Jitsi

**Jitsi** (lehenago *SIP Communicator*) bideokonferentzia, VoIP eta bat-bateko mezularitzako aplikazio bat da, software librea eta kode irekikoa dena. Sistema eragile ohikoenekin badabil, baina aplikazioa instalatu gabe ere erabil daiteke Webetik Chrome edo Firefox nabegatzaileak erabiliz meet.jit.si webgunetik. Web erabilera hori oso erraza da eta doako erabilera komunitarioa ahalbidetzen du.

Bat-bateko mezularitzako eta telefoniako hainbat protokolorekin bateragarria da. GNU Lesser General Public License pean argitara eman zen. Jitsi software librea eta kode irekikoa da.

**Jitsi**k hainbat webgune plataformarako, eta hainbat sistema eragiletarako aukerak ematen ditu: Windows, Linux, Mac OS X eta Android sistemetarako ahots multiplataforma librea (VoIP), bideokonferentzia eta berehalako mezularitza aplikazioen bilduma da.

Jitsi proiektua *Jitsi Desktop*ekin hasi zen (lehenago *SIP Communicator* izenarekin ezagutzen zen). Hazkundea, batez ere, WebRTC, proiektuari esker lortu zuen. Geroago, taldeak ***Jitsi Meet*** gehitu zuen, ziur aski Jitsi taldeko aplikaziorik ezagunena.

***Jitsi Meet*** Interneteko webguneetan, Android eta iOS bezeroak biltzen dituen bideokonferentziarako aplikazio osoa. Jitsik, besteak beste, eskaintzen du **meet.jit.si** bezeroa, Jitsik antolatutako komunitatearentzat doako zerbitzua. (Software librearen komunitatean komentatu egin dute mezularitza zerbitzu batean hirugarren baten zerbitzaria erabiliz gero, *meet.jit.si* kasu, zifratze sistema ezin dela hain segurutzat jo. Baina lanean ari dira E2EE zifratz sistema 2020an eskaintzeko.

Taldean beste proiektu batzuk ere badaude; **Jigasi, lib-jitsi-meet, Jidesha** eta **Jitsi** izena duena.

Jitsik hainbat erakunderen laguntza jaso du, hala nola NLnet Fundazioarena, Estrasburgoko Unibertsitatearena eta Alsazia Eskualdeetako laguntza. Google Summer of Code programan ere parte-hartze ugari izan ditu.

2014ko azaroaren 4an, "Jitsi + Ostel "-ek 7 puntutik 6 puntu lortu zituen Electronic Frontier Fundazioaren mezularitza-txartel seguruaren puntuazio sistemaren arabera. Puntu bat galdu zuten kode auditoria independentea aspaldi egin gabe zeukatelako.

## Jitsi proiektu nagusiak 
thumb|Jitsi bidez egindako konferentzia bateko pantaila-argazkia.
Githuben Jitsik kode irekiko biltegi asko ditu. Proiektu nagusiak honako hauek dira:

* **Jitsi** - SIP, XMPP / Jabber, AIM / ICQ eta IRC bezalako protokoloak onartzen dituen audio, bideo eta txat komunikatzailea.

* **Jitsi Meet** - Debian / Ubuntu zerbitzarietan instalazio azkarra diseinatzeko bideo konferentziarako zerbitzaria. Agian proiekturik ezagunena.
* **Jitsi VideoBridge** - WebRTC *Selective Forwarding Unit* motorra, aldi bereko hainbat parte-hartzaile eta sistemen arteko (bideo)konferentziak antolatzeko. Bideokonferentziak antolatzeko eta kudeatzeko aukera ona da, Internetaren bidez bideo komunikazioa ahalbidetzen du.
* **Jigasi** - zerbitzarietan ezartzeko aplikazioa. Alboko aplikazio honi esker, SIP bezero ohikoek Jitsi VideoBridgek antolatutako **Jit Meet** bideokonferentzietan parte hartu ahal izango dute.
* **lib-jitsi-meet** - **Jitsi Meet** horri pertsonalizatutako interfazea emateko aukera, JavaScript bidez eraikia.
* **Jidesha** - **Jitsi Meet**eko Google Chrome eta Firefox arakatzaileentzako gehigarria.

### Jitsi Meet 
Kode irekiko JavaScript lengoaiaz eraikitako WebRTC aplikazioa da eta bideokonferentziarako erabil daiteke. Android, Mac OS X, Windows eta Linuxekin sistema eragileekin bateragarria da. Ezin dira aurkezpenak partekatu, eta lehio bakarreko pantaila osoa ezin da konpartitu baina oso erraza da kide berriak gonbidatzea, bideokonferentziarako unean bertan sor daitekeen esteka bat bidaltzea.

Web-nabigatzaile batean zuzenean erabil daiteke edo aplikazioa deskargatu. Telefono, tableta eta mahai gaineko ordenagailuetan software libreak eskaintzen dituen aukera erabilienetakoa da. 

#### Ezaugarriak 
[alt=|thumb|ezkerrera|311x311px|**Jitsi Meet**. [Bideokonferentziarako pantaila argazki bat. Beheko aldean ikusten da erabiltzaileak bideo-kamera deskonektatuta daukala eta mikrofonoa ordea konektatuta. Goian, eskuinean, koadro batean erabiltzaileak bere burua ikusiko luke kamera gaituz gero. Solaskide asko ikus daitezke pantailan haiek bideokamera piztuz gero.]]
* Ez da kontua sortu behar, (bideo)konferentzia bat sortzeko horri izen bat eman (esaterako *niresolasaldi123*) eta esteka partekatzea nahikoa da (kasu horretan: '**).
* Ez da software-instalaziorik egin behar. Android aplikazioren bat egon badago, baina nahikoa da nabigatzaile bat.
* Komunikazio zifratua **eskainiko'* du, E2EE zifratze sistemetan lanean ari dira 2020. urtean eskaintzeko jarri zuen 2013an, morta askotako bideoekin egin beharrekoak, beharrezkoak ziren eragiketak, egiteko bere Jitsi bezeroekin batera, *Selective Forwarding Unit* (SFU) arkitektura berria erabiliz. 2013. urte hartan, hasierako laguntza *JitsiVideobridge*-ri gehitu zitzaion arakatzailetik WebRTC deitzea baimendu zuen. *JitsiVideobridge* produkzio zerbitzu gisa nola erabil daitekeen erakusteko, *BlueJump*-ek bere ostatatutako sistema doako erabilera eskaini zuen meet.jit.si.

## Jitsi erabiltzeko doaneko zerbitzu batzuk 
thumb|*jitsi.zohardia.eus/* instantzi erabiliz, Jitsi Meet aplikazioaren pantaila argazkia.
Jitsi zerbitzu deszentralizatua da. Enpresa eta norbanako batzuek lekutxoa egin diote euren zerbitzarietan eta zerbitzua doan partekatzeko aukera asko topa daitezke online. Gero eta gehiago.

Hona hemen zerrendatxo bat. (Letra lodiz Euskal Herritar batzuek partekatutakoak).

Doako zerbitzu ireki batzuk:

* *meet.jit.si* (instantzia ofiziala).
* meet.guifi.net (instantzia honek pribatutasuna gehiago babesten du STUN zerbitzari bezala, Google erabiltzen ez duelako)
* **jitsi.eus**, **jitsi.zohardia.eus**,  jitsi.zoz.guifi.eus. (Euskal Herriko instantziak).

* Zenbait komunitatek mantentzen duten Jitsi ostalari batzuk: https://web.archive.org/web/20240228144340/https://jitsi.github.io/handbook/docs/community/community-instances/

* Jitsi ostalari batzuk: vc.autistici.org, meet.mayfirst.org, calls.disroot.org, jitsi.riot.im, framatalk.org, fairmeeting.net, visio.colibris-outilslibres.org, meet.tedomum.net, meet.artifaille.fr, meet.alolise.org, meet.roflcopter.fr, jitsi.hadoly.fr, meet.devloprog.org, visio.paquerette.eu, suricate.tv, meet.drycat.fr, visio.svnet.fr, audioconf.defis.info (audioa bakarrik), videoconf.defis.info, allo.bim.land, meet.fab-l3.org, framatalk.grifon.fr, videoconf.wevox.eu, jitsi.milkywan.fr, framatalk.jesuisfrancobelge.eu, meet.librement-votre.fr, jitsi.tetaneutral.net, jitsi.linux.it, jitsi2.linux.it, meet.golem.de, tico.chat, team.video, jumpch.at, gruveo.com, videolink2me.com, rendez-vous.renater.fr, jitsi.angristan.xyz, visio-conference.supras.io, jitsi.hivane.net, jitsi.videodulib.re, talk.youthforclimate.fr, meet.raksha.ch, visio.myceliandre.fr, talk.pizzas.ze.cx, ensemble.scaleway.com, meet.lacaveatonton.ovh, jitsi.zwindler.fr, meet.evolix.org, webcall.paulla.asso.fr, jitsi.minzord.eu.org, valde.live, visio.yujo.fr, blabla.aquilenet.fr, callme.tadaa.cloud, videoconf.faimaison.net, talk.fdn.fr, visio.lafranceinsoumise.fr, meet.koutakou.pm, video.omicro.org, talk.ouvaton.coop, meet.lenalio.fr...

* Jitsi ostalari batzuk, zerrenda zahar bat, non adierazten den STUN zerbitzari bezala Google erabiltzen duten ala ez (Google ez erabiltzeak pribatutasun gehiago dakarkio erabiltzaileari):  https://web.archive.org/web/20200330084653/https://fediverse.blog/~/DonsBlog/videochat-server

## Kanpo estekak 
[[Fitxategi:Komunikazio_eta_elkarlanerako_tresnak.png|thumb|1260x1260px|Koadro hau Librezale.eus wikiaren bertsio zahar baten argazkia da. Azken bertsioa ikusteko: Librezale.eus: "Komunikazio eta elkarlanerako tresnak".|alt=|erdian]]
* Librezale.eus: Komunikazio eta elkarlanerako tresnak.
* EHU: Jitsi erabiltzeko tutoriala, (*meet.jit.si* doaneko bezerotik baina berdin-berdin izango litzateke beste doaneko bezero batetik).
*  https://desktop.jitsi.org/ Jitsi mahaigainekoa.]
*  https://desktop.jitsi.org/Main/Download Jitsi mahaigainekoa deskargatzeko.]
*  https://meet.jit.si/ *meet.jit.si'' doaneko bezeroa.]
*  https://jitsi.org/projects/ Jitsi proiektuak.]

## Erreferentziak