open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Diriyah

**Diriyah** edo **Al-Diriyah** () Saudi Arabiako herria da, Riad hiriburuaren ipar-mendebaldeko aldirian dagoena. Diriyah Saud leinuaren jaioterria izan zen eta baita Diriyahko emirerriaren hiriburua 1744 eta 1818 artean. Egun izen bereko muhafazahko hiriburua da.

UNESCOk 2010ean At-Turaif bere barrutia Gizateriaren Ondare izendatu zuen..

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Volksoper

**Volksoper** edota **Wiener Volksoper** (euskaraz *Vienar Herri Opera*) Austriako Viena hiriburuan dagoen opera aretoa da. Vienako bigarren antzoki garrantzitsuena da eta vienar operari dagokionez Europako lehenbizikoa da.

1898an kaiserraren urteurrenaren omenez ireki eta jatorriz **Kaiser Jubiläums Stadttheater** ("Kaiserraren Urteurrenaren Estatu Opera") izena jaso zuen. 1903tik aurrera bertan opera eta operetak antzezten hasi ziren, ondorioz **Volksoper** izenez ere ezaguna egiten hasi zen. Antzoki honetan *Toska* (1907) eta *Salome* (1910) operak estreinatu ziren, eta bertan Maria Jeritza, Leo Slezak edo Richard Tauber opera abeslariek euren lehen urratsak eman zituzten. 1929tik aurrera vienar opera arinaren antzezlekua izan zen. Bigarren Mundu Gerran Vienako Estatu Opera suntsitua zegoenez, hiri honetako opera antzoki garrantzitsuena bilakatu zen. 1955ean antzoki hura berreraiki eta bere ateak berrireki zituenean, Volksoper antzokia antzerki musikal independentearen kokaleku bihurtu zen. Gaur egun antzokian urtero 100dik gora opereta, musikal eta aro garaikideko dantzak estreinatu ohi dira.

## Iruditegia 

Irudi:Kaiserjubilaeumsstadttheater leipziger illustrierte.jpg|1899an.
Irudi:Sitzplan volksoper.jpg|Oinplanoa.
Irudi:Fera_kurteno.JPG|Kontzertua.
Irudi:Schnuerbodenzuege auf buehne volksoper.JPG|Eszenatokia.

## Kanpo estekak 
* Volksoper antzokiaren webgunea
Lincoln Red Imps FC

**Lincoln Red Imps FC** Gibraltarko futbol talde onena da palmaresari dagokionez, 24 liga eta 17 kopa irabazi ditu.

## Historia 
Taldea 1976an sortu zen eta 1985 arte ez zen lehen mailara igo. 1986an bertan lortu zituen lehenengo liga eta kopa eta ordutik aurrera Gibraltargo talde dominatzailea bihurtu da. 2003tik aurrerako liga guztiak irabazi ditu, 2017koa ezik.

2003 eta 2007 urteen artean **Newcastle United FC** izena hartu zuen.

## Palmaresa 
### Gibraltarren: 60 
* Liga (28): 1985, 1986, 1990, 1991, 1992, 1993, 1994, 2001, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2018, 2019, 2021, 2022, 2023, 2024.
* Rock Cup (20): 1986, 1989, 1990, 1993, 1994, 2002, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2014, 2015, 2016, 2021, 2022, 2024.
* Premier Kopa (1): 2014.
* Pepe Reyes Kopa (Superkopa) (11): 2001, 2002, 2004, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2014, 2015, 2017.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Panfilo Alexandriakoa

**Panfilo Alexandriakoa** () I. mendeko Antzinako Greziako gramatikari bat izan zen, Aristarko Samotraziakoaren eskolakoa.

Hitz arrotz edo arraroen 95 liburukiz osatutako hiztegi baten egilea izan zen. Jatorrizko ideia, hala ere, ez bide zen berea izan, beste gramatikari batena baizik: Zopiriorena. Zopiriok, antza, obraren hasierako lau liburukiak prestatu zituen. Panfiloren lana gaur egun galduta dago. II. mendean Diogenianok obra horren epitome edo laburpena egin zuen, eta hori izan zen Hesikhios Alexandriakoak egindako hiztegiaren oinarria.

Panfilo, bestetik, Ateneo Naukratiskoak prestatutako *Deipnosophistai* (Jakintsuen oturuntza) liburuan autoritatetzat aipatuta ageri da. *Suda* entziklopedian Panfilo izeneko filosofo bat eta haren idazlanak aipatzen ziren; lan horietako batzuk ziur aski Panfilo Alexandriakoarenak ziren.
 
## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Schmidt, M. (1862) *Allgemeine Encyclopedic*, Hesikhios Alexandriakoaren edizioaren eranskina, IV. liburuki.
* Westermann, A. (1848) *Real-encyclopeddie*.

## Kanpo estekak
Alan Alda

**Alan Alda**, jaiotze izenez '''Alphonso Joseph D'Abruzzo'* (1936ko urtarrilaren 28a, New York) estatubatuar aktore, zuzendari eta gidoigile bat da. Mundu mailan nagusiki *M*A*S*H* eta *The West Wing* telesailetan antzezteagatik ezaguna da, 2004ko *The Aviator* burututako antzezpenarengatik Gizonezko bigarren aktore onenaren Oscar Sariaren izendapena jaso zuelarik.

## Filmografia 
### Filmak 
* *Gone Are the Days!* (1963)
* *Paper Lion* (1968)
* *The Extraordinary Seaman* (1969)
* *Jenny* (1970)
* *The Moonshine War* (1970)
* *The Mephisto Waltz* (1971)
* *To Kill a Clown* (1972)
* *Kill Me If You Can* (1977)
* *Same Time, Next Year* (1978)
* *California Suite* (1978)
* *The Seduction of Joe Tynan* (1979)
* *The Four Seasons* (1981)
* *Sweet Liberty* (1986)
* *A New Life* (1988)
* *Crimes and Misdemeanors* (1989)
* *Betsy's Wedding* (1990)
* *Whispers in the Dark* (1992)
* *Manhattan Murder Mystery* (1993)
* *Canadian Bacon* (1995)
* *Flirting with Disaster* (1996)
* *Everyone Says I Love You* (1996)
* *Murder at 1600* (1997)
* *Mad City* (1997)
* *The Object of My Affection* (1998)
* *Keepers of the Frame* (1999)
* *What Women Want* (2000)
* *The Aviator* (2004)
* *Resurrecting the Champ* (2007)
* *Diminished Capacity* (2008)
* *Flash of Genius* (2008)
* *Nothing But the Truth* (2008)

### Telebista 
* *The Phil Silvers Show* (1958)
* *Naked City* (1962)
* *The Doctors and the Nurses* (1963)
* *Route 66* (1963)
* *East Side/West Side* (1963)
* *The Trials of O'Brien* (1963)
* *That Was The Week That Was* (1964–1965)
* *Where's Everett* (1966) (lehen atala)
* *Coronet Blue* (1967)
* *Premiere* (1968)
* *Story Theatre* (1971)
* *Class of '55* (1972)
* *The Glass House* (1972)
* *M*A*S*H* (1972–1983)
* *Playmates* (1972)
* *Isn't It Shocking?* (1973)
* *Free to Be… You and Me* (1974)
* *6 Rms Riv Vu* (1974)
* *Kill Me If You Can* (1977)
* *The Four Seasons (lehen atala)* 1984
* *And the Band Played On* (1993)
* *Scientific American Frontiers* (1993–2005)https://web.archive.org/web/20060208065201/http://www.pbs.org/saf/alan.htm
* *White Mile* (1994)
* *Jake's Women* (1996)
* *ER* (1999)
* *Club Land* (2001)
* *The Killing Yard* (2001)
* *The West Wing* (2004–2006)
* *30 Rock* (2009)
* *The Human Spark* (2010)
* *Running Wilde* (2010)

### Antzerkia 
* *Only in America* (1959)
* *Purlie Victorious* (1961)
* *A Whisper in God's Ear* (1962)
* *Fair Game for Lovers* (1964)
* *Cafe Crown* (1964)
* *The Owl and The Pussycat* (1965)
* *The Apple Tree* (1966)
* *Jake's Women * (1992)
* *Art* (1998)
* *QED* (2001)
* *The Play What I Wrote* (2003)
* *Glengarry Glen Ross'' (2005)
The Night of the Iguana (filma)

**The Night of the Iguana** (euskaraz *Iguanaren Gaua*) 1964ko John Huston estatubatuar zinema zuzendariaren drama filma bat da. Tennessee Williams idazle eta antzerkigilearen izenburu berdineko *The Night of the Iguana* antzezlanean oinarritua dago. Bertan, Richard Burton, Ava Gardner, Deborah Kerr eta Sue Lyon aktoreek antzeztu zuten.

Filmak garai hartako hedabide eta kazetarien harreta asko erakarri zuen, Elizabeth Taylor eta Richard Burton bikotearen albisteak jasotzeko asmoz haien atzetik filmaketa lekuetan etengabe jarraika baizebiltzan.

1963. urtean Mexikoko Puerto Vallarta hiria eta inguruetan filmatu zen (Mismaloya hondartza).

Lau Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen, azkenean bat bakarra irabaziz, Jantzi-diseinu onenaren Oscar Saria (zuri beltzeko kategoria, Dorothy Jeakins). Ava Gardner aktoreak ere Emakumezko aktore onenaren Urrezko Globo Saria eta BAFTA Sariaren izendapenak jaso zituen.

## Argumentua 
T. Lawrence Shannon (Richard Burton) erreberendo protestanteak krisialdia izan eta bere elizatik kaleratua izan da, ondorioz eta lasaitasun bila Mexikora joan eta turismo gidari gisa estatubatuar emakumezko helduez osatutako taldeei hitzaldiak emanez lan egingo du. Talde horietako batetako neska gazte batek (Sue Lyon) Lawrence erakartzen saiatuko da, jokaera horrek gainontzeko emakukemeen neskarenganako ezinikusia piztuko duelarik. Azkenik, emakume taldea Lawrencen laguna den emakume batek (Ava Gardner) daraman ostatu batera iritsiko da.

## Aktoreak 
* Richard Burton: T. Lawrence Shannon erreberendoa
* Ava Gardner: Maxine Faulk
* Deborah Kerr: Hannah Jelkes
* Sue Lyon: Charlotte Goodall
* James Ward: Hank Prosner
* Grayson Hall: Judith Fellowes, Charlotte's chaperone
* Cyril Delevanti: Nonno, olerkaria eta Hannahren aitona

## Kanpo estekak 
* *The Night of the Iguana* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *The Night of the Iguana* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
A Knight's Tale

'''A Knight's Tale'* (euskaraz *Zaldun Ipuina*) 2001eko Brian Helgeland estatubatuar zinema zuzendariaren abentura komedia filma bat da. Bertan, Heath Ledger, Mark Addy, Rufus Sewell, Paul Bettany eta Alan Tudyk aktoreek antzeztu zuten. Filmak Geoffrey Chaucer ingeles idazlearen *Canterburyko Ipuinak* idazlaneko *Zaldun Ipuina* (*A Knight's Tale'') istorioaren izenburuari aipamena egiten dio, nolabait hartan oinarritzen delarik, Chaucer bera film honetako protagonistetako bat delarik.

Filma Erdi Aroko Ingalaterra eta Frantzian girotua dago, baina osoki Txekiar Errepublikako Praga hiriburuko Barrabdow estudioan filmatu zen, estrak hiri hartako etxegabeak izan zirelarik-

## Argumentua 
Erdi Aroa, XIV. mendea, Ingalaterrako Erresuma. William (Heath Ledger) zaldun lehiaketetan borrokatzeko berebiziko trebezia duen morroia da. Bere jauna zen Sir Ectorren (Nick Brimble) bapateko heriotzaren ondoren bere bi lagun ezkutuzainak diren Roland eta Wat-ekin batera (Mark Addy eta Alan Tudyk) zaldun noblearen papera antzeztuko du, horrela bere ametsa betetzeko asmoz: zaldun bilakatzea. Bere bidai eta abenturetan Chaucer (Paul Bettany) izeneko idazlea ezagutuko du, hark Williamen gezurretazko zuhaitz genealogikoa egin eta haren bidez Williamek bereganatutako jauntxo titulua beste nobleen aurrean frogaraziko du, honela zaldun lehiaketetan borrokatzeko prest dagoelarik.

## Aktoreak 
* Heath Ledger: William Thatcher
* Rufus Sewell: Adhemar kondea
* Shannyn Sossamon: Jocelyn
* Bérénice Bejo: Christiana
* Paul Bettany: Geoffrey Chaucer
* Laura Fraser: Kate
* Mark Addy: Roland
* Alan Tudyk: Wat
* James Purefoy: Sir Thomas Colville
* Leagh Conwell: William Thatcher mutikoa
* Christopher Cazenove: John Thatcher
* Steven O'Donnell: Simon the Summoner
* Nick Brimble: Sir Ector
* Roger Ashton-Griffiths : artzapezpiku zaharra
* David Schneider: erlikia saltzailea
* Alice Connor: Lone Girl
* Berwick Kaler: Man in Stocks

## Soinu banda 
Filma honen bitxikeria edo berezitasunetako bat Erdi Aroan girotua egon arren XX. mendeko rock musika talde ospetsuen abesti eta doinuak izatean datza, hala nola:

* "We Will Rock You" – Queen
* "Low Rider" – War
* "Takin' Care of Business" – Bachman–Turner Overdrive
* "Golden Years" – David Bowie
* "Further on Up the Road" – Eric Clapton
* "Get Ready" – Rare Earth
* "I Want to Take You Higher" – Sly and the Family Stone
* "The Boys Are Back in Town" – Thin Lizzy
* "You Shook Me All Night Long" – AC/DC
* "We Are the Champions" – Robbie Williams & Queen

## Kanpo estekak 
* ''A Knight's Tale* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *A Knight's Tale'' filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Bowe Bergdahl

**Bowe Robert Bergdahl** (Sun Valley, Idaho, ) Ameriketako Estatu Batuetako Armadako soldadua da, 2009ko ekainetik Talibanek preso izan dutena. 2014ko maiatzaren 31n askatu zuten, Estatu Batuek Guantanamon espetxeraturik zituzten 5 pertsona askatzearen truke. Afganistango gerraren ondorioz, talibanen eskuetan geratzen zen azken soldadu estatubatuarra zen.

## Erreferentziak
Jackie Brown (filma)

***Jackie Brown*** 1997ko Quentin Tarantino estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta gidoigilearen drama thriller film bat da, Elmore Leonard idazlearen *Rum Punch* eleberrian oinarritua. Bertan, Pam Grier, Samuel L. Jackson, Robert Forster, Bridget Fonda, Michael Keaton eta Robert De Niro aktoreek antzeztu zuten.

*Reservoir Dogs* (1992) eta *Pulp Fiction* (1994) filmen ondoren, Tarantinok zuzendutako hirugarren filma da, eta 1970eko hamarkadako *Blaxploitation* zinema generoaren eragina du.

Gizonezko bigarren aktore onenaren Oscar Sariaren (Robert Forster) izendapena jaso zuen.

## Argumentua 
Jackie Brown (Pam Grier) diru arazoak dituen hegazkin laguntzailea da; hortaz,  Ordell (Samuel L. Jackson) arma trafikatzaile poliziak bilatuaren mezulari gisa lan egiten du. Dena ongi doala dirudi, baina egun batez ustekabean aireportuko aduanan poliziak Jackie droga eta diru trakifoarengatik atxilotu du. Jackiek espetxea saihets dezan, poliziak aukera bakarra eman dio: Ordell atzeman dezaten laguntzea.

## Aktoreak 
* Pam Grier: Jackie Brown
* Samuel L. Jackson: Ordell Robbie
* Robert Forster: Max Cherry
* Bridget Fonda: Melanie Ralston
* Michael Keaton: Ray Nicolet
* Robert De Niro: Louis Gara
* Chris Tucker: Beaumont Livingston
* Michael Bowen: Mark Dargus
* Lisa Gay Hamilton: Sheronda
* Tom Lister, Jr.: Winston
* Hattie Winston: Simone
* Sid Haig: Judge
* Aimee Graham: Amy
* Diana Uribe: Anita Lopez
* T'Keyah Crystal Keymáh: Raynelle
* Quentin Tarantino (*ez da kredituetan agertzen*): erantzungailu automatikoaren ahotsa

## Kanpo estekak 
* *Jackie Brown* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Jackie Brown* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
FK Dnipro

[thumb|250px|2015eko [UEFA Europa Leagueko finala jokatu zuen taldea.]]
**FK Dnipro** (ukraineraz Футбо́льний Клуб Дніпро́) Ukrainako Dnipro hiriko futbol talde profesionala da. Sobietar Batasuneko bi liga eta kopa bat irabazi zituen. 2014an Ukrainako ligan bigarrena izan da eta 2015ean UEFA Europa Leagueko finala jokatu du.

## Historia 
### Sorrera 
Petrovsky lantegian sorturiko BRIT (Brianskyi Robitnychyi Industrialnyi Tekhnikum) lantegian du jatorria. Lehen Mundu Gerra garaian taldea sakabanatu egin zen baina 1925 urtean BRIT inguruko jendeak talde berria osatu zuen, hasieran *Petrovsky factory* izenarekin eta 1926an **Petrovets** izen ofiziala hartu zuen.

### Sobietar garaia 
1947an agintari komunistek *Dynamo Dnipropetrovsk* izena eman zioten baina 1949 eta 1961 artean *Metalurh Dnipropetrovsk* izan zen. Metalurh izenak "metalaren langileak" esan nahi du. 1961ean *Dnepr Dnipropetrovsk* bihurtu zen. Urte guzti hauetan emaitza apalak izan zituen baina 80. hamarkada "urrezko aroa" iritsi zen. Sobietar Batasuneko 6 titulu irabazi zituen, tartean bi liga eta kopa bat.

### Ukraniako garaia 
Ukrainako ligak hastearekin batera Dinamo Kiev eta Xakhtar Donetsk taldeen atzean egotea egokitu zaio. bi aldiz izan da bigarren ligan eta beste bost aldiz hirugarren. Kopan ere ez du zorterik izan, hiru final jokatu baititu eta hiruretan Xakhtar Donetsken aurka galdu du.

2014 urtean ligako bigarren postua eskuratu du. 2014-15 urtean UEFA Europa Leagueko finalera iritsi da eta Sevillaren aurka jokatu du. 3-2 emaitzaz galdu du.

## Palmaresa 
### Sobietar Batasunean: 6 
* SESBeko Liga (2): 1983, 1988.
* SESBeko Kopa (1): 1989.
* SESBeko Superkopa (1): 1988.
* SESBeko Ligako Kopa (2): 1986, 1989.
### Ukrainan: 0 
* Ukrainako Liga (0): bigarren 1993 eta 2014an.
* Ukrainako Kopa (0): finalista 1995, 1997 eta 2004an.
### Nazioartean: 0 
* UEFA Europa League (0): finalista 2015ean.
* UEFA Intertoto Kopa (0): finalista 2006an.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Scytalina cerdale

***Scytalina cerdale*** ***Scytalina*** generoko arrain pertziformea da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, **Scytalinidae** familian. Bere generoan eta bere familian kide bakarra da, hau da, monotipikoa. Iparraldeko Ozeano Barean bizi da, Bering itsasotik Kaliforniaraino.

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Scombrops

***Scombrops*** arrain pertziformeen generoa da, **Scombropidae** familia osatzen duen bakarra.

Generoak hiru espezie besterik ez ditu:
* *Scombrops boops* (Houttuyn, 1782)
* *Scombrops gilberti* (Jordan & Snyder, 1901)
* *Scombrops oculatus* (Poey, 1860)

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Scophthalmidae

**Scophthalmidae** arrain pleuronektiformeen familia da, iparraldeko Ozeano Atlantikoan, Mediterraneo itsasoan, Itsaso Beltzan eta Itsaso Baltikoan bizi dena. Barnean oilarrak eta erreboiloak ditu.

## Genero eta espezieak 
Hona hemen FishBasek proposaturiko zerrenda:
* *Lepidorhombus* generoa (Günther, 1862)
** *Lepidorhombus boscii* (Risso, 1810)
** *Lepidorhombus whiffiagonis* (Walbaum, 1792)
* *Phrynorhombus* generoa (Günther 1862)
** *Phrynorhombus norvegicus* (Günther, 1862)
* *Psetta* generoa (Swainson, 1839)
** *Psetta maeotica* (Pallas, 1814)
** *Psetta maxima* (Linnaeus, 1758)
* *Scophthalmus* generoa (Rafinesque, 1810)
** *Scophthalmus aquosus* (Mitchill, 1815)
** *Scophthalmus rhombus* (Linnaeus, 1758)
* *Zeugopterus* generoa (Gottsche, 1835)
** *Zeugopterus punctatus* (Bloch, 1787)
** *Zeugopterus regius* (Bonnaterre, 1788)

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
St. Joseph's FC

'''St Joseph's FC''' Gibraltarko futbol talde onenetakoa da palmaresari dagokionez, liga bat eta 9 kopa irabazi ditu.

## Palmaresa 
### Gibraltarren: 9 
* Liga (1): 1996.
* Rock Cup (9): 1979, 1983, 1984, 1985, 1987, 1991, 1995, 2012, 2013.

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Scombrolabrax heterolepis

***Scombrolabrax heterolepis*** ***Scombrolabrax*** generoko arrain pertziformea da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, **Scombrolabracidae** familian. Bere generoan eta bere familian kide bakarra da, hau da, monotipikoa.

Aditu gehienek, tartean FishBasek edo ITISek, Scombroidei subordenean sailkatzen duten arren, badaude bere subordena (**Scombrolabracoidei**) proposatzen dutenak.

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Gibraltarko futbol kopa

**Gibraltarko futbol kopa** edo **Rock Cup** ("harkaitzeko kopa"), Gibraltarren jokatzen den kanporaketa sistemako txapelketa nagusia da. Lincoln Red Imps taldea da garaipen gehien eskuratu dituena, 17 kopa hain zuzen ere.

## Historia 
1895ean jokatu zen lehenengoa, aurreneko liga baino urtebete lehenago, baina ez zitzaion txapelketari berriz ekin 1936 arte. 1953 eta 1973 artean ere ez zen koparik jokatu.

## Palmaresa 
* ¹ 2020ko martxoan COVID-19 pandemiaren erruz Kopa bertan behera gelditu zen.
* (luz), luzapenaren ondoren.
* (pen), penalti jaurtiketak.

## Garaipenak 
## Ikus, gainera 
* Gibraltarko futbol liga

## Kanpo estekak
José Antonio Zarzalejos

**José Antonio Zarzalejos Nieto** (Bilbo, 1954) bizkaitar kazetaria da.

## Biografia 
Aita José Antonio Zarzalejos Altares (Bizkaiko gobernadore zibila eta Espainiako Auzitegi Goreneko fiskala) anaia Francisco Javier Zarzalejos (politikaria) eta arreba Charo Zarzalejos kazetaria ditu.

Deustuko Unibertsitatean zuzenbidea ikasi ondoren, Bizkaiko Foru Aldundian abokatua izan zen. *La Gaceta del Norte* egunkarian hasi zen lanean. 1989an *El Correo*n sartu eta hurrengo urtean jada zuzendaria zen.

1999an *ABC* egunkariaren zuzendari hautatu zuten. 2004an utzi eta Vocento taldeko idazkari bilakatu zen baina berriro 2005 eta 2008 artean ABCra itzuli zen.

2009tik aurrera *El Confidencial*en eta zenbait eleketan dabil.

## Lanak 
* *El presente discontinuo* (1992)
* *Contra la secesión vasca* (2005)
* *La destitución. Historia de un periodismo imposible* (2010)
Charo Zarzalejos

**Charo Zarzalejos Nieto** (Bilbo, 1952) bizkaitar kazetaria da.

## Biografia 
Aita José Antonio Zarzalejos Altares (Bizkaiko gobernadore zibila eta Espainiako Auzitegi Goreneko fiskala) eta nebak Francisco Javier Zarzalejos (politikaria) eta José Antonio Zarzalejos kazetaria ditu.

Deustuko Unibertsitatean zuzenbidea ikasi ondoren, *La Gaceta del Norte* egunkarian hasi zen lanean. 1981eko Espainiako estatu-kolpean Espainiako Diputatuen Kongresuaren barruan zegoen kazetari gutxienetariko bat izan zen. Telebistan ere lan egin du.

Antonio Petit Caro kazetaria ezkondu eta lau seme-alaba ditu.
Jerry Maguire

***Jerry Maguire*** Cameron Crowe estatubatuar zinema zuzendariaren kirol komedia-drama filma bat da. Bertan, Tom Cruise, Cuba Gooding, Jr., Renée Zellweger, Kelly Preston, Jerry O'Connell, Jay Mohr, Regina King eta Bonnie Hunt aktoreek antzeztu zuten.

Bost Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen 1 irabaziz: Gizonezko bigarren aktore onenaren Oscar Saria (Cuba Gooding, Jr.). 3 Urrezko Globo Sarietarako izendapenak ere jaso zituen, 1 irabaziz:

## Sinopsia 
Aberatsa, itxura onekoa eta ospetsua, Jerry Maguire (Tom Cruise) estatubatuar kiroletako izarren ordezkaria da. Bere bizitza itxurakeria eta gezurrez betea dago, hortaz, gau batez papertxo batean galdera baten bitartez bere bizitzari benetako zein zentzu eman nahi dion definitzen saiatuko da. Honek bere kaleratzea eta ustez lagunak zirenen alboratzea ekarriko dio. Alboan bi pertsona bakarrik izango ditu, bata Dorothy (Renée Zellweger), bere laguntzaile leiala, eta bestea Rod (Cuba Gooding, Jr.), amerikar futbolari barregarria.

## Aktoreak 
* Tom Cruise ... Jerry Maguire
* Cuba Gooding Jr. ... Rod Tidwell
* Renée Zellweger ... Dorothy Boyd
* Kelly Preston ... Avery Bishop
* Jerry O'Connell ... Frank Cushman
* Jay Mohr ... Bob Sugar
* Bonnie Hunt ... Laurel, Dorothyren ahizpa
* Regina King ... Marcee Tidwell
* Jonathan Lipnicki... Ray Boyd
* Todd Louiso ... Chad the Nanny
* Mark Pellington ... Bill Dooler
* Jeremy Suarez... Tyson Tidwell
* Joe Sausage ... Vin
* Jared Jussim ... Dicky Fox
* Benjamin Kimball Smith ... Keith Cushman
* Ingrid Beer ... Anne-Louise
* Glenn Frey ... GM/entrenatzailea
* Jeff Foxworthy ... Bill
* (Emily Procter)...
* Drake Bell ... Jesse Remo
* Christina Cavanaugh ... Remo andrea
* Toby Huss ... Steve Remo
* Eric Stoltz ... Ethan Valhere
* Jorge Canals ... Chechito
* Beau Bridges ... Matt Cushman

## Kanpo estekak
Espainiako Hirugarren Errepublikaren aldeko mugimendua

thumb|300px|Manuel Azañari omenaldia Montaubanen, Frantzian, 2021ean.
**Espainiako Hirugarren Errepublika** () Espainiako indar politiko askoren errebindikazioa da, batez ere ezkerreko indarren artean. Hirugarren Errepublika horren defentsa egungo monarkiaren aurrean eskatzen ari da. Eskaerak Espainiako Errege-Etxearen ingurukoen ustelkeriaren aferetan izandako inplikazioez (esaterako Nóos aferaren haritik) eta Joan Karlos I.a Espainiakoaren abdikazioaz indarra hartu du.

## Historia 
Joan Karlos I.a Espainiakoa Francisco Franco diktadorearen oinordekoa izan zen, beraz haren legitimitateak zalantza handiak eragin ditu 1975ean Espainiako estatuburu egin zutenetik. Tronurako legitimitate eskas hori bi ekintzekin saiatu zen sendotzen: Espainiako 1978ko konstituzioaren erreferendumaz, eta Joan Karlos I.aren aita zenaren Joan Borboikoa eta Battenbergekoaren ondorengotza-eskubideei uko egiteaz 1997an. Dena den, inoiz ez zaie Espainiako herritarrei bata ala bestea aukeratzeko aukerarik eman.

Gaur egun, Espainiako konstituzioak monarkia parlamentario delakoa ezartzen du gobernu-sistema bezala.

2014ko ekainaren 2an, Joan Karlos I.aren abdikazioaren kariaz errepublikaren aldeko manifestazioak estatu osoan egin ziren, besteak beste Iruñean, Donostian eta Bilbon. 
 
## Errepublikaren aldeko adierazpena 
2014ko otsailean hogeita hamar intelektuak Hirugarren Errepublikaren Aldeko manifestoa aurkeztu zuten. Aurkezpena Madrilgo Ateneoan egin zen. Sintatzaileen artean Vicenç Navarro, Rosa Regás, Ángel Viñas, Ignacio Ramonet eta Isaac Rosa zeuden.

Aurretik Espainian bi errepublika izan dira:
* Espainiako Lehenengo Errepublika (1873-1874)
* Espainiako Bigarren Errepublika (1931-1939

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Espainiako III. Errepublikaren aldeko intelektualen adierazpena.
Ivan Brzić

**Ivan Brzić**, jaiotze izena **Ivica Brzić** (Novi Sad, 1941eko maiatzaren 28a - Novi Sad, 2014ko ekainaren 2a) serbiar futbol jokalari eta entrenatzailea izan zen. Internazionala izan zen UEFA Euro 1968an, Jugoslaviako futbol selekzio nazionalarekin parte hartu zuelarik.

## Biografia 
Ivan Brzić Novi Saden jaio zen, 1941eko maiatzaren 28an, II. Mundu Gerra garaian. Hilabete batzuk lehenago, Hungariak hartu zuen Novi Sad, erresuma hark, 1941eko hasieran, naziek Jugoslavia hartzen lagundu baitzuen. Beraz, Brzić-en lehen urteak atzerriko militar okupazioaren pean joan ziren.

2014ko ekainaren 2an, gaixotasun luze batek hil zuen Ivan Brzic Novi Saden, Serbian.

## Brzić jokalari 
Erdilari izan zen eta hainbat ekipotan jokatu zuen, besteak beste hurrengoetan:
* FK Novi Sad (1961-1964).
* FK Željezničar Sarajevo (1964-1964).
* Jokalari ibilbidearen zati handiena FK Vojvodinan igaro zuen (1965-1972).
* UEFA Euro 1968an jokatu zuen Jugoslaviako selekzioarekin.
* DSV Leoben (1972-1974).
* FC Linz (1974-1977).

## Brzić entrenatzaile 
Entrenatzaile ibilbideari dagokionez, aipagarria da 1983 eta 1987 bitartean, Osasuna zuzendu zuela. Bera entrenatzaile zela, 1984/1985eko denboraldiko ligan talde nafarrak 6. postuan amaitzea eta, lehenbiziko aldiz bere historian, UEFA Txapelketarako sailkatzea lortu zuen.

Beste hainbat talde zuzendu zuen Espainian: Real Mallorca, Real Oviedo edo Hércules FC Alacantekoa.

Perun ere izan zen, 1992an, Limako Club Universitario de Deportesren zuzendari eta txapeldun izan ziren urte horretan. Peruko neska batekin ezkondu zen eta bi alaba izan zituen.

1993an, emaitza txarrak zirela-eta, bota egin zuten, Sergio Markarián uruguaiarrak ordeztu zuelarik (3-0 emaitzaz irabaziko zuen honek titulua).

1995ean, Alianza de Lima eta 2001ean, Sport Boys del Callao zuzendu zituen. 1999an, berriz, Boliviako Club Blooming de Santa Cruz.

2008ra arte, Fudbalski Klub Vojvodinaren entrenatzaile eta zuzendari teknikoa izan zen, hasi zen lekuan bukatu baitzuen.

## Erreferentziak
Glacis United FC

**Glacis United FC** Gibraltarko futbol talde onenetakoa da palmaresari dagokionez, 17 liga eta 5 kopa irabazi ditu.

## Palmaresa 
### Gibraltarren: 22 
* Liga (17): 1966, 1967, 1968, 1969, 1970, 1971, 1972, 1973, 1974, 1976, 1981, 1982, 1983, 1985, 1989, 1997, 2000.
* Rock Cup (5): 1975, 1981, 1982, 1997, 1998.

## Kanpo estekak
Ennisko katedrala

**San Petri eta San Paulen katedrala** () Irlandako Clare konderriko Ennis udalerrian dagoen katedral bat da. 1828an hasi ziren eraikitzen, baina Irlandako Gosete Handiaren garaian eraikuntza lanak etenik egon ziren, eta azkenik 1861ean amaitu zuten.

## Iruditegia 

Irudi:Ennis 01.jpg|Enniseko kaleak eta, urrutira, katedralaren kanpandorrea.

## Kanpo estekak
San Flannan ikastetxea

**San Flannan ikastetxea** (irlanderaz *Coláiste Fhlannáin Naofa* eta ingelesez ''St. Flannan's College'') Irlandako Clare konderriko Ennis udalerrian dagoen bigarren hezkuntzako ikastetxe bat da. 1846an sortu zen. 2011. urtean 85 langile (irakasleak barne) eta 1200 ikasle zituen.

## Iruditegia 

Irudi:Ennis indo 420724s.jpg|Urrutira.

## Kanpo estekak
Iñigo Errejón

**Iñigo Errejón Galván** (Madril, 1983ko abenduaren 14a - ) espainiar politologoa eta Podemos, Más Madrid eta Sumar mugimendu politikoetako kide nabarmena izan da. *Viento Sur* ezkertiar aldizkariko kontseiluko kide izana da.

## Ibilbide politikoa 
15-M mugimenduaren giro politikoan 2014an Podemos osatu zenean, bera eta Pablo Iglesias izan ziren alderdi haren aurpegi ezagun nagusiak, eta Podemosen kanpaina-zuzendaria izan zen 2014ko Europako Parlamenturako hauteskundeetan, alderdiaren lehen agerpen bozetan, zeinean miloi bat boto gaindituta eta 5 europarlamentariorekin, arrakasta handia erdietsi zuten.

2015eko abenduan Espainiako Kongresurako hauteskundeetan 69 eserleku lortu zituen Podemosek, eta osatu zuten talde parlamentarioan bozeramaila izan zen, 2017ko otsailera arte. Hilabete horretan Vistalegre II izeneko biltzarra egin zuen Podemosek, eta partiduko zuzendaritzarako aurkeztu zen Errejón bertan, ordurako Iglesiasengandik aldentzen ari zela politikoki. Iglesiasek irabazi zuen barne lehia hura, eta Errejónen bozeramailetza Kongresuan Irene Monterok hartu zuen.

2019an Podemos utzi zuen eta Más Madrid taldea sortu zuen Madrilgo hauteskunde autonomikoetarako aurkezteko, Manuela Carmena izan zuelarik aliatu nagusi.

## Lanak 
* *¡Ahora es cuando, carajo! Del asalto a la transformación del estado en Bolivia*, 2011, Alfredo Serranorekin batera.
* *Construir pueblo: Hegemonía y radicalización de la democracia*, 2015. Chantal Moufferekin.
* *Qué horizonte: Hegemonía, Estado y revolución democrática*, 2020. Álvaro García Linerarekin.
* *Con todo: De los años veloces al futuro,* 2021.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Corofin (Clare konderria)

**Corofin** (irlanderaz *Cora Finne*) Irlandako mendebaldean dagoen Clareko konderriko udalerria da, hain zuzen ere, konderriaren iparraldean dago. Fergus ibaiaren ertzean. 2011an 689 biztanle zituen. Konerriko hiriburua den Ennis udalerritik 12 kilometro iparraldera dago, The Burren eremuaren hegoaldean.

## Kanpo estekak
Erin Brockovich (filma)

**Erin Brockovich** 2000ko Steven Soderbergh estatubatuar zinema zuzendariaren komedia dramatiko film bat da. Erin Brockovich ekintzailearen benetazko istorioaren dramatizazioa da, Pacific Gas and Electric Company (PG&E) enpresaren aurka garaipen judiziala lortu zuena uren kutsadura kasu batean. Filmean, Julia Roberts, Albert Finney eta Aaron Eckhart aktoreek antzeztu zuten.

Film honek 5 Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen, 1 irabaziz: Emakumezko aktore onenaren Oscar Saria (Julia Roberts). Bestalde, 4 Urrezko Globo Sarietarako izendapenak jaso zituen, oraingo honetan ere 1 irabaziz: Emakumezko aktore onenaren Urrezko Globo Saria - Drama (Julia Roberts).

## Argumentua 
Erin Brockovich (Julia Roberts) lana topatzeko zailtasunak dituen hiru haurren ama den emakume dibortziatua da. Egun batez, bere bizitza aldatuko duen auto istripua izango du. Istripu horren arduraduna zein den jakiteko epaiketa galdu ostean, Erin bere abokatuaren (Albert Finney) bulegoan lanean hasiko da. Bertako bezero baten (Marg Helgenberger) kasuaren txostena ikustean, bere harreta bereganatu duen kasu hura ikertzea erabakiko du, bezeroa eta haren familiaren gaixotasun larriak eta inguruko gas eta elektrizitate konpainiak batek ez ohikoak diren zulaketa tekniken bidez sortutako ur kutsatuaren arteko harremana topatuko duelarik. Ikertzen egon arren, bere bizitza, familia eta maitasun harremarekin aurrera saiatzen saiatuko da.

## Aktoreak 
* Julia Roberts: Erin Brockovich
* Albert Finney: Edward L. Masry
* Aaron Eckhart: George
* Marg Helgenberger: Donna Jensen
* Tracey Walter: Charles Embry
* Peter Coyote: Kurt Potter
* Cherry Jones: Pamela Duncan
* Scarlett Pomers: Shanna Jensen
* Conchata Ferrell: Brenda
* Erin Brockovich: Julia R., zerbitzaria
* Edward L. Masry: Diner Patron
* Veanne Cox: Theresa Dallavale
* Scotty Leavenworth: Matthew Brown
* Gemmenne de la Peña: Katie Brown
* Gina Gallego: Ms. Sanchez
* T.J. Thyne: David Foil
* Valente Rodriguez: Donald

## Kanpo estekak 
* *Erin Brockovich* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* Filmaren webgunea 
* *Erin Brockovich* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Salbuespen (argipena)

**Salbuespen** hitzak, Ipar Euskal Herrian **erresalbu**, ohikoa ez den fenomeno edo ekintza edo lege edo arau orokor bati jarraitzen ez dion kasu berezia da. Erabilera zenbait ditu:

* *salbuespenak erregela berresten du* esamoldea,
* salbuespen egoera.
Salbuespenak erregela berresten du

**Salbuespenak erregela berresten du** esamoldeak salbuespen bat izatetik erregela orokor baten existentzia erator daitekeela baieztatzeko erabil daitekeela adierazten du. Adierazkera arruntean maiz erabiltzen da, askotan era okerrean ordea; hain zuzen, salbuespena izateak salbuespenaren kasuari buruz erregela edo lege orokor bat dagoela baieztatzeko erabiltzen da, logikaz guztiz ukatu behar dena, salbuespen edo kasu berezi baten existentziak erregela edo lege orokorrik ez dagoela baitakar. Adibide zuzen moduan, "asteburu eta jaiegunetan aparkatzea debekatuta" esaten bada (salbuespena), "astean zehar aparkatzea baimenduta" dagoela (erregela) esan nahi du. Adibide oker moduan, berriz, "Ana beti berandu heltzen da" (erregela) esaten bada eta egun batean Ana garaiz heltzen bada (salbuespena), erregela justifikatzeko *salbuespenak erregela berresten du* esan ohi da, "Ana beti berandu heltzen da" legeak oraindik betetzen ari dela justifikatzeko; ondorio zuzen moduan, "Ana ez da beti berandu heltzen" esan beharko litzateke.

## Kanpo estekak
Mayo GAA

**Mayo GAA** edota **Mayo County Board of the Gaelic Athletic Association** (irlanderaz **Cumann Luthchleas Gael Coiste Maigh Eo**) Irlandako mendebaldean dagoen Connacht probintzian kokatuko Mayo konderriko gaeldar jokoetako talde bat da. Taldearen koloreak gorria eta berdea dira, konderriaren kolore ofizialak hain zuzen ere.

Gizonezko zein emakumezko futbol gaeliko eta hurling talde indartsuak ditu, halere Irlandan zerbaitegatik oso ezaguna bada gizonezkoen futbol gaeliko taldearengatik da. Hurlingean ez du oraindik titulurik lortu.

## Tituluak 
### Futbol Gaelikoa 
#### All-Ireland Senior Football Championship 
#### National Football League 
## Kanpo estekak 
* Mayo GAA taldearen webgune ofiziala
Monster's Ball

'''''Monster's Ball'''*, , 2001eko Marc Forster alemaniar-suitzarrak zuzendutako drama film bat da. Bertan, Billy Bob Thornton, Halle Berry, Heath Ledger, Peter Boyle eta Sean Combs aktoreek antzeztu zuten.

Filma honek 2 Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen, bat irabaziz: Emakumezko aktore onenaren Oscar Saria (Halle Berry). BAFTA Sarietarako izendapen bat ere jaso zuen.

## Argumentua 
Grotowski familia Hank (Billy Bob Thornton) aita alarguna, haren seme Sonny (Heath Ledger) eta erretiratutako eta gaixotutako Buck (Peter Boyle) aitonak osatzen dute. Louisianako estatu espetxean lan egin duten hiru belaunaldi dira, euren lanbidea heriotzera zigortutako presoak exekutatzea delarik. Jada, erretiratutako aitonak bere semeari arraza beltzeko jendearekiko gorrotoa pasarazi dio, baina Sonny bilobak familiaren usadiotik kanpo gelditu nahi du.

Estatuko gobernadoreak Lawrence Musgrove (Sean Combs) gizonezko beltz presoaren heriotz zigorra betetzeko agindua ematen duenean, Hanken bizitza aldaraziko duten hainbat gertakizunei hasiera emango diote: Hankek Lawrence alaguna den Leticia Musgrove (Halle Berry) alarguna eta haien seme Tyrell (Coronji Calhoun) ezagutuko ditu, Hank eta Leticia maitemindu egingo direlarik.

## Aktoreak 
* Billy Bob Thornton: Hank Grotowski
* Heath Ledger: Sonny Grotowski
* Halle Berry: Leticia Musgrove
* Peter Boyle: Buck Grotowski
* Sean Combs: Lawrence Musgrove
* Mos Def: Ryrus Cooper
* Coronji Calhoun: Tyrell Musgrove
* Charles Cowan, Jr.: Willie Cooper
* Amber Rules: Vera

## Kanpo estekak 
* *Monster's Ball* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Monster's Ball'' filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Scomberesocidae

**Scomberesocidae** arrain beloniformeen familia da. Bi genero ditu, espezie bina dituztenak. Arrain epipelagikoak dira, ur epel eta tropikaletan bizi direnak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Scoloplax

***Scoloplax*** arrain siluriformeen generoa da, **Scoloplacidae** familia osatzen duen bakarra. Hego Amerikako ibaietan bizi da.

Generoak bost espezie besterik ez ditu:
* *Scoloplax baskini* M. S. Rocha, R. R. de Oliveira & Rapp Py-Daniel, 2008
* *Scoloplax dicra* R. M. Bailey & Baskin, 1976
* *Scoloplax distolothrix* S. A. Schaefer, S. H. Weitzman & Britski, 1989
* *Scoloplax dolicholophia* S. A. Schaefer, S. H. Weitzman & Britski, 1989
* *Scoloplax empousa* S. A. Schaefer, S. H. Weitzman & Britski, 1989

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Schindleria

***Schindleria*** arrain pertziformeen generoa da, **Schindleriidae** familia osatzen duen bakarra.

Generoak hiru espezie besterik ez ditu:
* *Schindleria brevipinguis* Watson & Walker, 2004.
* *Schindleria pietschmanni* (Schindler, 1931).
* *Schindleria praematura* (Schindler, 1930).

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dam plaza

**Dam plaza** (nederlanderaz *Dam*) Herbehereetako Amsterdam hiriburuaren erdigunea dagoen plaza bat da. Hiri honetako gune garrantzitsuenetako bat da, bertan urtean zehar ekitaldi eta ospakizun ugari burutzen direlarik.

## Kanpo estekak
Schilbeidae

**Schilbeidae** arrain siluriformeen familia da, Afrikan eta hegoaldeko Asian bizi direnak. Ur irekietan ibiltzea dute gustukoa.

FishBasek genero hauek dituela dio:
* *Ailia*
* *Ailiichthys*
* *Clupisoma*
* *Eutropiichthys*
* *Irvineia*
* *Laides*
* *Neotropius*
* *Parailia*
* *Pareutropius*
* *Platytropius*
* *Proeutropiichthys*
* *Pseudeutropius*
* *Schilbe*
* *Silonia*
* *Siluranodon*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tiumen oblasta

**Tiumen oblasta** (errusieraz: Тюме́нская о́бласть, *Tiumenskaia oblast*) Errusiako subjektu federal bat da, oblast bat zehazki, Uraletako Barruti Federalean kokatua. Oblastak eskumen administratiboa dauka Khanti-Mansi eta Jamalia-Nenetsia lurralde autonomoen gainean. 1.435.200&nbsp;km²-ko azalera du eta 2010ean 3.395.755 biztanle zituen. Hiriburua Tiumen da.

## Geografia 
Errusiako erdialdean dago, Irtyx ibaiaren arroan. Mendebaldeko muturrean Ural mendiak ditu (Narodnaia mendia, 1.895 m) baina lurraldearen gehiena oso zelaia da. Aintzira ugari eta zohikaztegi zabalak daude.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Samaridae

**Samaridae** arrain pleuronektiformeen familia da, eremu Indo-Barean bizi dena.

FishBase 30 espezie dituela dio, hurrengo hiru generotan banaturik:
* *Plagiopsetta*
* *Samaris*
* *Samariscus*

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Salangidae

**Salangidae** arrain osmeriformeen familia da, hegoaldeko Asiako ur gezatan bizi dena. Osmeridoekin lotura estua dute.

FishBase 20 espezie dituela dio, hurrengo sei generotan banaturik:
* *Hemisalanx*
* *Neosalangichthys*
* *Neosalanx*
* *Protosalanx*
* *Salangichthys*
* *Salanx*

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Saccopharynx

***Saccopharynx*** arrain sakofaringiformeen generoa da, **Saccopharyngidae** familia osatzen duen bakarra. Arrain abisal hauek 1.800 metroko sakoneran bizi dira.

Generoak hamar espezie besterik ez ditu:
* *Saccopharynx ampullaceus* Harwood, 1827
* *Saccopharynx berteli* Tighe & J. G. Nielsen, 2000
* *Saccopharynx harrisoni* Beebe, 1932
* *Saccopharynx hjorti* Bertin, 1938
* *Saccopharynx lavenbergi* J. G. Nielsen & Bertelsen, 1985
* *Saccopharynx paucovertebratis* J. G. Nielsen & Bertelsen, 1985
* *Saccopharynx ramosus* J. G. Nielsen & Bertelsen, 1985
* *Saccopharynx schmidti* Bertin, 1934
* *Saccopharynx thalassa* J. G. Nielsen & Bertelsen, 1985
* *Saccopharynx trilobatus* J. G. Nielsen & Bertelsen, 1985

## Banaketa 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Derry GAA

[thumb|250px|2009an [National Football League (Irlanda)|National Football Leagueko finala jokatu zuen taldea.]]
**Derry GAA** edota **Derry County Board of the Gaelic Athletic Association** (irlanderaz **Cumann Lúthchleas Gael Coiste Chontae Dhoire**) Ipar Irlandan dagoen Ulster probintzian kokatuko Derry konderriko gaeldar jokoetako talde bat da. Taldearen koloreak zuria eta gorria dira, konderriaren kolore ofizialak hain zuzen ere.

Etxeko partiduak Derry hiriko Celtic Park estadioan jokatu ohi ditu.

## Tituluak 
### Futbol Gaelikoa 
#### All-Ireland Senior Football Championship 
#### National Football League 
### Hurlinga 
#### All-Ireland Senior Hurling Championship 
#### National Hurling League 
## Kanpo estekak 
* Derry GAA taldearen webgune ofiziala
Polizia Estonian

**Estoniako** segurtasunaz Estoniako polizia eta kostazaingoa edo *Politsei* arduratzen da. Barne Ministerioaren ardurapean diharduten du eta 42 barruti ezberdinetan banatzen da.

## Agentzia 
* Politsei: Polizia eta Kostazaingoaren agentzia bateratua.
* Estoniako Barne Segurtasun Zerbitzua (*Kaitsepolitseiamet*)

## Kanpo estekak
Valkyrie (filma)

**Valkyrie** (euskaraz *Valkiria*) 2008ko Bryan Singer estatubatuar zinema zuzendariaren gerrathriller filma bat da. Bertan, Tom Cruise, Kenneth Branagh, Bill Nighy, Tom Wilkinson, Carice van Houten eta Terence Stamp aktoreek antzeztu zuten. Izen berdineko Valkiria Operazioa eta 1944an Claus von Stauffenberg alemaniar kolonelak Adolf Hitler hiltzeko atentatuan oinarritua dago.

## Argumentua 
Bigarren Mundu Gerra, Claus von Stauffenberg (Cruise) alemaniar kolonel eta aristokrata Afrikako gerratik larriki zauritua Alemaniara itzuli berri da eta alemaniar erresistentziarekin bilera izan ondoren Valkiria Operazioaren arduraduna bilakatuko da, bere helburua Adolf Hitler hil, errejimen nazia irauli eta gerrari amaiera ematea delarik. 1944an hainbat gertakizunen ondorioz Führerbunkerran lehergailu bat eztandarazi eta Hitler hiltzeko atentatuak huts egin zuen). Egitasmo hark gainera diktadorea hil ondoren Hirugarren Reicharen kontrola bereganatuko zuen itzalpeko gobernua eratzea ere barne hartzen zuen.

## Aktoreak 
* Tom Cruise - *Claus von Stauffenberg kolonela*
* Bill Nighy - *Friedrich Olbricht jenerala*
* Tom Wilkinson - *Friedrich Fromm kolonel jenerala*
* Christian Berkel - *Albrecht Ritter Mertz von Quirnheim kolonela*
* Terence Stamp - *Ludwig Beck kolonel jenerala*
* Kevin McNally - *Carl Friedrich Goerdeler doktorea*
* Jamie Parker - *Werner von Haeften tenientea*
* Eddie Izzard - *Erich Fellgiebel jenerala*
* Carice van Houten - *Nina von Stauffenberg*
* Halina Reijn - *Margarethe von Oven*
* David Bamber - *Adolf Hitler*
* Thomas Kretschmann - *Otto Ernst Remer komandantea*
* Kenneth Branagh - *Henning von Tresckow komandate jenerela*
* Kenneth Cranham - *Wilhelm Keitel zelaiko mariskala*

## Kanpo estekak 
* *Valkyrie* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* Filmaren webgunea 
* *Valkyrie* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Billy Elliot

**Billy Elliot** 2000ko Stephen Daldry ingeles zinema zuzendariaren drama film bat da. Bertan, Jamie Bell, Julie Walters, Gary Lewis eta Jamie Draven aktoreek antzeztu zuten. Oscar Sarieterako hiru izendapen jaso zituen, nahiz eta bat bera ere irabazi ez izan. Urrezko Globo Sarietarako bi izendapen jaso zituen. BAFTA Sarieterako ere 13 izendapen jaso eta bi sari irabazi zituen.

## Argumentua 
Ingalaterrako ipar-ekialdeko Durham konderrian, 1984-1985eko Erresuma Batuko meatzarien greba garaian. Meatzari eta poliziaren artean istiluak piztu dira: lehenbizikoen artean Tony (Jamie Draven) eta aita (Gary Lewis) dabiltza. Billy (Jamie Bell), familiako seme txikiena, boxeoa ikasten ari da: hanka-joko bikaina duen arren, ez du batere ukabilkada onik. Egun batez, gimnasiora doala, Wilkinson andrearen (Julie Walters) ballet ikastaroei so geratu da: izaera zorrotzeko emakume horrek bere ikastaroan parte hartzera gonbidatu du. Hortik aurrera, haren grina eta bizipoz guztia dantza egitea da, baina horrek bere familia zein adin bereko mutikoekin arazoak dakarzkio, jarduera horri neska edo gay kontua baiteritzote.

## Aktoreak 
* Jamie Bell: Billy Elliot
* Julie Walters: Georgia Wilkinson
* Gary Lewis: Jackie Elliot
* Jamie Draven: Tony Elliot
* Jean Heywood: amona
* Stuart Wells: Michael Caffrey
* Nicola Blackwell: Debbie Wilkinson
* Colin Maclachlan: Tom Wilkinson
* Billy Fane: Braithwaite jauna
* Janine Blirkett: Jenny Elliot
* Adam Cooper: Billy Elliot, 25 urterekin
* Merryn Owen: Michael Caffrey, 25 urterekin
* Stephen Mangan: Crane medikua

## Kanpo estekak 
* *Billy Elliot* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *Billy Elliot* filmaren trailer edo iragarkia ikusgai
King Solomon's Mines (1950eko filma)

'''King Solomon's Mines'* (euskaraz *Salomon Erregearen Mehatzeak*) 1950eko Compton Bennett ingeles eta Andrew Marton hungariar zinema zuzendarien abenturazko filma bat da. H. Rider Haggard ingeles idazlearen izenburu beerdineko *King Solomon's Mines* eleberrian oinarritua dago, Allan Quatermain abenturazalea protagonista delarik. Bertan, Deborah Kerr, Stewart Granger eta Richard Carlson aktoreek antzeztu zuten.

Aurretik, 1937an filmatutako *King Solomon's Mines* bertsioa ere bazen, aldiz, 1985ean izenburu berdineko *King Solomon's Mines* berregokitzapena ere zinemaratu zen, honako honetan Richard Chamberlain eta Sharon Stone aktoreek antzeztu zutelarik.

Filma honek Oscar Sarietarako 3 izendapen jaso zituen, 2 irabaziz: Argazkigintza onenaren Oscar Saria - Kolorea (Robert Surtees) eta (Muntatze onenaren Oscar Saria (Ralph E. Winters eta Conrad A. Nervig).

## Argumentua 
1897, Afrika, Allan Quatermain (Stewart Granger) ehiztari eta gidariak Betty (Deborah Kerr) andere gaztearen enkargua onartu berri du, haren senarra topatzeko asmoz espedizio batean lagundu eta oihan eta lurralde ezeezagunean barneratutzea. Ibilbide luzean zehar bertako tribu oldarkorrei aurre egin beharko diete. Laister bien artekoe rakarpena sortuko da.

## Aktoreak 
* Deborah Kerr: Elizabeth Curtis
* Stewart Granger: Allan Quatermain
* Richard Carlson: Jean Goode
* Hugo Haas: Van Brun/Smith
* Lowell Gilmore: Eric Masters
* Kimursi: Khiva
* Sekaryongo: Gagool buruzagia
* Baziga: Twala erregea
* Siriaque: Umbopa
* John Banner: Austin

## Kanpo estekak 
* *King Solomon's Mines* filmaren IMDBko fitxa irakurgai 
* *King Solomon's Mines'' filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com
Celtic Park (Derry)

**Celtic Park** edota **Páirc na gCeilteach** Irlandako Killarney hirian dagoen joko gaelikoetako estadio bat da, bertan futbol gaeliko nahiz hurling kiroletako partiduak jokatu ohi direlarik. Derry GAA taldearen egoitza da.

Bogside auzoa eta San Kolunba katedralatik hurbil dago.

## Kanpo estekak
Doneztebe basilika (Budapest)

**Doneztebe basilika** (hungarieraz *Szent István-bazilika*) Hungariako Budapest hirian dagoen basilika katoliko bat da, hain zuzen ere, Miklós Ybl auzoan kokatua dago. Izena Doneztebe I.a Hungariakoaren omenez darama eta neoklasiko estilokoa da.

1851an eraikitzen hasi arren, 51 urte behar izan zituen osorik amaitua izateko, 1868an ganga erautsi eta berreraiki behar izan baizuten. Azkenik, 1905ean Miklós Ybl arkitektoaren egitasmoari jarraikiz eraikia eta sagaratua izan zen.

## Iruditegia 

Irudi:Bazilika légifotó02.jpg|Aireko ikuspegia.
Irudi:Bazilika szentely.jpg|Aldare nagusia.
Irudi:Budapest_St.Stephen1.jpg|Barnealdea.
Irudi:St Stephens bas budapest.jpg|Gauez.

## Kanpo estekak 
* Doneztebeko basilikaren webgunea 
* Doneztebeko basilikako abesbatzaren webgunea  
* Doneztebeko basilikarako 3D bisita gidatua
* Doneztebe basilikaren barnealdeko argazkiak
King Solomon's Mines (1985eko filma)

'''King Solomon's Mines'* (ingelesez *Salomon Erregearen Mehatzeak*) 1985eko J. Lee Thompson britainiar zinema zuzendariaren abenturazko filma bat da. Henry Rider Haggard ingeles idazlearen izenburu berdineko *King Solomon's Mines* eleberrian oinarritua dago. Bertan, Richard Chamberlain, Sharon Stone, Herbert Lom eta John Rhys-Davies aktoreek antzeztu zuten.

Aurretik filmatutako beste bi filmeen berregokitzapena da: *King Solomon's Mines* (1937) eta *King Solomon's Mines* (1950). 1987an *Allan Quatermain and the Lost City of Gold* izeneko jarraipena izan zuen. 1980ko hamarkadako Indiana Jones abenturazalearen filmeen nahitan eginiriko parodia ere bada.

## Argumentua 
XX. mendearen hasiera, Afrika. Jesse Huston ederrak (Sharon Stone) kondairazko Salomon Erregearen Mehatzeen bila dabilela galdu den eta arkeologo ospetsua den bere aita topatu ahal izateko Allan Quatermain (Richard Chamberlain) ehiztari ausartaren zerbitzuak kontratatu ditu. Jesse, Quatermain eta haren adiskide Umobopo (Ken Ganou) misteriotsua Afrikako bihotzean barneratu eta Jesseren aitaren mapako ibilbideari jarraituko diote. Jada lurralde basatian daudela, Huston irakaslea hark bilatzen duen leku berberaren bila dabilen alemaniar espadizio militar batek atzeman duela jakingo dute, espedizio horretako burua Bockner kolonela delarik (Herbert Lom).

## Aktoreak 
* Richard Chamberlain: Allan Quatermain
* Sharon Stone: Jesse Huston
* Herbert Lom: Bockner kolonela
* John Rhys-Davies: Dogati
* Ken Gampu: Umbopo
* June Buthelezi: Gagoola
* Sam Williams: Scragga
* Shaï K.Ophir: Kassam
* Fidelis Chea: Mapakï buruzagia
* Bernard Archard: Huston irakaslea (krediturik gabe)

## Ikus gainera 
* *Allan Quatermain and the Lost City of Gold* (1986)

## Kanpo estekak 
* *King Solomon's Mines'' filmaren IMDBko fitxa irakurgai
The Economic Consequences of the Peace

***The Economic Consequences of the Peace*** edo euskaraz ***Bakearen Ondorio Ekonomikoak***, John Maynard Keynesek 1919an argitaratutako liburu ospetsu bat da. Keynes Versaillesko Itunean egon zen Britaniarren ekonomilari ordezkari gisa.

Alemaniarekin egindako bake itun eskuzabalago baten aldekoa zen. Versaillesko Konferentziaren emaitzen aurkako iritzia izan zuen.

Estatu Batuarren iritzia Versaillesko Itunaren kontra jarri zen hein handi batean Keynesek idatzitako liburuaren ondorioz. *Best Seller* bihurtu zen liburu honek britaniarrengan ere izan zuen eragina, eta bertako herritarren artean ituna gogorregia zelako iritzia zabaldu zen. Honen ondorioz, Versaillesko Itunaren hainbat arlo indarrean ez jartzeko iritzia orokortu zen britaniarren artean. Keynesen liburuaren ideiak izugarrizko oihartzuna eta onarpena izan zuen batez ere ideologia ezkertiarra zutenen aldetik. Marshall Planaren ideiak Keynesek bere liburuan (Bakearen Ondorio Ekonomikoak) zekartzaten ideia asko bereganatu zituen.

### Liburuaren zati esanguratsuak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak