Carmen Olmedo Checa

**Carmen Olmedo Checa** (Malaga, 1949ko abuztuaren 12a – ib., 2015eko ekainaren 27a) malagar politikari sozialista, feminista eta aitzindaria izan zen. Andaluziako genero-berdintasunerako lehen politiken bultzatzailea eta indarkeria matxistaren aurkako borrokan aitzindaria. Espainian ireki zen lehen Emakumearen Zentroa sortu zuen, Malagan inauguratua. Andaluziako Emakumearen Institutuko (IAM) lehen zuzendaria ere izan zen, eta kargu hori 1989 eta 2000 bitartean bete zuen. 2000tik 2004ra, VII. Legegintzaldian, PSOEko diputatua izan zen Malagatik Diputatuen Kongresuan. 

## Biografia 
Malagan jaio zen, 20 urterekin ezkondu zen, hiru seme-alaba izan zituen, horietako bat hil egin zen, eta 30 urterekin banandu zen. Carmen Olmedok berak azaldu zuen bere egoera pertsonalari buruz hitz egin zuen elkarrizketa bakarretako batean.

## Lan ibilbidea 
Malagako Diputazio Probintzialeko funtzionario gisa lan egin zuen, emakumeen sexu- eta ugalketa-osasunaren esparruan ibilbide feminista hasi zuen, 70eko hamarkadan familia-plangintzako lehen zentroak sortu zituenean. 1978an Andaluziako Autonomia Aurreko Batzordean berdintasunerako lehen politikak garatzeko enkargua jaso zuen. 1986an, Espainian ireki zen lehen Emakumearen Zentroa koordinatu zuen Malagan. 1988aren amaieran, 1989rako Andaluziako Aurrekontuan, azkenik, Emakumearen Andaluziako Institutua sortzea aurreikusi zen. Institutu horren araudia 1989ko urtarrilaren 10ean onartu zen, eta Carmen Olmedo erakundearen zuzendari nagusi izendatu zuten data bereko 4/1989 Dekretuan.

Andaluziako Emakumearen Institutuko zuzendari gisa, Olmedok Andaluziako emakumeen elkarte-mugimendua indartu zuen, bereziki landa-eremuan; prestakuntza hobetzearen aldeko apustua egin zuen, emakumeari enplegua lortzen laguntzeko erronkaren aurrean; genero-indarkeria desagerrarazteko borrokatu zuen, eta hezkidetzaren aldeko apustua egin zuen, indarkeria errotik kentzeko bide gisa.

### Genero-indarkeria 
Andaluziako I. Berdintasun Plana eta Andaluziako emakumeen egoerari buruzko lehen azterlan eta ikerketak bultzatu zituen, eta arreta berezia eskaini zion genero-indarkeriaren aurkako borrokari.

Andaluziako Emakumearen Institutuko zuzendari izan zen bitartean, egilekide izan zen Andaluziako Irrati eta Telebistarekin batera, Eulalia Lledók  idatzitako *Cómo tratar bien los maltratos* (1999) komunikabideetako genero-indarkeriaren tratamenduari buruzko lehen eskuliburua argitaratu zuen.
[ezkerrera|thumb|175x175px|[Carmen Olmedo Checa eta Amelia Valcárcel 1996an]]
Olmedok tratu txarren aurkako neurri integralekin lan egitearen alde egin zuen, eta *Genero Indarkeriaren Aurkako Lehen Plana* eta horren ondorengo *Koordinazio Protokoloa* onartzea lortu zuen, biktimei babes integrala emateko hainbat jarduerarekin; besteak beste, *Biktimei Laguntzeko eta* Laguntzeko Sare Integrala sortzea. Kudeaketa-eredu horrek balio izan zuen 2004an *Genero Indarkeriaren aurkako Estatuko Legea* egiteko.
thumb|Carmen Olmedoren bustoa Chiclanako Carmen Olmedo plazan (Cádiz), 2016
2000ko urtarrilaren 21ean MIAko zuzendari nagusiaren kargua utzi eta Rosa Gómez Torralbo-k ordezkatu zuen.

### Diputatua 
2000ko hauteskunde orokorretan parte hartu zuen PSOEk Malagan aurkeztutako zerrendako bigarren postuan. Diputatuen Kongresuko VII. legegintzaldian aulki bat lortu zuen eta, besteak beste, Emakumearen Eskubideen Batzorde Mistoko Lehen Lehendakariordetza bere gain hartu zuen 2000ko maiatzetik 2004ko urtarrilera bitartean, genero-indarkeriari erantzuteko neurriak aztertzeko Azpibatzordearen kide izan zen 2002/11/20tik 2003/04/08ra, eta 2002ko azarotik *Ponencia sobre la erradicación de la violencia doméstica/ Etxeko indarkeria erauzteari buruz* ponentziaren txostengile.

2015eko ekainaren 27an hil zen, 65 urte zituela, hamarkada batean izandako gaixotasun neurodegeneratiboaren ondorioz.

## Sariak eta omenaldiak 
[thumb|[Carmen Olmedo Checa kalearen inaugurazioa Kordoban (2016)]]

* 2009an Meridiana Sari Berezia jaso zuen, Andaluziako Emakumearen Institutuaren XX. urteurrena zela eta. Alejandro eta Eva Camps seme-alabek jaso zuten.
* 2016ko martxoan, Carmen Olmedo plaza inauguratu zen Chiclanan (Cádiz), Emakumearen Andaluziako Institutuaren bultzatzaile den busto batekin.
* 2016ko martxoaren 13an, Malagako Udalak Carmen Olmedo ideia-lehiaketarako deialdia egin zuen, berdintasunaren aldeko ekimenetarako.
* 2016ko martxoaren 30ean inauguratu zen Kordobako Carmen Olmedo Checa kalea, Hego Barrutian, Campo de la Verdad etorbidearen eta Mirafloresko zubiaren artean, Guadalquivir ibaiaren ondoan, Emakumeen Europako Lobbyari Laguntzeko Andaluziako Plataformak egindako kanpainaren ondoren.
* 2016ko abenduaren 16an omenaldia egin zioten Baezan plaka oroigarri batekin Jauregi plazan, Andaluziako Emakumearen Institutuko "Carmen de Burgos" zentroan. Omenaldi horretan, besteak beste, Lola Marín hiriko alkateak eta Susana Díaz Andaluziako Juntako lehendakariak hartu zuten parte.

### Malagako PSOEren Carmen Olmedo saria 
2010ean, Malagako PSOEk Carmen Olmedo saria ezarri zuen: 

* 2010ean I. edizioan Bibiana Aido berdintasunerako ministro ohiari eman zitzaion saria.
* 2012an Amelia Valcárcelen filosofoa (II. edizioa)
* 2016an Chiqui Gutiérrez del Álamo militante sozialista (III. edizioa)
* 2017an Flor de Torres Porras fiskala  e Irma Soriano kazetaria (IV. edizioa) 
* 2022an  Nerea Elkartea eta Micaela Navarro, emakumeen eskubideen berdintasunaren alde lan egiteagatik (VI. edizioa)

### "Carmen Olmedo" ohorezko Meridiana saria 
* 2016ko Meridiana Sarietan, *«Carmen Olmedo» Ohorezko Saria* eman zioten Pilar Aranda Ramírezi, 500 urteko historiaren ondoren Granadako Unibertsitateko lehen errektoreari.
* Jose Luis Rodríguez Zapatero berdintasunaren alde egindako lanagatik (V. edizioa) 
* 2022an Juan Paz Rodriguez 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Documental sobre Carmen Olmedo '25 aniversario del Instituto Andaluz de la Mujer. 25 años abriendo caminos'. Noviembre 2014
* Intervención de Carmen Olmedo en el debate "La mujer maltratada" en Canal Sur TV 1988
* Intervención de Alejandro y Eva Camps hijo e hija de Carmen Olmedo al recoger el Premio Meridiana Vídeo. Marzo 2009