Catalina de Roet-Swynford

**Katalina Roet-Swynford** (Henao konderria, 1350eko azaroaren 25a-Lincoln (Ingalaterra), 1403ko maiatzaren 10a; ingelesez *Katherine Swynford*, **Katharine** edo **Catherine** ere idatzita) Lancasterreko dukea zen Joan Gantekoaren hirugarren emaztea izan zen, Eduardo III .a Ingalaterrakoaren semea. Dukearen maitalea izan zen urte askoan, ezkondu aurretik. Bikotearen seme-alabak, ezkondu aurretik jaioak, beranduago legitimatuak izan ziren dukearen ilobaren erregealdian, Rikardo II.a Ingalaterrakoa. Bere lehen ezkontzako dukearen semeak Rikardo II.a boteretik kendu zuenean, Henrike IV.a Ingalaterrakoa bihurtuz, klausula bat sartu zuen  haietako inork eta bere ondorengoek Ingalaterrako tronua inoiz erreklamatu ahal ez zezaten, hala ere, bere eskubide guztien legitimitatea xedapen parlamentarioa izan zen eta Henrike IV.ak ez zuen hori aldatzeko autoritaterik.

Bere ondorengoak Beaufort familiako kideak izan ziren, Bi Arrosen gerran paper nagusia izan zuena . Henrike VII.a Ingalaterrakoa, 1485ean Ingalaterrako errege bihurtu zena, bere amaren, Margarita Beauforten, tronura bideratu zuen bere asmoa, Gante eta Swynforden birbiloba zena. Beraz, tronurako zuen lege-uzia aldez aurretik ez-legitimoa zen ildo kognatiko batetik zihoan. Henrike VII.aren lehen ekintza 1485eko abuztuaren 21etik atzerako eraginez «konkista-eskubideagatik» errege deklaratzea izan zen, bere armadak Ingalaterrako Rikardo III.a erregea Boswortheko guduan garaitu baino egun bat lehenago.

## Familia 
Uste da, orokorrean, Swynford Paon de Roeten alaba gazteena izan zela, heraldoa, eta gero zalduna, «ziurrenik Gilles bezala bataiatua» izan zena. Anai-arreba batzuk izan zituen, horien artean Roeten Isabel (*Elizabeth* ere deitua) eta Walter neba. Isabel aurrerago, Santa Waltrudako kolegiata-elizako kanonesa noble bihurtu zen (Mons, 1366). Badakigu Felipa Chaucer, Geoffrey Chaucer poetaren emaztea, bere ahizpa zela. Gauza jakina da Felipa Joan Gantekoaren bigarren emazte Konstantza Gaztelakoaren zerbitzura zegoela, Joan eta Katalina Swynford ezkondu aurretik.

## Bizitza 
Ziurrenik Henaon jaio zen 1349an edo 1350ean, baina hau uste sendoak baino ez dira. Jaioteguna azaroaren 25a izan zitekeen, Alexandriako Katalina zaindariaren eguna baita.

1366. urtearen inguruan, Daniarren San Klemente elizan, Westminster, Swynfordek, 16 edo 17 urte zituela, “Hugh” Ottes Swynfordekin ezkondu zen, Lincolnshireko Kettlethorpeko etxeko zaldun bat, Thomas Swynforden semea, Nicole Druelekin ezkontzeagatik. Hurrengo seme-alabak izan zituzten: Blanca (n. 1-5-1367), Tomas (21-9-1368 – 1432), eta beharbada Margarita Swynford (n. 1369 inguruan),  geroago Barkingeko abadia ospetsuko moja gisa dokumentatua, Rikardo II .a erregearen aginduz izendatua. Bere senarra Europako gerretan hil zen.

Swynford Juan de Ganteren etxean sartu zen, Ingalaterrako Eduardo III .a erregearen hirugarren semea, Filipa Lancasterkoa eta Isabel Lancasterkoa alaben irakasle gisa. Blancak, gaixorik zegoela, Blanca, Swynforden alaba,  bere alaben gela berdinetan utzi zuen eta alabei ematen zizkien luxu berdinak eman zizkion; gainera, Juan de Gante neskato honen aitabitxia izan zen.

Blanca de Lancaster 1368an hil eta gutxira (litekeena da 1371-1372an hil izana), Swynford eta Juan de Gante ezkontzatik kanpo lau seme-alaba sortuko zituen maitasun istorio batean murgildu ziren, baina ondoren aita santuak bere gurasoak ezkondu ziren garaian legitimatu zituen; adulterio-harremanak 1381era arte iraun zuen, behar politikoek zapuztu zutenean eta Swynforden ospea hondatu zuen. 1396ko urtarrilaren 13an, dukearen bigarren emaztea hil eta bi urtera, Constanza de Castilla infanta, Swynford eta Juan de Gante Lincolneko katedralean ezkondu ziren, ia 28 urteko harremanen ondoren. Dorrean eta beste leku batzuetan mantentzen den bere ezkontzaren dokumentazioak honela dio: «Juan de Gante, Lancaster-eko dukea, Catalinarekin ezkondu zen, Guyon Armen Erregearen alaba, Eduardo Erregearen garaian, eta Godofredo Chaucerren arreba». 
* Margarita Swynford (1369. urtea) Barkingen abadetxe entzutetsuan moja bihurtu zen 1377an, Juan de Gante aitaordea izango zenaren laguntzaz. Bertan bere lehengusina Isabel Chaucerrekin, Geoffrey Chaucer ospetsuaren alabarekin eta Katalinaren ahizpa Felipa de Roet-ekin, bizitza erlijiosoa eraman zuen.

## Literaturan 
Katalina Swynford eleberri askoren gaia da, tartean Anya Seton-en "*Katalina Lancaster-eko dukesa*" , 1954an argitaratua. Swynford da, halaber, saiakeren gaia, hala nola Alison Weir-en 2008. urteko biografia "*Katherine Swynford: The Story of John of Gaunt and his Scandalous Duchess"* ( ) eta Jeannette Lucraft Katherine Swynforden biografia historikoa: "*Katherine Swynford: The History of a Medieval Mistress"*. Lucraften liburuak Swynford ezarri nahi du XIV. mendeko Ingalaterrako politikan pertsona boteretsu gisa, eta emakumeak gaur egungo gizarte-ohiturak bere intereserako manipulatzeko duen gaitasunaren adibide gisa. «The Katherine Wheel» aldizkari bat ere eskuragarri dago «The Medieval World of Katherine Swynford Society»-n. Horrek alderdi asko hartzen ditu bere baitan, bai eta beste figura garrantzitsu batzuk ere, eta garai hartako gertaerak.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Armitage-Smith, Sydney (1905). John of Gaunt: King of Castile and Leon, Duke of Aquitaine and Lancaster, Earl of Derby, Lincoln, and Leicester, Seneschal of England. Charles Scribner's Sons. 2018ko urriaren 8an kontsultatua. 
* Kelley, David H; Stone; Don C; & Dearborn, David C, "Among the Royal Servants: Welby, Browne, Quarles and Related Families", *Foundations* (Foundation for Medieval Genealogy), liburukia: 3, 4. zk
* Lucraft, Jeannette (2006). Katherine Swynford: The History of a Medieval Mistress. Sutton Publishing Ltd. ISBN 0-7509-3261-9. 
* Perry, Judy, "Katherine Roet's Swynfords: a re-examination of interfamily relationships and descent", *Foundations* (Foundation for Medieval Genealogy), Liburukia: 1, 1 & 2 2003–2004.
*  Sargeant, Carol (2009). Love, Honour and Royal Blood Book One: Katharine Swynford. Dog Ear Publishing. ISBN 978-1-60844-162-4. 
* 
* Weir, Alison, Mistress of the Monarchy: The Life of Katherine Swynford, Duchess of Lancaster (U.S. title).

## Kanpo estekak