Zazpiak-bat (Otaño)

[thumb|[Pello Mari Otaño]]
***Zazpiak-bat*** edo ***Zazpi ahizparen gai den oihala*** izenburuekin ezagutzen dira Pedro Mari Otañoren bertso ezagun batzuk, 1900ean idatzi zituenak. Zortzikoa, dantza eta abestia da. Konpas berezi bat da, 5/8koa, azentuazio bereizgarria duena. 
[thumb|[Zazpiak Bat|Zazpiak-Bat]]
Otañoren sail hau Joxe Mendiaga hazpandar bertsolariaren beste sail bati erantzuteko moldatua da. «Eskuaraz egin opera», Artzai mutilla alegia, aurkeztu berria zen Buenos Airesen. Mendiaga ere publikoaren artean izan zen: «loriatuak egonak gira zure obraren aurrian». Eta bertso sail baten bidez zorionak eman zizkion Otañori. Eta Otañok ordainetan Zazpiak-bat bertso hauek moldatu zituen.

***Zazpi ahizparen gai den oihala*** abestia grabatu zuen Oskorri taldeak bertso hauekin 2002an *Oskorri & The Pub Ibiltaria 6* albumean eta Elkar diskoetxearekin.

Oso zabalduta dagoen eta hainbat interpretazio dituen Zazpiak ohial batetik abestian ere  azaltzen da Otañoren "Zazpiak-bat" sortako lehen bertsoa. Joxe Mari Ostolaza hernaniarrak (Xalbardin) sortu zuen doinua eta bertsoak moldatu ere bai, Otaño eta Txirritaren aipuekin. Bukaeran azaltzen da Otañoren lehen bertso hori ("*Zazpi ahizparen gai den oihala...*"), eta hasieran Txirritak Otañori Pasaiako portuan botatako bertsoak ere azaltzen dira, 1988an Otaño azken aldiz Argentinara joan zeneko agurrean kantatu zizkionak ("*Mundu guztiak aditutzen du.*..".

## Testuingurua   
Otaño urte askotan bizi izan zen Argentinan. Hirutan bidaiatu zuen haraino (1875-1879, ?-1890, eta 1898-1910. Azken egonaldi hori zinez emankorra izan zen Pello Mariren bertsogintzan. 1900. urterako plazaratuak zituen *Lagundurikan danoi*, Zazpiak bat, *Amerikako Panpetan*, *Mutil koskor bat*, *Txepetxa*... Felix Ortiz San Pelaio musikari azpeitiarrak eta berak, lankidetzan, Artzai mutila opera egin zuten, Euskal Herritik kanpo eta euskaraz sorturiko lehen opera. Hurrengo urteetan poema ederrak sortzen jarraitu zuen. 1904an Pehuajótik Buenos Airesera joan zen bizitzera eta han argitaratu zuen *Alkar* bertso-bilduma. Dagoeneko begien bistakoa da Pello Mari Otañoren bilakaera politikoa. Etxean liberalen iturritik edan ondoren, errepublikazale eta foruzale agertu zen gero, eta azken urteetan abertzale. 

Donibane Lohizunen 1892an antolatu ziren Euskal Lore Jokoen kartelean ageri ziren lehen aldiz elkarrekin “Zazpiak bat” goiburua eta zazpi herrialdeen ezkutuak batzen dituen armarria.

Otañoren azken urteetako mintzaldia abertzalea bihurtu zen, euskara eta Euskal Herriarentzat justizia eskatuz, hitzaldi nahiz bertsoen bidez. Euskal Herriaren batasunaz idatzi zuen, mugaren bi aldeetako euskaldunez, bitan banatzen gaituen Bidasoa ibaiaz, euskararen makurrez… Honen adibide da 1900. urtean idatziriko Zazpiak-bat izeneko sorta hau.  Harrezkero Pedro Mariren ordez Pello Mari izenarekin sinatuko zituen bere lanak.thumb|*Alkar* olerkien bilduma (1904). 1934ko edizio hau familiak erabiltzen zuena da.

## Bertsoak 
Hauek dira bertsoak, Otañoren jatorrizko idazkeran eta euskara batuaz:

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Pedro Mari Otaño / Bertso guziak. 1994. Antonio Zavala. Auspoa. Euskaltzaindaiaren atarian.
* Zazpi aizparen gai dan oiala. Otaño, Pedro Maria (Katarro, Pello Maria). Zeruko Argia, 1973
* Zazpiak ohial batetik. Karaokea . Txatxangorria. Hasieran Txirritak Pasaian Otañori 1988ko agurrean botatako bertsoak eta ondoren Otañoren "Zazpiak-bat" sortako lehen bertsoa.