Anonymous

**Anonymous** (euskaraz Anonimo) nazioarteko hacktibismo mugimendu deszentralizatua da. Hainbat gobernu eta elkarteren aurkako ekintzak burutu izan dituzte. Kideak Anons izenarekin ezagutzen dira eta *V for Vendetta* komiki eta filmean ikusitako Guy Fawkesen maskara erabili ohi dute. Hasiera batean beren aktibismoa internetera mugatzen zen, baina denborarekin saretik kanpo ere ekintzak burutzen hasi ziren.

Hierarkia edo buruzagi gabeko mugimendua denez, orokorrean zaila da Anonymousi buruzko albisteen edo informazioen benetakotasuna baieztatzea. Era berean, kideen anonimotasuna dela eta, pertsona ezberdinek albiste faltsuak sor ditzakete mugimenduaren izenean.

## Filosofia 
Anonymouseko kideak zentsuraren eta internetaren kontrolaren aurka daude, eta beren ekintza gehienak zentsura leporatzen zaien gobernu, erakunde eta korporazioen aurka burutu dituzte. Anonymous Occupy mugimenduaren eta Arabiar Udaberriaren lehen aldekoetako bat izan zen. 2008tik aurrera Anonymouseko kideen artean ohiko bilakatu da kideen jarduera txantxetan eta entretenimenduan edo aktibismo serioagoan (eta, kasu batzuetan, politikoan) oinarritu behar den eztabaidatzea.

Anonymousek lidergorik edo hierarkiarik ez duenez bere ekintzak ezin zaizkie egotzi mugimenduaren partaide diren guztiei modu orokorrean. Kide batzuek bide legalak erabiltzen dituzte protesta egiteko, beste batzuek, berriz, legez kanpoko neurriak erabiltzen dituzte, hala nola, DDoS erasoak eta pirateria. Taldearen arau urriak norberaren nortasuna jakitera ez ematea, taldeari buruz ez hitz egitea eta hedabideak ez erasotzea dira.

4chaneko zenbait erabiltzaile txantxak eta ekintzak burutzeko batzen hasi ziren. Honen adibide da 2006ko uztailaren 12an *Habbo Hotel* sare sozial finlandiarrari egindako erasoa. Habboko moderatzaileak joera arrazistak zituztela ohartzean, afroamerikar itxurako pertsonaia bat zerabilten hainbat pertsona igerilekurako sarrera blokeatzen hasi ziren, sare sozialean iskanbila handia sortuz. 4chanen erabiltzaile kopuruak izan zuen gorakada medio, internetetik kanpoko txantxak burutzen hasi ziren hainbat erabiltzaile, hauek prestatzeko *Internet Relay Chat* (IRC) mezularitza sistema erabiltzen zutelarik. Webguneak interneteko meme, kultura eta ekitaldiak biltzen ditu. Encyclopedia Dramatica Anonymousek Zientziologiaren aurka abiaturiko kanpainan erabilia izan zen. 2011ko apirilaren 14ean *Oh Internet* webguneak ordezkatu zuen Encyclopedia Dramatica. Erabiltzaileek gogor kritikatu zuten webgune berria. Anonymousek "*Operation Save ED*" (ED Salbatu Operazioa) abiarazi zuen Encyclopedia Dramatican zegoen eduki guztia salbatzeko asmoz. Informazio guztia encyclopediadramatica.ch webgunean argitaratu zen.

### Project Chanology (2008) 
Anonymous hacktibismoarekin lehen aldiz 2008an erlazionatu zen, Zientziologiaren elizaren aurkako hainbat ekintza burutu ostean. Ekintza hauek *Chanology* Proiektua izena jaso zuten. 2008ko urtarrilaren 15ean *Gawker* esames blogak Tom Cruise aktore eta zientziologoak erlijioa goraipatzen zuen bideo bat argitaratu zuen. Elizak egile-eskubideen urraketa bat egon zela argudiatuz YouTube eta Gawkerri bideoa ezabatzeko esan zien, egin ezean auzitegietara eramango zituztela esanaz. 4chaneko erabiltzaileek erantzun modura hainbat ekintza burutu zituzten elizaren aurka, besteak beste telefono bromak eginaz, tinta kartutxoak gastatzeko fax beltzak bidaliz eta beraien webguneen aurka DDoS erasoak eginaz.

DDoS erasoak hasiera batean *Gigaloader* eta *JMeter* aplikazioen bidez egin ziren, baina denborarekin *Low Orbit Ion Cannon* (LOIC) aplikazioa erabiltzen hasi ziren, beraien bereizgarri bilakatu zelarik. Hala ere, aplikazio honen erabilerak esperiantzia gutxiko hainbat kide atxilotzea ekarri zuen, ez bai zuten beren IP helbidea ezkutatzerik lortu. Manifestari askok Guy Fawkesen maskara estilizatuak zeramatzaten. Maskara hoiek *V for Vendetta*  eleberri grafikoak eta filmak bihurtu zituen ospetsu, non iraultzaile anarkista bat gobernu totalitario baten aurka borrokatzen zen. Maskarak Anonymousen sinbolo bilakatu ziren.Hala ere, urtearen erdialderako manifestari geroz eta gutxiago batzen zituzten eta IRC kanaletan antolaturiko antolatzaile ugari proiektutik aldentzen hasi ziren.Anonymousek mundu osoko erakunde eta norbanakoen web-orriak itxi zituzten, besteak beste Australiako *Australian Federation Against Copyright Theft*ena, Espainiako *Sociedad General de Autores y Editores*ena (SGAE) edo Kiss taldeko Gene Simmonsena. 2010eko urriaren 7rako, Payback operazioan erasotutako webgune guztien artean 537.55 orduko inaktibitatea izan zuten. Payback Operazioa hedatu egin zen “Operation Avenge Assange” gehitu ahal izateko. Anonymousek prentsa ohar bat egin zuen PayPal beraien jomugan zegoela esanaz. Anonymousek PayPalen bloga; PostFinance, WikiLeaksi zerbitzua ukatu zion finantza enpresa suitzarraren webgunea; EveryDNS, WikiLeaksi zerbitzua ukatu zion web ahokaleku enpresaren webgunea eta WikiLeakseri zerbitzuak ukatzea bultzatu zuen Joe Lieberman senatari estatubatuarraren webgunea ezabatu zituen. Anonymousek Amazonen webgunea behera botatzeko asmoak zituela adierazi zuen, baina ez zuten lortu. PayPalek 5,5 milioi US $etan balioztatu zuen erasoak sorturiko kaltea. Beranduago erasotzaileen 1000 IP pasa zizkion FBIari. Horrek gutxienez 14 atxiloketa ekarri zituen. Hauek “PayPal 14” goitizena jaso zuten. 2013ko abenduaren 5ean 14 horietako 13 erruduntzat jo zituen epaimahaiak. 

### 2011–2012 
Payback Operazioaren osteko urteetan protesten eta erasoen helburuak dibertsifikatzen joan ziren. 2011ko urtarriletik aurrera Anonymousek Operation Tunisia (Tunisia Operazioa) izenez ezagutu ziren zenbait ekintza gauzatu zituen Arabiar Udaberriaren alde. Tflow deituriko hacktibista batek tunisiarrek beren web nabigatzaileak gobernuaren zaintzatik babesteko script bat sortu zuen. Sabu izeneko beste hacktibista batek beste kide batzuekin batera, ustez, Londresko web ostatu enpresa bateko zerbitzariak bahitu zituen DDoS eraso bat egiteko, tunisiako gobernuaren webguneak deskonektatuz. Sabuk Tunisiako boluntario baten ordenagailua ere erabili zuen Mohamed Ghannouchi lehen ministroaren webgunea hackeatzeko, Anonymousen mezu batekin ordezkatuz. Anonymousek disidente tunisiarrek grabaturiko bideoak zabaltzen ere lagundu zuten. Operation Egypt (Egipto Operazioa) deituriko beste ekintza batzuk ere gauzatu ziren, non Anonymousek Telecomix aktibista taldearekin elkarlanean aritu zen disidenteei gobernuak zentsuratutako webguneetara sartzen laguntzeko. Sabu eta Topiaryk Bahrain, Egipto, Libia, Jordania eta Zimbabweko gobernuen webguneen aurkako erasoetan hartu zuten parte.

2011ko otsailean Tflow, Sabu, Topiary eta Kayla hacktibistak Aaron Barr, HBGary Federal segurtasun informatikoko enpresaren CEOaren aurkako zibereraso bat egiteko batu ziren, honek Anonymousen inguruan ikerketa bat egin zuelako eta hainbat kide agerian uzteko mehatxua egin zuelako.

Anonymousen hainbat eraso homofobiaz akusatuak izan diren erakundeen aurka zuzendu dira. 2011ko otsailean AnonNews.org webgunean gutun ireki bat argitaratu zen Kansasasen (Estatu Batuak) egoitza duen Westbroko Eliza Bataiatzailea mehatxatuz. Erakunde hau hiletetan "Jainkoak marikoiak gorroto ditu" zioten kartelekin piketeak egiteagatik da ezaguna. Hacktibistek elizaren zergetatik salbuetsitako egoera ikertzeko eskaerak ere egin zituzten. 2012ko abuztuan Anonymousek Amama Mbabazi lehen ministro ugandarraren webgunea pirateatu zuen, Ugandako Parlamentuak heriotza zigorra onartzen zuen homosexualitatearen aurkako lege bat hartu zuelako.

2011ko apirilean Anonymousek Sonyren aurkako eraso batzuk egin zituen *PlayStation* 3 kontsolako *hack*ak geldiarazteagatik. Sonyren 100 milioi kontu baino gehiago arriskuan jarri ziren, eta *Sony Qriocity* eta *PlayStation Network* zerbitzuak hilabete batez desagerrarazi zituzten eraso zibernetikoen ondorioz.

2011ko abuztuan Anonymousek BART (*San Francisco Bay Area Rapid Transit System*) garraio publikoaren aurkako eraso bat gauzatu zuen, *#OpBart* izena jaso zuena. Garraiobidearen erabiltzaileen informazioa publiko egin zen Anonymouseko webgunean. Hau BARTeko bi poliziak Charles Hill tiroz erail zutelako egin zuten.

2011ko irailean New Yorken *Occupy Wall Street*eko protestak hasi zirenean, Anonymous lehen parte-hartzaileetako bat izan zen, eta mugimendua Bostonera zabaltzen lagundu zuen. Anons batzuek Londresko Burtsaren kanpoan protesta bat antolatzen ere lagundu zuten 2012ko maiatzaren 1ean.

Anonymousek haur pornografia duten webguneei zuzendurik *Operation Darknet* abiarazi zuen 2011ko urrian. Taldeak "*Lolita City*" izeneko haur-pornografia gune bat pirateatu zuen, *Freedom Hosting*ek ostatatua, eta webgunearen 1.589 erabiltzaileren izenak argitaratu zituzten. Anonymousek adierazi zuenez pedofiloek argazkiak trukatzeko erabiltzen zituzten berrogei webgune itxi zituen. 2012an OpDarknetV2 gauzatu zen, eta haur pornografia edukitzearen susmagarri zen webgune bateko erabiltzaileen izenak filtratu zituzten. Urte berdinean Anonymousek Darknet Operazioaren jarraipen gisara *#OpPedoChat* kanpaina abiarazi zuen Twitterren. Haur pornografia internetetik ezabatzeko asmotan taldeak ustezko pedofilo batzuen helbide elektroniko eta IP helbideak argitaratu zituen.

2012ko urtarrilaren 19an Estatu Batuetako Justizia Sailak *Megaupload*, artxiboak trukatzeko gunea, itxi zuen egile-eskubideak urratzeagatik. Anonymousek DDoS eraso multzo batekin erantzun zion AEBetako gobernuari eta egile-eskubideen aldeko erakundeei; RIAA, MPAA, Broadcast Music, Inc. eta FBIaren webguneak itxiz.

2012ko apirilean, Anonymousek Txinako gobernuaren 485 webgune pirateatu zituen, batzuk behin baino gehiagotan, herritarrek jasaten zuten tratua salatzeko. "Justiziaren alde, askatasunaren alde [eta] demokraziaren alde borrokatzeko" eskatu zioten jendeari.

2012ko azaroan Gazako Zerrendan egindako “Defentsa-zutabea” operazio militarrari erantzunez, Anonymousek ehunka webgune israeldar ezabatu zituen DDoS erasoekin. Anonymousek Israelen aurkako beste "zibereraso masibo" bat agindu zuen 2013ko apirilean, Gazan egindako ekintzengatik errepresalian, eta Israel "Interneteko mapatik ezabatuko" zutela agindu zuten. Hala ere, DDoS erasoek aldi baterako etenaldiak baino ez zituzten eragin, eta, ondorioz, zibergerrako adituek iradoki zuten taldeak ezin izan zuela botnet-operadoreak kontratatu edo errekrutatu erasorako.

### 2013 
#### Million Mask March 
2013ko azaroaren 5ean Anonymouseko manifestariak mundu osoan bildu ziren *Million Mask March*erako. Mundu osoko 400 hiritan manifestazioak egin ziren Guy Fawkesen gauarekin bat egiteko. Hau ez da martxa bakarra izan; urteetan zehar beste asko izan dira, hala nola 2015eko martxa, Londresen, Erresuma Batuan altxamendu bihurtu zena.

#### Operation Safe Winter 
Safe Winter operazioa etxebizitza-gabeziaren inguruan kontzientzia sortzeko ahalegina izan zen, baliabideak biltzearen eta birbanatzearen bidez. Programa hau 2013ko azaroaren 7an hasi zen, Anonymous UK-k ekintzarako deia egin ondoren. 

### 2014 
Poliziak Michael Brown afro-amerikar desarmatua Fergusonen, Missourin tirokatu ostean “Ferguson Operazioa”, Anonymousekin harremanak zituela esan zuen hacktibista taldeak, poliziaren aurkako protesta zibernetikoa antolatu zuten. Hiriko funtzionarioek posta elektronikoko sistemei eraso egin zietela eta telefonoak hil egin zirela esan zuten. Anonymousek Brown tirokatu zuen poliziaren izena argitaratzeko asmoa erakutsi zuen. Abuztuaren 14ean egin zuten hau, baina poliziak adierazi zuenez Anonymousek publiko eginiko nortasuna okerra zen. Honen ostean twitterrek Anonymousen kontua bertan behera utzi zuen.

2014ko azaroaren 19an jakinarazi zen Anonymousek gerra zibernetikoa deklaratu ziola Ku Klux Klani (KKK) astebete lehenago, Fergusongo istiluen ostean KKKek heriotza mehatxua egin ondoren. KKKaren twitterreko kontua pirateatu zuten, KKKaren webguneak hartzen dituzten zerbitzariei eraso egin zieten eta kideen datu pertsonalak zabaltzen hasi ziren.

2014ko azaroaren 24an, Anonymousek Cleveland hiriko webgunea itxi zuen eta bideo bat argitaratu zuen polizia batek Tamir Rice, jostailuzko arma batekin jolasean zebilen hamabi urteko ume bat tiro batez hil ondoren.

### 2015 
#### Charlie Hebdo 
2015eko urtarrilean, Anonymousek bideo bat eta twitter bidezko adierazpen bat argitaratu zuten *Charlie Hebdo*ren aurkako erasoa gaitzestuz. Bideoak "Al Kaida, Estatu Islamikoa eta beste terrorista batzuentzako mezua" dela dio, eta taldearen Belgikako kontura igo zen. Anonymousek gerra deklaratu zien terroristei eta sare sozial guztietatik beren kontu itxiko zituela zin egin zuen. Urtarrilaren 12an ustez talde hauetako batena zen webgune bat eraitsi zuten. Ekintzaren kritikoek ohartarazi zutenez, estremisten webguneak ixteak hauek kontrolatzea zailduko zuen.

#### “Reclaim Australia” taldearen manifestazio anti-islamiarra 
Anonymous taldea neonaziekin erlazionatutako “Reclaim Australia” (Australia Berreskuratu) taldeak deitu zuen manifestazio anti-islamiarraren aurka agertu zen. “Erlijio-gorrotora bultzatzen duen eskuin muturreko talde” modura izendatu zituen eta beraien aurkako manifestazio baterako deia egin zuten.

#### Operation CyberPrivacy 
2015eko ekainaren 17an Anonymousek bere gain hartu zuen Kanadako gobernuaren webguneen aurkako eraso baten erantzukizuna, C-51 lege-proiektua onartu izana salatzeko. Lege antiterrorista horrek botere gehigarriak ematen dizkie Kanadako inteligentzia-agentziei. Erasoak hainbat agentzia federalen webguneei eragin zien aldi baterako.

#### Operation KKK 
2015eko urriaren 28an Anonymousek, Ku Klux Klan eta beste talde afiliatu batzuetako 1.000 kide ingururen izenak ezagutaraziko zituela iragarri zuen, prentsa ohar batean honako hau adieraziz: "Zuen nortasunak izarapean ezkutatzen dituzten eta gizartearen maila guztietan infiltratzen diren terroristak zarete. Ku Klux Klanen pribatutasuna jada ez da existitzen ziberespazioan". Azaroaren 2an, 57 telefono-zenbaki eta 23 helbide elektronikoz osatutako zerrenda bat (ustez KKK-ko kideenak) argitaratu zen, eta hedabideen arreta jaso zuen. Hala ere, "@Operation_KKK" twitter kontuko tweet batek ukatu egin zuen informazio hori eman izana.  Taldeak, izenak azaroaren 5ean ezagutzera emateko asmoa zuela adierazi, eta azkenean hala egin zuen.

#### #OpParis 
2015eko azaroan, Anonymousek Estatu Islamikoaren aurkako operazio garrantzitsu bat iragarri zuen Parisko erasoen ondoren, honako hau adieraziz: "*Mundu osoko anonymousek jazarriko zaitu. Jakin ezazu aurkituko zaitugula eta ez zaitugula joaten utziko*". Estatu Islamikoak Telegram bidez erantzun zuen "*Inozoak*" esanaz eta "*Zer hackeatuko dute*?" galdetuz. Hurrengo egunean, Anonymousek twitterren Estatu Islamikoaren aldeko 3,824 kontu kendu zituela adierazi zuen, eta hirugarren egunean, 5.000 kontu baino gehiago. Astebete beranduago, Anonymousek bere erreklamazioa 20.000 kontutara igo zuen eta hauen zerrenda bat kaleratu zuen. Barack Obama, Hillary Clinton, The New York Times eta BBC Newsen twitter kontuak zeuden zerrendan. BBCk jakinarazi duenez, zerrendako kontu gehienak aktibo zeuden oraindik.

### 2016 
#### #BoycottThailand 
Anonymousekin erlazionatutako *Blink Hacker* Taldeak Thailandiako kartzelen webgune eta zerbitzariak pirateatu zutela baieztatu zuen. Informazio konprometitua sarean partekatu zen. Thailandiako presoek jasaten zuten tratu txarrei erantzunez egin zuten erasoa.

#### 2016ko Ameriketako Estatu Batuetako hauteskundeak 
2016ko martxoan, Anonymousek Donald Trumpi gerra deklaratu ziola jakinarazi zuten. Hala ere, "*Anonymous Official*" izeneko Youtubeko kanalak bideo bat kaleratu zuen #OpTrump “Anonymousek ordezkatzen duen guztiaren aurka doan” operazio gisara definituz, zentsurari erreferentzia eginaz, eta “"denontzat gaude, bere ahotsa entzuten utziz, baita delako pertsona hori… munstro bat bada ere" gaineratuz. Anonymousek Hillary Clintoni ere gerra deklaratu ziola jakinarazi zen.

2017aren amaieran, QAnon, ”benetako” Anonymous zela esan zuen Trumpen aldeko taldea sortu zen 4chanen. Erantzun gisa QAnon kolektiboaren marka lapurtzen ari zela ohartarazi zuten Anonymouseko Trumpen aurkako kideek.

#### Hegoafrikako ustelkeria 
Anonymous Africa izeneko talde batek DDoS eraso batzuk egin zituen 2016ko ekainaren erdialdean Gupta familia hegoafrikarrarekin lotutako webguneetan. *South African Broadcasting Corporation*en eta *Economic Freedom Fighters* eta *Zanu-PF* alderdi politikoen webguneei ere eraso egin zieten beraien "erretorika sozialista nazionalistak eta arrazakeriaren politizazioa" medio.

### 2020 
#### Nazio Batuen Erakundea 
2020ko otsailean, Anonymousek Nazio Batuen webgunea pirateatu zuen eta orrialde bat sortu zuen Taiwanentzat, 1971tik NBEn eserlekurik ez duen herrialdea. Pirateatutako orrialdeak Taiwango bandera, KMT ikurra, Taiwango independentzia bandera bat eta Anonymousen logotipoa zituen. Zerbitzari pirateatua Nazio Batuen Ekonomia eta Gizarte Gaietako Sailekoa zen.

#### George Floyden erailketa 
George Floyden erailketaren ostean Ameriketako Estatu Batuetan izandako protesten ondorioz Anonymousek bideo bat kaleratu zuen Facebooken, eta Minneapoliseko Polizia Sailera bidali zuen 2020ko maiatzaren 28an, Minneapoliseko Polizia Sailaren aurkako mendeku bila doazela eta "beraien krimenak munduari erakutsiko" dizkiela esanaz.

BBC Newsen arabera, Facebookeko orrialde horrek ez zuen nabarmentasunik, eta Objektu Hegalari Ezezagunen eta "Txinak mundua konkistatzeko duen planarekin" lotutako zalantzazko edukiak dituzten bideoak argitaratu zituen. George Floydi buruzko bideoa argitaratu eta Minneapoliseko poliziaren webgunea, polizia ofizialaren arduraduna dena, erori ondoren lortu zuten oihartzuna. Geroago, Tim Walz, Minnesotako gobernadoreak, eskualdeko ordenagailu guztiek eraso sofistikatu bat jasan zutela esan zuen. BBC Newsen arabera, DDoS erasoa ez zen sofistikatua izan.

Gainera, Erresuma Batuko errege-familiak Diana printzesa hil izanaren frogak zituztela esan zuten, errege-familiak sexu-trafikoko sare batean parte hartzearen aurkako frogak zituelako. Beste akusatu batzuk Bill Gates eta Naomi Campbell izan ziren.

## Leloa 
Anonymousek badu lelo edo lema bat:

## Anonymous Euskal Herrian 
Euskal Herrian ere izan da Anonymousen izena erabili duenik. 2011. urtean Anonymous izenpean adierazpen bat egin zuen talde batek. Adierazpen honetan politika kaleetara eta internetera eramateko beharra azpimarratzen da. Anonymousen filosofia ikus daiteke, “*Anonymous denok gara: Zu ere bai*”  esanaz amaitzen bai dute komunikatua.  Bost helburu zituen taldeak:

* Ekintza politiko eta sozialerako mugimenduen antolaketan aurrerakada. Hiritarren parte-hartzea politikan. Demokrazia zuzena.
* Konponbide demokratikoa Euskal Herriarentzat. Bake bideen eta bide politikoen aldeko apustua.
* Terrorismo eta indarkeriarik ez.
* Autodeterminazioa Euskal Herriarentzat.
* Emakumeek jasaten duten indarkeriaren aurkako borroka.

2011ko urtarrilaren 27an buruturiko greba orokorra babestu zuten, *Strikeback* operazioa abian jarriz. Komunikabideek egun horretan “normaltasuna” islatuko zutela aurreikusiz, herritarrek egun horren errealitatea dokumentatu eta zabaltzea zen operazioaren asmoa.  Grande-Marlaska epaileak itxitako apurtu.org webguneari ere egin zioten erreferentzia. 

2015ean Gasteizen burutu zen herri harresian izaniko atxiloketetan ertzaintzak buruturiko gehiegikeriei erantzunez *La Nueve de Anonymous* (Anonymouseko Bederatzia) taldeak EAJ alderdiaren datu basea eskuratu zuela jakinarazi zuen. Ohartarazpena ere egin zioten alderdiari “*Errezatzen hasi zaitezte Interneteko unibertsoan agerian ez geratzeko*” esanaz. *La Nueve de Anonymous*ek Espainiar Estatu osoan jarduten du eta 13TV katea edo Vox alderdiaren webgunea hackeatzeagatik egin ziren ezagun.

2020an “Anonymous Euskal Herria” izeneko telegram kanal bat zabaldu zen. Bertan Zaldibarko zabortegian gertaturiko istripuaren jarraipena egin zen. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak