open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Strigoi

**Strigoi** (singularrean eta pluralean) Errumaniako mitologian gauez beren hilobietatik ateratzen diren hildakoen arimak dira. *Strigoaicǎ*, bestetik, femeninoan, sorgin izango litzateke. Etimologikoki errumanierazko "a estriga" hitzetik dator, euskaraz "garrasi egin". Italierazko *strega* hitzarekin dago lotuta (sorgina); guztiek latinean dute oinarria: *strix* edo *estrige*, hegazti mitologiko txiki bat, odolez elikatzen dena.

## Strigoi motak 
* *Striga*: sorgin banpiroa Errumanian eta Albanian; haurren geletan sartzen da umeen bizitza xurgatzeko.
* *Strigoaicǎ*: sorgin emakumea.
* *Strigoi viu*: sorgin banpiroa.
* *Strigoi mort*: hildako banpiroa.

## Strigoien aurkako metodoak 
Strigoien aurka metodo desberdinak daude. Behin beren biktimak ezagututa, gelen inguruan haziak eta iltzeak nahastuta zabaldu behar dira. Strigoiak nahita ez aleak zenbatu behar ditu eta hiltzekin ziztatzen direnean kontaketa berriro ere hasi behar dute.

Dena dela, haiekin bukatzeko metodo bakarra bihotza egunaren argitan kentzea da. Makila puntadunez, bestetik, hilobian hiltzatu egin daiteke.

## Strigoien jatorria 
Jatorria argitzeko ez dago bertsio bakarra. Dirudienez ez da banpiro baten hozkadaz trasmititzen. Strigoia sorgin baten edo emakume adultera baten zazpigarren semea izaten dira. Itxuraz, beste pertsonengandik ez dira bereizten. Beste tradizioetan, strigoiak gizakiak dira baina banpiroen ezaugarriekin; kasu horretan izadiaren legearen menpe daude.

## Literaturan 
Bram Stoker idazle irlandarrak *Drakula* (1897) eleberrian strigoiak aipatu zituen. Esaten da hiltzen ari zenean, 64 urte zituelarik, idazleak behin eta berriro hitza errepikatzen zuela, bere gelaren zoko bat seinalatuz.

Beste idazleek ere kontzeptua erabili izan dute:
* Dan Simmons: *Children of the Night* (1992) eleberrian.
* Guillermo del Toro eta Chuck Hogan: *Trilogía de la Oscuridad* (*Nocturna*, *Oscura* eta *Eterna*).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* : Strigoiei buruzko informazioa.
Dunglasseko eliza kolegiata

**Dunglasseko eliza kolegiata** () Eskoziako Dunglass herrixkan dagoen eliza da, Ekialdeko Lothian eskualdean. **A mailako eraikina** izendaturik dago.

## Historia 
Ez da ezaguna Dunglasseko Andre Mariaren kapera noiz eraiki zen baina Sir Alexander Homek lurrak eskuratu zituenearko kapera jadanik bazegoen eta 1423an kolegiata maila eman zion Jakobo II.a Eskoziakoak eta 1450an Nikolas V.a Aita Santuak berretsi zuen. Hasiera hartan habearte bakarra zeukan baina XVI mendean transeptuak eta dorre berria gehitu zitzaizkion.

1544an Hertfordeko Earlak erasotu zuen baina bertakoek aurre egin zioten. 1560an Eskoziako Erlijio Erreforma gertatu zen eta kolegiata itxi egin zen. hala ere parrokia gisa erabilia izan zen XVIII mendean nekazari batek erosi eta des-sagaratu zuen arte. 1807an Sir John Hallek Dunglass erosi zuen eta duintasuna itzuli zion. 1909an Usher familiak erosi zuen. Gaur egun Historic Scotland erakundeak kudeatzen du.

## Iruditegia 

Irudi:Dunglass Church from the north-west - geograph.org.uk - 1249606.jpg
Irudi:Dunglass Collegiate Church 20080420 from the north.jpg
Irudi:Dunglass Collegiate Church 20080420 from the south east.jpg
Irudi:Dunglass Collegiate Church Interior.jpg

## Kanpo estekak
Calle Mayor

***Calle Mayor*** () 1956ko Juan Antonio Bardem espainiar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.

Filma berez, Palentzia, Cuenca eta Logroño hirietan filmatu zen.

## Sinopsia 
1950eko hamarkadan probintzietako hiri batean bizi den lagun talde batek denbora-pasa moduan adarra jotzeari ekiten diote. Horietako batek, Juanek, Isabel 35 urteko neskazahar batez maitemindurik dagoelaren planta egingo du eta Isabel oso poztuko da. Juanek ezin izango du handik atera.

## Aktoreak 
## Kanpo estekak 
* Filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Surcos

***Surcos*** 1951ko José Antonio Nieves Conde espainiar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.

Zenbait sortzaile falangista zirenez bere kutsu ideologikoa izan arren, inoiz egindako espainiar film onenen artean dago.

## Argumentua 
1950eko hamarkadan probintzietan bizi den familia bat Madrilera emigratuko du. Lana eta etxe duin bat lortzeko zailtasunak zenbait kide legez kontrako lanak egitera bultzatuko ditu, familiaren egitura deseginez.

## Aktoreak 
* Luis Peña: *El Mellao*
* María Asquerino: Pili
* Francisco Arenzana: Pepe
* Marisa de Leza: Tonia
* Ricardo Lucía: Manolo Pérez
* José Prada: Manuel Pérez
* Félix Dafauce: Don Roque, *el Chamberlain*
* María Francés: ama

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Vas (Hungaria)

**Vas** (,  edo ) Hungariako 19 konderrietako (*megye*) bat da. Herrialdearen mendebaldean dago, Mendebaldeko Transdanubia eskualdean, Austria eta Esloveniako mugen ondoan. Horiez gain, Hungariako Győr-Moson-Sopron, Veszprém eta Zala konderriak ere mugakide ditu. 3.336 km²ko azalera du, eta 2011n 257.688 biztanle zituen.

## Banaketa administratiboa 
2013ko urtarrilaren 1eko erreformaren ondoan, konderria 7 barrutitan (*járás*) banaturik dago:

## Hiri eta herriak 
[thumb|300px|[Szombathely]]
### Konderri eskumenak dituzten hiriak 
* Szombathely (hiriburua; 77.866 biztanle 2015ean)

### Hiriak eta herri handiak 
(2015eko biztanleria)
* Sárvár (14.716)
* Kőszeg (11.702)
* Körmend (11.472)
* Celldömölk (10.927)
* Szentgotthárd (8.867)
* Vasvár (4.266)
* Bük (3.544)
* Vép (3.322)
* Csepreg (3.241)
* Répcelak (2.625)
* Őriszentpéter (1.160)

## Ekonomia 
Bazka landareen laborantzak garrantzi handia du; behi, zerri eta hegaztiak (batez ere indioilarrak) hazten dira. Industriari dagokionez, makinen eraikuntzaren alorra ongi garaturik dago. Turismoa ere garrantzitsua da.

## Iruditegia 

File:Günser Gebirge.JPG|Kőszeg mendigunea.
File:Koszeg_belvaros.JPG|Kőszeg.
File:Sárvár_-_Castle.jpg|Sárvárko gaztelua.
File:Celldömölk_-_Temple.jpg|Celldömölk.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
La caza

***La caza*** 1965eko Carlos Saura espainiar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.

## Argumentua 
José, Paco eta Luis, Gerra Zibilean frankisten alde borrokatu zuten hiru adin ertaineko lagun Gaztelako herri batean biltzen dira untxiak ehizatzeko. José antzinako gudu-zelaian dagoen ehiza-barrutiaren jabea da.

## Aktoreak 
* Ismael Merlo: José.
* Alfredo Mayo: Paco.
* José María Prada: Luis.
* Emilio Gutiérrez Caba: Enrique.
* Fernando Sánchez Polack: Juan.
* Violeta García: Carmen.
* María Sánchez Aroca: Juanen ama.

## Kanpo estekak
Plácido (filma)

***Plácido*** 1960ko Luis García Berlanga espainiar zinema zuzendariaren umorezko filma da.

Filma ingelesa ez den hizkuntza batean egindako film onenaren Oscar Saria lortzeko izendatua izan zen.

## Argumentua 
Probintzietako hiri bateko gabon egunean *Cocinex* eltze enpresak enkante bat babestuko du: jauntxoen mahaian txiro bat afaria hartu du. Bitartean Plácido, eguberriko izarra bere motogurdian daramala, hiria zeharkatzen du lehendabiziko banku-letra ordaintzeko.

## Aktoreak 
* Cassen - Plácido Alonso
* José Luis López Vázquez - Gabino Quintanilla
* Elvira Quintillá - Emilia
* Manuel Alexandre - Julián Alonso
* Mario Bustos
* María Francés
* Mari Carmen Yepes - Martita
* Jesús Puche - Don Arturo
* Roberto Llamas
* Amelia de la Torre - Doña Encarna de Galán
* Juan G. Medina
* José María Caffarel - Zapater
* Xan das Bólas - Rivas
* Laura Granados - Erika
* Juan Manuel Simón

## Kanpo estekak 
* Filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Kardoi erraldoi

**Kardoi erraldoia** (*Pachycereus pringlei*) kaktus erraldoia da, Mexikoko Hego Kalifornia Beherea, Kalifornia Beherea eta Sonora estatuetako endemismo bat dena.

Kaktusik garaiena da, 19,2 metroko espezimenak izanik. Bere fruituak jangarriak dira.

Image:Cardon_in_flower.jpg|Kardoi loretua
Image:Pachycereus_pringlei_stand_forest.JPG|*Pachycereus pringlei*
Image:Pachycereus_pringlei_with_osprey_nest.JPG|*Pachycereus pringlei*
Image:Cardon_cactus_fruit.jpg| Fruitua

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Cactoideae

**Cactoideae** kaktusen familiako subfamiliarik zabalena da.

## Leinu eta generoak 
* **Browningieae**
** *Armatocereus*&nbsp;- *Browningia*&nbsp;- *Jasminocereus*&nbsp;- *Neoraimondia*&nbsp;- *Stetsonia*
* **Cacteae**
** *Acharagma*&nbsp;- *Ariocarpus*&nbsp;- *Astrophytum*&nbsp;- *Aztekium*&nbsp;- *Coryphantha*&nbsp;- *Digitostigma*&nbsp;- *Echinocactus*&nbsp;- *Echinomastus*&nbsp;- *Epithelantha*&nbsp;- *Escobaria*&nbsp;- *Ferocactus*&nbsp;- *Geohintonia*&nbsp;- *Leuchtenbergia*&nbsp;- *Lophophora*&nbsp;- *Mammillaria*&nbsp;- *Mammilloydia*&nbsp;- *Neolloydia*&nbsp;- *Obregonia*&nbsp;- *Ortegocactus*&nbsp;- *Pediocactus*&nbsp;- *Pelecyphora*&nbsp;- *Sclerocactus*&nbsp;- *Stenocactus*&nbsp;- *Strombocactus*&nbsp;- *Thelocactus*&nbsp;- *Turbinicarpus*
* **Calymmantheae**
** *Calymmanthium*
* **Cereeae**
** *Arrojadoa*&nbsp;- *Brasilicereus*&nbsp;- *Cereus*&nbsp;- *Cipocereus*&nbsp;- *Coleocephalocereus*&nbsp;- *Melocactus*&nbsp;- *Micranthocereus*&nbsp;- *Pierrebraunia*&nbsp;- *Pilosocereus*&nbsp;- *Praecereus*&nbsp;- *Stephanocereus*&nbsp;- *Uebelmannia*
* **Hylocereeae**
** *Disocactus*&nbsp;- *Epiphyllum*&nbsp;- *Hylocereus*&nbsp;- *Pseudorhipsalis*&nbsp;- *Selenicereus*&nbsp;- *Weberocereus*
* **Notocacteae**
** *Austrocactus*&nbsp;- *Blossfeldia*&nbsp;- *Cintia*&nbsp;- *Copiapoa*&nbsp;- *Eriosyce*&nbsp;- *Eulychnia*&nbsp;- *Frailea*&nbsp;- *Neowerdermannia*&nbsp;- *Parodia*
* **Pachycereeae**
** *Acanthocereus*&nbsp;- *Bergerocactus*&nbsp;- *Carnegiea*&nbsp;- *Cephalocereus*&nbsp;- *Corryocactus*&nbsp;- *Echinocereus*&nbsp;- *Escontria*&nbsp;- *Leptocereus*&nbsp;- *Myrtillocactus*&nbsp;- *Neobuxbaumia*&nbsp;- *Pachycereus*&nbsp;- *Peniocereus*&nbsp;- *Polaskia*&nbsp;- *Pseudoacanthocereus*&nbsp;- *Stenocereus*
* **Rhipsalideae**
** *Hatiora*&nbsp;- *Lepismium*&nbsp;- *Rhipsalis*&nbsp;- *Schlumbergera*
* **Trichocereeae**
** *Acanthocalycium*&nbsp;- *Arthrocereus*&nbsp;- *Brachycereus*&nbsp;- *Cleistocactus*&nbsp;- *Denmoza*&nbsp;- *Discocactus*&nbsp;- *Echinopsis*&nbsp;- *Espostoa*&nbsp;- *Espostoopsis*&nbsp;- *Facheiroa*&nbsp;- *Gymnocalycium*&nbsp;- *Haageocereus*&nbsp;- *Harrisia*&nbsp;- *Leocereus*&nbsp;- *Matucana*&nbsp;- *Mila*&nbsp;- *Oreocereus*&nbsp;- *Oroya*&nbsp;- *Pygmaeocereus*&nbsp;- *Rauhocereus*&nbsp;- *Rebutia*&nbsp;- *Samaipaticereus*&nbsp;- *Weberbauerocereus*&nbsp;- *Yavia*&nbsp;- *Yungasocereus*

## Kanpo estekak 
* Suculentas.es Cactoideae
Abuelo Made in Spain

***Abuelo Made in Spain*** 1969ko urteko espainiar komedia bat da. Zuzendaria Pedro Lazaga da eta Paco Martínez Soria, Mabel Karr, Florinda Chico eta Mónica Randall, besteak beste, aktore nagusiak dira.

## Argumentua 
Marcelino artzain lasaia eta atsegina da. Pirinioetako herri batean bizi da bere ardiekin. Egun batean, Cándida, Visi eta Nieves, bere hiru alabak, Madrilera bidaiatzen dute zortea bilatzera. Hirian, hirurak ezkontzen dira, seme-alabak dituzte eta haien aitaz ahazten dira. Ustekabean, Cándidak gutun bat bidaltzen dio bere aitari hirira joateko denbora pixka bat pasatzeko eta bere bilobak ezagutzeko. Madrilera iristean katastrofea hasiko da.

## Harrera 
30 urte geroago bere estreinaldiaz zinemetan, 2000 urtean La 1 katean emititu zen eta bost milioi baino gehiagoko ikusleak ikusi zuten, 33ko lekua okupatzen 2000-2009 urteetan gehien ikusi ziren filmen artean eta lehenengoa espainiar mailean.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Filmafinity 
* IMDbko fitxa
Phoebe Tonkin

**Phoebe Jane Elizabeth Tonkin** (Sydney, 1989ko uztailaren 12a) aktore eta modelo australiarra da. Cleo Sertori, *H2O: Just Add Water *telesailean, Faye Chamberlain, *The Secret Circle* telesailean eta Hayley, *The Vampire Diaries* eta *The Originals* telesailetan antzezteagatik ezaguna da.

## Biografia 
Lau urtetatik Phoebe ballet, rap, hip hop eta dantza garaikidea praktikatu ditu.

"Queenwood School" neskentzako eskolara joan zen, Balmoralen. 12 urterekin zenbait kurtso hartu zituen Australian Theatre antzerkian jende gazteentzako.

2013ko urtearen erditik hona Paul Wesley aktorearen neskalaguna da.

## Filmografia 
### Telesailak 
### Filmak 
### Bideo musikalak 
## Sariak eta nominazioak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aleksandr Litvinenkoren pozoinketa

**Aleksandr Litvinenkoren pozoinketa** bere erailketa izan zen eta, Polonio-210 hilgarriaren eraginez, erradiazio akutu sindromearen lehenengo biktima baieztatuan bilakatu zen eta, mediku askoren arabera, Litvinenkoren hilketak gertaera kezkagarri bat adierazten du: terrorismo nuklearraren aro baten hasiera.

Bi libururen autore izan zen: *Errusia airean: terrorea barrutik* eta *Lubyanka talde kriminala*. Haietan, errusiar zerbitzu sekretuak salatu zituen hainbat errusiar departamentu bonbardatu zituelako eta beste ekintza terrorista batzuk ere burutu zituelako, Vladimir Putin agintera eramateko xedean.

2006ko azaroaren 1ean, Litvinenko bat-batean gaixotu zen eta ospitalean sartu zuten. Handik 3 astera hil zen.

Litvinenkoren Segurtasunerako Zerbitzu Federalaren krimenei buruzko salaketek eta bere ohikoa ez zen gaixotasunaren errudun nagusia Vladimir Putin errusiar presidentea zela publikoki hil-zorian zegoenean salatzeak mundu osoan eman zioten ospea.

Britainiar autoritateek Litvinenkoren heriotzaren inguruan eginiko ondorengo ikerketek britainiar eta errusiar gobernuen arteko harreman diplomatikoak zailtzea ekarri zuten. Estraofizialki, britainiarrak ziur zeuden. "%100 dakigu zein izan den, non eta nola administratu dion pozoia!. Baina ez zuten ebidentzia jakinarazi, ez baizuten etorkizuneko epaiketa batean ateratzeko aukerarik eman nahi. Susmagarri garrantzitsuena, Babeserako Zerbitzu Federaleko (FSO) ofizial ohi bat, Andrei Lugovoy, Errusian dago oraindik. Dumako kide da eta inmunitatea dauka. Susmagarri hori Dumarako aukeratu aurretik, britainiar gobernua estraditatzen saiatu zen. Arrakastarik gabe, gainera.
 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Tielt

**Tielt** (nederlanderaz ahoskatua: ), Belgikako mendebaldean dagoen udalerria da, Mendebaldeko Flandria probintzian dagoena. Udalerriak herri hauek hartzen ditu barnean: Aarsele, Kanegem, Schuiferskapelle eta Tielt bera. 2013ko urtarrilaren 1ean 19.922 biztanle zituen.

## Herri senidetuak 
*  Groß-Gerau, Alemania
*  Bruneck, Italia
*  Brignoles, Frantzia
*  Szamotuły, Polonia
*  Roman, Errumania

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Menen

**Menen** (nederlanderaz ahoskatua: []; ; Ekialdeko Flandriako hizkeran ahoskatua: *Mêenn* [] edo *Mêende* []), Belgikako mendebaldean dagoen udalerria da, Mendebaldeko Flandria probintzian dagoena. Udalerriak herri hauek hartzen ditu barnean: Veurne bera eta auzo hauek: Lauwe, Rekkem eta Menen bera. 2013ko urtarrilaren 1ean 32,683 biztanle zituen.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Bridge of Spies

**Bridge of Spies** (euskaraz *Espioien Zubia*) 2015eko Steven Spielberg estatubatuar zinema zuzendari eta ekoizleak zuzendu eta ekoiztutako espioitza thriller filma bat da. Gidoia Matt Charman eta Ethan Coen eta Joel Coen anaiek idatzi zuten eta 2010eko Giles Whittell ingeles idazle eta kazetariak idatzitako *izenburu berdineko liburuan* oinarritua dago.

2015eko urriaren 4ean New Yorkeko Zinemaldian estreinatu zen.

## Argumentua 
Gerra Hotza puri-purian dela, New York hiriko Brooklyngo James Donovan (Tom Hanks) abokatuak bere burua AEB eta Sobietar Batasunaren arteko gatazkan sartua ikusiko du, CIA berak eginkizun zail baten betetzearen ardura emango baidio: Sobietar Batasunean atzeman duten estatubatuar hegazkin pilotua askatzea (Austin Stowell).

## Aktoreak 
* Tom Hanks: James B. Donovan
* Mark Rylance: Rudolf Abel
* Amy Ryan: Mary McKenna Donovan
* Alan Alda: Thomas Watters
* Austin Stowell: Francis Gary Powers
* Scott Shepherd: Hoffman
* Jesse Plemons: Murphy
* Domenick Lombardozzi: Blasco agentea
* Sebastian Koch: Wolfgang Vogel
* Eve Hewson: Carol Donovan
* Will Rogers: Frederic Pryor
* Dakin Matthews: Mortimer W. Byers epailea
* Michael Gaston: Williams
* Peter McRobbie: Allen Dulles
* Stephen Kunken: William Tompkins
* Joshua Harto: Bates
* Billy Magnussen: Doug Forrester
* Mark Zak: Sobietar epailea
* Edward James Hyland: Earl Warren, AEBetako Gorte Goreneko burua
* Mikhail Gorevoy: Ivan Alexandrovich Schischkin

## Kanpo estekak 
* *Bridge of Spies* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* *Bridge of Spies* filmaren webgunea 
* *Bridge of Spies* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Barton Fink

**Barton Fink** 1991ko Joel eta Ethan Coen estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta gidoigileek zuzendu, ekoiztu eta idatzitako drama-komedia filma bat da. John Turturro, John Goodman, Judy Davis, Michael Lerner, John Mahoney, Tony Shalhoub, Jon Polito eta Steve Buscemi aktoreek antzeztu zuten.

Coen anaiek film honetako gidoia hiru asteren burua idatzi zuten, hain zuzen ere, ''Miller's Crossing* filmaren gidoiari behar bezalako amaiera idazteko zailtasunetan zeuden denboraldian, hortaz, film hura filmatzetik amaitu zutenean honi filmatzeari ekin zioten.

1991ko maiatzean Canneseko Zinemaldian estreinatu eta Urrezko Palma irabaztea gain Zuzendari Onenaren Saria (Joel Coen) eta Gizonezko Aktore Onenaren Saria (John Turturro) bereganatu zituen.

## Argumentua 
1941ean Barton Fink (John Turturro) gidoigilea borroka libreko Wallace Berry borrokalariaren bizitzan oinarritutako gidoi bat idazteko Hollywoodera doa. Behin Earle hotelean ostatu hartuta, gidoigileak bere sormen gaitaitasunaren krisialdia pairatuko du. Bere alboko gelako gizona (John Goodman) aseguru saltzaile alai eta jatorra da, Finki bere sormen krisialditik ateratzen eta inspirazioa etor dakion laguntzen saiatuko da, baina hainbat kontrako gertakizunek Fink bere lana amaitzeko gaitasunik ez duela sentiaraziko diote.

## Aktoreak 
* John Turturro: Barton Fink
* John Goodman: Charlie Meadows
* Michael Lerner: Jack Lipnick
* Judy Davis: Audrey Taylor
* John Mahoney: W. P. Mayhew
* Tony Shalhoub: Ben Geisler
* Jon Polito: Lou Breeze
* Steve Buscemi: Chet
* David Warrilow: Garland Stanford
* Richard Portnow: Mastrionotti detektibea
* Christopher Murney: Deutsch detektibea
* Megan Fay: Poppy Carnahan
* Lance Davis: Richard St. Claire
* Frances McDormand: Eszenatokiko emakumezko aktorearen ahotsa (*krediturik gabe*)
* Barry Sonnenfeld: Page, Barton Finken neskamea (*krediturik gabe*)
* Max Grodenchik: Klaketa mutila

## Kanpo estekak 
* *Barton Fink* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* *Barton Fink'' filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Baltazar de Echave Ibia

**Baltazar de Echave Ibia** (1605 &ndash; 1644) Mexikoko margolaria izan zen, Baltasar de Echave Orioren semea.

Lan intimistak egin zituen, lehendabizikoak 1625 inguru. Bere lanak Zamoran, Queretaron eta Tepotzotlanen daude.

Baltasar de Echave Ibía - The lmmaculate Conception - Google Art Project.jpg|Ama Birjinaren Sortze Garbia
Baltasar de Echave Ibía - The Hermits, Saint Paul and Saint Anthony - Google Art Project.jpg|San Paulo eta san Antonio ermitauak
Baltasar de Echave Ibía - Tota Pulcra (The Immaculate Conception) - Google Art Project.jpg| [Sortze Garbia]
Baltasar de Echave Ibía - Saint Matthew - Google Art Project.jpg|San Mateo

## Erreferentziak
A Serious Man

***A Serious Man*** (euskaraz *Gizon Serioa*) 2009ko Joel Coen eta Ethan Coen estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta gidoigileek zuzendu, ekoiztu eta idatzitako komedia beltzeko filma bat da. Michael Stuhlbarg, Richard Kind eta Fred Melamed aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
1967, Minnesota. Larry Gopnik (Michael Stuhlbarg) bere bizitza bapatean nola gainbeheran doan ikusten duen fisika irakasle bat da. Larry gizon zintzoa, senar leiala eta maitekorra, aita ona eta irakasle fin eta serioa da. Baina, bat-batean, bere bizitza okertzen hasiko da. Bere emazteak inongo azalpenik eman gabe lagako du, eta haren maitaleak umeen onerako etxea utzi eta ostatu batera lekualdatu dadin konbentzituko du. Bat-batean, Larryren ibilbide profesionala mezu anonimo batzuez mehatxatua egongo da, hauetan nolabaiteko traizioa egin izana leporatzen zaio. Hori gutxi balitz, bere emaztearen maitalea auto istripu batean hiltzen denean emazteak haren ehorzketa ordaindu dezan derrigortuko du. Eta bere zoritxarra biribiltzeko, bere anaia jokozalearen finantza ordaindu beharko du. Hainbeste ezbehar ikusi arren, Larryren zoritxarra ikusi eta barre-algararik egitea ezinezkoa da, beharbada bere bizitza eta istorioak guztioi ohikoegia zaigun mundua oroitarazten baitigu.

## Aktoreak 
## Kanpo estekak 
* *A Serious Man* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* *A Serious Man* filmaren webgunea 
* *A Serious Man* filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Alain Albretekoa

**Alain Albretekoa "Nagusia"** (1440 – Casteljaloux, ) Albreteko 16. konde, Castresko 2. konde eta Tartasko bizkondea izan zen.

Joan I.a Albretekoa eta Katalina Rohangoaren semea, Luis XI.a Frantziakoaren gertukoa zenez, bere eremuak zabaldu eta garaiko noblerik nagusienetariko bat bilakatu zen. Frantziska Châtillongoa ezkondu eta Périgordeko konderria eta Limogesgo bizkonderria lortu zuen.

Armagnac bereganatu eta gero, Joanes bere semea Katalina I.a Nafarroakoarekin ezkontzea lortu zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Glasgowko Arte Modernoaren Museoa

**Glasgowko Arte Modernoaren Galeria** (, ) Eskoziako Glasgow hiriburuan dagoen museo bat da, **GoMA** izenaz ere ezagutzen da. Bertako eta nazioarteko arte garaikidea erakusten du bi urtetako proiektuen bidez. **A mailako eraikina** izendaturik dago.

## Historia 
Royal Exchange Square enparantzan dagoen eraikin neoklasiko batean kokaturik dago. Eraikin hau 1778an eraiki zuen William Cunninghame tabakoaren magnateak. Hasiera batean udaletxea izan zen baina beste hainbat erabilpen ere izan zituen. 1827 eta 1832 artean berriztatze lanak egin eta hainbat elementu gehitu zizkion David Hamilton arkitektoak, zutabe korintiarrak, kupula eta sarrera areto handia.

1996an Arte Modernoaren Galeriak bertan ireki zituen ateak eta ordutik aurrera milioika bisitari izan ditu. 2012 urtean esate baterako 595.977 izan ziren bertan, Glasgow hiri osoaren biztanleria beste.

## Bildumak 
David Hockney, Sebastião Salgado eta Andy Warholen lanekin batera eskoziar artista modernoen lanak ere badaude, hala nola John Bellany eta Ken Currierenak.

## Wellingtonen estatua 
Galeriaren aurrean Wellington dukearen estatua dago, 1844an Carlo Marochettik egindakoa. Ohikoa da trafikio konoa buruan duela ikustea. Urte askotan zehar polizia konoa kentzen ibili da baina berriz azaltzen zitzaion buruan. Dagoeneko gida turistikotan ere azaltzen hasia zenez bertan uzteko erabakia hartu zuten.

2002an UEFAko Txapeldunen Ligako finala Glasgowen jokatzekoa zenez futbol baloiaren diseinua zeukan konoa ezarri zioten eta 2012ko Olinpiar Jokoetan urre koloreko konoa ezarri zioten.

## Iruditegia 

Irudi:Wfm goma glasgow.jpg
Irudi:Wfm duke of wellington.jpg|Wellingtongo kondearen estatua, trafiko kono bat buruan duela.
Irudi:Entrance to Gallery of Modern Art - geograph.org.uk - 664510.jpg
Irudi:Gallery of Modern Art (Glasgow) (3833549062).jpg
Irudi:Gallery of Modern Art (Glasgow) (3832754675).jpg
Irudi:Gallery of Modern Art (GoMA) and Duke of Wellington Traffic Cone, Glasgow, Scotland 12281772004.jpg

## Kanpo estekak 
* Glasgowlife.org webgunea
Grangemouth

**Grangemouth** (, ), Eskozia erdialdeko udalerria da, Falkirk eskualdeko bigarrena. 2011ko erroldaren arabera 17.373 biztanle ditu.

## Etimologia 
Hainbat izen izan zituen hasieran, *Sealock*, *Grangeburnmouth*, *Grange Burn* baina azkenean gaur egungoarekin gelditu zen.

## Geografia 
Falkirk herritik bost kilometro ekialdera dago, Fortheko fiordoaren ertzean. Eskoziako bi hiri handienak diren Glasgow eta Edinburghetik distantzia berdinera dago.

## Historia 
Sir Lawrence Dundasek sortu zuen 1768an Forth eta Clyde arteko ubidea eraiki zenean. Ubidearen trafikoak gora egin zuen heinean herriak ere bilakaera ekonomikoa eta demografikoa izan zuen. Carron Company burdingintza konpainiarentzako itsasorako bidea osatzen zuenez mundu osora banatzen ziren burdineko produktuak eta armak bertako kaitik ateratzen ziren eta 1810tik aurrera aduana bat ere izan zen bertan.

XIX mendean kaia hainbat alditan haunditu zuten. 1950 eta 1960 hamarkadetan egindako hiriaren berrantolaketek aurreko eraikin ia guztiak eraistea ekarri zuten.

## Ekonomia 
Gaur egun Erresuma Batuko kairik garrantzitsuenetakoa da, eta Eskoziako kontainer kairik handiena. Urtero 9 milioi tona deskargatzen dira bertan. Industriari dagokionez pisurik handiena Grangemoutheko binfindegiak dauka, Europako birfindegietan handienetakoa baita bera.

## Ondasun nabarmenak 

Irudi:Grangemouth Town Hall - geograph.org.uk - 542570.jpg|Udaletxea.
Irudi:Museum and Library - geograph.org.uk - 542580.jpg|Museoa eta liburutegia.
Irudi:La Porte Precinct - geograph.org.uk - 542536.jpg|Alde zaharreko kalea.
Irudi:Old High School - geograph.org.uk - 269726.jpg|Institutua.
Irudi:Empire Electric Theatre - geograph.org.uk - 1478402.jpg|Empire Electric antzokia.
Irudi:Container Ship in Grange Dock - geograph.org.uk - 435982.jpg|Kaialdea.
Irudi:Grangemouth04nov06.jpg|Birfindegia.
Irudi:Entrance, Zetland Park - geograph.org.uk - 1627857.jpg|Zetland parkea.

## Herri eta hiri senidetuak 
* 
* 

## Kanpo estekak
El jorobadito (ipuina)

***El jorobadito*** (euskaraz "*Konkorduntxoa", *1933) Roberto Arlt argentinarraren ipuina da, bere lehen ipuin-bilduman jasoa. Bilduma honetan narratzaileak egoera antzekoetan erakusten dizkiguten lau ipuin ageri dira: *El jorobadito*, *Ester Primavera (Ester udaberri)*, *Las fieras (Piztiak)* eta *El traje del fantasma (Mamuaren jantzia)*. Guztietan, narratzaileak hertsiak eta bakartuak daude, *Konkorduntxoa *ipuinaren kasuan, kartzelan preso delitu baten egintzagatik. Narrazioak protagonistek iraganean egindako ekintzen aitorpenak dira.

Gai nagusia gaizkia da, idazle hispanoamerikarrek asko ustiatu duten ideia. Honekin batera, delitua, eromena, traizioa, zurikeria eta moral burgesari kritika bezalako azpigaiak ageri dira.

## Argumentua 
Argumentuak pultsio metaliterarioa aurkezten du (istorio bat beste baten barne).

Ipuina protagonista kartzelan dela hasten da, hilketa bat egin ondoren. Protagonistak konkorduntxoa, berak *Rigoletto *deitzen duena, halabeharrez nola ezagutzen duen kontatzen du.

Protagonistak bere ezkongaiaren maitasunari buruzko dudak ditu, eta honen amak, X andereak, etengabe presionatzen du lehen bait lehen ezkon daitezen. Dena argitze aldera, protagonistari, bere andregaiak maite duela ziurtatzeko, maitasun froga bat bururatzen zaio: benetan maite badu, berak eskatu ezkero neskak konkorduntxoari musu emango dio. Baina gauzak gaizki ateratzen dira, eta polizia oldartzen zaie. Ipuinaren bukaeran, berarekin kokoteraino, protagonistak konkorduntxoa itotzen du.

## Narratzailea 
Narratzaile protagonista da ipuinekoa, bere bizipenak lehen pertsonan kontatzen dituena, autodiegetikoa . Narrazioa gertaeren ostekoa da, iraganean kokatutakoa.

Esan bezala, narrazioaren hasieran protagonista ziegan aurkitzen da. Kartzelan zergatik dagoen kontatzeari ekiten dio, eta haritik tiraka, konkorduntxoa nola ezagutu zuen eta hura itotzera bultzatu zuten arrazoien kontaketa osatzen du.

Gizarteak eromenaren ondoriotzat jotzen du hilketa, baina narratzailea bere buru zuritzen saiatzen, da, sasi-logika baten bitartez krimenaren justifikazio bat eraikiz.

## Pertsonaiak 
* Protagonista, anonimoa.
* Konkorduntxoa, protagonistak *Rigoletto* deitua.
* Protagonistaren andregaia.
* X anderea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
La Grande Illusion

***La Grande Illusion*** 1937ko Jean Renoir frantziar zinema zuzendariaren drama da.

Zenbait adituen arabera, inoiz egindako film onenen artean dago.

## Argumentua 
Lehen Mundu Gerram frantziar ofizial talde bat gerra-presoak dira eta esparrutik ihes egiteko planak egiten dituzte.

## Aktoreak 
* Jean Gabin: Maréchal tenientea
* Marcel Dalio: Rosenthal tenientea
* Pierre Fresnay: De Boeldieu kapitaina
* Erich von Stroheim: Von Rauffenstein kapitaina
* Dita Parlo: Elsa
* Julien Carette: Cartier
* Gaston Modot: ingeniaria
* Georges Péclet: ofiziala
* Werner Florian: Arthur sarjentua
* Jean Dasté: irakaslea
* Sylvain Itkine: Demolder tenientea

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Filmaren IMDBko fitxa irakurgai
Ana Nafarroakoa

**Ana Nafarroakoa** edo **Ana Albretekoa** (Paue,  – *ibidem*, ) Nafarroako Erresumako infantea izan zen.

## Biografia 
Aita Joanes III.a Nafarroakoa erregea eta ama Katalina I.a Nafarroakoa erregina zituen.

Karlos bere neba hil zenean, Erresumako *lugarteniente*, hau da, erregeorde bilakatu zen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Bo'ness

'''Bo'ness** edo **Borrowstounness'* (), Eskozia erdialdeko udalerria da, Falkirk eskualdeko hirugarrena. 2011ko erroldaren arabera 14.868 biztanle ditu.

## Etimologia 
Ingeles zaharreko *Beornweardstun* izenak bi zati ditu; *Beornweard* (gudari bizarduna) eta *tun* (herria). *Ness'' atzizkiak "lurmuturra" esan nahi du. Horrela beraz "gudari bizardunaren lurmuturreko herria" izango litzateke itzulpena.

## Geografia 
Falkirk herritik hamar kilometro ekialdera dago, Fortheko fiordoaren ertzean eta Edinburghetik 27 kilometro ipar-mendebaldera.

## Historia 
Erromatarren garaian Antoninoren Harresiaren ekialdeko muturra izan zen. Carriden Houseko lurretan hainbat aztarna aurkitu izan dira indusketetan.

XVI mendearen inguruan Kinneil House (Hamilton familiaren egoitza izan zena) eta Carriden House jauregiak eraiki ziren. Ikatz meategiek opariotasun handia ekarri zioten herriari eta 1707an kaia eraikitzeko baimena lortu zuen. 1881ean handitu egin zuten kai hau.

Gaur egun Falkirk, Glasgow edo Edinburgh hirien lo-hiri bihurtu da.

## Ondasun nabarmenak 
* Kinneil House
* Carriden House

## Iruditegia 

Irudi:Bonesstownhall.jpg|Udaletxea.
Irudi:Kinneil House.jpg|Kinneil House.
Irudi:Carriden House.jpg|Carriden House.
Irudi:Victorian Customs House - geograph.org.uk - 531998.jpg|Aduana.
Irudi:Bo'ness Hippodrome.jpg|Hipodromoa.
Irudi:Craigmailen United Free Church.jpg|Craigmailen United Free eliza.
Irudi:Dymock's building from the east - geograph.org.uk - 541753.jpg|Dymocken eraikina.
Irudi:Main Post Office - Bo'ness - geograph.org.uk - 531970.jpg|Postetxea.
Irudi:Victorian drinking fountain - geograph.org.uk - 548994.jpg|Alde zaharreko iturria.

## Kanpo estekak
Poenari gaztelua

**Poenari gaztelua** ( ahoskatua), **Poenari zitadela** () ere deitua, gaztelu baten hondakinak dira Karpato mendietatik gertu. Vlad Tepes ospetsuaren gotorlekua izan zen. Vlad Tepes printzeak Bram Stoker idazleari Drakula eleberria inspiratu zion.

## Kokapena 
Argeș barrutian dago (Căpăţânenii Pământeni Arefu komunaren herria) Argeş ibaiaren haranean, Karpato mendietatik gertu, labar handi baten gainean.

## Historia 
XIII. mendearen hasieran Valakiako agintariek eraikia izan zen. XIV. menden, Poenari Besarabiako agintarien zitadela nagusia izan zen. Gaztelua esku desberdinen eskuetan egon zen eta, azkenik, utzita, hondakinetan gelditu zen. XV. mendean Vlad IIIak, gaztelu iritsiezinaren beharrean, berreraiki egin zuen, haren gotorleku nagusia bihurtuz. 1476tik aurrera, Vladen heriotzaren ondoren, gazteluak aktiboa jarriatu zuen baian XVIII. mendean berriro ere hutsik gelditu zen. 1888an luizi batek gazteluaren alde bat bota zuen. Hala ere, gaztelua konpondua izan zen gaur egun ikusten den moduan.

## Gallery 

File:Cetatea Poienari Capatanenii Ungureni.jpg
File:Cetatea Poienari.jpg
File:Cetatea Poenari 2.jpg
File:PoienariCastle1.jpg
File:Ruinele Cetatii Poenari.jpg
File:Vue route depuis citadelle Arefu.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* : Gazteluaren argazkiak.
Cryptococcus neoformans

**Cryptococcus neoformans** onddo mikroskopiko patogenoa da, legamien taldekoa. Infekzio larriak eragiten ditu immunitate-sistema ahulduta duten gaixoengan (HIESa dutenengan, adibidez)

## Ezaugarriak 
Legamia honek 4-20 mikra bitarteko diametroa du. . Beste onddo patogenoen aldean, Cryptococcus neoformans ez da dimorfikoa, monomorfikoa baizik. Berezko eaugarria du: kapsula polisakaridikoa dauka, immunitate-sistemaren zelulen fagozitosia ekiditen duena. . Kapsula ikusi ahal izateko eta onddo patogenoaren identifikazioa egiteko ospitaletako laborategietan laginari tindaketa berezia egiten zaio, tinta txinatarrarekin (lagina likido zefalorrakideotik atera ohi da).

Legamia ugaria da lurzoruan, batez ere hegaztien gorotzez kutsatutako lurzoruetan .

## Patogenia 
Legamiaren infekzioa gorotzen hondarrak inhalatzerakoan hasten da. Arnas-bidetik harrapatzen da gaitza, beraz. Patogenoak arnas-aparatua kaltetu dezake (pneumonia sortuz), eta baita nerbio-sistema ere (meningitisa eraginez) 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Alain (filosofoa)

**Alain**, **Émile-Auguste Chartier** izena zuena, (Mortagne-au-Perche, Orne,  - Le Vésinet, Yvelines, ) filosofo eta saiogile frantsesa izan zen.

## Biografia 
Erruanen irakaslea izan zen hasieran, eta gero Parisen (1906). *Propos* (1906) obrarekin ezagutarazi zuen bere burua; haren pentsamenduaren ezaugarria halako humanismo kartesiarra da. Alainentzat filosofiak jakitaterako bidea izan behar du, hots, grinen, zentzuen, irudimenaren eta bihotzaren desordenak izpirituaren bidez jabetzeko modua. Filosofi sistema sortzaile baino areago, Alainek, Sokratesen ildotik, pentsamendu maisu eta hezitzailea izan nahi zuen. Haren jarrera politikoek erradikalismo liberal eta demokratikoaren barne kokatzen dute. Zenbait obra: *Système des Beaux-Arts* (Arte Ederren Sistema, 1920); *Éléments d’une doctrine radicale* (Doktrina erradikalerako elementuak, 1925); *Propos sur le Bonheur* (Zorionari buruzko gogoetak, 1928); *Idées* (Ideiak, 1932); *Les Dieux*. (Jainkoak, 1947).

## Erreferentziak
Veszprém (konderria)

**Veszprém** Hungariako 19 konderrietako (*megye*) bat da. Herrialdearen mendebaldean dago, Erdialdeko Transdanubia eskualdean. Vas, Győr-Moson-Sopron, Komárom-Esztergom, Fejér, Somogy eta Zala konderriak mugakide ditu. 4.463 km²ko azalera du, eta 2011n 353.068 biztanle zituen. Marcal ibaiak mendebaldeko muga egiten du.

## Banaketa administratiboa 
2013ko urtarrilaren 1eko erreformaren ondoan, konderria 10 barrutitan (*járás*) banaturik dago:

## Hiri eta herriak 
[thumb|280px|[Veszprém]]
[thumb|280px|[Pápa]]
### Konderri eskumenak dituzten hiriak 
* Veszprém (hiriburua; 60.761 biztanle 2015ean)

### Hiriak eta herri handiak 
(2015eko biztanleria)
* Pápa (31.190)
* Ajka (28.487)
* Várpalota (19.918)
* Tapolca (15.582)
* Balatonfüred (13.224)
* Balatonalmádi (8.535)
* Zirc (6.960)
* Sümeg (6.189)
* Berhida (5.833)
* Devecser (4.330)
* Balatonfűzfő (4.142)
* Herend (3.384)
* Balatonkenese (2.576)
* Badacsonytomaj (2.150)

## Ekonomia 
Veszprémgo erliebea eta lurzoruak ez dira nekazaritzarako egokiak. Badacsony, Szent Görgy, Somló eta Balaton aintziraren iparraldeko bazterrean ardoa ekoizten da. Natura baliabide nagusiak bauxita, lignitoa, basaltoa eta, eskualde karstikoetan, kareharria eta ura dira. 1980ko hamarkada arte, Hungariako konderririk industrializatuenetako bat zen. Gaur egun, turismoak gero eta garrantzi handiagoa du, batez ere Balaton aldeko Veszprém, Balatonfüred eta Balatonalmádi hirietan

## Iruditegia 

File:Balaton_Hungary_Landscape.jpg|Badacsony eta Balaton aintzira.
File:Vízi_malom_együttes_(10455._számú_műemlék)_11.jpg|Tapolca.
File:Várrom_(10292._számú_műemlék)_3.jpg|Sümegko gaztelua.
File:Űrtávközlési_Földi_Állomás_(11695._számú_műemlék)_3.jpg|Öcseko Komunikazio Gunea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Le Grand Bleu

***Le Grand Bleu*** 1988ko Luc Besson frantziar zinema zuzendari eta gidoigilearen film bat da.

## Argumentua 
Filmean XX. mendeko apnea- urpekaririk ospetsuenen (Jacques Mayol eta Enzo Maiorca) bizitzak fikzio bihurtzen dituzte: 1960ko hamarkadan Grezian umeak zirenetik 1980ko hamarkadako Siziliako txapelketa batean hil arte.

## Aktoreak 
* Rosanna Arquette – Johana Baker
* Jean-Marc Barr – Jacques Mayol
* Jean Reno – Enzo Molinari
* Paul Shenar – Laurence doktorea
* Sergio Castellitto – Novelli
* Jean Bouise – Osaba Louis
* Marc Duret – Roberto
* Griffin Dunne – Duffy
* Andréas Voutsinas – apaiza
* Valentina Vargas – Bonita
* Kimberly Beck – Sally
* Patrick Fontana – Alfredo
* Alessandra Vazzoler – *La Mamma*
* Geoffrey Carey – Ikustzailea
* Bruce Guerre-Berthelot – Jacques gaztea

## Kanpo estekak
Glasgowko Zientzia Museoa

**Glasgowko Zientzia Museoa** () Eskoziako Glasgow hirian dagoen zientzia museoa da.

## Historia 
Elisabet II.a Erresuma Batukoak inauguratu zuen museoa 2001eko ekainaren 5ean. Erresuma Batuan toki bisitatuenetakoa da. 2009an martxan jarri ziren Whitelee haize errotak ere berak kudeatzen ditu.

## Egitura 
Hiru eraikin nagusi ditu museoak, hirurak ere titaniozko xaflaz estaliak:

### Zientziaren parkea (Science Mall) 
Albo batera eroritako ontziaren kasko baten antza dauka eraikinak. Hiru solairu ditu barnean eta 250 zientzia erakusgaitik gora. Erakusgai hauek interaktiboak dira.
* Lehen solairuan: Zientziaren printzipioen demostrazioak izateaz gain antzoki bat eta planetarioa ere badaude. Haurrentzako *The Big Explorer* atala ere bertan dago.
* Bigarren solairuan: Zientzia karrerak aztertu daitezke *My World of Work Live* erakusketa interaktiboaren bidez. Hezkuntza taldeentzako laborategi bat ere badago.
* Hirugarren solairuan: *BodyWorks* erakusketak giza osasunaren inguruko aferak azaltzen ditu, gorputza ezagupena, biziera egokia...

### Glawgowko dorrea (Glasgow Tower) 
Solairuak bere kasa mugitzen diren munduko dorrerik garaiena izateko sortu zen baina arazo ugari eman ditu eta inauguratu zenetik egunen %80an itxita egon da konponketa direla eta. 2014ko uztailean ireki zuten berriz. 127 metrotako garaiera dauka.

### IMAX zinema 
Eskoziak eraiki zen lehen IMAX zinema izan zen. Zientzia Museoa inauguratu baino lehenago ireki zen, 2000 urtean, eta 370 besaulkitako aretoan 3D filmak ikus daitezke.

## Iruditegia 

Irudi:Glasgowsciencecentre.jpg|Ikuspegi orokorra.
Irudi:The Glasgow Tower - geograph.org.uk - 911600.jpg|Glasgowko dorrea.
Irudi:Le "Glasgow Science Center" (3814994146).jpg
Irudi:Le "Glasgow Science Center" (3814995482).jpg
Irudi:Le "Glasgow Science Center" (3814995848).jpg

## Kanpo estekak 
* Glasgowko Zientzia Museoaren webgune ofiziala
Anaitz Arbilla

**Anaitz Arbilla Zabala ** (Iruñea, Nafarroa Garaia, 1987ko maiatzaren 15a - ) euskal herritar futbolaria da. 

## Biografia 
Atzelari moduan jokatzen du, bai erdian, bai edozein hegalean. Lezaman hezia, Eibarren aritu da gehienbat, kapitaina izan arte. Hamarkada osoa betetzeko akordioa lortu zuen talde armaginarekin 2024/25 denboraldiaren bukaeran.

## Kirol Ibilbidea 
*2025eko ekainaren 5ean eguneratua. Datu ofizialak.*

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Fitxa - www.athletic-club.eus
Kinneil House

**Kinneil House** Eskoziako Bo'ness herrian dagoen jauregia da, Falkirk eskualdean. **A mailako eraikina** izendaturik dago.

## Historia 
Antoninoren Harresiaren gainean dago. 1323an Roberto I.a Eskoziakoak Walter Fitz Gilberti eman zizkion lurrak. Hau Hamilton familiaren arbasoa izan zen. XVI mendean dorretxe bat eraiki zuen James Hamiltonek eta orduko muralak oraindik mantentzen dira. 1560an frantsesek erasotu eta dorrearen zati handia erre egin zen. 1582an eta 1583an Jakue I.a Ingalaterrakoa eta VI.a Eskoziakoa bertan izan zen eta 1588an gorteak ere bildu zituen Kinneil dorrean.

Gaur egun dakusagun jauregia 1677an eraiki zuen William Douglasek, Hamiltongo 3. dukeak. Dena dela XIX menderako familiak erdi utzia zeukan gaztelua, eta Carron Burdingintza konpainiako fundatzailea zen Dr. John Roebuckek bertan bizi izan zen. James Watt injeniariak ondoan dagoen etxolan egin zuen lan bere lurrun-makinarekin.

1936an Hamilton familiak Bo'nesseko udalari eman zion eraikina eta honek eraistea erabaki zuen, baina XVI mendeko muralak deskubritu ziren eta Stanley Cursitorrek National Galleries of Scotlandeko zuzendariak eraisketa geratu arazi zuen. Margolanak berritu eta gaur egun Historic Scotland erakundeak kudeatzen du jauregia.

## Kinnlei eliza 
Jauregiaren ondoan, mendebaldera, eliza baten hondarrak daude. Teilaturik ez du baina kanpai bat oraindik mantzentzen da *EN KATHARINA VOCOR UT PER ME VIRGINIS ALME* idatzia duena.

## Mamua 
Emakume zuri baten mamua agertzen deneko kondaira badago. XVII mendean senar krudelarengandik ihes egin nahian bere buruaz beste egin zuen Lady Alice-ren mamua dela diote.

## Iruditegia 

Irudi:Kinneil House from the south.jpg
Irudi:Walled Garden Kinneil - geograph.org.uk - 533048.jpg
Irudi:Kinneil Museum - geograph.org.uk - 533063.jpg|Museoa.
Irudi:James Watt Cottage ruin, Kinneil House, Bo'ness.JPG|James Watt lanean aritu zen etxola.

## Kanpo estekak
El otro árbol de Guernica (filma)

***El otro árbol de Guernica*** 1969ko urteko espainiar film dramatikoa da, Pedro Lazagak zuzendua. Luis de Castresanaren izen bereko eleberri autobiografikoan oinarrituta dago.

## Argumentua 
Gerra Zibilean, euskal ume batzuk Belgikara bidaliak dira bonbardaketa eta sarraskietatik urrun izateko. Herrialde eta familia berrietara moldatu behar dira baina helburu bakarra dute: etxera itzultzea.

## Aktoreak 
* José Manuel Barrio: Santiago Celaya
* Inma de Santis: Begoña
* Luis María Toledano: Javier
* Sandra Mozarowsky: Montserrat
* María Fernanda D'Ocón: ama
* Ramón Corroto: aita
* José Montijano: Don Segundo
* Marcelo Arroita-Jáuregui: Monsieur Fleury
* Alicia Altabella: Mademoiselle Tys
* Diego Hurtado: Monsieur Dufourt
* Mercedes Borqué: Mademoiselle Jacquet
* Antonio Queipo: ikastetxe-zuzendaria
* Nina de Pinedo: Madame Dufourt
* Miguel Sola: belgikar irakaslea
* Isabel Jiménez: Lucía

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Black Loch

**Black Loch** () Eskoziako erdialdeko aintzira bat da, Falkirk eta Iparraldeko Lanarkshire eskualdeen arteko mugan dagoena, Limerigg herrian.

## Historia 
Mendebaldetik datozkion urek betetzen dute aintzira. Aintziraren edukiera eta azalera asko handitu zen 1790eko hamarkadan, presa eraiki zenean. Obra horren helburua Monkland ubidearen ur emaria konstante mantentzea izan zen.

## Iruditegia 

Irudi:Black Loch - geograph.org.uk - 990767.jpg
Irudi:Black Loch . - geograph.org.uk - 93298.jpg
Irudi:Limerigg Primary School and Black Loch - geograph.org.uk - 436111.jpg
Irudi:Black Loch - geograph.org.uk - 1492350.jpg

## Kanpo estekak
Jaime Camino

**Jaime Camino Vega de la Iglesia** (Bartzelona, 1936ko ekainaren 11 -2015eko abenduaren 4) idazlea, gidoilaria, eta zinema zuzendari ezaguna izan zen. Frankismo garaian zinema engaiatuaren alde egin zuen lan.

## Biografia 
Zuzenbide ikasketak Bartzelonan egin zituen. Halaber, musika ikasketak egin zituen, piano eta harmonia. Hasieran literaturari ekin zion, *La coraza* eleberriarekin Nadal sarian finalista geldituz. Ondoren zinema munduan murgildu zen. Zineman Bartzelonako Eskolarekin lotzen zaio: zinema engaiatuaren alde egin zuen zuzendari talde bat diktadura garaian. Talde horren beste ezaugarria Frantziako *Nouvelle Vague* eragina nabaria zen. 1975an Institut del Cinema Català erakundearen sortzear hartu zuen parte. 2009an Ohorezko Gaudí Saria Zinemako Katalan Akademia eman zion. Bartzelonan hil zen, 2015eko abenduaren 4an, 79 urtez, birikako minbiziaz.

Caminoren filmetan Gerra Zibilaren presentzia konstantea izan zen.

## Filmografia 
* 2001. *Los niños de Rusia*
* 1991. *El largo invierno*
* 1988. *Luces y sombras*
* 1986. *Dragon Rapide*
* 1979. *La campanada*
* 1978. *La vieja memoria*
* 1976. *Las largas vacaciones del 36*
* 1973. *Mi profesora particular*
* 1969. *Un invierno en Mallorca*, George Sanden liburuan oinarrituta.
* 1969. *España otra vez*
* 1964. *Los felices 60*

## Liburuak 
* *La coraza*, eleberria, Nadal sariaren finalista, 1966, argitaratu gabea.
* *Moriré en Nueva York*, eleberria, 1996.
* *El oficio de director de cine*, saiakera, 1997.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Jaime Caminoren filmografia.
* *La Acadèmia del Cinema Català librará a Jaime Camino el primer premio Gaudí honorífico por la dignidad de su trayectoria*, *Diario El Periódico de Cataluña*, 2009-01-16.
Carriden House

**Carriden House** Eskoziako Bo'ness herrian dagoen jauregia da, Falkirk eskualdean. **A mailako eraikina** izendatu zuten 1980an.

## Historia 
II mendeko Antoninoren Harresiaren gotorleku baten barruan eraiki zen, dirudienez harresiaren ekialdeko muturrean. XVI mendean dorre bat egongo zela uste da baina 1602an John Hamiltonek haren lekuan Carriden House eraiki zuen.

XVII mendearen bukaeran Mynle familiak erosi zuen eta 1814an Sir George Johnstone Hope almiranteak. Honen seme Sir James Hopek aldaketa batzuk egin zizkion. Hurrengo urteetan hainbat eskutatik pasa zen eta 1970 hamarkadan Eskozia Hegoaldeko Argi-indar Konpainiak eskuratu zuen jauregia eraitsi eta argi-indar ekoizpenerako instalazioa jartzeko. Ez zen egitasmoa bete baina etxea bertan behera gelditu zen. XX mendearen bukaeran Barkhouse familiak erosi zuen, berriztu eta gaur egun beren bizilekua da.

## Deskribapena 
L-itxurako oinarridun jauregia da. Hasierako dorrea hiru solairukoa da eta XVII gehituriko hegala bi solairutakoa.

## Iruditegia 

Irudi:Carriden House 2.jpg
Irudi:Carriden House, 2003.JPG

## Kanpo estekak
Hipster (azpikultura garaikidea)

thumb|Hipster seinalea Kopenhagen.
***Hipster kultura*** klase ertainetako gazteen azpikultura garaikide bat da. Askotan gentrifikazio prozesuan dauden auzoetan biltzen dira. Musika ikuspuntutik indie musika eta alternatiboen zaleak dira. Modan, bestetik, bohemioak dira, joera orokorretatik aldentzen dira eta vintage produktu zaleak. Ekologistak eta bakezaleak politikan, beganoak izaten dira, artisauen lanen eta bertako produktuen defendatzaileak.

## Etimologia 
Hipster «hip» hitzetik dator. 1940 hamarkadan jazz musikariek hitz honekin sortzen ari zen kultura afroamerikarraren zaleak definitzen zuten, jazz barne. Azpikultura horren partaideak «hepcats» ziren; hitz hori, denborarekin, *hípster* bihurtu zen. Hitza idatzita 1944ko ''For characters who don't dig jive talk'' hiztegian agertu zen. Hiztegi horren arabera hipsterrak ‘hot jazz eta boogie woogie musika estiloen zaleak dira’.

## Hipsterren zaletasunak 
Hipsterren zaletasunak:
* Jazz eta indie musika. Rock alternatiboa. Tom Waits, Bob Dylan, Imagine Dragons edo Devendra Banhart estiloko musikariak.
* Zinema klasikoa eta independentea,
* Bigarren eskuko arropen eta objektuen merkatuak.
* Arte galeriak eta museoak.
* Teknologiaren berrikuntzak.
* Sare sozialetan oso aktiboak dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* : Hipsterren definizioak eta ezaugarriak.
No desearás al vecino del quinto

***No desearás al vecino del quinto*** 1970eko urteko espainiar umorezko filma da, Tito Fernándezek zuzendua. Destape garaiko adierazle nagusienetariko bat da.

## Argumentua 
Madrildik gertu dagoen probintzietako hiri batean, Andreu, ginekologo ziratsak kontsulta bat ireki du baina ez du batere arrakastarik izan, pazienteen senarrak jeloskorrak daudelako. Bostgarren pisuko auzokidea den Antónek, berriz, boutique bat du eta homosexualen planta duenez izugarrizko arrakasta izaten du.

## Aktoreak 
## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* IMDbko fitxa
Intolerable Cruelty

**Intolerable Cruelty** (euskaraz *Ankerkeri Jasangaitza*) 2003ko Joel Coen eta Ethan Coen estatubatuar zinema zuzendari, gidoigile eta ekoizleak zuzendu, idatzi eta ekoiztutako amodiozko komedia beltz filma bat da. George Clooney, Catherine Zeta-Jones, Geoffrey Rush, Cedric the Entertainer, Edward Herrmann, Paul Adelstein, Richard Jenkins eta Billy Bob Thornton aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua 
Miles Massey (George Clooney) dibortzio kasuetan aditua den Los Angeles hiriko abokatu ospetsu eta aberats bat da. Halere, ibilbide profesional bikaina izan arren, aspertua dago eta erronka berriak behar dituela sentitzen du. Milesek bere antzeko norbait ezagutzean dena aldatuko da: Marilyn Rexroth (Catherine Zeta-Jones) askotan dibotziatua den eta serieko ezkontzetan aditua den izaera izugarriko emakume abokatua, une hartantxe bere bezeroa den Rex Rexroth (Edward Herrmann) eraikuntza enpresaburu aberats eta gonazalearengandik dibortziatzen ari denean.

## Aktoreak 
* George Clooney: Miles Massey
* Catherine Zeta-Jones: Marylin Hamilton Rexroth Doyle Massey
* Geoffrey Rush: Donovan Donaly
* Cedric the Entertainer: Gus Petch
* Edward Herrmann: Rex Rexroth
* Paul Adelstein: Wrigley
* Richard Jenkins: Freddy Bender
* Billy Bob Thornton: Howard D. Doyle
* Julia Duffy: Sarah Batista O'Flanagan Sorkin
* Jonathan Hadary: Heinz, Krauss von Espy baroia
* Tom Aldredge: Herb Myerson
* Stacey Travis: Bonnie Donaly
* Isabell O'Connor: Marva Munson epailea
* Irwin Keyes: Wheezy Joe
* Colin Linden: Aita Scot
* Kiersten Warren: Claire O'Mara

## Kanpo estekak 
* *Intolerable Cruelty* filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com 
* *Intolerable Cruelty* filmaren IMDBko fitxa irakurgai