William Faulkner

**William Faulkner** (New Albany (Mississippi), Ameriketako Estatu Batuak, 1897ko irailaren 25a – Byhalia (Mississippi), Ameriketako Estatu Batuak, 1962ko uztailaren 6a) ingelesezko idazlea izan zen, Ameriketako Estatu Batuetako eleberrigilerik ospetsuenetarikoa; halaber, 100 bat istorio labur idatzi zituen. Haren lanak bereziak dira sakontasun emozionalarengatik eta drama psikologikoengatik.

Beste idazle jakin batzuk bezala, bere garaian Ernest Hemingwayren etsai estilistiko handienetarikotzat jo zuten (Adibidez, Hemingwayren esaldi motzak Faulknerren esaldi luzeekin konparatzen zituzten). Europako idazle garrantzitsuen (Joyce, Woolf, Proust...) estiloarekin antzekotasun nabariak ditu. Faulkner famatua da, bereziki, teknika narratibo berriak zabaltzeagatik; hots, bakarrizketa, narratzaile ezberdinak, denbora jauziak, eta abar. Bere eragin nagusia XX. mendeko bigarren erdiko Hego Amerikako idazleengan izan zen; batik bat, Gabriel García Márquezengan eta Mario Vargas Llosarengan. Hau argi eta garbi ikusten da Llosak idatziko *El pez en el agua* eleberrian.

1949an Literaturako Nobel Saria eskuratu zuen.

## Bizitza 
### Hasierako urteak 
William Faulkner Ameriketako Estatu Batuen hegoaldean jaio zen, Mississippi estatuko New Albany udalerrian, Estatu Batuetako Hegoaldearen barnean. Handik gutxira, familia Ripley udalerrira joan zen bizitzera, eta Oxford udalerrira gero. Han igaro zituen William Faulknerrek bere bizitzako urterik gehienak. Bere familia nahiko tradizionala zela bere lehen urteak igaro zituen, eta urte haiek markatu zuten Faulknerren idatzizko produkzio guztia.

Faulkner jaio zenean osotara itxi gabe zeuden oraindik Ameriketako Estatu Batuetako Gerra Zibilako zauriak. Familia harro zegoen hegoaldetarra izateaz, eta gizon handitzat zeukaten idazlearen birraitona, William Falkner koronela (horrela, u-rik gabe, hala baitzen familiaren jatorrizko deitura, harik eta idazleak u hori gehitu zion arte), Estatu Batuetako gerra zibilean Mississippiko infanteriako Bigarren errejimentua antolatu, finantzatu eta gidatu zuena. Falkner koronelak, gero, Ripley eta Tennessee arteko burdinbidea egin zuen, liburuak idatzi zituen, Europan zehar bidaiatu zuen eta dueloan hil zen. Torontora bidali zuten pilotu kadete gisa (1918), baina berak oinarrizko entrenamendua baino lehen bukatu zen gerra. Gudaren ostean, Oxfordera itzuli zen atzera, unibertsitatera bueltatu zen, baina denbora laburrerako, ikasketak berriro utzi baitzituen, idazteari esker bizi nahi zuen eta. Hurrengo urteetan,idazten ikasi bitartean, "papera, tabakoa, jatekoa eta whisky pixka bat" eskuratu ahal izateko adina lan egin zuen, liburudenda batean New Yorken, eta posta bulego batean Oxfordetik hurbil. 1924an argitaratu zuen bere lehenengo liburua, *The Marble Faun* (1924, "Marmolezko faunoa"), artzain giroko poema ziklo bat.

1925. urtearen lehen erdian New Orleansen kazetari aritu zen, eta, beste idazle baten (Sherwood Anderson) laguntzarekin, bere lehen eleberria argitaratu zuen: ''Soldier's pay*, Georgiara itzultzen den hegazkin pilotu zauritu bati buruzkoa. Eleberri hori izan zen bere ofizio ikasketako lanetatik azkena, eta horrekin ekin zien «Yoknapatawphako konderrian» -berak asmatutako lurraldea, bere irudizko geografia eta historiarekin- kokatutako kontakizun zikloari. Euskarazko bigarren itzulpena, Asun Garikano, 2017.
* *As I Lay Dying* (1930).
* *Santutegia* (1931, *Sanctuary*). Euskarazko itzulpena, Xabier Olarrak, Elkar, 1990.
* *Light in August* (1932).
* *Pylon* (1935).
* *Absalom, Absalom!* (1936).
* *The Unvanquished* (1938).
* *If I Forget Thee Jerusalem (The Wild Palms/Old Man)* (1939).
* *Go Down, Moses* (1942).
* *Intruder in the Dust* (1948).
* *Requiem for a Nun* (1951).
* *A Fable* (1954).
* *The Reivers* (1962).
* *Flags in the Dust* (1973).

### *Snopes Trilogy* 
# *The Hamlet* (1940)
# *The Town* (1957)
# *The Mansion* (1959)

### Istorio laburrak 
### Olerkiak 
* *Vision in Spring* (1921)
* *The Marble Faun* (1924)
* *A Green Bough* (1933)
* *This Earth, a Poem* (1932)
* *Mississippi Poems* (1979)
* *Helen, a Courtship and Mississippi Poems* (1981)

### Euskaratuak 
* *Hotsa eta ardaila* (*The Sound and the Fury,* 1929) Ibaizabal, 1992. Itzultzailea: Maria Garikano.
* *Santutegia (Sanctuary,* 1931) Elkar, 1990. Itzultzailea: Xabier Olarra.
* *Arrosa bat Emily-rentzat* (*A Rose for Emily*, 1930) *Ttu-ttuá* aldizkaria, 1984. Itzultzailea: Imanol Zubiria.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Belaunaldi galdua

## Kanpo estekak 
* *Arrosa bat Emily-rentzat'' Hegats Aldizkaria 15-16. 27. o.
* William Faulkner webgunean