Huescako museoa

**Huescako Museoa**, **Museo Arqueológico provincial de Huesca**, Aragoi Garaiko monasterio eta komentuetatik heldu ziren artelanen bilduman du jatorria eta Huesca hirian dago. 1835ean Mendizabalen desamortizazioaren ondorioz nazionalizatu ziren, eta haren zaintzaz Huescako Monumentu Historiko eta Artistikoen Batzorde Probintziala arduratu zen 1844. urtetik aurrera. Lan horiekin, jatorri desberdineko beste bilduma batzuekin, eta Valentín Carderera Huescako artistaren laguntzarekin, Huescako Arte eta Arkeologia Museoa 1873ko ekainean sortu zen.

## Kokapena eta eraikina 
Unibertsitatearen plazan dago museoa, hiriaren iparraldean, katedraletik eta udaletxetik gertu. Jatorrizko fondoak, aipatutako Monumentuen Batzorde Probintzialak bilduak, 1846an Santiagoko Ikastetxe Nagusira lekualdatu ziren, 1967ra arte erakundearen egoitza primitiboa izan zena. Urte horretan, gaur egungo egoitzan bi eraikinek osatzen dute: Huescako Sertoriar Unibertsitatea, estilo barrokokoa, oinplano oktogonaleko patio baten inguruan artikulatua, Francisco Ceniga arkitektoak 1690ean egindako obra, eta Aragoiko Erregeen Jauregia, XII. mendean eraikia. Bertan daude Tronuaren Aretoa, Kanpaiaren Aretoa, non Huescako kanpaia dagoen, eta Petronila erreginaren Aretoa.

## Bildumak 
Museoak, gaur egun, erakusketa iraunkorrerako zortzi areto ditu, ibilbide linealekoak. Erregeen Jauregiko gelak ere erabiltzen dira, aldi baterako erakusketetarako edo beste kultura-jarduera publiko batzuetarako erabiltzen direnak. Denda, leihatilak eta atseden hartzeko gunea ere baditu.

Bere edukia bi ataletan banatzen da, eta bi alderdi tematiko zabal hartzen ditu, museoari bere sorrerako garaian ezarri zitzaion jatorrizko izendapenarekin bat datozenak: Arkeologia eta Arte Ederrak, Huescako probintziaren historia historiaurretik XX. mendera arte laburbiltzen dutenak.

Erakusketa fisikoaz gain, Huescako Museoaren webgunetik Red Digital de Colecciones de Museos de España: CER.es (Colecciones en Red) web gunera  sarbidea dago. CER Espainiako museoen lineako katalogoa da, eta bertan, Huescako museoaren bildumen zati garrantzitsu bati buruzko informazioa eta dokumentazio grafikoa lor daiteke. Bildumaren funtsak beste hedapen-plataforma batzuetan ere kontsulta daitezke, hala nola Hispana (Espainiar kultura ondasunen gordailu digitala), Europeana eta Google Arts & Culture. Bidaiatzen duten bildumak atalean, erakundeak museotik kanpo aldi baterako erakusketetarako egiten dituen maileguak kontsulta daitezke.

Era berean, museoaren webgunean, erakusketa iraunkorraren beste ikuspegi batzuk ahalbidetzen dituzten gaikako ibilbide batzuk ikus daitezke, hala nola *El mundo funerario en el Museo de Huesca* (Hileta mundua Huescako museoan), *Itinerario Botánico* (ibilbide botanikoa) eta generoan oinarritutako bi ibilbide: *Arqueología y mujer* (Arkeologia eta emakumea) eta *Arte y mujer* (Artea eta emakumea)

## Galeria

Fitxategi:Sala de Doña Petronila (Museo de Huesca) 03.jpg|Petronilaren sala
Fitxategi:Reproducción d'o dolmen de Tella - Museu de Uesca.jpg|Tellako trikuharriaren berregitea.
Fitxategi:Cabeza íbera, Museo de Huesca.jpg|Gizonezko baten edo Gorgona baten burua.
Fitxategi:Estela vispesa.jpg|Vispesako estela iberiarra
Fitxategi:Vaso de cerámica campaniense con grafito.JPG|Kanpianiar zeramikazko ontzia. Eskuz idatzitako idazkuna du.
Fitxategi:Placa Labitolosa Museu de Uesca.jpg|Labitolosako hiriko "jeinuari" eskainitako erromatar garaiko inskripzioa.
Fitxategi:Triptych of St. Barbara, Madonna and Child, and St. Catherine - c. 1450-1500.jpg|Santa Barbara, Amabirjina Umearekin eta Santa Katalinaren triptikoa. XV. mendea
Fitxategi:Abrazo en la Puerta Dorada, del Maestro de Sigena (Museo de Huesca).jpg|Sienako Maisuaren margolana
Fitxategi:Huesca - Museo de Huesca, Retablo de la Inmaculada 01.jpg|Sortzez Garbia Amabirjinaren erretaula.

## Arkeologia 
Historiaurrea, Protohistoria, Brontze Aroko eta Erromatartze garaiko objektuak ikusgai daude; pieza iberiarrak, erromatarrak, baita kalitate handiko ehun islamiar bat ere, Tiraz de Colls izenekoa. Coscojuela de Fantova, Binefar eta La Puebla de Castro herrietan aurkitutako pieza nabarmenak ere badaude, Huescako lurraldean ikus daitezkeen labar-artearen ondareaz gain.

## Arte Ederrak 
XII. mendetik XX. mendera arteko pintura eta eskultura erakusten da. XV. eta XVI. mendeetako margolanen artean, aipagarriak dira, besteak beste, Arrosaren Ama Birjinaren triptiko flandestarrak, Miguel Jimenezen *Arrosarioko Ama Birjina* eta Sijenako maisuaren lau ohol, Aragoiko errenazimenduko puntako lanak denak. Pintura barrokoaren hainbat adibideez gaian,  Aragoiko margolari ezagunen lanak daude museoan: Francisco de Goya, Ramon Bayeu, Felix Lafuente eta Ramon Acin, besteak beste. Valentin Carderera, museoaren bultzatzaile handia, Federico de Madrazo erretratu batean agertzen da.

## Jarduerak 
Huescako Museoak, El Laboratorio del Arte Huescako kultur elkartearen bidez, familientzat eta ikasleentzat jarduerak antolatzen ditu. Jarduerak didaktikakoak, museoetan egin h¡ohi den bezala, Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako, Bigarren Hezkuntzako eta Batxilergoko ikasleentzako presatuta daude, ikasleen curriculum-garapenera egokitutakoak.

## Ikerketa 
Museoak 16.000 liburuki eta 47.000 artikulutik gorako liburutegia du, Historiaurretik gaur egunera arteko aldi artistiko guztiak biltzen dituzten aldizkari eta aldizkako argitalpenetatik ateratakoak. Horrez gain, aretoan bertan kontsulta egiteko zerbitzua eskaintzen du, baita informazio bibliografikorako eta ikertzaileei arreta emateko zerbitzua ere, libreki eta doan, aldez aurretik eskatuz gero. Bere funts bibliografikoez gain, Huescako Museoak bere bildumetako piezak ikertzaileen eskura jartzen ditu, ikerketa-lanei buruzko kontsultak egiteko.

Bestalde, museoak zaharberritze-eremu bat du, erakundearen kultura-ondasunen azterketa-, dokumentazio-, prebentziozko kontserbazio- eta zaharberritze-lanak egiten dituena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Museo de Huesca. web ofiziala