Antonio Tejero

**Antonio Tejero Molina** (Alhaurín el Grande, Málaga, Espainia, 1932ko apirilaren 30a - Alzira, 2026ko otsailaren 25) Espainiako militarra eta Guardia Zibileko koronel zen, eta 1981eko otsailaren 23ko Espainian jazotako estatu kolpearen buruzagietako bat. *Tejerazo* delako horretan, Espainiako Kongresuan hitza hartu eta ordu batzuez parlamentariak bahitu zituen. 30 urteko espetxe zigorra jaso zuen eta, teniente koronel izatera iritsi bazen ere, gorputzetik kanporatu zuten.

## Biografia 
Antonio Tejero Molina Alhaurín el Granden jaio zen, Málagan, 1932ko apirilaren 30ean. Guardia zibil egin zen hemeretzi urte besterik ez zituenean eta Zaragozako Akademia Jeneral Militarrean ikasi zuen. 1951n egin zen guardia zibil eta Guardia Zibilak Gipuzkoan zuen komandantziako buru izan zen.

1955eko abenduan, teniente mailara igo zuten: haren lehen jomuga Manresa izan zen eta hiru urtez jardun zen han. Afrika Mendebaldeko Polizia Territorial Espainiarrera igotzea eskatu zuen, baina ez zuten onartu, Katalunian soldaduen behar handia zegoela-eta.

1958an, kapitain mailara igo zuten eta Galiziara mugitu zen, Miñoko konpainia batean agintari modura jarduteko. Ondoren Andaluziara mugitu zuten, Vélez-Málagara eta, azkenik, Kanarietara.

1963an, komandante mailara igo zen eta Las Palmas Kanaria Handikora mugitu zen eta, hurrengo etapa Badajoz izan zen, bere karrerako etapa baketsuena pasa zuen tokia.

1974an, teniente koronel mailara igo zuten eta Gipuzkoara mugitu. Donostia eta Gasteizko Guardia Zibilen Komandantzietan agindu zuen.

Lurralde horretan jardun zen bitartean, guardia zibil bezala formatu zen eta espainiar banderen erreketaren lekuko izan zen; ez ateratzeko ordena bazuten ere, bai bera eta baita bere gizonak ere bandera horiek salbatzera irten ziren eta, horregatik hilabete batez atxilotuta egon zen Madrilen eta komandantzian zuen buruzagitza amaitu zen.

Hurrengo jomuga Málagako Komandantziaren Buruzagitza izan zen. Komunisten manifestazio batek gazte-erakundeen legalizazioa eskatzen zuen eta hemezortzi urterekin adinez-nagusi izatea. Tejero hura saihestera irten zen eta, arrazoi horrengatik, hilabete batez atxilotu zuten eta komandantzia utzi behar izan zuen.

Extremadurara joan zen, bertan zuen lursail batera, eta orduan iritsi zitzaion Guardia Zibilen Zuzendaritza Nagusiko Jomugen Taldeko Buru izatearen izendapena, Madrilen.

1978an, Espainiako Erregeari ospe handia izan zuen gutuna idatzi zion *El Imparcial* egunkarian eta horrek ere hamalau eguneko atxilotuta ekarri zion eta azkenean gauzatu ez zen balizko postu galtzea ere bai. Idatzi hartan, Antonio Tejero Konstituzioaren kontra agertzen zen.

1978ko azaroan, lagun batzuekin elkartu zen *Galaxia* kafetegian, Madrilen; han zirriborratu zuten *Galaxia* Operazioa, zazpì hilabeteko espetxeratzea ekarri ziona. Kartzelatik irten ondoren, hilabete batzuk geroago, otsailaren 23koa antolatzen hasi zen.

Euskal Herrian ibilui zen bitartean, hiru alditan atxilotu zuten. Lehenengoa, Rodolfo Martín Villa ministroarekin bat ez zelako etorri, 20.000 biztanle baino gehiagoko tokietan Beneméritaren atzera-egitea sustatu baitzuen horrek; bigarrena, ORT komandoko buruzagia atxilo hartu zuten bi guardia zibilak atxilotzeari uko egiteagatik eta hirugarrena, berriz, ikurriñari esleitu behat zitzaizkon ohoreez galdetzeagatik. Azken horren ondorioz, Málagara lekualdatu zuten, eta han ere zigortu egin zuten:

1979an prozesatuta izan zen *Galaxia* operazioa zela-eta eta zazpi hilabeteko kartzela-zigorra eman. Beste bi konspiratzaile ere izan zituen berarekin batera: ezagutzen ez dugun Estatu Nagusiko koronel bat eta Ricardo Sáenz de Ynestrillas Polizia Armatuko kapitaina, gero komandante egingo zutena eta, 1986ko ekainaren 17an, ETAk Madrilen erailko zuena.

## Erasoa Diputatuen Kongresuari 
1981eko otsailaren 23ko goiza Antonio Tejero teniente koronelak Guardia Zibilaren Trafikoaren Zuzendari-bulegoan igaro zuen Miguel Manchado koronelarekin hitz egiten. Ez zuen troparik bere kargu eta Diputatuen Kongresua erasotzeko bere kideen laguntza behar zuen. Laguntza erabakiorra izan zuen, CESID-eko Vicente Gómez Iglesias guardia zibilen kapitainarena. Ez dago guztiz garbi, baina litekeena da era berean CESID-eko komandante José Luis Cortinak irrati-transimisioak ere eskura jartzea, ikertzaileen arreta piztuz. Juan García Carrés izan zen zibil bakarra estatu-kolpean eta guardia zibilak kuarteletik Diputatuen Kongresura eraman zituen autobusak erosiko zituen Tejeroren emaztearen izenean.

1981eko otsailaren 23ko arratsaldean, 200 bat guardia zibilek lagundurik, Diputatuen Kongresua hartu zuen, Leopoldo Calvo-Sotelo gobernuburu egiten ari ziren unean. Hurrengo goizeko 10:00ak arte bahituta izan zituen diputatutak, estatu-kolpeak porrot egin zuela onartu arte. Une oro egon zen frankismoaren garaiko Sindikatu Bertikaleko buruzagi Juan García Carrés abokatu ultraeskuindarrarekin harremanetan. Sevillako Pedro Merry Gordon kapitain jenerala, Valentziako kapitain jeneral Jaime Milans del Bosch, Bartzelonako Pascual Galmes kapitain jenerala eta Zaragozako Elícegui Prieto kapitain jenerala alde zituela esan zion eta Jaime Milans del Bosch nahi zutela gobernuburu. Dudatan zeuden Madrilgo Quintana Lacacci kapitain jenerala, Balearretako de la Torre Pascual kapitain jenerala eta Kanarietako González del Yerro kapitain jenerala.

Valladolideko Campano kapitain jeneralak *está para lo que vos queráis* esan zion Joan Karlos erregeari ("zeuk nahi duzun guztirako prest dago").

Zein ote zen Tejeroren helburua? Errege-etxeak eta PSOEk onartuko zuen Alfonso Armadak gidatutako gobernuaren bila zebilen ala konstituzioarekin amaitzeko xedean Jaime Milans del Boschk zuzenduriko estatu-kope militarra zen? Armadak bere asmoak komunikatu zizkionean eta alderdi guztietako ordezkariak nahi zituela bertan (sozialista, komunista eta nazionalistak barne), Tejerok ez zion hemizikloan sartzen utzi eta gainontzeko hirien altxamendu militarraren zain geratu zen.

Ez zen denbora luzerik igaro Ricardo Pardo Zancada infanteriako komandantea Kongresura etorri, Brunete dibisio korazatuko 113 polizia militarrekin batera, eraikuntza inguratu eta Polizia Nazionaleko GEO-ri sarrera ekidin zien arte. Pardo Zancadak bere laguntza erakutsi nahi zion Tejerori, honela.

## Epaiketa eta ondorengo urteak 
1982an Justizia Militarreko Goren mailako Biltzarrak 30 urteko kartzela-zigorra eman zion. Epai hori Espainiako Epaimahai Gorenak berretsi zuen. Zigorraren lehenengo partea Mugardosen pasatu zuen Palmako gazteluan (Coruña) eta, gero, Figueresko San Fernandoko gazteluan (Girona) eta Alcalá de Henaresen (Madril) egon behar izan zuen, baina 1982an, Ferrolera eraman zuten, CESIDek aurkitu baitzuen beste estatu kolpe saio bat prestatzen ari zela.

Kartzelan zegoen bitartean, memoriak idatzi zituen, hizkuntzak ikasi eta Geografia eta Historiako karrera egin.

1993ko irailean, hirugarren gradua eman zioten eta, 1996ko abenduaren 3an, baldintzapeko askatasuna lortu zuen, 23-Fko prozesatuen artean ateratzen zen azkena izan zelarik.

Guardia Zibilen gorputik bidali zuten eta graduazioa galdu zuen. Madrilen bizi izan zen; ezkonduta zegoen eta sei seme-alaba zituen, horietako bat apaiza. Margotzen ikasi zuen kartzelan.

Bere erretiroaren ostean, ezer gutxi jakin zen. 2006an, gutuna bidali zuen *Melilla Hoy* egunkarira Kataluniako Estatutua kritikatuz eta, 2012an, berriz, Artur Mas salatu zuen konspirazio eta sedizio saiakera egiteagatik.

2026ko otsailaren 25ean, Pedro Sánchezen gobernuak berak emandako estatu-kolpeari buruzko paperak argitaratu zituen egun berean hil zen.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* 23-F

## Kanpo loturak 
*  "23-F"-ari buruzko webgune berezia *elmundo.es* atarian

## Erreferentziak