabrikaren jatorrian IMOSA enpresa dago (Industrias del Motor SA). 1950eko azaroaren 17an sortu zen, bost milioi pezetako kapitalarekin, eta Euskadiko, Kataluniako eta Alemaniako enpresaburuz osatutako kontseiluarekin. Hala ere, fabrikak urtebete geroago arte ez zuen helbide soziala Arabako hiriburuan izan, jatorriz Bartzelonatik jardun baitzuen ordainketa-etendurako enpresa baten (Automoviles Eucort SA) lizentzia aprobetxatuz. Urte horretan bertan, Auto Unionekin elkartu ondoren, kapitala esponentzialki handitu zuen.

1954an hasi zen fabrika eraikitzen Ehari eta Gobeu herri txikien artean erositako lursail zabaletan, Udalaren eta Foru Aldundiaren laguntzarekin. 1954 funtsezko urtea izan zen hiriarentzat, Hiri Antolamenduko Plan Orokorra garatu baitzen, industrializazio hasiberria irizpidez eta bat-batekotasuna saihestuz antolatu nahi zuena. Baina baita IMOSArentzat ere, hurrengo urtean furgonetak fabrikatzen hasteko bidea emango zuen lehen ibilgailua (DKW F 89L bat) muntatu baitzuen. Ondoren, Viano ekoizten hasi ziren, gaur egungo V motako modelora eramango zuena eta propultsio elektrikoa duena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Elisa López Velasco

**Elisa López Velasco** (Mollina, Malaga, 1884ko otsailaren 19a — 1936?) maistra izan zen. Irakasle-ikasketak egin zituen Sevillan, eta lehen irakaskuntza-etapa Villablancan (Huelva) eta Sanlúcar de Barramedan (Cádiz) egin zuen. 

Geroago, Madrilera joan zen, eta han bekaduna izan zen Señoritas Egoitzan 1918-1919an, eta, Ikasketak Zabaltzeko Batzordeari esker, Europara joan zen (Frantzia, Alemania, Austria, Suitza eta Italia), 1925ean Heidelbergeko Eskola Berrien ikastaroan eta Juan Jacobo Taldearen udako ikastaroan parte hartu zuen.

1931n, FETE-UGTren zuzendaritzan lehen emakumeetako bat izan zen. Espainiako Gerra Zibilaren beste biktima askori ondorio bera ematen dioten premisak dira militantzia politikoaren bikoitza, Irakaskuntzarako Erakunde Librearekin duen lotura eta zenbait ikertzailek ikusi duten bezala, beren lanen eskubideak erreklamatzeko berririk izan ez izana. 1935ean hil zen, bihotzeko gaitz baten ondorioz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Watts (kraterra)

**Watts kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ13 lau-angelukoan dago. 15,6 kilometroko diametroa du. Izena Chester Burleigh Wattsren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ptolemaeus (kraterra)

**Ptolemaeus kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ19 lau-angelukoan dago. 154 kilometroko diametroa du. Izena Klaudio Ptolomeoren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Limerickeko Sobieta

**Limerick-eko sobieta** () 1919 urte inguruan Limerick hirian ezarritako sobieta izan zen. 1919 eta 1923 urteen artean, ehunka izan ziren Irlanda osoan zehar emandako sobieten esperientziak, eta Limerickekoa aipagarrienetarikoa izan zen, apirilaren 15etik 27ra arteko iraupena izan zuelarik. Irlandako Independentzia Gerraren hasieran, Limerickeko Merkataritza eta Lan Kontseiluak greba orokor bat antolatu zuen, Erresumaren Defentsarako Legearen pean Armada britainiarrak hiria "Espazio Militar Berezi" moduan deklaratzearen aurkako protesta gisa. Lege horrek Limerick hiriaren zati handiena eta konderriaren zati bat martzialki blokeatzen zituen.  Greba orokorrak iraun bitartean Greba Komiteak hiriaren kontrola hartu zuen, bere diru propioa inprimatuz, egunkari propioa sortuz eta elikagaien hornidura eta prezioa erregulatuz.

## Garapena 
eskuinera|thumb|Limerickeko sobietak inprimatutako dirua
1919ko urtarrilaz geroztik, Irlandako Independentzia Gerra gerrilla gisa garatu zen Irlandako Armada Errepublikano (IRA) (Sinn Féineko Dáil Éireann delakoak babestuta) eta gobernu britainiarraren artean. 1919ko apirilaren 6an, IRAk Robert Byrne askatu nahi izan zuen. Byrne Royal Irish Constabulary (RIC) poliziaren atxilopean zegoen, gose-greba baten ondorioz ospitale batean zaintzen ari zuten bitartean. Erreskate-saioan, Martin O'Brien aguazila zauritu egin zuten, eta beste polizia bat larri zauritu zuten. Byrne ere zauritua izan zen eta geroago hil zen egun berean.

Ekintza honi erantzunez,  apirilaren 9an, Britainiar Armadako Griffin Jeneralak hiria "Eremu Militar Berezi" moduan izendatu zuen, apirilaren 14tik aurrera hirira sartu eta handik atera nahi zuten guztiek RIC-en baimenen beharra zutelarik. Lege martziala bermatzeko Armada britainiarraren tropak eta ibilgailu blindatuak zabaldu ziren hirian.

Apirilaren 11n, Limerick hiriko Merkataritza eta Lan Kontseilu Batuak bilera bat egin zuen. Aipatu beharra dago Byrne Sindikatu Kontseilu honen kide izan zela. Bilera horretan, Sean Dowling Garraio eta Langileen Batasun Orokorreko (ITGWU) ordezkari irlandarrak, sindikatuek Udalaren ardura hartzea eta bertan bilerak egitea proposatu zuen, baina proposamena ez zen bozkatu. Apirilaren 12an, ITGWUko langileek grebari hasiera emateko bozkatu zuten Cleeveren lantegian (Lansdowne). Apirilaren 13an, hamabi orduko eztabaidaren eta langileen ordezkarien presioen ondorioz, hiriko Merkataritza eta Lan Kontseilu Batuak greba orokorrerako deia luzatu zuen. Grebaren zuzendaritzaren erantzukizuna komite baten esku laga zen, apirilaren 14tik aurrera bere burua sobiet moduan izendatu zuena. Komiteak 1913ko Dublingo greba orokorraren adibidea hartu zuen, eta "sobiet" (hau da, batzorde autonomo bat) terminoa 1917ko Errusiako Iraultzarekinemandako sobieten loraldiaz geroztik indarra hartuz joan zen mundu mailan.

Greba orokorrak bi astez gelditu zuen Limerick hiria, apirilaren 15etik 27ra bitartean. Azkenik, Sinn Féin alderdiko Limerickeko alkate zen Phons O'Marak eta hiriko apezpiku katolikoa zen Denis Hallinanek hala deituta, greba komiteak amaiera jarri zion langile esperientzia honi.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Debus (kraterra)

**Debus kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ22 lau-angelukoan dago. 19,8 kilometroko diametroa du. Izena Kurt H. Debusren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hédervári (kraterra)

**Hédervári kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ30 lau-angelukoan dago. 74,1 kilometroko diametroa du. Izena Péter Héderváriren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Le Verrier (kraterra)

**Le Verrier kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ04 lau-angelukoan dago. 20,5 kilometroko diametroa du. Izena Urbain Le Verrierren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Moltke (kraterra)

**Moltke kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ20 lau-angelukoan dago. 6,15 kilometroko diametroa du. Izena Helmuth Karl Bernhard von Moltkeren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Artemis (kraterra)

**Artemis kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ11 lau-angelukoan dago. 2,28 kilometroko diametroa du. Izena Artemisaren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Elmer (kraterra)

**Elmer kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ21 lau-angelukoan dago. 16,9 kilometroko diametroa du. Izena Charles Elmerren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Urey (kraterra)

**Urey kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ13 lau-angelukoan dago. 39,3 kilometroko diametroa du. Izena Harold Clayton Ureyren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bowen (kraterra)

**Bowen kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ12 lau-angelukoan dago. 8,09 kilometroko diametroa du. Izena Ira S. Bowenren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tiselius (kraterra)

**Tiselius kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ15 lau-angelukoan dago. 53,8 kilometroko diametroa du. Izena Arne Tiseliusren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Petzval (kraterra)

**Petzval kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ25 lau-angelukoan dago. 93,5 kilometroko diametroa du. Izena Joseph Petzvalren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Shayn (kraterra)

**Shayn kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ07 lau-angelukoan dago. 92,9 kilometroko diametroa du. Izena Grigori Abramovitx Shajnren omenez darama. Talka asko jasan ondoren higatutako krater bat da.

## Satelite kraterrak 
Konbentzio bidez, irudi hauek ilargi mapetan hizkia Shaynen erdi puntutik hurbilen dagoen aldean jarriz identifikatzen dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
H. G. Wells (kraterra)

**H. G. Wells kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ07 lau-angelukoan dago. 109 kilometroko diametroa du. Izena Herbert George Wellsren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Love (kraterra)

**Love kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ22 lau-angelukoan dago. 90,1 kilometroko diametroa du. Izena Augustus Edward Hough Loveren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Numerov (kraterra)

**Numerov kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ30 lau-angelukoan dago. 105 kilometroko diametroa du. Izena Boris Numerovren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
O'Day (kraterra)

'''O'Day kraterra''' Ilargiko talka-krater bat da. LQ29 lau-angelukoan dago. 70,4 kilometroko diametroa du. Izena Marcus O'Dayren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Naonobu (kraterra)

**Naonobu kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ21 lau-angelukoan dago. 33 kilometroko diametroa du. Izena Ajima Naonoburen omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Evershed (kraterra)

**Evershed kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago. 65,3 kilometroko diametroa du. Izena John Evershedren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ibn Firnas (kraterra)

**Ibn Firnas kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ14 lau-angelukoan dago. 88,3 kilometroko diametroa du. Izena Abbas ibn Firnasren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Yakovkin (kraterra)

**Yakovkin kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ25 lau-angelukoan dago. 35,9 kilometroko diametroa du. Izena Avenir Aleksandrovich Yakovkinren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
G. Bond (kraterra)

**G. Bond kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ05 lau-angelukoan dago. 19,1 kilometroko diametroa du. Izena George Phillips Bondren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Garavito (kraterra)

**Garavito kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ29 lau-angelukoan dago. 81,1 kilometroko diametroa du. Izena Julio Garavito Armeroren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Archimedes (kraterra)

**Archimedes kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ11 lau-angelukoan dago. 81 kilometroko diametroa du. Izena Arkimedesren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Balandin (kraterra)

**Balandin kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ23 lau-angelukoan dago. 11,8 kilometroko diametroa du. Izena Aleksei Balandinren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Chladni (kraterra)

**Chladni kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ12 lau-angelukoan dago. 13,1 kilometroko diametroa du. Izena Ernst Chladniren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Argelander (kraterra)

**Argelander kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ20 lau-angelukoan dago. 33,7 kilometroko diametroa du. Izena Friedrich Wilhelm Argelanderren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Thebit (kraterra)

**Thebit kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ19 lau-angelukoan dago. 54,6 kilometroko diametroa du. Izena Thabit ibn Qurraren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Van Albada (kraterra)

**Van Albada kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ13 lau-angelukoan dago. 22,9 kilometroko diametroa du. Izena Gale Bruno van Albadaren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Henry (kraterra)

**Henry kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ18 lau-angelukoan dago. 39,1 kilometroko diametroa du. Izena Joseph Henryren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hercules (kraterra)

**Hercules kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ05 lau-angelukoan dago. 68,3 kilometroko diametroa du. Izena Heraklesren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Grignard (kraterra)

**Grignard kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 13 kilometroko diametroa du. Izena Victor Grignardren omenez darama. Sylvester kraterraren ipar-ekialdean (58 kilometroko diametroa) eta Hermite kraterraren (104 kilometroko diametroa) ondoan dago.

Kraterrak forma eliptikoa du, ardatz nagusia ipar-ekialdetik hego-mendebaldera begira dago, eta erliebearen ezaugarri nagusiak ia erabat suntsituta daude ondorengo inpaktuen ondorioz. Barrualdeko ezpondaren malda nahiko leuna da, eta ahoaren altuera 480 m. inguru da. Kraterraren bolumena 90 kilometro kubikokoa da gutxi gorabehera.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Chandler (kraterra)

**Chandler kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ07 lau-angelukoan dago. 88,6 kilometroko diametroa du. Izena Seth Carlo Chandlerren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Antoniadi (kraterra)

**Antoniadi kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ30 lau-angelukoan dago. 138 kilometroko diametroa du. Izena E. M. Antoniadiren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Wallach (kraterra)

**Wallach kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ12 lau-angelukoan dago. 5,74 kilometroko diametroa du. Izena Otto Wallachren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Genara Fernández García

**Genara Fernández García** (Cirujales, León, 1903ko otsailaren 12a – Puente Castro, León, 1941eko apirilaren 4a) maistra izan zen, bere militantzia komunistagatik errepresaliatu eta fusilatua. **Omañako Pasionaria** ere deitzen zioten.

## Biografia eta ibilbidea 
Leonen Irakasle-ikasketak egin zituen eta 1930ean Irakasle Eskolako oposizioak gainditu zituen. Lehenbizi Soto de Valdeóngo nesken eskolan izan zen, eta gero Orallon. 1936an, Cirujales bere jaioterrian lortu zuen destinoa.

Irakaskuntzako Langileen Elkartean afiliatu zen 1934an eta 1936ko apirilean Espainiako Alderdi Komunistan. Vegarientzako Batasun Errepublikanoan afiliatuta zegoen, eta haren propagandista zen bere ezkerreko idealetatik. Gainera, Gordón Ordás eta Rafael Álvarez sozialista erradikalen laguna eta jarraitzailea zen. Horregatik guztiagatik, "Omañako Pasionaria" izena jarri zioten.

### Gerra zibila eta ihesa 
1936ko udan Asturiasera ihes egin zuen, armada nazionalak Omaña eskualdea gerra zibilaren hasieran hartu zuenean.

Asturiasen egonaldi labur bat egin eta itsasontziz Frantziara ihes egiteko saiakerak porrot egin ondoren (tropa frankistek antzemanda), Leonera itzuli zen. Han, promozioko kide baten gomendioei esker, lana lortu zuen, lehenik umezain eta gero Leongo Mary zineman. Haren aurka instruitu zen Erantzukizun Politikoen Espedienteak dioenez, 1939ko abenduaren 16tik 17rako gauean, Leongo San Marcelo Elizaren atarian, bi pakete bota zituen, makinaz idatzitako 312 orri kuartillakoak, propaganda marxista motakoak.

Arazketa-espedientearen zirriborroan, Irakaskuntzako Langileen Federazioko kide izatea, Ezkertiar Batzordeko eta Fronte Popularreko kide izatea, eskolan mitin komunista bat baimentzea, propaganda antipatriotikoa egitea eta jokabide «profesional eta moral» txarra izatea leporatzen zitzaion." (...) 1939ko abenduaren 16tik 17ra bitarteko gaueko 11: 30ak aldera, eta Leongo izen bereko San Martzelo Elizaren eta Plazaren atarian (hiriburuko erdigunekoak biak), Mugimendu Nazionalari izen ona kentzeko, ordena publikoa nahasteko eta langile-klaseetan nahigabea sortzeko asmo sendoarekin, bi pakete ireki bota zituen, makinaz idatzitako 312 orri zituzten, propaganda marxistakoak, eta aipatutako Elizako eskaileratxoetan bertan utzi zituen, baita Plaza hartako banku batean ere, leku horietan ibili ohi den jende ugariaren artean zabaltzeko moduan. Gau hartan bertan jaso zituzten orri subertsiboak zenbait soldadu eta komisarian entregatu zituzten bizilagun batzuek (...)".1940ko apirilaren 24an behin betiko bota zuten irakasle-kidegotik, Leongo espetxe probintzialean zegoela, eta 1941eko apirilaren 4an fusilatu zuten Puente Castroko (Leon) tiro-eremuan, 38 urte zituela.Heriotzaren kausan «bihotz-paralisia» idatzi zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ball (kraterra)

**Ball kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ26 lau-angelukoan dago. 40,3 kilometroko diametroa du. Izena William Ballren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gullstrand (kraterra)

**Gullstrand kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ02 lau-angelukoan dago. 45,1 kilometroko diametroa du. Izena Allvar Gullstrandren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Daly (kraterra)

**Daly kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ13 lau-angelukoan dago. 15 kilometroko diametroa du. Izena Reginald Aldworth Dalyren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Landsteiner (kraterra)

**Landsteiner kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ04 lau-angelukoan dago. 6,11 kilometroko diametroa du. Izena Karl Landsteinerren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Arrhenius (kraterra)

**Arrhenius kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ06 lau-angelukoan dago. 40,9 kilometroko diametroa du. Izena Svante Arrheniusren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Artsimovich (kraterra)

**Artsimovich kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ11 lau-angelukoan dago. 7,96 kilometroko diametroa du. Izena Lev Artsimovichren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Cook (kraterra)

**Cook kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ21 lau-angelukoan dago. 45,16 kilometroko diametroa du. Izena James Cookren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sinas (kraterra)

**Sinas kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ12 lau-angelukoan dago. 11,7 kilometroko diametroa du. Izena Simon Sinasren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ashbrook (kraterra)

**Ashbrook kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ30 lau-angelukoan dago. 158 kilometroko diametroa du. Izena Joseph Ashbrookren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Kepinski (kraterra)

**Kepinski kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ14 lau-angelukoan dago. 31,7 kilometroko diametroa du. Izena Felicjan Kępińskiren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Maksutov (kraterra)

**Maksutov kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ29 lau-angelukoan dago. 83,8 kilometroko diametroa du. Izena Dmitry Dmitrievich Maksutovren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Marci (kraterra)

**Marci kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ08 lau-angelukoan dago. 24,5 kilometroko diametroa du. Izena Jan Marek Marciren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ibn-Rushd (kraterra)

**Ibn-Rushd kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ20 lau-angelukoan dago. 31,1 kilometroko diametroa du. Izena Averroesren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ideler (kraterra)

**Ideler kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ27 lau-angelukoan dago. 37,8 kilometroko diametroa du. Izena Christian Ludwig Idelerren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Lenard (kraterra)

**Lenard kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 47,7 kilometroko diametroa du. Izena Philipp Lenardren omenez darama. Hermite kraterraren paretaren parte da, eta Lovelace kraterraren eta Froelich kraterraren iparraldean dago. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Atwood (kraterra)

**Atwood kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ21 lau-angelukoan dago. 28,6 kilometroko diametroa du. Izena George Atwoodren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Wildt (kraterra)

**Wildt kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ13 lau-angelukoan dago. 12,3 kilometroko diametroa du. Izena Rupert Wildtren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Einstein (kraterra)

**Einstein kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ10 lau-angelukoan dago. 181 kilometroko diametroa du. Izena Albert Einsteinren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bailly (kraterra)

**Bailly kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ30 lau-angelukoan dago. 300,56 kilometroko diametroa du. Izena Jean Sylvain Baillyren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Auwers (kraterra)

**Auwers kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ12 lau-angelukoan dago. 19,6 kilometroko diametroa du. Izena Arthur Auwersren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Babakin (kraterra)

**Babakin kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ22 lau-angelukoan dago. 19,2 kilometroko diametroa du. Izena Georgy Babakinren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Baily (kraterra)

**Baily kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ05 lau-angelukoan dago. 25,7 kilometroko diametroa du. Izena Francis Bailyren omenez darama.
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bosch (kraterra)

**Bosch kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago, Ilargiaren ipar-poloan. 19,6 kilometroko diametroa du. Izena Carl Boschren omenez darama.

center|600px

Elementu desitxuratua da, inguratzen duten talkek erasandako aho batekin. Profil angelutsua du, eta bere ingurua eteten duten arraildura batzuk ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Cai Lun (kraterra)

**Cai Lun kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago, ipar-polotik gertu, Ilargiaren alde ezkutuan. 44,9 kilometroko diametroa du. Izena Ts'ai Lunren omenez darama. Haskin eta Nansen kraterren artean dago. Bere posizioa dela eta, ezin da ikusi Lurretik, ez bada librazioko une zehatz batzuetan. Cai Lun izena, hau da, paperaren sortzailearen izena eman zitzaion, 2010 abuztutik. 

600px|center|thumb|Ipar Poloko kraterrak. Cai Lun goian eskuman agertzen da.

Nahiz eta krater oso desitxuratua izan jasandako inpaktuengatik, oraindik ere bere jatorrizko forma biribildua antzeman daiteke. Barruko zorua tamaina ertaineko krater ugarik markatzen dute. Krater horien artean, hegoaldeko ertzaren inpaktua nabarmentzen da, ageriko protuberantzia eratzen duena.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Cai Lun

## Kanpo estekak
Byrd (kraterra)

**Byrd kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago, Ilargiaren ipar polotik oso gertu. 97,5 kilometroko diametroa du. Izena Richard Evelyn Byrdren omenez darama. Byrden iparraldeko ertza ia konektatuta dago Peary kraterrarekin, ipar-ekialdean dagoen formazioarekin. Gioja krater txikiena hego-mendebaldeko ertzaren hondakinei lotzen zaie.

Byrden ahoa higatuta dago, eta sekzio desitxuratuak ditu, perimetroan zehar alboko kraterren ertzak sartzeagatik. Ondorioz, ipar-hego norabideko kraterraren barrualdea zabalera baino luzeagoa da. Mendebaldeko ertzean arrakala bat dago, eta hegoaldean gainazalean gandor baxu bat baino ez da.

Hasierako talkatik denbora batera, kraterraren barrualdea laba fluxuek estali zuten, krater txikiek soilik markatutako azalera ia laua utziz. Ez du erdiko punturik barnealdeko erdiko puntuan, eta ez du bestelako ezaugarri garrantzitsurik erakusten.

## Krater sateliteak 
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.

|-
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Challis (kraterra)

**Challis kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago, Ipar polotik gertu. 53,21 kilometroko diametroa du. Izena James Challisren omenez darama. Main kraterrari gainjarrita dago iparraldeko ertzaren haustura baten bidez, eta Scoresbytik gertu dago hego-ekialdean zehar.

Kraterraren ertza kaltetua eta higatua izan da inpaktu-historiaren ondorioz, zatirik osoena hego-ekialdearen erdian kokaturik. Krater txiki bat dago hegoaldeko ertzaren beste aldean, eta gainerako ertza irregularra da, koskekin. Challisen eta Mainen barruko lurrak, biak berdinak, bigarren formazio bat izan zuen, eta, beraz, nahiko nibelatuta dago. Gainazal hau krater txiki ugariz markatua dago.

## Krater sateliteak 
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.

|-
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Nöther (kraterra)

**Nöther kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 64,8 kilometroko diametroa du. Izena Emmy Noetherren omenez darama. Iparraldeko latitudeetan dago, Poczobutt kraterreko lautada harresituaren ipar-mendebaldean. Nöther ipar-mendebaldeko kraterraren bi diametro inguru Niepce dago.

Antzinako elementua da, nabarmen higatuta dago eta kanpoaldeko ertza biribilduta eta krater txiki batzuez markatuta dago. Barnealdeko pareta estuagoa da ipar-ekialdean, eta hegoaldekoa, berriz, inpaktuek gehien markatzen dutena. Barruko zorua ia laua da eta ez du ezaugarri bereizgarririk. Krater txiki bat baino ez du ipar-ipar-ekialdeko barne-hormatik gertu, eta krater txiki bat hego-hego-mendebaldean.

## Krater sateliteak 
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.

|-
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hinshelwood (kraterra)

**Hinshelwood kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago, eta Ilargiaren Ipar Polotik gertuen dagoen izendun kraterra da. 13,4 kilometroko diametroa du. Peary eta Hermite kraterren artean dago. Izena Cyril Norman Hinshelwoodren omenez darama. 

Forma irregularra du, iparraldean altxatutako eremu batekin. Hain gertu dago Ipar Polotik, ezen beti dagoen itzaletan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Erlanger (kraterra)

**Erlanger kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 10,9 kilometroko diametroa du. Izena Joseph Erlangerren omenez darama. Peary eta Byrd kraterren artean dago, azken honen oso gertu, ipar poloaren inguruan. 

Bere kokapena eta sakontasuna dela eta, Ilargiaren ardatza 1,5 gradu inguru baino ez dagoenez okertuta, eguzki-argiak gutxitan argitzen du bere barnealdea, eta, beraz, espero da hondoan izotz kometarioa pilatzea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Neison (kraterra)

**Neison kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 51 kilometroko diametroa du. Izena Edmund Neville Nevillren omenez darama. Krater honen latitude altuak esan nahi du eskortzo handi batekin agertzen dela Lurretik ikusten denean, eta, beraz, itxura eliptikoa du, nahiz eta ia forma zirkularrekoa izan.

Krater horren kanpoko ertza oso higatua izan da inpaktu txikiagoen ondorioz, eta barrualdea inguratzen duen gandor txiki eta desberdin bat baino ez du utzi. Ertz horretan hainbat haustura daude, eta barrualdea inpaktu ugariz markatuta dago. Barruko lurzorua laba-fluxuen ondorioz berpiztu da, eta inpaktu periferiko horietako askoren lurzorua estali du. Ondorioz, lautada laua dago beheko ertzean, eta arraildurak ditu hego-mendebaldean, hego-ekialdean eta ipar-ekialdean. Krater ñimiño batzuek bakarrik markatzen dute lurra ezaugarri bereizgarririk gabe.

## Krater sateliteak 
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.

|-
|}

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Peters (kraterra)

**Peters kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 14,7 kilometroko diametroa du. Izena Christian August Friedrich Petersren omenez darama. Bere hegoaldean Moigno kraterra dago. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Florey (kraterra)

**Florey kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 69,1 kilometroko diametroa du. Izena Howard Floreyren omenez darama. Hego-ekialdean dagoen Byrd kraterraren (94 km-ko diametroa du) eta iparraldean dagoen Pearyren (73 km-ko diametroa) ondoan dago. Bere ingurua ia erabat desagertu da, bere plataforma zaharraren arrastoa Ilargiaren iparraldeko eremu polarreko lur malkartsuaren gainean nabarmenduz. Zentrotik gertu dauden bi krater nabarmen ditu, eta antzeko beste bi inpaktu, ertzaren iparraldeko sektorearen ondoan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Haber (kraterra)

**Haber kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 56,8 kilometroko diametroa du. Izena Fritz Haberren omenez darama. Bere aldamenean dauden kraterrak Lovelace (ondoan hego-mendebaldean), Lenard (ipar-ekialdean), Hermite (iparraldean) eta Sylvester (hego-ekialdean) dira. 

Haber kraterrak forma poligonala du eta ia erabat suntsituta dago. Haren ingurua lisatuta dago, inpaktu txiki askok blokeatuta, eta zaila da inguruko lurretatik bereiztea. Hondoa nahiko zimurra da, baina ez du elementu nabarmenik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gioja (kraterra)

**Gioja kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 42,5 kilometroko diametroa du. Izena Flavio Gioiaren omenez darama. Kraterra Byrd krater handienaren hegoaldeko ertzaren ondoan dago, horma baxuekin. Hego-hego-ekialdean, Main kraterra agertzen da.

Giojaren ertza ia biribila da, baina apur bat higatuta dago. Ahoaren kanpoko arrapalak aldatu egin dira geroagoko inpaktuengatik, bereziki mendebaldean. Ertzak ipar-mendebaldean du punturik altuena, eta Byrd kraterraren ertzak eta desagertutako beste formazio batzuek indartu dute. Barruko lurzorua ia laua da, eta barga txiki bat du, erdiko puntutik ipar-ipar-ekialdeko ertzeraino hedatzen dena. Gainazala markatzen duten krater txiki batzuk ditu, horietako bi barne-mendebaldeko hormatik gertu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gore (kraterra)

**Gore kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago, ipar polotik oso gertu, Ilargiaren alde ikusgarrian. 9,41 kilometroko diametroa du. Izena John Ellard Goreren omenez darama. Inguruko elementu aipagarrien artean daude Florey kraterra (54.7 km-ko diametroa) hego-ekialderantz, Peary kraterra (73 km-ko diametroa) ipar-ekialderantz eta Byrd kraterra (94 km-ko diametroa) hego-ekialderantz.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Fibiger (kraterra)

**Fibiger kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago, ia Ipar Poloaren ondoan. 21,1 kilometroko diametroa du. Izena Johannes Fibigerren omenez darama. Gertuen duen kraterra Byrd da. Fibigerren iparraldean Erlanger eta Peary daude, 9,9 eta 73 kilometroko diametroekin hurrenez hurren. 

center|600px

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Whipple (kraterra)

**Whipple kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 14,5 kilometroko diametroa du. Izena Fred Lawrence Whippleren omenez darama. Byrd eta Peary krater gailenen ekialdean dago, azken horren ertzean etzanda.

Bere hondoa beti ezkutuan dago Eguzkiaren argitan. Atomo eta molekula arin mota batzuk, hala nola ura (eta merkurioa), kraterrean sartzen dira eta barruan dauden baldintza oso hotzen ondorioz harrapatuta geratzen dira. Gainera, Whipple kraterraren radarraren oihartzunaren ezaugarria da polarizazio zirkularreko (CPR) erlazio handia dagoela noranzko berarekin. Horrek esan nahi du izotz-biltegi lodi samarrak daudela (gutxienez 2 metrokoak). Izotz-andel horiek edateko uraren iturri baliotsu bat dira, baita hidrogeno likidoaren eta oxigeno likidoaren (LH2/LO2) itxurako suziri-propultsatzaile bat ere.

Gainera, Whipple goi-lautada handi baten ondoan dago, iparraldeko ertzean dagoen eguzkiak ia beti argitzen duena. Han, eguzkia denboraren % 80 ikusten da batez beste; eguzkiak ia etengabe argiztatzen dituen eremu horietako tenperatura nahiko leuna da ilargiaren estandarrentzat, -50 ° C, ± 10 ° inguruko batez bestekoarekin. CPR kraterren konbinazio hau etengabe itzalean eta eguzkiak ia etengabe argiztatzen duen ordokiaren ondoan dago, eta bakarra da Ilargiaren Ipar Poloaren eskualdean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Houssay (kraterra)

**Houssay kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 31,4 kilometroko diametroa du. Izena Bernardo Houssayren omenez darama. Nansen kraterraren ondoan dago, bere ipar-ekialdean. Bosch kraterra ipar-iparekialdean dago eta Cai Lun kraterra hego-hegoekialdean. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Poinsot (kraterra)

**Poinsot kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 65,1 kilometroko diametroa du. Izena Louis Poinsotren omenez darama. Rozhdestvenskiy lautada harresituaren hegoaldean dago. Hegoaldean Heymans kraterra dago, txikixeagoa.

## Krater sateliteak 
Krater sateliteak krater nagusitik hurbil dauden krater txikiak dira, eta krater horren izen bera hartzen dute letra larri osagarri batekin (baita horien eraketa krater nagusiaren eraketatik independentea bada ere). Konbentzioz, egitura horiek ilargi-mapetan identifikatzen dira, eta dagokien letra krater nagusitik hurbilen dagoen ertzaren erdian kokatzen da.

|-
|}
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hevesy (kraterra)

**Hevesy kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 50 kilometroko diametroa du. Izena George de Hevesyren omenez darama. Bosch kraterra du ipar-ekialdean; Plaskett eta Haskin hego-ekialdean eta Rozhdestvenskiy krater handia ipar-ekialdean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bi Sheng (kraterra)

**Bi Sheng kraterra** Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago,Ilargiaren alde ezkutuan, ipar-poloan. 55,3 kilometroko diametroa du. Izena Bi Shengren omenez darama. Seares, Karpinskiy eta Milankovic kraterretatik oso gertu dago. 

Kraterraren ertzak forma zirkularra du. Nahiko higatuta, hego eta ipar-mendebaldeko zatiak krater handiz estalita daude. Ertzaren altuera inguruko lurraren gainetik 1200 m. ingurukoa da, eta kraterraren bolumena, berriz, 2500 km3 ingurukoa. Kraterraren arroaren hondoa irregularra da, krater txiki askok markatua.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak