open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Kasuga-taisha

Naran dagoen santutegi xintoista nagusia da. UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen Aintzinako Narako monumentu historikoak izeneko multzoan, bai santutegia eta baita inguruko oihan primarioa ere.

Kasuga-taishara iristeko bidea oreinen parketik pasatzen da. Oreinak libre dabiltza izan ere jainko xintoisten mezulari kontsideratzen baitituzte. Bestalde hiru mila harrizko linternak argiztatzen dute santutegirako bidea.

## Historia 
Santutegia 768an eraiki zen baina sarritan berreraiki behar izan da. 965 urtean Murakami enperadoreak mezulari inperialak bidali zituen Japoniako 16 santutegi inperialetara eta horietako bat Kasuga-taisha izan zen.

## Jaialdiak 
* Setsubun Mantoro: Otsailaren 2tik 4ra.
* Kasuga Matsuri: Martxoaren 3an. Tximuaren jaialdia izenaz ezagutzen da.
* Obon Mantoro: Abuztuaren 14 eta 15 artean ospatzen den jaialdi ikusgarria da. Nara parkean milaka eta milaka linterna pizten dira ilunabarrean.

## Iruditegia 

Irudi:Kasuga-taisha07bs4592.jpg|Minamimon atea.
Irudi:Kasuga Taisha romon.jpeg|Romon atea.
Irudi:Kasuga Shrine 01.jpg|Santutegia.
Irudi:Kasuga-taisha05n3200.jpg|Heiden eraikina.
Irudi:Kasuga-taisha17ns4592.jpg|Brontzezko linternak.

## Ikus, gainera 
* Aintzinako Narako monumentu historikoak

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Yakushi-ji

, Naran dagoen tenplu budista ezaguna da. UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen Aintzinako Narako monumentu historikoak izeneko multzoan. *Yakushi Nyorai* (Buda sendagilea) dauka barnean, Japoniara iritsitako lehenengotako budaren irudia.

## Historia 
Temmu enperadoreak Asuka Aroan eraiki zuen tenplua Fujiwara-kyō hirian Jitō emaztea sendatzeko. Horretarako Txinatik ekarri arazi izan zuen *Yakushi Nyorai* Buda sendagilearen irudia. Tenpluak beraz honen izena hartu zuen. Emaitza ona izan zuen ekintzak, izan ere emazteak enperadoreak baino gehiago iraun baitzuen bizirik eta berak bukatu zuen eraikin multzo guztia 698 urtean.

Gaur egungo tokira aldatu zuten guztia 718 urtean. Bi sute handik kaltetu zuten 973an ia guztia erre zen eta 1528an eraikin nagusia suntsitu zen. 1970an hasi ziren berreraikuntza eta dagoenejko bukatu dira.

Ekialdeko pagoda (東塔, Tō-tō) 730 urtean eraiki zen eta garai hartako eraikin original bakarra da. Bere 34 metrotako garaierakin Japoniako politenetakotzat hartzen da. Hiru solairu ditu baina tarteko teilatuek sei solairutakoa dela irudikatzen dute.

## Egitura 
Yakushi-ji tenpluaren oinarria simetrikoa da, bi eraikin nagusi ditu eta hiru solairutako bi pagoda ere bai.

## Iruditegia 

Irudi:Yakushiji Nara06s3s4440.jpg|Pagoda biak, Tōtō eta Saitō.
Irudi:YAKUSHI light up.jpg|Yakushi-jiren pagodak gauez.
Irudi:120730 Yakushiji Kodo.jpg|Daikodō eraikina.
Irudi:Yakushiji2.JPG|Barneko patioa.
Irudi:薬師寺回廊.jpg|Klaustroko korridoreak.

## Ikus, gainera 
* Aintzinako Narako monumentu historikoak

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Kashihara (Nara)

Japoniako hiria da, Nara prefeturako bigarren handiena. 2010ko erroldaren arabera 125.547 biztanle ditu.

## Geografia 
Nara hiritik hegoaldera dago. Hainbat muinok inguratzen dute, handiena Unebi mendia da (198'8m).

## Historia 
Izena Kashihara jauregiak (橿原の宮 Kashihara no miya) ematen dio, Japonia bateratu zuen Jinmu enperadorearen egoitza izan zena. Dena dela gaur egungo Kashihara hiria berria da, 1956an eratu baitzen.

## Ondasun nabarmenak 
* Kashihara santutegia
* Jinmu enperadorearen hilobia

## Hiri senidetuak 
* 
* 
* 

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Papamobil

[thumb|Papamobila [2007an.]]

**Papamobila** (italieraz *Papamobile*) Aitasantuak bere bisita ofizial eta jendaurreko agerpenetan erabili ohi duen kolore zuriko ibilgailua da. Ibilgailu hau Aitasantuaren beharretarako eraberritua dago, tartean bertatik sinisdun katolikoak eta gainontzeko jendea bedeinkatu, bakea eman eta agurtzeko ere bai.

Papamobilaren lehenbiziko erabilpena 1979ko Irlandarako bisitan jazo zen, orduantxe ere ezizen hori jarri zitzaiolarik, eta gaur egun rabili ohi duena baina tamainaz handiagoa zen. 1981eko Joan Paulo II.aren aurkako atentatuaren ondoren beira blindatuzko ibilgailu txiki batean bilakatu zen. 2010. urtea ezkerotik Mercedes-Benz Classe ML modeloa da.

Ibilgailu hau Vatikanotik helmuga duen herrialdera hegaldi militar bidez garraiatu ohi da. Bere matrikulak beti 1 zenbakia darama, zehazkiago: **SCV 1** (SCV, hots, 'Stato de la Città del Vaticano', "Vatikano Hiriko Estatua").

## Kanpo estekak
Ke zuria eta ke beltza

[thumb|Ke zuria edo *fumata bianca* [Kapera Sixtinoa|Kapera Sixtinoko tximiniatik irteteak aita santu berria aukeratua izan dela adierazten du.]]
[thumb|Ke beltzak edo *fumata nerak* [kardinal (argipena)|kardinal hautagai bakar batek ere ez duela aita santu izateko behar adina boto lortu adierazten du.]]
**Ke beltza** (italieraz, *fumata nera*) konklabe batean Eliza katolikoaren aita santua aukeratzeko beharrezko botoen bi herenak lortzen ez direnean, bozketa txandaren amaieran Kapera Sixtinoko tximiniatik irteten den ke beltza da. Usadioz, ke beltz horren jatorria amaitu gabeko bozketako papertxoak lasto hezearekin batera erretzean zetzan. Gaur egun, ke beltza sortzeko, erreketari antrazenoa eta sufrea gehitzen zaizkio.

Tximiniatik **ke zuria** (italieraz, *fumata bianca*) agertzeak, aldiz, bozketak arrakasta izan duela eta aita santu berria aukeratu dutela esan nahi du. Kea amaitutakoan, kardinal protodiakonoak San Petri basilikako balkoian eta San Petriren plazan zain dagoen jendeari *Habemus Papam* esaldiaz aukeraketa amaitu dela adierazi eta aita santu berriaren izena lehenbizikoz ezagutarazten die. Kolore zuria lortzeko, erreketari potasio kloratoa, laktosa eta kolofonia gehitzen zaizkio.

## Ikus gainera 
* Konklabe
* Aita Santu
* Habemus Papam
* Kapera Sixtinoa
* San Petri basilika
* San Petriren plaza

## Kanpo estekak
Kōfuku-ji

, Naran dagoen tenplu budista ezaguna da. UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen Aintzinako Narako monumentu historikoak izeneko multzoan. Hasieran zituen 175 eraikinetatik gutxi batzuk baino ez dira gelditzen.
*
Naramachi* Narako alde zaharraren parean dago, Sarusawa aintziraren gainean.

## Historia 
Fujiwara no Katamari jauntxoaren emazteak eraiki zuen 669an bere senarra senda zedin. Hasiera batean Yamashinan altxatu zuten baina 710an gaur egungo tokira aldatu zuten. Fujiwaratarren jatorrizko tenplua izanik 1185 urtean leinukoa zen Minamoto no Yoritomo shogunak Kamakura shogunerria eskuratu zuenean bere arbasoen tenplua babestu zuen eta Tōdai-ji-rekin batera Nara bi tenpu indartsu hauen inguruan haziz joan zen. 1336tik aurrera ordea hegoaldeko eta iparraldeko (Kōfuku-ji) jauntxoen artean botere eta kontrol goseak ezegonkortasuna ekarri zuen, tenpluak hainbat eraso jasan zituen eta sarritan berreraiki behar izan zen.

## Egitura 
*  (Ekialdeko urrezko eraikina): Eraikin nagusia da, 1425 urtean eraiki zuten beste birekin batera, gaur egun ordea berau baino ez dago. Urrezko eraikina izena du bertan gordetzen baita Japoniaren Altxor Nazionalaren zati bat.
* : Bost aldiz erre da historian zehar. Oraingoa 1426an altxatutakoa da.
* : XIII mendeko pagoda.
*  (Iparraldeko eraikin oktogonala): 1210ean eraiki zen.
*  (Hegoaldeko eraikin oktogonala): 1741ean eraiki zen.
* : XV mendean eraikitako bainuetxea da.

## Iruditegia 

Irudi:Kofukuji09s3200.jpg|Tōkon-dō.
Irudi:Kofukuji13s5s3200.jpg|Bost solairutako pagoda.
Irudi:Kofukuji03s3200.jpg|Hiru solairutako pagoda.
Irudi:Kofukuji06s3872.jpg|Hoku'en-dō.
Irudi:Kofukuji11s3200.jpg|Nan'en-dō.

## Ikus, gainera 
* Aintzinako Narako monumentu historikoak

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Dinka

**Dinka** (dinkeraz: *Jiɛ̈ɛ̈ŋ*) Hego Sudango talde etniko nilotikoa da, Nilo ibaiaren arroko Bahr el Ghazal, Jonglei, Kordofan eta Nilo Garaian bizi dena. Herrialdeko talde etniko handiena da: 4,6 milioi lagun 2011n. Nekazaritzari eta abeltzaintzari lotutako ekonomia dute: sasoi lehorrean abereak zaintzen dituzte ibai alboan, eta artatxikia (*awuou*) eta beste ale batzuk laboratzen dituzte sasoi euritsuan. Dinkera da beren hizkuntza.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bruselako udaletxea

**Bruselako udaletxea** (; ) Belgikako hiriburuko udaletxea da. Grand-Place izeneko plaza ospetsuan dago.

Alde zaharrena 1402 eta 1420 artean eraiki zuten Jacob van Thienenen agindupean. Bost urte geroago Karlos Ausarta Borgoinako dukeak hala aginduta, bigarren zatia eraikitzeri ekin eta 1444an amaitu zuten. Gilen de Voghel izan zuen arkitektoa, 1452an Magna Aula ere eraiki zuena.

## Kanpo estekak
Born on the Fourth of July

**Born on the Fourth of July** (euskaraz *Uztailaren Lauean Jaioa*) 1989ko Oliver Stone estatubatuar zinema zuzendariaren gerra drama filma bat da. Bertan, Tom Cruise, Kyra Sedgwick, Raymond J. Barry, Jerry Levine, Frank Whaley eta Willem Dafoe aktoreek antzeztu zuten.

Vietnamgo Gerrako Ron Kovic beteranoaren bizipena kontatzen da. Stonek gerra horri buruz filmatutako trilogiako filmetako bat da, gainontzeko biak *Platoon* (1989) eta *Heaven & Earth* (1993) direlarik.

Oscar Sarietarako zortzi izendapen jaso zituen, azkenean 2 irabaziz: Zuzendari onenaren Oscar Saria (Oliver Stone) eta Muntatze onenaren Oscar Saria.

## Argumentua 
Ron Kovic (Tom Cruise) Vietnamgo Gerran borrokatzeko izen eman duen estatubatuar gazte bat da, bere herrialdea defendatzea hareriko maitasuna erakusteko modurik onena dela sinistuarazia dagoelarik. Baina gerra beterano gisa jaioterrira gurpildun-eserleku batean helbarrituta itzuli bezain azkar eta erdipurdiko ospitale batean dagoelarik bere ordurarteko pentsamoldea zeharo aldatuko da.

## Aktoreak 
* Tom Cruise: Ron Kovic
* Willem Dafoe: Charlie
* Bryan Larkin: Ron, gaztea
* Raymond J. Barry: Kovic aita
* Caroline Kava: Kovic andrea, ama
* Josh Evans: Tommy Kovic
* Seth Allen: Tommy, gaztea
* Jamie Talisman: Jimmy Kovic
* Holly Marie Combs: Jenny
* Kyra Sedgwick: Donna
* Jerry Levine: Steve Boyer
* Frank Whaley: Timmy

## Kanpo estekak 
* *Born on the Fourth of July* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Born on the Fourth of July* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Stoclet jauregia

**Stoclet jauregia** (, ) Josef Hoffmann arkitektoak 1905 eta 1911 artean Bruselan Adolphe Stoclet bankariarentzat egindako etxea da. Hoffmanen maisulana da, XX. mendeko eraikinik finduenetariko bat da.

Stoclet familia oraindik bertan bizi denez ez da bisitagarria. UNESCOk 2009ko ekainean Gizateriaren Ondare izendatu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bruselako errege-erreginen jauregia

**Bruselako errege-erreginen jauregia** (; ; ) Belgikako hiriburuan dagoen errege-erreginen egoitza ofiziala da. Hala ere, errege-erreginak ez dira bertan bizi, Laekengo errege-erreginen gazteluan baizik.

Jada XIX. mendean eraikia izan arren, egungo fatxada 1900 inguruan eraiki zuten Leopoldo II.a Belgikakoak hala aginduta.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Tournaiko katedrala

**Tournaiko Andre Mariaren katedrala** (, ) Belgikako katedral katolikoa da, Tournaiko elizbarrutiaren egoitza dena.

1936an Valoniako monumentua izendatua, UNESCOk 2000. urtean Gizateriaren Ondare izendatu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Madrilgo Udala

**Madrilgo Udala** () Espainiako Madril hiriburua gobernatu eta kudeatzen duen erakunde politikoa da. Madrilgo alkatea buru du, 1979tik aurrera bozketa unibertsalez aukeratua delarik. 2007. urtera arte egoitza Madrilgo Hiriko Etxean zuen, gaur egun Cibeles plazan dagoen Komunikabideen Jauregian duelarik.

## Gobernu organoak 
* Udalbatza: 57 zinegotzik osatua.
* Udal Gobernu Batzarra: Alkateak kudeatzen duen lantaldea.
* Barrutietako Udal Batzarrak: Madrilgo hiria 21 barrutitan banatzen administratiboki. Barruti bakoitzak bere Udal Batzarra du.

## Alkateak 
## Kanpo estekak 
* Madrilgo Udalaren webgunea
Argo (filma)

***Argo*** Ben Affleck estatubatuar zinema zuzendariaren 2012ko drama thriller film bat da, Antonio J. Mendez CIAko agentearen *The Master of Disguise* liburua eta Joshuah Bearman kazetariaren Wired aldizkariko *The Great Escape* artikuluan oinarritua. Bertan, Ben Affleck, Bryan Cranston, Alan Arkin eta John Goodman aktoreek antzeztu zuten.

1980an jazotako Canadian Caper ("Kanadar Azpijokoa") izenaz ezagutzen den benetako gertakari batean oinarrituta dago, Teherango gatibuen krisialdiaren testuinguruan.

2013ko 85. Oscar Sarien ekitaldirako zazpi izendapen jaso zituen eta hiru irabazi: Film onenaren Oscar Saria, Gidoi egokitu onenaren Oscar Saria eta Muntatze onenaren Oscar Saria. Bestalde, bost Urrezko Globo sari ere irabazi zituen.

2012ko abuztuaren 31n estreinatu eta 2012ko Donostiako Zinemaldian lehiaketara aurkeztu zen.

## Argumentua 
1979, Irango Iraultza. Khomeini aiatolaren jarraitzaileek Irango xaharen estradizioa eskatzeko, Teherango AEBetako enbaxada hartu dute: bertako sei langilek ihes egin dute eta Kanadako enbaxadan babes hartu. CIAk eta kanadar gobernuak haien erreskate ekintza antolatu behar dute. Helburu horretarako, CIAko Tony Mendez (Ben Affleck) agenteari horren ardura eman diote, bahituak askatzen aditua baita. Irtenbide hoberik ezean, *Argo* deritzan zientzia-fikziozko film bat asmatu eta Hollywoodeko John Chambers (John Goodman) talentu bilatzaile baten laguntzaz, filmaren eszenatokiak topatzeko, Iranera abiatu da. Misio hau du: Teheranera iritsi eta estatubatuar diplomatikoak haien filmaketa-taldeko kanadar zinemagileak direla esanez, haiekin muga iragan eta AEBetara itzultzea.

## Pertsonaiak 
* Ben Affleck: Tony Mendez
* Bryan Cranston: Jack O'Donnell
* Alan Arkin: Lester Siegel
* John Goodman: John Chambers
* Tate Donovan: Robert Anders
* Clea DuVall: Cora Lijek
* Christopher Denham: Mark Lijek
* Scoot McNairy: Joe Stafford
* Kerry Bishé: Kathy Stafford
* Rory Cochrane: Lee Schatz
* Victor Garber: Ken Taylor
* Kyle Chandler: Hamilton Jordan
* Chris Messina: Malinov
* Željko Ivanek: Robert Pender
* Titus Welliver: Jon Bates
* Bob Gunton: Cyrus Vance
* Philip Baker Hall: Stansfield Turner
* Richard Kind: Max Klein
* Richard Dillane: Peter Nicholls
* Keith Szarabajka: Adam Engell
* Michael Parks: Jack Kirby
* Tom Lenk: Rodd
* Christopher Stanley: Tom Ahern
* Page Leong: Pat Taylor
* Taylor Schilling: Christine Mendez
* Ashley Wood: Beauty
* Barry Livingston: David Marmor, CIAko ofiziala
* Sheila Vand: Sahar
* Omid Abtahi: Reza
* Karina Logue: Elizabeth Ann Swift
* Adrienne Barbeau: Nina
* Fouad Hajji: Komiteh

## Ikus, gainera 
* Canadian Caper

## Kanpo estekak 
* *Argo* filmari buruzko webgunea 
* *Argo* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Argo* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Destape

thumb|300px
a'* (euskaraz, *larrugorritzea*) 1970eko hamarkadan zehar bereziki, frankismoaren azken urteetan eta trantsizioan, Espainian sortutako ekoizpen kulturalean (filmak bereziki, eta baita ere aldizkari, komiki eta literaturan) eduki erotikoak azaldu eta ugaltzearen fenomeno kulturala da. Horren abiapuntua 1966 urtean Manuel Fraga Iribarnek sustaturiko *Ley de Prensa e Imprenta'' izeneko legea izan zen, zentsura zertxobait arindu zuena. Gainera, urte horietan Espainia helmuga turistiko bilakatu zen atzerritarrentzat, bereziki Europa iparraldeko herrialdeetatik, eta hango emakume turistek sexu iraultza izeneko jarrera aldaketak nazionalkatolizismotik inposaturiko puritanismo sexuala kolokan jartzen hasi ziren. Destapeak bereziki Espainiako zinema izan zuen eragina, ordura arte, frankismoan zehar, pentsaezinak ziren emakumeen gorputz erotizatuak eta gorputzaren atalak (hankak, bularrak) erakutsiz. Fenomeno horren ondorioz,  bilakatu ziren hainbat espainiar emakume aktore.

## Generoan nabarmendu ziren aktoreak 

* Andres Pajares
* Patricia Adriani
* Silvia Aguilar
* Andrea Albani
* María José Cantudo
* Norma Duval
* Marcia Bell
* Beatriz Escudero
* Blanca Estrada
* Susana Estrada
* Cristina Galbó
* Azucena Hernández
* Eva León
* Sara Lezana
* Alfredo Landa
* Juanito Navarro
* Paco Cecilio
* Marisol Ayuso
* Fernando Esteso
* Jenny Llada
* Isabel Luque
* Eva Lyberten
* Ágata Lys
* Mirta Miller
* Verónica Miriel
* Sara Mora
* Inés Morales
* Sandra Mozarowski
* Nadiuska
* Isabel Pisano
* África Pratt
* Bárbara Rey
* Víctor Schneider
* Josele Román
* María Salerno
* Ivonne Sentis
* Silvia Tortosa
* Loreta Tovar
* Rosa Valenty
* Adriana Vega
* Pilar Velázquez
* Victoria Vera
* Esperanza Roy

## Kanpo estekak
Hamazazpi Probintziak

**Hamazazpi Probintziak** () XVI. mendean Herbehereak osatzen zituzten 17 lurraldeek zuten izena izan zen. Borgoinako dukeek eta Karlos V.ak baturik, 1549z geroztik herrialde bakarra osatu zuten, egungo Herbehereetan, Belgikan, Luxenburgon, iparraldeko Frantzian eta mendebaldeko Alemanian zegoena.

Iparraldeko eta hegoaldeko probintziak banatu zirenean, herrialdea desagertu zen.

## Probintziak 
Hona hemen Hamazazpi Probintziak:

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Errusiako Espazio Agentzia Federala

**Errusiako Espazio Agentzia Federala** (), **Roskosmos** () bezala ere ezaguna eta **FKA** (ФКА) eta **RKA** (РКА) bezala laburtua, Errusiar Federakundeko gobernuaren espazio-agentzia da. Lehenago **Errusiako Hegazkintza eta Espazioa Agentzia** () izena zuen eta **Rosaviakosmos** esaten zioten.

Roskosmosen egoitza nagusia Moskun dago. Bestalde, espazio hegaldi operazioen kontrol zentro nagusia Korolev hiriaren inguruetan dago. Kosmonauten Entrenamendu Zentrua, berriz, Izarren Hirian dago. Horrez gain, Roskosmosen jaurtiketa guneak Kazakhstango Baikonurko eta Errusiako Plesetskeko kosmodromoak dira.

## Kanpo estekak 
*  Errusiako Espazio Agentzia Federalaren gune ofiziala
Mars Attacks!

**Mars Attacks!** (euskaraz *Marteren erasoa!*, hitzez hitz *Martek erasotzen du!*) 1996ko Tim Burton estatubatuar zinema zuzendariaren umore eta zientzia-fikzioko filma da. 1962ko Topps estatubatuar goxoki enpresaren *Mars Attacks* saileko kromoetan oinarritua. Film horretan aktore eta izar handi ugarik antzeztu zuten, protagonista gisan nahiz paper edo agerpen laburrak eginez, tartean Jack Nicholson (bi pertsonaia antzeztuz), Glenn Close, Annette Bening, Pierce Brosnan, Danny DeVito, Martin Short, Sarah Jessica Parker, Michael J. Fox, Rod Steiger, Tom Jones (bere burua antzeztuz), Lukas Haas, Natalie Portman, Jim Brown, Lisa Marie Smith eta Sylvia Sidney.

## Argumentua 
B film (1950eko hamarkadako film aski ezagun eta ikusiak) generoaren parodia da. Martetik iritsi berri diren plater hegalari batzuk munduko hainbat herrialdetako hiriburuen gainean hegan dabiltza. Gizateria izuturik eta haien benetako asmoa zein den jakinguraz dago. James Dale (Jack Nicholson) AEBetako presidenteari bere aholkulari zientzialariak martzianoak bake asmotan datizela ziurtatu dio. Halere, militarrek presidenteari martzioanoak berandu izan aurretik akatu ditzan aholkuta diote. Horrela, gizateria martzianoek zer egingo duten zain dago...

## Aktoreak 
* Jack Nicholson: James Dale, AEBtako presidentea
** Jack Nicholson: Art Land
* Glenn Close: Marsha Dale, AEBtako Lehen Anderea
* Annette Bening: Barbara Land
* Pierce Brosnan: Donald Kessler
* Martin Short: Jerry Ross
* Sarah Jessica Parker: Natalie Lake
* Danny DeVito: Las Vegasko jokalaria
* Lukas Haas: Richie Norris
* Jim Brown: Byron Williams
* Pam Grier: Louise Williams
* Natalie Portman: Taffy Dale
* Rod Steiger: Decker jenerala
* Michael J. Fox: Jason Stone
* Sylvia Sidney: Florence Norris amona
* Jack Black: Billy-Glen Norris
* Christina Applegate: Sharona
* Tom Jones: Bere burua antzeztuz
* Ray J. Cedric Williams
* Brandon Hammond: Neville Williams
* Joe Don Baker: Norris jauna
* O-Lan Jones: Sue-Ann Norris
* Paul Winfield: Casey jenerala
* Lisa Marie Smith: Marteko neska
* Brian Haley: Mitch
* Jerzy Skolimowski: Zeigler doktorea
* Barbet Schroeder: Maurice
* Frank Welker: Martzianoen ahotsa
* Roger L. Jackson: Zeigler doktorearen itzultzailearen ahotsa

## Kanpo estekak 
* *Mars Attacks!* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
An Officer and a Gentleman

**An Officer and a Gentleman** (euskaraz *Ofiziala eta Zintzoa *) 1982ko Taylor Hackford estatubatuar zinema zuzendariaren amodio drama filma bat da. Bertan, Richard Gere, Debra Winger, Louis Gossett Jr., David Keith, Lisa Blount, Robert Loggia eta Tony Plana aktoreek antzeztu zuten.

Filmaren izenburua jatorriz Royal Navyn eta ondoren AEBtako Armadako Justizia Militarreko Jokaera Kodeko *conduct unbecoming an officer and a gentleman* ("Ofizial eta Zaldun Jokaera Desegokia") esaeran oinarritua dago.

Filmak 6 Oscar Saritarako izendapenak jaso eta 2 irabazi zituen: Gizonezko bigarren aktore onenaren Oscar Saria (Louis Gossett, Jr.) eta Jatorrizko abesti onenaren Oscar Saria.

Filma honetako amaieran Zack Mayo ofizialak Paula neskalaguna bere enpresatik besoetan ateratzen duen eszenan entzun litekeen *Up Where We Belong* abestia mundu osoan ezagun bilakatu eta filma beraren ikur bilakatu zen.

## Argumentua 
Zack Mayo (Richard Gere), AEBtako Itsas Armadako Eskolan sartu berri den gizon gaztea da, hasi eta berehala disziplina militar zorrotzera egokitzeko zailtazun ugari izango ditu, ondorioz itxuraz gupidagabea dirudien Foley (Louis Gossett Jr.) sarjentu zorrotzak gaztea kate motzean lotu eta gogortasunez hartuko du, betiere Zacken portaera zuzendu asmoz, azken finean Foley sarjentuaren gorotasunaren atzean bihotz oneko gizona baitago. Bienbitartean, Zackek Paula (Debra Winger) izeneko neska gaztea ezagutu eta biak elkar maiteminduko dira.

## Aktoreak 
* Richard Gere: *Zachary "Zack" Mayo*
* Debra Winger: *Paula Pokrifki*
* Louis Gossett Jr.: *Emil Foley, sarjentu hezitzailea*
* David Keith: *Sid Worley*
* Lisa Blount: *Lynette Pomeroy*
* Tony Plana: *Emiliano Della Serra, ofizial hautagaia*
* Lisa Eilbacher: *Casey Seege, ofizial hautagaia*
* Harold Sylvester: *Lionel Perryman, ofizial hautagaia*
* David Caruso: *Topper Daniels, ofizial hautagaia*
* Robert Loggia: *Byron Mayo*
* Victor French: *Joe Pokrifiki*
* Grace Zabriskie: *Esther Pokrifiki*
* Tommy Petersen: *Zack gaztea*
* Ed Begley Jr.: *hipobarikar gelako hezitzailearen ahotsa*

## Kanpo estekak 
* *An Officer and a Gentleman* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *An Officer and a Gentleman* filmarenren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Sołtanen argumentua

**Sołtanen argumentua** 1982an Andrzej Sołtan astrofisikari poloniarrak sortutako teoria da. Teoria honek dio urrutiko quasarren energia iturria masa handiko zulo beltz baten materia-akrezioa izango balitz, orduan masa handiko zulo beltzek existitu behar dutela gure inguruko unibertsoan "hildako" quasar moduan.

## Historia 
1969an, Donald Lynden-Bellek agiri bat idatzi zuen Esne Bidearen eta inguruko beste galaxien erdiguneetan "hildako quasarrak" existitzen zirela esanez. Horretarako quasarren kopurua, argitasunak, distantziak eta zulo beltzeko fotoien esferako akrezioaren eraginkortasuna kontuan izanik, unibertso behagarrian ia 1010 quasar existitzen zirela adierazi zuen. Ondorioz, Lynden-Bellek, zenbaki hau galaxien erdiguneetako masa/argitasun proportzio handiko objektuekin lotu zuen. Funtsean hau da Sołtanen argumentua, nahiz eta zulo beltzen masa eta quasarren argitasun funtzioen arteko lotura zuzena falta den.

## Sołtanen argumentua 
Hamairu urte geroago, Sołtanek erakutsi zuen quasarren argitasuna (L) zulo beltzen masa-akrezio prozesuagatik gertatzen zela:

L = \epsilon \dot{M} c^2

* \epsilon akrezioaren eraginkortasun faktorea.
* \dot{M} masa zulo beltzean erortzen ematen duen denbora-tasa-
* c argiaren abiadura.

Askotariko gorrirako desplazamendua duten quasar kopurua kontuan izanik, quasarrak askatutako energia-dentsitatearen integrala deribatzeko gai izan zen. Dena dela, Lurreko behatzaileek euren mugak dituzte fluxua neurtzeko, hain zuzen ere ikus daitezkeen baino quasar gehiago existitzen direlako. Hortaz, deribatutako energia-dentsitatea beheko mugatzat hartu behar da. Horrekin, 10-10 erg metro kubiko bakoitzeko inguruko balioa lortu zuen.

## Kanpo estekak
Lionel Robbins

**Lionel Charles Robbins**, **Robbins baroia** (Sipson, Middlesex,  - Londres, ) ingeles ekonomialaria izan zen, London School of Economicsen irakaslea izan zena. Ekonomialari britainiar honek ekonomia definitzeko gaur egungo lehenengotariko definizioak proposatu zituen: *Giza konportamendua helburu jakin batzuen eta erabilera alternatiboak dituzten bitarteko urri batzuen arteko harreman gisa aztertzen duen zientzia da ekonomia*.
Grand Hotel (Donibane Lohizune)

**Grand Hotel** (euskaraz *Hotel Handia*) Lapurdiko Donibane Lohizune udalerrian dagoen eraikin eta hotel bat da. Donibane Lohizuneko hondartzaren alboan dago, Hotel du Palaisetik hurbil.

1909an eraikia izan zen. 2014ko martxoaren 10an sute bat piztu eta bertan emakume bat keaz itorik zendu zen

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Grand Hotelen webgunea
Giacomo Di Chirico

**Giacomo Ernesto Eduardo Di Chirico** Venosa hirian, Basilicata eskualdean, 1844ko urtarrilaren 27an jaiotako italiar margolaria izan zen. 1883ko abenduaren 26an zendu zen Fleurent di Capodichino izeneko Napoliko erietxe psikiatriko batean, 39 urterekin, erreumak eragindako zoroaldiaren ondorioz. Bere lana dela eta, Domenico Morelli eta Filippo Palizzirekin batera, XIX. mendeko italiar margolari garrantzitsuenetarikotzat hartzen da, Viktor Emanuel II.a Italiako erregearen eskutik "Italiako Koroaren Ordenako Zaldun" titulua jaso zuelarik.

## Biografia 
Arotzen familia batean jaiotako anaia gazteena zen, Luis eta Catarina Savinoren semea, eta 3 urte zituela, aita hil egin zitzaion. Gertakari honek familia pobrezian murgildu zuen, eta ondorioz, Giacomok ikasketak Giuseppe Gianturco apaizak emandako laguntzari esker egin zituen, umeentzako eskola pribatu batean.

Familia mantentzen laguntzeko bizartegi batean lanean hasi zen, eta lanean ari zen bitartean, bere anaia Nicolaren eskutik (eskultorea berau) ikasi zituen arteari buruzko oinarrizko gauzak. Garai hartan bere bezeroei erretratuak egiten hasi zen, eta hauek izandako arrakasta ikusita, margolari profesional izatea erabaki zuen. Gauzak horrela, Venosako udalak Napoliko Arte Ederren Errege Institutuan ikasteko diru-laguntza eman zion. Bertan Tommaso de Vivo izan zuen pintura irakasle, eta Francesco de Sanctis literatura irakasle. Ikasten ari zela, pintura historikoan espezializatzea erabaki zuen.

Ikasketak amaitu eta gero, Erromara alde egin zuen, eta 1868 eta 1871 artean bertan bizi izan zen, eta bere artea hobetu zuen. 1871an, orduan, Napolira bueltatu zen, bertan bere estudioa ireki eta Domenico Morelli eta Filippo Palizziren lagun bihurtu zen. Bere obrari begira, garai hontan bere gaiak aldatu zituen, eta inguruko eskualdeko paisaiak eta gertaerak margozten hasi zen.

*Buoso da Duera*, *Quinto Orazio Flacco*, *Corteggiamento* eta *Donna lucana *bezalako maisulanak margotu zituen. *Sposalizio in Basilicata* izeneko margolana bere onenetarikoa da, Parisen 1877an, Vienan 1879an, eta Munichen 1882 aurkeztua izan zelarik. Bere margolanak Adolph Goupil merkatari frantziarraren eskutik saltzen zituen.

Napoliko Arteen Akademiako ohorezko maisu izendatua izan zen 1877 eta 1878 artean, garai honetan Pietro Scoppetta izan zuen ikasle gisa. Abuztu horretan Maiorin egon zen eta bere emazte izango zen Emilia D´Amato ezagutu zuen, zeinarekin Maria izeneko alaba izatera helduko zen.

Bere ibilbide artistikoak arrakastatsua izaten jarraitu bazuen ere, 1882an bere eritasunaren sintomak agertzen hasi ziren, hala nola, insomnioa, kakexia eta maniak; eta urte bat geroago Napolin hil egin zen 39 urterekin.

## Galeria 

Fitxategi:Giacomo Di Chirico, Buoso da Duera (19th century).jpg|*Buoso da Duera*
Fitxategi:Sposalizio in Basilicata.jpg|*Sposalizio in Basilicata*
Fitxategi:Donna lucana.jpg|*Donna lucana*
Fitxategi:Quinto Orazio Flacco.jpg|*Quinto Orazio Flacco*
Fitxategi:Giacomo di Chirico Ministrant.jpg|*Il ministrante*

## Kanpo loturak 
* giacomodichirico.com
*  www.lucaniasalerno.it
* La boda del Prefecto. Giacomo di Chirico
Jaurtigairik gabeko munizio

**Jaurtigairik gabeko munizioa** jaurtigai edo balarik jaurtitzen ez duen munizio mota bat da, gehienbat bolbora besterik ez duena eta su-armaz lehertzean danba hotsa soilik egiten duena. Horregatik, **balagabea** ere deritzo. Jaialdi historikoetan (alardeetan, kasu), filmetan, itxurazko saio militarretan eta jende-oldarren errepresioan erabiltzen da bereziki.

## Kanpo estekak
Munizio

thumb|300px
**Munizioa** su-armak kargatzeko erabiltzen den elementua da, propultsiorako gai eta jaurtigai gai batez osatua, dena zorro batean sarturik. Munizioak arma suntsikorrak ere izan daitezke (adibidez, bonbak, misilak, granadak, metraila-kaxak, lurreko minak), baita helburu batean eragina sortzen duten beste arma batzuen osagaiak ere (adibidez, balak eta ojiba nuklearrak).

Munizioaren helburua hautatutako helburu baten aurka indar bat proiektatzea da, efektu bat sortzeko (normalean hilgarria, baina ez beti). Munizioaren adibide bat suzko arma-kartutxoa da, armaren efektua pakete bakar batean sortzeko beharrezko osagai guztiak biltzen dituena. XX. mendera arte, bolbora beltza zen gehien erabiltzen zen propultsatzailea, baina gaur egun ia kasu guztietan konposatu modernoekin ordezkatu da.

Munizioa tamaina eta mota ugaritan aurkezten da, eta askotan arma-sistema espezifikoetan bakarrik funtzionatzeko diseinatuta dago. Hala ere, badira munizio mota jakin batzuetarako nazioartean onartutako arauak (adibidez, 5,56 × 45mm NATO), arma desberdinetan eta erabiltzaile desberdinek erabiltzeko aukera ematen dutenak. Munizio mota espezifiko batzuk helburu batean eragin espezializatua izateko diseinatuta daude, hala nola jaurtigai zulatzaileak eta munizio trazatzailea, eta baldintza jakin batzuetan baino ez dira erabiltzen. Munizioa etiketatuta edo koloreztatuta egon ohi da modu espezifikoan, identifikazioa errazteko eta okerreko munizio-motak ustekabean edo modu desegokian erabiltzea saihesteko.

## Ikus, gainera
*Jaurtigai

## Kanpo estekak
Balio erantsi gordin

**Balio erantsi gordina (BEGd)** arlo ekonomiko bateko ekoizleek sortzen duten balio erantsia neurtzen duen makromagnitude ekonomikoa da. Ondasunei eta zerbitzuei ekoizpen-prozesuan eransten zaizkien balioak jasotzen ditu.
Herri baten BEGd kontuan izanik, erraz lor daiteke BPG, zeinarekin harreman estua duen, izan ere, biek egitate bera neurtzen dute. BPG Herri baten balio erantsiari ekoizpen-operazioak grabatzen dituzten zeharkako zergak gehituz osatzen da.

## Kanpo estekak
Zerbitzu (argipena)

**Zerbitzua** zerbaitek bere baliagarritasuna dela bide norbaiti dakarkion onura da. Izen horrek hainbat erabilera ditu:

## Ekonomia 
* Zerbitzu (ekonomia)
* zerbitzu-sektore

## Antolamendua 
* gutxieneko zerbitzu, grebetan
* prentsa-zerbitzu
* zerbitzu militar edo soldadutza
* zerbitzu publiko
* zerbitzu sekretu

## Erreferentziak
Barceló taldea

thumb|260x260px|Barceló Asian gardens Alacanten
**Barceló taldea** espainiar enpresa multinazionala da eta Palma Mallorcakoan du bere egoitza. Dituen hotelek eta bidaia agentziek, bere sektoreko enpresa garrantzitsuenetariko bat bihurtzen dute. Jarduera nagusia Europa eta Amerikan du 185 hotel eta 23 herrialdetan 505 bidaia agentzia dituelarik.

## Zatiketa 
### Barceló bidaiak 
Taldeko bidaia agentzia da eta 23 herrialdetan banatutako 505 bidaia agentzia ditu. Enpresak merkaturatzen dituen markak: Barceló Bidaiak, American Express Barceló Bidaiak, Barceló Club, Barceló Experience eta Barceló oporrak dira (dagokion opor moten arabera)
### Barceló Hotels & Resorts 
185 hotel eta 45.000 gela inguru ditu. Horrez gain, AEBetan "Crestline Hotels & Resorts" ordezkaritza kokatzen da eta 70 finkapen komertzializatzen dira bertan.

## Zifrak 
### Langileak 
Hotelen sektorean, 4 kontinentetan banatuta dauden 24.000 langile inguruk egiten dute lan eta agentzia bidaietan, 1400 inguruk.

## Kanpo estekak
Pittidae

**Pitido** (**Pittidae**) Paseriformeen ordenako izen bereko familiako txoriez esaten da. Itxuraz antzeko samarrak dira pitido gehienak: neurriz 15-28 cm luze izaten dira, burua handia dute eta mokoa sendoa, lepo-isatsak laburrak dituzte, eta hankak berriz luzeak. Kolore argi distiratsukoak izaten dira. Bizitzaren parterik handiena lurrean ematen dute. Intsektuak eta harrak jaten dituzte batez ere. 26 pitido mota ezagutzen dira; ezagunenetako bat pita hego-urdina da. Afrikako erdialdean eta hegoaldean, Asiako hegoaldean eta Australian bizi dira.

## Espezieak 
;*Hydrornis*
* *Hydrornis phayrei*
* *Hydrornis nipalensis*
* *Hydrornis soror*
* *Hydrornis oatesi*
* *Hydrornis schneideri*
* *Hydrornis caerulea*
* *Hydrornis baudii*
* *Hydrornis cyanea*
* *Hydrornis elliotii*
* *Hydrornis guajana*
* *Hydrornis irena*
* *Hydrornis schwaneri*
* *Hydrornis gurneyi*

;*Erythropitta*
* *Erythropitta kochi*
* *Erythropitta erythrogaster*
* *Erythropitta arquata*
* *Erythropitta granatina*
* *Erythropitta venusta*
* *Erythropitta ussheri*

;*Pitta*
* *Pitta sordida*
* *Pitta maxima*
* *Pitta superba*
* *Pitta steerii*
* *Pitta dohertyi*
* *Pitta angolensis*
* *Pitta reichenowi*
* *Pitta brachyura*
* *Pitta nympha*
* *Pitta moluccensis*
* *Pitta megarhyncha*
* *Pitta elegans*
* *Pitta versicolor*
* *Pitta anerythra*
* *Pitta iris*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Beginak eta begardoak

[thumb|200px|*Des dodes dantz* grabatua, [Lübeck 1489an egina, begina bat agertzen da.]]
**Beginak** eta **begardoak** iparraldeko Europan, batez ere Herbehereetan XIII. eta XVI. mendeen artean, izandako erlijio ordenaren kideak izan ziren. Beginak emakume kristauen elkarte bat ziren, klase sozial ezberdinetakoak, kontenplatiboak eta aktiboak, euren bizitza babesgabeei, gaixoei, emakumeei, haurrei eta zaharrei laguntzera dedikatzen zutenak, baita lan intelektualak egitera ere. Behartsuei eta gaixoei laguntza antolatzen zieten ospitaleetan, edo legenardunei. Irauteko lan egiten zuten, eta kastitate edo itxierako betiko botorik egiten ez zutenez, libre ziren elkartea noiznahi uzteko eta ezkontzeko.

Arimak ezin zuela bekaturik egin uste zuten, behartsu bizi ziren, eta ez zuten inolako agintaritzarik onartzen, ez zibilik ez eta elizakorik. Vienneko kontzilioak kondenatu egin zuen begardoen dotrina 1311. urtean.

1321ean Joan XXII.ak ordena onartu zuen eta 1452an Nikolas V.ak karmeldar ordenaren barnean sartzeko agindua eman zien. Hala ere, ez zuten guztiak egin eta XVI. mendean asko erreformara, batez ere anabaptismora, pasa ziren.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Béguinage.

## Kanpo estekak
De Morgan domina

**De Morgan domina** matematikan egindako lanen bikaintasuna saritzeko London Mathematical Societyk eskaintzen duen saria da. Elkarte honek ematen duen saririk ospetsuena da eta Augustus De Morganen izena darama, elkarteko lehen lehendakaria.

Domina hiru urtean behin ematen da (3ren multiplo diren urteetan), Erresuma Batuan bizi den matematikari bati, urtarrilaren 1ean.

## De Morgan dominadunak 
## Kanpo estekak
Hōryū-ji eremuko monumentu budistak

**Hōryū-ji eremuko monumentu budistak** UNESCOk 1993an Gizateriaren Ondare izendatu zuen Ikaruga herriko bi tenpluren multzoa, bai eta inguruko paisaia ere, izan ere munduko egurrezko eraikin zaharrenetakoak baitira, VII eta VIII mendeetakoak. Nara hiri historikoaren ondoan dago.

Guztira Hōryū-jiko ekialdeko tenpluan 21 eraikin hartzen ditu eta 9 eraikin mendebaldekoan. Hokki-ji tenpluari dagokionez 17 monasterio eta pagoda bat.

## Tenpluak 
* Hōryū-ji (法隆寺): 607 urtean eraikia eta 711ean posizio berrian berreraikia. Bosat solairutako pagodan erabilitako egurra 594koa dela frogatu da dendrokronologia bidez.

Irudi:Horyu-ji03s3200.jpg|*Chūmon*, barneko atea.
Irudi:Horyu-ji42s3200.jpg|*Kondō*, eraikin nagusia.
Irudi:Horyu-ji06s3200.jpg|Pagoda.
Irudi:Horyu-ji37s3200.jpg|Kanpaidorrea.
Irudi:Horyu-ji34s3200.jpg|Klaustroa.

* Hokki-ji (法起寺): 638 urtean sortu zen *Avalokitesvara* 11 aurpegidun jainkoaren omenez. Shotoku printzeak altxaturiko tenplu handienetakoa da. Baliotsuena hiru solairutako pagoda da, Japoniako zaharrena izan daitekeena.

Irudi:Hokiji02ds1920.jpg|Tenplua.
Irudi:Hokiji03ds1536.jpg|Hiru solairutako pagoda.
Irudi:Hokiji05s3s4592.jpg|Atea.

## Kanpo estekak 
*  UNESCOren webgunean dagoen informazioa
*  Hōryū-jiren webgune ofiziala
*  Hokki-jiren webgune ofiziala
Berdiansk

**Berdiansk** (, ) Ukrainako hego-ekialdeko hiri bat bat da, Zaporizhiako oblastean kokatua, Azoveko itsasoaren iparraldeko kostaldean. Itsas portu garrantzitsua da, eta bere raioneko hiriburu administratiboa. 106.311 biztanle inguru zituen 2022an.

2022ko otsailaren 27az geroztik, Ukrainako inbasioaren ondorioz, Errusiak administratzen du Berdiansk.

## Demografia 
## Hiri senidetuak 
*  Bielsko-Biala, Polonia
*  Yambol, Bulgaria
*  La Seyne-sur-Mer, Frantzia

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ikoma (Nara)

Japoniako Nara prefeturako hirugarren hiria da, Nara hiriburuaren mendebaldean dagoena. 2011eko erroldaren arabera 120.304 biztanle ditu.

## Geografia 
Nara prefeturako ipar-mendebaldeko mugan dagoen herria da, Ikoma mendiaren (642 m) oinean.

## Historia 
Aintzinatik izan da Ikoma mendia sakratua eta Ikoma santutegia eta Hozan-ji tenplua eraiki ziren tontorretik gertu. Bigarren Mundu Gerraren ondorren inmigrante korearrak ezarri ziren mendebaldean. Bertan dago gaur egun Ikoma hiriko "auzo gorria".

Ikomako kale estu eta okerrek aintzinako giroa dakarte gogora.

## Ondasun nabarmenak 
* Hōzan-ji
* Ikoma santutegia
* Kongō-Ikoma-Kisen Kuasi-Parke Nazionala

## Iruditegia 

Irudi:Hozan-ji keidai 001.jpg|Hōzan-ji.
Irudi:Ikoma Taisya.jpg|Ikoma santutegia.
Irudi:Mount Ikoma.jpg|Ikoma mendia.
Irudi:Mount Kongo(Kongosanchi)7.jpg|Kongō-Ikoma-Kisen Kuasi-Parke Nazionala.

## Kanpo estekak 
*  Ikomako webgune ofiziala
Hōzan-ji

Ikoma hirian dagoen tenplu bat da, Naratik gertu.

Ikoma mendia aintzinatik izan da sakratua eta erromes ugari etorri izan da beti. Monje budistek 655 urtean fundatu omen zuten tenplu bat. Hozan-ji bera XVII mendean eraikitakoa da Kangiten jainkoaren estatu bat ekarri zenean. Edo Aroan inguruko tenplu budista bisitatuenetakoa izan zen.

## Iruditegia 

Irudi:Hozanji hondo.jpg|*Hondo* eraikina.
Irudi:Hozanji kongoden.jpg|*Kongoden* eraikina.
Irudi:Hozanji shotendo torii.jpg|*Torii*-a.
Irudi:Hozanji daikokutendo.jpg|*Daikokutendo* eraikina.
Irudi:Hozan-ji Shoten-do 001.jpg|*Shoten* eraikina.

## Kanpo estekak
Hokki-ji

Ikaruga hirian dagoen tenplu bat da, Naratik gertu. 1993an UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen Hōryū-ji eremuko monumentu budistak multzoaren barnean.

## Historia 
638 urtean eraiki zen *Avalokitesvara* 11 aurpegidun jainkoaren omenez. Honen egurrezko estatua bat dago, 3'5 metrotako garaiera duena. Shotoku printzeak altxaturiko tenplu handienetakoa da.

Eraikin baliotsuena hiru solairutako pagoda da, Japoniako zaharrena izan daitekeena. 24 metrotako altuera dauka.

Liburutegia 1694an berreraiki zen eta Shōten-do eraikina 1863an.

## Iruditegia 

Irudi:Hokiji01ds1440.jpg|Tenplua.
Irudi:Hokiji03ds1536.jpg|Hiru solairutako pagoda.
Irudi:Hokiji05s3s4592.jpg|Atea.

## Ikus, gainera 
* Hōryū-ji eremuko monumentu budistak

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Sylvester domina

**Sylvester domina** hiru urtean behin Royal Societyk eskaintzen duen brontzezko domina da, matematikaren esparruan egindako ikerketa saritzen duena. Lehenengo domina Henri Poincarék jaso zuen, 1901an. Dominak James Joseph Sylvesteren izena darama, Oxfordeko Unibertsitateko geometria irakaslea 1880an.

## Dominaren irabazleak 
* 1901 - Henri Poincaré
* 1904 - Georg Cantor
* 1907 - Wilhelm Wirtinger
* 1910 - Henry Frederick Baker
* 1913 - James Whitbread Lee Glaisher
* 1916 - Jean Gaston Darboux
* 1919 - Percy Alexander MacMahon
* 1922 - Tullio Levi-Civita
* 1925 - Alfred North Whitehead
* 1928 - William Henry Young
* 1931 - Edmund Taylor Whittaker
* 1934 - Bertrand Russell
* 1937 - Augustus Edward Hough Love
* 1940 - Godfrey Harold Hardy
* 1943 - John Edensor Littlewood
* 1946 - George Neville Watson
* 1949 - Louis Joel Mordell
* 1952 - Abram Samoilovitx Besikovitx
* 1955 - Edward Charles Titchmarsh
* 1958 - Maxwell Herman Alexander Newman
* 1961 - Philip Hall
* 1963 - Mary Lucy Cartwright
* 1966 - Harold Davenport
* 1969 - George Frederick James Temple
* 1972 - John William Scott Cassels
* 1975 - David George Kendall
* 1978 - Graham Higman
* 1981 - John Frank Adams
* 1984 - John Griggs Thompson
* 1987 - C.T.C. Wall
* 1991 - Klaus Friedrich Roth
* 1994 - Peter Whittle
* 1997 - Harold Scott MacDonald Coxeter
* 2000 - Nigel James Hitchin
* 2003 - Lennart Carleson
* 2006 - Peter Swinnerton-Dyer
* 2009 - John M. Ball
* 2010 - Graeme Segal
* 2012 - John Francis Toland

## Kanpo estekak
Shailene Woodley

**Shailene Diann Woodley** (Simi Valley, Kalifornia, 1991ko azaroaren 15a) Ameriketako Estatu Batuar aktorea da. Ezagun egin zen *The Secret Life of the American Teenager* (2008-2013) telesaileko Amy Juergens antzeztu zuenean. 2011n Alexander Payneren *The Descendants* filmean aritu zen. Lan honi esker, taldeko emakumezko aktore onenaren Independent Spirit Award irabazi zuen, eta Urrezko Globo sarirako izendaturik egon zen. 2013ko Sundanceko Zinemaldian Epaimahaiaren Sari Berezia jaso zuen *The Spectacular Now* filmean egindako antzezpenagatik.

## Filmografia 
### Zinema 
### Telebista 
## Sariak eta Nominazioak 
## Erreferentziak
The Shoes of the Fisherman

**The Shoes of the Fisherman** (euskaraz *Arrantzalearen Oinetakoak*) 1968ko Michael Anderson estatubatuar zinema zuzendariaren drama filma bat da. Morris West idazlearen izen berdineko eleberrian oinarritua dago. Bertan, Laurence Olivier, Anthony Quinn, John Gielgud eta Oskar Werner aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Sobietar Batasuna, Kiril Lakota (Anthony Quinn) ukraniar apaiza hogei urtez Siberiako kontzetrazio-esparru batean bortxazko lanetan jardun ondoren, iraganean bere zaindaria izan zen Piotr Ilyich Kamenev (Laurence Olivier) presidenteak aske uzten du, eta aholkulari gisa Vatikanora bidalia da. Behin Erroman dagoela, Pio XIII.a (John Gielgud) Aitasantua oso gaixo jarri eta Kiril kardinal izendatuko du. Bitartean, Gerra Hotzaren ondorioz etengabeko krisialdian bizi da.

## Aktoreak 
* Anthony Quinn - Kiril Lakota/Kirilo I.a Aitasauntua
* Laurence Olivier - Piotr Ilyich Kamenev
* Oskar Werner - Aita David Telemond
* Vittorio De Sica - Rinaldi kardinala
* Leo McKern - Leone kardinala
* John Gielgud - Pio XIII.a Aitasantua
* Burt Kwouk - Peng
* Arnoldo Foà - Gelasio
* David Janssen - George Faber
* Barbara Jefford - Ruth Faber doktorea

## Kanpo estekak 
* *The Shoes of the Fisherman* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *The Shoes of the Fisherman* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Ikaruga (Nara)

Japoniako Nara prefeturako herria da, Ikoma barrutian dagoena. UNESCOk Gizateriaren Ondare izendaturiko Hōryū-ji eta Hokki-ji tenpluak daude Ikarugan. 2010ko erroldaren arabera 28.685 biztanle ditu.

## Ondasun nabarmenak 
* Hōryū-ji
* Hokki-ji
* Hōrin-ji

## Iruditegia 

Irudi:Horyu-ji10s3200.jpg|Hōryū-ji tenplua.
Irudi:Hokiji02ds1920.jpg|Hōryū-ji tenplua.
Irudi:Horinji Ikaruga Nara.jpg|Hōrin-ji tenplua.

## Ikus, gainera 
* Hōryū-ji eremuko monumentu budistak

## Kanpo estekak 
*  Ikarugako webgune ofiziala
Hair (filma)

**Hair** (euskaraz *Ile*) 1979ko Miloš Forman txeko-estatubatuar zinema zuzendariaren musikal filma bat da. Berez, Gerome Ragni eta James Radoren izen berdineko 1969ko *Hair* musikalan oinarritua dago. Bertan, John Savage, Treat Williams eta Beverly D'Angelo aktoreek antzeztu zuten.

Atzerritar filma onenaren César Sarirako izendatua izen zen.

Filma honetako soinu bandan entzun litezkeen *Aquarius*, *Good Morning Starshine* eta *Let the Sunshine in* abestiak aski ezagun egin dira, gaur egun jada hippie belaunaldiaren ikur bilakatu direlarik.

## Argumentua 
1967. urtea AEB, Claude (John Savage) Vietnamgo Gerrara eramango duen Estatubatuar Armadan izen emateko New York hirira iritsi berria den mutil gaztea da. Baina hiri hartara iritsi bezain laister *hippie* talde bat ezagutu eta bere bizitzaren ikuspuntua aldatuko da. Egun horien ondoren, Berger (Treat Williams) ezagutu, Sheila (Beverly d'Angelo) neska gazteaz maitemindu eta erabaki garrantzitsu bat hartu beharko du: Vietnamera joan edota munduko bakearen alde borrokatu.

## Aktoreak 
* John Savage: Claude Bukowski
* Treat Williams: Berger
* Beverly D'Angelo: Sheila
* Annie Golden: Jeannie
* Donnie Dacus: Woof
* Dorsey Wright: Hud
* Cheryl Barnes: Huden neskalaguna
* Adrienne King: Dantzaria

## Abestiak 
Nahiz eta jatorrizko musikaleko "My Conviction" eta "The Air" abestiak ez zituzten sartu, gainontzeko abestiak filmaren ekintzarekin bat etortzeko zenbait moldaketa txiki egin zitzaizkien.

* Aquarius (**)
* Sodomy
* Donna/Hashish
* Colored Spade
* Manchester
* Abie Baby/Fourscore
* I'm Black/Ain't Got No
* Party Music
* I Got Life
* Frank Mills
* Hair
* L. B. J.
* Electric Blues/Old Fashioned Melody
* Hare Krishna
* Where Do I Go?
* Black Boys
* White Boys
* Walking in Space
* Easy to be Hard
* 3-5-0-0
* Good Morning Starshine
* What a Piece of Work is Man
* Somebody to Love
* Don't Put it Down
* The Flesh Failures/Let the Sunshine in

## Ikus gainera 
* *Hair* musikala

## Kanpo estekak 
* *Hair* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Hair* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Hexanchiformes

**Hexanchiformes** marrazo-ordena bat da. Egun ordena osatzen duten sei espezieak fosil biziduntzat jotzen dituzte adituek, historiaurretik oso eboluzio txikia izan dutelako.

## Taxonomia 
* **Chlamydoselachidae** familia
** *Chlamydoselachus* Garman, 1884
*** *Chlamydoselachus bracheri* Pfeil, 1983
*** *Chlamydoselachus fiedleri* Pfeil, 1983
*** *Chlamydoselachus garmani* Welton, 1979
*** *Chlamydoselachus goliath* Antunes & Cappetta, 2001
*** *Chlamydoselachus gracilis* Antunes & Cappetta, 2001
*** *Chlamydoselachus keyesi* Mannering & Hiller, 2008
*** *Chlamydoselachus landinii* Carrillo-Briceño, Aguilera & Rodriguez, 2014
*** *Chlamydoselachus lawleyi* Davis, 1887
*** *Chlamydoselachus tatere* Consoli, 2008
*** *Chlamydoselachus thomsoni* Richter & Ward, 1990
*** *Chlamydoselachus tobleri* Leriche, 1929
** *Thrinax* Pfeil, 1983
*** *Thrinax baumgartneri* Pfeil, 1983
* **Hexanchidae** familia
** *Gladioserratus* Underwood, Goswami, Prasad, Verma & Flynn, 2011
*** *Gladioserratus aptiensis* Pictet, 1865
*** *Gladioserratus dentatus* Guinot, Cappetta & Adnet, 2014
*** *Gladioserratus magnus* Underwood, Goswami, Prasad, Verma & Flynn, 2011
** *Heptranchias* Rafinesque, 1810
*** *Heptranchias ezoensis* Applegate & Uyeno, 1968
*** *Heptranchias howelii* Reed, 1946
*** *Heptranchias karagalensis* Kozlov & Zhelezko, 1999
*** *Heptranchias tenuidens* Leriche, 1938
** *Hexanchus* Rafinesque, 1810
*** *Hexanchus agassizi* Cappetta, 1976
*** *Hexanchus andersoni* Jordan, 1907
*** *Hexanchus casieri* Kozlov, 1999
*** *Hexanchus collinsonae* Ward, 1979
*** *Hexanchus gracilis* Davis, 1887
*** *Hexanchus hookeri* Ward, 1979
*** *Hexanchus microdon* Agassiz, 1843
*** *Hexanchus tusbairicus* Kozlov in Zhelezko & Kozlov, 1999
** *Notidanoides* Maisey 1986
*** *Notidanoides muensteri* Agassiz, 1843
** *Notidanodon* Cappetta, 1975
*** *Notidanodon brotzeni* Siverson, 1995
*** *Notidanodon dentatus* Woodward, 1886
*** *Notidanodon lanceolatus* Woodward, 1886
*** *Notidanodon loozi* Vincent, 1876
*** *Notidanodon pectinatus* Agassiz, 1843
** *Notidanus* Cuvier
*** *Notidanus amalthei* Oppel, 1854
*** *Notidanus atrox* Ameghino, 1899 
*** *Notidanus intermedius* Wagner, 1862
*** *Notidanus nikitini* Chabakov & Zonov, 1935
** *Notorynchus* Ayres, 1855
*** *Notorynchus borealus* Jordan & Hannibal, 1923
*** *Notorynchus kempi* Ward, 1979
*** *Notorynchus lawleyi* Cigala Fulgosi, 1983
*** *Notorynchus primigenius* Agassiz, 1843
*** *Notorynchus serratissimus* Agassiz, 1843
** *Pachyhexanchus* Cappetta, 1990
*** *Pachyhexanchus pockrandti* Ward & Thies, 1987
** *Paraheptranchias* Pfeil, 1981
*** *Paraheptranchias repens* Probst, 1879
** *Pseudonotidanus* Underwood & Ward, 2004
*** *Pseudonotidanus semirugosus* Underwood & Ward, 2004
** *Weltonia* Ward, 1979
*** *Weltonia ancistrodon* Arambourg, 1952
*** *Weltonia burnhamensis* Ward, 1979
* **Mcmurdodontidae** familia
** *Mcmurdodus* White, 1968
*** *Mcmurdodus featherensis* White, 1968
*** *Mcmurdodus whitei* Turner, & Young, 1987

## Kanpo estekak