open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Katenaria (trenbidea)

[thumb|220px|eskuinera|[Administrador de Infraestructuras Ferroviarias|Adifen sareko ukipenezko aire-katenaria]]

Burdinbidean **katenaria** argindarra tren-makinari helarazten dion aire bidezko linea da.

Ukipenezko Aire-Linea ere esaten zaio, eta hurrengo sistemak batu ditzake: "tranbia-linea", "trolebus-linea", "katenaria malgua" eta "katenaria zurruna". Burdinbideak mugiarazteko bestelako sistemak ere badaude, katenariarik erabiltzen ez dituztenak, hala nola hirugarren erraila edo lebitazio magnetikoa.

Elikatze-tentsio nagusiak 600 V eta 3 kV artekoak dira korronte zuzenan, eta 15 eta 25 kV artekoak korronte alternoan. Instalazio gehienak korronte zuzen edo alterno monofasikoan lan egiten dute, baina alterno trifasikoak ere existitzen dira.

thumb|220px|eskuinera|Burdinbide pantografoa
Aire-lineatan instalazioaren polo positiboa katenaria izaten da oro har, eta polo negatiboa trena ibiltzen den errailak. Azpiestazio elektrikotik igortzen diren korronteak, sare orokorreko tentsiotik transformatuta, trenera heltzen dira katenariatik pantografoaren bitartez, eta trenbideko errailetatik azpiestaziora itzultzen dira. Trolebusetarako aire-lineatan hau ez da gertatzen, ez baitago errailik. Kasu hauetan, korrontea itzularazteko katenarian bertan dagoen beste kable bat erabiltzen da.

Katenaria izena hari malguak sortzen duen forma geometrikotik dator, bere pisu propioa dela eta katenaria izeneko kurba sortzen baitu. Dena dela, garraioetan abiadura handiagoak lortzea ahalbidetzeko katenariak forma zuzenagoa hartu behar du, eta ez zaio uzten kurbadura gehiegi hartzen. Horretarako, bigarren kable bat ezartzen da, lehenengo kablea bigarrenetik eskegitzen delarik. Hala, kableek ez dute katenaria forma hartzen, baina hala eta guztiz ere katenari izenez ezagutzen da kableek osatutako instalazioa.

## Katenaria motak 
Burdinbideak mugiarazteko ukipenezko aire-linea mota ezberdinak daude:

* Tranbia-linea
* Trolebus-linea
* Aire-katenaria malgua
* Aire-katenaria zurruna

## Ikus, gainera 
* Pantografo (burdinbide)
* Hirugarren errail
* Maglev
* Tren
* Tranbia
* Metro (garraiobidea)
* Trolebus
* Trenbide
* Burdinbide

## Kanpo estekak
Elasmotherium

***Elasmotherium*** perisodaktiloen ordenako eta Rhinocerotidae familiako ugaztun genero iraungia da, Eurasian Pleistozenon lehorrean 2.6 milloi urte bizi izan den handiena. Gaur egungo errinozeroen nolabaiteko antza zuten.

## Espezieak 
Hiru espezie ezagutzen dira:
* †*E. caucasicum*
* †*E. chaprovicum*
* †*E. sibiricum* (espezie tipoa)

## Kanpo estekak
Igny

**Igny** izenak adiera zenbait ditu:

* Igny, Essonne departamentuko udalerria;
* Igny, Saona Garaia departamentuko udalerria.

## Kanpo estekak
Lacertidae

**Lacertidae** Squamata ordenako familia bat da, Europako narrastien artean ugariena. 700 espezie inguru ditu, Europa, Afrika eta Asian bizi direnak.

Muskerra da familia honetako narrastirik ezagunena. Isats mehe luzea eta moztu ahala hazten zaiena dute. Begi niniak biribilak dituzte, eta mihia bi puntakoa eta uzkurkorra.

## Generoak 
* *Acanthodactylus* Wiegmann, 1834
* *Adolfus* Sternfeld, 1912
* *Algyroides* Bibron & Bory de Saint-Vincent, 1833
* *Anatololacerta* Arnold, Arribas & Carranza, 2007
* *Apathya* Méhely, 1907
* *Archaeolacerta* Mertens, 1921
* *Atlantolacerta* Arnold, Arribas & Carranza, 2007
* *Australolacerta* Arnold, 1989
* *Congolacerta* Greenbaum, Villanueva, Kusamba, Aristote & Branch , 2011
* *Dalmatolacerta* Arnold, Arribas & Carranza, 2007
* *Darevskia* Arribas, 1997
* *Dinarolacerta* Arnold, Arribas & Carranza, 2007
* *Eremias* Wiegmann, 1834
* *Gallotia* Boulenger, 1916
* *Gastropholis* Fischer, 1886
* *Heliobolus* Fitzinger, 1843
* *Hellenolacerta* Arnold, Arribas & Carranza, 2007
* *Holaspis* Gray, 1863
* *Iberolacerta* Arribas, 1997
* *Ichnotropis* Peters, 1854
* *Iranolacerta* Arnold, Arribas & Carranza, 2007
* *Lacerta* Linnaeus, 1758
* *Latastia* Bedriaga, 1884
* *Meroles* Gray, 1838
* *Mesalina* Gray, 1838
* *Nucras* Gray, 1845
* *Omanosaura* Lutz, Bischoff & Mayer, 1986
* *Ophisops* Ménétriés, 1832
* *Parvilacerta* Harris, Arnold & Thomas, 1998
* *Pedioplanis* Fitzinger, 1843
* *Philochortus* Matschie, 1893
* *Phoenicolacerta* Arnold, Arribas & Carranza, 2007
* *Podarcis* Wagler, 1830
* *Poromera* Boulenger, 1887
* *Psammodromus* Fitzinger, 1826
* *Pseuderemias* Boettger, 1883
* *Scelarcis* Fitzinger, 1843
* *Takydromus* Daudin, 1802
* *Teira* Gray, 1838
* *Timon* Tschudi, 1836
* *Tropidosaura* Fitzinger, 1826
* *Vhembelacerta* Edwards, Branch, Herrel, Vanhooydonck, Measey & Tolley, 2013
* *Zootoca* Wagler, 1830

Eta honako genero fosilak:
* †*Amblyolacerta* Rocek, 1984
* †*Dormaalisaurus* Auge & Smith, 2002
* †*Dracaenosaurus* Pomel, 1846
* †*Edlartetia* Auge & Rage, 2000
* †*Eolacerta* Nöth, 1940
* †*Miolacerta* Rocek, 1984
* †*Plesiolacerta* Hoffstetter, 1942
* †*Pseudeumeces* Hoffstetter, 1944
* †*Ligerosaurus* Auge, Bailon & Malfay, 2003
* †*Succinilacerta* Bohme & Weitschat, 1998

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dundee United FC

thumb|250px|Dundeeko zaleak.
**Dundee United Football Club** Eskoziako futbol talde bat da, Dundee hirikoa. 1909an sortu zen eta Eskoziako lehen mailan jokatzen du. Eskoziako liga bat eta bi Kopa eskuratzeaz gain UEFA Kopako finalista izan zen 1987an.

## Historia 
Edinburgheko Hibernian FC taldea eredu hartuta, Dundeeko irlandar katolikoen komunitateak futbol taldea eratu zuen 1909an hasiera hartan *Dundee Hibernian* izenarekin. 1923an hiriko publiko handiagoa erakarri nahian *Dundee United Football Club* izena ezarri zioten.

1971ean Jim McLean hiriko Dundee FC taldetik fitxatu zuen eta haren eskutik taldearen urrezko garaia iritsi zen, 1983ko Ligako garaipenarekin burutu zena. Aurretik Ligako Kopa bi ere eskuratu zituen 1980 eta 1981ean. 1984ean Europako Kopako final aurrekoetara iritsi zen baina AS Romak kanporatu zuen. Dundeen 2-0 emaitza lortu zuen arren Erroman 3-0 galdu zuen. Jokatu duen Europako final bakarra 1987ko UEFA Kopakoa du. Orduan IFK Göteborgek garaitu zuen, suedian 1-0 galdu eta etxean 1-1 berdindu zuen.

2015-16an azken postuan gelditu da eta maila galdu du.

## Irabazitako txapelketak 
### Eskozian: 5 
* Eskoziako Liga (1): 1983.
* Eskoziako Kopa (2): 1994, 2010.
* Eskoziako Ligako Kopa (2): 1980, 1981.

### Nazio artean: 0 
* Europako Kopa (0): final aurrekoak 1984ean.
* UEFA Kopa (0): finalista 1987an.

## Kanpo estekak 
*  http://www.dundeeunitedfc.co.uk/ Webgune ofiziala]
Jagati (tenplua)

[thumb|300px|[Khajuraho tenpluen arkitekturaren azalpena.]]
**Jagati** bat hindu edo budisten tenpluak eraikitzeko lurraz gainetik igotako gainazal bat da, plataforma edo terraza eran. Egitura hau tenplu isolatuetan ikusten da, adibidez Khajurahokoan, eta ez da arrunta harresiak dituzten tenpluetan.

Jagatia Adhiṣṭhānaren gainean eraikitzen da, bere altuera osoari gehitzen zaiona. Adhiṣṭhānaren alboak normalki eskultura askorekin dekoratzen dira.

Jagatiaren inguruan zirkunbalazioak egiten dira, hau da, tenpluaren inguruan erromesen ibilaldiak. Tenplu oso handietan zirkunbalazio hau posible da tenplu barruan dagoen paretan, Pradakshina izenekoa.

## Kanpo estekak
Heart of Midlothian FC

[thumb|250px|[Celtic FC|Celtik-en aurkako partida, 1912an.]]
thumb|250px|Jokalariak 2006ko Kopako garaipena ospatzen.
**Heart of Midlothian Football Club** Eskoziako futbol talde bat da, Edinburgh hiriburukoa. 1874an sortu zen eta Eskoziako lehen mailan jokatzen du. Eskoziako 4 Liga eta 8 Kopa eskuratu ditu.

## Historia 
Taldea 1874ean eratu zuten *Heart of Midlothian Dancing Club*eko lagun talde batek. Garai hartan oraindik errugbiaren eta futbolaren legeak banatru gabe zeuden.

Berehala lortu zituen emaitza onak . Lehenengo titulua 1891eko Eskoziako kopa izan zen. Edinburgoko Liga bi irabazi baitzituen 1895 eta 1896an eta baita Eskoziako ligak ere 1895 eta 1897an. 1906 artean Eskoziako beste hiru kopa ere lortu zituen.

Bigarren garai ona 50. hamarkadaren bukaeran izan zuen. Orduan Eskoziako 2 Liga, Kopa bat eta Ligako 4 Kopa eskuratu zituen, herrialdeko talde indartsuena bihurtu zelarik. 1958an debuta egin zuen Europako txapelketetan eta 1966 arte ia urtero aritu bazen ere ez zuen arrakasta handirik izan.

Europako emaitzarik onena 1989ko UEFA Kopan izan zuen, final laurdenetara iritsi baitzen. FC Bayern Munichek kanporatu zuen.

Azken bi urteak bigarren mailan egon ondoren 2015ean berriz lehen mailara itzultzea lortu zuen eta 2015-16 denboraldian hirugarren postuan gelditu zen. 2019 eta 2020an Kopako finalak jokatu ditu baina bietan Celtic-ek eraman du titulua. 2020ko finalean 3-3 berdindu ondoren penalti jaurtiketetan galdu zuen Kopa (4:3). Hori gutxi balitz 2019-20an maila galdu zuen.

## Irabazitako txapelketak 
### Eskozian: 16 
* Eskoziako Liga (4): 1895, 1897, 1958, 1960.
* Eskoziako Kopa (8): 1891, 1896, 1901, 1906, 1956, 1998, 2006, 2012.
* Eskoziako Ligako Kopa (4): 1955, 1959, 1960, 1963.

### Nazio artean: 0 
* UEFA Kopa (0): final laurdenak 1989an.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Hibernian FC

**Hibernian Football Club** Eskoziako futbol talde bat da, Edinburgh hiriburuko Leith auzokoa. Eskoziako lehen mailan jokatzen du. Eskoziako 4 Liga eta 8 Kopa eskuratu ditu. Etxeko partiduak Easter Road estadioan jokatzen ditu.

## Historia 
Taldea 1875ean eratu zuten Cowgate kalean bizi ziren inmigrante irlandarrek. Hortik bere izena, *Hibernia* baita Irlandaren izen klasikoa. Hasieratik bertatik lortu zituen tituluak, liga bat eta bi kopa.

Bigarren aro bikaina Bigarren Mundu Gerraren ondoren iritsi zen hiru Liga berri irabazi baitzituen. 1956an Europako Kopako final erdietara iritsi zen eta Stade de Reimsek kanporatu zuen. 1961ean Hirietako Ferien Kopan ere final erdietara iritsi zen eta oraingoan AS Roma izan zen borreroa.

XXI mendean Eskoziako talde onenetakoa izan den arren 2014an maila galdu zuen. Bigarren mailan egonik ere 2016an Kopa irabaztea lortu zuen eta Ligako Kopako finala ere jokatu zuen.

## Irabazitako txapelketak 
### Eskozian: 10 
* Eskoziako Liga (4): 1903, 1948, 1951, 1952.
* Eskoziako Kopa (3): 1887, 1902, 2016.
* Eskoziako Ligako Kopa (3): 1972, 1991, 2007.

### Nazio artean: 0 
* Europako Kopa (0): finalerdiak 1956an.
* Hirietako Ferien Kopa (0): finalerdiak 1961ean.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Theravada

**Theravāda** Budismoaren barruan dauden adarren artean zaharrena da. Hitza sanskritotik dator, *sthaviravada*, eta literalki esan nahi du "zaharrenen irakaspenak". Nahiko kontserbadorea da, eta Rupert Gethinen arabera lehenengo budismotik gertuago dago beste tradizioak baino. 

Theravada budismoaren jarraitzaileak herrialdeen arabera honelakoa da:
* Hego Asian
** Sri Lankan, populazioaren %70a
** Bangladeshen, populazioaren %0,7a
* Hegoekialdeko Asian
** Kanbodian, populazioaren %95a
** Laosen, populazioaren %67a
** Myanmarren, populazioaren %95a
** Vietnamen, Khmer Kromek
** Thailandian, populazioaren %95a
* Asiako beste leku batzuetan
** Txinan batez ere Shan eta Tai herrien artean
** Malaysian, populazioaren %19,2a
** Indonesian, populazioaren %0,72a
** Singapurren, gorakada handiarekin azken urteotan, %33,3ak.
* Mendebaldean Theravadak garrantzia irabazi du azken urteotan.

Gaur egun Theravadaren jarraitzaileak mundu osoan zehar 150 milioi inguru dira, eta arrakasta berezia izaten ari da mendebaldeko herrietan, Vipassana mugimenduari esker. Indian ere budismoaren biziberritzea ematen ari da eta Theravadak dauka pisu handia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Sthaviravāda

**Sthaviravāda** (; ) literalki "Zaharren Irakapenak", Budismoaren eskola goiztiarretako bat izan zen. Budismoaren hasieran izan zen bi mugimenduetako bat izan zen, Budismo pre-sektarioaren aurretik egondako Zisma Handiaren ondoren sortua. Beste eskola Mahāsāṃghika izan zen.

Bere jarraitzaileei **Sthavira** izena ematen zitzaien eta beranduago beste eskola batzuetan banatu ziren, adibidez Sarvāstivāda eta Vibhajjavāda eskolak. Azken honetatik garatu ziren eskolak Tāmraparnīya (beranduago Theravada deituko zena), Dharmaguptaka, Mahīśāsaka eta Kāśyapīya izan ziren.

## Kanpo estekak
Mahāsāṃghika

[thumb|[Sanchiko lehoiak, non Caitika Mahasamghika azpi-sektak garrantzia zuen]]
**Mahāsāṃghika** (, ), literalki "Sangha Handia", Indian sortu zen Budismoaren eskola goiztiarretako bat izan zen.

Eskola honen sorrera nola eman zen garrantzitsua da hainbat ikerlarirentzat, Vinayaren aipamenak hainbat modutan agertzen baitira erredakzio ezberdinetan. Ikerlari batzuek ere Mahāsāṃghikan kokatzen dute Mahayana budismoaren hasierako epea.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Sthaviravāda

## Kanpo estekak
Sangha

[thumb|Shangha bat [Laoseko Luang Prabangen]]

**Sangha** (; ; ;  ''dge 'dun*) paliera eta sanskritoko hitz bat da, "elkarte", "batzar" edo "komunitate" esan nahi duena. Normalki monje edo moja budista ordenatuen komunitate monastikoari egiten dio erreferentzia. Komunitate honi, normalki, *bhikkhu-sangha* edo *bhikkhuni-sangha* deritzo. Komunitate honen baitan errealizazio altuagoa lortu dutenak *ariya-sangha* izena jasotzen dute, edo "Sangha nobleak".

Sangharen barruan ere Upasaka eta Upasikak daude, *Dharma-Vinaya''ren diziplinari dedikatutako pertsonala. Batzuetan palierazko testuetan "Sangha" hitza azken adiera honekin agertzen da. 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Joanes Bohemiakoa

**Joanes Bohemiakoa** (1296ko abuztuaren 10a - Crécy-en-Ponthieu, 1346ko abuztuaren 26a), ***Itsua*** izengoitiz, 1310-1346 urteetan Bohemiako erregea izan zen.

## Bizitza 
Henrike VII.a Germaniako enperadorearen semea zen eta Elisabet Bohemiakoarekin ezkondutakoan bihurtu zen bertako errege. Luis IV.a Bavariakoari lagundu zion Federiko Habsburgokoaren aurka eta Frantziako erregeari flandestarren kontrako gerran. 1340. urtean itsu geratu zen eta Crécyko guduan hil zen 1346. urtean. Bohemiako erregeen lurrak zabaldu zituen Silesia, Lusazia eta Moraviara, baina guztiz pobre utzi zuen bere herria, gerrengatik.

## Erreferentziak
Erlikia

thumb|Frantzisko Xabierkoaren beso ustelgabea, 1949an.

**Erlikia** santu baten gorputzaren edo harekin zerikusia zuen zerbaiten zatia da, Eliza katolikoak (edo bestek) gurgarritzat hartu duena.

## Etimologia 
Erlikiak nahiko inportanteak dira budismo, kristautasun, hinduismo, xamanismo eta beste erlijioen zenbait aldetan. Hitza latinezko *reliquiae* hitzetik dator, "aztarna" edo "atzean utzitako zerbait" esan nahi dituena. Erlikia bat edo gehiago biltzen dituen ontziak erlikia-ontzi du izena.

## Historia katolizismoan 
Erlijioari lotutako pertsonaia baten, santu baten ustezko aztarna kultu bihurtzea oso ohikoa zen Goi Erdi Aroan. Santu baten, bereziki martir baten, hondarren aurkikuntza eta gero horiek gurtzea erlijio jardunbidearen ohiko ezaugarri bat zen, eta oso eginkizun zehatza zuen: gizatalde jakin baten talde kontzientzia eta batasuna sustatzea.

Goi Erdi Aroko kristautasun zeltaren epelean, santu askoren erlikiak agertzen ziren Europa mendebaldean, eskualdean eskualdeko santuenak. Karolingiarrak eta Erroma aliantza iraunkor batean elkartu zirenean, Erromako santu bati lotutako erlikia izan beharra sustatu zuten, Benedikto Anianekoak sortutako Benediktar Ordenak aplikatua.

Katolizismoan, bereziki, erlikien benerazioak garrantzi handia hartu zuen, eta protestantismoaren Erreformak kritikatu zuen kontuetako bat zen. Joan Kalbinok esan zuen, adibidez, Kristoren gurutzearen pusketa ustez benetakoak batuz gero, ez zirela untzi batean kabituko denak.

Kristautasuneko lehen mendeetako erlikia gehienak susmagarriak dira, halaber, baina beste garai batzuetakoak sinesgarriagoak dira. Adibidez, San Frantzisko Xabierkoaren gorpua Indiako eliza batean dago gordea, eta beso bat falta zaio, eta jakina da apezpiku baten aginduz moztu ziotela ehortzi eta 70 urtera, eta harrezkero Erromako Gesù elizan gordetzen da, ez dabilenean munduan zehar bidaiatzen.

21. mendean ere sortu izan dira erlikia baieztatuak. Joan Paulo II. aita santua hil zenean, bi ontzitan gorde zuten haren odola, eta tantak banaturik, hainbat tokitan gordetzen dira orain erlikia horiek, adibidez Madrilgo Almudena katedralean, urrezko liburu batean sartutako kristal pusketa batean.

## Iruditegia 

Fitxategi:Altar Francis Xavier Gesu.jpg|San Frantzisko Xabierkoaren besoa, Erroman.
Fitxategi:St. Yves.JPG|San Ivo Kermartingoaren erlikia-ontzia, Tréguier, Bretainian
Fitxategi:Joan-paulo-ii.jpg|Joan Paulo II.aren odola, 21. mendeko erlikia, Madrilen.
Fitxategi:Amandra-santa-ines.jpg|Amandre Santa Ines Arrasaten: ez da ez santua, ezta erlijioarekin lotua, baina bere gorpu momifikatua erlikia popular gisa har daiteke.
Fitxategi:Le Musée Paul Dupuy - Olifant dit Cor de Roland, XIe siècle 9.5x52 Inv.18036.jpg|Errolanen adarra, ustez Orreagako guduan jo zuena; erlijioari barik pertsonaia historiko bati lotutako erlikia.
Fitxategi:Pamplona - Catedral, tesoro del Museo Diocesano 02.jpg|Iruñeko Lignum crucisa, ustez Jesus gurutziltzatu zuren gurutzearen zatia duena.
Fitxategi:Martiodako erlikiak (3).jpg|Martiodako buruak, Araban gordetzen diren erlikia bitxiak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Puducherry (hiria)

**Puducherry** (, , , ) Indiako izen bereko lurraldeko hiriburua da, herrialdearen hego-ekialdean dagoena. Bertokoek *Pondy* ezizena erabiltzen dute. 1674 eta 1954 artean frantziarren eskuetan izan zen.

## Banaketa 
Bi udalerritan eta 42 auzotan banaturik. Hona hemen udalerriak:

## Herri eta hiri senidetuak 
* 

## Kanpo estekak 
*  Lurraldearen webgune ofiziala
Juan Cruz Sol

**Juan Cruz Sol Oria** (Elgoibar, 1947ko irailaren 13a - Valentzia, 2020ko azaroaren 10a), Gipuzkoako futbol jokalaria izan zen, defentsa lanetan ibili zena.

## Selekzioan 
Espainiako selekzioarekin 28 partidu jokatu zituen eta gol bat sartu zuen.

### Nazioarteko golak 
## Tituluak 
;Valencia Club de Fútbol
* Europako Futbol Errekopa: 1979–1980
* Europako Superkopa: 1980
* 1. Mailako Liga: 1970–1971
* Errege Kopa: 1966–1967

;Real Madril
* 1. Mailako Liga: 1975-1976, 1977–1978, 1978–1979

## Kanpo loturak 
* BDFutboleko profila
* Selekzioko fitxa
* Valencia Club de Fútboleko biografia
Itxaro Mentxaka

**Itxaro Mentxaka Bengoetxea** (Lekeitio, 1964) bizkaitar mezzo-sopranoa da.

Jaioterrian Itxas-Soinua abesbatzan hasi eta gero, 1983an Bordeleko kontserbatoriora joan zen, non Monique Florence izan zuen irakasle. Gero Valentzian ikasi zuen.

Operan, Leonardo Baladaren *Cristóbal Colón*ekin debutatu zuen 1989an Bartzelonako El Liceu antzerkian. Harrezkero Bartzelonan eta Madrilen ia urtero lan egin du eta baita Sevillan, Bilbon, Coruñan, Valentzian, Santiago Compostelakoan, Peraladako Nazioarteko Jaialdian, Granadan eta Donostian ere.

## Erreferentziak
Xantaia

**Xantaia** (frantsesetik "chantage") bere egintzei eta nortasunari buruzko informazioak zabaltzeko mehatxupean pertsona bati dirua ordainarazi edo nahi ez duen zerbait eginarazteko ekintza da. Xantaia herrialde gehienetan delitua da. Xantaia ekintza aurrera eramaten duena "xantaiagile"a da.

## Kanpo estekak
Queen's Park FC

thumb|250px|1874ko kopa irabazi zuen taldea.
'''Queen's Park Football Club** Eskoziako futbol talde bat da, Glasgow hirikoa. 1867an sortu zen eta beraz **Eskoziako futbol talderik zaharrena''' da. Guztira Eskoziako 10 Kopa irabazi ditu. Gaur egun Eskoziako hirugarren mailan ari da.

Izena, Glasgowko Queen's Park parke eta barrutiari zor dio.

## Historia 
XIX mendean Eskoziako talderik onena izan zen eta sekulako palmaresa eskuratu zuen. 1874 eta 1893 artean Eskoziako 10 lortu zituen eta 1884 eta 1885ean Ingalaterrako Kopako finalera ere iritsi zen baina bietan Blackburn Roversek garaitu zuen. Glasgowen ere titulu ugari eskuratu zituen, 4 Kopa, liga bat eta 8 Charity Cup.

Gaur egun ere Celtic FC eta Rangers F.C.-ren atzetik Kopa titulu gehien dituen taldea da.

Eskoziako Ligaren sortzaileetarikoa izan bazen ere behe mailatan aritu izan da bere historia luzean zehar.

## Irabazitako txapelketak 
### Eskozian: 10 
* Eskoziako Liga (0)
* *Eskoziako bigarren maila (2):* 1923, 1956.
* Eskoziako Kopa (10): 1874, 1875, 1876, 1880, 1881, 1882, 1884, 1886, 1890, 1893.
### Ingalaterran: 0 
* Ingalaterrako Kopa (0): finalista 1884 eta 1885ean.
### Glasgowen: 5 
* Glasgowko Kopa (4): 1889, 1890, 1899, 1946.
* Glasgowko Liga (1): 1897.
* Glasgowko Charity Cup (8): 1877, 1878, 1880, 1881, 1883, 1884, 1885, 1891.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Horik I.a

**Horik I.a** edota **Horik Zaharra** (h. 854) buruzagi bikingoa eta 827tik bere 854ko heriotza bortitzeraino Danimarkako errege izan zen. Bere erregealdia Luis Errukitsua eta haren seme eta oinordekoa izan zen Karlomagnoren Karolingiar Inperioaren aurka gauzatutako erasoengatik nabarmentzen da.

Godofredo I.a Danimarkakoaren semea zen. Paganismoaren jarraitzaile sutsua izan zen, kristautzeari uko eginez, bere etsaien erlijioa baitzen.

## Bibliografia 
* *The Oxford Illustrated History of the Vikings*. Argitaratzailea: Peter Sawyer. Oxford University Press, New York, 1997.
Motherwell FC

thumb|250px|Jokalariak gola ospatzen.
[thumb|250px|[Fir Park.]]
**Motherwell Football Club** Eskoziako futbol talde bat da, Motherwell hirikoa. 1886an sortu zen eta Eskoziako lehen mailan jokatzen du. Eskoziako Liga bat eta bi kopa eskuratu ditu. Etxeko partiduak Fir Park estadioan jokatzen ditu.

2012-13ko ligan bigarren postuan gelditu zen Celtic FC-ren atzetik. 2009tik aurrera urtero aritu izan da Europako txapelketetan 2011-12 denboraldian ezik. Hala ere ez du emaitza aipagarririk lortu.

2014-15 urtean azken-aurrekoa izan zen ligan eta play-offa jokatu zuen, baina mantentzea lortu zuen.

## Irabazitako txapelketak 
### Eskozian: 4 
* Eskoziako Liga (1): 1932.
* Eskoziako Kopa (2): 1952, 1991.
* Eskoziako Ligako Kopa (1): 1951.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Chandragupta I.a

**Chandragupta I.a** () Indiako erregea izan zen. Gupta dinastia sortu zuen. 320tik 330era izan zen errege. Ganges ibarreko familia boteretsu askoekin aliantzak egin zituen. Licchavi klanaren Kumaradevi printzesa ezkondu eta Samudragupta enperadorearen aita izan zen.

## Erreferentziak
Khajuraho

**Khajuraho** (hindiz: खजुराहो) Indiako herri bat da, Chhatarpur barrutian dagoena, Madhya Pradesh estatu federatuan. Bere Erdi Aroko tenplu hinduista eta jainistei esker ospetsua da, estatua erotikoak dituztenak. 1986an UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen. Bere izena sanskritozko *Kharjuravāhaka* hitzetik dator, *kharjura* (datil palmondo) eta *vāhaka* (eramaile) hitzen lotunea dena.

Chandela dinastiaren hiriburua izan zen Khajuraho. Guztira laurogeita bost tenplu daude, Shiva, Vishnu, Braluna eta santu jainistei eskainiak. 925. urtean eraiki zen lehenengo tenplua, 64 yoginiei eskainia, eta mende bat geroago bukatu zen azkena.

Tenpluak bi taldetan bereiz daitezke. Mendebaldeko taldean *shikara* motako tenplu handienak eta ederrenak daude. Horien arteko Kandariya Mahadeva da nagusia, Shivari eskainia. Ojiba formako estalkia du, eta 31 metroko garaiera. Aberaski apaindua dago Chandela estiloko eskultura hoberenekin.

*Vimāna* motako lehenengo tenpluak ez ziren oso handiak eta estalkiek, piramide formakoak, hiru maila zituzten gehienez.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Thanjavur

**Thanjavur** (tamileraz: தஞ்சாவூர்), lehen **Tanjore** izenez ezaguna, Indiako Tamil Nadu estatuko hiria da, Kaveri ibaiaren ertzean dagoena. Txola dinastiaren hiria izan zen, Brihadeeswarar tenpluaren eraikitzaileak izan zirenak. UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen tenplua.

## Klima 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Udalaren webgune ofiziala
2013ko Kontxako Bandera

**2013ko Kontxako Bandera** gizonezkoentzat Banderaren 118. ekitaldia izan zen, eta emakumezkoentzat Banderaren 6.a.

## Gizonezkoak 
### Partaideak 
### Emaitza 
* Urdaibaik egin zuen denborarik onena igande bietan, baina kanporatua izan zen Hondarribiaren kalean sartu eta palek elkar jo zutelako.

### Tripulazio irabazlea 
* Hondarribia Arraun Elkartea
** Entrenatzailea: Mikel Orbañanos
** Patroia: Joseba Amunarriz
** Arraunlariak: ababorretik, Julen Castrillon, Asier Puertas, Manex Aldai, Ander Zelaia, Ekaitz Aznar, Aner Etxart; aurrelari, Gonzalo Carrion; istriborretik, Osertz Aldai, Iñigo Bertiz, Jon Larrañaga, Garikoitz Uranga, Gorka Puertas, Agoitz Irazoki.

### Sailkapen estropada 

## Emakumezkoak 
### Parte-hartzaileak 
### Emaitzak 
* (R) Errekor berriak.

### Tripulazio irabazlea 
* Telmo Deun Arraun Kirol Elkartea
** Entrenatzailea: Enrike Manterola
** Patroia: Nagore Osoro
** Arraunlariak: ababorretik, June Aranbarri, Atsegin Odriozola, Ioana Alijostes, Olatz Arrizabalaga, Olatz Agirregabiria, Libana Taboada; aurrelari, Natalia Diaz; istriborretik, Leire Antia, Oihana Erkizia, Ainitze Illarramendi, Itsaso Aramendi, Irati Larrañaga, Amaia Uranga (Mirari Ibarguren)

### Sailkapen estropada 
## Ikus, gainera 
* Kontxako Bandera
* Emakumezkoen Kontxako Bandera

## Kanpo estekak
Mathura

**Mathura** (; ) Indiako Uttar Pradesh estatuko hiria da. Indiako mitologiaren arabera, Krishnaren jaioterria izan zen eta *Mahabharata* eta *Bhagavata Purana* testuen arabera, Surasenako erresumako hiriburua izan zen.

## Kanpo estekak 
* Udalaren webgune ofiziala
Jaunpur

**Jaunpur** (hindiz: जौनपुर; urduz: جون پور) Indiako Uttar Pradesh estatuko hiria da, Varanasi iparraldean, Gomti ibaiaren ertzean dago. Firuz Shah Tughlaq Delhiko sultanak 1359an sortua, hurrengo bi mendeetan izen bereko sultanerriko hiriburua izan zen. Burdinbidegune nagusia da Indiako iparraldean.

## Kanpo estekak
Olomouc

**Olomouc** (; ; ; ) Txekiar Errepublikako ekialdean kokatutako hiria da. Morava ibaiaren ertzean dago, Moraviaren erdialdean, eta, Brnorekin batera, eskualde historiko horren hiriburua da. Gaur egun, Olomouc eskualdearen zentro administratiboa da. 2012an 99.471 biztanle zituen.

## Ondarea 
* Hirutasun Santuaren Zutabea, 1754koa.

## Herri eta hiri senidetuak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ústí nad Labem

**Ústí nad Labem** (txekieraz  ahoskatua; ) Txekiar Errepublikako ipar-mendebaldean kokatutako hiria da. Bilina eta Labe ibaien elkargunean dago eta, jarduera handiko ibai portua izateaz gain, trenbide bilgune garrantzitsua da. Ústí nad Labem eskualdeko zentro administratiboa da. 2012an 93.747 biztanle zituen.

## Hiri senidetuak 
*  Halton, Erresuma Batua
*  Chemnitz, Alemania
*  Vladimir, Errusia

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Hiriko webgunea.
Oi (argipena)

**Oi** hitzak adiera zenbait ditu:

* oiak, hortzen oinarriak inguratzen dituen ehun mamitsua;
* Oi!, skinhead musika estiloa.

## Kanpo estekak
Pospolin (argipena)

**Pospolin** hitzak adiera zenbait ditu:

* **pospolina** edo galeperra, hegaztia;
* pospolina, zibaren antzeko jostailu txikia;
* **pospolina**, Euskal Herriko jantzi tradizionalekin jantzitako neska gaztea.

## Ikus, gainera 
* Poxpolin

## Kanpo estekak
Oi

**Oia** edo **hortz-hobia** hortzen erroak inguratzen dituen ehun mamitsua da, jatean hortzen erroa babesten duena. Gingibitisa hortzoiak ersaten dituen ohiko arazoa, hortzen arteko janari arrastoak ez garbitzeagatik oiak handitu egiten dituena.

## Ohiturak 
Gizatalde batzuk, Afrika Mendebaldeko fulaniak esate baterako, oiak tatuatu ohi dituzte.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Carpobrotus edulis

***Carpobrotus edulis*** edo **katu-azazkala** Aizoaceae familiako landare zukutsua da, jatorriz Hegoafrikakoa eta Euskal Herriko kostan bertakotu dena landare inbaditzaile bihurtuz. Zenbait egileen arabera, landare eraldatzailea (edo transformatzailea) ere bada. 

Landare honek erraztasun handia du sustraiak eta aldakaitzak sortzeko eta, horregatik, zurtoinaren edozein zati propagulu bihur daiteke. Katu-azazkalak eragin fitotoxikoa du eta bertako landaredia ernetzea galarazten du. Lehortearekiko eta gazitasunarekiko erresistentzia handia du, eta ondo hazten da lurzoru hareatsuetan.

Horregatik, habitata itsasertzeko dunak eta labarrak ditu, azken ezaugarri horiek direla-eta, toki horietan primeran egokitu baita. Desagerrarazteko lanak, batez ere, eskuz egin ohi dira.

## Ezaugarriak 
Landare zukutsu herrestaria da, aurrez aurreko hosto mamitsu eta hirukiak dituena 3-10 cm artekoak.

Loreen diametroa 8-9 cm da, arrosa bizikoak edo hori ahulekoak.

Fruitua, jateko ona, hazi ugari sortzen ditu, askotan ehun inguru.

## Euskal Herrian 
Jatorri aloktonoa duen espeziea da, komunitate naturaletan ezarpen iraunkorrekoa.

Sartze-era: Ornamentazio-lorezaintzan erabili da. Beraz, lorategietatik eratorritakoa da.

## Kanpo estekak 
* Carpobrotus edulis Eusko Jaurlaritzaren Ingurumen saileko webgunean

## Erreferentziak
Liberec

**Liberec** () Txekiar Errepublikako iparraldean kokatutako hiria da. Mendebaldeko Neisseren ertzean dago, Jizera eta Ještěd-Kozákov mendiek inguratua. Liberec eskualdeko zentro administratiboa da. 2012an Txekiako bosgarren hiririk handiena zen, 102.113 biztanlerekin.

Flandriar eta alemaniar etorkinek fundatu zuten hiria XIII. mendean. XVI. mendetik aurrera ehungintza gune handia izan zen. Hori dela eta, *Bohemiako Manchester* izena eman zitzaion. Bigarren Mundu Gerraren ondoren, alemaniar biztanleria egotzia izan zen.
  
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hradec Králové

**Hradec Králové** () Txekiar Errepublikako ipar-erdialdean, Bohemia eskualde historikoan, kokatutako hiria da. Elba () eta Orlice ibaien elkargunean dago. Gaur egun, Hradec Králové eskualdeko zentro administratiboa da. 2012an 93.035 biztanle zituen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bundelkhand

thumb|Eskualdearen kokapena
thumb|Jahangir Mahal, Orchha
**Bundelkhand** (hindiz: बुन्देलखण्ड) Indiako erdialdean dagoen eskualde geografikoa, egungo Uttar Pradesh eta Madhya Pradesh estatuek osaturik. Chedi Erresumaren egoitza izan zen.

Bundelkhandeko hiri nagusiak Jhansi, Banda, Chitrakoot, Datia, Tikamgarh, Rath, Lalitpur, Sagar, Damoh, Orai, Panna, Hamirpur, Mahoba, Narsinghpur eta Chhatarpur dira. Hala ere, lekurik ospetsuena X. mendeko eskultura erotikoak dituen Khajuraho tenplu-multzoa da.

## Kanpo estekak
Malwa

**Malwa** (malweraz: माळवा) Indiako iparraldean dagoen eskualde geografikoa, Vindhya mendilerroan dagoen sumendizko goi-ordoki batean kokaturik. Malwako sultanerriaren egoitza izan zen.

Egungo mendebaldeko Madhya Pradesh reta hego-ekialdeko Rajasthan artean dago. Industria nagusia nekazaritza du.

## Kanpo estekak
Eskoziako futbol kopa

**Eskoziako futbol kopa** (ingelesez *Scottish Cup*), Eskoziako bigarren futbol txapelketa garrantzitsuena da, kanporaketa sistemaz jokatzen dena. Ligak baino historia luzeagoa du, 27 urte lehenago hasi baitzen joatzen, 1873-74 denboraldian hain zuzen ere.

## Palmaresa 
* (uko) finalistak uko egin zion parte hartzeari.
* (inp) galtzaileek inpugantu eta ondorioz baliogabetua.
* (luz) luzapenaren ondoren.
* (pen) penaltien txanda.

## Garaipenak 
### Taldeka 
### Hirika 
## Ikus, gainera 
* Eskoziako futbol liga

## Kanpo estekak
Abomey

**Abomey** Beningo hiria da, Zou departamenduan dagoena. Dahomey antzinako erresumako eta Dahomeyko Errepublikako (1960–1975) hiriburua izan zen, egungo Benin bilakatu zena.

Bertan daude 1985ean UNESCOk Gizateriaren Ondare izendaturiko Abomeyko errege jauregiak.

## Biztanleria 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mezenasgo

**Mezenasgoa** artista, idazle edo zientzialariei, beren lana egin dezaten, ematen zaien babesa da. Laguntza ematen duen pertsona edo erakunde aberats eskuzabala **mezenasa** da.

Hitzaren jatorria Antzinako Erromako Gaio Mezenas artista zein idazleen babeslean datza.

## Historia 
[thumb|280px|[Medicitarren gortea Florentziako Cappella dei Magin (1459-1461).]]
Lehenengo mezenasak, Antzinako Egiptoko faraoiak eta Antzinako Greziako tiranoak, beren aginpidea eta handitasuna adierazteko baliatzen ziren arteaz. Artistak ordea eskulangile xumetzat zeuzkaten. Alexandro Handia, eta Alexandriako Liburutegia sortu zuen Ptolomeo izan ziren antzinateko mezenas nagusiak.

XI. eta XII. mendeetan mezenasgoa apaizen esku egon zen. Teodoriko, Karlomagno eta Frederiko II.a enperadoreak artearen babesle eta garrantzi handiko mezenas izan ziren. XIII. eta XIV. mendeetan merkataritza hedatzeak eta hiriak indartzeak garrantzi handiko mezenas multzo laiko bat sorrarazi zuen: zaldun ordenak, burgesia berria, bankariak. XV. mendean humanismoaren giroan Florentziako zenbait familia mezenas ospetsu izan ziren: Rucellitarrak, Strozzitarrak, Quaratesitarrak eta, batez ere, Medicitarrak. Mezenas hauek kultura giro berezi bat sortu zuten beren inguruan eta arte lan asko bildu zituzten jauregietan. XVI. mendean Giorgio Vasari mezenas handiak lehenengo arte-galeria sortu zuen Florentzian. Artearen bidez, aita santuek eliza eta erregeek beren agintaldia goretsi nahiak indartu zuen mezenasen garrantzia.

XVIII. mendeak mezenasgoaren gainbehera ekarri zuen. Aristokraziak lur jo izanak gobernuen eta erakunde publikoen esku utzi zuen mezenas eginkizuna. XIX. mendearen bukaeran mezenas mota berri bat agertu zen, arte-saleroslea, artistaren lana aintzat hartzen zuena eta arriskatzeko prest zegoena. Gaur egun, mezenas pribatuek garrantzi handiko arte-bildumak dituzten arren, galtzen ari da mezenasen irudia.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Parakou

**Parakou** Beningo hiria da, Borgou departamenduan dagoena. Ekialdeko hiri nagusia eta burdinbide batek lotzen ditu Parakou eta Cotonou hiriak.

## Klima 

## Parakoutar ospetsuak 
* Hubert Maga (1916-2000) Dahomeyko Errepublikako lehenengo presidentea.

## Herri eta hiri senidetuak 
* 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Etihad Airways

**Etihad Airways** (NAZE: **EY**, NAGE: **ETD**, eta Callsign: **ETIHAD**) Arabier Emirerri Batuetako airelinea internazionaletako bat da, egoitza nagusia Abu Dhabiko nazioarteko aireportuan duena.

2003ko azaroaren 5ean sortu zen eta lehen hegaldi ofiziala Abu Dhabi eta Beiruteko aireportuak batu zituen.

## Kanpo estekak 
*  Etihad-en webgunea

[thumb|250px|[Airbus A340-500 hegazkina.]]
Emirates

**Emiratess** (NAZE: **EK**, NAGE: **UAE**, eta Callsign: **EMIRATES**) Arabier Emirerri Batuetako airelinea internazionaletako bat da, egoitza nagusia Dubaiko nazioarteko aireportutik gertu dagoen Al Garhoud gunean duena.

1985eko urriaren 25ean sortu zen.

## Kanpo estekak 
*  Etihad-en webgunea

[thumb|250px|[Boeing 777 hegazkina.]]
Zlín

**Zlín** (; 1949–1989 bitartean: *Gottwaldov*), Txekiar Errepublikako hego-ekialdean kokatutako hiria da. Moravia eskualde historikoan dago, Dřevnice ibaiaren ertzean, Moravarekin elkartu baino aurreraxeago. Zlín eskualdearen zentro administratiboa da. 2012an 75.555 biztanle zituen.

## Historia 
Zlín modernoaren garapena estuki loturik dago Bata oinetako enpresari. Tomáš Baťak 1894an lehenbiziko oinetako lantegia sortu zuenean, herriak 3.000 biztanle inguru zituen. Lehen Mundu Gerran Austria Hungariako armadaren hornitzailea izan zen. Depresio Handiaren garaian enpresak oinetako merkeak produzitzen jardun zuen, arrakasta handiz. 1921ean 4.678 lagun bizi ziren Zlínen eta 1937an, berriz, 37.342. Hiriaren hazkundea hirigintza funtzionalistan oinarritu zen. Bigarren Mundu Gerrak hondamen handia eragin zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jihlava

**Jihlava** () Txekiar Errepublikako hego-erdialdean kokatutako hiria da. Jihlava ibaiaren ertzean dago. Vysočina eskualdearen zentro administratiboa da. 2012an 50.598 biztanle zituen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Jordan Williams

**Jordan Williams** (Torrington, Connecticut, 1990eko urriaren 11 -) Estatu Batuetako saskibaloi jokalaria da, egun ACBko Bilbao Basket taldean dabilena.

New Jersey Nets taldeak 2011ko draftean hautatu eta NBAn 43 partida jokatu zituen.

## Erreferentziak
Zoran Vrkić

**Zoran Vrkić** (Rijeka, 1987ko abuztuaren 16a -) Kroaziako saskibaloi jokalaria da. Hegaleko postuan jokatzen du eta ACBko Bilbao Basket eta Donostia Gipuzkoa Basket taldeetan ibilitakoa da.

## Taldeak 
* 2007–2008: KK Šibenik
* 2008–2010: KK Split
* 2011: Union Olimpija
* 2011-2012: Biancoblù Basket Bologna
* 2012: KK Zadar
* 2013: Ikaros Kallitheas BC
* 2013–2014: Bilbao Basket
* 2014-2015: Građanski Šibenik
* 2015-: Donostia Gipuzkoa Basket

## Erreferentziak
Euskal errefuxiatuak (1961-)

[thumb|300px|**Euskal errefuxiatuen** aldeko [pankarta, 1986.]]

**1961 urteaz geroztikako euskal errefuxiatuak** Euskal Herriko gatazka dela eta bereziki Hego Euskal Herritik ihes egindako ekintzaile eta herritarrak dira. Garai honetako lehen errefuxiatuak ETAren lehen atentatuaren ondoren espainiar poliziak egindako sarekadaren ondorioz izan zen, ekintzaile batzuk erbesteratu zirenean. Geroztik, milaka izan dira euskal errefuxiatuak, gehienetan Frantziara, bereziki Ipar Euskal Herrira, ihes egindakoak, ETA erakundean nahiz borroka politikoan aritzeagatik. Han, frantses gobernuaren jazarpena jasan izan dute aldiro, atxiloketa eta deportazioen bitartez. Errefuxiatuei babesa emateko, elkartasun-taldeak antolatu ziren Ipar Euskal Herrian; horietan aski ezagunak izan ziren Errefuxiatuen aldeko Komiteak. Frantses gobernuaren jazarpenaz gainera, errefuxiatuek espainiar gobernuaren bortizkeria ere pairatu zuten, GAL erakundearen bitartez, besteak beste.

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* 1987ko sarekada Iparraldean

## Kanpo estekak
Dairis Bertāns

**Dairis Bertāns** (Valmiera, 1989ko irailaren 9a -) Letoniako saskibaloi jokalaria da, egun ACBko Bilbao Basket taldean dabilena. Dāvis bere anaia saskibaloi jokalari profesionala ere bada.

## Klubak 
* Harrobia. BK Valmiera
* 2006-07: ASK Riga
* 2007-08: ASK Riga
* 2008-09: ASK Riga (otsailean utzi zuen taldea)
* 2009ko mar.: BK Ventspils
* 2009-10: BK Ventspils
* 2010-11: VEF Riga
* 2011-12: VEF Riga
* 2012-13: VEF Riga
* 2013- : Bilbao Basket

## Erreferentziak
Pardubice

**Pardubice** () Txekiar Errepublikako ipar-erdialdean, Bohemia eskualde historikoan, kokatutako hiria da. Pragatik 96&nbsp;km ekialdera dago, Elba () eta Chrudimka ibaien elkargunean. Pardubice eskualdeko zentro administratiboa da. 2012an 89.467 biztanle zituen.

## Hiri senidetuak 
*  Doetinchem, Herbehereak
*  East Lothian, Eskozia
*  Golegã, Portugal
*  Jerez de la Frontera, Espainia
*  Merano, Italia
*  Pernik, Bulgaria
*  Rosignano Marittimo, Italia
*  Schönebeck, Alemania
*  Selb, Alemania
*  Sežana, Eslovenia
*  Skellefteå, Suedia
*  Vysoké Tatry, Eslovakia
*  Waregem, Belgika

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Web ofiziala
* Informazio orrialdeak hiriak
Antanas Kavaliauskas

**Renaldas Seibutis** (Vilnius, 1984ko irailaren 19a -) Lituaniako saskibaloi jokalaria da, egun ACBko Bilbao Basket taldean dabilena.

## Klubak 
* 2007-2008: Panionios BC
* 2008-2009: BC Kavala
* 2009-2010: Juve Caserta Basket
* 2010-2011: Veroli Basket
* 2011-2013: VEF Riga
* 2013 - : Bilbao Basket

## Palmaresa 
* 20 urtetik beherako FIBA Europako Txapelketa: txapeldunordea (2005)

## Erreferentziak
Hego Moravia

**Hego Moravia** (txekieraz: *Jihomoravský kraj*) Txekiar Errepublikako hego-ekialdean kokatutako eskualde administratiboa (txekieraz: *kraj*) da. 7196,5&nbsp;km²ko azalera du eta 2012an 1.166.313 biztanle zituen. Hiriburua Brno da.

## Hiri nagusiak 
* Brno
* Blansko
* Břeclav
* Hodonín
* Mikulov
* Vyškov
* Znojmo

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Andrea Camata

**Andrea Camata** (San Donà di Piave, 1973ko azaroaren 26a -) Italiako saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* Pallacanestro Virtus Roma (1992-1993)
* Olimpia Basket Pistoia (1996-1999)
* Scaligera Verona (1999-2002)
* FC Barcelona (2002)
* Pallacanestro Trieste (2002-2004)
* Bilbao Basket (2004)
* Viola Reggio Calabria (2004-2005)
* New Basket Brindisi (2005-2007)
* Basket Trapani (2007-2008)
* Ostuni Basket (2008-2009)
* Reyer Venezia (2010)
* M.T. 92 Benevento (2010)
* Pallacanestro Pisogne (2010-2011)
* Pallacanestro San Bonifacio (2011-)

## Erreferentziak
Ivan Koljević

**Ivan Koljević** (serbieraz: Иван Кољевић; Cetinje, 1984ko ekainaren 30a -) Montenegroko saskibaloi jokalaria da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Taldeak 
* 2000-2002: Lovćen Cetinje
* 2002-2005: Budućnost Podgorica
* 2005-2006: Bilbao Basket
* 2006: Olympiacos BC
* 2006-2007: Bilbao Basket
* 2007: BC Lietuvos Rytas
* 2007-2008: PBC Ural Great Perm
* 2008-2009: BK Cherkaski Mavpy
* 2009: Bornova Belediyesi
* 2010: BC Khimik
* 2010: Trikala 2000 BC
* 2010: Turów Zgorzelec
* 2011: SKS Starogard Gdański
* 2012-: BK Cherkaski Mavpy

## Erreferentziak
Moravia-Silesia eskualdea

**Moravia-Silesia** (txekieraz: *Moravskoslezský kraj*), 2001ko maiatzera arte **Ostrava eskualdea** (txekieraz: *Ostravský kraj*) deitua, Txekiar Errepublikako ipar-ekialdean dagoen eskualde administratiboa (txekieraz: *kraj*) da. 5.427&nbsp;km²ko azalera du eta 2012an 1.230.613 biztanle zituen. Zentro administratiboa Ostrava da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Landare zukutsu

[thumb|250px|*[Aloe vera* baten hosto ebakia, likidoz beteriko barrualdea ikusgai.]]
[thumb|250px|*[Crassula ovata* etxe barne batean.]]
**Landare zukutsuak** atal batzuk lodiak ala mamitsuak dituzten landarek dira, batez ere ura gorde ahal izateko klima lehorretan edo lur ezaugarri berezietan. Zukutsuek zurtoin edo hostoetan biltegiratzen dute ura. Definizio batzuek sustraiak ere kontuan hartzen dituzte zukutsuen taldean sartzeko. Zukutsuak apaingarri gisa erabiltzen dira, haien itxura ikusgarri eta bereziengatik.

Kaktusak ez dira zukutsutzat hartzen.

## Ezaugarriak 
Ur bilketak itxura hanpatua edo mamitsua ematen die landare zukutsuei. Ezaugarri honi *sukulentzia* edo *zukutsutasuna*. deritzo. Gainera, zukutsuek ura aurrezteko beste hainbat era ere izan dezakete, esate baterako:

* krasuleazeoen metabolismo azidoa (CAM fotosintesia) ur galera gutxitzeko
* hostorik ez, gutxi edo zilindriko-esferikoak
* estoma kopuru urria
* fotosintesia zurtoinetan, hostoetan ordez
* hazkuntza trinkoa, txikia, kuxin itxurakoa edo esferikoa
* saihets itxurako atalak, bolumen handitze lasterrak ahalbidetzeko eta eguzkialdeko gainazalak urritzeko
* gainazal iletsua, arantzatsua edo argizariduna, inguru mikro-habitat hezea lortu ahal izateko, aire mugimenduak urritzeko eta, hortaz, lehortzea ekiditeko
* sustraiak lurrazaletik hurbil, hezetasuna hartu ahal izateko zirimiri ahuletatik edo ihintzetik
* mardul eta urez betea jarraitzeko ahalmena nahiz eta barne tenperatura handia izan (ad: 52&nbsp;°C)
* kanpo kutikula (azala) iragazgaitza
* gai muzilagotsuak, ur ugari gordetzen dutenak

## Taxonomia 
Milaka zukutsu espezie daude, familiatan sailkatuak. Gehiengoak Aizoaceae, Cactaceae, Crassulaceae eta Euphorbiaceae dira, bakoitzean mila espezietik gora:

## Erreferentziak 
## Ikus gainera 
* Kaktusak

## Kanpo estekak 
* Zukutsu eta kaktusen argazkiak 
* Zukutsuak Espainian
Milan Majstorović

**Milan Majstorović** (serbieraz: Милан Мајсторовић ; Novi Sad, 1983ko urtarrilaren 28a -) Serbiako saskibaloi jokalaria da. Pibot postuan jokatzen du eta egun Trefl Sopot taldean dabil.

## Taldeak 
* 2001-03 YUBA. KK Spartak Subotica. 
* 2003-05 ABA. KK FMP. 
* 2005-07 ACB. Bilbao Basket. 
* 2007-10 BBL. EWE Baskets Oldenburg. 
* 2010-11 ACB. Bàsquet Manresa. 
* 2011-12 BBL. EWE Baskets Oldenburg. 
* 2013- TBL. Trefl Sopot 

## Erreferentziak
Román Montañez

**Román Montañez Martín** (Sant Joan de Vilatorrada, 1979ko otsailaren 18a -) kataluniar saskibaloi jokalaria da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* Unió Manresana (Harrobia).
* **1995-1996** 2. maila. C.B. Manresa.
* **1996-1997** EBA. Bàsquet Manresa.
* **1997-1998** EBA. Baró de Maials Lleida.
* **1997-2000** ACB. Bàsquet Manresa.
* **2000-2005** ACB. Fórum Filatélico Valladolid.
* **2005-2007** ACB. Bilbao Basket.
* **2007-2008** ACB. CB Girona.
* **2008-2012** ACB. Bàsquet Manresa
* **2012** LEB. River Andorra
* **2012-2013** ACB. Blancos de Rueda Valladolid
* **2013-2014** ACB. Baloncesto Fuenlabrada

## Erreferentziak
Roberto Núñez

**Roberto Núñez Sánchez** (Madril, 1978ko maiatzaren 31 -) espainiar saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* Harrobia Real Madrid
* **1994-95** ACB. Real Madrid
* **1995-96** EBA. Real Canoe Natación Club
* **1996-97** EBA. Real Canoe Natación Club eta ACB. Real Madrid
* **1997-98** EBA. Real Canoe Natación Club eta LEB. Askatuak
* **1998-99** LEB. Lucentum Alicante
* **1999-00** ACB. Real Madrid
* **2000-01** ACB. Real Madrid
* **2001-02** LEB. León Caja España
* **2002-03** LEGA. Carifac Fabriano eta ACB. Real Madrid
* **2003-04** ACB. Real Madrid
* **2004-05** ACB. Lagun Aro Bilbao Basket eta LEB. Basket Zaragoza 2002
* **2005-06** ACB. Real Madrid eta LEB. Calpe Aguas de Calpe
* **2006-07** EBA. CB Guadalajara
* **2007-08** LEB Bronce. CB Guadalajara
* **2008-09** LEB Bronce. CB Guadalajara
* **2009-10** LEB Plata. CB Guadalajara

## Erreferentziak
José Luis Maluenda

**José Luis Maluenda Benedí** (Calatayud, 1977ko apirilaren 4a -) espainiar saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* Amway Zaragoza (1994-1995)
* CB Zaragoza (1994-1996)
* Valencia Basket Club (1996-2002)
* Baloncesto Fuenlabrada (2002-2003)
* Bilbao Basket (2003-2005)
* CB Calpe (2005-2006)
* CB Monzón (2005-2006)
* Cimaga Torrelodones (2007-2008)
* Baloncesto Calatayud (2008-2012)

## Erreferentziak
Rubén Quintana

**Rubén Elías Quintana Ruano** (Agüimes, 1980ko otsailaren 25a -) espainiar saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* Salesianos Las Palmas (harrobia)
* Unelco Las Palmas (harrobia)
* **1999-01** EBA. UB La Palma.
* **2001-02** LEB. Melilla Baloncesto.
* **2002-03** LEB. Bilbao Basket.
* **2003-04** ACB. Baloncesto Fuenlabrada.
* **2004-05** LEB. Baloncesto Fuenlabrada.
* **2005-06** ACB. Bilbao Basket.
* **2006-07** LEB. Bàsquet Manresa.

## Erreferentziak
Lucas Recker

**Lucas Andrew Recker** (Lima, Ohio, 1978ko ekainaren 17a -) estatubatuar saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* **1997-99** NCAA. University of Indiana.
* **2000-02** NCAA. University of Iowa.
* **2002-03** NBDL. Asheville Altitude.
* **2003-04** LEGA. ITA. Roseto Basket Town.
* **2004-05** ACB. CB Girona.
* **2005-06** LEGA. ITA. Villaggio Solidago Livorno.
* **2006-09** ACB. Bilbao Basket.

## Erreferentziak
César Sanmartín

**César Sanmartín Abán** (Bartzelona, 1975eko urriaren 19a -) kataluniar saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* Joventut Badalona (harrobia)
* **1993-94** 1. maila. C.B. Sant Josep Badalona.
* **1994-95** EBA. C.B. Sant Josep Badalona.
* **1994-98** ACB. Joventut Badalona.
* **1998-99** ACB. CB Gran Canaria.
* **1999-00** ACB. Breogán Lugo.
* **2000-01** ACB. Joventut Badalona.
* **2001-04** ACB. Breogán Lugo.
* **2004-05** ACB. Lagun Aro Bilbao Basket.
* **2005-07** ACB. CB Granada.
* **2007-09** LEB. Autocid Ford Burgos.
* **2010-11** LEB 2. CB Prat.

## Erreferentziak
Richard Scott

**Richard A. Scott** (Little Rock, Arkansas, 1971ko uztailaren 12a -) estatubatuar saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* 1994/95. EBA. Club Bàsquet Llíria. 
* 1995/96. EBA eta ACB. Caja San Fernando. 
* 1996/97. ACB. Covirán Granada. 
* 1997/98. Türkiye 1. Turk Telecom Ankara. 
* 1998/01. ACB. Caja San Fernando. 
* 2001/02. ACB. CB Granada. 
* 2002/04. ACB. Jabones Pardo Fuenlabrada. 
* 2004/06. ACB. Lagun Aro Bilbao Basket. 
* 2006/07. LEB. Ricoh Manresa. 

## Erreferentziak
Brahmanismo

[thumb|Brahmanaren eskultura [Karnatakan]]
**Brahmanismo** Indiako jatorrizko erlijioa da, vedismotik sortua. Bertan sortu diren gainerako erlijioek, hala nola budismoak edo jainismoak, brahmanismoaren funtsezko gunea errespetatzen dute. Bi jarrera nagusi ageri ziren brahamanismoan: tradizionala, erritu zalea eta panteista alde batetik, eta jainko bakar eta pertsonalaren aldekoa, monoteista, bestetik. Brahmana eta Upanishadetatik aurrera, brahmanen kastaren nagusitasuna finkatu zen. Indian brahmanismo hitza brahmanen eragina eta berau justifikatzen duen dotrina izendatzeko erabiltzen da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pedro Fernández Espinosa

**Pedro Fernández Espinosa** (Cartagena, 1978ko apirilaren 19a -) espainiar saskibaloi jokalari ohia da, ACBko Bilbao Basket taldean ibilitakoa.

## Klubak 
* Mare Nostrum Cartagena (harrobia)
* Caja San Fernando (harrobia)
* **1994-96** Caja San Fernando Junior.
* **1995-96** EBA. Caja San Fernando.
* **1996-00** ACB. Caja San Fernando.
* **2000-01** ACB. Club Baloncesto Gran Canaria.
* **2001-03** ACB. Baloncesto Fuenlabrada.
* **2003-04** ACB. Breogán Lugo.
* **2004-05** ACB. Bilbao Basket.
* **2004-05** LEB. CB Murcia.
* **2005-06** LEB. CB Murcia.
* **2006-07** ACB. CB Murcia.

## Erreferentziak
Chandragupta II.a

**Chandragupta II.a Handia** (; *chandragupta vikramāditya*), Vikramaditya ere deitua, 380tik 415era izan zen Gupta Inperioko errege. Indiako iparraldeko enperadore ahaltsua zen Samudraguptaren semea eta Chandragupta I.aren iloba. Bere erreinaldian arkitekturak eta eskulturak aurreramendu handia egin zuten, eta antzinako Indiako kultura bere gorenera iritsi zen.

## Erreferentziak