Monique Wittig

**Monique Wittig** (Rhin Garaia, Alsazia, Frantzia, 1935eko uztailaren 13a – Tucson, Arizona, AEB, 2003ko urtarrilaren 3a) frantziar idazlea eta teoriko feminista izan zen, lesbofeminismoari funtsezko ekarpena egin ziona. Generoaren eraikuntza sozialaz idatzi zuen, eta "kontratu heterosexuala" esapidea erabili zuen lehendabizikoz. Lehen nobela 1964an idatzi zuen, ''L'Opoponax*. 1969an bigarrena etorri zen, *Les Guérillères,* lesbofeminismoan mugarri bat ezarri zuena.

## Teoriak 
Wittigen teoriek lesbofeminismoaren oinarria osatu zuten. Teoria horiek postulatu feministetatik eratorriak dira —zehazki, postulatu feminista lesbianetatik—, eta gerora queer teoriak bere egin eta egokitu baditu ere, egiazki materialismo frantziarrean kokatzen dira. Izan ere, teoria lesbofeministaren arabera, sexuaren kategoria gizarte-eraikuntza bat da, ez aurrez zehazturiko kategoria natural edo biologiko bat, eta eraikuntza hori emakumeen eta gizonen arteko botere-harremanen ondorioz sortzen da; hau da, ez da sexuaren kategoria botere-harremana sorrarazten duena, ezpada alderantziz, botere-harremana da sexuen kategoriak zehazten dituena eta horien beharra daukana. Horregatik ulertzen dira gizonezkoak eta emakumezkoak klase gisa, eta ez talde biologiko legez; Wittigen ustez, emakumeak klase gisa definitzen dituena gizonekiko duten esklabotza-egoera da. Ildo horri jarraikiz, heterosexualitatea erregimen politiko bat legez ikusten du, mundua ulertu eta antolatzeko era bat, ez sexu-orientazio, sexu-lehenespen edo sexu-praktika gisa.

Bestalde, Wittigek hizkuntzaren funtzioa ere aztertzen du. Haren ustez, hizkuntzak boterearen bereizketa klasikoa iraunarazten eta betikotzen ditu, baita bereizketa horretatik eratorritako definizio guztiak ere; hau da, hizkuntza eraikuntza maskulino hegemonikoaren esanetara dago, horren arabera sailkatzen da beste guztia.

Teoria horiek guztiak feminismo materialistaren hiru emakume jarraitzailerekin batera garatu zituen: Colette Guillaumin, Nicole-Claude-Mathieu eta Paola Tabet. 1970eko hamarkadan, hainbat artikulu argitaratu zituzten *Nouvelles Questions Féministes* aldizkarian.

## Lan hautatuak 
* *L'opoponax* (1964)
* *L'Amant vert* (1967)
* *Les Guérillères* (1969)
* *Le Grand-Cric-Jules* (1972)
* *Récréation* (1972)
* *Dialogue pour les deux frères et la sœur* (1972)
* *Le Corps lesbien* (1973)
* *Brouillon pour un dictionnaire des amantes* (1976)
* *La pensée straight* (1980)
* *The point of view: universal or particular?* (1983)
* *Virgile, non* (1985)
* *Le Voyage sans fin* (1985)
* *The Straight Mind* (1992)
* *Paris-la-Politique* (1999)

## Euskaraz 
* *Pentsamendu heterozuzena* (Susa, 2017, Lisipe bilduma; itzultzaileak: Maialen Berasategi Catalán, Irene Arrarats Lizeaga, Danele Sarriugarte Mochales, Mirentxu Larrañaga Sueskun). *The Straight Mind* (1980) liburuan bildutako bederatzi saiakeretatik sei jasotzen ditu. Liburua osorik on-line.
* *Ikuspuntu berezia ala unibertsala?* (Utriusque Vasconiae, 2010, *Desira desordenatuak* bilduma; Itzultzailea: Itxaro Borda). Testua osorik on-line.
* *Hiru kontakizun, Paris-la-Politique liburutik hartuak'' (armiarma.eus, 2013; itzultzailea: Itxaro Borda). Testuak osorik on-line, Itxaro Bordaren hitzaurrearekin.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Lesbofeminismoa
* Feminismoa

## Kanpo estekak 
* Monique Wittig-en orrialde ofiziala