Ángeles Caso

[upright=1.2|thumb|alt=photo d'Angeles Caso assise à une table|[Ángeles Caso Madrileko liburu azokan, 2008/05/31]]
**María de los** **Ángeles Caso** **Machicado**, ezagunagoa **Ángeles Caso** izenez (Gijón, Asturias, 1959ko uztailaren 16) asturiar idazle idazlea, gidoilaria, itzultzailea, kazetaria, editorea, politikaria eta feminista da. 2009an Planeta saria *Contra el viento* nobelarekin. Gutxienez, 15 hizkuntzatara itzulitako lanak ditu.

## Biografia 
José Miguel Caso Gonzálezen alaba da. Oviedoko Unibertsitatean Geografia eta Historia ikasi zuen. Filologia Fakultateko katedraduna da eta XVIII. mendean espezialista.Oviedoko Unibertsitateko errektore izatera iritsi zen. Nerabezaroan, Ángeles Casok hizkuntzak (ingelesa, frantsesa, italiera eta portugesa), musika eta dantza ikasi zituen.

## Lan ibilbidea 
### Kazetari 
Geografia eta Historian lizentziatu zen, Artearen Historia espezialitatean, baina Asturiaseko *Panorama regional* saioa aurkezteko aukera izan zuen, kazetaritzarako lehen urratsak eginez. 1985ean eta 1986an TVEren *Telediario* eta *La tarde* elkarrizketa-saioa aurkeztu zituen. 35 urterekin, bere bizitza aldatu zuen, eta kazetaritzatik urrundu zen, inoiz utzi gabe, bere literatura-ibilbidea hasteko. Asturiasko Printzea Fundazioan, Oviedoko Unibertsitateko XVIII. mendeko Feijoo de Estudios Institutuan eta beste hainbat komunikabidetan lan egin du, hala nola Televisión Española, SER katea, Radio Nacional de España eta beste egunkari eta aldizkari batzuetan.

### Idazle 
2001ean eleberriko Fernando Lara saria irabazi zuen *Un largo silencio* lanarekin. 1994an Planeta Sarian finalista izan zen *El peso de las sombras* lanarekin. 2009ko urriaren 15ean irabazi zuen sari hori, *Contra el viento* nobelarekin. 

Narratiba eta saiakera historikoak txandakatzen ditu, eta arreta berezia eskaintzen die Aro Modernoari eta emakumearen ikuspegiari historian zehar. Gerardo Veraren *Deseo* (2002) filmaren gidoiaren egilea ere bada.

### Politikari 
2015eko maiatzean, udal hauteskundeetan aurkeztu zen, *Somos Oviedo* herritarren plataformaren zerrendako 13. postuan, Podemosek, Equok eta beste gizarte-erakunde batzuek bultzatuta. Talde batu horrek 6 zinegotzi lortu zituen eta azkenean Ángeles Caso udaletxetik kanpo geratu zen.

### Ekintzailea: emakumeak bistaratzen 
#### *Ellas Mismas. Autorretrato de pintoras* 
2016ko martxoan, lehen proiektu kolektiboa jarri zuen abian, *Ellas Mismas* micromezenazgoplataformaren bidez. *Ellas Mismas. Autorretrato de pintoras* proiektuan Ángeles Casok generoan espezializatutako artearen historialari gisa egindako ikerketen emaitza da. 75 bat artista pintoreren eta argazkilari aitzindarien 100 lan inguru bildu zituen lan horrek.

#### *Grandes Maestras. Mujeres en el Arte Occidental. Renacimiento Siglo XIX* 
2017an beste proiektu bat plazaratu zuen, mikromezenasgoaren pean: *Grandes Maestras. Mujeres en el Arte Occidental. Renacimiento Siglo XIX*.

#### *Nosotros, los Rivero* 
*La Letra Azul* argitaletxearen jabe den ekintzailea da. Bertan, 2017. urteko abenduan, Dolores Medioren *Nosotros, los Rivero* lana berrargitaratu zen, Alcalá de Henareseko Administrazioaren Artxibo Orokorraren jatorrizko testua berreskuratuz. Bertan, diktadura frankistan zentsuraren dokumentazioa gorde da. Ángeles Casok idatzitako hitzaurre bat ere badu. Bertan, lanaren historia eta Administrazioaren Artxibo Orokorrean aurkitutako dokumentuak kontatzen dira, baita zentsoreak eleberria baztertzen zuen eta autoreak haren argitalpena defendatzen zituen gutunak ere,non bertan zentsoreek uste zutena kentzeko prest zegoela adierazten zuen.

#### *PINTORAS, grandes artistas que (se) pintaron muy bien* 
2018an, mikromezenasgo gisa agertu zen hirugarren proiektua, hura aurrera ateratzeko beharrezko finantziazioa lortzeko bide gisa, *PINTORAS, grandes artistas que (se) pintaron muy bien*. Haurrentzako liburua da, Ángeles Casoren testuak eta Laura López Balzaren irudiak. Haurrak berdintasunean heztea da liburu horren funtsa, emakumeak ere artearen historiaren parte direla erakutsiz. Garai guztietako emakumezkoen 25 artista handiren autorretratuak eta bizitzak biltzen ditu: El Castilloko (Kantabria) historiaurreko pintoreen eskuekin hasita, Ángeles Santos Torroella, Sofonisba Anguissola, Artemisia Gentileschi, Elisabeth Vigé-Lebrun, Mary Cassatt, Frida Kahlo eta beste hainbat.*“Emilia Pardo Bazán, Jane Austen edo Brontë ahizpak heroiak izan ziren, eta baldintza gogorrei aurre egin zieten”.*

*“XIX. mendea krudelkeria izugarria izan zen emakumeentzat, eta oraindik ere ondorioak ditugu".*
* 2017an *Grandes Maestras. Mujeres en el Arte Occidental. Renacimiento Siglo XIX*. Micromezenazgo bidezko proiektu kolektiboa.
* 2018an *PINTORAS, grandes artistas que se pintaron muy bien*. Libros de la Letra Azul argitaletxea.
* 2019an *Quiero escribirte esta noche una carta de amor*. Lumen argitaletxea.
* 2023an *Las desheredadas, una historia de mujeres creadoras, siglos XVIII y XIX*. Lumen argitaletxea.
* 2009an *Memorias privadas*, Choderlos de Laclos. Planeta argitaletxea, Bartzelona, .''''*
* 2008an *Memorias privadas*, Madame Roland. Siruela argitaletxea, Madril.
* 2005ean Kriollo Ona, Adolpho Caminha. Pre-Textos, Valentzia.
* 1986an Chopinen *alderdiak*, Alfred Cortot. Alianza argitaletxea, Madril.

### Artikuluak 
## Filmetako gidoiak 
* *Deseo* (Gerardo Vera) (2002)

## Sariak eta aintzatespenak 
* 1994an Finalista  XLIII. Premio Planetan, *El peso de las sombras* lanarekin.
* 2001ean Fernando Lara Nobela saria *Un largo silencio* lanarekin.
* 2009an Planeta saria *Contra el viento* nobelarekin.
* 2010ean Atzerriko eleberri onenaren saria Txinan.
* 2011n Kataluniako Emakume Kazetarien Elkartearen Komunikazio ez-sexistako Praktika Egokien Saria.
* 2012an Giuseppe Acerbi literatur saria, *Un largo silencio* nobelarekin.
* 2022an Castellóko Jaume I Unibertsitateko urrezko domina.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Elkarrizketa:"Ser cuidadora ha sido mucho más valioso para la humanidad que ser guerrero" *Noticias de Navarra'' egunkaria 2024.02.24
* Público egunkarian duen bloga