Françoise Seligmann

**Françoise Seligmann**, Claudine Renée Josette Jullien jaiotzean (Marseilla,1919ko ekainaren 9a -  Neuilly-sur-Seine, 2013ko otsailaren 27a), Erresistentziako kidea, kazetaria eta politikari frantsesa izan zen.

## Biografia 
Claudine Jullien Marseillan jaio zen 1919ko ekainaren 9an. Marseillako Montgrande Lizeoan Filosofiako Batxilergoa ikasi zuen. Gero, hiri bereko Thiers Lizeoan egon zen bi urtez literatura-prestakuntza eskolak hartzen. Horren ostean, Bordelera joan zen, eta han Frantziak Alemania naziaren aurka izan zuen porrotaren lekuko izan zen. Gero, Marseillara itzuli zen, amarekin elkartzeko. Okupazioa hasi zenean 21 urte zituen. 1940an, Claudineren ama, Laure Beddouckh irakasle eta kazetaria, irakaskuntzatik eta prentsatik kanpo utzi zuten Vichyko gobernuak ezarritako "juduen estatutuaren" ondorioz. Horregatik, Claudine Jullienek ikasketak utzi behar izan zituen bizimodua ateratzeko. Aitak, beste emakume batekin ezkondua eta garai hartan Casablancan bizi zenak, bere 'ama judua' (haren hitzetan) uzteko eta harekin bizitzera joateko proposatu zion. Claudinek ez zuen proposamena onartu.

Jullien lanean hasi zen gizarte-langile gisa, haur delitugileen arretan espezializatua. Lehenik, Germaine Poinsot-Chapuis-ekin lan egin zuen, Marseillako Adingabeen Auzitegian; gero, Paueko Artzain Onaren Ama Nagusiarekin eta Plaquevent apaizarekin; eta, azkenik, Lyongo Adingabeen Auzitegian, non auzitegiak jasotako kasuak ikertzeaz eta horiei buruzko txostenak aurkezteaz arduratzen zen. Aldi berean, erizaintzako praktikak egin zituen Grange-Blanche ospitalean.

### Erresistentziako kidea 
1941ean Erresistentziarekin harremanetan jarri zen. Handik gutxira, familia juduak Suitzako mugara eramateko agindua jaso zuen. 1941eko azaroan, Roland de Pury artzain suitzarrarekin herrialde hartara ihes egiteko sare bat sortu zuen, babeslekuak eta igarobideak Archamps herrian antolatuz.

1942ko urtarrilaren 23an ama Marseillako etxean atxilotu zutela jakin zuen, eta haren bila ibili zen hainbat polizia-etxe eta kartzelatan. Ama, baina, polizia-komisario frantses batek askatu zuen, eta etxera itzuli eta alabarekin elkartu zen. Ama-alabak, orduan, Lyonera joan ziren, eta han ama lagun batzuen etxean geratu ahal izan zen.

1942an, Françoisek Henri Frenay eta Berty Albrecht, Combat sareko kideak ezagutu zituen Lyongo Lanterne kaleko elizan, non Roland de Pury erresistentziako kidea  erretore zen. Frenayk eta Albrechtek egunkari klandestinoa banatzeko ardura eman zioten.

*Combat* mugimenduaren barruan, gizarte-zerbitzuaren ardura ere  izan zuen, erresistente askok bezala. Horrek esan nahi zuen erresistenteei eta haien familiei modu askotara laguntzen ziela, adibidez, dokumentu faltsuak emanez eta iheslarientzako bizitokia eta babeslekuak aurkituz.

Bakea sinatu arte, Aljeriako gerraren aurkako kanpaina guztietan parte hartu zuen Giza Eskubideen Ligarekin. Borroka horretan berriz ere jardun zuen Erresistentziako antzinako zenbait kiderekin, hala nola Germaine Tillion eta Marie-José Chombart de Lauwe.

1970az geroztik *Giza Eskubideen Ligako* lehendakariorde izan zen, eta 1994an bertako ohorezko lehendakari izendatu zuten.

Giza eskubideekiko konpromisoa Françoise Seligmannen bizitzaren ardatza izan zen. 2004an, *Arrazismoaren aurkako Seligmann saria* sortu zen, berak eta bere senar François Gérard Seligmannek nazismoaren aurka egindako borrokaren oroimenez. 2005eko saria Fatima Besnaci-Lancou-ri eman zioten *Fille de harki* liburuagatik. 2006koa Esther Benbassa-k eta Jean-Christophe Attias-ek jaso zuten, *Juifs et musulmans: Une histoire partagée, un dialogue à construire* zuzendu zuten lan kolektiboagatik. 2008ko saria 2009ko urtarrilaren 8an eman zioten Scholastique Mukasonga-ri, *La femme aux pieds nus* lanagatik.

Horrez gain, Seligmann Fundazioa sortu zuen, 2006an onura publikokotzat deklaratua izan zena. Fundazio horren helburua da “arrazoiaren eta tolerantziaren garaipenaren alde lan egitea, eta Frantzian elkarrekin bizi diren jatorri guztietako herritar eta egoiliar atzerritarren arteko hurbiltzea sustatzea”, batez ere eskoletako eta lizeoetako gazteen proiektuak bultzatuz.

Françoise Seligmann Giza Eskubideen eta Herritarraren Defentsarako Liga Frantseseko ohorezko lehendakaria izan zen 1994tik aurrera, eta 1957an sortu zen *Après-demain* Ligako aldizkariaren sortzaileetako bat.

### Emakume politikoa 
#### *Union des forces démocratiques* (UFD) koalizioaren idazkari nazionala 
1955etik aurrera Pierre Mendès France-rekin elkarlanean hasi zen, txostenak sortzen eta aztertzen, bilerak, hauteskunde kanpainak, etab. antolatzen... De Gaulle jenerala boterera heldu zenean, Mendèsek Union des Forces Démocratiques koalizioaren idazkaritza nazionalaren ardura eman zion. Kargu horretan segitu zuen 1961ean erakunde hori desagertu zen arte.

#### Alderdi Sozialistaren Zuzendaritzako kidea 1981etik 1992ra 
1974an Alderdi Sozialistaren (PS) kide egin zen. 1974ko apirilaren 2an Georges Pompidou hil ondoren,  François Mitterrand-en laguntzaile izan zen lehendakaritza-kanpainan. Erantzukizun garrantzitsuak izan zituen Alderdi Sozialistan: 1975etik aurrera, Zuzendaritza Batzordeko kide izan zen; 1981etik 1992ra bitartean Bulego Exekutiboko kide; eta, 1983tik 1992ra, PSko idazkari nazional izan zen, batez ere militanteei eta erakunde zentralei informazioa emateaz eta barne-informazioaz arduratu zelarik. Ezkerra boteretik urrun egon zen urteetan, oposizioaren eginkizunaz teorizatzen lagundu zuen, zeregin horretan exijentzia handia adieraziz eta edozein konplazentzia errefusatuz, Christiane Demontès-en arabera. Azkenean, Senatuan sartu zen, 1992an Robert Pontillon hil ondoren. Françoise Seligmannek, Hauts-de-Seine-ko senatari berriak, hasieran, Kultura Gaietarako Batzordean lan egin zuen, eta Lege Batzordean gero. Agintaldi labur horretan, 1992ko martxotik 1995eko irailera bitartean, bi gai nabarmendu ziren bereziki Senatuan defendatu zituenen artean. Horrez gain, Louvre Museoari XVII. mendeko alfonbra persiar bat eskaini zion, gaur egun *Le tapis* *Seligmann* izenaz ezaguna eta, tarteka, Islameko Arteen sailean ikusgarri egoten dena.

### Heriotza 
Françoise Seligmann 2013ko otsailaren 27an hil zen Neuilly-sur-Seine-n, 93 urte zituela.  “*Ezker frantseseko dama zahar sumindua*”, *Le Nouvel Observateur* egunkariaren hitzetan, Stéphane Hessel erresistente ospetsu eta, haren moduan, sumindua hil zen egun berean zendu zen.

## Lanak 
* 2000, *Liberté, quand tu nous tiens*, (1940-1954) I. liburukia, Paris, Fayard argitaletxea, préface de Pierre Joxeren hitzaurrea (ikus Régine Deforges-en kronika, «Une inconditionnelle de la liberté», ''L'Humanité* (2004ko ekainaren 9a).
* 2003, *Liberté, quand tu nous tiens*, II. liburukia, *L’Espoir et la honte*, (1954-1968) Paris, Fayard, Avant-propos de Pierre Joxeren aitzinsolasa Bertrand Delanoëren hitzaurrea.
* 2005 *Les Socialistes aux portes du pouvoir, 1974-1981*, tome I, Paris, Michalon argitaletxea, Pierre Joxeren hitzaurrea.
* 2005, *Les Socialistes au pouvoir, 1981-1995'', tome II. liburukia, Paris, Michalon argitaletxea, Arnaud Montebourg-en hitzaurrea.

## Esker onak 
Frantziako okupazioan eginiko borrokagatik, Erresistentziaren domina jaso zuen eta Ohorezko legioaren ofizial izendatu zuten. Horrez gain, Merituaren Ordena Nazionaleko komandantea eta Arteen eta Letren Ordenako komandantea ere izan zen.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Régine Deforges, «Militer c'est croire», ''L'Humanité'', 2004ko ekainaren 16a. (noiz kontsultatua: 2023ko maiatzaren 25a).
* «Combattre l'injustice» Magazine À Paris, 18. zk., 2006ko martxoa-apirila-maiatza, 9. or. (noiz kontsultatua: 2023ko maiatzaren 25a).
* «Robert Badinter, le grand honnête homme»  *Marianne*, (2009ko urtarrilaren 3a).

## Kanpo estekak 
* Senatuaren webguneko fitxa
* Seligmann Fundazioaren webgunea