Witiza

**Witiza** Toledoko Erresuma Bisigodoko errege bat izan zen 702 eta 710 artean. 698an tronura elkartua izan zen bere oinordekotza bermatzeko, bere aitarekin *regni concordia* elkargobernatu zuen 700eko azaroak 15etik 702 arte, urte honetan Egika hil zelarik, bere aita, une honetatik aurrera eta bera 710ean hil zen arte errege bakar bezala gobernatuz.

## Biografia 
Bere aita Egikaren oinordekoa izan zen tronuan eta bere erregealdian Toledoko erresumaren azken krisia gertatu zen. Une horietan, erregeen boterea oso txikia zen, eta estatua zeluletan banatua zegoen, non nobleak jaun independente bezala aritzen ziren.

Bere errege egoitza Tuy herrian ezarri zuen, bere aitaren elkargobernari bezala eta antzinako Sueboen Erresumaren errege bezala. Bere aita hil ondoren, bisigodoen errege bezala bere oinordekoa izan zen.

Dirudienez, Witiza bere aita baino gobernari leunagoa izan zen. Bere aitak bere jazarpenekin sortutako tentsioez ohartuta, bere aitak erbesteratu zituenak deitu zituen eta euren ondasunak eta esklaboak itzuli zizkien eta behartuta sinatu zituzten deklarazioak publikoki erre zituen, altxorrarekiko zorrak kasu. Euren jauregiko karguak ere itzuli zizkien.

Bere erregealdia Toledoko XVIII. kontzilioaren ospakizunarekin hasi zen, kontzilio honetako agiriak kontserbatu ez direlarik, non, ziur aski, tronuan berretsia izan zen. Gotzain metropolitarra zen Felixek presiditu zuen, beranduago, Gunderiko edo Gulderikok oinordetu zuena (nork kargua urte askoan ez zuen izango, Witizaren azken urteetan gotzain metropolitarra Sinderedo baitzen, nork kleroa esku gogorrez zuzentzen zuen, erregearen aginduak jarraituz).

Ez da askorik ezagutzen bere erregealdiari buruz, baina San Isidororen Kronika jarraitu zuen kronista ezezagunak Hispaniari oparotasuna eta gozamena ekarri ziola dio.

Witizak, bere erregealdiaren amaieran, tronura bere seme Agila elkartu zuen, ziur aski nobleen gustukoa izan ez zena, nori ziur aski printzea ez zitzaien gustatzen edo beste errege bat aukeratu nahi zuten, Egika-Witiza-Agila oinordekotza dinastikoa Erresuma Bisigodoko erregearen hautazko ohituraren aurka baitzihoan.

Uste denez, Betikako *dux*a zen Teudefredori aurre egin zion, baina arrazoiak ez dira ezagutzen.

710ean hil zenean, jauregiko funtzionarioen alderdi batek, ziur aski Egikak kaltetu zituenak, senatuan, tronuan Roderiko jarri zuen, nork nobleziaren zati handi baten eta kleroaren babesa jaso ez zuen. Roderiko baskoien aurka borrokatzen suposatzen den arren musulmanak penintsulan lehorreratu zirenean 711n, askoz litekeenagoa da Witizaren aldeko nobleziaren matxinada bati aurre egin behar izana, hildako erregearen seme-alabak babesten zituzten jauntxoek zuzendua -hauek oraindik umeak izan behar baitzuten euren aita hil zenean, gutxienez Tarraconense eta Narbonense dominatzen zituen (Roderikori buruz frogatua dago Lusitania eta Cartaginenseren domeinua, bertan txanponak igorri baitzituen, eta Betika, ziur aski bertako dukea zelarik, bertan errege bezala borrokatzen ari baitzen 711n).

## Bitxikeriak 
Ezaguna da historialari guztiek errege bisigodo honen perbertsio moralari buruzko etengabeko salaketa, beranduagoko kronika historikoetan oinarritua.

Bere erregealdiari buruzko berriak urriak eta nahaspilatsuak dira, erregeari lizun eta zantar ospea emanez. Ohitura iskanbilatsuak bultzatu zituen, kontzilioak desegin zituen eta kanonak itxi zituen. Emazte eta ohaide berriak hartu zituen, eta Elizaren balizko errepresioa eragozteko, gotzainek, presbiteroek eta diakonoek emakumeen plazerez gozatzea onartu zuen.

Era berean, bera bere iloba zen Luz Vitula Fernández ederraz maitemindu zen, nork arbuiatu egiten zuen, bere beste osaba batez maitemindua baitzegoen: Favila, Kantabriako dukea, norekin ezkutuan ezkondu zen eta seme-alaba bezala Pelaio (Musulmanen aurkako Covadongako guduan heroi ospetsua izan zena) eta Ormesinda izan zituen.

Favila Witizaren esku hil ondoren, Albeldako Kronikaren arabera, bere alarguna Doña Luz eta bere seme-alabak iparraldeko lurretara erbesteratuak izan ziren.

## Seme-alabak 
* Agila II.a, Don Rodrigoren aurkako errege bisigodoa
* Alamundo edo Olmundo. Beragandik dator Sara, eta honengandik, Ibn al-Qutiyya kronista andalusia; eta beste bi seme, horietako bat Sevillako gotzaina eta beste bat Oppa izenekoa.
* Romulo
* Artobas, Ardabasto, Sisberto edo Sisebuto bezala ere ezaguna, nor Gallaecia eta Lusitaniako zergariak ziren kristauen errege, konde edo jaun izan zen, bere egoitza Coimbran zuelarik.

## Erreferentziak