open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Club Brugge KV

thumb|250px|1920an lehenengo liga eskuratu zuen taldea.
thumb|250px|Club Bruggeko jokalariak 2005eko liga garaipena ospatzen.
thumb|250px|Jan Breydel estadioa.

**Club Brugge KV** (izen osoa *Club Brugge Koninklijke Voetbalvereniging*) Belgikako futbol talde onenetakoa da, Brujas (*Brugge*) hirikoa.

Palmaresari dagokionez Belgikako bigarren taldea da, RSC Anderlechten atzetik. Europa mailako titulurik ez du baina bi final jokatu ditu, 1976an UEFA Kopan eta 1978an Europako Kopan.

## Historia 
1890an *Brugsche Football Club* sortu zen. 1891ean ordea taldea berregituratu eta gaur egungo *Football Club Brugeois* eratu zen. Hau hartzen da taldearen fundazio datatzat. Belgikako hirugarren futbol talde zaharrena da beraz. Hasieratik talde lehiakorra osatu zuen, Ligan bigarren egin baitzute 1899, 1900, 1906, 1910 eta 1911ean. Lehenengo titulua ordea 1920an lortu zuen.

Bigarren titulurako asko itxaron behar izan zuen, 1968an irabazitako Kopararte hain zuzen ere. 1972an kluba berrizendatu zuten *Club Brugge Koninklijke Voetbalvereniging* eta orduan iritsi zen taldearen "urrezko aroa". Hamarkada honetan 4 Liga irabazteaz gain Europa mailan maila bikaina eman zuen Europako Kopa eta UEFA Kopako finalak jokatzeraino. Bietan Liverpool FC-k garaitu zuen.

Hurrengo hamarkadetan ere maila bikainean mantendu da RSC Anderlechti aurre eginez. Hamaika urteren ondoren Liga berria irabazi zuen 2016an eta 2015ean ere Kopa irabazi zuen, berriz ere talde indartsua duela erakutsiz. Ordutik beste lau liga eskuratu ditu, 2018 denboraldikoa eta 2020, 2021, 2022 jarraian, hain zuzen ere.

## Uniformea 
## Palmaresa 
### Belgikan: 46 
* Belgikako Liga (19): 1920, 1973, 1976, 1977, 1978, 1980, 1988, 1990, 1992, 1996, 1998, 2003, 2005, 2016, 2018, 2020, 2021, 2022, 2024.
* Belgikako Kopa (11): 1968, 1970, 1977, 1986, 1991, 1995, 1996, 2002, 2004, 2007, 2015.
* Belgikako Superkopa (16): 1980, 1986, 1988, 1990, 1991, 1992, 1994, 1996, 1998, 2002, 2003, 2004, 2005, 2016, 2018, 2021.

### Nazio artean: 0 
#### Europako Kopa 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1978
#### UEFA Kopa 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1976
#### Europako Errekopa 
* final aurrekoak 1992an.

## Euskal taldeen aurkako partidak 
Club Bruggek kanporaketa bakarra jokatu du euskal taldeen aurka:

## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Paul Laxalt

**Paul Dominique Laxalt** (Reno, Nevada, Ameriketako Estatu Batuak, 1922ko abuztuaren 2a – McLean, Virginia, 2018ko abuztuaren 6a) euskal jatorriko estatubatuar politikaria izan zen, Estatu Batuetako Alderdi Errepublikarrekoa. Bigarren Mundu Gerran borrokatu ondoren, Denverreko Unibertsitatean zuzenbidea ikasi zuen. Akusatzaile publiko lanetan hasita, Nevadako 23. teniente-gobernadorea, 22. gobernadorea eta senataria izan zen.

Hedabideetan agertzen zenean, askotan «euskal herritar artzain baten seme» () esaten zion bere buruari. Ronald Reaganen lagun mina, 1980an azkena presidente bilakatu zenean, "lehen laguna" () ezizena zuen. Robert Laxalt idazlearen anai nagusia zen.

## Erreferentziak
Standard Lieja

thumb|250px|Stade Maurice Dufrasne.
**Standard Lieja** (izen osoa *Royal Standard de Liège* (fr), *Standard Luik* (nl), *Standard Lüttich* (de)) Belgikako futbol talde onenetakoa da, Lieja hirikoa. Belgikako 10 Liga eta 6 Kopa irabazi ditu eta Europako Errekopako final bat ere jokatu du.

Maurice Dufrasne estadioan etxeko partiduak jokatzen ditu,

## Historia 
Liejako Saint-Servais ikastetxeko ikasleek sortu zuten taldea 1898an. Garai hartan **Standard Paris** erreferentzia zen eskualde frankofonoetan eta hortik hartu zuten izena.

1926 eta 1928ko Ligatan bigarren postuak eskuratu zituen, bai eta 1936an ere. Lehenengo liga ordea 1958an irabazi zuen. Orduan hasi zen taldearen ibilbide garrantzitsuena, 1971 artean beste 5 Liga eskuratu baitzituen.

Historiako unerik politena 1982an iritsi zen Europako Errekoparen finalera iritsi zenean. FC Barcelonak garaitu zuen Bartzelonan bertan. Emaitza 2-1 izan zen.

XXI mendean ere maila bikainean aritu da eta gaur egun Belgikako talderik onenetakoa da. 2008 eta 2009ko Ligak eta 2011eko Kopa lortu ditu. Azkenengo tituluak 2016ko eta 2018ko Kopak ditu.

## Uniformea 
## Palmaresa 
### Belgikan: 21 
* Belgikako Liga (10): 1958, 1961, 1963, 1969, 1970, 1971, 1982, 1983, 2008, 2009.
* Belgikako Kopa (8): 1954, 1966, 1967, 1981, 1993, 2011, 2016, 2018.
* Belgikako Superkopa (4): 1981, 1983, 2008, 2009.
* Belgikako Ligako Kopa (1): 1975.
### Nazio artean: 0 
#### Europako Errekopa 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1982.
#### UEFA Intertoto Kopa 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1996.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Belgikako futbol kopa

**Belgikako futol kopa** Belgikan kanporaketa sistemaz jokatzen den futbol txapelketa da, Ligaren ondoren garrantzitsuena. Club Brugge KV da garaipen gehien lortu dituen taldea, 11 hain zuzen ere.

## Historia 
Txapelketa 1911-12 denboraldian hasi zen jokatzen baina Lehen Mundu Gerrak eten zuen. Hurrengo hamarkadetan bi ekitaldi baino ez zituen izan, 1927koa eta 1935ekoa.

Bigarren Mundu Gerra bukatu eta 1954ean berrekin zitzaion baina hiru ekitaldiren ondoren eten berria izan zuen. 1960an Europako Futbol Errekopa abiatu zen eta Belgikak bertan ordezkaria izan zezan berriz ekin zitzaion txapelketari eta ordutik urtero jokatu izan da.

## Palmaresa 
### Jarratasunik gabeko ekitaldiak 
### 1964tik aurrera 
* (luz) luzapenaren ondoren.
* (pen) penaltien txanda.

## Garaipenak 
## Ikus, gainera 
* Belgikako futbol liga

## Kanpo estekak
Almirantegoaren uhartea

**Almirantegoaren uhartea** (ingelesez *Admiralty Island*) Ozeano Barean dagoen Alaskako uhartea da, Alexander uhartedian kokaturik. 140 km-ko luzera eta 58 km-ko zabalera ditu, guztira 4.264,2 km²-ko azalera izanik. George Vancouverrek aurkitu zuenean Royal Navyn zegoenez, almiranteagoaren izena eman zion.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ukendu

thumb|200px|**Ukendua**.

**Ukendua** edo **pomada** botika-prestakin erdisolido eta likatsua da, larruazalean igurzten dena.

## Kanpo estekak
Aingira (uhartea)

**Aingira** (ingelesez *Anguilla*) Karibe itsasoan dagoen Erresuma Batuko itsasoz bestaldeko uhartea da, izen bereko uhartedian kokaturik. 26&nbsp;km-ko luzera eta 5&nbsp;km-ko zabalera ditu, guztira 96&nbsp;km²-ko azalera izanik. Ez du ibairik, ur gaziko aintzira batzuk baizik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Akadia

**Akadia** () Ipar Amerikako eskualde bat da, frantses akadiera edo minoritate txiki batek chiac hitz egiten duten 370.000 biztanle inguru dauzka. Akadiarrak Kanadako Brunswick Berria probintziaren iparraldea eta ekialdea kokatzen dira, baita Quebeceko Gaspésie eta Îles-de-la-Madeleinen, Eduardo Printzearen Uharteko eta Eskozia Berriko uharteetako herri eta eskualde bakartuenak eta Maineko ipar-mendebaldea ere, Estatu Batuetan. Ternuako eta Labradorreko komunitate frankofonoa, akadiarrek ez bezalako jatorria badute ere, batzuetan definizio horretan sartzen da. Beste definizio batzuek, oro har, Luisiana hartzen dute lurralde horretan. (*les Cadiens*)

## Historia 
Akadiako biztanleek Wabanaki Konfederazioko kideak eta Frantziako emigranteen ondorengoak zituzten, La Rochelle eskualdekoak ia bakarrik. Bi komunitateak ezkondu ziren, eta ondorioz, Akadiako biztanleriaren zati handi bat mestizoa zen. 1713an Britainia Handiko Erresumak konkistatu zuen Akadia, eta Desordena Handia jasan zuen. 1755 eta 1763 urteen artean Akadiarrak deportatu ziren, eta lurraldea banatuta dago. Erbestetik itzultzean, lege diskriminatzaileak jasaten dituzte Akadiarrek.

Errenazimentu akadiarrak, kleroa tartean dela, beren historia eta kultura berriro ezagutzeko aukera ematen die. Ez zuten onartu 1867ko Kanadako Konfederazioa. 1881eko Akadiako 1. Konbentzio Nazionaletik sinboloak eta erakundeak sortu ziren. Akadiarrei gogor eragiten die Depresio Handiak, eta aktiboki parte hartzen dute bi mundu-gerretan. Brunswick Berriko komunitatea liderra da, eta XX. mendearen bigarren erdia kontestatarioa da, zenbait eskubide eta askatasun gehitzeak markatua.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Aintzira Gazi Handia

**Aintzira Gazi Handia** (ingelesez: *Great Salt Lake*) iparraldeko Utahko aintzira da. Mendebaldeko hemisferioan, aintzira gazirik handiena da, 4,400 km²-ko azalera duelako. Bonneville aintzira izeneko aintzira erraldoi baten aztarnatik handiena da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
RKV Malinas

**RKV Malinas** (izen osoa neerlanderaz *Yellow Red Koninklijke Voetbalclub Mechelen*) Belgikako futbol taldea, Malinas (*Mechelen*) hirikoa. Belgikako futbolaren historian atal txikia betetzen badu ere Europako txapelketaren bat irabazi due bi taldeetako bat da.

## Historia 
1904ean sortu zen hiriko beste taldea den Racing Malinas baino hilabete batzuk beranduago. Bi loraldi izan ditu, lehena 40. hamarkadan eta bigarrena 80. hamarkadan.

40. hamarkadan 3 Liga eskuratu zituen, 1943, 1946 eta 1948an. 1954ean ere hirugarren egitea lortu zuten irabazlearengandik puntu bakarrera. Aro hau 1956an amaitu zen bigarren mailara jeistean.

80. hamarkadaren erdialdetik aurrera taldearen "urrezko aroa" iritsi zen, izan ere 1987ko Kopa garaipenak Europako Errekopa jokatzeko aukera eman baitzion. 1988ko finlean Ajax Amsterdam 1-0 garaituz Europako txapelketa bat lortzen zuen bigarren talde belgikarra bihurtu baitzen. Lorpen hori RSC Anderlechtek baino ez dauka oraindik ere. Superkopa ere talde herbehereetar baten aurka jokatzea egokitu zitzaion eta oraingoan ere garaile atera zen PSV Eindhovenen aurka. Hurrengo urtean Errekopako final aurrekoetara iritsi zen. Horretaz gain laugarren Liga eskuratu zuen. 1997an Belgikako talde indartsuenetakoa bazen ere diru arazoen erruz Cordier presidenteak jokalari onenak saldu behar izan zituen.

2019an bigarren mailan egon arren Belgikako Kopa irabazi du. Honetaz gain 2. mailako txapelduna izan da eta maila gorenera igo da.

## Palmaresa 
### Belgikan: 6 
* Belgikako Liga (4): 1943, 1946, 1948, 1989.
* Belgikako Kopa (2): 1987, 2019.

### Nazio artean: 2 
#### Europako Errekopa 
* Txapelduna (1): 1988
#### Europako Superkopa 
* Txapelduna (1): 1988.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Atacamako puna

**Atacamako puna** (gaztelaniaz: *Puna de Atacama*) Andeetako goi-ordoki lehorra da, iparraldeko Txilen (%15) eta Argentinan (%85) kokatua. 4.500 metroko garaiera du, batez beste, eta 180.000 kilometro koadroko azalera. Ozeano Bareko Gerra (1879-1883) baino lehen, eskualdea Boliviaren eskuetan zegoen, baina 1898an Argentinari eman zion Tarijaren jabetza onartzearen truke.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Serbiako futbol liga

**Serbiako futbol liga** edo **Serbiako SuperLiga** (serbieraz *Суперлига Србије* Serbian jokatzen den futbol txapelketa nagusia da. 16 taldek hartzen dute parte eta FK Partizan da Liga gehien irabazi dituen taldea.

## Historia 
1992-93a izan zuen lehen denboraldia Jugoslavia desegitearekin batera bertako liga ere bukatu zenean.

Hasiera batean **Jugoslaviako Liga** izenarekin jarraitu zuen izan ere Serbia eta Montenegrok Jugoslavia izenari eusti baitzioten. Bi herrialde hauetako taldeek hartu zuten parte. 2006an bi herrialdeek banatzea erabaki zuten eta bakoitzak bere liga eratu zuen. Horrela sortu ziren Serbiako SuperLiga eta Montenegroko Lehen Maila.

## Egitura 
2015-16an txapelketaren egitura aldatu egin zen eta bi fasetan jokatzera pasa zen. Fase erregularrean lorturiko puntuak erdira jeisten ziren eta bigarren fase bat hasten zen, zortzi onenek txapelketa fasea jokatzen zuten eta zortzi eskasenek jaitsiera fasea. 2019-20an COVID-19 pamdemiaren eraginez txapelketak etenaldia izan zuenez 2020-21 txapelketa egitura klasikoan jokatu zen.

## Podiuma (guztira) 
## Jugoslaviako Liga (Serbia eta Montenegro) 
Hiru taldek irabazi zuten liga eta hirurak Belgradekoak dira.

### Palmaresa 
### Garaipenak 
## Serbiako SuperLiga 
### Palmaresa 
* ¹ 2015-16an egitura aldatu zen, ordutik aurrera liga bi fasetan jokatzen da.

### Garaipenak 
## Serbiar txapeldunak (garai guztiak) 
Jugoslaviako Liga eta Serbiakoa batera hartuta.

## Ikus, gainera 
* Serbiako futbol kopa
* Jugoslaviako Liga

## Kanpo estekak 
*  SuperLigaren webgune ofiziala
Benedicta Boccoli

**Benedicta Boccoli** (Milan, Italia, 1966ko azaroaren 11) zinema eta antzerki aktorea da. Brigitta Boccoliren ahizpa da, eta oso gazte hasi zen telebistan, baina bere ibilbidea aktore lanetan egin du batik bat. Bi anaia ere baditu: Barnaby eta Filippo.

## Bizitza 
Milanen 1966an jaioa, haurtzaroan Erromara aldatu zen, familiarekin batera. Antzezle eklektiko eta egokikorra, gazterik hasi zen telebistan, artean 18 urte zituela. Geroago aurkitu zuen antzerkia zela beretzat jokaleku egokiena.; 
* *Su con la vita* de Maurizio Micheli, dir. de Maurizio Micheli &ndash; 2020; 
* *Les Précieuses ridicules* de Molière, dir. Stefano Artissunch - 2023-2024;
* *Donne in pericolo* de Wendy MacLeod, dir. Enrico Maria Lamanna - 2023-2025

## Argazki galeria 

Image: Crimes of the heart 01 boccoli bonesi lorenzetti.JPG|Benedicta Boccoli, Paola Bonesi eta Fulvia Lorenzetti; *Crimes of the heart*, San Babila antzokian;, Milanen, 2015eko maiatzaren 1ean.
Image:Crimes of the heart 02 benedicta boccoli.jpg|Benedicta Boccoli, bere saxofoiarekin; *Crimes of the heart*, San Babila antzokian, Milanen, 2015eko maiatzaren 1ean.
Fitxategi:Benedicta-boccoli-1998.jpg|Benedicta Boccoli, Milango San Babila antzokian, 1998an.
Fitxategi:Benedicta Boccoli Milan May 3rd 2015.JPG|Benedicta Boccoli, Milango San Babila plazan, 2015eko maiatzaren 3an.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
* «Benedicta Boccoli», IMDb.
Barnealdeko Pasaia

**Barnealdeko Pasaia** (ingelesez: *Inside Passage* eta frantsesez *Passage interieur*) Ipar Amerikako ipar-mendebaldeko uharteak lotzen dituen igarobideen multzoa da, hego-ekialdeko Alaska (AEB), mendebaldeko Columbia Britainiarra (Kanada) eta ipar-mendebaldeko Washington estatua (AEB) zeharkatzen dituena.

Igarobidea ez ezik eskualdea izendatzeko ere erabiltzen dute izena. Barnealdeko Pasaiari batzutan "Uharte arteko Pasaia" diote, Ipar-mendebaldeko Pasaiarekin ez nahasteko.

Itsasontzi eta ferryen trafiko handia eduki ohi du. Alaskako zatiak 800 km-tako luzera du iparraldetik hegoaldera, eta 160 km ekialdetik mendebaldera. Zonaldeak 1.000 uharte eta milaka badia eta kobazulo ditu.

## Kostaldeko hiriak 
Hegoaldetik iparraldera:
* Seattle (W)
* Bellingham (Washington)
* Victoria (British Columbia)
* Vancouver (BC)
* Port Hardy (BC)
* Prince Rupert (BC)
* Bella Bella (BC)
* Kitimat (BC)
* Ketchikan (Alaska)
* Wrangell (A)
* Juneau (A)
* Skagway (A)

## Ikus, gainera 
* Kanadako geografia
* Ameriketako Estatu Batuetako geografia
* Klondikeko urre sukarra

## Argazki galeria 

NOAA_line2114.jpg|Itsasontzitik ikuspegia.
Inside_Passage_aboard_MV_Queen_of_Prince_Rupert,_British_Columbia.jpg|Itsasontzitik ikuspegia 2.
InsidePassagePanorama2.jpg|Itsasontzitik ikuspegia 3.
Inside_Passage_map.png|Mapa orokorra.
Alaska_Panhandle.png|Alaskako zatia.

## Bibliografia 
* *"Passage to Juneau: A Sea and Its Meanings"* (Jonathan Raban, 1999).

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* "The Passage" dokumentala (2018).
Bermuda (uhartea)

**Bermuda** () Karibe itsasoan dagoen Bermuda uhartediko uharte nagusia da. Uhartediko beste uharteekin zubien bidez loturik dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Beagle kanala

**Beagle kanala** () Suaren Lurraldean dagoen itsasartea da, Txile eta Argentina artean dagoena. Suaren Lurraldeko Uharte Handia eta Picton, Lennox eta Nueva, Navarino, Hoste, Londonderry eta Stewart uharteak banatzen ditu. Iparraldean Magallaes itsasartea eta hegoaldean Drake pasabidea ditu.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Cordillera Real

**Cordillera Real** (gaztelaniazko *Errege-Mendilerroa*) Boliviako altiplanoan dagoen mendikatea da.

## Seimilakoak 
* Illimani, 6.438 m
* Janq'u Uma, 6.427 m
* Illampu, 6.368 m
* Ch'iyar Juqhu, 6.127 m
* Wayna Potosí, 6.088 m
* Chachakumani, 6.074 m
* Pico del Norte, 6.070 m

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dariéngo golkoa

**Dariéngo golkoa** () Karibe itsasoaren hegoaldeko golkoa da, Panama eta Kolonbia artean dagoena. Atrato ibaiaren delta bertan dago. Hegoaldean Dariéngo istmoa du. Alderik sakonenak, Kolonbia aldean, Urabáko golkoa du izena.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Diego Ramírez uharteak

**Diego Ramírez uharteak** (gaztelaniaz *Islas Diego Ramírez*) Ozeano Barean dagoen Txileko uhartedia da. Diego Ramírez de Arellano valentziar itsasgizonaren izena du.

## Klima 

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pedro Anchustegui pilotalekua

**Pedro Anchustegui pilotalekua** (ingelesez: *Pedro Anchustegui Pelota Court*) Pedro Anchusteguiren hotelaren ondoan 1908. urtean eraikitako pilotalekua da. Eraikina Idahoko Mountain Home udalerriko euskal-amerikar kulturaren ezaugarri da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Pelota Fronton

**Pelota Fronton** 1915. urtean eraikitako pilotalekua da. 1935era arte maiz erabilia, eraikina Oregongo Jordan Valley udalerriko euskal-amerikar kulturaren ezaugarri da.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mountain Home (Idaho)

**Mountain Home** AEBetako Idaho estatuko hiria da. Elmore konderriko hiriburua, euskal jatorriko jende ugari bizi da.

= Historia =
Jatorriz, Mountain Home posta bulego bat zen, 11 km ekialderago zegoen Rattlesnake Station izeneko diligentzia-geltokian kokatua. 1883an Oregoneko trenbidea ezarri zenean, posta bulegoa gaur egungo hiriaren kokapenera mugitu zen.

= Euskaldunen presentzia =
Mountain Homek -euskaldun zaharrek *Montejón* esaten zioten herriari- tradizio eta historia euskaldun handia dauka. Bertako eraikinik esanguratsuenetako bat Bengoechea Hotela da, 1910ean estilo romaneskoan Jose Bengoetxea negoziogizonak eraikia, 1982tik Estatu Batuetako Leku Historikoen Erregistroan dagoena.

Haren ondoan kokatzen da *Basque Fronton Park* izeneko parkea, barnean 1911ean eraikitako kantxa bat duena, eta herriko euskal ondarearen omeneko gune bat, artzainek erabiltzen zuten karrokanpo berritu bat tartean, eta ikurrin handi baten oroitarria, bertan zona osoa egin zedin lagundu zuten familien izenak daudela. Udalarekin eginiko akordio bat medio, herriko '''Euskal Lagunak' Elmore County Basque Association'' euskal etxea arduratzen da mantenimentuaz. Herriko euskal aktibitateetako asko bertan egiten dira, tartean abuztuko urteroko festa nagusia.

## Ondarea 
Ameriketako Estatu Batuetako Gune Historikoen Erregistroan honako eraikinak daude:
* Pedro Anchustegui pilotalekua eta
* Bengoechea hotela

## Klima 

## Armadako basea 
Mountain Homeko kaskotik 20 km HM aldera Aire Armadako basea dago. 1943an ireki zen, II Mundu Gerran; hasieran bonbaketari pilotuak trebatzeko, eta gero gune operazional estrategiko eta misil base bezala (1953-65). Geroztik ehiza-hegazkinak egon izan dira bertan.

## Mountainhometar ezagunak 
* Richard McKenna - idazlea
* Ford Rainey - aktorea
* Victor Wooten - musikaria
* Richard L. Urquidi, zinegotzia eta "History of the Mountain Home basques" tesiaren egilea.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
* Webgune ofiziala
Xikito Kanbokoa trinketa

**Xikito Kanbokoa trinketa** (frantsesez: *Trinquet Chiquito de Cambo*) Parisko trinketa da. 1988. urtean eraiki zuten pilotaleku ireki hau eta Joseph Apeztegi *Xikito Kanbokoa* pilotari ospetsuaren izena eman zioten. Frantziako hiriburuan dauden sei trinketarik modernoena da eta Parisko pilotaleku handiaren ondoan dago.

## Kanpo estekak
Chihuahuako basamortua

**Chihuahuako basamortua** (; ) Ipar Amerikako basamortu handia da, 362.600 km²-ko azalerarekin, eta AEBen eta Mexikoren arteko mugaren bi aldeetan hedaturik dago. Izan ere AEBetako Mexiko Berria, Texas eta Arizona eta Mexikoko Chihuahua, Coahuila de Zaragoza eta Durango estatuen zati handiak hartzen ditu.

## Geografia eta klima 
Basamortu zabal hau hainbat mendilerrok zatikatzen dute. mendilerro aipagarrienak Mendebaldeko Sierra Madre, Ekialdeko Sierra Madre, Guadalupe mendilerroa eta Sierra del Carmen dira. Mendilerro hauek mikroklima fresko eta hezeak sortzen dituzte haranetako hainbat txokotan eta horri esker belardiak ezezik basoak ere aurki daitezke. Chihuahuako basamortuaren altuera baxuena 600 metrotakoa da eta mendi altuenak 1675 metrotaraino iristen dira.

Mendebaldean daukan Sonorako basamortua baino klima epelagoa eta hezeagoa du, baina egunez tenperaturak 35-40º-tara igotzen dira. Prezipitazioak ere ugariagoak dira, eskasak diren arren, urtero 250 mm baino gutxiago. Prezipitazioak montzoi garaian izaten dira nagusiki.

## Flora eta fauna 
Kaktus handiak ugari ikusten dira, inguruko basamortuetan ez bezala. sastrakadiak eta belardiak ere agertzen dira tarteka. Landare espezieen artean honako hauek aurkitzen dira: gobernadora, mezkite gozoa, cholla, yucca, peiotea...

Animalia txikiak dira Chihuahuako biztanleak, basamortuko erbia, azeri azkarra, kaktus-sagua, mexikoko larre-txakurrak, Chihuahua txakurra... Hauek ehizatzeko prest hainbat harrapari aurkitzen dira: Koiotea, katamotz gorria, hartz beltza, kriskitin sugea... Azkenik aipatzekoa da bidelaria, hegazti korrikalari ezaguna.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Dohako nazioarteko aireportua

**Dohako nazioarteko aireportua** (;   ) Doha hiria zerbitzatzen duen aireportua da. Qatarko aireportua da. Herrialdeko aireporturik nagusiena izan zen 2014an Hamad nazioarteko aireportua eraiki zuten arte.

2012an 21.163.382 pertsonek erabili zuten. Egun, ordea, erabilera militarra besterik ez du. Aireportuan hegaldi gehien egiten zituen airelinea Qatar Airways izan zen.

## Argazkiak 

Fitxategi:Doha Airport 2008 29.jpg
Qatar Doha International Airport, Airfield, Qatar.jpg
Qatar Doha International Airport, Qatar.jpg

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Marrakex Menara aireportua

**Marrakex Menara nazioarteko aireportua** (arabieraz: مطار مراكش المنارة, frantsesez: Aéroport Marrakech Ménara) Marrakex hiria zerbitzatzen duen aireportua da.

2008an 3.100.495 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Brussels Airlines A319-100 OO-SSG RAK 2013-6-1.png|
Fitxategi:Marrakech aeroport interieur.jpg|
Fitxategi:Marrakech Menara Airport 3.jpg|
Fitxategi:Royal Air Maroc Boeing 737-800 CN-ROK RAK 2013-6-1.png|
Fitxategi:Aeroport Marrakech Menara.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
FK Partizan

**FK Partizan** edo **Belgradeko Partizan** (serbieraz Фудбалски клуб Партизан Београд, *Fudbalski klub Partizan Beograd*) Serbiako futbol talde bat da Belgrad hirikoa. Partizan Kirol Elkartea kirol taldearen futboleko atala da. Jugoslaviaren garaian talde ezaguna izan bazen ere Serbiaren garaian erabateko nagusitasuna izan du bere herrialdeko txapelketatan.

## Historia 
### Jugoslaviako aroa 
1945eko urriaren 4ean sortu zen *Jugoslovensko sportsko društvo Partizan* kirol taldearen futbol atal gisa. Izena Jugoslaviako Partisanoen omenez ezarri zen. Partizanoak Jugoslavia askatu zuten gudari komunistak izan ziren. Berehala iritsi ziren lehenengo garaipenak, 1947ko Liga eta Kopa eta 1949ko Liga.

50. hamarkadan apal ibili ondoren (nahiz eta 3 Kopa eskuratu izan) harrobiarekin lan egiteko erabakia hartu zuten eta 60. hamarkada arrakastatsua etorri zen, 4 Ligaz gain 1966an Europako Kopako finalera iritsi baitziren. Real Madril taldeak garaitu zuen 2-1eko emaitzaz.

Hamarkada batek pasa behar izan zuen berriz ere Jugoslaviako taldeen arteko goren mailara igo eta Liga berriak eskuratzeko. Ordukoa du nazio arteko lehen kopa ere, 1978ko Mitropa Kopa.

### Serbiako aroa 
1992an Jugoslavia desegin zenan taldeak izen "komunista" aldatu eta *Fudbalski klub* (Futbol taldea) ezarri zuen Partizan izenaren aurretik. 2006 arte Serbia eta Montenegrok elkarrekin jarraitu zuten eta txapelketak Jugoslaviako Liga izenaz jarraitu arren jadanik Serbiarrek monopolizatuta zeukaten. FK Partizan herrialdeko talde nagusia bihurtu da Ligari dagokionez jadanik 15 txapelketa eskuratu baititu, azken zortzi urtetan zazpi. Kopari dagokionez berriz Izar Gorriak gehiago lortu ditu Partizanek baino.

2014-15 denboraldian Liga irabazi zuen eta kopako finala jokatu zuen, baina gol bakarraz galdu zuen. 2015-16an ordea alderantziz, ligan bigarren eta kopan txapeldun. 2016-17an txapelketa biak irabazi zituen.

## Uniformea 
## Palmaresa 
### Jugoslavian: 17 
* Jugoslaviako Liga (11): 1947, 1949, 1961, 1962, 1963, 1965, 1976, 1978, 1983, 1986, 1987.
* Jugoslaviako Kopa (5): 1947, 1952, 1954, 1957, 1989.
* Jugoslaviako Superkopa (1): 1989
### Serbian: 25 
* Serbiako Liga (16): 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2002, 2003, 2005, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2015, 2017.
* Serbiako Kopa (11): 1992, 1994, 1998, 2001, 2008, 2009, 2011, 2016, 2017, 2018, 2019.
### Nazio artean: 2 
#### Europako Kopa 
* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1966
#### Mitropa Kopa 
* Txapelduna (1): 1978.
#### Uhrencup 
* Txapelduna (1): 1989.

## Euskal taldeen aurkako partidak 
Honako hauek dira Partizanek euskal taldeen aurka jokaturiko partidak:

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Partizan Kirol Elkartea

**Partizan Kirol Elkartea** edo **Partizan Belgrado** (serbieraz Југословенско спортско друштво Партизан, *Jugoslovensko Sportsko Društvo Partizan*) Serbiako kirol elkarte bat da 1945ean Belgraden sortu zena.

## Egitura 
20 kiroletatik gora hartzen ditu bere baita, ezagunenak saskibaloi, futbol, waterpolo eta eskubaloi taldeak dira.

### Saskibaloia 
KK Partizan da saskibaloi taldea eta kirol elkarte guztiko atalik ezagunena da herrialdeko txapelketez gain Europa mailako tituluak ere eskuratu baititu.
* Euroliga (1): 1992.
** Final Fourra 1988, 1998 eta 2010ean jokatu du.
* Korać Kopa (3): 1978, 1979 eta 1989.
** Finalista (4): 1974, 1976, 1981 eta 1987an.
* Jugoslavia / Serbiako Ligak (20): 1976, 1979, 1981, 1987, 1992, 1995, 1996, 1997, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012 eta 2013.
* Jugoslavia / Serbiako Kopak (13): 1979, 1989, 1992, 1994, 1995, 1999, 2000, 2002, 2008, 2009, 2010, 2011 eta 2012.

### Futbola 
FK Partizan da kirol elkarteko futbol atalaren izena eta batez ere azken bi hamarkadetan Serbiako talde indartsuena bihurtu da.
* Europako Kopa (0): finalista 1966an.
* Mitropa Kopa (1): 1978.
* Jugoslavia / Serbiako Ligak (25): 1947, 1949, 1961, 1962, 1963, 1965, 1976, 1978, 1983, 1986, 1987, 1993, 1994, 1996, 1997, 1999, 2002, 2003, 2005, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012 eta 2013.
* Jugoslavia / Serbiako Kopak (12): 1947, 1952, 1954, 1957, 1989, 1992, 1994, 1998, 2001, 2008, 2009 eta 2011.

### Waterpoloa 
VK Partizan izena du eta Europako txapelketa gehien irabazi dituen kirol atala da. Herrialdeko txapelketen sailkapenean goren postuan dago.
* Euroliga (7): 1964, 1966, 1967, 1971, 1975, 1976 eta 2011.
* Europako Errekopa (1): 1990.
* Europako Superkopa (2): 1991 eta 2012.
* Jugoslavia / Serbiako Liga (25): 1963, 1964, 1965, 1966, 1968, 1970, 1972, 1973, 1974, 1975, 1976, 1977, 1978, 1979, 1984, 1987, 1988, 1995, 2002, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011 eta 2012.
* Jugoslavia / Serbiako Kopak (23): 1973, 1974, 1975, 1976, 1977, 1979, 1982, 1985, 1987, 1988, 1990, 1991, 1992, 1993, 1994, 1995, 2002, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011 eta 2012.

### Eskubaloia 
RK Partizan izena du eta herrialdeko txapelketak irabazi ditu.
* EHF Errekopa (0): final aurekoak 1999 eta 2002an.
* Jugoslavia / Serbiako Liga (9): 1993, 1994, 1995, 1999, 2002, 2003, 2009, 2011 eta 2012.
* Jugoslavia / Serbiako Kopak (11): 1959, 1966, 1971, 1993, 1994, 1998, 2001, 2007, 2008, 2012 eta 2013.

## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Damaskoko nazioarteko aireportua

**Damaskoko nazioarteko aireportua** (arabieraz: مطار دمشق الدولي) Damasko hiria zerbitzatzen duen aireportua da.

2010ean 5.500.000 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Damascus International Airport (tower).jpg|
Fitxategi:Damascus International Airport.jpg|

## Kanpo estekak 
*  Aireportuari buruzko informazioa.
Tripoliko nazioarteko aireportua

**Tripoliko nazioarteko aireportua** (arabieraz: مطار طرابلس العالمي) Tripoli hiria zerbitzatzen duen aireportua da.

2008an 3.070.200 pertsonek erabili zuten.

## Iruditegia 

Fitxategi:Tripoli Airport.jpg|
Fitxategi:Tripoli International Airport Terminal Construction.jpg|
Fitxategi:TS-INJ Airbus A320 of Libyan Airlines at Tripoli 020106.jpg|
Fitxategi:German C-160 20110222.jpg|
Fitxategi:مطار طرابلس الدولي.jpg|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Aireportuari buruzko informazioa.
Miguel Ángel Gómez Garro

**Miguel Angel Gomez Garro** (Urretxu, Gipuzkoa, 1961eko otsailaren 24a) Boccia jokalari paralinpiarra da. 1996ko Udako Paralinpiar Jokoetan urrezko domina lortu zuen taldekako txapelketan Portugalgo selekzioa gainditu ondoren.

## Palmaresa 
* Atlanta 96: Taldeka urrezko domina, bakarka 4. postua.

## Kanpo estekak 
*  Otamotz Urretxu-Zumarragako atari digitalean Miguel Angel Gomezi buzuko erreportaia
Abderrahman Ait Khamouch

**Abderrahman Ait Khamouch** (Mellab, Maroko, 1986ko azaroaren 9a) T46 mailako espainiar atleta paralinpikoa da, iraupen ertaineko lasterketetan eta maratoian aritzen dena. Marokon jaio arren, Espainiara emigratu zen eta 2008ko abuztuan espainiar herritartasuna erdietsi zuen. 2008ko eta 2012ko Udako Paralinpiar Jokoetan parte hartu zuen.

## Biografia 
Marokoko hegoaldeko herrixka batean jaio zen, Marrakexetik hurbil. Haurra zelarik, eskuineko besoa ebaki behar izan zioten, eskumutur-haustura baten ostean gangrenatu baizitzaion. Frantziar turista batzuek antolatutako lasterketa bat irabazi zuenetik, lasterkari izateko gogo bizia erakutsi zuen. Marokon etorkizunik ez zuela ikusirik, Espainiara emigratzea erabaki zuen. Aaiunera jo zuen, eta handik lau aldiz saiatu zen pateraz Kanariar Uharteetara iristen. Azkenik, 2001ean, 15 urte zituela, Fuerteventuran lehorreratzea lortu zuen. Urte bereko Londresko Paralinpiar Jokoetan zilarrezko domina irabazi zuen maratoian.

## Lortutako sariak 
## Erreferentziak
Park Jung-yang

**Park Jung-yang** (; Yangju, Hego Korea, 1872ko maiatzaren 3a - Daegu, Hego Korea, 1959ko apirilaren 23a) Hego Korear politikari eta filosofo liberala izan zen, baita japoniarren aldeko buruzagia ere.

Japoniarrentzat sei probintzia, Gyeongsangbuk-do(1906, 1908 eta 1910), Jeollanam-do(1907), Pyongannam-do(1907 eta 1908), Chungcheongnam-do(1910 eta 1915), Hwanghae-do(1921 eta 1923, 1928), Chungcheongbuk-do(1923 eta 1925) gobernatu zituen. **Haeak** edo **Ilso** ezizenak izan zituen, japonieraz **Hochu sigeyo**(朴忠重陽) zen bere izena.

## Lanak 
* *Sulhoi* (koreeraz 술회 述懷)
* *Park Jung-yangen urtekaria* (koreeraz 박중양일기 朴重陽日記)
* *Shinnyonsogam* (koreeraz 신년소감 新年所感)
* *Pokdosatyopyonchipjaryo*(koreeraz 폭도사편집자료, 暴徒史編輯資料) (1907)

## Kanpo estekak
Seo Jae-pil

**Philip Jaisohn** (Bosong, Hego Korea, 1864ko urtarrilaren 7a - 1951ko urtarrilaren 5a) Hego Koreako independentziaren aldeko ekintzaile, politikari, kazetari eta medikua izan zen. Korean zuen izena **Seo Jae-pil** () izan zen eta haren goitizena **Songjae** edo **Ssangkyung** izan zen.

## Kanpo estekak 
*  Philip Jaisohn memorial museoa
Elur-oreinaren aintzira

**Elur-oreinaren aintzira** (ingelesez *Reindeer Lake*) Saskatchewango ipar-ekialdeko eta Manitobako ipar-mendebaldeko aldean kokaturiko aintzira da. Kanadako aintzirarik handienetan bederatzigarrena da.

Aintzirak 6.500 km² area, 230 kilometroko luzera eta 60 kilometroko zabalera ditu. Lekurik sakonena 219 metrotara dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Erdialdeko Chaco

**Erdialdeko Chaco** (gaztelaniaz *Chaco Central*) Gran Chacoko eskualdeetako bat da, Pilcomayo ibaitik antzinako Bermejo ibairaino hedatzen dena. Argentina eta Bolivia artean dago eta *Llanos de Andrés Manso*, *Yapizlaga*, *Tierras de Gulgoritotá* edo *Chaco Gualamba* izan ditu izenak.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Estatuen uhartea

**Estatuen uhartea** (gaztelaniaz *Isla de los Estados*) Argentinako uhartea da, Suaren Lurraldearen ekialdeko muturrean kokaturik. 65&nbsp;km-ko luzera eta 15&nbsp;km-ko zabalera ditu, guztira 534&nbsp;km²-ko azalera izanik.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ezkutu Kanadarra

**Ezkutu Kanadarra** (; ) ipar-erdialdeko eta ipar-ekialdeko Ipar Amerikako eskualde geologikoa da, aurrekanbriar arroka igneoz osaturik. Quebeceko % 95, iparraldeko Saskatchewan, Manitoba eta Ontario, Labradorren gehiena eta Estatu Batuetako Adirondack mendiak eta Superiorreko goi-ordokia barnean hartzen ditu.

Eremuko altuerak 300 eta 600m ingurukoak dira, baina badira salbuespen batzuk. Mendikate ertainak daude 1000 metroko mendiekin. Altuenak 1600m-ra ailegatzen dira.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Errumaniako futbol liga

[thumb|250px|[FC Steaua Bucureşti|FC Steaua Bukarest da Errumaniako talderik onena.]]
**Errumaniako futbol liga** edo **Liga I** Errumanian jokatzen den futbol txapelketa nagusia da. 14 taldek hartzen dute parte eta Liga gehien irabazi dituzten bi taldeak Bukarest hiriburukoak dira, FC Steaua eta FC Dinamo.

## Historia 
Liga 1909an egituratu zen eta lehenengo denboraldia 1909-10 izan zuen. 1921 urtetik 2007 urterarte *Divizia A* izena izan zuen lehen mailak, ordutik aurrera *Liga I* izenaz ezagutzen da.

XX mendearen lehen erdian talde asko izan ziren txapeldun, batez ere Bukarest eta Timişoara hirietako taldeak ziren nagusi. Bigarren Mundu Gerraren ondoren ordea FC Steaua eta FC Dinamok ia erabateko nagusitasuna izan dute. 2006an Liga I hastearekin batera taldeak berdindu egin dira eta hamar urtetan sei txapeldun izan dira.

## Egitura 
2015-16 denboraldirako antolaketa aldatu egin zen eta Ligak bi fase izan zituen. 14 taldek fase erregularra jokatzen zuten eta ondoren txapelketako fasea (6 talde onenak) eta jeitsiera fasea (8 talde) hasi ziren, talde bakoitza fase erregularrean lorturiko puntuen erdiarekin abiatu ere.

## Podiuma 
## Palmaresa 
### Errumaniako Futbol Txapelketa (1909-1921) 
### Divizia A (1921-2006) 
|valign="top"|

|}

### Liga I (2006- ) 
* ¹ 2015-16 denboralditik aurrera Liga bi fasetan banatzen da.

## Garaipenak 
* (†) Desagertutako taldeak.

## Ikus, gainera 
* Errumaniako futbol kopa

## Kanpo estekak 
*  Ligaren webgune ofiziala
Frantzia Berria

**Frantzia Berria** edo **Frantzia Berriko Erregeorderria** (frantsesez *Vice-royauté de Nouvelle-France*) 1534an Frantziak bere Amerikako koloniak kudeatzeko sorturiko barruti administratiboa izan zen.

Utrechteko Ituna baino lehen Hudson badiatik Mexikoko golkoraino hedatzen zen arren, 1763an Espainia eta Britainia Handia artean banatu zuten.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Fernando de Noronha uhartedia

**Fernando de Noronha uhartedia** edo **artxipelagoa** (portugesez *Arquipélago de Fernando de Noronha*,  ahoskatua) Ozeano Atlantikoan dagoen Brasilgo uhartedia da. Fernão de Loronha lisboatar merkatariaren izena duena, 2001ean UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen, Atol das Rocasekin batera.

Artxipielagoak 26 km² ditu guztira, eta 21 uhartek osatzen dute. Horietatik handiena bakarrik bizi da (17km²) eta artxipielagoaren izen bera du. Gainerakoak Itsas Parke Nazionala izendatu ditu herrialdeko gobernuak, eta, beraz, debekatuta dago horietan gizakiak egotea, ikerketa zientifikorako ez bada. 

Rocas atoloia eta Abrojos atoloiarekin batera, Brasilgo urpekaritza-gunerik onenetakotzat jotzen da, eta, beraz, ekoturista asko urpean igeri egitera baino ez dira joaten artxipelagora. Orain del 15 urte arte, turismorako azpiegitura oso oinarrizkoa zen: familia-ostatuak eta jatetxe gutxi; baina azken urteetan asko hobetu dira zerbitzuak, eta ostatu berriak sortu dira turista zorrotzenentzat.

## Fauna 
Noronha escinco irla osoko narrasti espezierik hedatu eta sinbolikoenetako bat da.

## Utopia 
Utopia Tomas Morok asmatutako terminoa da eta 1516an agertu zen bere idazkietako baten izenburua ere bada. Zenbait historialariren bertsioaren arabera, Fernando de Noronha uharte begiztatu berriari buruz Ameriko Vespuziok egindako aparteko narrazioek liluratu zuten Moro. Orduan, honek gizarte perfektu eta komunala egongo zen leku eder, berri eta huts bati buruz idaztea erabaki zuen. Liburuan, Noronhako Fernando izango zen orduan lehenengo Utopiaren leku perfektua.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Andy Etchebarren

**Andrew Auguste Etchebarren** (Whittier, Kalifornia, 1943ko ekainaren 20a – Santee, Kalifornia, 2019ko urriaren 5a) euskal jatorridun estatubatuar beisbol jokalaria izan zen. *Catcher*ra, Liga Handietako Baltimore Orioles, California Angels eta Milwaukee Brewers taldeetan ibili zen 1962 eta 1978 artean. 1966an eta 1970ean World Series txapelketa irabazi zuen. Ibilbidea bukatzean, entrenatzaile bilakatu zen.

## Ibilbidea 
* Baltimore Orioles (1962, 1965–1975)
* California Angels (1975–1977)
* Milwaukee Brewers (1978)
John Arrillaga

**John Arrillaga** (Inglewood, Kalifornia, 1937ko apirilaren 3a - Portola Valley, Kalifornia, 2022ko urtarrilaren 24a) Ameriketako Estatu Batuetako euskal jatorriko enpresaburua izan zen, Silicon Valleyko lur-jaberik nagusietariko bat.

Stanford Unibertsitatean ikasi zuen eta baita bertoko saskibaloi taldean aritu ere. Unibertsitate horrekin oso lotuta ibili zen eta diru-dohaintza handiak egin zizkion tarteka. Euskal jatorrikoa izanik, 2007an Stanforden euskal gaiak ikasteko programa bultzatu zuen. Kanpuseko eraikin batek*, The Frances C. Arrillaga Alumni Center*, Johnen 1. emaztearen izena darama. John eta Francesen alaba, Laura Arrillaga-Andreessen, oso lotua dago halaber Stanford Unibertsitatearekin eta hango kanpusean ezkondu zen Marc Andreessen ekintzailearekin 2006an.

1960ko hamarkadan, Richard Peery kidearekin batera, 1,1 milioi m2 baino gehiago erosi zituen, Kaliforniako San Jose eta San Frantzisko hirien arteko lurretan, teknologiarekin lotutako enpresak haz zitezkeelako esperantzarekin. Erabaki ona izan zen, eta ingurune hartan egindako inbertsioen ondorioz, eremu asko urbanizatu eta enpresa-kanpus, industrialde eta merkataritza-gune gisa garatu izan dira harrezkero Arrillaga eta Peeryren jabetzako lurretan. Ingurunea Silicon Valley izenarekin ezaguna egin bitartean, dirutza handia egin zuen.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Shermanen itsasoranzko martxa

[thumb|200px|Shermanen agindupeko Batasuneko gudariak [Atlanta hiriko trenbide bat suntsituz, 1864ko azaroa.]]
**Shermanen itsasoranzko martxa** (ingelesez ''Sherman's to the Sea'') William Tecumseh Sherman estatubatuar jeneralak bere Batasun Gudarosteko indarrekin Ameriketako Estatu Batuetako Gerra Zibilan zehar burututako martxa edota ibilaldi bati deritzo. Gaur egun aski ezaguna eta erabilia den lur errearen estrategiaren erabilpenean aintzindarietakotzat jotzen da, alegia, etsaiaren eremuan barneratu eta aurrean harrapatzen den guztia jo ta bertan suntsitu edota desegiteko estrategia guztiz ankerra, honela etsaiaren morala zanpatzeko asmoz.

Gerra kanpainia hau 1863 erdialdera hasi zen, Gettysburg eta Vicksburgeko guduen ondoren Batasuneko Gudarosteak Tennessee estatutik abiatu eta Georgiara zuzendu zen kontraeraso bat gauzatzeko aukera izan zuenean, hain zuzen ere Ameriketako Estatu Konfederatuen bihotzean. 1864ko irailaren 2an Shermanen indarrek Atlanta hiria okupatu ondoren, estatu konfederatuetan barna Ozeano Atlantikoaren kostaldera ailegatu ziren, bidean agertu zitzaizkien indar konfederatuak garaitu eta topatutako industria, trenbide, errota, kanal, biltegi, etxalde, lantegi, eta orokorrean estatu konfederatuaren ekonomiari sostengua eman zekiokeen edozein elementu suntsituz.

Shermanen politika honek eta bere indarrek AEBko Estatu Konfederatuen industriari eta azpiegiturei kalte handia eragin zieten, kalte ugari sortzeaz gain iparraldeko indarrak eremu ezezagunean barneratu ziren, batere hornidura babesik gabe, eta Shermanen aginduz heuren bidean topatutako baserri eta etxaldeetan hostu edota harpilatu ahal izan zuten uzta eta ganaduz biziraunez, soberan gelditutako ganadua eta uzta bera ere suntsitu zutelarik.

## Kanpo estekak
Jane Russell

**Ernestine Jane Geraldine Russell** (Bemidji, Minnesota, Ameriketako Estatu Batuak, 1921eko ekainaren 21a - Santa Maria, Kalifornia, Ameriketako Estatu Batuak, 2011ko otsailaren 28a) zinemako aktorea izan zen, eta Hollywoodeko sex symbol nagusietako bat 1940ko eta 1950eko hamarkadetan.

## Filmak 

* *The Outlaw* (1943)
* *Young Widow* (1946)
* *The Paleface* (1948)
* *His Kind of Woman* (1951)
* *Double Dynamite* (1951)
* *The Las Vegas Story* (1952)
* *Macao* (1952)
* *Son of Paleface* (1952)
* *Montana Belle* (1952)
* *Road to Bali* (1952; cameoa)
* *Gentlemen Prefer Blondes* (1953)
* *The French Line* (1954)
* *Underwater!* (1955)
* *Foxfire* (1955)
* *The Tall Men* (1955)
* *Gentlemen Marry Brunettes* (1955)
* *Hot Blood* (1956)
* *The Revolt of Mamie Stover* (1956)
* *The Fuzzy Pink Nightgown* (1957)
* *Fate Is the Hunter* (1964; cameoa)
* *Johnny Reno* (1966)
* *Waco* (1966)
* *Born Losers* (1967)
* *Darker than Amber* (1970)
FC Dinamo Bucureşti

thumb|250px|Dinamo Stadium.
**FC Dinamo Bucuresti** (errumanieraz *Fotbal Club Dinamo București*) Errumaniako futbol talde bat da Bukarest hiriburukoa. Errumaniako txapelketa ugari irabazi ditu 18 Liga eta 13 Kopa. Europako Kopako eta Errekopako final aurrekoak jokatu izan ditu.

## Historia 
Dinamo Bucuresti 1948ko maiatzaren 14ean sortu zen Barne Ministerioaren babesean *Unirea Tricolor MAI* (1926an sortua) eta *Ciocanul București* (1919an) taldeak elkartzean. Lehenengo garaipena 1955eko Liga eta 1959ko Kopa izan ziren baina bereziki 60., 70. eta 80. hamarkadak izan ziren taldearen garai onenak. Hiriko beste taldea zen FC Steaua Bucurestirekin lehia izugarria izan zuelarik.

Europa mailan titulurik ez du lortu, hala ere 1984ean Europako Kopako final aurrekoetara iritsi zen eta Liverpool FC-k kanporatu zuen. Anfielden 1-0 galdu zuen eta Bukaresten 2-1 irabazi. Kanpoan sarturiko golek utzi zuten Dinamo finaletik kanpo. 1990an Europako Errekoparen final aurrekoetarairitsi zen eta oraingoan RSC Anderlechtek kanporatu zuen partidu bietan 1-0 irabazita.

90. hamarkada apalaren ondoren XX mendearen hasiera bikaina izan zuen, 4 Liga eta 6 Kopa irabaziz. Azkenengo titulua 2012ko Kopa izan zuen.

## Uniformea 
## Palmaresa 
### Errumanian: 34 
* Errumaniako Liga (18): 1955, 1962, 1963, 1964, 1965, 1971, 1973, 1975, 1977, 1982, 1983, 1984, 1990, 1992, 2000, 2002, 2004, 2007.
* Errumaniako Kopa (13): 1959, 1964, 1968, 1982, 1984, 1986, 1990, 2000, 2001, 2003, 2004, 2005, 2012.
* Errumaniako Superkopa (2): 2005, 2012.
* Ligako Kopa (1): 2017.

### Nazio artean: 0 
#### Europako Kopa 
* final aurrekoak 1984ean.
#### Europako Errekopa 
* final aurrekoak 1990ean.

## Euskal taldeen aurkako partidak 
## Kanpo estekak 
*  Webgune ofiziala
Bahama Handia

**Bahama Handia** (ingelesez *Grand Bahama*) Bahametako uharterik iparraldekoena da. Karibe itsasoan dago, Floridatik 90 kilometrora.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Mary Lou Jepsen

thumb|250px|Mary Lou Jepsen hizketan Etech bilkuran 2009an
**Mary Lou Jepsen** informatikaria (1965-) aditua da pantaila lauak diseinatzen. Google X Lablaborategian edukien bisualizazioa lantzen duen sailaren zuzendaria da.

One Laptop Per Child (OLPC) (miniordenagailu bat haur bakoitzarentzat) proiektuko sortzaile eta teknologia-zuzendaria izan da.

Gailu mugikorrentzako pantailetan espezializatutako Pixel Qi enpresaren sortzailea ere bada.

## Sariak 
Ospe handiko honako sari hauek jaso ditu:
* Time aldizkariak bere izena kokatu zuen 2008an munduko 100 pertsona garrantzitzuenen artean.
* Edwin Land domina AEBko Optical Society of America elkartearena.
* Kidea Optical Society of America elkartean.
* Anita Borg Institutuak argitaratu duen munduko 50 emakume informatikari onenen listan azaltzen da.
* Brown Universitateko ikasle onenen sariak: Horace Mann Domina and BEAM saria. 
* Hardware alorreko Munduko Teknologia Saria (World Technology Award) 2010ean. 
Hainbat sari ere jaso ditu One Laptop per Child proiektuan egindako lanarengatik, eta izendatua izan da informatikari onenak saritzeko hainbat listetan *Fast Company aldizkaria*, *New York Times*, *IEEE Spectrum* eta abar.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*  Mary Lou Jepsen-en webgune pertsonala
*  Mary Lou Jepsen *Google Scholar*-en
*  Pixel Qi: Mary Lou Jepsen-en biografia
Larráinzar (argipena)

**Larráinzar** *Larraintzar* euskal izenaren gaztelaniazko grafia da, eta hainbat adiera ditu:

## Toponimia 
* Larráinzar: Chiapaseko udalerria, Mexikon.
** San Andrés Larráinzar: aipatu udalerriaren egoitza. Zapatistek ''Sakamch'en de los Pobres* deitzen diote, *Sakamch'en* eremu horretako izen zaharra delarik.

## Deitura 
* Patxi Larrainzar (1934-1991): nafar idazle eta apaiza.
** Patxi Larrainzar Herri Ikastetxea: Iruñeko Arrotxapea auzoko ikastetxea, idazlearen omenez hala bataiatua.
* Larrainzar anaiak: futbolariak.
** Txomin Larrainzar, *Larrainzar I.a* (1969 -).
** Iñigo Larrainzar, *Larrainzar II.a'' (1971 -).

## Ikus, gainera 
* Larraintzar: euskal izen honen euskal grafia.
Serbiako futbol kopa

**Serbiako futbol Kopa** (serbieraz Куп Србије у фудбалу, *Kup Srbije u nogometu*) Serbian jokatzen den kanporaketa bidezko futbol txapelketa da.

## Historia 
Jugoslavia 1991ean desegin zenean Serbiar eta montenegroarrek *Jugoslaviako Kopa* txapelketarekin jarraitu zuten. 2003an ordea herrialdeak Serbia eta Montenegro izena hartu zuen eta ondorioz **Serbia eta Montenegroko Kopa** jokatu zen. 2006an herrialde biak banatu eta Kopa txapelketa bana antolatu zuten. Orduan sortu zen beraz **Serbiako futbol kopa**.

## Palmaresa 
### Jugoslaviako Kopa (1947-1991) 
### Jugoslaviako Kopa (1992-2002) 
### Serbia eta Montenegroko Kopa (2003-2006) 
* (luz) Luzapenaren ondoren.

### Serbiako Kopa (2006- ) 
* (pen), penalti jaurtiketak.

## Serbiar taldeen garaipenak (1947- ) 
## Ikus, gainera 
* Serbiako futbol liga
* Jugoslaviako Kopa

## Kanpo estekak
Kuwaiteko nazioarteko aireportua

**Kuwaiteko nazioarteko aireportua** (arabieraz: مطار الكويت الدولي) Kuwait Hiria zerbitzatzen duen aireportua da.

2012an 8.979.281 pertsonek erabili zuten.

## Argazkiak 

Fitxategi:Kuwait airways A-340.JPG|
Fitxategi:Kuwait International Airport - Parking.jpg|
Fitxategi:Qatar Airways A320.JPG|
Fitxategi:Jazeera Airways A320 at KWI.JPG|

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak 
*   Aireportuaren webgunea.
Errumaniako futbol kopa

**Errumaniako futbol kopa** (errumanieraz *Cupa României*) Errumanian jokatzen den kanporaketa bidezko futbol txapelketa da. FC Steaua Bucuresti da kopa gehien irabazi dituena, 22 hain zuzen ere.

## Palmaresa 
* (luz), luzapenaren ondoren.
* (pen), penalti jaurtiketak.

## Garaipenak 
### Taldeka 
### Hirika 
## Ikus, gainera 
* Errumaniako futbol liga

## Kanpo estekak
Emergentzia

Filosofian, sistemen teorian, zientzian eta artean, **emergentzia** gertatzen da entitate batek hura osatzen duten atalek berez ez dituzten ezaugarriak dituenean. Propietate edo portaera horiek agertzeko, ezinbestekoa da atalek elkarrekin ari daitezen osotasun gisa. Adibidez, bizikleta batek eta pertsona batek elkarrekiten dutenean aurreranzko mugimendu leuna sortzen dute, baina bakoitzak bere aldetik ezin du mota bereko mugimendua sortu.

Emergentziak funtsezko tokia betetzen du integrazio mailen eta sistema konplexuen teorietan. Adibidez, bizitzaren fenomenoa, biologiaren esparruan ikasten den eran, kimikaren propietate emergente bat da. Beste adibide bat: fenomeno fisiologikoak izaki bizidunen fenomeno neurobiologikoetatik eratortzen dira.

## Kanpo estekak
Chaco

**Chaco** izan daiteke:

## Toponimoak 
* **Gran Chaco**, Hego Amerikako eskualdea;
** **Ipar Chaco**, azpieskualdea;
** **Erdialdeko Chaco**, azpieskualdea;
** **Hego Chaco**, azpieskualdea;
* **Chaco probintzia**, Argentinan;
* **El Gran Chaco probintzia**, Bolivian;

## Besteak 
* **Chaco Kulturaren Parke Historiko Nazionala**, Gizateriaren Ondarea.
* **Chacoko gerra**
Galesko Printzearen lurmuturra

**Galesko Printzearen lurmuturra** (ingelesez: *Cape Prince of Wales*; errusieraz: Мыс Принца Уэльского) Seward penintsulako lurmuturra da, Alaskan. Bering itsasartearen ekialdeko muturra da, aurrean Dezhniov lurmuturra duena.

1778an James Cookek orduan Galesko Printzea zen Jurgi IV.a Erresuma Batukoaren izena eman zion.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Hego Chaco

**Hego Chaco** (gaztelaniaz *Chaco Austral*) Gran Chacoko eskualdeetako bat da, Bermejo ibaitik hegoaldean dagoena. 270.000 km² ditu, guztiak Argentinan.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Ipar Chaco

**Ipar Chaco** (gaztelaniaz *Chaco Boreal*) Gran Chacoko eskualdeetako bat da, Pilcomayo ibaitik iparraldean hedatzen dena. Ez du iparraldeko muga zehatzik baina Paraguai, Bolivia eta Brasil artean dago.

## Erreferentziak 
## Kanpo estekak
Konbergentzia (argipena)

**Konbergentzia** izenak adiera zenbait ditu:
* konbergentzia (administrazioa), egiturak eta araudiak bateratzearen ekintza eta horren ondorioa;
* konbergentzia (matematika), funtzio eta segidak limite batera hurbiltzearen egitatea,
** probabilitate teorian, konbergentzia estokastikoa, zorizko aldagaien segida batek limitean duen portaera;
* konbergentzia (optika), izpi paraleloak elkarrengana hurbiltzea eragiten duen fenomenoa.

## Ikus, gainera 
* Konbergentzia eta Batasuna, Kataluniako alderdi politikoa.

## Kanpo estekak