Monsta X

**Monsta X** (; estilizatua: **MONSTA X**) Hego Koreako mutil talde bat da, Starship Entertainment-ek *No.Mercy* biziraupen reality programaren bidez sortua. Gaur egun sei kidek osatzen dute taldea: Shownu, Minhyuk, Kihyun, Hyungwon, Joohoney eta IM. Wonho kide ohiak taldea 2019ko urrian utzi zuen.

Monsta Xek 2015eko maiatzaren 14an egin zuen debuta, *Trespass* izeneko EParekin.  2017ko martxoan, taldeak estudioko lehen lana eta *The Clan* album bildumako azken zatia, *The Clan Pt. 2.5: The Final Chaper* kaleratu zituen.  2018az geroztik, taldearen japonierazko hiru singlek Japoniako Recording Industry Association elkartearen urrezko ziurtagiria lortu dute; 2019az geroztik, euren Koreako sei albumek platinozko ziurtagiria lortu duten. 2020ko otsailean, Monsta Xen *All About Luv* ingelezesko lehen diskoa bosgarren postuan sailkatu zen AEBetako Billboard 200 zerrendan, eta zazpigarren postuan *Rolling Stone* Top 200 zerrendan.  

Debutaz geroztik, Monsta X estilo oldarkorragatik da ezaguna; hip hop, EDM eta pop elementuak konbinatzen ditu. "Instrumental ozen, zalapartatsu, elektronikoan, rap bertso zitaletan eta ahots erakargarrietan oinarritutako" estilo olkarkor horrek eragina izan du K-poparen laugarren belaunaldian. 

## Historia 
### 2014–2015: *No.Mercy* eta taldearen debuta 
alt=|thumb| Monsta X Los Angelesen, 2015eko KCON musika jaialdian
2014ko abenduan Starship Entertainment eta Mnetek abian jarritako *No.Mercy* izeneko biziraupen programa baten ondorioz sortu zen taldea. Hamar ataletan zehar, hamabi aprendizek (hamahiru, behin IM lehiaketan sartu ondoren 8. atalean) elkarren aurka lehiatu ziren hainbat ikuskizunetan, eta batetik hamabira sailkatu zituzten; lehena onena eta hamabigarrena txarrena. Epaileek ezarritako erronkei eta emanaldiei jarraituz, sailkapenaren arabera aldatzen zen izen-etiketa bat ere eraman behar izan zuten. Ikuskizunerako, parte hartzaileek Starship Entertainmenteko artistekin lan egin zuten zuzenean; besteak beste, Hyolyn, K.Will, Mad Clown eta Soyou, baita Rhymer, San E, Giriboy eta Genius Nochang artistak. Artista horiek epaile gisa ere aritu ziren, lehiakideen sailkapena egiteko.  Azken misiorako, ordura arte iritsitako bederatzi kideek hiruko hiru talde osatu zituzten, haien artean lehiatzeko. Monsta Xeko zazpi kideak azken atalean hautatu zituzten: Shownu, Wonho, Minhyuk, Kihyun, Hyungwon, Jooheon eta IM. 

*No.Mercy* programak 2014ko *Deokspatch* web-serie eta spin-off-a ere ekarri zuen berekin. *Deokspatch* abenduan hasi zen emititzen; helburua zen lehiaketaren alde informalagoa eta arinagoa erakustea, jendeak aprendizak hobeto ezagutzeko. 2015eko maiatzaren 14an *Deokspatch X* gisa jarraitu zuen, eta 2015eko urrian *Deokspatch X²* gisa. Denboraldi horiek  Monsta X sortu berriaren barietate programetako partaidetzan zentratu ziren.  

Taldearen izenak, "Monsta X", esanahi bikoiza du: "Monsters conquering the K-pop eszena konkistatzen duten munstroak" eta "nire izarra" ("mon" partikulak "nire" esan nahi du frantsesez). Xak existentzia ezezagun bat sinbolizatzen du.  Jooheon, Hyungwon eta IM kideek "Interstellar" abestia ere kaleratu zuten; 2015eko otsailaren 12an Yella Diamond-ek azken misiorako ekoitzi zuen. 

Monsta Xek 2015eko maiatzaren 14an egin zuen debuta,*Trespass* EPa kaleratuz.  Izen bereko abestia Rhymerek ekoitzi zuen, eta honela deskribatu zuen: "Monsta Xen izaera berezia islatzen duen abesti sendo eta zirraragarria da".  *Trespass*ek zazpi iabesti biltzen ditu. Jooheon rapperra mini-diskoaren ekoizpenean gehien parte hartu zuen kidea izan zen; hainbat abesti konposatu zituen, besteak beste, *One Love*, *Steal Your Heart* eta *Blue Moon*. Monsta Xen beste rapperrak, IMek, hainbat abestiren rapak sortzen parte hartu zuen. Kihyunek eta Wonhok ere EPrako abestien letrak idatzi zituzten. 

Irailaren 1ean, taldeak bigarren lana argitaratu zuen: . Izen bereko abestia Giriboyk ekoitzi zuen, eta taldearen sinadura estiloren adierazgarritzat deskribatzen da. Keone Madridek dantzaren koreografia egin zuen, eta Joo Hee-sunek bideoklipa zuzendu zuen.  Mini-albumak Mad Clown, Crybaby eta Rhymerrek ekoitzitako sei abesti ditu. Jooheonek sei abestietatik bosten rapa sortzen ere parte hartu zuen, eta IM kideak lau abestitan parte hartu zuen, *Rush* barne. 

2015ean, Monsta Xek AEBetako lehen agerraldia egin zuen Los Angelesen, 2015eko KCON musika jaialdian. Monsta Xek *Next Generation Asian Artist* saria jaso zuen 2015eko Mnet Asian Music Awards sarietan, eta *1theK Performance Award* saria 2015eko Melon Music Awards sarietan.  

### 2016: *The Clan Pt. 1 Lost* eta *The Clan Pt. 2 Guilty* 
alt=|thumb| Monsta X Los Angelesen, 2016ko KCON musika jaialdian
Urtarrilean, taldeak *Monsta X Right Now* izeneko barietate programa kaleratu zuen.  *Good Evening, Teacher* Txinako web-seriean ere agertu ziren, eta bertako ikusleen erantzun positiboa jaso zuten. 

Apirilean, taldeak *Heroes of Remix* izeneko txinatar biziraupen programa batean parte hartu zuen;  programa ekainean emititu zuen Jiangsu Televisionek. Ikuskizuna remix lehiaketa bat da, eta parte-hartzaile bakoitzak esleitutako tutorearen ikasgai bat jasotzen du, ostean ikuskizun bat egiteko. Ikuskizunean Txinako musikaren remix bat egin behar da. 

Maiatzaren 9an, taldeak aurrez argitaratu zuen *Ex Girl* abestia, Mamamoo taldeko Wheein abeslariarekin.   Maiatzaren 18an, Monsta Xen hirugarren EPa, *The Clan Pt. 1 Lost*, kaleratu zen, *All In* izenburuko abestiarekin batera. Bideoklipa Shin Dong-keul zinemagileak zuzendu zuen, zeina Kanadako Nazioarteko Zinemaldiko irabazle ohia baita, eta musika-bideoak ekoizteko bere estilo ameslari eta euforikoagatik ezaguna da.  EPak *Billboard* World Albums zerrendako bosgarren postuan debutatu zuen, eta bi astez jarraian egon zen bertan.  *The Clan* izeneko disko trilogiako lehena ere bada.  

Abuztuan, Starshipek talde proiektu bat sortu zuen Monsta X eta euren enpresako beste talde batekin, Cosmic Girls. KT konpainiarekin egindako sustapen-proiektua izan zen.  Proiektuaren baitan, *Do Better* singlea kaleratu zuten, eta baita abestiaren bideoklipa ere. 

Urriaren 4an, laugarren EP eta *The Clan* bildumako bigarren zatia argitaratu zuten: *The Clan Pt. 2 Guilty*. EPak sei abesti ditu, *Fighter* izenburuko abestia barne.  

Abenduan, taldeari *Best of Next Male Award* saria eman zioten 2016ko Mnet Asian Music Awards sarietan. 

### 2017: Estudioko lehen diskoa, Japoniako debuta eta munduko lehen bira 
Urtarrilean, taldeak *Monsta X-Ray* izeneko barietate-saioa jarri zuen martxan JTBC2 bidez.

Martxoan, estudioko lehen disko eta *The Clan* seriearen azken zatia den *The Clan Pt. 2.5: The Final Chapter* kaleratu zuten, *Beautiful* izenburuko abestiarekin batera.  Albuma *Billboard* World Albums zerrendako lehen postuan eta *Billboard* Heatseekers Albums zerrendako hamargarren postuan sailkatu zen, eta  *Beautiful* abestia, berriz, *Billboard* Munduko Abesti Digitalen Salmenta zerrendako laugarren postuan. 

Maiatzaren 17an, Monsta Xek Japonian egin zuen debuta Universal Musicen Mercury Records Tokyo enpresa berriarekin. Japonierazko lehen diskoa, *Hero*, argitaratu zuten, *Hero* eta *Stuck* abestien japonierazko bertsioak barne.  Diskoak bigarren postua lortu zuen astekako Oricon Singles Charten, lehen postua Tower Records-en zerrendan, eta hirugarren postua astekako *Billboard Japan* Hot 100  zerrendan; debut ikusgarria atzerriko artista batentzat. 

Ekainaren 19an, Monsta Xek *The Clan Pt. 2.5: The Final Chapter* albumaren bertsio berritu bat kaleratu zuen: *Shine Forever*. Diskoko jatorrizko abestiak eta *Shine Forever* eta *Gravity* abesti gehigarriak biltzen ditu. *Shine Forever* bideoklipa ere argitaratu zuten. *Shine Forever* abestiak etorkizuneko baxua eta hip-hop estiloak uztartzen ditu, eta Jooheon eta IM kideek idatzitako rap letrak biltzen ditu.   Taldeak ekainean hasi zuen lehen mundu bira, *Beautiful.* 

*Monsta X-Ray* programaren bigarren denboraldia uztailean emititu zen.  Uztailaren 27an, Monsta Xek *Newton* abestia kaleratu zuen.  Abestiaren bideoklipa SunnyVisualeko Yoo Sung-kyunek ekoitzi zuen. 

Abuztuaren 23an, Japoniako bigarren singlea kaleratu zuten, *Beautiful*. Diskoan *Beautiful* eta *Ready or Not* abestien japoniar bertsioak daude. Oriconen eguneroko zerrendetan lehen postua lortu zuen.

Azaroaren 7an, *The Code* bosgarren EPa eta *Dramarama* abestia kaleratu zituzten. Mini-albuma argitaratu zen egunean, Monsta Xek ikuskizuna egin zuen Jangchung Arenan.   Horren ostean, azaroaren 14an, SBS MTVen *The Show*  musika emankizuna irabazi zuten *Dramarama*ri esker. 

Abenduaren 18an, taldeak *Lonely Christmas* single berezia kaleratu zuen bere zaleentzako sorpresa gisa. Abestia Jooheonek idatzi, ekoiztu eta konposatu zuen.

## Talentu artistikoa 
Monsta X estilo berezia izateagatik da ezaguna. Askotan, haien musika bizitzat edo oldarkortzat izan da deskribatua; izan ere, hip hop, EDM eta pop elementuak uztartzen dituzte.   Philip Merrillek Grammy sarien berrien webgunean idatzi zuen taldearen estiloa K-poparen eszenan nabarmena dela: Monsta X-ek "haien korear jatorri eklektikoa AEBetako rap, rock eta poparekin nahastuz, errebote erritmikoko taupada bat sortzen dute; baita rapetan kokatzeko moduko letra gogorrak, eta entzulea entretenitzeko nahikoa diren melodiak ere. Hori guztia, testuinguru zabalago batean: rocka".  "Instrumental ozen, zalapartatsu, elektronikoan, rap bertso zitaletan eta ahots erakargarrietan oinarritutako" estilo olkarkor horrek eragina izan du K-poparen laugarren belaunaldian. 

Askotan estilo biziagatik ezagunak diren arren, Monsta Xen diskoak sarritan abesti bizien eta balada leunen arteko nahasketa izan ohi dira. Adibidez, *Radio.com*eko Michael Ceriok honela deskribatu zuen *Follow: Find You* albuma "baladen eta potentzia handiko abestien oreka" gisa deskribatu zuen.  Euren ingelesezko *All About Luv* diskoa taldearen koreerazko lan askorekiko soinu aldaketagatik nabarmendu zen; "dantzara zuzendutako albuma" baino,  "sentimentaltasun eta leuntasun sentsazio izugarrian" zentratutako albuma da.  Diskoak ere frogatu omen zuen "K-popak hizkuntza-hesiak gainditzen dituela". 

## Taldekideak 
### Egungo kideak 
* Shownu (  ) – liderra, abeslaria 
* Minhyuk (민혁) - abeslaria 
* Kihyun (기현) - abeslaria 
* Hyungwon (형원) - abeslaria 
* Joohoney  (주헌) - rapperra 
* IM (아이엠) - rapperra 

### Kide ohia 
* Wonho (원호) - abeslaria 

## Diskografia 
### Koreerazko albumak 
* *The Clan Pt. 2.5: The Final Chapter* (2017)
* *Take.1 Are You There?* (2018)
* *Take.2 We Are Here* (2019)
* *Fatal Love* (2020)

### Japonierazko albumak 
* *Piece* (2018)
* Phenomenon (2019)
* Flavors of Love (2021)

### Ingelesezko albumak 
* *All About Luv* (2020) 
* *The Dreaming* (2021)

## Filmografia 
### Marrazki bizidunak 
### Telesailak 
### Zinema 
## Birak eta kontzertuak 
### Asiako birak 
* Lehenengo zuzenekoa "*X-Clan Origins* " (2016-2017)
* Japoniako lehen zuzeneko bira "*Piece* " (2018)

### Mundu birak 
* Beautiful World Tour (2017)
* The Connect World Tour (2018)
* We Are Here World Tour (2019) 

### Kontzertu birtualak 
* Live From Seoul With Luv (2020)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak