August Landmesser

**August Landmesser** ( ahoskatua; Moorrege, 1910eko maiatzaren 24a - Ston, 1944ko urriaren 17a) 1936ko argazki batean ageri den gizon alemaniarra izan zen, nazien agurra egiteari uko eginez. Landmesser Alderdi Nazitik urrun ibili zen Irma Eckler emakume juduarekin legez kanpoko harremana zuelako. Horretarako, espetxeratu egin zuten eta, azkenean, zerbitzu militar penalera bidali zuten, eta hantxe hil zen, borrokan

Hil eta urte batzuetara, alabaren esanetan, argazki ospetsu hartako gizona zen. Hala ere, argazkiko gizonaren nortasuna ez da ziurra: beste familia batek gizona Gustav Wegert dela dio.

## Biografia 
August Landmesser Moorregen jaio zen 1910ean: August Franz Landmesser eta Wilhelmine Magdalenen (ezkondu aurreko deitura Schmidtpott zuen) seme bakarra zen. 1931n, lana lortzen lagunduko ziolakoan, Alderdi Nazian sartu zen. 1935ean, Irma Eckler emakume juduarekin konprometitu zenean, alderditik bota zuten. Hanburgon ezkontzeko izena eman zuten, baina hilabete geroago ezarritako Nurembergeko Legeek galarazi egin zuten. 1935eko urriaren 29an, Landmesser eta Ecklerren lehen alaba jaio zen, Ingrid.
thumb|353x353px|1936ko argazki honetan, August Landmesser omen zen gizon bat, nabarmen-nabarmen nazien agurra egiteari uko eginez.
1937an, Landmesser familiarekin Alemania nazitik Danimarkara ihes egiten saiatu zen, baina mugan atxilotu zuten eta "arraza desohoratzea", edo "arraza-zitalkeria" leporatu zioten, Nurembergeko Legeen arabera. Argudiatu zuen ez berak, ez Ecklerrek ez zekitela erabat judua ote zen. 1938ko maiatzaren 27an absolbitu zuten, froga faltagatik, delitua berriz egiteak urte anitzeko kartzela zigorra ekarriko ziola ohartarazita.

Bikoteak publikoki segiitu zuen harremanetan, eta 1938ko uztailaren 15ean, Landmesser berriro atxilotu eta bi urte eta erdiko zigorra ezarri zioten Börgermoor kontzentrazio-esparruan. Eckler Gestapok atxilotu eta Fuhlsbüttel espetxean eduki zuten: hantxe erditu zen Irene bigarren alabaz. Bertatik, Eckler Oranienburgeko kontzentrazio-esparrura bidali zuten, gero emakumeentzako Lichtenburgeko kontzentrazio-esparrura eta, azkenik, Ravensbrückeko emakumeen kontzentrazio-esparrura. Irma Ecklerren gutun batzuk 1942ko urtarrilera arte jaso ziren. Uste denez, Bernburgeko Eutanasia Zentrora eraman zuten 1942ko otsailean: bertako 14.000 hildakoen artean dado. Gerraosteko dokumentazioan, 1949an, legez hiltzat jo zuten, 1942ko apirilaren 28ko datarekin. 

Bitartean, Landmesser 1941eko urtarrilaren 19an espetxetik irten zen. Püst garraio konpainian arduradun izan zen. Enpresak Warnemündeko Heinkel-Werke lantegian sukurtsala zuen. 1944ko otsailean, zigor batailoi batean sartu zuten, 999. Infanteria arineko batailoian, diziplina batailoi batean. 1944ko urriaren 17an Kroazian borrokatu ondoren, borrokan hiltzat eman zuten. Eckler bezala, legez hiltzat jo zuten 1949an.

Hasiera batean, haien seme-alabak hiriko umezurztegira eramaten zituzten. Geroago, Ingridi amaren aldeko amonarekin bizitzen utzi zioten. 1941ean, Irene harrera-gurasoen etxera joan zen. 1953an amona hil ondoren, Ingrid ere harrera-gurasoekin jarri zuten.

August Landmesser eta Irma Ecklerren ezkontza atzerabegirakotasunez onartu zuen Hanburgoko Senatuak 1951ko udan. Urte horretako udazkenean Ingridek *Landmesser* deitura hartu zuen. Irenek Eckler deitura erabiltzen segitu zuen.  

## Aintzatespena 
Irene Ecklerrek August Landmesser gisa identifikatutako figura bat ikusgai dago 1936ko ekainaren 13an ateratako argazki batean, 1991n *Die Zeit*en argitaratua. Hanburgoko *Blohm+Voss* ontziolan langile-bilketa handia erakusten du, i *Horst Wessel* itsas armadako entrenamendu-ontzia uretaratzeko. Irudiko ia denek altxatu dute besoa nazien agurra egiteko, jendetzaren atzealdera dagoen gizon baten salbuespen nabariarekin, besoak bular gainean gurutzatuta geratu baita, goibel.
[thumb|August Landmesserren omenezko [Stolperstein|tupustarria.]]
1996an, Irene Ecklerrek *Die Vormundschaftsakte 1935-1958: Verfolgung einer Familie wegen "Rassenschande"* («1935-1958ko tutoretza-agiria: Familia baten jazarpena "arraza-lotsarengatik"») argitaratu zuen. Liburuak bere familiaren historia kontatzen du, eta garai hartako jatorrizko dokumentu ugari biltzen ditu, besteak beste, amaren gutunak eta Estatuko erakundeen dokumentuak.

Hala ere, argazkiko gizonaren identitatea ez da ziurtasunez ezagutzen. Beste familia batek gizona Gustav Wegert (1890-1959) dela dio, *Blohm+Vosse*ko metalurgiako langilea, arrazoi erlijiosoengatik agurtzeari uko egin ohi ziona. Wegertek garai hartan *Blohm+Voss* enpresan egindako lanari buruzko dokumentazioa aurkeztu dute, baita argazkiko gizonaren antz handiagoa duten familia-argazkiak ere, froga gisa. 

August Landmesserren izena tupustarri batean ageri da.

Finn Wittrockek Landmesserren papera antzeztu zuen Ava DuVernayren 2023ko *Origin* filmean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak