Aline Kuppenheim

**Aline Küppenheim** (Bartzelona, Herrialde Katalanak, 1969ko abuztuaren 10a) antzerki, zinema eta telebistako aktore frantziar-txiletarra da, Teatro y su Doble txotxongilo antzerki konpainiako zuzendari, sortzaile eta errealizadorea.

Dagoeneko desagertuta dagoen Altazor sarian izendapen gehien lortu dituen aktoreetako bat da, 7 guztira; lehena, *La fiera* telenobelan (1999) antzeztaldeko aktore lanarekin, eta azkena, *Ecos del desierto* (2014) telesailean parte hartzeagatik. Ibilbide luzea du zineman, eta nabarmentzekoa da *Una mujer fantástica* (2017) filmean parte hartu zuela, nazioarteko film onenaren Oscar saria irabazi zuena.

## Bizitza 
### Lehen urteak 
Alemaniar jatorriko aita frantziarra eta frantses jatorriko ama txiletarra izanik, Kuppenheimek Europako hainbat puntutatik ibiliz bizi izan zituen lehen urteak, gurasoen lanbidearen ondorioz —artisauak—. Handik sortu zen, gainera, marrazketarako zaletasuna, izan ere, berak aitortu zuenez, klarionaz marrazten zuen Parisko kaleetan, gurasoek lan egiten zuten bitartean.

80ko hamarkadaren hasieran heldu zen Txilera, eta Las Condeseko La Girouette ikastetxean egin zituen ikasketak. Gero, antzerkia ikasi zuen Fernando Gonzalezen Club de Teatro akademian.

### Ibilbide artistikoa 
Telenobeletan egin zuen debuta Canal 13ko *Ellas por ellas* telesail arrakastatsuan, eta Victoria "Vicky" pertsonaia antzeztu zuen. Gero, TVNra aldatu zen, eta *Trampas y caretas* eta Jaque mate telesailetan hartu zuen parte. Azken horretan, Felipe Camiroagarekin batera, historiako gazte-protagonistetako bat izan zen. 

Gero, Canal 13ra itzuli zen, eta *Champaña,* *El amor está de moda* (hantxe egin zuen abeslari debuta, telesailaren gai nagusia interpretatu baitzuen), *Marrón Glacé*, el regreso, *Eclipse de luna* eta *Amándote* telesailetan hartu zuen parte. Gero, TVNra aldatu zen berriro, eta La fiera telenobelan egin zuen lehen lan antagonikoa, Claudia di Girolamo protagonista zuela. Telesail hori amaitu zuenean, Bastian Bodenhöfer aktorearekin (sasoi horretan bere senarra) Frantziara joatea erabaki zuen, aktorea herrialde horretako kultur agregatu izendatu baitzuten. 

2004. urtean, Txilera itzuli zen, eta *Destinos cruzados* eta *Entre medias* lanetan protagonista jardun zuen. Gero, Roos Film ekoiztetxeak fitxatu zuen, *Montecristo* filmaren Txileko egokitzapenaren protagonista izateko. Megako ibilbidea amaitzeko, aktore gonbidatu gisa parte hartu zuen *Fortunato* lanaren zenbait kapitulutan, Argentinako zerrenda ezagun baten txiletar egokitzapena.

Telebistan, *JPT: Justicia para todos, Cárcel de mujeres 2*, telesailetan ere parte hartu du.

Filmei dagokienez, *Sangre de Cuba* (*Dreaming of Julia*) filmean parte hartu zuen, eta kredituak partekatu zituen Gael García Bernal eta Harvey Keitel aktoreekin. Bertan María Luisa Infante izan zen, 1973ko Txileko Estatu kolpeak eragin zituen aldaketetan murgilduta egon zen emakume aberatsa.
[thumb|279x279px|Andrés Wood, [Aline Kuppenheim eta Manuela Martelli, *Machuca* filmaren sariketan, 2004ko Viña del Mar-eko Nazioarteko Zinema Jaialdian.]]
2011rako, *Profugos* lanean parte hartu zuen, *Ximena Carbonell fiskala* pertsonaia izan zen.

2017. urtean, *Una mujer fantástica* filmean parte hartu zuen, eta  ez den film onenaren Oscar saria irabazi zuen.

2022. urtean Claudia Di Girolamoren ondoan protagonista izan zen, Netflixeko *42 días en la oscuridad* lanean*.* Estreinaldiko astean, streaming plataformaren zerrendako lehen postuetan sartu zen. *42 días en la oscuridad* ingelesez hitz egiten ez ziren telesail arrakastatsuenen artean zazpigarren tokian kokatu zen, eta denbora laburrean, 9,9 milioi ordutik gora ikusiak zituen estreinatu zenetik.

## Bizitza pertsonala 
Maila pertsonalean, Alvaro Rudolphy eta Luciano Cruz-Coke izan zituen bikotekide. Gero, Bastian Bodenhöfer aktorearekin ezkondu zen (2000. urtean Ian izeneko semea izan zuen bikoteak). Batasun hori 2006. urtean amaitu zen.

Ondoren, Renzo Melai italiarrarekin harremanetan hasi zen, eta 2008. urteko ekainaren 23an hil zen, haren motorrak kamioi batekin talka egin ostean, Peñalolénen (Txile). *La Tercera* egunkariak emandako informazioaren arabera, Renzok 2000. urtean Txilera heldu zenetik abenturako turismo gidari lanak egiten hasi zen.

## Filmografia 
## Telebista 
## Antzerkia 
* *Tres mujeres altas* (1996)
* *Tus deseos en fragmentos* (2003)
* *El taller de los celos* (2004)
* *El hombre vertical* (2005)
* *El capote* (zuzendaritza eta diseinua) (2007)
* *Buchettino* (zuzendari-laguntzailea) (2010)
* *Sobre la cuerda floja* (zuzendaritza eta diseinua) (2010)
* *Feos* (zuzendaria) (2015)
* Pedro y el Lobo (zuzendaria) (2019)
* El Hámster del Presidente (zuzendaritza eta diseinua) (2021)

## Sariak eta izendapenak 
### Altazor saria 
### APES saria 
### Caleuche saria 
### Pedro Sienna saria 
### Beste sari batzuk 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak