Francisco Silvela

**Francisco Silvela y Le Vielleuze** espainiar politikari eta akademikoa izan zen, Ministroen Kontseiluko presidentea eta Agintaritza, Grazia eta Justizia, Estatu eta Itsas ministroa Maria Kristina Habsburgokoaren erregeordetzan eta Alfontso XIII.aren erregealdiko lehen hilabeteetan.

## Biografia 
Madrilen jaio zen 1845eko abenduaren 15ean. Francisco Agustín Silvela Agintaritza eta Grazia eta Justizia ministro, Diputatuen Kongresuko presidenteorde eta Auzitegi Goreneko magistratuaren eta Luisa de Le Vielleuze y Sotésen semea zen. Manuel eta Luis Silvelaren anaia. Zuzenbidea ikasi zuen Madrilgo Unibertsitate Zentralean eta Jurisprudentzia eta Legegintzaren Errege Akademian sartu zen 1862an.

1870eko Gorte Konstituziogileetako diputatu gisa hasi zuen bere jarduera politikoa, Avilaren ordezkari gisa, eta Cánovas del Castilloren talde kontserbadoreari atxiki zitzaion. Ez zuen jarduera politikoetan parte hartu seiurteko iraultzaile osoan, Amadeo Saboiakoaren erregealdian eta Lehen Errepublikan edozein kargu politiko baztertuz.

Berrezarkuntzako Gorteetan Piedrahita barruti abularra irudikatu zuen 1876, 1879, 1881, 1884, 1886, 1891, 1896, 1898, 1899, 1901 eta 1903. urteetan. 1894 eta 1895 artean Alejandro Mon Landaren lekua hartu zuen Pontevedrako La Cañiza barrutian. 1879an Martinez Camposen kabinetean Agintaritza ministro izendatu zuten, 1875etik Ministerio honen Idazkariordetzaz arduratu ondoren. Francisco Romero Robledoren oposizioa eragin zuten ongintza-sisteman aldaketak sartu zituen. Berrezarkuntzaren kontserbadurismoaren baitan izandako disidentziagatik nabarmendu zen, mugimendu horren barruan erregimen politiko parlamentario konstituzionala defendatzen baitzuen. Canovásekin bat ez zetorrela, jauntxokerian eta hauteskunde-iruzurrean oinarritutako txanda-sistema politikoa errefusatu zuen, eta sistema politiko canovista dekadente eta moraltasunik gabea zela arbuiatu zuen.

1881ean El Pardoko Ituna sinatu zenean Robledo eta Canovasen arteko haustura gertatu zenean, Sagasta buruzagi liberalarekin txanda politikoa ezarri zenean, Silvela lider kontserbadorearen ordezkari bihurtu zen.

1885ean Sagastako gobernuan, Grazia eta Justizia ministro izendatu zuten.

1890eko Canovasen gobernuan, Agintaritza ministro izan zen, baina Francisco Romero Robledoren eta buruzagi kontserbadorearen arteko adiskidetzearen aurrean, nahiago izan zuen dimisioa eman eta talde disidente berri bat osatu: silvelistak. Programa horren zati garrantzitsu bat udal-gobernuaren erabateko erreforma zen, jauntxokeriak funtzionatzea eta tokiko politika helburu elektoralistetarako erabiltzea eragotziko zuen moraltasun politiko bat sortzeko oinarri gisa. Goitik proiektu erregenerazionista bat egin nahi izan zuen, ondoren Antonio Maurak jarraituko zuena.

### Alderdi Kontserbadorearen lidergoa eta Ministroen Kontseiluko lehendakaritza 
1897an Cánovas del Castilloren hilketaren ondoren, beste hautagai batzuk gailendu ziren, hala nola Francisco Romero Robledo, Alejandro Pidal y Mon eta Carlos Manuel O 'Donnell Alderdi Kontserbadorearen buruzagitzan.
1899 eta 1903 bitartean bi aldiz hartu zuen Ministroen Kontseiluko presidentetza, eta Raimundo Fernández Villaverde, Camilo García Polavieja, Antonio Maura edo Eduardo Dato sartu zituen bere kabineteetan. Bere lehen gobernuan estatu-ministerioa ere pilatu zuen, eta bigarrenean Itsas Armadaren ministerioa.

1900. urtean, Estatu Ministro zenean, Frantziarekin negoziazioak hasi zituen, Sahara Espainiarrako eta Ginea Espainiarrako kolonien mugak behin betiko mugatzeko, ondoko kolonia frantziarrei dagokienez, eta 1900eko Parisko Ituna sinatu zuen. Handik gutxira, Itsas Armadako ministro zenean, 1900eko maiatzaren 18ko Dekretu bat sinatu zuen, eta, horren bidez, 25 unitateri baja eman zitzaien, soldadutzarako alferrikakoak zirela iritzita.

1903an, bizitza politikotik behin betiko erretiratu zen, baina aurretik Antonio Maura izendatu zuen bere oinordeko. Silvela, 1905ean MZA konpainiako Administrazio Kontseiluko presidente zena, 1905eko maiatzaren 29an hil zen, arratsaldeko zazpiak eta bostean, Lista kaleko 25. zenbakiko bere etxean.

## Bizitza intelektuala eta pertsonala 
Silvela saiakera-egile eta idazle ospetsua ere izan zen, eta lan historikoak, juridikoak eta saiakerak argitaratu zituen, baita La Época, La Revista de España, El Imparcial eta El Tiempo argitalpenetan kolaboratu ere. 1898ko abuztuaren 16an El Tiempo egunkarian Kubaren galeraren aurkako artikulu ospetsu bat argitaratu zuen: «Sin Pulso», non «gezurra uztea eta egiarekin ezkontzea» proposatzen zuen. Zientzia Moral eta Politikoen Errege Akademiako, Jurisprudentzia eta Legeriaren Errege Akademiako eta Historiaren Errege Akademiako kide izan zen.

Malagako Amalia Loring y Herediarekin ezkondua (Loring etxeko eta Amalia Herediaren alaba), hainbat seme-alaba izan zituzten (tartean Jorge). 1915ean Silvelako markesaren noblezia titulua eman zioten, Espainiako handitasunez, bere senar zenaren merituen omenez.

## Lanak 
* *Cartas de la Venerable Sor María de Agreda y El Señor Rey Don Felipe IV*. (1885)
* *La Filocalia, o arte de distinguir a los cursis de los que no lo son* -  Santiago Liniersekin kolaborazioa - (1868)

## Kanpo estekak