open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
I'm Your Man

'''I'm Your Man'* (*Ni zure gizona naiz* euskaraz) Leonard Cohenen zortzigarren disko luzea izan zen, 1988an plazaratuta. Arrakasta dezente lortu zuen eta, modu batez, artistaren itzulera suposatu zuen. Bere disko onenetariko bat bezala onartua izan da.

## Historia 
Aurreko diskoa 1984an plazaratuta *Various Positions* izan zen eta zuen hainbeste arrakasta izan. *'I'm Your Man'*, aldiz, Cohenen musika zerrenden aurreko postuetara eraman zuen; zenbait estatuetan, Espainian eta Norvegian, lehen postua lortu zuen.

Diskoaren estiloak aurrekoen estiloarekin ezer ikusi gutxi dauka zeren eta pop sintetikoaren ildoan baitago. Disko honetan Sharon Robinsonekin kolaborazioak hasi ziren; lotura hori ondorengo diskoetan mantendu zen, batez ere *Ten New Songs* grabazioan.

## Abesti nagusiak 
Disko honetan "First we take Manhattan" kanta dago eta hori izan zen, alegia, diskoa promozionatzeko aukeratutako abestia. Abesti hau Cohenen benetako klasikoa bihurtu zen eta bertsio ugari ezagutu zituen: R.E.M., Joe Cocker, Enrique Morente eta Lagartija Nick.

Disko berean beste kanta garrantzitsua zetorren, "Take This Waltz", Federico García Lorcaren Pequeño vals vienés" poeman inspiratutakoa. Poema hori Lorcaren *Poeta en Nueva York* liburuan agertu zen. Cohenek sarritan azaldu zuen Granadako poetarenganako mirespena." Enrique Morentek eta Lagartija Nick taldeak *Omega'' diskoan moldatu zuten .

## Abestien zerrenda 
Abesti guztiak Leonard Cohenenak dira, beste izen aipatzen den izan ezik.

# "First We Take Manhattan" – 6:01
# "Ain't No Cure for Love" – 4:50
# "Everybody Knows" (Cohen, Sharon Robinson) – 5:36
# "I'm Your Man" – 4:28
# "Take This Waltz" (Federico García Lorca, Cohen) – 5:59
# "Jazz Police" (Cohen, Jeff Fisher) – 3:53
# "I Can't Forget" – 4:31
# "Tower of Song" – 5:37

## Kanpo estekak 
* Leonard Cohenen webgune ofizial.
Blondie

**Blondie**, AEBetako pop-rock talde bat da. 1974an New York hirian sortu zen eta gaur egun Deborah Harry, Chris Stein, Clem Burke, Leigh Foxx, Matt Katz-Bohen eta Tommy Kessler kideek osatzen dute, iraganean baita Jimmy Destri, Nigel Harrison, Frank Infante, Gary Valentine eta Fred Smith musikariek ere.

Bere abesti ezagunenak honakoak dira: "Heart of Glass", "Call Me", "Rapture", "The Tide Is High" eta "Maria".

## Taldekideak 
### Gaur egungoak 
* Debbie Harry – ahots nagusia  (1974–1982, 1997–gaur egun) 
* Chris Stein – gitarra, baxu  (1974–1982, 1997–gaur egun) 
* Clem Burke – bateria, perkusio, koroak  (1974–1982, 1997–gaur egun)
* Leigh Foxx – baxu  (1997–2004; 2004–gaur egun) 
* Matt Katz-Bohen – teklatuak (2008–gaur egun) 
* Tommy Kessler – gitarra  (2010–gaur egun)
* Glenn Matlock – bass (zuzeneko musikaria: 2022–gaur egun)
* Andee Blacksugar – gitarra (zuzeneko musikaria: 2022–gaur egun)

### Historikoak 
* Fred Smith – baxu  (1974–1975)
* Billy O'Connor – bateria  (1974-1975) 
* Ivan Kral – gitarra (1974)
* Gary Valentine – baxu, gitarra  (1975–1977, 1997) 
* Jimmy Destri – teklatuak, koroak  (1975–1982, 1997–2004) 
* Frank Infante – gitarra, baxu, koroak  (1977–1982) 
* Nigel Harrison – baxu (1978–1982, 1997) 
* Paul Carbonara – gitarra, koroak  (1997–2010) 
* Kevin Patrick  (a.k.a. Kevin Topping)  – teklatuak, koruak  (2003–2007) 
* Jimi K Bones – gitarra  (2003)

## Diskografia 
* *Blondie* (1976)
* *Plastic Letters* (1977)
* *Parallel Lines* (1978)
* *Eat to the Beat* (1979)
* *Autoamerican* (1980)
* *The Hunter* (1982)
* *No Exit* (1999)
* *The Curse of Blondie* (2003)
* *Panic of Girls* (2011)
* *Pollinator* (2017)

## Birak 
* Plastic Letter Tour (1978)
* Parallel Lines Tour (1979-1980)
* Tracks Across America Tour (1982)
* No Exit Tour (1998-1999) 
* Parallel Lines 30th Anniversary Tour (2008)
* Panic of Girls Tour (2011)
* Blast Off/No Principals Tour (2013)
* Pollinator Tour (2017-2019)
* Against the Odds Tour (2022)
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Biatiko

[thumb|*San Benedikto biatikoa hartzen*, [Daniel Hallé, 1664, Saint-Ouen abadia, Rouen.]]
**Biatikoa** (; “biderako jangaia”) edo **biderakoa**, katolizismoan, Eukaristiako sakramentua da, hiltzeko zorian dagoenari eramaten zaiona.

## Erreferentziak 
## Bibliografia 
* Kardaberaz, Agustin *Illtzeko komunio, edo Biatiko Santua*, Ejerzizioak-III, 1762, klasikoak.armiarma.eus
* Agirre, Juan Bautista Komunioko Sakramentuari eman oi zaizkan beste zenbait izenen gañean, Konfesioko eta komunioko sakramentuen gañean erakusaldiak, 1803, 1823, klasikoak.armiarma.eus

## Kanpo estekak
Songs of Leonard Cohen

thumb|300px|*Suzanne* abestia disko txikian.
***Songs of Leonard Cohen*** Leonard Cohen kanadar abeslariaren lehenengo disko handia izan zen. 1967an plazaratu zuen eta 2007an bi kantu berriekin berriro ere aterata, Cohenen disko onenetariko bat izan zen eta rock historiaren nagusietariko bat. Diskoa orokorrean benetako klasikoa bihurtu da.

## Historia 
Disko hau plazaratu zuenean Cohen, bi eleberri eta lau poesia-liburuak idatzita, idazle heldua zen. 33 urte zituen eta zentzu askotan musika munduan erabat atipikoa zen. Hala ere, berehala garaiko kantautoreen korrontean integratu zen, besteen artean Tim Buckley, Neil Young eta Joni Mitchell.

Diskoan aurretik Judy Collinsek grabatu zuen "Suzanne" abesti enblematikoa jaso zuen.

## Abestien zerrenda 
Abesti guztiak Leonard Cohenenak dira:
# "Suzanne" – 3:48
# "Master Song" – 5:55
# "Winter Lady" – 2:15
# "The Stranger Song" – 5:00
# "Sisters of Mercy" – 3:32
# "So Long, Marianne" – 5:38
# "Hey, That's No Way to Say Goodbye" – 2:55
# "Stories of the Street" – 4:35
# "Teachers" – 3:01
# "One of Us Cannot Be Wrong" – 4:23

### Bonus tracks (2007ko edizio berria) 
# "Store Room" – 5:06
# "Blessed Is the Memory" – 3:03

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Leonard Cohenen webgune ofizial.
Thunderstorm (filma)

***Thunderstorm*** edota ***Tormenta***, (euskaraz *Trumoi Ekaitz*), 1956ko John Guillermin britainiar zinema zuzendariak zuzendutako drama film bat da. Carlos Thompson, Linda Christian eta Charles Korvin aktoreek antzeztu zuten.

Euskal Herriko Mundaka udalerrian filmatu zen.

## Argumentua 
Espainiako kostalde parean eta itsasoan, arrantzale talde batek María (Linda Christian) izeneko neska gazte eder bat hondatutako kirol-ontzi batean konorterik gabe topatu berri dute. Arrantzaleek, Diego (Carlos Thompson) tartean dela, María kostaldean hurbilen dagoen herrira eraman eta neskaren kirol-ontzia konpontzeko eskeiniko dira. Bitartean herriko gizon guztiak Maríaz maitemindu, eta emakumeak jeloskor jarri eta susmoz eta begi txarrez begiratuko dute, beren herria madarikatu duelakoan eta arrantza eskasiaren arduradun eginez. Herriko emakumeek María erasotu, arropak hurratu eta jipoitzen saiatuko dira, baina herriko apaizak emakumeei beren jokabidea itxusitu eta María salbatuko du.

Amaieran, María aurrez Diegok konpondu dion kirol-ontzian ixilpean itsasoratu eta hartatik portu txikira begiratuz dagoela urrutiratuko da.

## Aktoreak 
* Carlos Thompson: Diego Martinez
* Linda Christian: Maria Ramon
* Charles Korvin: Pablo Gardia
* Catharina Ferraz: Diegoren ama

## Kanpo estekak 
* IMDBko fitxa irakurgai
Laura Nyro

**Laura Nyro** jaiotzaz izenaz **Laura Nigro** (New York, 1947ko urriaren 18a - Danbury, Connecticut, 1997ko apirilaren 8a) estatubatuar egile abeslari, musikari eta piano-jotzailea izan zen. Abestiak idatzi zituen The 5th Dimension, Peter, Paul and Mary eta Barbra Streisand-erako.

## Diskografia 
### Estudiozko albumak 
* 1967 – *More Than a New Discovery*
* 1968 – *Eli and the Thirteenth Confession*
* 1969 – *New York Tendaberry*
* 1970 – *Christmas and the Beads of Sweat*
* 1971 – *Gonna Take a Miracle*
* 1976 – *Smile*
* 1978 – *Nested*
* 1984 – ''Mother's Spiritual*
* 1993 – *Walk the Dog and Light the Light*
* 2001 – *Angel in the Dark*

### Zuzenekoak 
* 1977 – *Season of Lights*
* 1989 – *Laura: Live at the Bottom Line*
* 2000 – *Live from Mountain Stage*
* 2002 – *Live: The Loom's Desire*
* 2003 – *Live in Japan*
* 2004 – *Spread Your Wings and Fly: Live at the Fillmore East*
* 2013 – *Live at Carnegie Hall: The Classic 1976 Radio Broadcast*

### Bildumak 
* 1972 – *Laura Nyro sings her Greatest Hits*
* 1973 – *The First Songs*
* 1980 – *Impressions*
* 1997 – *Stoned Soul Picnic: The Best of Laura Nyro*
* 1999 – *Premium Best Collection-Laura Nyro*
* 2000 – *Time and Love: The Essential Masters*
* 2006 – *Laura Nyro-Collections*
* 2017 -- *A Little Magic, A Little Kindness: The Complete Mono Albums Collection''
Bæjarhreppur

**Bæjarhreppur** Islandiako ipar-mendebaldean dagoen udalerria da, Vestfirðir eskualdekoa.

2011n 100 biztanle zituen.

## Kanpo estekak
Alondegi

**Alondegia** edo **ale-azoka** ardoa, aleak eta beste zenbait jangai saltzen diren biltegi publikoa da. Salgaiak handizka saltzen diren eraikuntza hauek Udalek kudeatzen zituzten. Hitza, berez, arabiar jatorria du eta *al-fondaq* esalditik dator.

Bilbao Alhondiga-kriss69-01.jpg|Bilboko Alondegia, egun Azkuna Zentroa dena.
Alondegia kultur etxea.jpg|Zumaiako Alondegia, egun Kultur etxea dena.
Cambra Vieja del Trigo-Almudín-Ademuz.JPG|Ademuzeko ale-alondegia.
Alhóndiga, Ágreda, España, 2012-08-27, DD 01.jpg|Ágredako alondegia.
AlhondigaPipila.JPG|Granaditasko Alondegia,Guanajuato.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pedro Aurtenetxe

**Pedro Aurtenetxe Viñegra** (Bilbo,  - Laukiz, ) bizkaitar enpresaburu eta Athletic Clubeko presidentea izan zen 1982ko ekainaren 21etik 1990eko maiatzaren 17ra arte. Bere agintaldian klubak azken Liga eta Kopa irabazi zituen eta Ibaigane egoitza erosi zuen.

Aurman bere agentziaren bitartez, EAJren lehen logoa sortu zuen.

## Erreferentziak
Aitor Elizegi

**Aitor Elizegi Alberdi** (Santutxu, 1966ko ekainaren 27a) sukaldaria da eta Athletic futbol taldeko presidentea izan zena 2018tik 2022ra.

## Biografia 
Galdakaoko Ostalaritza Eskolan ikasi zuen. Plentziako *Gaminiz* jatetxean hasi eta 2000. urtean Euskadi Gastronomia Saria irabazi zuen. Harrezkero beste jatetxe asko sortu ditu Bilbon, New Yorken edo Berlinen.

2018ko abenduaren 27ko Athletic-eko hauteskundeetan presidentea atera zen 9.264 boto eta Alberto Uribe-Echevarríarekiko 85 botoko aldearekin. 2022an Jon Uriarte Uranga bihurtu zen presidente berria.

## Erreferentziak
The Future

**The Future** (*Etorkizuna* euskaraz) Leonard Cohenen bederatzigarren disko luzea izan zen, azkena analogikoaz grabatuta, 1992an plazaratuta. Arrakasta dezente lortu zuen kanta batzuk filme desberdinetako soinu bandetan agertuko zirelako. Estilo aldetik nahiko nahasia da. Horrela, gospela ("The Future"), baladak ("Waiting for the Miracle"), country-pop ("Closing Time"), diskoan agertzen dira.

## Historia 
Garai horretan Cohenen lagun sentimentala Rebecca De Mornay zen eta diskoaren ekoizpenean hartu zuen parte. Cohenek grabatu zuen azken disko analogikoa izan zen. Diskoa ez zuen arrakasta komertzial handia izan baina hala ere Kanadako 40ko topen bi kanta kokatu zituen: "Closing Time" eta "The Future". 1992an Cohenek Juno Award saria eskuratu zuen, gizonezko bokalista onena bezala. Azken unean abesti bat, "Never any good", ediziotik kanpo gelditu zen; kanta hori 1997an agertu zen, *More Best of Leonard Cohen* bilduman.

## Soinu bandetan 
Abesti batzuk filme desberdinetan erabili ziren:
* 1994: *Natural Born Killers* filmean Oliver Stonek kanta hauek erabili zituen: "Waiting for the Miracle", "Anthem" eta "The Future".
* 1994: *The Sopranos* telesaileko hasierako gaia "Democracy" abestian oinarrituta dago.
* 2000: *Wonder Boys* filmean Curtis Hansonek disko honen kantak erabili zituen.
* 2003: *The Life of David Gale* filmean ere Alan Parkerrek zenbait kanta erabili zuen.

## Abestien zerrenda 
Abesti guztiak Leonard Cohenenak dira, beste aipamen egiten diren kasuetan salbu.
# "The Future" – 6:41
# "Waiting for the Miracle" (Cohen, Sharon Robinson) – 7:42
# "Be for Real" (Frederick Knight) – 4:32
# "Closing Time" – 6:00
# "Anthem" – 6:09
# "Democracy" – 7:13
# "Light as the Breeze" – 7:17
# "Always" (Irving Berlin) – 8:04
# "Tacoma Trailer" – 5:57

## Kanpo estekak 
* :Leonard Cohenen webgune ofizial.
* :Diskoari buruzko komentarioa.
* :"The Future" abestiaren bideo ofiziala.
Gipuzkoako Partzuergo Txikia

**Gipuzkoako Partzuergo Txikia** 4,76 km²-ko lurraldea da, Gipuzkoako hegoaldean dagoena. Ez du berezko balio administratiborik, baina lau herri arduratzen dira lurraldearen administrazioaz: Idiazabal, Segura, Zegama eta Zerain.

## Geografia 
Oso lurralde menditsua da, Irumugarrieta (986 m), Balankaleku (936 m), Gazteluberri (861 m), Aitzelekundi (792 m) edo Larrezkondo (779 m) gainak bertan daude. Haitzen artean mendi-lepoak eta haran txikiak daude, tartean Altzerreka ibaiak sortutakoa. A-1 autobideak partzuergoa zeharkatzen du (1,5 kilometroko ibilbidea egiten du).

Etzegarate mendatearen inguruan dago, Goierrin, pagoen basoek eta pinu eta laritzen sailek osatzen dute. Ofizialki hutsik dago, baina zenbait etxe dago Etzegaratetik gertu eta bertako biztanleak Idiazabalen erroldatuta daude.

## Historia 
thumb|282x282px|Gazteluberri.
XV. mendean sortu zen, Gipuzkoako Partzuergo Txikia izenarekin (gero, Arabako herriak ere sartu zirenean, bi partzuergotzat bereizi ziren: batetik txikia, bestetik orokorra), Henrike III.a Gaztelako erregeak Fernan I.a Perez Aiarakoari mendiko lursail batzuk eman zizkionean. Hilabete batzuk geroago, Fernan Perez de Aialak berak Segurako hiribilduari saldu zizkion lursail haiek, Aragoiko 500 urrezko florinen eta bi oihalen truke. Idazki hura erregeak berak berretsi zuen 1406ko irailaren 16an.

Idazkian Segurako hiribildua besterik agertzen ez den arren, kontuan hartu behar da garai hartan Goierriko hainbat herri Segurari batuta zeudela. Beraz, eskualdeko hainbat herriren buru gisa erosi zituela esan daiteke. Horixe berresten du 1430eko dokumentu batek; izan ere, Legazpiko unibertsitateak zegokion zatia banandu eta mugarritu egin zuela adierazten du. Idazkian bertan, Segurako hiribilduak eta Idiazabal, Segura, Zegama eta Zeraineko unibertsitateek elkarrekin erosi zutela ere jartzen du. Legazpiko zatia banandurik, beste guztia beste lau herrien administraziopean geratu zen.

XVI. mendean zehar, gipuzkoar herriek partzuergoaren hegoaldean ziren herriekin hitzarmenak egin zituzten, haiek ere partzuergoko baliabideak ustia zitzaten. Zalduondo, Araia, Donemiliaga eta Agurain herriez ari gara. Horrela, Gipuzkoa eta Arabako Partzuergo Orokorra sortu zen.

## Ekonomia 
Partzuegoen baliabideak ustiatzea da ekonomia jarduera nagusia. Basogintza eta abeltzaintza egiten dute.

## Administrazioa 
Tokiko erakundea izanda, udalek beste eskuduntza ditu. Idiazabal, Segura, Zegama eta Zerain udalek kondominioa dute eta partzuergoaren gastu eta mozkinak haien artean partekatzen dute: ondarea 110 zatitan banaturik dago; Segurak 52,75, Idiazabalek 28,25, Zegamak 19 eta Zerainek 10 ditu.

Partzuergoaren egoitza Segurako udaletxean dago eta Segurako alkatea Partzuergo Txikiaren presidentea ere bada.

## Ondarea 
1960 urtean Gazteluberriko Altxorra izenez ezagutzen den txanpon multzoa aurkitu zen Partzuergoan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Shehu Shagari

**Shehu Usman Aliyu Shagari** (Shagari, Sokoto, 1925eko otsailaren 25a - Abuja, 2018ko abenduaren 28a) Nigeriako 6. presidentea izan zen 1979tik 1983ra. 1983ko abenduaren 31an Muhammadu Buharik zuzendutako estatu kolpe bategatik kargutik kendu zuen.
Viladecansko geltokia

**Viladecansko geltokia**, Kataluniako Viladecans udalerriko tren geltokia da.

Renfe Operadora konpainiaren Bartzelona-Vilanova-Valls arteko aldirietarako R2 eta R2 Hegoaldea lineen geltokia da, distantzia ertaineko lineen zerbitzua ere eskeintzen du.

## Kanpo estekak
Masa-zenbaki

thumb|A=masa-zenbakia Z=atomo-zenbakia; X=elementuaren sinboloa
**Masa-zenbakia**, **masa zenbakia** edo **zenbaki masikoa** atomo baten pisua da. Hau kalkulatzeko, nukleoaren protoi eta neutroi kopurua gehitzen da. ***A*** letrarekin adierazten da (*pisu atomiko* esan nahi duen *Atomgewicht* aleman hitzetik)

Idaztean elementuaren sinboloaren aurrean, goiindize formatuarekin jar ohi da, atomo-zenbakiaren azpian.

Protoi eta neutroi kopuruaren batura denean oinarrituz, neutroi kopurua kalkulatu daiteke ***A-Z*** eginez. Adibidez, zirkonio (^{91}_{40}Zr) atomo batek 40 protoi eta 51 neutroi izango ditu; germanio (^{73}_{32}Ge) atomo batek 32 protoi eta 41 neutroi izango ditu.

Hidrogenoa izan ezik, atomo guztien masa-zenbakia atomo-zenbakiaren bikoitza baino gehiago da.

## Atomoen masa-zenbakia 
Elementuen zerrenda, zenbaki atomiko, izen, sinbolo eta masa-zenbakiarekin:

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
The Best of Leonard Cohen

**The Best of Leonard Cohen** Leonard Cohenen abesti bilduma batez osatutako diskoa da. 1975an plazaratu zen.

## Ezaugarriak 
Diskoak lehenengo lau disko luzeen abesti aukeratuak biltzen ditu. Azaleko argazkian 1968an Montrealgo hoteleko gela batean hartuta dago. Herri batzuetan *Greatest Hits* izenburuarekin plazaratu zen. Bigarren izenburu hori 1980tik aurrera biniloko diskoan eta CD berrargitalpenetan erabil zen.

## Abestiak 
# "Suzanne" – 3:50 (de *Songs of Leonard Cohen*)
# "Sisters of Mercy" – 3:36 (de *Songs of Leonard Cohen*)
# "So Long, Marianne" – 5:40 (de *Songs of Leonard Cohen*)
# "Bird on the Wire" – 3:27 (de *Songs from a Room*)
# "Lady Midnight" – 2:58 (de *Songs from a Room*)
# "The Partisan" – 3:25 (de *Songs from a Room*)
# "Hey, That's No Way to Say Goodbye" – 2:57 (de *Songs of Leonard Cohen*)
# "Famous Blue Raincoat" – 5:09 (de *Songs of Love and Hate*)
# "Last Year's Man" – 5:59 (de *Songs of Love and Hate*)
# "Chelsea Hotel #2" – 3:07 (de *New Skin for the Old Ceremony*)
# "Who by Fire" – 2:32 (de *New Skin for the Old Ceremony*)
# "Take This Longing" – 4:05 (de *New Skin for the Old Ceremony*)

## Kanpo estekak 
* :Leonard Cohenen webgune ofiziala
Garraf (Sitges)

**Garraf**, Kataluniako Sitges udalerriko kostaldeko herri bat da, Bartzelonako probintziako Garraf eskualdean.

## Leku interesgarriak 
* Güell upategiak

## Garraioa 
* Garrafko geltokia

## Kanpo estekak
L'Hospitalet de Llobregateko geltokia

'''L'Hospitalet de Llobregat** (Kataluniako Aldirietan) edo **Rambla Just Oliveras''' (Bartzelonako metroan) Bartzelonako metroa eta Kataluniako Aldirien geltoki bat da, l'Hospitalet de Llobregat udalerrian dago.

Geltokia 1987n inauguratu zen.
The Maid Behind the Bar

***The Maid Behind the Bar*** (euskaraz *Barra atzeko neskamea*), Irlandako reel doinu bat da. Herrialde honetako reel ikoniko eta ezagunenetako bat da, bertako musika-tresna herrikoi ugariekin jotzen da: biolina, tin whistle txirula, irlandar banjo tenorra, irlandar mandolina eta abar.

Lehenbiziko aldiz, 1883an AEBetako Boston hirian argitaratutako *Ryan’s Mammoth Collection* doinu eta abesti bilduman *Judy’s Reel* (*Judyren Reela*) izenburupean agertu zen, ondoren *Music of Ireland* (1903) bilduman *The Green Mountain* (*Mendi Berdea*) izenburupean.

DEna den, 1850eko hamarkadan jada AEBetako reel doinu gogoko eta hedatuenen artean zegoen, zalantzarik gabe Irlandako Gosete Handiaren ondorioz herrialde hartara joandako irlandar etorkinek eramana.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* *The Maid Behind the Bar* doinua entzungai, Youtube.com
Jose Ramon Agirretxe

**Jose Ramon Agirretxe Pikabea**, ofizialki *José Ramón Aguirreche Picavea* (Portbou, 1896- Irun, 1970) euskal politikaria izan zen. Karlista ideologikoki, Irungo (Gipuzkoa) alkate izan zen, bai eta tokiko Aldundiko lehendakari frankismoan zehar. Gaur egun, Irungo plaza inportanteenetako batek bere izena darama oraindik, 'Jose Ramon Agirretxe Alkate Jauna Plaza'.

## Biografia 
Agirretxe Portboun jaio zen (Girona, Herrialde Katalanak) 1896an. Familia irundarrekoa, laster bueltan zen bere gurasoen sorterrira, eta bertan egin zituen ikasketak.

Karlista ideologikoki, Tradizionalisten Biltzarreko kide izan zen, eta 1934an Irungo alkate, 36ra arte mantendu zuen kargua. Behin Espainiako Guda Zibila amaituta alkatetza lortzen du berriz ere, Angel Fernandez Casadevante ordeztuz. Ordutik, hiria 1962ra arte gobernatuko du.

1943an Gipuzkoako Aldundiak Espainiar Gorteetara bidaltzen du prokuradore, I. Agintaldirako (1943-1946). Bertan probintziako udalerriak ordezkatzea izango du ardura.

Aldundiko gestore izanik, 1946ko maiatzaren 13an ospatzen diren Tokiko Administrazioaren Ordezkarien Hauteskundeetan 9 boto lortzen ditu 14ren artetik, II. Agintaldirako Gorteetako prokuradore kargua berrestuz (1946-1949).

Irunen zendu zen, 1970an.

## Bere figura gaur egun 
Bere iragan frankista leporatu izan zaio, nahiz eta zintzotasuna eta kemena berezko izan omen zituen.

## Bibliografia 
## Kanpo loturak 
*  Irungo kale-izendegia (Agirretxe Plaza).
*  J.R. Agirretxeren fitxa, Espainiako Diputatuen Kongresuko webgunean.
Puerto Hurracoko sarraskia

**Puerto Hurracoko sarraskia** Benquerencia de la Serena udalerriko herri horretan 1990eko abuztuaren 26an izandako erailketa masiboa izan zen, noiz Antonio eta Emilio Izquierdo anaiek familien arteko liskar batek bultzaturik auzokoak tirokatu zituzten bederatzi hildako eta sei zauritu utziz. Hiltzaileek ihes egin arren, hurrengo goizean Guardia Zibilak mendian atxilotu zituen eta 684 urteko espetxe zigorra jaso zuten. Espetxean hil ziren 72 eta 74 urte zituztela.

## Biktimak 
Hona hemen hildakoak:
* Reinaldo Benítez Romero, 62 urte
* Manuel Cabanillas Carrillo, 55 urte
* Antonia Cabanillas Rivero, 14 urte
* Encarnación Cabanillas Rivero, 12 urte, Antonia Cabanillasen ahizpa
* Isabel Carrillo Dávila, 70 urte
* Andrés Ojeda Gallardo, 36 urte, Isabel Carrilloren suhia
* Araceli Murillo Romero, 60 urte
* Antonia Murillo Fernández, 58 urte
* José Penco Rosales, 43 urte

Zaurituak, berriz, hauek izan ziren: Guillermo Ojeda Sánchez, 6 urte, Antonio Cabanillas Benítez, 24 urte, Juan Antonio Fernández Trejo, 31 urte, Ángela Sánchez Murillo, 42 urte, Felicitas Benítez Romero, 59 urte, Vicenta Izquierdo Sánchez, Isabel Cabanillas eta Manuel Calero Márquez.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Passeig de Gràciako geltokia

**Passeig de Gràcia** Bartzelonako metroa eta Kataluniako Aldirietako geltoki bat da, Bartzelona udalerriko Eixample barrutian dago.

Geltokia 1902n inauguratu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Transports Metropolitans de Barcelona
Miúcha

**Heloísa Maria Buarque de Hollanda** (Río de Janeiro, 1937ko azaroaren 30a - 2018ko abenduaren 27a), **Miúcha** bezala ezaguna, abeslaria eta musikagile brasildar ospetsua izan zen.

## Biografia 
Miúcha Sérgio Buarque de Holanda (1902–1982), historialari eta kazetari ospetsuaren alaba zen. Ama, Maria Amélia Cesário Alvim (1910-2010), aldiz, artista zen, piano-jotzailea eta margolaria. Miúcha Chico Buarqueren arreba zen; ahizpak ere, Ana de Hollanda eta Cristina Buarque, abeslariak ziren. Miúcha João Gilberto abeslariarekin ezkondu zen eta Bebel Gilberto abeslariaren ama izan zen, bestetik.

## Diskografia 
* *The best of two worlds* (1976) Columbia LP
* *Miúcha & Antônio Carlos Jobim* (1977) RCA Victor LP
* *Tom/Vinicius/Toquinho/Miúcha*' - Canecãon zuzenean grabatuta (1977) Som Livre LP, CD
* *Miúcha & Tom Jobim* (1979) RCA Victor LP
* *Miúcha* (1980) RCA Victor LP
* *Miúcha* (1989) Warner/Continental LP
* *Vivendo Vinicius ao vivo Baden Powell, Carlos Lyra, Miúcha e Toquinho* (1999) BMG Brasil CD
* *Rosa amarela* (1999) BMG Brasil CD
* *Miúcha.compositores* (2002) Biscoito Fino CD
* *Miúcha canta Vinicius & Vinicius* - Música eta letra (2003) Biscoito Fino CD
* *Outros Sonhos* (2007) Biscoito Fino CD

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Miúcharen diskografia.
Dites-lui que je l'aime

'''''Dites-lui que je l'aime'''* 1977an Claude Miller frantziar zuzendariak eginiko thriller erromantikoa da, Patricia Highsmithen *This Sweet Sickness'' eleberrian oinarrituta.

## Sinopsia 
David Martinaud kontulariak etxe bat prestatzen ari da Lise bere gaztaroko amodioarekin bizitzeko. Baina Lise ezkonduberria dago eta umetxo bat du.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
Declan Kearney

**Declan Kearney** (Antrim konderria, 1964ko abenduaren 19a), irlandar errepublikar politikari bat da, Sinn Féin alderdiko kidea. 2016. urteaz geroztik Ipar Irlandeko Biltzarreko biltzarkidea da, Hego Antrim ordezkatuz.
Le Dossier 51 (filma)

***Le Dossier 51*** 1977an Michel Deville frantziar zuzendariak eginiko espioi-filma da, Gilles Perraulten izen bereko eleberrian oinarrituta.

## Sinopsia 
Dominique Auphal diplomatikaria lasai asko bizi da, zerbitzu sekretuak bere bizitzan sartu baino lehen.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
Live in Fredericton

***Live in Fredericton*** Leonard Cohenek zuzenean grabatutako bost abesti jasotzen dituen EPa da. Grabazioa 2008ko munduko biran egin zen eta 2012an plazaratuta. Fredericton Kanadako Brunswick Berria probintziako hiriburua da.

## Abestiak 
* *Dance Me to the End of Love*, 6:07
* *In My Secret Life*, 5:02
* *Heart With No Companion*, 5:03
* *Bird On The Wire*, 6:29
* *Who By Fire*, 6:32

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Carmen (1984ko filma)

***Carmen*** 1984an Francesco Rosi italiar zinema zuzendariak egindako filma da. Prosper Mériméek idatzitako izen bereko eleberrian oinarriturik dago.

## Sinopsia 
Espainian zehar bidaiatzen ari dela, Prosper Mérimée frantziar idazleak istorio baten lekuko bilakatuko da: José Lizarrabengoa sarjentu nafarrak Carmen zigarro-egile xarmagarriaz erabat maiteminduko da.

## Aktoreak 
## Kanpo estekak
Un mauvais fils

***Un mauvais fils*** 1980an Claude Sautet frantziar zuzendariak eginiko film dramatikoa da.

## Sinopsia 
Bruno Calgagni Frantziara itzuli da. Toxikomanoa, AEBtan bost urteko espetxe zigorra jasan du. Tartean ama hil zaio eta aitak heriotza leporatzen dio.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
Barocco

***Barocco*** 1976an André Téchiné frantziar zuzendariak eginiko film dramatikoa da.

## Sinopsia 
Laure Samson boxeolariaz maitemindurik dago eta biek, borrokaldi batean iruzur egin ondoren, atzerrirat joateko planak dituzte. Baina hiltzaile batek Samson erailko du eta Laurez maiteminduko da.

## Pertsonaiak 
* Isabelle Adjani: Laure
* Gérard Depardieu: Samson
* Marie-France Pisier: Nelly
* Jean-Claude Brialy: Walt
* Julien Guiomar: Gauthier
* Hélène Surgère: Antoinette
* Claude Brasseur: Jules

## Kanpo estekak
Un cœur en hiver

***Un cœur en hiver*** 1992an Claude Sautet frantziar zuzendariak eginiko film dramatikoa da.

## Sinopsia 
Stéphane lanbidez luthierra da, Maximeren jabetza duen tailer batean lan egiten duena. Maximek, bere bikotekide berria den Camille biolin-jotzailea aurkeztuko du. Laster, Stéphaneren izaera bitxiak Camille erakarriko du.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
Péril en la demeure

***Péril en la demeure*** 1985ean Michel Deville frantziar zuzendariak eginiko thrillerra da, René Bellettoren *Sur la terre comme au ciel * eleberrian oinarrituta.

## Sinopsia 
David Aurphet gitarra irakaslea Viviane Tombsthay alabatxoari klaseak emateko eskatzen diote. Julia emazteak irakaslea erraz seduzituko du.

## Pertsonaiak 
* Christophe Malavoy : David Aurphet
* Nicole Garcia : Julia Tombsthay
* Michel Piccoli : Graham Tombsthay
* Anémone : Edwige Ledieu
* Richard Bohringer : Daniel Forest
* Anaïs Jeanneret : Viviane Tombsthay
* Jean-Claude Jay: Daviden aita
* Hélène Roussel : Daviden ama
* Daniel Vérité : erasotzailea

## Kanpo estekak
Nelly et Monsieur Arnaud

***Nelly et Monsieur Arnaud*** 1995ean Claude Sautet frantziar zuzendariak eginiko film dramatikoa da.

## Sinopsia 
Nelly gazteak denetariko lanak egiten ditu arazo ekonomikoak ekiditeko. Jacqueline lagunaren bitartez, Pierre Arnaud ezagutuko du eta honek bere memoriak transkribatzea eskatuko dio.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
Ceux qui m'aiment prendront le train

'''''Ceux qui m'aiment prendront le train''''' 1998an Patrice Chéreau frantziar zuzendariak eginiko film dramatikoa da.

## Sinopsia 
Jean-Baptiste Emmerich limogestar margolariak Parisen hil eta jaioterriran hilobiratuko dute. Bere hileta-elizkizunetara hamabost lagun trenez joango dira.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
More Best of Leonard Cohen

***More Best of Leonard Cohen*** Leonard Cohenek argitaratutako bere abesti ezagunen bilduma, 1997an. Diskoan beste album desberdinen kantak biltzen ditu: ''I'm Your Man* (1988), *The Future* (1992), *Cohen Live* (1994). Horiekin batera bi kanta berri agertzen dira: "Never Any Good" (Los Angelesen 1995an grabatuta) eta "The Great Event". *More Best of Leonard Cohen* platinozko diskoa izan zen Polonian, 100.000 kopia baino gehiago saldu ondoren.

## Abestiak 
# "Everybody Knows" (*I'm Your Man'')
# "I'm Your Man" (''I'm Your Man*)
# "Take This Waltz" (*I'm Your Man*)
# "Tower of Song" (*I'm Your Man*)
# "Anthem" (*The Future*)
# "Democracy" (*The Future*)
# "The Future" (*The Future*)
# "Closing Time" (*The Future*)
# "Dance Me to the End of Love" (*Live in Concert*)
# "Suzanne" (*Live in Concert*)
# "Hallelujah" (*Live in Concert'')
# "Never Any Good" (Berria)
# "The Great Event" (Berria)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Zingibereno

**Zingiberenoa** Jengibrearen (*Zingiber officinale*) oliotan agertzen den molekula nagusia da. Egitura kimiko aldetik seskiterpeno bat da.

Jengibrearen errizomako olio usaintsuaren %30a inguru osatzen du eta jengibreari usain eta zaporea ematen dion molekula da.

## Erreferentziak 
[280px|ezkerrera|thumb|Jengibrearen [errizoma.]]

## Kanpo estekak
Tre fratelli (1981eko filma)

***Tre fratelli*** 1981ean Francesco Rosi italiar zinema zuzendariak egindako film dramatikoa da.

## Sinopsia 
Hegoaldeko Italiako landetxe batean hiru anai bildu dira. Bere ama, familiako matriarka, hil da.

## Aktoreak 
## Kanpo estekak
Nerea Balda

**Nerea Balda Sanjuan** (Irurtzun, Nafarroa Garaia, 1975eko martxoaren 13a) euskal idazle eta irakaslea da.

## Ibilbidea 
Euskal Filologian lizentziaduna da eta Euskal hizkuntza eta literatura irakaslea da Altsasuko (Nafarroa) institutuan.

Urte berean jaso zituen Iruñean egile berrientzat antolaturiko narrazio eta poesia sari nagusiak. Narrazio saria "Ahizpak" lanarekin. Bertan, emakumeak protagonista dituzten lau kontakizunek Iruñeko La Manada talde bortxaketa dute ardatz. Poesia saria ‘Patriketan gordeak’ lanarekin lortu du. 15 poema dira eta sakeletan denetarik gorde eta tarteka garbiketa egitearen beharra du ardatz.
* *Azpimarrak* (2023, Erein)

### Poesia 
* *DardaraK* (2022, Zerokotan)

## Sariak eta errekonozimenduak 
* 2018an Getxoko Ramiro Pinilla eleberri laburren I. lehiaketan euskaraz idatzitako lanen saria.
* 2018an Iruñeko Udalaren XXVIII Egile Berrientzako Literatur Lehiaketako narrazio eta poesia saria.

## Ikus, gainera
* Zerrenda:Nafarroa Garaiko idazleak

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Elkarrizketa: Beti saihestu izan dut maitasunaz idaztea, eta orain heldu diot gaiari Berria, 2023.11.08

* Elkarrizketa: Anekdota bat eleberri egina "Azpimarrakl" Berria, 2023.05.20

* Nerea Balda Ahotsak.eus gunean.
* Zubitegia Armiarman.
L'Ennemi public nº 1 (2008ko filma)

'''''L'Ennemi public nº 1'''* 2008an Jean-François Richet frantziar zuzendariak eginiko film biografikoa da, Jacques Mesrineren *L'Instinct de mort* izeneko autobiografian oinarrituta. Lehenengo zati bat izan zuen: *L'Instinct de mort''

## Sinopsia 
Kanadan urte asko pasa ondoren, Jacques Mesrine Frantziara itzuli eta La Santeko espetxean François Besse ezagutuko du. Biak espetxetik ihes egiten dute.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
La Vénus à la fourrure

***La Vénus à la fourrure*** 2013an Roman Polański franko-poloniar zuzendariak eginiko film dramatikoa da, David Ivesen *Venus in Fur* antzezlanean oinarrituta.

## Sinopsia 
Thomas zuzendaria Leopold von Sacher-Masochen *Venus im Pelz* eleberriaren bertsio bat prestatzen ari da Parisko antzerki batean. Wanda von Dunayev pertsonaiarako audizioa amaitu ondoren, beste aktore bat agertuko da.

## Pertsonaiak 
* Emmanuelle Seigner : Vanda Jourdain
* Mathieu Amalric : Thomas Novacek

## Kanpo estekak
Trois souvenirs de ma jeunesse

***Trois souvenirs de ma jeunesse*** 2015ean Arnaud Desplechin frantziar zuzendariak eginiko komedia dramatikoa da.

## Sinopsia 
Paul Dédalus 50 urteko antropologoa Frantziara itzuliko da eta gaztetan bizitakoaz oroituko da.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
Jean-François Richet

**Jean-François Richet** (Paris, ) frantses zinemagilea da. Meauxen hazia, bere filmetan Parisko banlieue irudikatu du.

## Filmografia 
* 1995 : *État des lieux*
* 1997 : *Ma 6-T va crack-er*
* 2001 : ''De l'amour*
* 2005 : *Assault on Precinct 13*
* 2008 : *L'Instinct de mort*
* 2008 : *L'Ennemi public n° 1*
* 2015 : *Un moment d'égarement*
* 2016 : *Blood Father*
* 2018 : *L'Empereur de Paris''
L'Instinct de mort (filma)

'''''L'Instinct de mort'''* 2008an Jean-François Richet frantziar zuzendariak eginiko film biografikoa da, Jacques Mesrineren izen bereko autobiografian oinarrituta. Bigarren zati bat izan zuen: *L'Ennemi public nº 1''

## Sinopsia 
Aljeriako Gerratik etorriberria den Jacques Mesrine Le Milieun sartzen da epeka epeka. 1968an Kanadara alde egin behar izango du.

## Pertsonaiak 
## Kanpo estekak
Te Deum

[thumb|270px|*Te Deum* beirate batean, [Bellevue (Ohio)|Bellevue, Ohio, AEB]]
[250px|thumb|*Te deum*, [kantu gregorianoan]]
[250px|thumb|[Marc-Antoine Charpentier-en *Te deum*, preludioa]]
'''*Te Deum*-a'* antzinako ereserki kristaua da, Jainkoari eskerrak emateko eta hura goresteko abesten dena. Izenburua hasierako latinezko esalditik hartua da, *Te Deum laudamus'' (euskaraz: “Jaungoikoa, zu zaitugu laudatzen”). Izen bera ematen zaio ereserki hori abesten den elizkizunari, eta baita ereserki hori abesteko idatzitako musika piezari ere. Erromatar Eliza Katolikoak orduen liturgiako matutietan erabiltzen du, eta baita zenbait ospakizun berezitan ere, hala nola kanonizazio zeremonietan eta apaizte-elizkizunetan; aita santu berri bat izendatu orduko, kardinalek goraki abesten dute. Luteranoen eta anglikanoen matutietan ere abesten da.

## Testua 
Hona hemen latinezko jatorrizko testua, eta Kristobal Harizmendik XVII. mendean egindako bertsioa.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Golden Axe

***Golde Axe*** (euskaraz *Urrezko Aizkora*), Sega japoniar bideo-joko konpainiaren arkade joko bat da, Beat 'em up (*Jipoitu hitzak*) generokoa. Nolabait, Conan Barbaroa eta ezpata eta sorginkeriaren generoan oinarritua dago.

1989an argitaratu eta 1990eko hamarkadaren hasierako mundu mailako arkade bideo-joko arrakastatsuenetako bat bilakatu zen, adibidez, Euskal Herriko arkade joko aretoetan ohikoak ziren nerabeen joko gogokoenetakoa izan zen.

Ondoren, beste bideo-joko batzuk jarraitu zioten, baina arrakasta askoz ere apalagoarekin: *Golden Axe II* (1991), *Golden Axe: The Revenge of Death Adder* (1992), *Golden Axe III* (1993) eta *Golden Axe: Beast Rider* (2008).

## Kanpo estekak 
* *Golden Axe* arkade jokoa osorik ikusgai, Youtube.com
Harry, un ami qui vous veut du bien

***Harry, un ami qui vous veut du bien*** 2000an Dominik Moll frantziar zuzendariak eginiko thrillerra da.

## Sinopsia 
Michelek Harry klasekide ohia topatuko du. Michelen literaturarako talentuaz liluraturik, Harry epeka-epeka bere bizitzan murgilduko da.

## Pertsonaiak 
* Laurent Lucas : Michel
* Sergi López : Harry
* Mathilde Seigner : Claire
* Sophie Guillemin : Prune
* Liliane Rovère : ama
* Dominique Rozan : aita
* Michel Fau : Éric
* Victoire de Koster : Jeanne
* Laurie Caminata : Sarah
* Lorena Caminata : Iris

## Kanpo estekak
Album biltzaile

**Album biltzaile**, **Disko biltzaile** edo **Abesti bilduma** musika diskoa da non jasotzen diren abestiek antzeko ezaugarriak dituzten. Bilduma abeslari batek, musika talde batek edo musikari batek sor dezake. Batzutan ere abestalir eta talde desberdinak gai baten inguruan bildu izan dira. Esaterako 1986an, hamaika abeslari eta talde (Lluís Llach, Angelo Branduardi, Patxi Andion, Donovan, Mikis Theodorakis) bildu ziren Federico García Lorca poetari omenaldia egiteko *Poetas en Nueva York* diskoan. Beste adibide bat: 2018an Igelaren Bandak Eguberriei begira *Ur berri urte berri* diskoa plazaratu zuen non Igelaren Bandarekin batera abeslari hauek hartu zuten parte: (Mikel Urdangarin, Maite Larburu, Izaro Andres, Maddi Oihenart eta Natxo de Felipe).

## Bilduma desberdinak 
Bildumek ezaugarri desberdinak izan ditzekete:
* **Arrakasta handiak**: bilduma horietan artista edo talde baten abesti ezagunenak biltzen dira. Batzuetan ibilbide bateko diska txikiak biltzen dira ere bai.
* **B aldeak** (*b-sides*): Abesti hauek disko txikien B aldean agertu ziren. Batzutan disko handietan ez ziren jasotzen. Normalean kanta hauek ez ziren hain ezagunak izan eta horrela, modu batez, berreskuratzen ziren.
* **Artista desberdinen bildumak**: Normalean zerbait amankomunean dute. Izan daitezke abeslari zehatz baten kantak edo norberarenak.
* *Sampler*: Kostu baxuko ekoizpenak izaten dira. Talde berri batzuk biltzen dira haien lanak ezagutarazteko.
* *Omenaldiak*: Artista bati edo sortzaile bati sortutako bildumak izaten dira. Ohikoena artista ospetsu bati omentzeko haren ibilbide osoko kantak bertsionatzen dira.
2019ko Sei Nazioen Txapelketa

**2019ko Sei Nazioen Txapelketa** Errugbi txapelketa honen hogeigarren ekitaldia izan zen (guztira 125. ekitaldia). 2019ko otsailaren 1ean hasi eta martxoaren 16an amaitu zen. Galesek bere 27. txapelketa eskuratu zuen eta partida guztiak irabazi zituenez Slam nagusia eta Koroa hirukoitza ere bai.

## Taldeak 
## Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 || **Gales** ||**23**|| 5 || 5 || 0 || 0 || 114 || 65 || +49 || 10
|-
| 2 || Ingalaterra ||**18**|| 5 || 3 || 1 || 1 || 184 || 101 || +83 || 24
|-
| 3 ||20px|Irlanda Irlanda ||**14**|| 5 || 3 || 0 || 2 || 101 || 100 || +1 || 14
|-
| 4 || Frantzia ||**10**|| 5 || 2 || 0 || 3 || 93 || 118 || -25 || 12
|-
| 5 || Eskozia||**9**|| 5 || 1 || 1 || 3 || 105 || 125 || -20 || 14
|-
| 6 || Italia ||**0**|| 5 || 0 || 0 || 5 || 79 || 167 || -88 || 10
|-
|}

## Partidak 
## Sariak 
## Palmaresa 
2019 arteko txapelketak.

## 20 urtez azpikoen txapelketa 
Hamabigarren ekitaldia izango da.

### Sailkapena 
|-
!bgcolor="#efefef" width="20"|
!bgcolor="#efefef" width="195"|Taldea
!bgcolor="#efefef" width="20"|Puntuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Jokatuak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Irabaziak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Berdinduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Galduak
!bgcolor="#efefef" width="20"|Alde
!bgcolor="#efefef" width="20"|Aurka
!bgcolor="#efefef" width="20"|Diferentzia
!bgcolor="#efefef" width="20"|Entseguak
|- bgcolor=#D0E7FF align=center
| 1 ||20px|Irlanda Irlanda ||**26**|| 5 || 5 || 0 || 0 || 150 || 92 || +58 || 18
|-
| 2 || Frantzia ||**17**|| 5 || 3 || 0 || 2 || 157 || 130 || +27 || 22
|-
| 3 || Ingalaterra ||**16**|| 5 || 3 || 0 || 2 || 148 || 82 || +66 || 20
|-
| 4 || Gales ||**10**|| 5 || 2 || 0 || 3 || 100 || 107 || -7 || 12
|-
| 5 || Italia ||**7**|| 5 || 1 || 0 || 4 || 99 || 168 || -69 || 15
|-
| 6 || Eskozia||**6**|| 5 || 1 || 0 || 4 || 88 || 163 || -75 || 14
|}

### Palmaresa 
2019 arteko txapelketak.

## Kanpo estekak 
* Sei Nazioen Txapelketako webgune ofiziala
Androsterona

**Androsterona** gizakiak berez sortzen duen sustantzia bat da, androgenoak ekoizteko bitartekaria dena. Egitura kimikoari dagokionez lipido esteroide bat da.

## Jatorria 
Animalietan agertzen da baina pinuaren polenean ere aurkitzen da.

## Historia 
Adolf Butenandtek aurkitu zuen 1931 urtean. Androsterona eta progesterona aurkitu izanagatik Kimikako Nobel Saria jaso zuen 1939an. Leopold Stephan Ruzicka suitzarrak 1934an sintetizatu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aranmula kannadi

thumb|eskuinera|Aranmula ispilua bukatuta.
thumb|eskuinera|Aranmula Kannadi era sinpleaz.
thumb|eskuinera|Aranmula Kannadi saltzeko prestatuta.
**Aranmula kannadi** edo **Aranmula ispilu** ( Indiako Kerala estatuko Aranmulan egiten diren metalezko ispiluak dira. Objektu hauek tradizio luze eta aberatsa dute.

## Ezaugarriak 
Ispilu hauek eskuz, metalezko aleazioez egiten dira. Ohiko ispiluekin konparatuta hauek metala distirarazten lortzen dira. Horri esker hauen islak ispilu tradizionalenak baino garbiagoak dira. Aleazioen formula zehatza ez da ezagutzen zeren eta familia bakoitzak ezkutuan gordetzen baitzuen. Metalurgian adituek kobrea eta eztainua formularen konponenteak izan behar direla pentsatzen dute. Gainazal islatzailea lortzeko artisauek egunak irauten duen leuntzeko prozesua egiten dute. Egiteko beira ez da erabiltzen.

## Garrantzia 
Metalezko ispilu hauek Keralako tradizio luze baten ondorioa dira eta, horregatik, balore historiko eta kultural handia dute. Gaur egun familia bakarra da Aranmulan egiten dituenak. Keralako objektu enblematikoak dira.

## Kondaira 
Kondairaren arabera Aranmula kannadien jatorria Aranmulako Parthasarathy tenpluarekin dago lotuta. Esaten den arabera egileak Tirunelveli barrutitik Aranmulara eraman zituzten. Zortzi familiak omen ziren eta errege autoritate batek tenplu horretara eraman zituen, orain mende asko, bertan ispiluak egin zitzatela.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* aranmulakannadi.org
* aranmulamirror.com
Labdano

**Labdanoa** C20H38 formula duen diterpeno biziklikoa da.

Estreparen erretxinatik ateratzen den laudanotik hasi zen ekoizten eta hortik datorkio izena. Hainbat produktu eratortzen dira labdanotik, bakterio, onddo eta protozooen aurkakoak direlako erabiltzen dira.

## Erreferentziak 
[250px|ezkerrera|thumb|[Estrepa landaretik ateratzen den laudanoa.]]

## Kanpo estekak
Begañako mendilerroa

**Begañako mendilerroa** Nafarroa Garaian kokatuta dagoen mendilerro bat da. Bere punturik altuena Begaña mendia da,1.104 metrorekin.

Mendilerroan dagoen Begaña mendiak ematen dio izena mendilerroari.

## Mendiak 
# Begaña, 1.104 m
# Irumugarrieta, 1.044 m 
# Ozpegaña, 1.033 m 
# Goiko Soroa, 1.028 m 
# Arnabarrita, 1.005 m 
# Orobikolarre, 996 m 
# Urkiko Gaina, 962 m 
# Lotza, 960 m 
# Azkonzulueta, 888 m 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko mendilerroen zerrenda

## Kanpo estekak
Orduen liturgia

[thumb|eskuinera|280px|[Beneditar lekaideak bezperak abesten]]
**Orduen liturgia** () edo **eliz-otoitzak** (), kristautasunean, otoitz ofizialen multzoa da, ordu jakin batzuetan egin behar direnak "egun eta gau osoaren joana Jainkoaren gorespenari sagaratzeko". Salmoz, ereserkiz, irakurketetez, bestelako otoitzez eta antifonez osaturik dago. Mezarekin batera, Elizaren jendarteko otoitzaldi nagusia da, eta monasterioetako otoitz-bizitzaren ardatza.

Izen batekin edo bestearekin, mendebaldeko eta ekialdeko tradizioetako eliza kristau ugarik daukate era honetako liturgiarik, hala nola, erromatar katolikoak, ekialdeko katolikoek, ortodoxoak, asiriarrak, anglikanoak eta luteranoak. Erromatar Eliza Katolikoan, Vatikanoko II. Kontzilioaren ondoren, hauek dira otoitzerako ordu kanonikoak:
 
* Ordu nagusiak
** Matutiak (*Matutinum*), argitu baino lehen edo egunsentian.
** Gorespenak (*Laudes*), goizean
** Bezperak (*Vesperae*), arratsaldean
** Konpletak (*Completorium*), egunaren amaieran
* Ordu txikiak
** Goizerdikoa (*Tertia*)
** Eguerdikoa (*Sexta*)
** Arratsalde-erdikoa (*Nona*)

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Garralda (argipena)

**Garralda**

Leku ezberdinen izena izan daiteke:
# **Garralda** Nafarroa Garaiko ipar-ekialdeko udalerria da, Aezkoa ibarrean dagoena.
# **Garralda** Nafarroa Garaiko mendilerroa da.
# **Garralda** Nafarroa Behereko mendilerroa da.
# **Garralda** Nafarroa Behereko mendia da.

Gainera abizena ere bada, hala nola:
# **Elias Garralda** nafar margolaria izan zen.
# **Ziriako Garralda** albaitari eta euskal idazlea izan zen.
# **Mateo Garralda** euskal herritar eskubaloi jokalaria da.
Cáceresko Plaza Nagusia

**Caceresko Plaza Nagusia** hiriko Alde Zaharrean sartzeko bide nagusia da. Plaza arkupedun handia eta monumentala da. Ekialdean harresiarekin egiten du muga, Bujacoko dorrea, Izarraren arkua eta Pulpioten dorrearrekin. Hegoaldean, udaletxea eta Balbosen foroa dago eta Pintores kalearen hasiera, Cáceresko ibilbide komertzial nagusia, alegia. 2011an berritu egin zen plaza.

## Historia 
Mendetan plaza hau hiriko gune nagusia izan da. Hasiera batean bi gune nagusien arteko eremua zen: Alde Zaharra, batetik, harresietatik kanpoko auzoak, bestetik, hau da Santiago elizaren ingurukoa eta Coriako Atariaren ingurukoa. Garai horretan eremu, pixkat aldapatsua izanik, azokak, festak eta feriak egiteko toki egokia zen. Ondorioz, hasierako hiriaren erdigunea zen Santa Maria eliza ingurutik, eremu horretara pasa zen. Denborarekin Plaza Nagusia bezala birmoldatu zen. Bertan 1869an Ignazio Maria Mitxelena euskal arkitektoak eraikitako udaletxea ikus daiteke.

Plazako eraikinak garai desberdinetakoak dira, zaharrenak XVI. mendekoak, esaterako arkupeak. Orokorrean, herri-arkitektura da nagusi. Eraikin asko azken bi mendeetan aldatuak izan dira. Eraikin gehienek hiru solairu dituzte eta azken urteetan karez zurituta edukitzeko ohitura zabaldu da.

## Turismo 
Plaza honetan aktibitate asko antolatzen dira. Arkupeetan jatetxe eta taberna ugari dago.

## Iruditegia 

Fitxategi:Plaza mayor de Cáceres.jpg|Bujacoko dorretik hartutako panoramika.
Fitxategi:Cáceres. Mayor square. Extremadura. Spain (4427792550).jpg|Plazaren ikuspegia gaur egun.
Fitxategi:Caceres 7 1 (6623764323).jpg|Atzean udaletxea.
Fitxategi:Cáceres (12040204855).jpg|Harresiak gauean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* :Cáceresko Udalaren webgunea.
Garraldako mendilerroa (Nafarroa Beherea)

**Garraldako mendilerroa** Nafarroa Beherean kokatuta dagoen mendilerro bat da. Bere punturik altuena Garralda mendia da, 470 metrorekin.

Mendilerroan dagoen Garalda mendiak ematen dio izena mendilerroari.

## Mendiak 
# Garralda, 470 m 
# Mendikao, 391 m 
# Moane, 372 m 
# Abarratea, 342 m 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko mendilerroen zerrenda

## Kanpo estekak
Frantziar musu

thumb|250px|eskuinera|Frantziar musua.
**Frantziar musua** edota **frantses musua**, baita **musu sakona** izenez ezaguna ere, bikote edo maitaleen arteko musu mota bat da, honetan musukalarien mingainak bestearen ezpain, aho eta mingainak ukitzeko luzatzen dituzte. Ahoa gozputzaren zona erogeno nagusienetakoa denez, musukatze mota intimo honen piskanako gauzatzea, oso erromantiko, erotiko eta sexualtzat jotzen da.

Bi musukalarien mingainen elkar ukitzeak, "mingain ukitzea" izenez ere ezaguna, musukalarien endorfinak estimulatu eta estresa murrizten duela frogatu izan da. Maiz, frantziar musua sexu harreman baten "lehen urratsa" bezala deskribatua da.

## Kanpo estekak
Illongo mendilerroa

**Illongo mendilerroa** Nafarroa Garaian kokatuta dagoen mendilerro bat da. Bere punturik altuena Belbún mendia da, 1.424 metrorekin.

Mendilerroan dagoen Illon mendiak ematen dio izena mendilerroari.

## Mendiak 
# Belbún, 1.424 m 
# Illon, 1.278 m 
# Puntal de Lecinera, 1.222 m 
# San Quirico, 1.181 m 
# El Turendo, 1.151 m 
# Aitisimo, 1.105 m 
# Mellua, 1.083 m 
# Puyalote, 988 m 
# Solano Mayor, 813 m 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko mendilerroen zerrenda

## Kanpo estekak
Eguzkizko Muñoa mendilerroa

**Eguzkizko Muñoa mendilerroa** Nafarroa Garaian kokatuta dagoen mendilerro bat da. Bere punturik altuena Eguzkizko muinoa mendia da, 1.083 metrorekin.

Mendilerroan dagoen Eguzkizko muinoa mendiak ematen dio izena mendilerroari.

## Mendiak 
# Eguzkizko muinoa, 1.083 m 
# Petriketa, 1.057 m 
# Baztarla edo Baztarrola gaina, 942 m 
# Biuztain, 904 m 
# Arramia, 866 m 
# Erroizte Hegoa, 847 m 
# Erroizte Iparra, 822 m 
# Loiategiko Kaskoa, 797 m 
# Erroizte Azpikoa, 744 m 
# Urdola, 742 m 

## Erreferentziak 
## Ikus, gainera 
* Euskal Herriko mendilerroen zerrenda

## Kanpo estekak
Christian Thielemann

**Christian Thielemann** (Mendebaldeko Berlin, 1959ko apirilaren 1a - ) orkestra-zuzendari alemaniarra da. Staatskapelle Dresdenen zuzendari nagusia da eta Salzburgoko Aste Santuko musika festibalaren zuzendaria da. 2019an Urteberri eguneko kontzertua zuzendu zuen.

## Erreferentziak